Spłata kredytu nie usuwa wpisu hipoteki automatycznie — trzeba złożyć wniosek o wykreślenie do sądu wieczystoksięgowego. Podstawą wpisu jest dokument banku potwierdzający spłatę i zgodę na wykreślenie (tzw. list mazalny), a samo wygaśnięcie zobowiązania powoduje wygaśnięcie hipoteki z mocy prawa. Wniosek składa się na urzędowym formularzu wraz z opłatą sądową.
Dlaczego wpis nie znika sam
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece przewiduje, że wygaśnięcie wierzytelności zabezpieczonej hipoteką pociąga za sobą wygaśnięcie samej hipoteki. Dzieje się to z mocy prawa w chwili spłaty ostatniej raty, ale księga wieczysta tego automatycznie nie odnotowuje — dopóki wpis w dziale IV nie zostanie wykreślony, formalnie nadal figuruje w księdze i może budzić wątpliwości przy kolejnej sprzedaży czy zaciąganiu nowego kredytu.
Dokument od banku
Po spłacie ostatniej raty bank wydaje dokument potwierdzający wygaśnięcie zabezpieczonej wierzytelności i zawierający zgodę na wykreślenie hipoteki — potocznie nazywany listem mazalnym lub kwitem mazalnym. Ustawa nakłada na wierzyciela, którego wierzytelność wygasła, obowiązek podjęcia czynności umożliwiających wykreślenie hipoteki z księgi, więc bank powinien wydać taki dokument bez dodatkowych formalności ze strony kredytobiorcy — czasem wystarczy o niego wystąpić przez bankowość internetową.
Jak złożyć wniosek
Wniosek o wykreślenie hipoteki składa się do wydziału ksiąg wieczystych sądu rejonowego prowadzącego daną księgę, na urzędowym formularzu, dołączając dokument banku i uiszczając opłatę sądową. Wniosek może złożyć zarówno właściciel nieruchomości, jak i sam bank, jeżeli zobowiązał się do tego w umowie kredytowej.
Gdy bank nie odpowiada albo już nie istnieje
Przy starych kredytach zdarza się, że bank przejął inny podmiot albo trudno uzyskać zgodę na wykreślenie mimo upływu lat od spłaty. W takiej sytuacji właściciel może wystąpić z powództwem o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, wykazując dokumentami spłatę i wygaśnięcie zobowiązania — orzeczenie sądu zastępuje wtedy brakującą zgodę wierzyciela.
Opracowanie: zespół Prawnet, na podstawie publicznych aktów prawnych (Dz.U., M.P.). To ogólna informacja prawna, nie porada — w indywidualnej sprawie skonsultuj się ze specjalistą.