Ustawaz dnia 15 czerwca 2018 r.o zmianie ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej oraz niektórych
innych ustaw 1)Niniejszą ustawą zmienia się ustawy: ustawę z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania
cywilnego, ustawę z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze, ustawę z dnia 6 lipca
1982 r. o radcach prawnych, ustawę z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania
karnego, ustawę z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej, ustawę
z dnia 24 sierpnia 2001 r. - Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia oraz ustawę
z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Spis treści
- Treść ustawy
- Załącznik nr 1 - Oświadczenie, o którym mowa w art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 5 sierpnia 2015 r. o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie obywatelskim oraz edukacji prawnej (wzór)
- Załącznik nr 2 - Oświadczenie osoby uprawnionej, o którym mowa w art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 5 sierpnia 2015 r. o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie obywatelskim oraz edukacji prawnej (wzór)
Treść ustawy
Art. 1.
W ustawie z dnia 5 sierpnia 2015 r. o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej wprowadza się następujące zmiany:
1)
ogólne określenie przedmiotu ustawy otrzymuje brzmienie:
„
o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie obywatelskim oraz edukacji
prawnej
”
;
2)
art. 1 i art. 2 otrzymują brzmienie:
„
Art. 1.
Ustawa określa zasady udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej, świadczenia nieodpłatnego
poradnictwa obywatelskiego, a także zasady realizacji zadań z zakresu edukacji prawnej.
Art. 2.
1.
Niniejsza ustawa nie zwalnia organów administracji publicznej od wykonywania określonych
w ustawach zadań w zakresie poradnictwa prawnego, poradnictwa obywatelskiego oraz
edukacji prawnej.
2.
Niniejsza ustawa nie ogranicza działalności w zakresie nieodpłatnego poradnictwa prawnego,
poradnictwa obywatelskiego oraz edukacji prawnej.
”
;
3)
tytuł rozdziału 2 otrzymuje brzmienie:
„
Nieodpłatna pomoc prawna, nieodpłatne poradnictwo obywatelskie oraz edukacja prawna
”
;
4)
w art. 3:
a)
w ust. 1:
-
-pkt 1 otrzymuje brzmienie:„
1)
poinformowanie osoby fizycznej, zwanej dalej „osobą uprawnioną”, o obowiązującym stanie prawnym oraz przysługujących jej uprawnieniach lub spoczywających na niej obowiązkach, w tym w związku z toczącym się postępowaniem przygotowawczym, administracyjnym, sądowym lub sądowoadministracyjnym lub”, -
-pkt 3 otrzymuje brzmienie:„
3)
sporządzenie projektu pisma w sprawach, o których mowa w pkt 1 i 2, z wyłączeniem pism procesowych w toczącym się postępowaniu przygotowawczym lub sądowym i pism w toczącym się postępowaniu sądowoadministracyjnym, lub”, -
-po pkt 3 dodaje się pkt 3a w brzmieniu:„
3a)
nieodpłatną mediację, lub”, -
-pkt 4 otrzymuje brzmienie:„
4)
sporządzenie projektu pisma o zwolnienie od kosztów sądowych lub ustanowienie pełnomocnika z urzędu w postępowaniu sądowym lub ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego w postępowaniu sądowoadministracyjnym oraz poinformowanie o kosztach postępowania i ryzyku finansowym związanym ze skierowaniem sprawy na drogę sądową.”,
b)
ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„
2.
Nieodpłatna pomoc prawna nie obejmuje spraw związanych z prowadzeniem działalności
gospodarczej, z wyjątkiem przygotowania do rozpoczęcia tej działalności.
”
;
5)
po art. 3 dodaje się art. 3a i art. 3b w brzmieniu:
„
Art. 3a.
1.
Nieodpłatne poradnictwo obywatelskie obejmuje działania dostosowane do indywidualnej
sytuacji osoby uprawnionej, zmierzające do podniesienia świadomości tej osoby o przysługujących
jej uprawnieniach lub spoczywających na niej obowiązkach oraz wsparcia w samodzielnym
rozwiązywaniu problemu, w tym, w razie potrzeby, sporządzenie wspólnie z osobą uprawnioną
planu działania i pomoc w jego realizacji. Nieodpłatne poradnictwo obywatelskie obejmuje
w szczególności porady dla osób zadłużonych i porady z zakresu spraw mieszkaniowych
oraz zabezpieczenia społecznego.
2.
Nieodpłatne poradnictwo obywatelskie obejmuje również nieodpłatną mediację.
Art. 3b.
1.
Edukacja prawna obejmuje działania edukacyjne zmierzające do zwiększenia świadomości
prawnej społeczeństwa, dotyczące w szczególności upowszechniania wiedzy o:
1)
prawach i obowiązkach obywatelskich;
2)
działalności krajowych i międzynarodowych organów ochrony prawnej;
3)
mediacji oraz sposobach polubownego rozwiązywania sporów;
4)
możliwościach udziału obywateli w konsultacjach publicznych oraz procesie stanowienia
prawa;
5)
dostępie do nieodpłatnej pomocy prawnej i nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego.
2.
Zadania, o których mowa w ust. 1, mogą być realizowane w formach, które w szczególności
polegają na opracowaniu informatorów i poradników, prowadzeniu otwartych wykładów
i warsztatów oraz rozpowszechnianiu informacji za pośrednictwem środków masowego przekazu
i innych zwyczajowo przyjętych form komunikacji, w tym prowadzeniu kampanii społecznych.
”
;
6)
art. 4 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 4.
1.
Nieodpłatna pomoc prawna i nieodpłatne poradnictwo obywatelskie przysługują osobie
uprawnionej, która nie jest w stanie ponieść kosztów odpłatnej pomocy prawnej.
2.
Osoba uprawniona, przed uzyskaniem nieodpłatnej pomocy prawnej lub nieodpłatnego poradnictwa
obywatelskiego, składa pisemne oświadczenie, że nie jest w stanie ponieść kosztów
odpłatnej pomocy prawnej. Oświadczenie składa się osobie udzielającej nieodpłatnej
pomocy prawnej lub świadczącej nieodpłatne poradnictwo obywatelskie.
3.
Oświadczenie, o którym mowa w ust. 2, przechowuje się w warunkach uniemożliwiających
dostęp do niego osób trzecich.
4.
Administratorem danych osobowych zawartych w oświadczeniu, o którym mowa w ust. 2,
jest starosta.
5.
W celu umożliwienia kontroli prawidłowości udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej
i świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego starosta przechowuje oświadczenie,
o którym mowa w ust. 2, przez trzy lata od końca roku kalendarzowego, w którym oświadczenie
zostało sporządzone.
6.
Wzór oświadczenia, o którym mowa w ust. 2, określa załącznik nr 1 do ustawy.
”
;
7)
po art. 4 dodaje się art. 4a w brzmieniu:
„
Art. 4a.
1.
Nieodpłatna mediacja obejmuje:
1)
poinformowanie osoby uprawnionej o możliwościach skorzystania z polubownych metod
rozwiązywania sporów, w szczególności mediacji oraz korzyściach z tego wynikających;
2)
przygotowanie projektu umowy o mediację lub wniosku o przeprowadzenie mediacji;
3)
przygotowanie projektu wniosku o przeprowadzenie postępowania mediacyjnego w sprawie
karnej;
4)
przeprowadzenie mediacji;
5)
udzielenie pomocy w sporządzeniu do sądu wniosku o zatwierdzenie ugody zawartej przed
mediatorem.
2.
Nieodpłatna mediacja nie obejmuje spraw, w których:
1)
sąd lub inny organ wydały postanowienie o skierowaniu sprawy do mediacji lub postępowania
mediacyjnego;
2)
zachodzi uzasadnione podejrzenie, że w relacji stron występuje przemoc.
3.
W sprawach nieuregulowanych niniejszą ustawą do nieodpłatnej mediacji stosuje się
odpowiednio przepisy ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego o mediacji.
4.
Nieodpłatna mediacja może być prowadzona pomiędzy stronami dążącymi do polubownego
rozwiązania sporu. Stroną inicjującą przeprowadzenie nieodpłatnej mediacji może być
wyłącznie osoba uprawniona.
5.
Nieodpłatną mediację prowadzi mediator.
6.
Mediatorem może być osoba wpisana na listę stałych mediatorów prowadzoną przez prezesa
sądu okręgowego, o której mowa w ustawie z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych , lub wpisana na listę mediatorów prowadzoną przez organizację pozarządową w zakresie
swoich zadań statutowych lub uczelnię, o której mowa w ustawie z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego, o której informacje przekazano prezesowi sądu okręgowego.
7.
Nieodpłatnej mediacji, w zakresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 4, nie może prowadzić
osoba, która w sprawie którejkolwiek ze stron uprzednio świadczyła pomoc prawną lub
poradnictwo obywatelskie, była świadkiem, wydawała opinię, sporządzała wywiad środowiskowy
lub prowadziła terapię, a także osoba, co do której zachodzi okoliczność tego rodzaju,
że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jej bezstronności, z wyłączeniem udzielania
pomocy, w zakresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1. W takim przypadku mediator odmawia
przeprowadzenia nieodpłatnej mediacji, informując osobę uprawnioną o możliwości skorzystania
z nieodpłatnej mediacji prowadzonej przez innego mediatora w tym samym punkcie lub
innych punktach, w których udzielana jest nieodpłatna pomoc prawna lub świadczone
nieodpłatne poradnictwo obywatelskie, zwanych dalej „punktami”.
8.
Nieodpłatną mediację, w zakresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1-3 i 5, a w zakresie,
o którym mowa w ust. 1 pkt 4, z uwzględnieniem ust. 6 i 7, może również prowadzić
osoba udzielająca nieodpłatnej pomocy prawnej lub świadcząca nieodpłatne poradnictwo
obywatelskie.
”
;
8)
w art. 5:
a)
w ust. 3 użyte po raz drugi wyrazy „nieodpłatnej pomocy prawnej” zastępuje się wyrazami „, w których udzielana jest nieodpłatna pomoc prawna,”,
b)
dodaje się ust. 4 i 5 w brzmieniu:
„
4.
W przypadku stwierdzenia, że przedstawiony przez osobę uprawnioną problem nie może
być rozwiązany w całości albo części poprzez udzielenie nieodpłatnej pomocy prawnej,
w szczególności stwierdzenia, że problem nie ma wyłącznie charakteru prawnego, adwokat
lub radca prawny informują osobę uprawnioną o możliwościach uzyskania innej stosownej
pomocy w jednostkach nieodpłatnego poradnictwa, wskazanych na liście sporządzanej
przez starostę, o której mowa w art. 8a ust. 1.
5.
Udzielenie informacji, o której mowa w ust. 4, może polegać również na przekazaniu
oferty jednostki nieodpłatnego poradnictwa, w formie karty informacyjnej poradnictwa.
”
;
9)
użyte w art. 6 w ust. 2 w pkt 3, w art. 10 w ust. 1 w pkt 4, w art. 11 w ust. 3 we
wprowadzeniu do wyliczenia oraz w ust. 12 w pkt 1 w różnej liczbie i różnym przypadku,
wyrazy „punkt nieodpłatnej pomocy prawnej” zastępuje się użytymi w odpowiedniej liczbie i w odpowiednim przypadku wyrazami „punkt”;
10)
w art. 6:
a)
w ust. 2:
-
-po pkt 1 dodaje się pkt 1a w brzmieniu:„
1a)
informację o możliwości wydłużenia, na żądanie starosty, czasu trwania dyżuru do co najmniej 5 godzin dziennie, w przypadku, o którym mowa w art. 8 ust. 6, w ramach wynagrodzenia, o którym mowa w pkt 2;”, -
-po pkt 6 dodaje się pkt 6a i 6b w brzmieniu:„
6a)
sposób organizowania w punkcie spotkania z mediatorem, o którym mowa w art. 8 ust. 12 pkt 1;6b)
w przypadku określenia specjalizacji, o której mowa w art. 8 ust. 9, wskazanie specjalizacji nieodpłatnej pomocy prawnej udzielanej podczas poszczególnych dyżurów;”,
b)
dodaje się ust. 3 w brzmieniu:
„
3.
Suma wynagrodzeń wynikających z umów, o których mowa w ust. 1, nie może przekroczyć
kwoty dotacji, o której mowa w art. 20 ust. 1, w części przypadającej na wynagrodzenia
w punkcie. Wynagrodzenie mediatora, o którym mowa w art. 4a ust. 6, oblicza się proporcjonalnie
do czasu przeznaczonego na prowadzenie przez niego nieodpłatnej mediacji.
”
;
11)
art. 7 i art. 8 otrzymują brzmienie:
„
Art. 7.
1.
Każdy przypadek udzielenia nieodpłatnej pomocy prawnej lub świadczenia nieodpłatnego
poradnictwa obywatelskiego dokumentuje się w karcie nieodpłatnej pomocy prawnej lub
nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, zwanej dalej „kartą pomocy”, przez podanie
w szczególności informacji dotyczących zgłoszonej sprawy i udzielonej pomocy, dziedziny
prawa, której dotyczyła ta pomoc, kategorii sprawy, formy udzielonej pomocy, czasu
poświęconego na jej udzielenie i liczby wizyt osoby uprawnionej w tej samej sprawie,
ogólnych informacji o osobie uprawnionej dotyczących w szczególności wieku, płci,
wykształcenia, dochodu, gospodarstwa domowego i miejsca zamieszkania, oraz danych
dotyczących punktu, osoby udzielającej pomocy i daty jej udzielenia. Karta pomocy
zawiera część obejmującą opinię osoby uprawnionej o udzielonej pomocy. Wypełnienie
przez osobę uprawnioną tej części karty pomocy, w tym podanie numeru telefonu w celu
zasięgnięcia dalszej opinii, jest uzależnione od zgody osoby uprawnionej. W karcie
pomocy nie podaje się danych osobowych osoby uprawnionej.
2.
W przypadku, o którym mowa w art. 4a ust. 1 pkt 4, kartę pomocy wypełnia się tylko
raz, po zakończeniu mediacji, wskazując dodatkowo liczbę i łączny czas trwania posiedzeń
mediacyjnych oraz wynik mediacji.
3.
Kartę pomocy, z wyjątkiem części obejmującej opinię osoby uprawnionej o udzielonej
pomocy, oraz oświadczenie, o którym mowa w art. 4 ust. 2, adwokat lub radca prawny
przekazują staroście do dziesiątego dnia następnego miesiąca kalendarzowego, w sposób
uniemożliwiający powiązanie oświadczenia osoby uprawnionej z kartą pomocy. Karta pomocy
może zostać przekazana drogą elektroniczną.
4.
Dokumentacja sprawy, niezbędna do udzielenia pomocy, może być przechowywana w punkcie
na czas udzielania pomocy. Dokumentacja sprawy przedłożona przez osobę uprawnioną
oraz dokumentacja dotycząca udzielonej pomocy, może być po usunięciu z jej treści
danych osobowych dołączona do karty pomocy.
5.
Starosta analizuje opinie osób uprawnionych o udzielonej pomocy, mając na względzie
potrzebę wprowadzenia usprawnień oraz podniesienia jakości nieodpłatnej pomocy prawnej
i nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego.
Art. 8.
1.
Zadania polegające na udzielaniu nieodpłatnej pomocy prawnej, świadczeniu nieodpłatnego
poradnictwa obywatelskiego oraz edukacji prawnej, o których mowa w art. 11 ust. 7
zdanie drugie, są zadaniami zleconymi z zakresu administracji rządowej realizowanymi
przez powiat w porozumieniu z gminami albo samodzielnie.
2.
Na każdy powiat przypada liczba punktów odpowiadająca mnożnikowi, o którym mowa w
art. 20 ust. 4.
3.
Udzielanie nieodpłatnej pomocy prawnej lub świadczenie nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego
odbywa się w punkcie w przeciętnym wymiarze 5 dni w tygodniu podczas dyżuru trwającego
co najmniej 4 godziny dziennie, z wyłączeniem dni, o których mowa w art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy .
4.
Udzielanie nieodpłatnej pomocy prawnej lub świadczenie nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego
odbywa się według kolejności zgłoszeń, po umówieniu terminu wizyty. Z ważnych powodów
dopuszcza się ustalenie innej kolejności udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej lub
świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego. Kobiecie, która jest w ciąży,
udzielanie nieodpłatnej pomocy prawnej lub świadczenie nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego
odbywa się poza kolejnością.
5.
Zgłoszeń dokonuje się telefonicznie pod numerem telefonu wskazanym przez starostę.
Starosta oprócz dokonywania zgłoszeń telefonicznych może również umożliwić dokonywanie
zgłoszeń za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej.
6.
W przypadku, gdy liczba osób uprawnionych, którym ma zostać udzielona nieodpłatna
pomoc prawna lub świadczone nieodpłatne poradnictwo obywatelskie, uniemożliwia sprawne
umawianie terminów wizyt w punktach na obszarze danego powiatu, czas trwania dyżuru
może ulec wydłużeniu do co najmniej 5 godzin dziennie we wszystkich punktach na obszarze
tego powiatu. Wydłużenie czasu trwania dyżuru następuje na żądanie starosty. Możliwość
wydłużenia czasu trwania dyżuru w trakcie roku określa się jako jeden z warunków otwartego
konkursu ofert, o którym mowa w ustawie z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie .
7.
Wydłużenie czasu trwania dyżuru, o którym mowa w ust. 6, nie powoduje zwiększenia
środków przeznaczonych na realizację zadania w danym roku.
8.
Osobom ze znaczną niepełnosprawnością ruchową, które nie mogą stawić się w punkcie
osobiście, oraz osobom doświadczającym trudności w komunikowaniu się, o których mowa
w ustawie z dnia 19 sierpnia 2011 r. o języku migowym i innych środkach komunikowania
się , może być udzielana nieodpłatna pomoc prawna lub świadczone nieodpłatne poradnictwo
obywatelskie, z wyłączeniem nieodpłatnej mediacji, także poza punktem albo za pośrednictwem
środków porozumiewania się na odległość.
9.
Wszystkie lub wybrane dyżury w punkcie mogą posiadać określoną specjalizację. Specjalizację
dyżuru określa się w szczególności poprzez wskazanie dziedziny prawa lub problematyki
nieodpłatnej pomocy prawnej udzielanej podczas dyżuru lub nieodpłatnego poradnictwa
obywatelskiego świadczonego podczas dyżuru, albo poprzez wskazanie grupy osób uprawnionych,
do której w szczególności adresuje się nieodpłatną pomoc prawną udzielaną podczas
dyżuru lub nieodpłatne poradnictwo obywatelskie świadczone podczas dyżuru.
10.
Punkt może być usytuowany w jednym albo większej liczbie lokali, do którego tytuł
prawny posiada powiat lub gmina, w ramach posiadanych zasobów. W jednym lokalu może
być usytuowany więcej niż jeden punkt. Lokale powinny być usytuowane z uwzględnieniem
konieczności zapewnienia dogodnego dostępu do nich osób uprawnionych, w tym w zakresie
połączeń komunikacyjnych na terenie powiatu. Jeżeli specjalizacja dyżuru jest powiązana
tematycznie z usługami z zakresu pomocy społecznej, lokale, w których odbywają się
te dyżury, powinny być usytuowane, w miarę możliwości, w pobliżu miejsca świadczenia
tych usług.
11.
W ramach dyżurów nie określa się z góry przedziału czasu na prowadzenie nieodpłatnej
mediacji w zakresie, o którym mowa w art. 4a ust. 1 pkt 4, z wyjątkiem przypadku,
o którym mowa w ust. 13.
12.
W zależności od bieżącego zapotrzebowania na nieodpłatną mediację, zgłaszanego przez
osoby uprawnione, w punkcie:
1)
organizuje się spotkanie z mediatorem poświęcone nieodpłatnej mediacji w zakresie,
o którym mowa w art. 4a ust. 1 pkt 4, z tym że czas trwania jednego spotkania z mediatorem
podczas dyżuru nie może przekroczyć połowy czasu trwania dyżuru lub
2)
kieruje się osobę uprawnioną na dyżur, którego specjalizację określono jako nieodpłatna
mediacja, odbywający się w innym punkcie, pod warunkiem, że na terenie danego powiatu
taki dyżur został zorganizowany.
13.
W przypadku określenia specjalizacji jako nieodpłatna mediacja, wszystkie lub wybrane
dyżury w danym punkcie mogą być poświęcone jedynie nieodpłatnej mediacji.
”
;
12)
po art. 8 dodaje się art. 8a w brzmieniu:
„
Art. 8a.
1.
Starosta sporządza i aktualizuje listę jednostek nieodpłatnego poradnictwa, dostępnego
dla mieszkańców powiatu, które obejmuje w szczególności:
1)
poradnictwo rodzinne, psychologiczne, pedagogiczne, z zakresu pomocy społecznej, w
sprawie rozwiązywania problemów alkoholowych i innych uzależnień, w sprawie przeciwdziałania
przemocy w rodzinie, w ramach interwencji kryzysowej, dla bezrobotnych, dla osób pokrzywdzonych
przestępstwem, a także z zakresu praw konsumentów, praw dziecka, praw pacjenta, ubezpieczeń
społecznych, prawa pracy, prawa podatkowego, dla osób w sporze z podmiotami rynku
finansowego i inne;
2)
nieodpłatną pomoc prawną i nieodpłatne poradnictwo obywatelskie ze wskazaniem punktów
i dyżurów, o których mowa w art. 8, wraz z ich specjalizacją, o ile została określona.
2.
Lista, o której mowa w ust. 1, zawiera dane jednostek nieodpłatnego poradnictwa uporządkowane
według tematyki poradnictwa, w tym jednostek publicznych, jednostek niepublicznych
działających na zlecenie oraz jednostek prowadzących działalność pożytku publicznego
działających na zlecenie, którym powierzono zadania z zakresu poradnictwa specjalistycznego
na podstawie odrębnych przepisów, obejmujące informacje o nazwie jednostek, zakresie
poradnictwa, adresach i danych kontaktowych, w tym o stronach internetowych i numerach
telefonicznych, dniach i godzinach działalności oraz kryteriach dostępu do usługi.
3.
Lista, o której mowa w ust. 1, zawiera informacje o sposobie dokonywania zgłoszeń,
o których mowa w art. 8 ust. 4, w tym informację o numerze telefonu, o którym mowa
w art. 8 ust. 5, oraz w miarę możliwości informacje umożliwiające dokonywanie zgłoszeń
za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej.
4.
Listę, o której mowa w ust. 1, starosta udostępnia w Biuletynie Informacji Publicznej.
Ponadto informacje te udostępnia się w szczególności:
1)
na stronach internetowych urzędu starostwa powiatowego i urzędów gmin na obszarze
tego powiatu;
2)
co najmniej raz w roku w lokalnych środkach masowego przekazu;
3)
w sposób zwyczajowo przyjęty na terenie powiatu.
”
;
13)
art. 9 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 9.
1.
Powiat, realizując zadania, o których mowa w art. 8 ust. 1, może zawierać porozumienia
z gminami na obszarze tego powiatu, określające w szczególności:
1)
wykaz planowanych dyżurów na terenie gminy zawierający:
a)
dni oraz, jeżeli to możliwe, godziny, w których planuje się dyżury,
b)
informację, czy dyżur przeznaczony będzie na udzielanie nieodpłatnej pomocy prawnej
czy świadczenie nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego,
c)
informację o rodzaju podmiotu udzielającego nieodpłatnej pomocy prawnej lub świadczącego
nieodpłatne poradnictwo obywatelskie podczas dyżurów,
d)
preferowaną specjalizację dyżurów, o ile stwierdzono potrzebę określenia specjalizacji,
e)
adresy lokali, w których planuje się dyżury;
2)
zasady współpracy w zakresie zapewnienia warunków lokalowych i urządzeń technicznych
podmiotom udzielającym nieodpłatnej pomocy prawnej lub świadczącym nieodpłatne poradnictwo
obywatelskie.
2.
Wójt (burmistrz, prezydent miasta) corocznie, nie później niż do dnia 30 września,
może złożyć do starosty wniosek dotyczący potrzeb wspólnoty samorządowej w zakresie
nieodpłatnej pomocy prawnej i nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego na kolejny
rok kalendarzowy, zawierający preferowany sposób wykonywania tych zadań na terenie
gminy w szczególności poprzez wskazanie informacji, o których mowa w ust. 1 pkt 1.
3.
W przypadku niezawarcia porozumienia, o którym mowa w ust. 1, starosta przygotowuje
wykaz planowanych dyżurów na terenie powiatu, zawierający informacje, o których mowa
w ust. 1 pkt 1.
4.
Starosta odpowiada za upowszechnianie wiedzy o działalności systemu nieodpłatnej pomocy
prawnej i nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego wśród mieszkańców powiatu.
5.
W celu koordynacji realizacji zadań wynikających z ustawy starosta może powołać pełnomocnika.
”
;
14)
w art. 10:
a)
w ust. 1 pkt 1 i 2 otrzymują brzmienie:
„
1)
liczbę adwokatów i radców prawnych, którzy będą udzielać nieodpłatnej pomocy prawnej
na obszarze powiatu, z uwzględnieniem potrzeby zapewnienia równomiernego udziału adwokatów
i radców prawnych w wykonywaniu tego zadania, w tym z zakresu nieodpłatnej mediacji;
2)
zobowiązanie okręgowej rady adwokackiej lub rady okręgowej izby radców prawnych do
imiennego wskazywania adwokatów lub radców prawnych oraz ich zastępców, którymi są
adwokaci lub radcowie prawni, wyznaczonych do udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej
zgodnie z wykazem planowanych dyżurów, o którym mowa w art. 9 ust. 1 pkt 1 i ust.
3, uwzględniające dni oraz, jeśli to możliwe, godziny, w których planuje się dyżury,
a także specjalizację dyżurów;
”
,
b)
w ust. 2 zdanie pierwsze otrzymuje brzmienie:
„
W przypadku niezawarcia porozumienia do dnia 30 listopada roku poprzedzającego rok,
którego dotyczyłoby to porozumienie, starosta przekazuje dziekanom informacje w zakresie
określonym w art. 9 ust. 1 pkt 1 lit. a, d oraz e albo ust. 3.
”
;
15)
w art. 11:
a)
ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„
1.
Powiat powierza połowę punktów do prowadzenia adwokatom i radcom prawnym z przeznaczeniem
na udzielanie nieodpłatnej pomocy prawnej, a połowę organizacji pozarządowej prowadzącej
działalność pożytku publicznego, zwanej dalej „organizacją pozarządową”, z przeznaczeniem
na udzielanie nieodpłatnej pomocy prawnej lub świadczenie nieodpłatnego poradnictwa
obywatelskiego. Jeżeli iloraz liczby punktów i liczby dwa stanowi liczbę niecałkowitą,
zaokrągla się ją w górę do liczby całkowitej.
”
,
b)
po ust. 1 dodaje się ust. 1a-1d w brzmieniu:
„
1a.
Jeżeli na powiat przypadają dwa punkty, adwokatom lub radcom prawnym powierza się
prowadzenie jednego punktu, a prowadzenie drugiego powierza się organizacji pozarządowej,
która udziela nieodpłatnej pomocy prawnej i świadczy nieodpłatne poradnictwo obywatelskie
w tym punkcie w zakresie czasowym wskazanym w umowie.
1b.
Jeżeli na powiat przypadają trzy punkty organizacji pozarządowej, powierza się prowadzenie
dwóch punktów, przy czym jeden przeznacza się na udzielanie nieodpłatnej pomocy prawnej,
a drugi na świadczenie nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego.
1c.
Połowę punktów przeznaczonych do prowadzenia przez organizację pozarządową przeznacza
się na świadczenie nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego. Jeżeli liczba punktów
przeznaczonych do prowadzenia przez organizację pozarządową stanowi liczbę nieparzystą,
większą o jeden liczbę punktów przeznacza się na świadczenie nieodpłatnego poradnictwa
obywatelskiego, mniejszą liczbę punktów - na udzielanie nieodpłatnej pomocy prawnej.
1d.
W razie potrzeb wspólnoty samorządowej, starosta może, po uzyskaniu akceptacji wojewody,
w ramach liczby punktów przeznaczonych do prowadzenia przez organizację pozarządową,
przeznaczyć większą liczbę punktów na świadczenie nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego,
niż to wynika z ust. 1b i 1c.
”
,
c)
ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„
2.
Organizację pozarządową wyłania się corocznie w otwartym konkursie ofert, o którym
mowa w ustawie z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, przeprowadzanym jednocześnie na powierzenie prowadzenia punktów przeznaczonych na
udzielanie nieodpłatnej pomocy prawnej lub świadczenie nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego.
W skład komisji konkursowej, o której mowa w tej ustawie, może wchodzić dodatkowo
przedstawiciel wojewody.
”
,
d)
po ust. 2 dodaje się ust. 2a i 2b w brzmieniu:
„
2a.
W otwartym konkursie ofert, o którym mowa w ust. 2, mogą być składane oferty na powierzenie
prowadzenia punktu przeznaczonego na:
1)
udzielanie nieodpłatnej pomocy prawnej lub świadczenie nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego
albo
2)
udzielanie nieodpłatnej pomocy prawnej oraz świadczenie nieodpłatnego poradnictwa
obywatelskiego.
2b.
W przypadku gdy w otwartym konkursie ofert, o którym mowa w ust. 2, nie wpłynęła żadna
oferta na powierzenie prowadzenia punktu przeznaczonego na świadczenie nieodpłatnego
poradnictwa obywatelskiego albo żadna ze złożonych ofert nie spełnia wymogów konkursu
w części dotyczącej świadczenia w punkcie nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego,
organizacji pozarządowej powierza się prowadzenie wszystkich punktów z przeznaczeniem
na udzielanie nieodpłatnej pomocy prawnej.
”
,
e)
w ust. 3 w pkt 2 w lit. d kropkę zastępuje się średnikiem i dodaje się pkt 3 w brzmieniu:
„
3)
mediator w zakresie nieodpłatnej mediacji.
”
,
f)
po ust. 3 dodaje się ust. 3a w brzmieniu:
„
3a.
Nieodpłatne poradnictwo obywatelskie może świadczyć osoba, która:
1)
posiada wykształcenie wyższe,
2)
ukończyła z oceną pozytywną szkolenie z zakresu świadczenia poradnictwa obywatelskiego,
zwane dalej „szkoleniem”, albo posiada doświadczenie w świadczeniu poradnictwa obywatelskiego
i uzyskała zaświadczenie potwierdzające posiadanie wiedzy i umiejętności w tym zakresie
wydane przez podmiot uprawniony do prowadzenia szkolenia oraz kursu doszkalającego,
o którym mowa w art. 11a ust. 2,
3)
spełnia wymogi, o których mowa w ust. 3 pkt 2 lit. c i d
- zwana dalej „doradcą”.
”
,
g)
ust. 5 i 6 otrzymują brzmienie:
„
5.
Do oświadczenia, o którym mowa w ust. 4, przepisy art. 4 ust. 3-5 oraz art. 7 ust.
3 stosuje się odpowiednio.
6.
O powierzenie prowadzenia punktu na obszarze danego województwa może ubiegać się organizacja
pozarządowa, w zakresie, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1b lub 22a ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku
publicznego i o wolontariacie, wpisana na listę, o której mowa w art. 11d ust. 1, prowadzoną przez właściwego wojewodę,
w zakresie udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej lub świadczenia nieodpłatnego poradnictwa
obywatelskiego.
”
,
h)
po ust. 6 dodaje się ust. 6a i 6b w brzmieniu:
„
6a.
W przypadku, o którym mowa w art. 8 ust. 13, jeżeli wszystkie dyżury w danym punkcie
poświęcone będą jedynie nieodpłatnej mediacji, o powierzenie prowadzenia takiego punktu
może ubiegać się również organizacja pozarządowa, w zakresie, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1b lub 22a ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku
publicznego i o wolontariacie, wpisana na listę, o której mowa w art. 11d ust. 1, w zakresie prowadzenia nieodpłatnej
mediacji.
6b.
Organizacja pozarządowa w ramach oferty może przedstawić dodatkowo porozumienia o
wolontariacie zawarte z osobami, które będą wykonywały świadczenia w ramach prowadzonego
punktu, w tym służyły asystą osobom uprawnionym mającym trudności w samodzielnej realizacji
porady, w szczególności z powodu niepełnosprawności, podeszłego wieku albo innych
okoliczności życiowych.
”
,
i)
ust. 7 otrzymuje brzmienie:
„
7.
Organizacja pozarządowa zapewnia udzielanie nieodpłatnej pomocy prawnej lub świadczenie
nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego na podstawie umowy zawartej z powiatem, do
której stosuje się odpowiednio przepisy art. 6 ust. 2 pkt 1, 1a i 3-6b. W ramach umowy,
organizacji pozarządowej powierza się jednocześnie zadania z zakresu edukacji prawnej,
realizowane w związku z problemami zgłaszanymi w trakcie udzielania nieodpłatnej pomocy
prawnej lub świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, w wymiarze co najmniej
jednego zadania na rok na każdy punkt, w szczególności w formach, o których mowa w
art. 3b ust. 2. W umowie starosta może określić preferowane formy realizacji zadań
z zakresu edukacji prawnej.
”
,
j)
po ust. 8 dodaje się ust. 8a w brzmieniu:
„
8a.
W ramach kontroli, o której mowa w ust. 8, starosta dokonuje również sprawdzenia,
czy organizacja pozarządowa udziela nieodpłatnej pomocy prawnej lub świadczy nieodpłatne
poradnictwo obywatelskie zgodnie z warunkami, o których mowa w art. 11d ust. 2 pkt
3 lub 4, ust. 3 pkt 3 lub 4 lub ust. 4 pkt 3 lub 4.
”
,
k)
ust. 9 otrzymuje brzmienie:
„
9.
W przypadku zaprzestania spełniania warunku, o którym mowa w art. 11d:
1)
ust. 2 pkt 2 lub ust. 3 pkt 2, lub ust. 4 pkt 2 - starosta nie zawiera umowy z organizacją
pozarządową albo rozwiązuje ją ze skutkiem natychmiastowym;
2)
ust. 2 pkt 3 lub ust. 3 pkt 3, lub ust. 4 pkt 3 - starosta nie zawiera umowy z organizacją
pozarządową albo rozwiązuje ją za dwutygodniowym wypowiedzeniem.
”
,
l)
po ust. 9 dodaje się ust. 9a w brzmieniu:
„
9a.
O każdym przypadku niezawarcia lub rozwiązania umowy z organizacją pozarządową powiat
niezwłocznie zawiadamia właściwego wojewodę.
”
,
m)
ust. 10 otrzymuje brzmienie:
„
10.
Organizacja pozarządowa zapewnia udzielanie nieodpłatnej pomocy prawnej lub świadczenie
nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego na zasadach określonych w art. 5 ust. 2-5,
art. 7 oraz art. 8 ust. 2-13.
”
,
n)
uchyla się ust. 11,
o)
w ust. 12 w pkt 2 skreśla się wyrazy „za wypowiedzeniem”,
p)
ust. 13 otrzymuje brzmienie:
„
13.
Wzór oświadczenia, o którym mowa w ust. 4, określa załącznik nr 2 do ustawy.
”
;
16)
po art. 11 dodaje się art. 11a-11d w brzmieniu:
„
Art. 11a.
1.
Minimalny zakres szkolenia obejmuje 70 godzin zajęć z zakresu poradnictwa obywatelskiego,
z których co najmniej 15 godzin przeznacza się na zajęcia z zakresu metodyki pracy
doradcy oraz co najmniej 20 godzin na zajęcia z zakresu poradnictwa dla osób zadłużonych.
Szkolenie kończy się oceną wiedzy i umiejętności z zakresu świadczenia poradnictwa
obywatelskiego. Po zakończeniu szkolenia podmiot prowadzący szkolenie wydaje zaświadczenie
potwierdzające ukończenie szkolenia osobom, które ukończyły je z oceną pozytywną.
2.
Doradca jest obowiązany do uczestnictwa w kursie doszkalającym co najmniej raz w roku,
począwszy od roku następnego po roku, w którym ukończył szkolenie albo uzyskał zaświadczenie,
o którym mowa w art. 11 ust. 3a pkt 2. Kurs doszkalający obejmuje co najmniej 8 godzin
zajęć z zakresu praktycznych aspektów związanych ze świadczeniem poradnictwa obywatelskiego,
w tym dotyczących poszczególnych jego dziedzin. Po zakończeniu kursu doszkalającego
podmiot prowadzący kurs wydaje zaświadczenie potwierdzające uczestnictwo w kursie
doszkalającym.
3.
Część zajęć szkolenia oraz kursu doszkalającego, o którym mowa w ust. 2, może być
prowadzona z wykorzystaniem środków porozumiewania się na odległość, z wyłączeniem
zajęć z zakresu metodyki pracy doradcy.
4.
Wojewoda może wspierać organizację szkoleń oraz kursów doszkalających, o których mowa
w ust. 2, w szczególności poprzez przekazywanie powiatom informacji o nich, udostępnianie
tych informacji na stronie internetowej urzędu wojewódzkiego lub udostępnianie sal
wykładowych, pod warunkiem zapewnienia możliwości nieodpłatnego udziału w szkoleniach
i kursach doszkalających pracowników urzędu wojewódzkiego lub starostwa powiatowego,
których obowiązki służbowe wiążą się z wykonywaniem przez wojewodę lub starostę zadań
wynikających z ustawy.
Art. 11b.
1.
Szkolenie oraz kurs doszkalający, o którym mowa w art. 11a ust. 2, może prowadzić
podmiot uprawniony do prowadzenia szkolenia oraz kursu doszkalającego.
2.
Za podmiot uprawniony do prowadzenia szkolenia oraz kursu doszkalającego, o którym
mowa w art. 11a ust. 2, może zostać uznany związek, o którym mowa w art. 22 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. - Prawo o stowarzyszeniach , który zrzesza co najmniej siedem organizacji pozarządowych świadczących poradnictwo
obywatelskie nieprzerwanie w okresie co najmniej siedmiu lat bezpośrednio poprzedzających
złożenie wniosku o uznanie za podmiot uprawniony do prowadzenia szkolenia oraz kursu
doszkalającego, o którym mowa w art. 11a ust. 2.
3.
Minister Sprawiedliwości, na wniosek związku, o którym mowa w ust. 2, wydaje decyzję
w przedmiocie uznania tego związku, za podmiot uprawniony do prowadzenia szkolenia
oraz kursu doszkalającego, o którym mowa w art. 11a ust. 2. Do wniosku dołącza się
dokumenty potwierdzające spełnianie warunku, o którym mowa w ust. 2.
4.
Odmowa uznania związku, o którym mowa w ust. 2, za podmiot uprawniony do prowadzenia
szkolenia oraz kursu doszkalającego, o którym mowa w art. 11a ust. 2, następuje w
drodze decyzji.
5.
Członkami związku, o którym mowa w ust. 2, uznanego za podmiot uprawniony do prowadzenia
szkolenia oraz kursu doszkalającego, o którym mowa w art. 11a ust. 2, od dnia wydania
decyzji, o której mowa w ust. 3, powinno być nieprzerwanie co najmniej siedem organizacji
pozarządowych świadczących poradnictwo obywatelskie nieprzerwanie w okresie co najmniej
siedmiu lat bezpośrednio poprzedzających rozpoczęcie szkolenia lub kursu doszkalającego,
o którym mowa w art. 11a ust. 2.
6.
Związek, o którym mowa w ust. 2, uznany za podmiot uprawniony do prowadzenia szkolenia
oraz kursu doszkalającego, o którym mowa w art. 11a ust. 2, na żądanie Ministra Sprawiedliwości,
jest obowiązany przedłożyć dokumenty potwierdzające spełnianie warunku, o którym mowa
w ust. 5. Niespełnianie warunku, o którym mowa w ust. 5, lub nieprzedłożenie dokumentów
w terminie wskazanym przez Ministra Sprawiedliwości stanowi podstawę do uchylenia
decyzji, o której mowa w ust. 3.
7.
Informację o podmiotach uprawnionych do prowadzenia szkolenia oraz kursu doszkalającego,
o którym mowa w art. 11a ust. 2, zamieszcza się na stronie internetowej urzędu obsługującego
Ministra Sprawiedliwości.
Art. 11c.
Program kursu doszkalającego, o którym mowa w art. 11a ust. 2, uwzględnia w szczególności
ostatnie zamieszczone wnioski, o których mowa w art. 12 ust. 2.
Art. 11d.
1.
Wojewoda prowadzi listę organizacji pozarządowych, uprawnionych do prowadzenia punktów
na obszarze województwa.
2.
O wpis na listę, o której mowa w ust. 1, w zakresie udzielania nieodpłatnej pomocy
prawnej, może ubiegać się organizacja pozarządowa, która łącznie spełnia następujące
warunki:
1)
posiada co najmniej dwuletnie doświadczenie w wykonywaniu zadań wiążących się z udzielaniem
porad prawnych, informacji prawnych lub świadczeniem poradnictwa obywatelskiego;
2)
posiada umowę zawartą z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub osobą, o
której mowa w art. 11 ust. 3 pkt 2, oraz mediatorem, o którym mowa w art. 4a ust.
6;
3)
daje gwarancję należytego wykonania zadania, w szczególności w zakresie zapewnienia:
a)
poufności w związku z udzielaniem nieodpłatnej pomocy prawnej i jej dokumentowaniem,
b)
profesjonalnego i rzetelnego udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej,
c)
przestrzegania zasad etyki przy udzielaniu nieodpłatnej pomocy prawnej, w szczególności
w sytuacji, gdy zachodzi konflikt interesów;
4)
opracowała i stosuje standardy obsługi i wewnętrzny system kontroli jakości udzielanej
nieodpłatnej pomocy prawnej.
3.
O wpis na listę, o której mowa w ust. 1, w zakresie świadczenia nieodpłatnego poradnictwa
obywatelskiego, może ubiegać się organizacja pozarządowa, która łącznie spełnia następujące
warunki:
1)
posiada co najmniej dwuletnie doświadczenie w wykonywaniu zadań wiążących się ze świadczeniem
poradnictwa obywatelskiego, nabyte w okresie pięciu lat bezpośrednio poprzedzających
złożenie wniosku, lub co najmniej dwuletnie doświadczenie w wykonywaniu zadań wiążących
się z udzielaniem porad prawnych, informacji prawnych lub świadczeniem nieodpłatnego
poradnictwa;
2)
posiada umowę zawartą z doradcą oraz mediatorem, o którym mowa w art. 4a ust. 6;
3)
daje gwarancję należytego wykonania zadania, w szczególności w zakresie zapewnienia:
a)
poufności w związku ze świadczeniem nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego i jego
dokumentowaniem,
b)
profesjonalnego i rzetelnego świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego,
c)
przestrzegania zasad etyki przy świadczeniu nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego,
w szczególności w sytuacji, gdy zachodzi konflikt interesów;
4)
opracowała i stosuje standardy obsługi i wewnętrzny system kontroli jakości świadczonego
nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego.
4.
O wpis na listę, o której mowa w ust. 1, w zakresie prowadzenia nieodpłatnej mediacji,
może ubiegać się organizacja pozarządowa, która łącznie spełnia następujące warunki:
1)
posiada co najmniej dwuletnie doświadczenie w wykonywaniu zadań wiążących się z prowadzeniem
mediacji;
2)
posiada umowy zawarte z co najmniej trzema mediatorami, o których mowa w art. 4a ust.
6;
3)
daje gwarancję należytego wykonania zadania, w szczególności w zakresie zapewnienia:
a)
poufności w związku z prowadzeniem nieodpłatnej mediacji i jej dokumentowaniem,
b)
profesjonalnego i rzetelnego prowadzenia nieodpłatnej mediacji,
c)
przestrzegania zasad etyki przy prowadzeniu nieodpłatnej mediacji, w szczególności
w sytuacji, gdy zachodzi konflikt interesów;
4)
opracowała i stosuje standardy obsługi i wewnętrzny system kontroli jakości prowadzonej
nieodpłatnej mediacji.
5.
O wpis na listę, o której mowa w ust. 1, nie mogą ubiegać się organizacja pozarządowa,
która w okresie dwóch lat poprzedzających złożenie wniosku, o którym mowa w ust. 6,
nie rozliczyła się z dotacji przyznanej na wykonanie zadania publicznego lub wykorzystała
dotację niezgodnie z celem jej przyznania, jak również ta organizacja pozarządowa,
z którą starosta rozwiązał umowę. Termin dwóch lat biegnie od dnia rozliczenia się
z dotacji i zwrotu nienależnych środków wraz z odsetkami albo rozwiązania umowy.
6.
Wojewoda wydaje decyzję w przedmiocie wpisu organizacji pozarządowej na listę, o której
mowa w ust. 1, na jej wniosek.
7.
Odmowa wpisu na listę, o której mowa w ust. 1, organizacji pozarządowej, która nie
spełnia warunków określonych w ust. 2-5, następuje w drodze decyzji.
8.
Organizacja pozarządowa dołącza do wniosku odpowiednio:
1)
dokumenty potwierdzające spełnianie warunku, o którym mowa w ust. 2 pkt 1 lub ust.
3 pkt 1, lub ust. 4 pkt 1, w tym na żądanie wojewody, informację o sposobie i okresie,
w którym wykonywała zadania wiążące się z udzielaniem porad prawnych, informacji prawnych,
świadczeniem poradnictwa obywatelskiego lub nieodpłatnego poradnictwa lub prowadzeniem
mediacji;
2)
listę adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych, osób, o których mowa w art.
11 ust. 3 pkt 2, lub doradców oraz mediatorów, o których mowa w art. 4a ust. 6, z
którymi zawarła umowy o udzielanie nieodpłatnej pomocy prawnej, świadczenie nieodpłatnego
poradnictwa obywatelskiego lub prowadzenie nieodpłatnej mediacji;
3)
pisemne zobowiązanie do zapewnienia realizacji zadania w sposób, o którym mowa w ust.
2 pkt 3 lub ust. 3 pkt 3, lub ust. 4 pkt 3;
4)
dokument opisujący standardy obsługi i wewnętrzny system kontroli jakości, o których
mowa w ust. 2 pkt 4 lub ust. 3 pkt 4, lub ust. 4 pkt 4.
9.
Organizacja pozarządowa, ubiegająca się o wpis na listę, o której mowa w ust. 1, w
zakresie świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, dołącza do wniosku
poza dokumentami, o których mowa w ust. 8, także zaświadczenie, o którym mowa w art.
11 ust. 3a pkt 2, albo zaświadczenie potwierdzające ukończenie szkolenia, o którym
mowa w art. 11a ust. 1, z oceną pozytywną, przez doradców, o których mowa w ust. 8
pkt 2.
10.
Organizacja pozarządowa wpisana na listę, o której mowa w ust. 1, corocznie, do dnia
30 września, przekazuje wojewodzie aktualną listę osób, o której mowa w ust. 8 pkt
2. Organizacja pozarządowa wpisana na listę, o której mowa w ust. 1, w zakresie świadczenia
nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, przekazuje, poza listą, o której mowa w
zdaniu pierwszym, zaświadczenia, o których mowa w ust. 9, oraz zaświadczenia potwierdzające
uczestnictwo w kursie doszkalającym, o którym mowa w art. 11a ust. 2, przez doradców,
o których mowa w ust. 8 pkt 2, w okresie roku poprzedzającego przekazanie aktualnej
listy osób, o której mowa w ust. 8 pkt 2.
11.
W celu weryfikacji spełniania przez organizację pozarządową wpisaną na listę, o której
mowa w ust. 1, warunku, o którym mowa w ust. 3 pkt 3 lit. b, wojewoda dokonuje oceny
wybranych porad udzielonych w ramach świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego
w punkcie. Ocena porady jest dokonywana w sposób gwarantujący jej bezstronność, na
podstawie wniosków zawartych w recenzji doradcy posiadającego rekomendację podmiotu,
o którym mowa w art. 11b ust. 1. Ocenę wojewoda przekazuje właściwemu staroście. Porada,
ocena i recenzja mogą zostać przekazane drogą elektroniczną.
12.
Wojewoda wydaje decyzję o wykreśleniu organizacji pozarządowej z listy, o której mowa
w ust. 1, w zakresie udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej, świadczenia nieodpłatnego
poradnictwa obywatelskiego lub prowadzenia nieodpłatnej mediacji, w przypadku gdy
organizacja ta odpowiednio:
1)
zaprzestała prowadzenia działalności w zakresie udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej,
świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego lub prowadzenia nieodpłatnej
mediacji na skutek zmian w statucie lub innym akcie wewnętrznym określającym zakres
prowadzonej działalności;
2)
przestała spełniać warunki, o których mowa w ust. 2 pkt 2 lub 3, ust. 3 pkt 2 lub
3, lub ust. 4 pkt 2 lub 3;
3)
nie rozliczyła się z dotacji przyznanej na wykonanie zadania publicznego lub wykorzystała
dotację niezgodnie z celem jej przyznania;
4)
nie przekazała listy lub zaświadczeń, o których mowa w ust. 10.
13.
Wykreślenie organizacji pozarządowej z listy, o której mowa w ust. 1, następuje z
dniem, w którym decyzja, o której mowa w ust. 12, stała się ostateczna.
14.
W przypadku, o którym mowa w ust. 12 pkt 3, ponowny wpis na listę, o której mowa w
ust. 1, może nastąpić nie wcześniej niż po upływie dwóch lat od dnia rozliczenia się
z dotacji i zwrotu nienależnych środków wraz z odsetkami.
15.
Listę, o której mowa w ust. 1, wojewoda udostępnia w Biuletynie Informacji Publicznej.
Wraz z listą udostępnia się informacje o organizacjach pozarządowych wykreślonych
z listy i dacie oraz przyczynach ich wykreślenia.
”
;
17)
art. 12 i art. 13 otrzymują brzmienie:
„
Art. 12.
1.
Starosta przekazuje co kwartał, za pośrednictwem właściwego wojewody, Ministrowi Sprawiedliwości,
zbiorczą informację o wykonaniu zadań, o których mowa w art. 8 ust. 1, na obszarze
powiatu, w terminie do końca miesiąca następującego po zakończeniu kwartału.
2.
Wnioski z analizy informacji, o której mowa w ust. 1, za dany rok, dotyczące problemów
zgłaszanych w toku udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej i świadczenia nieodpłatnego
poradnictwa obywatelskiego, wskazujące w szczególności na bieżące lub prognozowane
potrzeby w zakresie nieodpłatnej pomocy prawnej i nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego,
zamieszcza się na stronie internetowej urzędu obsługującego Ministra Sprawiedliwości,
w terminie do dnia 30 czerwca roku następnego.
Art. 13.
Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia:
1)
sposób udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej i świadczenia nieodpłatnego poradnictwa
obywatelskiego, w tym wymogi dotyczące lokalu, w którym będzie usytuowany punkt,
2)
wzór karty informacyjnej poradnictwa, o której mowa w art. 5 ust. 5,
3)
wzór karty pomocy,
4)
sposób gromadzenia i przekazywania opinii osób uprawnionych o udzielonej pomocy,
5)
sposób dokonywania oceny, o której mowa w art. 11d ust. 11,
6)
zakres i sposób przekazywania informacji, o której mowa w art. 12 ust. 1
- uwzględniając konieczność zapewnienia łatwego dostępu osób uprawnionych, w tym osób
niepełnosprawnych, do nieodpłatnej pomocy prawnej i nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego,
szerokiej informacji o dostępnych formach poradnictwa, konieczność zachowania poufności
przy udzielaniu nieodpłatnej pomocy prawnej i świadczeniu nieodpłatnego poradnictwa
obywatelskiego, konieczność zapewnienia kompletności informacji o wykonaniu zadania
oraz możliwość wykazania problemów prawnych i społecznych, których dotyczą udzielana
nieodpłatna pomoc prawna i świadczone nieodpłatne poradnictwo obywatelskie, konieczność
zapewnienia odpowiednich standardów obsługi osób uprawnionych oraz odpowiednich standardów
jakości, a także potrzebę sformułowania wniosków dotyczących efektywności i usprawniania
systemu nieodpłatnej pomocy prawnej i nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego.
”
;
18)
tytuł rozdziału 3 otrzymuje brzmienie:
„
Zadania z zakresu edukacji prawnej
”
;
19)
art. 14 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 14.
Organy administracji publicznej, realizując pozostające w ich właściwości zadania
z zakresu edukacji prawnej, podejmują działania, o których mowa w art. 3b.
”
;
20)
tytuł rozdziału 4 otrzymuje brzmienie:
„
Ocena wykonywania zadań z zakresu nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnego poradnictwa
obywatelskiego oraz edukacji prawnej
”
;
21)
w art. 16 ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„
1.
Minister Sprawiedliwości dokonuje oceny wykonywania zadań z zakresu nieodpłatnej pomocy
prawnej, nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego oraz edukacji prawnej za dany rok
w terminie do dnia 30 czerwca roku następnego.
”
;
22)
w art. 17:
a)
ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„
1.
Minister Sprawiedliwości może powołać Radę Nieodpłatnej Pomocy Prawnej, Nieodpłatnego
Poradnictwa Obywatelskiego oraz Edukacji Prawnej, zwaną dalej „Radą”.
”
,
b)
w ust. 3 pkt 1-4 otrzymują brzmienie:
„
1)
analiza wykonywania zadań z zakresu nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnego poradnictwa
obywatelskiego oraz edukacji prawnej;
2)
zgłaszanie propozycji w zakresie usprawnienia organizacji udzielania nieodpłatnej
pomocy prawnej, świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego oraz edukacji
prawnej;
3)
opiniowanie projektów aktów prawnych w zakresie nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnego
poradnictwa obywatelskiego oraz edukacji prawnej;
4)
wyrażanie opinii w innych sprawach z zakresu nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnego
poradnictwa obywatelskiego oraz edukacji prawnej.
”
;
23)
art. 18 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 18.
1.
Rada składa się z piętnastu członków. W skład Rady wchodzą:
1)
przedstawiciel Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej;
2)
dwaj przedstawiciele wybrani spośród kandydatów wskazanych przez stronę samorządową
Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego;
3)
dwaj przedstawiciele wybrani spośród kandydatów wskazanych przez organizacje pozarządowe
działające na rzecz dostępu obywateli do nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnego
poradnictwa obywatelskiego oraz edukacji prawnej;
4)
po jednym przedstawicielu wskazanym przez Naczelną Radę Adwokacką i Krajową Radę Radców
Prawnych;
5)
po jednym przedstawicielu ministra właściwego do spraw zabezpieczenia społecznego,
ministra właściwego do spraw administracji publicznej i ministra właściwego do spraw
finansów publicznych;
6)
pięciu przedstawicieli Ministra Sprawiedliwości.
2.
Minister Sprawiedliwości powołuje i odwołuje członków Rady. Członka Rady, o którym
mowa w ust. 1 pkt 1, Minister Sprawiedliwości powołuje i odwołuje na wniosek Prezydenta
Rzeczypospolitej Polskiej.
3.
Członkostwo w Radzie wygasa z powodu:
1)
rezygnacji członka Rady złożonej na piśmie przewodniczącemu Rady;
2)
odwołania członka Rady;
3)
śmierci członka Rady;
4)
niemożności sprawowania funkcji członka Rady z powodu długotrwałej choroby stwierdzonej
zaświadczeniem lekarskim.
4.
Minister Sprawiedliwości jest administratorem danych osobowych osób rekomendowanych
oraz osób wchodzących w skład Rady.
5.
Minister Sprawiedliwości wskazuje przewodniczącego Rady spośród jej członków. Przewodniczący
kieruje pracami Rady i reprezentuje ją na zewnątrz.
6.
Za udział w pracach Rady wynagrodzenie nie przysługuje. Na wniosek członków Rady,
zamieszkałych poza miejscem obrad Rady, przyznaje się zwrot kosztów podróży i zakwaterowania
na zasadach określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 775§ 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy .
7.
Obsługę organizacyjno-techniczną Rady zapewnia urząd obsługujący Ministra Sprawiedliwości.
8.
Minister Sprawiedliwości nadaje regulamin określający tryb pracy Rady.
”
;
24)
tytuł rozdziału 5 otrzymuje brzmienie:
„
Finansowanie nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego
oraz edukacji prawnej
”
;
25)
w art. 19 ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„
1.
Zadania, o których mowa w art. 8 ust. 1, są finansowane z budżetu państwa z części
będącej w dyspozycji wojewodów przez udzielanie dotacji celowej powiatom.
”
;
26)
w art. 20:
a)
ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„
1.
Dotacja, o której mowa w art. 19 ust. 1, jest przeznaczana w 91% na wynagrodzenia
z tytułu umów, o których mowa w art. 6, natomiast w przypadku powierzenia prowadzenia
punktu organizacji pozarządowej - na rzecz wyłonionej organizacji pozarządowej, w
6% - na pokrycie kosztów obsługi organizacyjno-technicznej zadań, a w 3% - na zadania
z zakresu edukacji prawnej powierzone organizacji pozarządowej w trybie art. 11 ust.
7 zdanie drugie.
”
,
b)
ust. 5 otrzymuje brzmienie:
„
5.
Minister Sprawiedliwości w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw budżetu corocznie
określa, w drodze rozporządzenia, wysokość kwoty bazowej, mając na względzie limity
wydatków, o których mowa w art. 28, oraz potrzebę zapewnienia właściwej organizacji
systemu nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego i edukacji
prawnej.
”
;
27)
załączniki nr 1 i 2 do ustawy otrzymują brzmienie określone w załącznikach nr 1 i
2 do niniejszej ustawy;
28)
uchyla się załączniki nr 3 i 4 do ustawy.
Art. 2.
W ustawie z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego w art. 117 w § 5 dodaje się zdanie drugie w brzmieniu:
„
Podstawą oddalenia wniosku nie może być skorzystanie przez osobę fizyczną z nieodpłatnej
pomocy prawnej lub nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, o których mowa w ustawie z dnia 5 sierpnia 2015 r. o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie
obywatelskim oraz edukacji prawnej .
”
.
Art. 3.
W ustawie z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 3 w ust. 1 pkt 5a otrzymuje brzmienie:
„
5a)
współdziałanie z jednostkami samorządu terytorialnego w zapewnianiu udzielania nieodpłatnej
pomocy prawnej, o której mowa w ustawie z dnia 5 sierpnia 2015 r. o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie
obywatelskim oraz edukacji prawnej ;
”
;
2)
w art. 58 w pkt 12 lit. I otrzymuje brzmienie:
„
l)
zasad wyznaczania adwokatów do udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej, o której mowa
w ustawie z dnia 5 sierpnia 2015 r. o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie
obywatelskim oraz edukacji prawnej, i dokumentowania udzielonej nieodpłatnej pomocy prawnej,
”
.
Art. 4.
W ustawie z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 41 pkt 5a otrzymuje brzmienie:
„
5a)
współdziałanie z jednostkami samorządu terytorialnego w zapewnianiu udzielania nieodpłatnej
pomocy prawnej, o której mowa w ustawie z dnia 5 sierpnia 2015 r. o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie
obywatelskim oraz edukacji prawnej ;
”
;
2)
w art. 60 w pkt 8 lit. g otrzymuje brzmienie:
„
g)
dotyczących zasad wyznaczania radców prawnych do udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej,
o której mowa w ustawie z dnia 5 sierpnia 2015 r. o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie
obywatelskim oraz edukacji prawnej, i dokumentowania udzielonej nieodpłatnej pomocy prawnej,
”
.
Art. 5.
W ustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego w art. 78 w § 1 dodaje się zdanie drugie w brzmieniu:
„
Podstawą odmowy wyznaczenia obrońcy z urzędu nie może być skorzystanie przez oskarżonego
z nieodpłatnej pomocy prawnej lub nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, o których
mowa w ustawie z dnia 5 sierpnia 2015 r. o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie
obywatelskim oraz edukacji prawnej .
”
.
Art. 6.
W ustawie z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej w art. 24 w ust. 1 pkt 5 otrzymuje brzmienie:
„
5)
nieodpłatnej pomocy prawnej oraz nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, o których
mowa w ustawie z dnia 5 sierpnia 2015 r. o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie
obywatelskim oraz edukacji prawnej .
”
.
Art. 7.
W ustawie z dnia 24 sierpnia 2001 r. - Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia art. 22 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 22.
Gdy wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości, obwinionemu, który nie ma obrońcy z
wyboru, wyznacza się na jego wniosek obrońcę z urzędu, jeżeli w sposób należyty wykaże,
że nie jest w stanie ponieść kosztów obrony bez poważnego uszczerbku dla niezbędnego
utrzymania siebie i rodziny. Podstawą odmowy wyznaczenia obrońcy z urzędu nie może
być skorzystanie przez obwinionego z nieodpłatnej pomocy prawnej lub nieodpłatnego
poradnictwa obywatelskiego, o których mowa w ustawie z dnia 5 sierpnia 2015 r. o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie
obywatelskim oraz edukacji prawnej . Przepis art. 78 § 2 Kodeksu postępowania karnego stosuje się.
”
.
Art. 8.
W ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w art. 246 po § 1 dodaje się § 1a w brzmieniu:
„
§ 1a.
Podstawą odmowy ustanowienia adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika
patentowego osobie fizycznej nie może być skorzystanie przez nią z nieodpłatnej pomocy
prawnej lub nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, o których mowa w ustawie z dnia 5 sierpnia 2015 r. o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie
obywatelskim oraz edukacji prawnej .
”
.
Art. 9.
1.
Do udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej w 2018 r. stosuje się przepisy ustawy zmienianej
w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym.
2.
Nieodpłatne poradnictwo obywatelskie, o którym mowa w art. 3a ustawy zmienianej w
art. 1, oraz zadania z zakresu edukacji prawnej, o których mowa w art. 3b ustawy zmienianej
w art. 1, świadczone oraz realizowane są na zasadach określonych w ustawie zmienianej
w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, od dnia 1 stycznia 2019 r.
3.
Do umów oraz porozumień, o których mowa w art. 6, art. 9, art. 10 i art. 11 ust. 7
ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, dotyczących udzielania nieodpłatnej
pomocy prawnej w 2018 r., stosuje się przepisy dotychczasowe.
4.
W 2018 r. nieodpłatna pomoc prawna udzielana jest w punktach nieodpłatnej pomocy prawnej
na zasadach określonych w art. 8 i art. 9 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu
dotychczasowym.
5.
Do oświadczeń, o których mowa w art. 4 ust. 2 pkt 6, ust. 3 i 4 oraz art. 11 ust.
4 oraz kart, o których mowa w art. 7 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu
dotychczasowym, sporządzonych przed dniem 1 stycznia 2019 r. i nieprzekazanych staroście,
stosuje się przepisy dotychczasowe.
Art. 10.
1.
O powierzenie prowadzenia w 2019 r. punktu, w którym będzie udzielana nieodpłatna
pomoc prawna lub świadczone nieodpłatne poradnictwo obywatelskie, może ubiegać się
organizacja pozarządowa prowadząca działalność pożytku publicznego, w zakresie, o
którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1b lub 22a ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku
publicznego i o wolontariacie , która:
1)
w przypadku przeznaczenia punktu na udzielanie nieodpłatnej pomocy prawnej, łącznie
spełnia następujące warunki:
a)
posiada co najmniej dwuletnie doświadczenie w wykonywaniu zadań wiążących się z udzielaniem
porad prawnych, informacji prawnych lub świadczeniem poradnictwa obywatelskiego,
b)
posiada umowę zawartą z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub osobą, o
której mowa w art. 11 ust. 3 pkt 2 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym
niniejszą ustawą,
c)
daje gwarancję należytego wykonania zadania, w szczególności w zakresie zapewnienia:
-
-poufności w związku z udzielaniem nieodpłatnej pomocy prawnej i jej dokumentowaniem,
-
-profesjonalnego i rzetelnego udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej,
-
-przestrzegania zasad etyki przy udzielaniu nieodpłatnej pomocy prawnej, w szczególności w sytuacji, gdy zachodzi konflikt interesów,
d)
opracowała i stosuje standardy obsługi i wewnętrzny system kontroli jakości udzielanej
nieodpłatnej pomocy prawnej;
2)
w przypadku przeznaczenia punktu na świadczenie nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego,
łącznie spełnia następujące warunki:
a)
posiada co najmniej dwuletnie doświadczenie w wykonywaniu zadań wiążących się ze świadczeniem
poradnictwa obywatelskiego, nabyte w okresie pięciu lat bezpośrednio poprzedzających
złożenie oferty, lub co najmniej dwuletnie doświadczenie w wykonywaniu zadań wiążących
się z udzielaniem porad prawnych, informacji prawnych lub świadczeniem nieodpłatnego
poradnictwa,
b)
posiada umowę zawartą z osobą, o której mowa w art. 11 ust. 3a ustawy zmienianej w
art. 1,
c)
daje gwarancję należytego wykonania zadania, w szczególności w zakresie zapewnienia:
-
-poufności w związku ze świadczeniem nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego i jego dokumentowaniem,
-
-profesjonalnego i rzetelnego świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego,
-
-przestrzegania zasad etyki przy świadczeniu nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, w szczególności w sytuacji, gdy zachodzi konflikt interesów,
d)
opracowała i stosuje standardy obsługi i wewnętrzny system kontroli jakości świadczonego
nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego.
2.
Organizacja pozarządowa, o której mowa w ust. 1, dołącza do oferty odpowiednio:
1)
dokumenty potwierdzające spełnianie warunku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 lit. a lub
pkt 2 lit. a;
2)
umowy, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit. b lub pkt 2 lit. b;
3)
pisemne zobowiązanie do zapewnienia realizacji zadania w sposób, o którym mowa w ust.
1 pkt 1 lit. c lub pkt 2 lit. c;
4)
dokument opisujący standardy obsługi i wewnętrzny system kontroli jakości, o których
mowa w ust. 1 pkt 1 lit. d lub pkt 2 lit. d.
3.
Organizacja pozarządowa, o której mowa w ust. 1, w ramach oferty może przedstawić
dodatkowo porozumienia o wolontariacie zawarte z osobami, które będą wykonywały świadczenia
w ramach prowadzonego punktu, o którym mowa w ust. 1, w tym służyły asystą osobom,
o których mowa w art. 4 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą
ustawą, mającym trudności w samodzielnej realizacji porady, w szczególności z powodu
niepełnosprawności, podeszłego wieku albo innych okoliczności życiowych.
4.
Organizacja pozarządowa, o której mowa w ust. 1, ubiegająca się o powierzenie prowadzenia
punktu, o którym mowa w ust. 1, przeznaczonego na świadczenie nieodpłatnego poradnictwa
obywatelskiego, dołącza do oferty poza dokumentami, o których mowa w ust. 2, także
zaświadczenie, o którym mowa w art. 11 ust. 3a pkt 2 ustawy zmienianej w art. 1, albo
zaświadczenie potwierdzające ukończenie szkolenia, o którym mowa w art. 11a ust. 1,
ustawy zmienianej w art. 1, z oceną pozytywną, przez osoby, o których mowa w ust.
1 pkt 2 lit. b.
5.
W przypadku zaprzestania spełniania warunku, o którym mowa w:
1)
ust. 1 pkt 1 lit. b lub pkt 2 lit. b - starosta nie zawiera umowy z organizacją pozarządową,
o której mowa w ust. 1, albo rozwiązuje ją ze skutkiem natychmiastowym;
2)
ust. 1 pkt 1 lit. c lub pkt 2 lit. c - starosta nie zawiera umowy z organizacją pozarządową,
o której mowa w ust. 1, albo rozwiązuje ją za dwutygodniowym wypowiedzeniem.
6.
O powierzenie prowadzenia w 2019 r. punktu, o którym mowa w ust. 1, nie mogą ubiegać
się organizacja pozarządowa, o której mowa w ust. 1, która w okresie dwóch lat poprzedzających
przystąpienie do otwartego konkursu ofert, nie rozliczyła się z dotacji przyznanej
na wykonanie zadania publicznego lub wykorzystała dotację niezgodnie z celem jej przyznania,
jak również ta organizacja pozarządowa, z którą starosta rozwiązał umowę. Termin dwóch
lat biegnie od dnia rozliczenia się z dotacji i zwrotu nienależnych środków wraz z
odsetkami albo rozwiązania umowy.
Art. 11.
Organizacje pozarządowe prowadzące działalność pożytku publicznego spełniające warunki,
o których mowa w art. 10, mające prowadzić punkty, w których będzie udzielana nieodpłatna
pomoc prawna lub świadczone nieodpłatne poradnictwo obywatelskie, w 2019 r., zostaną
wyłonione, do dnia 15 grudnia 2018 r., w otwartym konkursie ofert, o którym mowa w
ustawie z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie. W skład komisji konkursowej, o której mowa w tej ustawie, może wchodzić dodatkowo
przedstawiciel wojewody. W przypadku niewyłonienia organizacji pozarządowej prowadzącej
działalność pożytku publicznego do dnia 15 grudnia 2018 r., przepis art. 10 ust. 2
ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, stosuje się odpowiednio.
Art. 12.
W 2019 r.:
1)
nieodpłatna pomoc prawna i nieodpłatne poradnictwo obywatelskie nie obejmują nieodpłatnej
mediacji,
2)
do umów na udzielanie nieodpłatnej pomocy prawnej lub świadczenie nieodpłatnego poradnictwa
obywatelskiego przepisu art. 6 ust. 2 pkt 6a ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu
nadanym niniejszą ustawą, nie stosuje się,
3)
przepisów art. 8 ust. 11-13 oraz art. 10 ust. 1 pkt 1 ustawy zmienianej w art. 1,
w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, w zakresie nieodpłatnej mediacji, nie stosuje
się
- z wyłączeniem przypadku, o którym mowa w art. 13.
Art. 13.
1.
W 2019 r. nieodpłatna pomoc prawna lub nieodpłatne poradnictwo obywatelskie mogą obejmować
również nieodpłatną mediację, pod warunkiem że:
1)
osoba mająca prowadzić nieodpłatną mediację jest wpisana na listę, o której mowa w
art. 4a ust. 6 ustawy zmienianej w art. 1;
2)
podmiot składający wniosek, o którym mowa w pkt 3, przedstawi umowę zawartą z osobą,
o której mowa w pkt 1, oraz udokumentuje spełnianie przez nią warunku, o którym mowa
w pkt 1;
3)
powiat na podstawie wniosku:
a)
okręgowej rady adwokackiej lub rady okręgowej izby radców prawnych dokona zmiany umowy,
o której mowa w art. 6 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1,
b)
organizacji pozarządowej, o której mowa w art. 10 ust. 1, rozszerzy powierzenie prowadzenia
punktu, w którym jest udzielana nieodpłatna pomoc prawna lub świadczone nieodpłatne
poradnictwo obywatelskie, przez tę organizację w drodze zmiany umowy, o której mowa
w art. 11 ust. 7 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą
- rozszerzając zakres udzielanej nieodpłatnej pomocy prawnej lub świadczonego nieodpłatnego
poradnictwa obywatelskiego o nieodpłatną mediację.
2.
Prowadzenie nieodpłatnej mediacji w 2019 r. odbywa się w ramach dyżurów, o których
mowa w art. 8 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.
3.
Nieodpłatna mediacja może być prowadzona począwszy od miesiąca następującego po miesiącu,
w którym dokonano zmiany umowy.
4.
W przypadku zaprzestania spełniania warunku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 lub 2, starosta
rozwiązuje umowę, o której mowa w art. 6 ust. 1 albo art. 11 ust. 7 ustawy zmienianej
w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, w zakresie prowadzenia nieodpłatnej
mediacji, ze skutkiem natychmiastowym.
5.
Rozszerzenie w 2019 r. zakresu udzielanej nieodpłatnej pomocy prawnej lub świadczonego
nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego o nieodpłatną mediację nie powoduje zwiększenia
środków przeznaczonych na realizację zadania w 2019 r.
Art. 14.
1.
Organizacja pozarządowa, o której mowa w art. 10 ust. 1, której powierzono prowadzenie
w 2019 r. punktu, w którym jest udzielana nieodpłatna pomoc prawna lub świadczone
nieodpłatne poradnictwo obywatelskie, z przeznaczeniem na udzielanie nieodpłatnej
pomocy prawnej, może również świadczyć w nim nieodpłatne poradnictwo obywatelskie,
z wyłączeniem nieodpłatnej mediacji, pod warunkiem że:
1)
organizacja ta:
a)
posiada umowę zawartą z osobą, o której mowa w art. 11 ust. 3a ustawy zmienianej w
art. 1,
b)
daje gwarancję należytego wykonania zadania, w szczególności w zakresie zapewnienia:
-
-poufności w związku ze świadczeniem nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego i jego dokumentowaniem,
-
-profesjonalnego i rzetelnego świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego,
-
-przestrzegania zasad etyki przy świadczeniu nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, w szczególności w sytuacji, gdy zachodzi konflikt interesów,
c)
opracowała i stosuje standardy obsługi i wewnętrzny system kontroli jakości świadczonego
nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego;
2)
powiat na podstawie wniosku tej organizacji rozszerzy powierzenie prowadzenia punktu
przez tę organizację w drodze zmiany umowy, o której mowa w art. 11 ust. 7 ustawy
zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, powierzając świadczenie
w tym punkcie nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego.
2.
Organizacja pozarządowa, o której mowa w art. 10 ust. 1, dołącza do wniosku, o którym
mowa w ust. 1 pkt 2:
1)
umowę, o której mowa w ust. 1 pkt 1 lit. a;
2)
zaświadczenie, o którym mowa w art. 11 ust. 3a pkt 2 ustawy zmienianej w art. 1, albo
zaświadczenie potwierdzające ukończenie szkolenia, o którym mowa w art. 11a ust. 1
ustawy zmienianej w art. 1, z oceną pozytywną, przez osobę, o której mowa w ust. 1
pkt 1 lit. a;
3)
pisemne zobowiązanie do zapewnienia realizacji zadania w sposób, o którym mowa w ust.
1 pkt 1 lit. b;
4)
dokument opisujący standardy obsługi i wewnętrzny system kontroli jakości, o których
mowa w ust. 1 pkt 1 lit. c.
3.
Świadczenie nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego powierzonego w trybie ust. 1
odbywa się w ramach dyżurów, o których mowa w art. 8 ustawy zmienianej w art. 1, w
brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.
4.
Nieodpłatne poradnictwo obywatelskie powierzone w trybie ust. 1 może być świadczone
począwszy od miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano zmiany umowy.
5.
W przypadku zaprzestania spełniania warunku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 lit. a lub
b, starosta rozwiązuje umowę, o której mowa w art. 11 ust. 7 ustawy zmienianej w art.
1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, w zakresie świadczenia nieodpłatnego poradnictwa
obywatelskiego, ze skutkiem natychmiastowym.
6.
Rozszerzenie w 2019 r. powierzenia prowadzenia punktu, w którym jest udzielana nieodpłatna
pomoc prawna lub świadczone nieodpłatne poradnictwo obywatelskie w trybie ust. 1,
nie powoduje zwiększenia środków przeznaczonych na realizację zadania w 2019 r.
7.
Organizacja pozarządowa, o której mowa w ust. 1, rozszerza zakres udzielanej nieodpłatnej
pomocy prawnej lub świadczonego nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego o nieodpłatną
mediację na zasadach określonych w art. 13.
Art. 15.
1.
Dotacja na finansowanie zadania polegającego na udzielaniu nieodpłatnej pomocy prawnej,
ustalona w trybie art. 19 ust. 2 ustawy zmienianej w art. 1, z przeznaczeniem na finansowanie
tego zadania w 2019 r., przeznaczana jest na finansowanie w 2019 r. zadań polegających
na udzielaniu nieodpłatnej pomocy prawnej, świadczeniu nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego
oraz edukacji prawnej, o których mowa w art. 11 ust. 7 zdanie drugie ustawy zmienianej
w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.
2.
Podstawą ustalenia wysokości dotacji na finansowanie w 2019 r. zadań polegających
na udzielaniu nieodpłatnej pomocy prawnej, świadczeniu nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego
oraz edukacji prawnej, o których mowa w art. 11 ust. 7 zdanie drugie ustawy zmienianej
w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, stanowi kwota bazowa stanowiąca podstawę
ustalenia wysokości dotacji na finansowanie zadania polegającego na udzielaniu nieodpłatnej
pomocy prawnej w 2019 r., określona w przepisach wykonawczych wydanych na podstawie
art. 20 ust. 5 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym.
Art. 16.
1.
Rada Nieodpłatnej Pomocy Prawnej oraz Edukacji Prawnej działa do dnia powołania Rady
Nieodpłatnej Pomocy Prawnej, Nieodpłatnego Poradnictwa Obywatelskiego oraz Edukacji
Prawnej i w tym dniu ulega zniesieniu.
2.
Sprawy prowadzone przez Radę Nieodpłatnej Pomocy Prawnej oraz Edukacji Prawnej, niezakończone
do dnia powołania Rady Nieodpłatnej Pomocy Prawnej, Nieodpłatnego Poradnictwa Obywatelskiego
oraz Edukacji Prawnej, przejmuje i prowadzi Rada Nieodpłatnej Pomocy Prawnej, Nieodpłatnego
Poradnictwa Obywatelskiego oraz Edukacji Prawnej.
Art. 17.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2019 r., z wyjątkiem:
1)
art. 1 pkt 15 lit. f oraz pkt 16 w zakresie dodawanego art. 11a i art. 11b, które
wchodzą w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia;
2)
art. 1 pkt 5 w zakresie dodawanego art. 3b, pkt 9, pkt 10 lit. a tiret pierwsze i
tiret drugie w zakresie dodawanego pkt 6b, pkt 11 w zakresie art. 8 ust. 1-7, 9 i
10, pkt 13, pkt 14 lit. a w zakresie pkt 2 oraz lit. b, pkt 15 lit. a-d, i, l, n oraz
o, pkt 18 i 19 oraz art. 9-15, które wchodzą w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia;
3)
art. 1 pkt 15 lit. j oraz pkt 16 w zakresie dodawanego art. 11c, które wchodzą w życie
z dniem 1 stycznia 2020 r.
1)
Niniejszą ustawą zmienia się ustawy: ustawę z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania
cywilnego, ustawę z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze, ustawę z dnia 6 lipca
1982 r. o radcach prawnych, ustawę z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania
karnego, ustawę z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej, ustawę
z dnia 24 sierpnia 2001 r. - Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia oraz ustawę
z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
2)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2018 r.
poz. 3, 5, 106, 138, 771, 848, 1000, 1045 i 1443.
3)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2017 r.
poz. 2405 oraz z 2018 r. poz. 5, 106, 138, 201, 730, 771, 942 i 1387.