Treść orzeczenia
Sygn. akt II K 1053/24
Wyrok w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej
Dnia 9 maja 2025 roku
Sąd Rejonowy w Nowym Sączu, II Wydział Karny, w składzie:
Przewodniczący: Sędzia Dominik Mąka
Protokolant: Karolina Rzeszowska - Świgut
przy udziale oskarżycielki posiłkowej A. C. (1) po rozpoznaniu na rozprawie w dniach 8 listopada 2024 rok, 13 grudnia 2024 roku, 8 kwietnia 2024 roku oraz 9 maja 2024 roku sprawy W. W. (1) córki F. i W. z domu G. urodzonej (...) N. oskarżonej o to, że: w dniu 11 listopada 2023 w Ł., rejonu (...), nieumyślnie naraziła na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu A. C. (2) poprzez niezachowanie środków ostrożności przy trzymaniu (...) w wyniku czego wspomniane zwierzę zaatakowało pokrzywdzoną która odniosła obrażenia w postaci ran szarpanych i kąsanych na wewnętrznej i zewnętrznej powierzchni przedramienia prawego z podbiegnięciem krwawym i obrzękiem przedramienia oraz otarcia naskórka na plecach co skutkowało naruszeniem czynności narządów ciała na czas dłuższy niż 7 dni w rozumieniu art.157 § 1 k.k. tj. o przestępstwo z art. 160 § 1 i 3 k.k. i art. 157 § 1 i 3 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.
I. w ramach czynu zarzucanego aktem oskarżenia przyjąwszy, iż oskarżona W. W. (1) 11 listopada 2023 w Ł. będąc właścicielką (...) o imieniu H., a przez to gwarantem nienastąpienia skutku nieumyślnie naraziła na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia i ciężkiego uszczerbku na zdrowiu A. C. (2) poprzez niezachowanie środków ostrożności przy trzymaniu (...) polegające na nienależytym zabezpieczeniu posesji, w wyniku czego wspomniane zwierzę wydostało się z tej posesji i zaatakowało idącą nieopodal pokrzywdzoną A. C. (1), która odniosła obrażenia w postaci ran szarpanych i kąsanych na wewnętrznej i zewnętrznej powierzchni przedramienia prawego z podbiegnięciem krwawym i obrzękiem przedramienia oraz otarcia naskórka na plecach co skutkowało naruszeniem czynności narządów ciała na czas dłuższy niż 7 dni w rozumieniu art. 157 § 1 k.k. tj. czynu stanowiącego przestępstwo z art. 160 § 1 i 3 k.k. i art. 157 § 1 i 3 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. na podstawie art. 66 § 1 k.k. w zw. z art. 67 § 1 k.k. postępowanie karne przeciwko W. W. (1) warunkowo umarza na 2 (dwu)letni okres próby;
II. na podstawie art. 67 § 3 k.k. orzeka wobec oskarżonej W. W. (1) nawiązkę w kwocie 20 000 (dwudziestu tysięcy) złotych na rzecz oskarżycielki posiłkowej A. C. (1);
III. na podstawie art. 627 k.p.k. zasądza od oskarżonej W. W. (1) na rzecz oskarżycielki posiłkowej A. C. (1) kwotę (...) (tysiąca siedmiuset czterech) złotych tytułem wydatków poniesionych przez oskarżycielkę posiłkową w toku procesu;
IV. na podstawie art. 627 k.p.k. w zw. z art. 629 k.p.k. zasądza od oskarżonej W. W. (1) na rzecz Skarbu Państwa kwotę 1000 (tysiąca) złotych tytułem częściowych kosztów sądowych, zaś na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. zwalnia oskarżoną od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w całości.
Uzasadnienie
Wyroku z dnia 9 maja 2025 roku.
Formularz UK 1
Sygnatura akt
Jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku dotyczy tylko niektórych czynów lub niektórych oskarżonych, sąd może ograniczyć uzasadnienie do części wyroku objętych wnioskiem. Jeżeli wyrok został wydany w trybie art. 343, art. 343a lub art. 387 k.p.k. albo jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku obejmuje jedynie rozstrzygnięcie o karze i o innych konsekwencjach prawnych czynu, sąd może ograniczyć uzasadnienie do informacji zawartych w częściach 3–8 formularza.
1.USTALENIE FAKTÓW
0.1.Fakty uznane za udowodnione
Lp.
Oskarżony
Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)
1.1.1.
W. W. (1)
w dniu 11 listopada 2023 roku w Ł. będąc właścicielką (...) o imieniu H., a przez to gwarantem nienastąpienia skutku nieumyślnie naraziła na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia i ciężkiego uszczerbku na zdrowiu A. C. (2) poprzez niezachowanie środków ostrożności przy trzymaniu (...) polegające na nienależytym zabezpieczeniu posesji, w wyniku czego wspomniane zwierzę wydostało się z posesji i zaatakowało idącą nieopodal pokrzywdzoną A. C. (1), która odniosła obrażenia w postaci ran szarpanych i kąsanych na wewnętrznej i zewnętrznej powierzchni przedramienia oraz otarcia naskórka na plecach co skutkowało naruszeniem czynności narządów ciała na czas dłuższy niż 7 dni w rozumieniu art 157 §1 k.k.
Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za udowodnione
Dowód
Numer karty
Oskarżona W. W. (1) po śmierci męża została właścicielką psa o imieniu H.. Pies ten ma około 3 lat i jest w typie (...). W przeszłości zostały dostrzeżone sytuacje, w których H. przejawiała agresywne zachowanie wobec innych psów. Teren posesji, na którym przebywa H., został ogrodzony w 2023 roku, jednak ogrodzenie nie zostało w pełni ukończone.
W dniu 11 listopada 2023 roku, około godziny 11:00, oskarżona W. W. (1) wypuściła psa z kojca na terenie swojej posesji, a ona sama na chwilę udała się do domu, co spowodowało utratę kontaktu wzrokowego z psem Z uwagi, iż ogrodzenie nie było wykonane prawidłowo, a brama przesuwna umożliwiała psu wydostanie się poza jego teren, H. wydostała się na zewnątrz i zaatakowała przechodzącą nieopodal A. C. (2). Pokrzywdzona była zaskoczona owym atakiem, jednakże niedługo potem przybrała pozycje żółwia, aby możliwie skutecznie chronić się przed kąsającym ją psem.
Oskarżona, dostrzegając całą sytuację, wybiegła z domu, zabezpieczyła psa, a następnie przystąpiła do udzielania pomocy pokrzywdzonej. W trakcie tych działań obok miejsca zdarzenia przejeżdżał sąsiad, który, zauważając leżącą na drodze pokrzywdzoną oraz pochyloną nad nią oskarżoną, zatrzymał się, aby również udzielić pomocy. Pokrzywdzona została przykryta kocem, a oskarżona wykonała telefon w celu zawiadomienia odpowiednich służb.
W trakcie oczekiwania na przyjazd służb oskarżona przyznała się do popełnionego błędu, wyraziła żal z powodu całego zdarzenia oraz zaoferowała pomoc. Gdy pokrzywdzona opuściła (...), oskarżona wykupiła przepisane jej leki i wraz z zięciem przywiozła ją do domu.
Oskarżona w kolejnych dniach wspierała pokrzywdzoną, organizując transport na wizyty kontrolne w szpitalu, oferując pomoc finansową oraz zapewniając możliwość spożycia posiłków. Dodatkowo oskarżona zabezpieczyła bramę, uniemożliwiając psu swobodne wydostanie się na zewnątrz w przyszłości.
Po kilkunastu dniach od zdarzenia między W. W. (1), a A. C. (2) doszło do konfliktu na gruncie dalszego finansowania procesu leczenia i rekonwalescencji pokrzywdzonej. W. W. (1) uważała, iż A. C. (2) wyolbrzymia skutki tego zdarzenia.
Zeznania A. C. (2)
7,8
Zeznania S. B.
59-60
Zeznania K. K.
63,64
Zeznania B. Z.
67,68
Zeznania D. K..
83,84
Wyjaśnienia oskarżonej W. W. (1).
206-207
Zeznania M. K..
Pokrzywdzona w wyniku zdarzenia doznała obrażeń ciała, w tym ran szarpanych i kąsanych na wewnętrznej oraz zewnętrznej powierzchni przedramienia, a także otarć naskórka na plecach. W wyniku tego zdarzenia doszło do naruszenia funkcji narządów ciała na okres dłuższy niż 7 dni. Wyrządzone przez psa szkody nadal są widoczne (blizny, częste opuchnięcie ręki), a ponadto pokrzywdzona z własnych środków pokrywa koszty wymaganych zabiegów.
Do dnia wyrokowania na ręce pokrzywdzonej widać ślady po tych ukąszeniach. Jednakże wielkość tych blizn, a także ich umiejscowienia nie pozwalają twierdzić, że stanowią one trwałe, istotne zeszpecenie jej ciała
Dokumentacja fotograficzna przedłożona w toku rozprawy
Opinia C. M.
133-134
W. W. (1) jest osobą posiadająca wykształcenie średnie, podejmuje prace w (...) na stanowisku doradcy emerytalno-rentowego , z której to uzyskuje miesięczny dochód w wysokości 6900 złotych. Oskarżona nie leczyła się psychiatrycznie, neurologicznie ani odwykowo. W. W. (1) jest osobą niekaraną. W skład jej majątku wchodzą zabudowane grunty o łącznej powierzchni 0,12 ha, na których znajduje się budynek mieszkalny o powierzchni użytkowej 140 m2.
(...)
Zaświadczenie o stanie majątkowym
Dane o W. W. (1)
Kwestionariusz wywiadu środowiskowego
189,190
0.1.Fakty uznane za nieudowodnione
Lp.
Oskarżony
Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)
1.2.1.
Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za nieudowodnione
Dowód
Numer karty
1.OCena DOWOdów
0.1.Dowody będące podstawą ustalenia faktów
Lp. faktu z pkt 1.1
Dowód
Zwięźle o powodach uznania dowodu
Wyjaśnienia oskarżonej W. W. (1).
Oskarżona, przesłuchiwana w charakterze podejrzanej, nie przyznała się do postawionego jej zarzutu. Skorzystała jednak z prawa do odmowy składania wyjaśnień, zaznaczając, że szczegółowe informacje przedstawi w trakcie postępowania sądowego. Na rozprawie głównej, która odbyła się 8 listopada 2024 roku, oskarżona przyznała się do zarzucanego czynu, nie kwestionując szkody wyrządzonej przez jej psa. Szczegółowo, logicznie i spójnie opisała zdarzenie z dnia 11 listopada 2023 roku. Oskarżona relacjonowała, że w dniu incydentu wypuściła psa na teren posesji, a sama na chwilę weszła do domu. Gdy usłyszała krzyk dobiegający z zewnątrz, natychmiast wybiegła na zewnątrz. Po zauważeniu, że pokrzywdzona leżała na boku, zakrywając się szalem, a pies o imieniu H. nadal ją atakował, podbiegła do niej, aby udzielić pomocy. Oskarżona niezwłocznie skontaktowała się z pogotowiem ratunkowym oraz policją. Do momentu przybycia służb opiekowała się pokrzywdzoną, przepraszając za zaistniałą sytuację, wyrażając żal oraz oferując pomoc w dalszych dniach. Oskarżona zorganizowała transport pokrzywdzonej ze (...), a z własnych środków zakupiła przepisane leki i opatrunki. Ponadto w tym samym dniu, z uwagi na potrzebę pokrzywdzonej do ponownego udania się do szpitala, oskarżona zorganizowała kolejny transport, a w następnych dniach zapewniła transport na wizyty związane ze zmianą opatrunków. Dodatkowo zagwarantowała pokrzywdzonej posiłki przygotowane przez swoją teściową oraz wsparcie finansowe. W. W. (1), składając wyjaśnienia, oświadczyła, że brama, przez którą wydostał się pies, została przez nią odpowiednio zabezpieczona, aby w przyszłości uniknąć podobnych incydentów. Pies jest wyprowadzany z kojca na teren podwórka tylko wtedy, gdy ktoś z domowników przebywa na zewnątrz. Wyjaśnienia oskarżonej są zgodne z zebranym w tej sprawie materiałem dowodowym. Sąd uznał je za spójne, logiczne i rzeczowe, co pozwoliło na obdarzenie atrybutem wiarygodności tych wyjaśnień przy ustalaniu stanu faktycznego.
Zeznania A. C. (2)
Sąd, ustalając stan faktyczny, uznał zeznania A. C. (2) za w pełni wiarygodne. Warto podkreślić, że pokrzywdzona jasno, spójnie i logicznie przedstawiła przebieg inkryminowanego zdarzenia, co znajduje potwierdzenie w załączonym materiale dowodowym. A. C. (2) potwierdziła, iż otrzymała od oskarżonej transport ze szpitala oraz wykupione przez nią leki. Należy również zauważyć, że pokrzywdzona nie kwestionowała zachowania oskarżonej tuż po incydencie, a jej zastrzeżenia budziły następne postępowania oskarżonej, takie jak zaniechanie dalszej pomocy. Sąd nie znalazł podstaw do podważenia wiarygodności dalszych zeznań A. C. (2), w szczególności dotyczących doznanych urazów psychicznych, wysokimi kosztami leczenia czy też braku możliwości zarobkowania przez dwa miesiące, co skutkowało stratami finansowymi.
Zeznania S. B.
Sąd Rejonowy uznał zeznania świadka S. B. za jedynie w niewielkim stopniu przydatne dla rozstrzygnięcia sprawy. Warto podkreślić, że S. B. nie był bezpośrednim świadkiem zdarzenia. W dniu incydentu wracał z podróży do swojego miejsca zamieszkania i przejeżdżając w pobliżu posesji oskarżonej, zauważył dwie osoby znajdujące się zaraz przy drodze. Świadek potwierdził, że oskarżona udzielała pomocy pokrzywdzonej. Dodał również, że obecny był świadek K. K., który użyczył koca pokrzywdzonej, aby ją okryć. Choć świadek zaoferował pomoc, zdecydował się odjechać, gdyż sytuacja była opanowana, a w tle słychać było sygnały dźwiękowe pojazdów uprzywilejowanych. S. B. zeznał także, że nie zauważył u pokrzywdzonej krwotoku, a ponadto była ona przytomna. Co istotne, świadek dodał, że nie widział wcześniej, aby pies Pani W. W. (1) biegał poza ogrodzeniem, co jednoznacznie sugeruje, że incydent miał charakter incydentalny.
Zeznania K. K.
Sąd uznał za istotne dla rozstrzygnięcia sprawy zeznania świadka K. K., które złożył podczas przesłuchania w dniu 23 stycznia 2024 roku. Świadek relacjonował, że wracając do domu, przejeżdżał obok posesji oskarżonej W. W. (1) i zauważył pokrzywdzoną, która znajdowała się na skraju drogi asfaltowej, podczas gdy oskarżona udzielała jej pomocy. Z uwagi na problemy oskarżonej z obsługą telefonu, świadek pozostał chwilę z pokrzywdzoną, a oskarżona udała się do domu, aby powiadomić służby medyczne. W związku z niską temperaturą, świadek okrył pokrzywdzoną i pomógł jej przyjąć bezpieczną pozycję. W trakcie przesłuchania świadek podkreślił, że oskarżona od początku przepraszała pokrzywdzoną za zaistniałe zdarzenie, wykazując żal i skruchę. Zeznania świadka były jasne, spójne i rzeczowe, a także zostały potwierdzone w trakcie rozprawy. Ponadto, zeznania te pozostawały w spójności z innymi zeznaniami świadków np. S. B..
Zeznania D. K.
Sąd, biorąc pod uwagę, że świadek nie był uczestnikiem zdarzenia, uznał jej zeznania za w niewielkim stopniu przydatne dla rozstrzygnięcia sprawy. Świadek zeznała, że o całym incydencie została poinformowana przez pokrzywdzoną. Ponadto świadek stwierdziła, iż pokrzywdzona poinformowała ją o udzielonej pomocy przez oskarżoną. Warto zaznaczyć, że w okresie inkryminowanego zdarzenia świadek była przełożoną pokrzywdzonej w pracy. W trakcie składania zeznań D. K. potwierdziła, że pokrzywdzona przebywała na zwolnieniu lekarskim do 11 stycznia 2024 roku, co naraziło ją na straty finansowe w wysokości około 5 000 złotych. Zeznania świadka były jasne, spójne i rzeczowe, a także zostały potwierdzone w trakcie rozprawy.
Opinia biegłego z C. M.
Sąd w trakcie ustalania stanu faktycznego posłużył się opinią wydaną przez dr. n. med M. S.- specjalistę medycyny sądowej. Mając na uwadze wymienioną opinię, należy wskazać, iż biegły zaznaczył, że obrażenia jakich doznała pokrzywdzona skutkowały naruszeniem czynności narządów ciała na czas dłuższy niż 7 dni w rozumieniu art 157 §1 k.k, a ponadto w tej opinii zostało zawarte, iż brak podstaw do przyjęcia by doznane przez pokrzywdzoną obrażenia skutkowały zagrożeniem dla niej życia. Należy uznać, iż owa opinia posiadała przymiot pełności i jasności. Ponadto, w realiach postępowania nie występowały powody do podważenia owej wiedzy specjalnej, tak jak to miało miejsce w przypadku pozostałych opinii.
Dane o W. W. (1)
Dokument urzędowy sporządzony przez uprawnioną osobę w przepisanej przez prawo formie. Brak okoliczności, które podważałyby wiarygodność tej dokumentacji
(...)
Dokument urzędowy, uzyskany przez kompetentną osobę. Brak okoliczności, które podważałyby wiarygodność tej dokumentacji.
Kwestionariusz wywiadu środowiskowego
Dokument urzędowy sporządzony przez uprawnioną osobę w przepisanej przez prawo formie. Brak okoliczności, które podważałyby wiarygodność tej dokumentacji
Zaświadczenie o stanie majątkowym
Dokument urzędowy sporządzony przez uprawnioną osobę w przepisanej przez prawo formie. Brak okoliczności, które podważałyby wiarygodność tej dokumentacji
Zeznania M. K.
Tego samego rodzaju ocenę należy odnieść do zeznań złożonych na rozprawie głównej przez świadka M. K.. Świadek ten nie był bezpośrednim uczestnikiem zdarzenia. Świadek po inkryminowanym zdarzeniu, woził do szpitala pokrzywdzoną po wcześniejszej prośbie oskarżonej. Świadek wykonywał tą czynność odpłatnie, wskazując, iż woził pokrzywdzoną 3-4 razy, a też woził na posiłki do teściowej oskarżonej w trakcie jej nieobecności, ponieważ nie mogła sama gotować.
Zeznania B. Z.
Sąd również zeznania B. Z., uznał za przydatne w niewielkim stopniu dla rozstrzygnięcia sprawy. Świadek ta nie była uczestnikiem zdarzenia, a o całej sytuacji została poinformowana przez pokrzywdzoną. Świadek zeznała również, iż w przeszłości miały miejsca agresywne zachowania ze strony psa oskarżonej.
Dowody z dokumentów
Sąd przy ustalaniu stanu faktycznego wziął pod uwagę pozostałe dowody ujawnione w trakcie rozprawy takie jak faktury (...) (k.204) za wykonany pakiet zabiegów, informacji z dn. 29 sierpnia 2024 roku na okoliczność zaopatrzenia w wyrób medyczny (kołnierz półsztywny), opinie psychologiczne i inne. Dokumenty te zostały wystawione przez upoważnione do tego organy, a ponadto nie były kwestionowane w trakcie rozprawy.
0.1.Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)
Lp. faktu z pkt 1.1 albo 1.2
Dowód
Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu
Opinia biegłego J. M.
Sąd mając w optyce przeprowadzone w całości postępowanie dowodowe jak i powody do podważenia owej opinii, postanowił nie uwzględnić tego dowodu przy ustaleniu faktów. W szczególności należy zaznaczyć, iż oskarżona w dokumentacji medycznej przedłożonej w aktach jasno wykazała, iż po całym zdarzeniu ręka została unieruchomiona na okres powyżej 7 dni, co nie zostało wskazane w opinii biegłego i biegły zaniechał argumentacji w tym przedmiocie, co w konsekwencji powodowało istotny brak. Stąd też jako słuszne należy ocenić postępowanie organu prowadzącego postępowanie przygotowawcze=, a dokładnie dopuszczenie kolejnej opinii z (...) J. C. M. w K., która w pełni spełnia wymogi procesowe. Równocześnie Sąd zwraca uwagę, iż brak było podstaw do zasięgnięcia opinii uzupełniającej tej placówki, w kontekście skutku w postaci trwałego i istotnego zeszpecenia. O ile bowiem pojęcie trwałe wymaga posiadania wiedzy specjalnej z zakresu medycyny, to ocenia „istotności” danego zeszpecenia została zarezerwowana dla sądu meriti.
Zeznania B. M.
Sąd, w kluczowym dla rozstrzygnięcia tej sprawy zakresie, nie uwierzył zeznaniom świadka B. Z.. Świadek ten nie był bezpośrednim obserwatorem zdarzenia, a całą swoją wiedzę na jego temat czerpał z relacji oskarżonej. Podczas przesłuchania na rozprawie głównej B. M. zeznała, że podczas rehabilitacji w zakładzie (...) spotkała pokrzywdzoną. Z uwagi na znajomość sytuacji od oskarżonej, przyjrzała się ręce pokrzywdzonej w trakcie jej przebierania się. Na pytanie obrony świadek stwierdziła, że w przebieralni przebywała około 5 minut, a odpowiadając na pytania pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego, dodała, że rękę widziała przez 10 sekund, może 5.Zeznania świadka nie jawiły się jako spójne oraz logiczne. W związku z powyższym Sąd nie uwzględnił zeznań tego świadka. Świadek ta nie miała bowiem faktycznej wiedzy w zakresie przydatnym dla rozstrzygnięcia sprawy, a jej zeznania są wynikiem kilku sekundowych obserwacji, stojących w kontrze z wiarygodną dokumentacją medyczną./
1.PODSTAWA PRAWNA WYROKU
Punkt rozstrzygnięcia z wyroku
Oskarżony
☒
3.1. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania zgodna z zarzutem
I
W. W. (1)
Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej
Prokurator Prokuratury (...) oskarżył W. W. (1) o to, że w dniu 11 listopada 2023 w Ł., rejonu (...), nieumyślnie naraziła na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu A. C. (2) poprzez niezachowanie środków ostrożności przy trzymaniu (...) w wyniku czego wspomniane zwierzę zaatakowało pokrzywdzoną która odniosła obrażenia w postaci ran szarpanych i kąsanych na wewnętrznej i zewnętrznej powierzchni przedramienia prawego z podbiegnięciem krwawym i obrzękiem przedramienia oraz otarcia naskórka na plecach co skutkowało naruszeniem narządów czynności ciała na czas dłuższy niż 7 dni w rozumieniu art 157 §1 k.k., tj. o art 160 §1 i 3 k.k. oraz art. 157 §1 i 3 k.k. w zw. z art 11 §2 k.
Na wstępie warto zaznaczyć, że odpowiedzialności karnej, przewidzianej w art. 160 § 1 k.k. podlega ten, kto naraża człowieka na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu. Z kolei w § 3 odpowiedzialności karnej podlega sprawca czynu określonego w § 1, który działał nieumyślnie. Przedmiotem ochrony w tym artykule jest życie i zdrowie człowieka. Podmiotem czynu zabronionego może być każdy, z wyjątkiem osób, na których ciąży obowiązek opieki nad osobą narażoną na niebezpieczeństwo. Przestępstwo to ma charakter powszechny. Co istotne, ustawa nie precyzuje szczegółowo, w jaki sposób sprawca powinien się zachować, aby zrealizować znamiona czynu zabronionego. Zachowanie to powinno polegać na „narażaniu” drugiego człowieka. Sąd Najwyższy zwrócił uwagę na różne możliwości realizacji znamienia narażenia. Jednym z przypadków jest sytuacja, w której gwarant nie zapobiega skutkowi w przestępstwach z zaniechania, co oznacza, że nie powoduje ustąpienia lub zmniejszenia zagrożenia. Naruszenie obowiązku gwaranta prowadzi do kwalifikacji czynu na podstawie art. 160 § 3. Przedmiotem czynności wykonawczej, jako znamienia typów czynów zabronionych, jest człowiek, który znajduje się w fazie od rozpoczęcia porodu aż do śmierci. „Skutkiem, o którym mowa w art. 160 § 1–3, jest spowodowanie zagrożenia nie tylko w sytuacji, gdy przed zachowaniem sprawcy żadne niebezpieczeństwo nie zagrażało pokrzywdzonemu, lecz także wtedy, gdy sprawca swoim działaniem zwiększa zagrożenie dla już istniejącego bezpośredniego niebezpieczeństwa” ( (...). M. B., Prawnokarne… s. 119 i n.). W szczególności ma to miejsce, gdy sprawca, zobowiązany do zapobieżenia niebezpieczeństwu, zaniecha wykonania ciążącego na nim prawnego, szczególnego obowiązku (A. Z. [w:] Kodeks karny. Część szczególna. Tom II. Część I. Komentarz do art. 117-211a, red. W. W., W. 2017, art. 160. Sytuacja stanowiąca niebezpieczeństwo w rozumieniu art. 160 § 1–3 musi bezpośrednio zagrażać życiu lub zdrowiu człowieka ( (...). J. W., Glosa do uchwały SN z 22.11.2002 r. I KZP 41/02, (...), s. 125. Przestępstwo w art. 160 §3 k.k. charakteryzuje się nieumyślnością, co oznacza, że sprawca nie ma zamiaru narażenia człowieka na bezpośrednie niebezpieczeństwo, lecz czyni to wskutek niezachowania wymaganej ostrożności w danej sytuacji, w której przewidywał lub mógł przewidzieć takie narażenie.
Zaś według art. 157 §1 odpowiedzialności karnej podlega ten kto powoduje naruszenie czynności narządu ciała lub rozstrój zdrowia, inny niż określony w art 156 §1. Według §3 odpowiedzialności karnej podlega sprawca, który działał nieumyślnie. Przedmiotem ochrony w tym art jest tak samo jak w art 156 zdrowie człowieka, rozumiane jako prawidłowość procesów fizjologicznych i związana z tym wydolność człowieka do wypełniania jego funkcji społecznych, zaś różnica polega na stopniu naruszonego dobra. Podmiotem tego czynu zabronionego może być każdy, a przestępstwo to należy do przestępstw skutkowych. Jeżeli do czynienia mamy z zaniechaniem, wówczas takowe przestępstwo może być popełnione tylko przez osobę, na której ciążył prawny, szczególny obowiązek zapobiegnięcia nastąpienia uszczerbku na zdrowiu. Trafnie stwierdził Sąd Najwyższy w wyroku z 18.02.2002 r., III KKN 280/99, OSNKW 2002/7–8, poz. 54, że: „Użyte w art. 157 § 3 k.k. sformułowanie «działa», wynikające z zastosowanej przez ustawodawcę techniki legislacyjnej, oznacza zarówno działanie, jak i zaniechanie”. Zob. aprobująca glosa do tego wyroku A. W., OSP 2003/5, poz. 266. Przedmiotem czynności wykonawczej może być każdy człowiek. Co do skutku stanowiącego znamię tego przestępstwa jest nim naruszenie czynności ciała lub rozstrój zdrowia trwający dłużej niż 7 dni. Przestępstwo z art 157 §3 charakteryzuje się nieumyślnością, tak jak w przypadku art 160 §3 k.k.
Mając na uwadze zebrany materiał dowodowy w niniejszej sprawie, sprawstwo oskarżonej nie budzi żadnych wątpliwości. Oskarżona, swoim zachowaniem, wypełniła znamiona przestępstwa. W. W. (1), obejmując własność nad psem rasy owczarek niemiecki o imieniu H., stała się gwarantem nienastąpienia skutku. Biorąc pod uwagę, że zwierzę to należy do rasy psów większych i energicznych, które dobrze sprawdzają się w roli psów stróżujących, sportowych czy służbowych, przed wypuszczeniem go na teren posesji powinna była sprawdzić stan ogrodzenia oraz utrzymywać kontakt wzrokowy z psem. Dodatkowo fakt, że zwierzę w przeszłości przejawiało agresję wobec innych przechodzących obok posesji zwierząt, nie powinien prowadzić do automatycznego przyzwolenia na taki stan rzeczy. Idąc dalej, oskarżona, wypuszczając psa na teren nie skutecznie zabezpieczonej posesji powinna kontaktem wzrokowym kontrolować zachowanie psa. W tej sytuacji to niezachowanie kontaktu wzrokowego, jak i niepoprawnie zamknięta brama, umożliwiająca swobodne wydostanie się psa, spowodowało narażenie na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia i ciężkiego uszczerbku na zdrowiu A. C. (2), które to skutkowało naruszeniem czynności narządów ciała na czas dłuższy niż 7 dni w rozumieniu art. 157 §1 k.k.
Niemniej jednak należy zauważyć, iż oskarżona nie popełniła czynu zabronionego umyślnie. W 2023 roku zainstalowała nowe ogrodzenie, aby zminimalizować ryzyko wydostania się zwierzęcia poza jego granice. Jak sama oskarżona zaznaczyła: „pies biega wewnątrz ogrodzenia, ale zawsze jest ktoś obok” (…)” (K. 206). W dniu incydentu oskarżona wypuściła psa z kojca na teren posesji, a sama na chwilę udała się do domu. Po dostrzeżeniu zaistniałej sytuacji natychmiast zabezpieczyła psa i udzieliła pomocy poszkodowanej. Oznacza to, iż ta sytuacja miała charakter incydentalny. Ponadto w trakcie rozprawy głównej oskarżona podała „Ja zabezpieczyłam teraz bramę i nie ma szans na jej otwarcie. (…) Teraz pies wychodzi tylko wtedy jak jest jakaś osoba na zewnątrz. Ja sama chodzę z psem na spacery przed pracą i po pracy (…)”(k. 207). W opisywanym zdarzeniu mieliśmy do czynienia z nieumyślnością, ponieważ oskarżona nie miała zamiaru narażać pokrzywdzonej na bezpośrednie niebezpieczeństwo. Działanie to wynikało z niezachowania wymaganej ostrożności w danych okolicznościach. Oskarżona nie przewidywała możliwości popełnienia czynu zabronionego, jak sama stwierdziła: „trzeba było użyć siły, by bramę przesunąć”, jednak z uwagi na wagę psa i jego żywiołowość mogła tę możliwość przewidzieć.
Należy podkreślić, że Sąd w toku rozprawy głównej nie zmienił kwalifikacji czynu z art. 157 § 1 i § 3 k.k. na 156 §1 PKT 2 w zw. Z §2 k.k., jak to postulowała oskarżycielka posiłkowa wraz z pełnomocnikiem. Należy zwrócić uwagę, iż pomimo wystąpienia u oskarżonej naruszenia czynności narządów ciała na czas dłuższy niż 7 dni, to według art. 156 k.k. Należy zauważyć, iż w poniższej sprawie mamy do czynienia, że zeszpeceniem. Zeszpecenie definiuje się jako wywołanie zewnętrznej zmiany na ciele pokrzywdzonego, która w sposób istotny odbiega od przyjętych norm estetycznych dotyczących wyglądu ciała ludzkiego. Zgodzić się należy z interpretacją znamienia zeszpecenia zawartą w wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 25 lutego 2016 r. (II AK-a 267/15, LEX nr 2 041 783).02.2016 r. Sąd ten orzekł: „Zeszpecenie jest spowodowaniem zewnętrznych, poważnych zmian na ciele, prowadzących do znacznego obniżenia estetyki jego wyglądu. Mogą to być zarówno zmiany na skórze (np. narośl, guz, blizny lub przebarwienia po doznanym urazie), jak i utrata części ciała (np. małżowiny usznej, nosa, przednich zębów). Samo istnienie teoretycznej, potencjalnej możliwości powrotu do poprzedniego wyglądu, zwłaszcza jeśli może to nastąpić jedynie dzięki szczególnie skomplikowanym, długotrwałym, kosztownym i trudno dostępnym zabiegom chirurgii plastycznej, nie może wpływać na ocenę cechy trwałości zeszpecenia. Przy ocenie tej należy jednak brać pod uwagę możliwość odwrócenia takich skutków, jeżeli może to nastąpić w drodze zabiegów rutynowych, stanowiących aktualny standard nauk medycznych w zakresie chirurgii plastycznej i rekonstrukcyjnej”. Mając na uwadze powyższe, w ocenie sądu, nie bagatelizując szkody doznanej przez pokrzywdzoną, wystąpiony skutek nie jest wystarczający do przyjęcia powyższej kwalifikacji prawnej. W tej mierze należy odwołać się przede wszystkim do umiejscowienia owych blizn, które znajdują się na przedramieniu pokrzywdzonej. Do tego owe blizny nie są duże pod względem rozmiarów. Wskazać przy tym, iż inaczej należałoby oceniać występowanie tych blizn np. na twarzy pokrzywdzonej, kiedy można by stwierdzić zaistnienie istotnego zeszpecenia. Natomiast w tym przypadku nie można twierdzić, jak wskazuje się w orzecznictwie sądów powszechnych, iż owe znamiona nadają ciału pokrzywdzonej odstraszający charakter. Zmiany skórne widoczne w miejscu ukąszeń nie zmieniają kształtu ręki pokrzywdzonej. Owe obrażenia nie są również szczególnie kontrastujące. Toteż nie negując krzywdy spowodowanej pewnym obniżeniem estetycznych walorów ciała A. C. (2), nie sposób jest uznać że tego rodzaju blizny mogą stanowić desygnat pojęcia istotnego zeszpecenia, tj. jednego ze skutków określonych w art. 156 § 1 k.k.
Mając na uwadze powyższe, Sąd przypisał czyn oskarżonej jak w akcie oskarżenia tj. art 160 §1 i 3 k.k. oraz art. 157 §1 i 3 k.k. w zw. z art 11 §2 k.
Sąd, oceniając stopień winy oraz społeczną szkodliwość czynu, stwierdził, że nie przekraczają one progu znacznego. Choć naruszenie czynności ciała pokrzywdzonej trwało dłużej niż 7 dni w rozumieniu art. 157 § 1 k., należy podkreślić, że oskarżona działała nieumyślnie, nie mając zamiaru popełnienia przestępstwa, a do zdarzenia doszło w wyniku niezachowania reguł ostrożności. Okoliczności sprawy wskazują, że zarówno stopień winy, jak i społeczna szkodliwość czynu były na poziomie średnim.
Analizując sprawę, Sąd uwzględnił materialno-prawne przesłanki do zastosowania warunkowego umorzenia postępowania karnego, zgodnie z art. 66 § 1 i § 2 k.k. W szczególności stopień winy oraz społecznej szkodliwości czynu nie były znaczne, a okoliczności popełnienia czynu nie budzą wątpliwości. Postawa oskarżonej oraz jej dotychczasowy sposób życia wskazują, że pomimo umorzenia postępowania będzie ona przestrzegać norm prawnych. Warto podkreślić, że oskarżona nie była wcześniej karana, podczas zdarzenia nie kwestionowała swojej winy, a także natychmiastowo udzieliła pomocy poszkodowanej. W kolejnych dniach kontynuowała wsparcie dla pokrzywdzonej oraz zabezpieczyła bramę, aby uniknąć podobnych incydentów w przyszłości. Ponadto w swoim dotychczasowym funkcjonowaniu w społeczeństwie oskarżona nie naruszała porządku prawnego, cieszyła się dobrą opinią w środowisku i regularnie podejmowała pracę zarobkową, co potwierdza, że czyn ten miał charakter incydentalny i nieumyślny. Wszystkie te okoliczności wskazują, że w kontekście niniejszej sprawy zastosowanie wobec W. W. (1) warunkowego umorzenia postępowania karnego na okres próby dwóch lat będzie zgodne z dyrektywami prewencji generalnej. W związku z powyższym, Sąd Rejonowy warunkowo umorzył postępowanie na okres próby wynoszący 2. lata.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Rejonowy orzekł jak w pkt I wyroku.
☐
3.2. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania niezgodna z zarzutem
Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej
☐
3.3. Warunkowe umorzenie postępowania
Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach warunkowego umorzenia postępowania
☐
3.4. Umorzenie postępowania
Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach umorzenia postępowania
☐
3.5. Uniewinnienie
Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach uniewinnienia
1.KARY, Środki Karne, PRzepadek, Środki Kompensacyjne i
środki związane z poddaniem sprawcy próbie
Oskarżony
Punkt rozstrzygnięcia
z wyroku
Punkt z wyroku odnoszący się
do przypisanego czynu
Przytoczyć okoliczności
Sąd, umarzając warunkowo postępowanie, zobowiązuje sprawcę do naprawienia szkody w całości lub w części zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Sąd w tej sprawie orzekł nawiązkę w kwocie 20 000 złotych. Według art. 67 §3 k.k. obowiązek naprawienia szkody wyrządzonej przestępstwem obejmuje zarówno szkody materialne, jak i szkody w innych dobrach pokrzywdzonego. Sąd ocenił, że w realiach niniejszej sprawy nie jest możliwe orzeczenie obowiązku naprawienia szkody oraz zadośćuczynienia na podstawie art. 46 § 1 k., ponieważ poniesiona szkoda nie może być uznana za pełną. Proces rehabilitacji wciąż trwa, a zatem nie można jednoznacznie ocenić całkowitego rozmiaru poniesionego uszczerbku oraz wyrządzonej krzywdy psychicznej, na którą pokrzywdzona wskazywała w trakcie rozprawy głównej. W związku z czym orzeczenie nawiązki w tej sytuacji jest jak najbardziej adekwatne, stanowiące wyraz reakcji na doznaną szkodę w tym postępowaniu. Ustalona kwota 20 000 złotych jest, zdaniem Sądu, odpowiednia w odniesieniu do skutków, jakimi są trauma oraz widniejące blizny, czy częste opuchnięcie ręki. Kwota ta według Sądu jest też adekwatna do poniesionych kosztów przez pokrzywdzoną które zostały udokumentowane, np. faktura (...) za pakiet zabiegów (...) oscylująca na kwotę 5000 złotych (k. 204), utracona możliwość pracy w pierwszych dwóch miesiącach, co spowodowało utratę zarobku w wysokości 5000 złotych (zeznania świadka D. K., k. 84), oraz opłacone wizyty psychologiczne w związku z doznaną szkodą. Sąd miał na uwadze, że sytuacja pogryzienia przez psa zawsze rodzi w człowieku ogromny stres, strach i jest wysoce nieprzyjemnym przeżyciem, związanym z bólem, lękiem oraz niepewnością co do dalszego zachowania zwierzęcia. Ból towarzyszący ugryzieniu jest znaczny, ponieważ dochodzi do silnego uszczypnięcia ugryzionego miejsca, a czasem również do bolesnych ran, jak miało to miejsce w przypadku pokrzywdzonej. Z całą pewnością strach, stres i ból, jakiego doświadczyła pokrzywdzona w chwili zdarzenia, były bardzo intensywne. Sąd podkreślił, że zadośćuczynienie ma charakter kompensacyjny i nie może być symboliczne. Powinno być odczuwalne i przynosić pokrzywdzonym równowagę emocjonalną. Sąd wziął pod uwagę iż, oskarżona będzie w stanie uiścić zasądzone kwoty, ponieważ podejmuje zatrudnienie, osiągając dochód w wysokości 6900 złotych brutto, a nie ma przy tym nikogo na utrzymaniu. Ustalając wysokość nawiązki, Sąd wziął również pod uwagę, że oskarżona, zaraz po inkryminowanym zdarzeniu, zapewniła pokrzywdzonej pomoc w pierwszych dniach, organizując i opłacając transport do szpitala, wykupując leki oraz zapewniając posiłki.
1.Inne ROZSTRZYGNIĘCIA ZAwarte w WYROKU
Oskarżony
Punkt rozstrzygnięcia
z wyroku
Punkt z wyroku odnoszący się do przypisanego czynu
Przytoczyć okoliczności
1.inne zagadnienia
W tym miejscu sąd może odnieść się do innych kwestii mających znaczenie dla rozstrzygnięcia,
a niewyjaśnionych w innych częściach uzasadnienia, w tym do wyjaśnienia, dlaczego nie zastosował określonej instytucji prawa karnego, zwłaszcza w przypadku wnioskowania orzeczenia takiej instytucji przez stronę
7. KOszty procesu
Punkt rozstrzygnięcia z wyroku
Przytoczyć okoliczności
III
Sąd, na podstawie art. 627 k.p.k. zasądził od oskarżonej W. W. (1) na rzecz Skarbu Państwa kwotę 1704 złotych tytułem wydatków poniesionych przez oskarżycielkę posiłkową w toku procesu. Odnosząc się do żądania pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej, należało wskazać, iż do zasądzenia kwot przekraczających poziom stawek minimalnych niezbędne jest wykazanie poniesienia tego rodzaju wydatków, a także celowość ich poniesienie w kontekście charakteru konkretnej sprawy. W realiach tego postępowania oskarżycielka posiłkowa nie wykazała w żaden sposób, poza gołosłownym stwierdzeniem, iż poniosła wydatki przekraczające poziom stawek minimalnych wynikających z rozporządzenia. Stąd też Sąd kierując się zasadą odpowiedzialności za wynik procesu zasądził od oskarżonej na rzecz oskarżycielki posiłkowej kwotę wynikającą ze stawek minimalnych w odniesieniu do dochodzenia i rozprawy głównej (uwzględniając rozstrzygnięcie sprawy po 3 terminach rozprawy).
IV
Sąd, na podstawie art. 627 k.p.k., zasądził od oskarżonej W. W. (1) na rzecz Skarbu Państwa kwotę 1 000 (tysiąca) złotych tytułem częściowych kosztów poniesionych przez Skarb Państwa, zaś na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. zwolnił oskarżoną z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w całości.
Wzgląd na zasadę odpowiedzialności za wynik procesu nakazał obciążyć oskarżonego częściowymi kosztami tego procesu w kwocie 1 000 zł.
Kwota częściowych kosztów nie jest mocno wygórowana. Oskarżona pracuje w związku z tym Sąd nie zauważył przeszkód w wywiązaniu się z nałożonych na nią obowiązków. Równolegle obowiązek ten stanowi dodatkową dolegliwość, która uświadomi oskarżonej, że powinna ona dokładać większej staranności w związku z pełnieniem roli gwaranta nienastąpienia skutku, tj, nienarażanie na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu innych osób . Jednocześnie w pozostałym zakresie, Sąd biorąc pod uwagę przede wszystkim nawiązkę oraz wiek oskarżonej , nie obciążał W. W. (1) całością kosztów tego procesu.
1.Podpis