Ustawaz dnia 5 czerwca 1998 r.o samorządzie powiatowym
Spis treści
- Treść ustawy
- Rozdział 1 - Przepisy ogólne
- Rozdział 2 - Zakres działania i zadania powiatu
- Rozdział 3 - Władze powiatu
- Rozdział 4 - Akty prawa miejscowego stanowione przez powiat
- Rozdział 5 - Mienie powiatu
- Rozdział 6 - Finanse powiatu
- Rozdział 7 - Związki, stowarzyszenia i porozumienia powiatów
- Rozdział 8 - Nadzór nad działalnością powiatu
- Rozdział 9 - Miasta na prawach powiatu
- Rozdział 10 - Przepis końcowy
Treść ustawy
Rozdział 1
Przepisy ogólne
Art. 1.9 orzeczeń
1.
Mieszkańcy powiatu tworzą z mocy prawa lokalną wspólnotę samorządową.
2.
Ilekroć w ustawie jest mowa o powiecie, należy przez to rozumieć lokalną wspólnotę
samorządową oraz odpowiednie terytorium.
Art. 2.48 orzeczeń
1.
Powiat wykonuje określone ustawami zadania publiczne w imieniu własnym i na własną
odpowiedzialność.
2.
Powiat ma osobowość prawną.
3.
Samodzielność powiatu podlega ochronie sądowej.
4.
O ustroju powiatu stanowi jego statut.
5.
Minister właściwy do spraw administracji publicznej określi, w drodze rozporządzenia,
wzorcowy statut powiatu.
Art. 3.14 orzeczeń
1.
Powiat jako jednostka zasadniczego podziału terytorialnego obejmuje całe obszary graniczących
ze sobą gmin albo cały obszar miasta na prawach powiatu. Przy tworzeniu, łączeniu,
podziale, znoszeniu powiatów i ustalaniu ich granic należy dążyć do tego, aby powiat
obejmował obszar możliwie jednorodny ze względu na układ osadniczy i przestrzenny
oraz więzi społeczne i gospodarcze, zapewniające zdolność wykonywania zadań publicznych.
2.
Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, tworzy, łączy, dzieli i znosi powiaty, po
zasięgnięciu opinii zainteresowanych rad gmin, rad powiatów i sejmików województw.
3.
Rozporządzenie, o którym mowa w ust. 2, określa gminy wchodzące w skład powiatów oraz
nazwy powiatów i siedziby ich władz.
4.
Rada Ministrów ustala, w drodze rozporządzenia, zasady i tryb postępowania przy składaniu
wniosków w sprawach tworzenia, łączenia, podziału i znoszenia powiatów oraz określania
ich granic.
Rozdział 2
Zakres działania i zadania powiatu
Art. 4.64 orzeczenia
1.
Powiat wykonuje określone ustawami zadania publiczne o charakterze ponadgminnym w
zakresie:
1)
edukacji publicznej,
2)
promocji i ochrony zdrowia,
3)
pomocy społecznej,
4)
polityki prorodzinnej,
5)
wspierania osób niepełnosprawnych,
6)
transportu i dróg publicznych,
7)
kultury i ochrony dóbr kultury,
8)
kultury fizycznej i turystyki,
9)
geodezji, kartografii i katastru,
10)
gospodarki nieruchomościami,
11)
zagospodarowania przestrzennego i nadzoru budowlanego,
12)
gospodarki wodnej,
13)
ochrony środowiska i przyrody,
14)
rolnictwa, leśnictwa i rybactwa śródlądowego,
15)
porządku publicznego i bezpieczeństwa obywateli,
16)
ochrony przeciwpowodziowej, przeciwpożarowej i zapobiegania innym nadzwyczajnym zagrożeniom
życia i zdrowia ludzi oraz środowiska,
17)
przeciwdziałania bezrobociu oraz aktywizacji lokalnego rynku pracy,
18)
ochrony praw konsumenta,
19)
utrzymania powiatowych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej oraz obiektów administracyjnych,
20)
obronności,
21)
promocji powiatu,
22)
współpracy z organizacjami pozarządowymi.
2.
Do określonego w ust. 1 zakresu działania powiatu należy również wykonywanie zadań
powiatowych służb, inspekcji i straży.
3.
Ustawy mogą określać inne zadania powiatu.
4.
Ustawy mogą określać niektóre sprawy należące do zakresu działania powiatu jako zadania
z zakresu administracji rządowej, wykonywane przez powiat.
5.
Powiat na uzasadniony wniosek zainteresowanej gminy przekazuje jej zadania z zakresu
swojej właściwości na warunkach ustalonych w porozumieniu.
6.
Zadania powiatu nie mogą naruszać zakresu działania gmin.
Art. 5.12 orzeczeń
1.
Powiat może zawierać z organami administracji rządowej porozumienia w sprawie wykonywania
zadań publicznych z zakresu administracji rządowej.
2.
Powiat może zawierać porozumienia w sprawie powierzenia prowadzenia zadań publicznych
z jednostkami lokalnego samorządu terytorialnego, a także z województwem, na którego
obszarze znajduje się terytorium powiatu.
Art. 6.2 orzeczenia
1.
W celu wykonywania zadań powiat może tworzyć jednostki organizacyjne i zawierać umowy
z innymi podmiotami.
2.
Powiat nie może prowadzić działalności gospodarczej wykraczającej poza zadania o charakterze
użyteczności publicznej.
Art. 7.1 orzeczenie
1.
Ustawy określają przypadki, w których właściwe organy administracji rządowej mogą
nałożyć na powiat obowiązek wykonania określonych czynności w zakresie należącym do
zadań powiatu, związanych z usuwaniem bezpośrednich zagrożeń dla bezpieczeństwa i
porządku publicznego oraz z obronnością.
2.
Jeżeli działania związane z usuwaniem zagrożeń dla bezpieczeństwa i porządku publicznego
oraz z obronnością przeprowadza się w ramach zorganizowanej akcji, nałożenie obowiązku
może dotyczyć wykonania czynności, o których mowa w ust. 1, również poza terenem powiatu.
3.
Za czynności, o których mowa w ust. 2, powiatowi przysługuje zwrot koniecznych wydatków
i nakładów wraz z ustawowymi odsetkami od organu administracji, który nałożył obowiązek
wykonania tych czynności.
Rozdział 3
Władze powiatu
Art. 8.15 orzeczeń
1.
Mieszkańcy powiatu podejmują rozstrzygnięcia w głosowaniu powszechnym - poprzez wybory
i referendum powiatowe - lub za pośrednictwem organów powiatu.
2.
Organami powiatu są:
1)
rada powiatu,
2)
zarząd powiatu.
Art. 9.3 orzeczenia
1.
Rada powiatu jest organem stanowiącym i kontrolnym powiatu, z zastrzeżeniem przepisów
o referendum powiatowym.
2.
Kadencja rady trwa 4 lata, licząc od dnia wyborów.
3.
Radni wybierani są w wyborach bezpośrednich. Zasady i tryb przeprowadzania wyborów
do rady powiatu oraz jej liczebność określa odrębna ustawa.
Art. 10.
1.
Odwołanie rady powiatu przed upływem kadencji następuje w drodze referendum powiatowego.
2.
W drodze referendum mogą być rozstrzygane sprawy z zakresu właściwości powiatu.
Art. 11.
1.
Referendum przeprowadza się z inicjatywy rady lub na wniosek co najmniej 10% mieszkańców
uprawnionych do głosowania.
2.
Referendum jest ważne, jeżeli wzięło w nim udział co najmniej 30% uprawnionych do
głosowania.
3.
Referendum w sprawie odwołania rady powiatu przed upływem kadencji przeprowadza się
na zasadach określonych w ust. 1 i 2, nie wcześniej jednak niż po upływie 12 miesięcy
od dnia wyborów lub od dnia ostatniego referendum w sprawie odwołania rady powiatu
przed upływem kadencji i nie później niż 6 miesięcy przed upływem kadencji.
4.
Zasady i tryb przeprowadzania referendum określa odrębna ustawa.
Art. 12.15 orzeczeń
Do wyłącznej właściwości rady powiatu należy:
1)
stanowienie aktów prawa miejscowego, w tym statutu powiatu,
2)
wybór i odwołanie zarządu,
3)
powoływanie i odwoływanie, na wniosek starosty, sekretarza powiatu i skarbnika powiatu,
będącego głównym księgowym budżetu powiatu,
4)
stanowienie o kierunkach działania zarządu powiatu oraz rozpatrywanie sprawozdań z
działalności zarządu, w tym z działalności finansowej,
5)
uchwalanie budżetu powiatu,
6)
rozpatrywanie sprawozdania z wykonania budżetu oraz podejmowanie uchwały w sprawie
udzielenia lub nieudzielenia absolutorium dla zarządu z tego tytułu,
7)
podejmowanie uchwał w sprawach wysokości podatków i opłat w granicach określonych
ustawami,
8)
podejmowanie uchwał w sprawach majątkowych powiatu dotyczących:
a)
zasad nabycia, zbycia i obciążania nieruchomości oraz ich wydzierżawiania lub wynajmowania
na okres dłuższy niż trzy lata, o ile ustawy szczególne nie stanowią inaczej,
b)
emitowania obligacji oraz określania zasad ich zbywania, nabywania i wykupu,
c)
zaciągania długoterminowych pożyczek i kredytów,
d)
ustalania maksymalnej wysokości pożyczek i kredytów krótkoterminowych zaciąganych
przez zarząd oraz maksymalnej wysokości pożyczek i poręczeń udzielanych przez zarząd
w roku budżetowym,
e)
zobowiązań w zakresie podejmowania inwestycji i remontów o wartości przekraczającej
granicę ustaloną corocznie przez radę,
f)
tworzenia i przystępowania do związków, stowarzyszeń, fundacji i spółdzielni oraz
ich rozwiązywania lub występowania z nich,
g)
tworzenia i przystępowania do spółek, ich rozwiązywania i występowania z nich oraz
określania zasad wnoszenia wkładów oraz obejmowania, nabywania i zbywania udziałów
i akcji,
h)
współdziałania z innymi powiatami i z gminami, jeżeli związane jest to z koniecznością
wydzielenia majątku,
i)
tworzenia, przekształcania i likwidacji jednostek organizacyjnych oraz wyposażania
ich w majątek,
9)
określanie wysokości sumy, do której zarząd może samodzielnie zaciągać zobowiązania,
10)
podejmowanie uchwał w sprawach herbu powiatu i flagi powiatu,
11)
podejmowanie uchwał w innych sprawach zastrzeżonych ustawami do kompetencji rady powiatu.
Art. 13.2 orzeczenia
1.
Uchwały rady i zarządu powiatu zapadają zwykłą większością głosów w obecności co najmniej
połowy ustawowego składu rady (zarządu), w głosowaniu jawnym, chyba że przepisy ustawy
stanowią inaczej.
2.
Odrzucenie w głosowaniu uchwały o udzieleniu absolutorium jest równoznaczne z przyjęciem
uchwały o nieudzieleniu zarządowi absolutorium.
Art. 14.1 orzeczenie
1.
Rada powiatu wybiera ze swego grona przewodniczącego i jednego lub dwóch wiceprzewodniczących
bezwzględną większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowego składu rady,
w głosowaniu tajnym.
2.
Radny wchodzący w skład zarządu nie może pełnić funkcji, o których mowa w ust. 1.
3.
Wyłącznym zadaniem przewodniczącego jest organizowanie pracy rady oraz prowadzenie
obrad rady. W przypadku nieobecności przewodniczącego jego zadania wykonuje wiceprzewodniczący.
4.
Odwołanie przewodniczącego i wiceprzewodniczącego rady następuje na wniosek co najmniej
1/4 ustawowego składu rady powiatu, w trybie określonym w ust. 1.
5.
W przypadku rezygnacji przewodniczącego lub wiceprzewodniczącego rada podejmuje uchwałę
w sprawie przyjęcia tej rezygnacji zwykłą większością głosów, nie później niż w ciągu
jednego miesiąca od dnia złożenia rezygnacji.
Art. 15.1 orzeczenie
1.
Rada powiatu obraduje na sesjach zwoływanych przez przewodniczącego w miarę potrzeby,
co najmniej jednak raz na kwartał.
2.
Na wniosek co najmniej 1/4 ustawowego składu rady, zarządu lub starosty przewodniczący
obowiązany jest zwołać sesję w ciągu 7 dni od dnia złożenia wniosku.
3.
Po upływie terminu określonego w ust. 2 sesję zwołuje starosta w ciągu 14 dni od dnia
złożenia wniosku.
4.
Pierwszą sesję nowo wybranej rady zwołuje:
1)
przewodniczący rady poprzedniej kadencji w terminie przypadającym w ciągu 14 dni po
ogłoszeniu zbiorczych wyników wyborów do rad powiatów na obszarze całego kraju lub
w wypadku wyborów przedterminowych w ciągu 14 dni po ogłoszeniu wyników wyborów do
rady powiatu,
2)
po upływie terminu określonego w pkt 1 sesję zwołuje przewodniczący wojewódzkiej komisji
wyborczej w ciągu 21 dni po ogłoszeniu zbiorczych wyników wyborów dla całego kraju
lub w wypadku wyborów przedterminowych w ciągu 21 dni po ogłoszeniu wyników wyborów
do rady powiatu.
5.
Pierwszą sesję nowo wybranej rady do czasu wyboru przewodniczącego rady, prowadzi
najstarszy wiekiem radny.
Art. 16.
1.
Rada powiatu kontroluje działalność zarządu oraz powiatowych jednostek organizacyjnych.
W tym celu powołuje komisję rewizyjną.
2.
W skład komisji rewizyjnej wchodzą radni, z wyjątkiem radnych pełniących funkcje,
o których mowa w art. 14 ust. 1, oraz radnych będących członkami zarządu.
3.
Komisja rewizyjna opiniuje wykonanie budżetu powiatu i występuje z wnioskiem do rady
powiatu w sprawie udzielenia lub nieudzielenia absolutorium zarządowi. Wniosek w sprawie
absolutorium podlega zaopiniowaniu przez regionalną izbę obrachunkową.
4.
Komisja rewizyjna wykonuje inne zadania zlecone przez radę powiatu w zakresie kontroli.
Uprawnienie to nie narusza uprawnień kontrolnych innych komisji powoływanych przez
radę na podstawie art. 17.
Art. 17.
1.
Rada powiatu może powoływać ze swojego grona stałe i doraźne komisje do określonych
zadań, ustalając przedmiot ich działania oraz skład osobowy.
2.
Komisje podlegają radzie powiatu w całym zakresie swojej działalności, przedkładają
jej swoje plany pracy i sprawozdania z działalności.
3.
Radny pobiera diety z tytułu członkostwa w nie więcej niż dwóch komisjach.
Art. 18.
Radni mogą tworzyć kluby radnych.
Art. 19.1 orzeczenie
Organizację wewnętrzną oraz tryb pracy rady i komisji powoływanych przez radę, a także
zasady tworzenia klubów radnych, określa statut.
Art. 20.1 orzeczenie
1.
Radny przed objęciem mandatu składa ślubowanie:
„
Uroczyście ślubuję rzetelnie i sumiennie wykonywać obowiązki wobec Narodu Polskiego,
strzec suwerenności i interesów Państwa Polskiego, czynić wszystko dla pomyślności
Ojczyzny, wspólnoty samorządowej powiatu i dobra obywateli, przestrzegać Konstytucji
i innych praw Rzeczypospolitej Polskiej
”
.
Ślubowanie może być złożone z dodaniem zdania: „Tak mi dopomóż Bóg”.
2.
Odmowa złożenia ślubowania oznacza zrzeczenie się mandatu.
3.
Radny nieobecny na pierwszej sesji rady powiatu oraz radny, który uzyskał mandat w
czasie trwania kadencji, składa ślubowanie na pierwszej sesji, na której jest obecny.
Art. 21.4 orzeczenia
1.
Radny nie jest związany instrukcjami wyborców. Radny obowiązany jest kierować się
dobrem powiatowej wspólnoty samorządowej. Radny przyjmuje zgłaszane przez mieszkańców
powiatu postulaty i przedstawia je organom powiatu do rozpatrzenia.
2.
Radny obowiązany jest brać udział w pracach organów powiatu oraz powiatowych jednostek
organizacyjnych, do których został wybrany lub desygnowany.
3.
W związku z wykonywaniem mandatu radny korzysta z ochrony prawnej przewidzianej dla
funkcjonariuszy publicznych. Przepis ten stosuje się również do osób wchodzących w
skład zarządu.
4.
Na zasadach ustalonych przez radę powiatu, z zastrzeżeniem ust. 5, radnemu przysługują
diety oraz zwrot kosztów podróży służbowych.
5.
Minister właściwy do spraw administracji publicznej określi, w drodze rozporządzenia,
maksymalną wysokość diet, o których mowa w ust. 4.
6.
Do radnego powiatu stosuje się odpowiednio przepisy art. 24e-24h ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym .
7.
Radny nie może brać udziału w głosowaniu, jeżeli dotyczy to jego interesu prawnego.
8.
Mandatu radnego powiatu nie można łączyć z mandatem radnego gminy i radnego województwa.
Art. 22.26 orzeczeń
1.
Pracodawca obowiązany jest zwolnić radnego od pracy zawodowej w celu umożliwienia
radnemu brania udziału w pracach organów powiatu.
2.
Rozwiązanie z radnym stosunku pracy wymaga uprzedniej zgody rady powiatu, której radny
jest członkiem. Rada powiatu odmówi zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym,
jeżeli podstawą rozwiązania tego stosunku są zdarzenia związane z wykonywaniem przez
radnego mandatu.
Art. 23.
1.
Z radnym nie może być nawiązany stosunek pracy w starostwie powiatowym powiatu, w
którym radny uzyskał mandat.
2.
Przepis ust. 1 dotyczy również kierownika powiatowej jednostki organizacyjnej, bez
względu na rodzaj umowy lub innych aktów, na których podstawie nawiązany został z
nim stosunek pracy.
3.
Przepis ust. 1 nie dotyczy radnych wybranych do zarządu, z którymi stosunek pracy
nawiązany jest na podstawie wyboru.
4.
Nawiązanie przez radnego stosunku pracy, o którym mowa w ust. 1 i 2, jest równoznaczne
ze zrzeczeniem się mandatu.
Art. 24.1 orzeczenie
1.
Radny, który przed uzyskaniem mandatu wykonywał pracę w ramach stosunku pracy w starostwie
powiatowym lub pełnił funkcję kierownika jednostki organizacyjnej tego powiatu, w
którym uzyskał mandat, obowiązany jest złożyć wniosek o urlop bezpłatny w terminie
7 dni od dnia ogłoszenia wyników wyborów przez właściwy organ wyborczy, przed złożeniem
ślubowania, o którym mowa w art. 20 ust. 1.
2.
Radny, o którym mowa w ust. 1, otrzymuje urlop bezpłatny na okres sprawowania mandatu.
3.
Radny, o którym mowa w ust. 1, otrzymuje urlop bezpłatny bez względu na rodzaj i okres
trwania stosunku pracy. Stosunek pracy zawarty na czas określony, który ustałby przed
terminem wygaśnięcia mandatu, przedłuża się do 3 miesięcy po upływie tego terminu.
4.
W odniesieniu do radnego pełniącego funkcję kierownika jednostki organizacyjnej przejętej
lub utworzonej przez powiat w czasie kadencji termin, o którym mowa w ust. 1, upływa
po 6 miesiącach od dnia przejęcia lub utworzenia tej jednostki.
5.
Niezłożenie przez radnego wniosku, o którym mowa w ust. 1, jest równoznaczne ze zrzeczeniem
się mandatu.
Art. 25.7 orzeczeń
Po wygaśnięciu mandatu radnego, o którym mowa w art. 24, odpowiednio starostwo powiatowe
lub powiatowa jednostka organizacyjna przywraca radnego do pracy na tym samym lub
równorzędnym stanowisku pracy, z wynagrodzeniem odpowiadającym wynagrodzeniu, jakie
radny otrzymywałby, gdyby nie korzystał z urlopu bezpłatnego. Radny zgłasza gotowość
przystąpienia do pracy w terminie 7 dni od dnia wygaśnięcia mandatu.
Art. 26.18 orzeczeń
1.
Zarząd powiatu jest organem wykonawczym powiatu.
2.
W skład zarządu powiatu wchodzą starosta jako jego przewodniczący, wicestarosta i
pozostali członkowie.
3.
Członkostwa w zarządzie powiatu nie można łączyć z członkostwem w organie samorządu
gminy i województwa oraz z zatrudnieniem w administracji rządowej, a także z mandatem
posła albo senatora.
4.
Do zarządu i członków zarządu stosuje się odpowiednio art. 21 ust. 6 i 7.
Art. 27.2 orzeczenia
1.
Rada powiatu wybiera starostę oraz na jego wniosek pozostałych członków zarządu powiatu
w liczbie od 3 do 5 osób, w tym wicestarostę, w ciągu 3 miesięcy od dnia ogłoszenia
wyników wyborów przez właściwy organ wyborczy. Wybór następuje bezwzględną większością
głosów ustawowego składu rady, w głosowaniu tajnym.
2.
Członkowie zarządu powiatu mogą być wybrani spoza składu rady.
3.
Z członkami zarządu, o których mowa w ust. 2, nawiązuje się stosunek pracy.
Art. 28.1 orzeczenie
Zarząd powiatu działa do dnia wyboru nowego zarządu, z zastrzeżeniem art. 29 ust.
5.
Art. 29.1 orzeczenie
1.
Jeżeli rada powiatu nie dokona wyboru zarządu w terminie określonym w art. 27 ust.
1, ulega rozwiązaniu z mocy prawa.
2.
Informację o rozwiązaniu rady powiatu z przyczyny określonej w ust. 1 wojewoda niezwłocznie
podaje do wiadomości w sposób zwyczajowo przyjęty na obszarze powiatu oraz ogłasza
w formie obwieszczenia w wojewódzkim dzienniku urzędowym.
3.
Po rozwiązaniu rady powiatu z przyczyny określonej w ust. 1 przeprowadza się wybory
przedterminowe. Wybory zarządza wojewoda w terminie 3 miesięcy od dnia rozwiązania
rady powiatu.
4.
Jeżeli rada powiatu, wybrana w trybie określonym w ust. 3, nie dokona wyboru zarządu
w terminie określonym w art. 27 ust. 1, ulega rozwiązaniu z mocy prawa. Informację
o rozwiązaniu rady podaje się do wiadomości w trybie określonym w ust. 2.
5.
W przypadku, o którym mowa w ust. 4, nie przeprowadza się wyborów przedterminowych.
Do dnia wyborów rady powiatu na kolejną kadencję oraz wyboru zarządu powiatu zadania
i kompetencje rady i zarządu przejmuje komisarz rządowy ustanowiony przez Prezesa
Rady Ministrów na wniosek wojewody.
Art. 30.
1.
Uchwała rady powiatu w sprawie nieudzielenia zarządowi absolutorium jest równoznaczna
ze złożeniem wniosku o odwołanie zarządu, chyba że po zakończeniu roku budżetowego
zarząd powiatu został odwołany z innej przyczyny.
2.
Rada powiatu rozpoznaje sprawę odwołania zarządu z przyczyny, o której mowa w ust.
1, na sesji zwołanej nie wcześniej niż po upływie 14 dni od podjęcia uchwały w sprawie
nieudzielenia zarządowi absolutorium. Po zapoznaniu się z opiniami, o których mowa
w art. 16 ust. 3, oraz z uchwałą regionalnej izby obrachunkowej w sprawie uchwały
rady powiatu o nieudzieleniu zarządowi absolutorium, rada powiatu może odwołać zarząd
większością co najmniej 3/5 głosów ustawowego składu rady, w głosowaniu tajnym.
Art. 31.2 orzeczenia
1.
Rada powiatu może odwołać zarząd lub poszczególnych jego członków z innej przyczyny
niż nieudzielenie absolutorium jedynie na wniosek co najmniej 2/5 ustawowego składu
rady. Wniosek wymaga formy pisemnej i uzasadnienia przyczyny odwołania.
2.
Wniosek, o którym mowa w ust. 1, podlega zaopiniowaniu przez komisję rewizyjną.
3.
Odwołanie zarządu powiatu lub poszczególnych jego członków, w tym starosty i wicestarosty,
następuje większością co najmniej 3/5 głosów ustawowego składu rady, w głosowaniu
tajnym. Głosowanie w sprawie odwołania rada powiatu przeprowadza po zapoznaniu się
z opinią komisji rewizyjnej na następnej sesji po tej, na której zgłoszono wniosek
o odwołanie, nie wcześniej jednak niż po upływie 1 miesiąca od zgłoszenia wniosku.
Jeżeli wniosek o odwołanie starosty lub członka zarządu nie uzyskał wymaganej większości
głosów, kolejny wniosek o odwołanie może być zgłoszony nie wcześniej niż po upływie
6 miesięcy od poprzedniego głosowania.
4.
W przypadku odwołania zarządu lub poszczególnych członków rada powiatu dokonuje wyboru
nowego zarządu lub poszczególnych członków w trybie, o którym mowa w art. 27 ust.
1, w ciągu 1 miesiąca po odwołaniu. W przypadku niedokonania wyboru nowego zarządu
w terminie 1 miesiąca od odwołania, przepisy art. 29 stosuje się odpowiednio.
5.
W przypadku rezygnacji z członkostwa w zarządzie powiatu rada podejmuje uchwałę w
sprawie przyjęcia tej rezygnacji. Uchwała ta jest równoznaczna z odwołaniem ze składu
zarządu powiatu. Uchwałę w sprawie przyjęcia rezygnacji rada podejmuje nie później
niż w ciągu 1 miesiąca od dnia złożenia rezygnacji.
6.
Niepodjęcie przez radę powiatu uchwały w terminie, o którym mowa w ust. 5, jest równoznaczne
z przyjęciem rezygnacji z upływem ostatniego dnia miesiąca, w którym powinna być podjęta
uchwała.
Art. 32.18 orzeczeń
1.
Zarząd powiatu wykonuje uchwały rady powiatu i zadania powiatu określone przepisami
prawa.
2.
Do zadań zarządu powiatu należy w szczególności:
1)
przygotowywanie projektów uchwał rady,
2)
wykonywanie uchwał rady,
3)
gospodarowanie mieniem powiatu,
4)
wykonywanie budżetu powiatu,
5)
zatrudnianie i zwalnianie kierowników jednostek organizacyjnych powiatu, z zastrzeżeniem
art. 36 ust. 2.
3.
W realizacji zadań zarząd powiatu podlega wyłącznie radzie powiatu.
4.
Organizację wewnętrzną oraz tryb pracy zarządu określa statut powiatu.
Art. 33.17 orzeczeń
Zarząd wykonuje zadania powiatu przy pomocy starostwa powiatowego, kierowników powiatowych
służb, inspekcji i straży oraz jednostek organizacyjnych powiatu, które wspólnie tworzą
powiatową administrację zespoloną.
Art. 34.17 orzeczeń
1.
Starosta organizuje pracę zarządu powiatu i starostwa powiatowego, kieruje bieżącymi
sprawami powiatu oraz reprezentuje powiat na zewnątrz.
2.
W sprawach nie cierpiących zwłoki, związanych z zagrożeniem interesu publicznego,
zagrażających bezpośrednio zdrowiu i życiu oraz w sprawach mogących spowodować znaczne
straty materialne starosta podejmuje niezbędne czynności należące do właściwości zarządu
powiatu. Nie dotyczy to wydawania przepisów porządkowych w przypadku, o którym mowa
w art. 42 ust. 2.
3.
Czynności, o których mowa w ust. 2, wymagają przedstawienia do zatwierdzenia na najbliższym
posiedzeniu zarządu powiatu.
Art. 35.14 orzeczeń
1.
Organizację i zasady funkcjonowania starostwa powiatowego określa regulamin organizacyjny
uchwalony przez radę powiatu na wniosek zarządu powiatu.
2.
Starosta jest kierownikiem starostwa powiatowego oraz zwierzchnikiem służbowym pracowników
starostwa i kierowników jednostek organizacyjnych powiatu oraz zwierzchnikiem powiatowych
służb, inspekcji i straży.
3.
Starosta sprawując zwierzchnictwo w stosunku do powiatowych służb, inspekcji i straży:
1)
powołuje i odwołuje kierowników tych jednostek, w uzgodnieniu z wojewodą,
2)
zatwierdza programy ich działania,
3)
uzgadnia wspólne działanie tych jednostek na obszarze powiatu,
4)
w sytuacjach szczególnych kieruje wspólnymi działaniami tych jednostek,
5)
zleca w uzasadnionych przypadkach przeprowadzenie kontroli.
Art. 36.3 orzeczenia
1.
Organizację i zasady funkcjonowania jednostek organizacyjnych powiatu określają regulaminy
organizacyjne uchwalane przez zarząd powiatu, z zastrzeżeniem ust. 2.
2.
Szczególne warunki lub zasady powoływania, odwoływania oraz tryb zatrudniania i zwalniania
kierowników i pracowników powiatowych służb, inspekcji i straży oraz jednostek organizacyjnych
powiatu określa odrębna ustawa.
3.
Status prawny pracowników starostwa powiatowego i jednostek organizacyjnych powiatu
określa odrębna ustawa.
Art. 37.6 orzeczeń
1.
Rada powiatu powołuje i odwołuje sekretarza powiatu oraz skarbnika powiatu na wniosek
starosty.
2.
Sekretarz i skarbnik uczestniczą w pracach zarządu powiatu oraz mogą uczestniczyć
w obradach rady powiatu i jej komisji z głosem doradczym.
Art. 38.12 orzeczeń
1.
W indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej należących do właściwości
powiatu decyzje wydaje starosta, chyba że przepisy szczególne przewidują wydawanie
decyzji przez zarząd powiatu.
2.
Starosta może upoważnić wicestarostę, poszczególnych członków zarządu powiatu, pracowników
starostwa, powiatowych służb, inspekcji i straży oraz kierowników jednostek organizacyjnych
powiatu do wydawania w jego imieniu decyzji, o których mowa w ust. 1.
3.
Od decyzji, o których mowa w ust. 1 i 2, służy odwołanie do samorządowego kolegium
odwoławczego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.
Art. 39.
Prezes Rady Ministrów ustala, w drodze rozporządzenia, instrukcję kancelaryjną dla
organów powiatu, określającą zasady i tryb wykonywania czynności kancelaryjnych w
starostwach powiatowych w celu zapewnienia jednolitego sposobu tworzenia, ewidencjonowania
i przechowywania dokumentów oraz ochrony przed ich uszkodzeniem, zniszczeniem lub
utratą.
Rozdział 4
Akty prawa miejscowego stanowione przez powiat
Art. 40.5 orzeczeń
1.
Na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawach rada powiatu stanowi akty
prawa miejscowego obowiązujące na obszarze powiatu.
2.
Akty prawa miejscowego stanowione są w szczególności w sprawach:
1)
wymagających uregulowania w statucie,
2)
porządkowych, o których mowa w art. 41,
3)
szczególnego trybu zarządzania mieniem powiatu,
4)
zasad i trybu korzystania z powiatowych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej.
Art. 41.1 orzeczenie
1.
W zakresie nie uregulowanym w odrębnych ustawach lub innych przepisach powszechnie
obowiązujących, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, rada powiatu może wydawać
powiatowe przepisy porządkowe, jeżeli jest to niezbędne do ochrony życia, zdrowia
lub mienia obywateli, ochrony środowiska naturalnego albo do zapewnienia porządku,
spokoju i bezpieczeństwa publicznego, o ile przyczyny te występują na obszarze więcej
niż jednej gminy.
2.
Powiatowe przepisy porządkowe, o których mowa w ust. 1, mogą przewidywać za ich naruszenie
kary grzywny wymierzane w trybie i na zasadach określonych w prawie o wykroczeniach.
Art. 42.
1.
Akty prawa miejscowego powiatu stanowi rada powiatu w formie uchwały, jeżeli ustawa
upoważniająca do wydania aktu nie stanowi inaczej.
2.
Powiatowe przepisy porządkowe, o których mowa w art. 41, w przypadkach nie cierpiących
zwłoki może wydać zarząd.
3.
Powiatowe przepisy porządkowe, o których mowa w ust. 2, podlegają zatwierdzeniu na
najbliższej sesji rady powiatu. Tracą one moc w razie nieprzedłożenia ich do zatwierdzenia
lub odmowy zatwierdzenia. Termin utraty mocy obowiązującej określa rada powiatu.
Art. 43.1 orzeczenie
1.
Akty prawa miejscowego, z zastrzeżeniem art. 44 ust. 1, ogłasza się w wojewódzkim
dzienniku urzędowym.
2.
Akty prawa miejscowego podpisuje niezwłocznie po ich uchwaleniu przewodniczący rady
powiatu i kieruje do publikacji.
3.
Dzień wydania wojewódzkiego dziennika urzędowego jest dniem ogłoszenia aktu prawa
miejscowego.
4.
Akty prawa miejscowego wchodzą w życie po upływie 14 dni od dnia ich ogłoszenia, chyba
że ustawa lub przepis powiatowy stanowi inaczej.
Art. 44.
1.
Przepisy porządkowe ogłasza się przez ich publikację w środkach masowego przekazu
oraz w drodze obwieszczeń lub w sposób zwyczajowo przyjęty na danym terenie. Przepisy
te wchodzą w życie z dniem takiego ogłoszenia. Przepisu art. 43 ust. 4 nie stosuje
się.
2.
Przepisy porządkowe podlegają także ogłoszeniu w wojewódzkim dzienniku urzędowym.
Art. 45.
Starostwo powiatowe gromadzi i udostępnia zbiór aktów prawa miejscowego ustanowionych
przez powiat.
Rozdział 5
Mienie powiatu
Art. 46.2 orzeczenia
1.
Mieniem powiatu jest własność i inne prawa majątkowe nabyte przez powiat lub inne
powiatowe osoby prawne.
2.
Powiatowymi osobami prawnymi, poza powiatem, są samorządowe jednostki organizacyjne,
którym ustawy przyznają wprost taki status, oraz te osoby prawne, które mogą być tworzone
na podstawie odrębnych ustaw wyłącznie przez powiat.
3.
Powiat jest w stosunkach cywilnoprawnych podmiotem praw i obowiązków, które dotyczą
mienia powiatu nie należącego do innych powiatowych osób prawnych.
Art. 47.5 orzeczeń
1.
Nabycie mienia przez powiat następuje:
1)
na podstawie odrębnej ustawy, z zastrzeżeniem, że nie stanowi ono mienia jakiejkolwiek
gminy,
2)
przez przekazanie w związku z utworzeniem lub zmianą granic powiatu w trybie art.
3,
3)
w wyniku przejęcia od Skarbu Państwa na podstawie porozumienia, z wyłączeniem mienia
przeznaczonego na zaspokojenie roszczeń reprywatyzacyjnych oraz realizację programu
powszechnego uwłaszczenia,
4)
przez inne czynności prawne,
5)
w innych przypadkach określonych odrębnymi przepisami.
2.
Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, określi:
1)
tryb przekazywania mienia przez Skarb Państwa powiatom, z uwzględnieniem potrzeb w
zakresie wykonywania zadań powiatów,
2)
kategorie mienia wyłączonego z przekazywania powiatom, przeznaczonego na zaspokojenie
roszczeń reprywatyzacyjnych oraz realizację programu powszechnego uwłaszczenia.
Art. 48.22 orzeczenia
1.
Oświadczenie woli w sprawach majątkowych w imieniu powiatu składają dwaj członkowie
zarządu lub jeden członek zarządu i osoba upoważniona przez zarząd.
2.
Zarząd może upoważnić pracowników starostwa, kierowników powiatowych służb, inspekcji
i straży oraz jednostek organizacyjnych powiatu do składania oświadczeń woli związanych
z prowadzeniem bieżącej działalności powiatu.
3.
Jeżeli czynność prawna może spowodować powstanie zobowiązań majątkowych, do jej skuteczności
potrzebna jest kontrasygnata skarbnika powiatu lub osoby przez niego upoważnionej.
4.
Skarbnik powiatu, który odmówił kontrasygnaty, ma jednak obowiązek jej dokonania na
pisemne polecenie starosty, przy równoczesnym powiadomieniu o tym rady powiatu i regionalnej
izby obrachunkowej.
Art. 49.
Powiat nie ponosi odpowiedzialności za zobowiązania innych powiatowych osób prawnych,
chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Inne powiatowe osoby prawne nie ponoszą
odpowiedzialności za zobowiązania powiatu.
Art. 50.
Zarząd i ochrona mienia powiatu powinny być wykonywane ze szczególną starannością.
Rozdział 6
Finanse powiatu
Art. 51.
1.
Powiat samodzielnie prowadzi gospodarkę finansową na podstawie budżetu powiatu.
2.
Budżet powiatu jest planem finansowym obejmującym dochody i wydatki powiatu.
3.
Budżet powiatu jest uchwalany przez radę powiatu na rok kalendarzowy, zwany dalej
„rokiem budżetowym”.
Art. 52.
Zamieszczenie w budżecie powiatu wydatków na określone cele nie stanowi podstawy zobowiązań
wobec osób trzecich oraz roszczeń osób trzecich wobec powiatu.
Art. 53.
Rada powiatu określa tryb prac nad projektem uchwały budżetowej, ustalając w szczególności:
1)
obowiązki jednostek organizacyjnych powiatu oraz powiatowych służb, inspekcji i straży
w toku prac nad projektem budżetu powiatu,
2)
wymaganą przez radę powiatu szczegółowość projektu, z zastrzeżeniem, że szczegółowość
ta nie może być mniejsza niż określona w odrębnych przepisach,
3)
wymagane materiały informacyjne, które zarząd powiatu powinien przedstawić radzie
powiatu wraz z projektem uchwały budżetowej,
4)
terminy obowiązujące w toku prac nad projektem budżetu powiatu.
Art. 54.
1.
Uchwała budżetowa powiatu powinna być uchwalona przed rozpoczęciem roku budżetowego.
2.
W przypadku nieuchwalenia budżetu w terminie wskazanym w ust. 1, do czasu uchwalenia
budżetu przez radę powiatu, nie później jednak niż do dnia 31 marca roku budżetowego,
podstawą gospodarki budżetowej jest projekt budżetu przedłożony radzie powiatu.
3.
W przypadku nieuchwalenia budżetu w terminie, o którym mowa w ust. 2, regionalna izba
obrachunkowa ustala budżet powiatu najpóźniej do dnia 30 kwietnia roku budżetowego.
Do dnia ustalenia budżetu przez regionalną izbę obrachunkową podstawą gospodarki budżetowej
jest projekt budżetu, o którym mowa w ust. 2.
4.
W przypadku gdy dochody i wydatki państwa określa ustawa o prowizorium budżetowym,
rada powiatu może uchwalić prowizorium budżetowe powiatu na okres objęty prowizorium
budżetowym państwa.
5.
Uchwałę budżetową powiatu lub uchwałę, o której mowa w ust. 4, starosta przedkłada
regionalnej izbie obrachunkowej w ciągu 7 dni od dnia jej podjęcia.
Art. 55.
1.
Opracowywanie i przedstawianie do uchwalenia projektu budżetu powiatu, a także inicjatywa
w sprawie zmian tego budżetu, należą do wyłącznej kompetencji zarządu powiatu.
2.
Zarząd powiatu przygotowuje i przedstawia radzie powiatu, nie później niż do dnia
15 listopada roku poprzedzającego rok budżetowy:
1)
projekt budżetu powiatu uwzględniający zasady Prawa budżetowego oraz ustalenia rady
powiatu, o których mowa w art. 53 pkt 1, 2 i 4,
2)
materiały informacyjne, o których mowa w art. 53 pkt 3.
3.
Bez zgody zarządu powiatu rada powiatu nie może wprowadzić w projekcie budżetu powiatu
zmian powodujących zwiększenie wydatków nie znajdujących pokrycia w planowanych dochodach
lub zwiększenie planowanych dochodów bez jednoczesnego ustanowienia źródeł tych dochodów.
Art. 56.3 orzeczenia
1.
Dochodami powiatu są:
1)
udziały w podatkach stanowiących dochód budżetu państwa w wysokości określonej odrębną
ustawą,
2)
subwencje z budżetu państwa na zadania realizowane przez powiat,
3)
dotacje celowe z budżetu państwa na zadania realizowane przez powiatowe służby, inspekcje
i straże,
4)
dochody powiatowych jednostek budżetowych oraz wpłaty innych powiatowych jednostek
organizacyjnych,
5)
dochody z majątku powiatu,
6)
odsetki za nieterminowe przekazywanie udziałów, dotacji i subwencji, o których mowa
w pkt 1-3.
2.
Dochodami powiatu mogą być:
1)
subwencja wyrównawcza z budżetu państwa,
2)
dotacje celowe z budżetu państwa przekazywane na wykonanie czynności, o których mowa
w art. 7 ust. 1,
3)
dotacje z państwowych funduszów celowych,
4)
dotacje celowe z budżetu państwa na zadania z zakresu administracji rządowej wykonywane
przez powiat na mocy porozumień zawartych z organami administracji rządowej,
5)
dotacje celowe z budżetu województwa na zadania z zakresu samorządu województwa wykonywane
przez powiat na mocy porozumień zawartych z województwem,
6)
spadki, zapisy i darowizny,
7)
odsetki od środków finansowych powiatu gromadzonych na rachunkach bankowych,
8)
odsetki i dywidendy od wniesionego kapitału,
9)
inne wpływy uzyskiwane na podstawie odrębnych przepisów.
3.
Przekazywanie powiatowi, w drodze ustawy, nowych zadań wymaga zapewnienia środków
finansowych koniecznych na ich realizację w postaci zwiększenia dochodów.
Art. 57.
1.
Subwencje dla powiatów ustalane są według zobiektywizowanych kryteriów określonych
w odrębnej ustawie.
2.
Zasady ustalania kwot subwencji dla powiatów oraz ich rozdziału między powiaty określa
odrębna ustawa.
Art. 58.
Wysokość kwoty subwencji wyrównawczej oraz zasady i kryteria jej rozdziału określa
odrębna ustawa.
Art. 59.
1.
Różnica między dochodami a wydatkami budżetu powiatu stanowi nadwyżkę lub niedobór
budżetu powiatu.
2.
Uchwała budżetowa powiatu określa przeznaczenie nadwyżki lub źródła pokrycia niedoboru
budżetu powiatu.
3.
Zasady zaciągania przez organy powiatu kredytów i pożyczek na pokrywanie występujących
w ciągu roku budżetowego niedoborów lub na sfinansowanie wydatków nie znajdujących
pokrycia w planowanych rocznych dochodach określa odrębna ustawa.
4.
Zasady emisji obligacji powiatowych określa odrębna ustawa.
Art. 60.
1.
Za prawidłowe wykonanie budżetu powiatu odpowiada zarząd powiatu.
2.
Zarządowi powiatu przysługuje wyłączne prawo:
1)
zaciągania zobowiązań mających pokrycie w ustalonych w uchwale budżetowej kwotach
wydatków, w ramach upoważnień udzielonych przez radę powiatu,
2)
emitowania papierów wartościowych, w ramach upoważnień udzielonych przez radę powiatu,
3)
dokonywania wydatków budżetowych,
4)
zgłaszania propozycji zmian w budżecie powiatu,
5)
dysponowania rezerwą budżetu powiatu,
6)
blokowania środków budżetowych, w przypadkach określonych ustawą.
Art. 61.
Gospodarka środkami finansowymi znajdującymi się w dyspozycji powiatu jest jawna.
Wymóg jawności jest spełniany w szczególności przez:
1)
jawność debaty budżetowej,
2)
opublikowanie uchwały budżetowej oraz sprawozdań z wykonania budżetu powiatu,
3)
przedstawienie pełnego wykazu kwot dotacji celowych udzielanych z budżetu powiatu,
4)
ujawnienie sprawozdania zarządu z działań, o których mowa w art. 60 ust. 2 pkt 1 i
2.
Art. 62.
1.
Bankową obsługę budżetu powiatu wykonuje bank wybrany przez radę powiatu w trybie
określonym w ustawie z dnia 10 czerwca 1994 r. o zamówieniach publicznych .
2.
Zasady wykonywania obsługi bankowej określa umowa zawarta między zarządem powiatu
a bankiem.
3.
Zarząd powiatu może lokować wolne środki budżetowe na rachunkach w innych bankach
bez konieczności uzyskania odrębnej zgody rady powiatu.
4.
Zarząd powiatu może, w granicach upoważnień zamieszczonych w uchwale budżetowej, zaciągać
kredyty bankowe w wybranych przez siebie bankach.
Art. 63.
Dyspozycja środkami pieniężnymi powiatu jest oddzielona od jej kasowego wykonania.
Art. 64.
1.
Kontrolę gospodarki finansowej powiatu sprawuje regionalna izba obrachunkowa.
2.
Z zastrzeżeniem przepisów tego rozdziału do trybu uchwalania budżetu oraz gospodarki
finansowej powiatu stosuje się przepisy odrębnej ustawy.
Rozdział 7
Związki, stowarzyszenia i porozumienia powiatów
Art. 65.
1.
W celu wspólnego wykonywania zadań publicznych, w tym wydawania decyzji w indywidualnych
sprawach z zakresu administracji publicznej, powiaty mogą tworzyć związki z innymi
powiatami.
2.
Uchwały o utworzeniu związku, przystąpieniu do związku lub wystąpieniu ze związku
podejmują rady zainteresowanych powiatów.
3.
Prawa i obowiązki powiatów uczestniczących w związku, związane z wykonywaniem zadań
przekazanych związkowi, przechodzą na związek z dniem ogłoszenia statutu związku.
4.
Do związków powiatów stosuje się odpowiednio art. 38.
Art. 66.
1.
Związek wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.
2.
Związek ma osobowość prawną.
Art. 67.
1.
Utworzenie związku wymaga przyjęcia jego statutu przez rady zainteresowanych powiatów
bezwzględną większością głosów ustawowego składu rady powiatu.
2.
Statut związku powinien określać:
1)
nazwę i siedzibę związku,
2)
członków i czas trwania związku,
3)
zadania związku,
4)
organy związku, ich strukturę, zakres i tryb działania,
5)
zasady korzystania z obiektów i urządzeń związku,
6)
zasady udziału w kosztach wspólnej działalności, zyskach i pokrywania strat związku,
7)
zasady przystępowania i występowania członków oraz zasady rozliczeń majątkowych,
8)
zasady likwidacji związku,
9)
tryb wprowadzania zmian w statucie związku,
10)
inne zasady określające współdziałanie.
Art. 68.
1.
Rejestr związków prowadzi minister właściwy do spraw administracji publicznej.
2.
Związek nabywa osobowość prawną po zarejestrowaniu, z dniem ogłoszenia statutu.
3.
Na decyzję o odmowie wpisania do rejestru przysługuje skarga do sądu administracyjnego.
4.
Minister właściwy do spraw administracji publicznej określi, w drodze rozporządzenia,
zasady i tryb prowadzenia rejestru związków powiatów oraz ogłaszania statutów związków.
Art. 69.
1.
Organem stanowiącym i kontrolnym związku jest zgromadzenie związku, zwane dalej „zgromadzeniem”.
2.
W skład zgromadzenia wchodzi po dwóch reprezentantów powiatów uczestniczących w związku.
Zasady reprezentacji powiatu w związku określa rada powiatu.
Art. 70.
1.
Uchwały zgromadzenia podejmowane są bezwzględną większością głosów statutowej liczby
członków zgromadzenia.
2.
Członek zgromadzenia może wnieść pisemny sprzeciw wraz z uzasadnieniem w stosunku
do uchwały zgromadzenia w ciągu 7 dni od dnia jej podjęcia.
3.
Wniesienie sprzeciwu wstrzymuje wykonanie uchwały i wymaga ponownego rozpatrzenia
sprawy.
4.
Sprzeciwu nie można zgłosić wobec uchwały podjętej w wyniku ponownego rozpatrzenia
sprawy.
Art. 71.
1.
Organem wykonawczym związku jest zarząd.
2.
Zarząd związku jest powoływany i odwoływany przez zgromadzenie spośród członków zgromadzenia.
3.
O ile statut tak stanowi, dopuszczalny jest wybór członków zarządu spoza członków
zgromadzenia w liczbie nie przekraczającej 1/3 składu zarządu związku.
Art. 72.
1.
Do gospodarki finansowej związku powiatów stosuje się odpowiednio przepisy o gospodarce
finansowej powiatu.
2.
Plan finansowy związku uchwala zgromadzenie związku.
Art. 73.
1.
Powiaty mogą zawierać porozumienia w sprawie powierzenia jednemu z nich prowadzenia
zadań publicznych.
2.
W zakresie nie uregulowanym treścią porozumienia do porozumień, o których mowa w ust.
1, stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące związków powiatów.
Art. 74.
Miasto na prawach powiatu może tworzyć związki i zawierać porozumienia komunalne z
gminami.
Art. 75.
1.
Powiaty mogą tworzyć stowarzyszenia, w tym również z gminami.
2.
Do stowarzyszeń, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. - Prawo o stowarzyszeniach .
Rozdział 8
Nadzór nad działalnością powiatu
Art. 76.1 orzeczenie
1.
Nadzór nad działalnością powiatu sprawuje Prezes Rady Ministrów oraz wojewoda, a w
zakresie spraw finansowych - regionalna izba obrachunkowa.
2.
Organy nadzoru mogą wkraczać w działalność powiatu tylko w przypadkach określonych
ustawami.
3.
Nadzór nad związkiem powiatów sprawuje wojewoda właściwy dla siedziby związku.
Art. 77.1 orzeczenie
Nadzór nad wykonywaniem zadań powiatu sprawowany jest na podstawie kryterium zgodności
z prawem.
Art. 78.
1.
Starosta zobowiązany jest do przedłożenia wojewodzie uchwał rady w ciągu 7 dni od
dnia ich podjęcia. Uchwały organów powiatu w sprawie wydania przepisów porządkowych
podlegają przekazaniu niezwłocznie.
2.
Starosta przedkłada regionalnej izbie obrachunkowej, na zasadach określonych w ust.
1, uchwałę budżetową, uchwałę w sprawie absolutorium dla zarządu oraz inne uchwały
objęte zakresem nadzoru izby.
Art. 79.2 orzeczenia
1.
Uchwała organu powiatu sprzeczna z prawem jest nieważna. O nieważności uchwały w całości
lub w części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia jej doręczenia
organowi nadzoru.
2.
Organ nadzoru, wszczynając postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności uchwały,
może wstrzymać jej wykonanie.
3.
Rozstrzygnięcie nadzorcze powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne oraz pouczenie
o dopuszczalności wniesienia skargi do sądu administracyjnego.
4.
W przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności
uchwały, ograniczając się do wskazania, iż uchwałę wydano z naruszeniem prawa.
5.
Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio.
Art. 80.6 orzeczeń
1.
Jeżeli stwierdzenie nieważności dotyczy uchwały budżetowej, budżet w części objętej
stwierdzeniem nieważności nie może być wykonywany do chwili rozstrzygnięcia sprawy
przez sąd administracyjny. Przepisy art. 54 ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio.
2.
W sprawach określonych w ust. 1 sąd administracyjny wyznacza rozprawę nie później
niż w ciągu 30 dni od dnia wpłynięcia sprawy do sądu.
Art. 81.
1.
Po upływie terminu, o którym mowa w art. 79 ust. 1, organ nadzoru nie może we własnym
zakresie stwierdzić nieważności uchwały organu powiatu. W tym przypadku organ nadzoru
może zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego.
2.
W przypadku, o którym mowa w ust. 1, wydanie postanowienia o wstrzymaniu wykonania
uchwały należy do sądu.
Art. 82.
1.
Nie stwierdza się nieważności uchwały organu powiatu po upływie 1 roku od dnia jej
podjęcia, chyba że uchybiono obowiązkowi przedłożenia uchwały w terminie, o którym
mowa w art. 78 ust. 1.
2.
Jeżeli nie stwierdzono nieważności uchwały z powodu upływu terminu określonego w ust.
1, a istnieją przesłanki stwierdzenia nieważności, orzeka się o niezgodności uchwały
z prawem. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego co do skutków takiego orzeczenia stosuje się odpowiednio.
Art. 83.
1.
W razie rażącego naruszenia przez radę powiatu Konstytucji lub ustaw Sejm, na wniosek
Prezesa Rady Ministrów, może w drodze uchwały rozwiązać radę powiatu. Rozwiązanie
rady równoznaczne jest z rozwiązaniem wszystkich organów powiatu. Prezes Rady Ministrów
wyznacza osobę, która do czasu wyboru nowych organów powiatu pełni funkcję tych organów.
2.
Jeżeli naruszenia Konstytucji lub powtarzających się naruszeń ustaw dopuści się zarząd
powiatu, wojewoda wzywa radę powiatu do zastosowania niezbędnych środków, a jeżeli
wezwania nie odnoszą skutku, rozwiązuje zarząd. Do czasu wyborów funkcję zarządu i
starosty pełni osoba wyznaczona przez wojewodę.
Art. 84.
1.
W razie nie rokującego nadziei na szybką poprawę i przedłużającego się braku skuteczności
w wykonywaniu zadań publicznych przez organy powiatu, Prezes Rady Ministrów może zawiesić
organy powiatu i ustanowić zarząd komisaryczny na okres do 2 lat, nie dłużej jednak
niż do wyboru zarządu przez radę kolejnej kadencji.
2.
Zawieszenie organów powiatu i ustanowienie zarządu komisarycznego może nastąpić po
uprzednim przedstawieniu zarzutów organom powiatu i wezwaniu ich do niezwłocznego
przedłożenia programu poprawy sytuacji powiatu oraz po wysłuchaniu opinii sejmiku
województwa.
3.
Komisarza rządowego powołuje Prezes Rady Ministrów na wniosek wojewody, zaopiniowany
przez sejmik województwa.
4.
Komisarz rządowy przejmuje wykonywanie zadań i kompetencji organów powiatu.
Art. 85.3 orzeczenia
1.
Rozstrzygnięcia organu nadzorczego dotyczące powiatu, w tym rozstrzygnięcia, o których
mowa w art. 83 ust. 2 i art. 84 ust. 1, podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego
z powodu niezgodności z prawem, w terminie 30 dni od dnia ich doręczenia.
2.
Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do rozstrzygnięć dotyczących organów związków
i porozumień powiatów.
3.
Do złożenia skargi uprawniony jest powiat lub związek powiatów, którego interes prawny,
uprawnienie albo kompetencja zostały naruszone. Podstawą do wniesienia skargi jest
uchwała zarządu powiatu lub odpowiedniego organu związku powiatów.
4.
Do postępowania w sprawach, o których mowa w ust. 1 i 2, stosuje się odpowiednio przepisy
o zaskarżaniu do sądu administracyjnego decyzji w indywidualnych sprawach z zakresu
administracji publicznej.
5.
Rozstrzygnięcia nadzorcze stają się prawomocne z upływem terminu do wniesienia skargi
albo z dniem oddalenia lub odrzucenia skargi przez sąd.
Art. 86.
Postępowanie sądowe, o którym mowa w artykułach poprzedzających, jest wolne od opłat
sądowych.
Art. 87.3 orzeczenia
1.
Każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą podjętą przez
organ powiatu w sprawie z zakresu administracji publicznej, może, po bezskutecznym
wezwaniu do usunięcia naruszenia, zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego.
2.
Przepisu ust. 1 nie stosuje się, jeżeli w sprawie orzekał już sąd administracyjny
i skargę oddalił.
3.
Skargę na uchwałę, o której mowa w ust. 1, można wnieść do sądu administracyjnego
w imieniu własnym lub reprezentując grupę mieszkańców powiatu, którzy na to wyrażą
pisemną zgodę.
4.
W sprawie wezwania do usunięcia naruszenia stosuje się przepisy o terminach załatwiania
spraw w postępowaniu administracyjnym.
Art. 88.
1.
Przepisy art. 87 stosuje się odpowiednio, gdy organ powiatu nie wykonuje czynności
nakazanych prawem albo przez podejmowane czynności prawne lub faktyczne narusza prawa
osób trzecich.
2.
W przypadkach, o których mowa w ust. 1, sąd administracyjny może nakazać organowi
nadzoru wykonanie niezbędnych czynności na rzecz skarżącego, na koszt i ryzyko powiatu.
Art. 89.
Przepisów tego rozdziału nie stosuje się do decyzji indywidualnych w sprawach z zakresu
administracji publicznej, wydawanych przez organy powiatów oraz związki powiatów.
Kontrolę instancyjną w tym zakresie oraz nadzór pozainstancyjny, a także kontrolę
sprawowaną przez sąd określają odrębne przepisy.
Art. 90.
Przepisy tego rozdziału mają zastosowanie również do związków i porozumień, o których
mowa w ustawie.
Rozdział 9
Miasta na prawach powiatu
Art. 91.10 orzeczeń
1.
Miastem na prawach powiatu jest miasto liczące więcej niż 100 000 mieszkańców oraz
miasto, które przestało być siedzibą wojewody z dniem 31 grudnia 1998 r.
2.
Na wniosek właściwej rady miejskiej miasta, które przestało być siedzibą wojewody
z dniem 31 grudnia 1998 r., Rada Ministrów odstępuje od nadania temu miastu statusu
miasta na prawach powiatu.
3.
Rada Ministrów może:
1)
odstąpić od nadania miastu liczącemu więcej niż 100 000 mieszkańców praw powiatu,
jeżeli nadanie tego prawa mogłoby ograniczyć wspólnotom samorządowym, wchodzącym w
skład dotychczasowego powiatu, dostęp do usług publicznych o charakterze powiatowym,
2)
nadać, na wniosek właściwej rady miejskiej, miastu liczącemu mniej niż 100 000 mieszkańców
prawa powiatu, jeżeli miasto to ma niezbędną infrastrukturę do wykonywania zadań powiatowych,
a nadanie tego prawa nie ograniczy wspólnotom samorządowym, wchodzącym w skład dotychczasowego
powiatu, dostępu do usług publicznych o charakterze powiatowym.
4.
W sprawach, o których mowa w ust. 3, Rada Ministrów rozstrzyga po zapoznaniu się z
opiniami zainteresowanych rad gmin, rady powiatu oraz właściwego sejmiku województwa.
Nie dotyczy to pierwszego podziału administracyjnego kraju na powiaty.
5.
Ilekroć w przepisach jest mowa o powiecie, rozumie się przez to również miasto na
prawach powiatu.
Art. 92.36 orzeczeń
1.
Funkcje organów powiatu w miastach na prawach powiatu sprawuje:
1)
rada miasta,
2)
zarząd miasta.
2.
Miasta na prawach powiatu wykonują zadania powiatu na zasadach określonych w tej ustawie.
3.
Nazwę, skład, liczebność oraz zasady i tryb działania organów miasta na prawach powiatu
określa ustawa o samorządzie terytorialnym.
Rozdział 10
Przepis końcowy
Art. 93.
Ustawa wchodzi w życie w terminie i na zasadach określonych w odrębnej ustawie, z
wyjątkiem przepisu art. 3, który wchodzi w życie z dniem ogłoszenia ustawy.