Koszty mediacji ze skierowania sądu określają stawki urzędowe. W sprawach majątkowych wynagrodzenie mediatora wynosi co do zasady 1% wartości przedmiotu sporu, w granicach ustalonego minimum i maksimum, a w sprawach niemajątkowych — stałą kwotę za każde posiedzenie. Do tego dochodzą udokumentowane wydatki mediatora. Zawarcie ugody pozwala odzyskać część, a czasem całość opłaty sądowej.
Stawki w mediacji ze skierowania sądu
Gdy do mediacji kieruje sąd, wynagrodzenie mediatora i podlegające zwrotowi wydatki określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości. Według stawek obowiązujących w chwili opracowania, w sprawach o prawa majątkowe wynagrodzenie wynosi 1% wartości przedmiotu sporu, jednak nie mniej niż 150 zł i nie więcej niż 2000 zł za całość postępowania mediacyjnego.
W sprawach o prawa niemajątkowe oraz majątkowe, w których wartości przedmiotu sporu nie da się ustalić, wynagrodzenie wynosi 150 zł za pierwsze posiedzenie i 100 zł za każde kolejne, łącznie nie więcej niż 450 zł. Mediatorowi przysługuje też zwrot udokumentowanych wydatków, m.in. kosztów przejazdów, wynajmu pomieszczenia i korespondencji, w granicach limitów z rozporządzenia.
Kto płaci i co z opłatą sądową
Koszty mediacji ze skierowania sądu wchodzą w skład kosztów procesu. Strony zwykle pokrywają je po połowie, chyba że umówią się inaczej, a o ostatecznym rozliczeniu — podobnie jak o pozostałych kosztach — rozstrzyga sąd w orzeczeniu kończącym sprawę. Strona zwolniona od kosztów sądowych może być objęta tym zwolnieniem także w zakresie mediacji.
Ustawa o kosztach sądowych premiuje ugodowe zakończenie sporu: zawarcie ugody przed mediatorem w toku postępowania uprawnia do zwrotu części uiszczonej opłaty sądowej, a przy porozumieniu osiągniętym na wczesnym etapie zwrot może objąć nawet całą opłatę. W wielu sprawach sama ta ulga pokrywa koszty mediacji z nadwyżką.
Mediacja umowna — ceny rynkowe
Stawki urzędowe dotyczą mediacji prowadzonej na podstawie skierowania sądu. W mediacji umownej, podejmowanej z inicjatywy samych stron, wynagrodzenie mediatora jest umowne — ośrodki mediacyjne publikują cenniki, a stawki zależą od rodzaju sprawy, jej wartości i liczby posiedzeń.
Nawet przy stawkach rynkowych mediacja pozostaje zwykle wyraźnie tańsza niż pełny proces: nie ma opłaty od pozwu, kosztów opinii biegłych ani wieloletnich kosztów zastępstwa procesowego. Porównując oferty mediatorów, warto pytać o sposób liczenia wynagrodzenia — od posiedzenia, od godziny czy od wartości sporu.
Podstawa prawna
Opracowanie: zespół Prawnet, na podstawie publicznych aktów prawnych (Dz.U., M.P.). To ogólna informacja prawna, nie porada — w indywidualnej sprawie skonsultuj się ze specjalistą.