Znak towarowy na całą Unię Europejską zastrzega się jednym zgłoszeniem w Urzędzie Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej (EUIPO). Znak unijny ma charakter jednolity — ochrona obejmuje wszystkie państwa członkowskie łącznie i trwa dziesięć lat z możliwością przedłużania. Po publikacji zgłoszenia właściciele wcześniejszych praw z całej Unii mają trzy miesiące na sprzeciw.
System znaku towarowego Unii Europejskiej
Obok krajowych systemów rejestracji — w Polsce prowadzonego przez Urząd Patentowy RP na podstawie Prawa własności przemysłowej — istnieje system znaku towarowego Unii Europejskiej, administrowany przez EUIPO z siedzibą w Alicante. Jedno zgłoszenie i jedno postępowanie dają prawo skuteczne we wszystkich państwach członkowskich jednocześnie.
Znak unijny ma charakter jednolity: nie można go zarejestrować, przenieść ani unieważnić tylko dla części terytorium Unii. To duża zaleta dla firm działających na wielu rynkach, ale i źródło ryzyka — przeszkoda rejestracji istniejąca choćby w jednym państwie (np. opisowość nazwy w jednym z języków urzędowych albo wcześniejszy znak krajowy) może przesądzić o odmowie lub skutecznym sprzeciwie wobec całego zgłoszenia.
Przebieg postępowania przed EUIPO
Zgłoszenia dokonuje się przez internet, wskazując znak oraz towary i usługi według klasyfikacji nicejskiej. Dalszy przebieg przypomina procedurę krajową:
- EUIPO bada zgłoszenie formalnie oraz pod kątem bezwzględnych przeszkód rejestracji (np. brak zdolności odróżniającej, opisowość),
- urząd nie bada z urzędu kolizji z wcześniejszymi znakami — sporządza jedynie raporty z poszukiwań,
- zgłoszenie jest publikowane, a właściciele wcześniejszych praw — unijnych i krajowych — mają trzy miesiące na wniesienie sprzeciwu,
- jeżeli sprzeciwu nie wniesiono lub został oddalony, znak zostaje zarejestrowany i opublikowany w rejestrze EUIPO,
- ochrona trwa dziesięć lat od daty zgłoszenia i może być przedłużana na kolejne dziesięcioletnie okresy.
Strategia: znak krajowy, unijny czy międzynarodowy
Przed zgłoszeniem warto przeszukać bazy znaków EUIPO i urzędów krajowych, bo ryzyko kolizji jest w systemie unijnym większe — sprzeciw może oprzeć się na wcześniejszym prawie z któregokolwiek państwa członkowskiego. Trzeba też pamiętać o obowiązku rzeczywistego używania: znak unijny nieużywany w Unii przez pięć kolejnych lat może zostać wygaszony.
Wybór ścieżki zależy od rynków: firmie działającej wyłącznie w Polsce często wystarcza znak krajowy, a ochronę w wybranych krajach spoza Unii można uzyskać przez system międzynarodowy WIPO. Strategię zgłoszeniową, badanie zdolności rejestrowej i prowadzenie sporów warto powierzyć rzecznikowi patentowemu.
Podstawa prawna
Opracowanie: zespół Prawnet, na podstawie publicznych aktów prawnych (Dz.U., M.P.). To ogólna informacja prawna, nie porada — w indywidualnej sprawie skonsultuj się ze specjalistą.