Tak. Testament — także notarialny — można odwołać w każdej chwili, w całości lub w części. Wystarczy sporządzić nowy testament w dowolnej ważnej formie, zniszczyć dokument z zamiarem odwołania albo pozbawić go cech ważności. Do odwołania testamentu notarialnego nie jest konieczna forma notarialna.
Swoboda odwołania testamentu
Testament jest czynnością na wypadek śmierci i do końca życia pozostaje w pełnej dyspozycji spadkodawcy. Kodeks cywilny przewiduje wprost, że spadkodawca może w każdej chwili odwołać zarówno cały testament, jak i jego poszczególne postanowienia. Prawa tego nie można się zrzec, a forma notarialna pierwotnego testamentu niczego tu nie zmienia — nie tworzy dokumentu „mocniejszego" od innych ważnych testamentów.
Sposoby odwołania
Odwołanie może nastąpić na kilka sposobów, które prawo traktuje równorzędnie:
- sporządzenie nowego testamentu — notarialnego albo na przykład własnoręcznego (napisanego w całości pismem ręcznym, opatrzonego podpisem)
- zniszczenie dokumentu testamentu lub pozbawienie go cech, od których zależy jego ważność, w zamiarze odwołania
- dokonanie w testamencie zmian, z których wynika wola odwołania jego postanowień
Nowy testament a stary — co obowiązuje
Jeżeli spadkodawca sporządził nowy testament, nie zaznaczając w nim, że poprzedni odwołuje, odwołaniu ulegają tylko te postanowienia starego testamentu, których nie da się pogodzić z treścią nowego. Aby uniknąć wątpliwości i sporów między spadkobiercami, w nowym testamencie warto wyraźnie napisać, że odwołuje się wszystkie wcześniejsze testamenty. Trzeba też pamiętać, że oryginał testamentu notarialnego przechowuje notariusz — samo podarcie wypisu nie odwołuje testamentu, bo wypis jest tylko odzwierciedleniem oryginału.
Praktyka: rejestr testamentów i pewność skutku
Najbezpieczniejszym sposobem odwołania testamentu notarialnego jest sporządzenie u notariusza nowego testamentu z wyraźną klauzulą odwołującą. Notariusz czuwa nad ważnością czynności, a na wniosek spadkodawcy testament można zarejestrować w Notarialnym Rejestrze Testamentów, co po śmierci ułatwia ustalenie, który dokument jest ostatni. Rejestracja jest dobrowolna i nie ujawnia treści testamentu za życia. Ważność odwołania wymaga pełnej zdolności do czynności prawnych i działania osobistego — testamentu nie można odwołać przez pełnomocnika.
Opracowanie: zespół Prawnet, na podstawie publicznych aktów prawnych (Dz.U., M.P.). To ogólna informacja prawna, nie porada — w indywidualnej sprawie skonsultuj się ze specjalistą.