Liczone jak ekwiwalent za urlop: składniki stałe + średnia zmiennych z 3 miesięcy + 1/12 premii rocznych.
Staż u tego pracodawcy
Wszystkie okresy zatrudnienia u tego pracodawcy; przy przejściu zakładu także u poprzedniego (art. 36 § 1¹ k.p.).
Stan prawny: 10 lipca 2026.
Wartości orientacyjne. Wyniki kalkulatora mają charakter wyłącznie informacyjny i nie stanowią porady prawnej ani podatkowej. Stan prawny może ulec zmianie, a w konkretnej sprawie mogą mieć zastosowanie zwolnienia, obniżenia lub stawki szczególne. Przed podjęciem decyzji skonsultuj się ze specjalistą.
Odprawa z ustawy z 13.03.2003 r. przysługuje, gdy pracodawca zatrudniający co najmniej 20 pracowników rozwiązuje umowę z przyczyn niedotyczących pracownika — w ramach zwolnień grupowych (art. 8) albo indywidualnie, jeżeli te przyczyny są wyłącznym powodem (art. 10). Wysokość zależy od stażu u danego pracodawcy: jednomiesięczne wynagrodzenie przy stażu krótszym niż 2 lata, dwumiesięczne od 2 do 8 lat, trzymiesięczne ponad 8 lat. Odprawa nie może przekroczyć 15-krotności minimalnego wynagrodzenia — w 2026 r. 72 090 zł.
Odprawa emerytalno-rentowa (art. 92¹ k.p.) to jednomiesięczne wynagrodzenie dla pracownika, którego stosunek pracy ustał w związku z przejściem na emeryturę lub rentę; przysługuje raz w życiu, a układy zbiorowe często przewidują wyższe kwoty. Odprawa pośmiertna (art. 93 k.p.) należy się rodzinie zmarłego pracownika: jednomiesięczne wynagrodzenie przy stażu do 10 lat, trzymiesięczne od 10 lat i sześciomiesięczne od 15 lat — dzieli się ją równo między uprawnionych, a gdy jest tylko jeden, otrzymuje połowę.
Art. 8 i art. 10 ustawy z 13.03.2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz.U. 2003 nr 90 poz. 844 ze zm.); art. 36 § 1¹, art. 92¹ i art. 93 Kodeksu pracy; rozporządzenie RM z 11.09.2025 r. w sprawie minimalnego wynagrodzenia w 2026 r. (Dz.U. 2025 poz. 1242); § 2 ust. 1 pkt 7–8 rozporządzenia MPiPS z 29.05.1996 r. (obliczanie odpraw jak ekwiwalentu za urlop).
| Odprawa / staż u pracodawcy | Wysokość |
|---|---|
| Z przyczyn niedotyczących pracownika — staż krótszy niż 2 lata | 1-krotność miesięcznego wynagrodzenia |
| Z przyczyn niedotyczących pracownika — staż od 2 do 8 lat | 2-krotność miesięcznego wynagrodzenia |
| Z przyczyn niedotyczących pracownika — staż ponad 8 lat | 3-krotność miesięcznego wynagrodzenia |
| Emerytalno-rentowa (art. 92¹ k.p.) — niezależnie od stażu | 1-krotność miesięcznego wynagrodzenia |
| Pośmiertna — staż krótszy niż 10 lat | 1-krotność miesięcznego wynagrodzenia |
| Pośmiertna — staż co najmniej 10 lat | 3-krotność miesięcznego wynagrodzenia |
| Pośmiertna — staż co najmniej 15 lat | 6-krotność miesięcznego wynagrodzenia |
Wyliczenia dla podanego miesięcznego wynagrodzenia (liczonego jak ekwiwalent za urlop) i stażu u pracodawcy — kwoty brutto w 2026 r.
| Sytuacja | Odprawa |
|---|---|
| Zwolnienie z przyczyn niedotyczących pracownika, 6000 zł, staż 1,5 roku | 6000 zł |
| Zwolnienie z przyczyn niedotyczących pracownika, 8000 zł, staż 5 lat | 16 000 zł |
| Zwolnienie z przyczyn niedotyczących pracownika, 12 000 zł, staż 12 lat | 36 000 zł |
| Zwolnienie z przyczyn niedotyczących pracownika, 30 000 zł, staż 10 lat — 3 pensje przekraczają limit | 72 090 zł (limit 15 × minimalne wynagrodzenie) |
| Odprawa emerytalna, 7000 zł | 7000 zł |
| Odprawa pośmiertna, 5000 zł, staż 12 lat, dwoje uprawnionych | 15 000 zł łącznie — po 7500 zł na osobę |
| Odprawa pośmiertna, 5000 zł, staż 20 lat, jeden uprawniony (połowa) | 15 000 zł |
Krok 1: ustal staż u pracodawcy na dzień rozwiązania umowy — wliczają się wszystkie okresy zatrudnienia u tego pracodawcy, a przy przejściu zakładu także u poprzedniego (art. 36 § 1¹ k.p.). Krok 2: odczytaj krotność: poniżej 2 lat — 1, od 2 do 8 lat (włącznie) — 2, ponad 8 lat — 3. Krok 3: ustal miesięczne wynagrodzenie jak ekwiwalent za urlop — składniki stałe z miesiąca nabycia prawa, zmienne w średniej z 3 miesięcy, premie roczne w średniej z 12. Krok 4: pomnóż i porównaj z limitem 72 090 zł (15 × 4806 zł).
Odprawa z ustawy o zwolnieniach grupowych i odprawa emerytalna są wolne od składek ZUS (§ 2 ust. 1 pkt 2 i 3 rozporządzenia składkowego), ale podlegają opodatkowaniu PIT. Odprawa pośmiertna jest zwolniona z PIT (art. 21 ust. 1 pkt 7 ustawy o PIT) i nie podlega składkom. Jeżeli pracodawca ubezpieczył pracownika na życie, odprawa pośmiertna nie przysługuje, gdy odszkodowanie z ubezpieczenia jest co najmniej równe odprawie — a gdy jest niższe, pracodawca wypłaca różnicę (art. 93 § 7 k.p.).
Gdy pracodawca zatrudnia co najmniej 20 pracowników i rozwiązuje umowę (wypowiedzeniem lub porozumieniem) z przyczyn niedotyczących pracownika — likwidacja stanowiska, reorganizacja, sytuacja ekonomiczna. Przy zwolnieniu indywidualnym przyczyny te muszą być wyłącznym powodem (art. 10 ustawy). Mniejsi pracodawcy nie mają ustawowego obowiązku wypłaty odprawy.
Jednomiesięczne wynagrodzenie przy stażu poniżej 2 lat, dwumiesięczne przy stażu od 2 do 8 lat i trzymiesięczne przy stażu ponad 8 lat (art. 8 ust. 1). Maksymalnie 72 090 zł w 2026 r., czyli 15-krotność minimalnego wynagrodzenia 4806 zł (art. 8 ust. 4).
Według zasad obowiązujących przy obliczaniu ekwiwalentu za urlop (art. 8 ust. 3 ustawy; § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia z 29.05.1996 r.): stałe składniki z miesiąca nabycia prawa, zmienne za okresy do miesiąca — średnia z 3 miesięcy, składniki za okresy dłuższe — średnia z 12 miesięcy. Bez dzielenia przez współczynnik — bierze się pełną kwotę miesięczną.
Tak — każdemu pracownikowi, który spełnia warunki do emerytury lub renty i którego stosunek pracy ustał w związku z przejściem na to świadczenie (art. 92¹ k.p.), niezależnie od stażu i rodzaju umowy. Wynosi jednomiesięczne wynagrodzenie i przysługuje tylko raz; kto ją otrzymał, nie nabywa jej ponownie u kolejnego pracodawcy.
Małżonkowi oraz innym członkom rodziny spełniającym warunki do renty rodzinnej (dzieci, rodzice — art. 93 § 4 k.p.). Kwotę dzieli się równo między wszystkich uprawnionych; jeżeli jest tylko jeden, otrzymuje połowę odprawy (art. 93 § 6). Staż decydujący o krotności — 1, 3 lub 6 pensji — liczy się u danego pracodawcy.
Odprawa przy zwolnieniu i odprawa emerytalna są wolne od składek ZUS, ale opodatkowane PIT — pracownik otrzymuje kwotę pomniejszoną o zaliczkę. Odprawa pośmiertna jest zwolniona z PIT i nie podlega składkom. Kalkulator pokazuje kwoty brutto.
Tak, jeżeli inicjatywa rozwiązania umowy wyszła od pracodawcy i wyłączną przyczyną są okoliczności niedotyczące pracownika. Przy porozumieniu stron warto zadbać, aby przyczyna była wskazana w dokumencie — ułatwia to dochodzenie odprawy w razie sporu.
Adwokat od prawa pracy oceni, czy przyczyna zwolnienia rzeczywiście leży po stronie pracodawcy, wyliczy należną odprawę i poprowadzi sprawę przed sądem pracy.
searchZnajdź adwokata