Nie — w czasie trwania najmu wyłącznie najemca decyduje o dostępie do lokalu, a wynajmujący nie ma prawa wchodzić do niego bez zgody, nawet będąc właścicielem. Ochronę taką jak właścicielowi zapewniają najemcy przepisy Kodeksu cywilnego o ochronie posiadania, a wejście bez zgody i bez podstawy prawnej może rodzić odpowiedzialność cywilną.
Najemca samodzielnie włada lokalem
Kodeks cywilny nakazuje odpowiednio stosować do ochrony praw najemcy przepisy o ochronie własności. W praktyce oznacza to, że przez czas trwania najmu to najemca — a nie właściciel — decyduje, kto i kiedy wchodzi do lokalu. Fakt, że wynajmujący pozostaje właścicielem mieszkania, nie daje mu prawa do dowolnego wstępu, tak samo jak właściciel gruntu oddanego w dzierżawę nie może bez zgody wchodzić na pole dzierżawcy.
Kiedy wejście jest uzasadnione
Wyjątkiem są sytuacje nagłe, w których zwłoka groziłaby poważną szkodą — na przykład awaria zalewająca sąsiednie mieszkania czy pożar. Poza takimi przypadkami wynajmujący powinien wcześniej uzgodnić z najemcą termin wizyty, np. w celu wykonania naprawy, do której jest zobowiązany, albo pokazania lokalu potencjalnemu nabywcy czy kolejnemu najemcy. Dobrą praktyką jest zapisanie w umowie najmu zasad i minimalnego wyprzedzenia takich wizyt.
Co może zrobić najemca
Samowolne naruszenie posiadania lokalu przez wynajmującego podlega ochronie posesoryjnej — najemca może żądać przed sądem przywrócenia stanu poprzedniego i zaniechania dalszych naruszeń, jeżeli wystąpi z takim roszczeniem w ciągu roku od naruszenia; nie trzeba przy tym wykazywać, kto ma silniejsze prawo do lokalu. W nagłej sytuacji dopuszczalna jest też niezwłoczna samoobrona przed bezprawnym wtargnięciem.
Praktyczne wskazówki
Powtarzające się wejścia bez zgody warto udokumentować i pisemnie wezwać wynajmującego do zaprzestania takich praktyk, zachowując kopię korespondencji. Taka dokumentacja przydaje się zarówno w razie sporu sądowego, jak i przy wypowiadaniu umowy z powodu rażącego naruszenia obowiązków przez wynajmującego.
Podstawa prawna
Opracowanie: zespół Prawnet, na podstawie publicznych aktów prawnych (Dz.U., M.P.). To ogólna informacja prawna, nie porada — w indywidualnej sprawie skonsultuj się ze specjalistą.