Ustawaz dnia 29 sierpnia 1997 r.o usługach turystycznych
Spis treści
Treść ustawy
Rozdział 1
Przepisy ogólne
Art. 1.8 orzeczeń
Ustawa określa warunki świadczenia, przez przedsiębiorców krajowych i zagranicznych,
usług turystycznych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a także za granicą, jeżeli
umowy z klientami o świadczenie tych usług są zawierane na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej.
Art. 2.3 orzeczenia
Przedsiębiorcy zagraniczni mogą świadczyć usługi turystyczne na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej na warunkach określonych w ustawie i wyłącznie przez przedstawicielstwo utworzone
zgodnie z odrębnymi przepisami dotyczącymi prowadzenia działalności gospodarczej na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez przedstawicielstwa przedsiębiorców zagranicznych.
Art. 3.38 orzeczeń
Przez użyte w ustawie określenia należy rozumieć:
1)
usługi turystyczne - usługi przewodnickie, usługi hotelarskie oraz wszystkie inne
usługi świadczone turystom lub odwiedzającym,
2)
impreza turystyczna - co najmniej dwie usługi turystyczne tworzące jednolity program
i objęte wspólna ceną, jeżeli usługi te obejmują nocleg lub trwają ponad 24 godziny
albo jeżeli program przewiduje zmianę miejsca pobytu,
3)
wycieczka - rodzaj imprezy turystycznej, której program obejmuje zmianę miejsca pobytu
jej uczestników,
4)
organizowanie imprez turystycznych - przygotowywanie, oferowanie i realizacja imprez
turystycznych,
5)
organizator turystyki - przedsiębiorca organizujący imprezę turystyczną,
6)
pośrednik turystyczny - przedsiębiorca, którego działalność polega na wykonywaniu,
na zlecenie klienta, czynności faktycznych i prawnych związanych z zawieraniem umów
o świadczenie usług turystycznych,
7)
agent turystyczny - przedsiębiorca, którego działalność polega na stałym pośredniczeniu
w zawieraniu umów o świadczenie usług turystycznych na rzecz organizatorów turystyki
posiadających koncesje w kraju lub na rzecz innych usługodawców posiadających siedzibę
w kraju,
8)
usługi hotelarskie - krótkotrwałe, ogólnie dostępne wynajmowanie domów, mieszkań,
pokoi, miejsc noclegowych, a także miejsc na ustawienie namiotów lub przyczep samochodowych
oraz świadczenie usług z tym związanych,
9)
turysta - osobę, która podróżuje do innej miejscowości poza swoim stałym miejscem
pobytu na okres nie przekraczający 12 miesięcy, dla której celem podróży nie jest
podjęcie stałej pracy w odwiedzanej miejscowości i która korzysta z noclegu przynajmniej
przez jedną noc,
10)
odwiedzający - osobę, która podróżuje do innej miejscowości poza swoim stałym miejscem
pobytu, dla której celem podróży nie jest podjęcie stałej pracy w odwiedzanej miejscowości
oraz nie korzystającą z noclegu,
11)
klient - osobę, która zamierza zawrzeć lub zawarła umowę o świadczenie usług turystycznych
na swoją rzecz lub na rzecz innej osoby, a zawarcie tej umowy nie stanowi przedmiotu
jej działalności gospodarczej, jak i osobę, na rzecz której umowa została zawarta,
a także osobę, której przekazano prawo do korzystania z usług turystycznych objętych
uprzednio zawartą umową,
12)
przedsiębiorca krajowy - osobę fizyczną mającą miejsce stałego pobytu w kraju oraz
osobę prawną i nie posiadającą osobowości prawnej jednostkę organizacyjną, utworzone
zgodnie z przepisami prawa polskiego i mające siedzibę w kraju,
13)
przedsiębiorca zagraniczny- osobę fizyczną mającą miejsce stałego pobytu za granicą
oraz osobę prawną i nie posiadającą osobowości prawnej jednostkę organizacyjną, utworzone
zgodnie z przepisami państw obcych i mające siedzibę za granicą
Rozdział 2
Organizatorzy turystyki, pośrednicy i agenci turystyczni
Art. 4.3 orzeczenia
1.
Działalność gospodarcza, polegająca na organizowaniu imprez turystycznych, wymaga
uzyskania koncesji organizatora turystyki.
2.
Działalność gospodarcza, polegająca na wykonywaniu na zlecenie klientów czynności
faktycznych i prawnych związanych z zawieraniem umów o świadczenie usług turystycznych,
wymaga uzyskania koncesji organizatora turystyki lub pośrednika turystycznego.
3.
Nie wymaga uzyskiwania koncesji działalność agentów turystycznych polegająca na stałym
pośredniczeniu w zawieraniu umów o świadczenie usług turystycznych na rzecz organizatorów
turystyki posiadających koncesję lub na rzecz innych usługodawców posiadających siedzibę
w kraju.
4.
Nie wymaga uzyskiwania koncesji niezarobkowe organizowanie wycieczki i imprez turystycznych
przez organizacje, stowarzyszenia, szkoły, kościoły i inne związki wyznaniowe oraz
kościelne osoby prawne dla swoich uczniów, członków lub wyznawców.
Art. 5.42 orzeczenia
1.
Koncesji organizatora turystyki i koncesji pośrednika turystycznego udziela się, jeżeli
przedsiębiorca występujący o koncesję spełnia następujące warunki:
1)
organizowanie imprez turystycznych lub wykonywanie pośrednictwa turystycznego stanowi
podstawowy przedmiot jego działalności lub jest wyodrębnione organizacyjnie,
2)
zapewni kierowanie działalnością wymienioną w pkt 1 oraz działalnością samodzielnie
dokonujących czynności prawnych oddziałów, filii i ekspozytur przez osoby:
a)
posiadające odpowiednie wykształcenie i praktykę, o których mowa w art. 6,
b)
nie karane za przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu i dokumentom,
3)
przedstawi dowód zapewnienia pokrycia kosztów powrotu klienta do kraju, w wypadku
gdy organizator turystyki wbrew obowiązkowi nie zapewnia tego powrotu, a także na
pokrycie zwrotu wpłat wniesionych przez klientów w razie niewykonania zobowiązań umownych
w formie:
a)
umowy gwarancji bankowej lub ubezpieczeniowej albo
b)
umowy ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej na rzecz klientów,
4)
dysponuje lokalem odpowiednim do prowadzonej działalności.
2.
Obowiązek utrzymywania gwarancji lub umowy ubezpieczenia, o których mowa w ust. 1
pkt 3, dotyczy całego okresu prowadzonej działalności.
3.
Treść gwarancji lub umowy ubezpieczenia, o których mowa w ust. 1 pkt 3, obejmuje upoważnienie
dla organu koncesyjnego do wydawania dyspozycji wypłaty środków na pokrycie kosztów
powrotu klientów do kraju.
Art. 6.6 orzeczeń
1.
Działalnością w zakresie organizowania imprez turystycznych, o której mowa w art.
5 ust. 1 pkt 2, mogą kierować osoby posiadające:
1)
2 lata praktyki w organizowaniu imprez turystycznych i ukończone studia wyższe z zakresu
turystyki i rekreacji, prawa, ekonomii, zarządzania i marketingu,
2)
4 lata praktyki w organizowaniu imprez turystycznych i ukończoną szkołę ponadpodstawową
z zakresu obsługi ruchu turystycznego lub ukończone inne studia wyższe niż wymienione
w pkt 1,
3)
6 lat praktyki w organizowaniu imprez turystycznych i ukończoną szkołę średnią inną
niż wymienione w pkt 2.
2.
Działalnością w zakresie pośrednictwa w zawieraniu umów oświadczenie usług turystycznych,
o których, mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, mogą kierować osoby posiadające:
1)
1 rok praktyki w obsłudze turystów - przy ukończonych studiach wyższych, o których
mowa w ust. 1 pkt 1,
2)
2 lata praktyki w obsłudze turystów - przy ukończonej szkole średniej zawodowej z
zakresu obsługi ruchu turystycznego lub przy ukończonych studiach wyższych innych
niż wymienione w ust. 1 pkt 1,
3)
3 lata praktyki w obsłudze turystów - przy ukończonej innej szkole średniej.
3.
Prezes Urzędu Kultury Fizycznej i Turystyki, w drodze zarządzenia, określa czynności,
których wykonywanie uznaje się za praktykę w rozumieniu ust. 1 i 2, oraz dokumenty
stwierdzające jej posiadanie.
Art. 7.7 orzeczeń
1.
Organem właściwym do udzielenia, odmowy udzielenia i cofnięcia koncesji, o których
mowa w art. 4, jest Prezes Urzędu Kultury Fizycznej i Turystyki.
2.
Prezes Urzędu Kultury Fizycznej i Turystyki odmawia udzielenia koncesji, a wydaną
koncesję cofa, jeżeli przedsiębiorca nie spełnia wymagań niezbędnych do jej udzielenia.
3.
Prezes Urzędu Kultury Fizycznej i Turystyki może wydaną koncesję cofnąć, w wypadkach
określonych w niniejszej ustawie i przepisach ustawy o działalności gospodarczej,
o której mowa w art. 47.
4.
Przedsiębiorca, któremu cofnięto koncesję organizatora turystyki lub koncesję pośrednika
turystycznego, a także przedsiębiorca, który prowadził działalność w tym zakresie
bez uzyskania wymaganej koncesji, nie może uzyskać żadnej z tych koncesji w okresie
3 lat od daty cofnięcia koncesji lub ujawnienia prowadzenia działalności bez koncesji.
Art. 8.3 orzeczenia
W zakresie nie uregulowanym ustawą w sprawach koncesji organizatora turystyki i koncesji
pośrednika turystycznego stosuje się przepisy ustawy o działalności gospodarczej,
o której mowa w art. 47.
Art. 9.3 orzeczenia
1.
Minister Finansów w porozumieniu z Prezesem Urzędu Kultury Fizycznej i Turystyki,
w drodze rozporządzenia, określa, uwzględniając zakres i rodzaj działalności prowadzonej
przez organizatorów turystyki i pośredników turystycznych:
1)
minimalną wysokość sumy gwarancji, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 3 lit. a),
2)
minimalną wysokość sumy gwarancyjnej na rzecz jednego klienta, z tytułu umowy ubezpieczenia,
o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 3 lit. b).
2.
Organizator turystyki oraz pośrednik turystyczny są obowiązani przedkładać organowi
koncesyjnemu dokumenty potwierdzające zawarcie kolejnych umów gwarancji lub ubezpieczenia,
o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 3, przed upływem terminu obowiązywania umowy poprzedniej.
3.
Wypowiedzenie umowy gwarancji lub umowy ubezpieczenia, o których mowa w art. 5 ust.
1 pkt 3, przez organizatora turystyki lub pośrednika turystycznego jest niedopuszczalne
bez zgody organu koncesyjnego.
Art. 10.7 orzeczeń
Prezes Urzędu Kultury Fizycznej i Turystyki, w drodze zarządzenia, może określić dokumenty
i zakres informacji, jakie przedsiębiorcy ubiegający się o koncesję organizatora turystyki
i pośrednika turystycznego powinny przedstawić organowi koncesyjnemu w celu uprawdopodobnienia,
że spełnią warunki określone ustawą.
Rozdział 3
Ochrona klienta
Art. 11.270 orzeczeń
Do umów zawieranych przez organizatorów turystyki z klientami stosuje się przepisy
Kodeksu cywilnego, o ile przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej.
Art. 12.24 orzeczenia
1.
Organizator turystyki lub pośrednik turystyczny, który proponuje klientom imprezy
turystyczne lub usługi turystyczne, udostępniając im odpowiednie informacje pisemne,
a w szczególności broszury, foldery, katalogi, jest obowiązany wskazać w tych materiałach
w sposób dokładny i zrozumiały:
1)
cenę imprezy turystycznej lub usługi turystycznej albo sposób jej ustalenia,
2)
miejsce pobytu lub trasę imprezy,
3)
rodzaj, klasę, kategorię lub charakterystykę środka transportu,
4)
położenie, rodzaj i kategorię obiektu zakwaterowania, według przepisów kraju pobytu,
5)
ilość i rodzaj posiłków,
6)
program zwiedzania i atrakcji turystycznych,
7)
kwotę lub procentowy udział zaliczki w cenie imprezy turystycznej lub usługi turystycznej
oraz termin zapłaty całej ceny,
8)
termin powiadomienia klienta o ewentualnym odwołaniu imprezy turystycznej z powodu
niewystarczającej liczby zgłoszeń, jeżeli realizacja usług jest uzależniona od liczby
zgłoszeń,
9)
podstawy prawne umowy i koncesje prawne wynikające z umowy.
2.
Jeżeli umowa zawarta z klientem nie zawiera odmiennych postanowień, to odpowiednie
wskazania zawarte w informacjach pisemnych, o których mowa w ust. 1 pkt 1-8, stają
się elementem umowy.
Art. 13.15 orzeczeń
1.
Organizator turystyki lub pośrednik turystyczny jest obowiązany podać klientowi, przed
zawarciem umowy:
1)
ogólne informacje o obowiązujących przepisach paszportowych i wizowych oraz o przeciwwskazaniach
zdrowotnych do udziału w imprezie turystycznej,
2)
informację o możliwości zawarcia umowy ubezpieczenia od kosztów rezygnacji z udziału
w imprezie turystycznej oraz o zakresie ubezpieczenia od następstw nieszczęśliwych
wypadków i kosztów leczenia.
2.
Organizator turystyki jest obowiązany poinformować klienta o szczególnych zagrożeniach
życia i zdrowia na odwiedzanych obszarach oraz o możliwości ubezpieczenia z tym związanego.
Dotyczy to także zagrożeń powstałych po zawarciu umowy.
3.
Organizator turystyki jest obowiązany, przed rozpoczęciem imprezy turystycznej, podać
klientom:
1)
nazwisko lub nazwę lokalnego przedstawiciela organizatora turystyki (lub innej instytucji),
do którego klient może zwracać się w razie trudności, a także jego adres i numer telefonu,
2)
w odniesieniu do imprez turystycznych dla dzieci - informację o możliwości bezpośredniego
kontaktu z dzieckiem lub osobą odpowiedzialną w miejscu pobytu dziecka,
3)
planowany czas przejazdu, miejsca i czas trwania postojów.
4.
Udzielanie informacji, o których mowa w ust. 1-3, nie zwalnia organizatora turystyki
od obowiązku opieki nad turystami.
Art. 14.72 orzeczenia
1.
Umowa o świadczenie usług turystycznych polegających na organizowaniu imprez turystycznych
wymaga formy pisemnej.
2.
Umowa powinna określać:
1)
organizatora turystyki i numer jego koncesji oraz imię i nazwisko osoby, która w jego
imieniu umowę podpisała,
2)
miejsce pobytu lub trasę wycieczki,
3)
czas trwania imprezy turystycznej,
4)
program imprezy turystycznej obejmujący rodzaj, jakość i terminy oferowanych usług,
w tym:
a)
rodzaj, charakter i kategorię środka transportu oraz datę, godzinę, miejsce wyjazdu
i planowanego powrotu,
b)
położenie, rodzaj i kategorię obiektu hotelarskiego zgodnie z przepisami kraju pobytu
lub opis wyposażenia obiektów nie zaliczanych do rodzajów i kategorii,
c)
ilość i rodzaj posiłków,
d)
program zwiedzania i inne usługi wliczone w cenę imprezy turystycznej,
5)
cenę imprezy turystycznej, wraz z wyszczególnieniem wszelkich koniecznych należności,
podatków i opłat, jeżeli nie są one zawarte w cenie, oraz wyraźne sformułowanie okoliczności,
które mogą spowodować podwyższenie ceny zgodnie z art. 17,
6)
sposób zapłaty,
7)
rodzaj i zakres ubezpieczenia turystów,
8)
sposób zgłaszania reklamacji związanych z wykonywaniem usług przez organizatora turystyki
lub osobę z nim współpracującą wraz z podaniem terminu zgłaszania takich reklamacji,
9)
wymagania specjalne, o których klient powiadomił organizatora turystyki lub pośrednika
turystycznego i na które strony umowy wyraziły zgodę,
10)
podstawy prawne umowy i konsekwencje prawne wynikające z umowy.
3.
Organizatorzy turystyki, organizujący imprezy turystyczne za granicą, mają obowiązek
zawarcia na rzecz osób uczestniczących w tych imprezach umów ubezpieczenia od następstw
nieszczęśliwych wypadków i kosztów leczenia.
4.
Organizator turystyki jest obowiązany wydać klientowi wpłacającemu należność za imprezę
turystyczną lub zaliczkę przekraczającą 10% tej sumy:
1)
dokument potwierdzający posiadanie gwarancji, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 3
lit. a), wraz ze wskazaniem sposobu ubiegania się o wypłatę środków z tej gwarancji
w wypadkach określonych ustawą, lub
2)
dokument potwierdzający zawarcie umowy ubezpieczenia, o której mowa w art. 5 ust.
1 pkt 3 lit. b).
Art. 15.6 orzeczeń
1.
Niedopełnienie obowiązków określonych w art. 12 ust. 1, art. 13 i art. 14 może być,
zgodnie z art. 7 ust. 3, uznane przez organ koncesyjny za podstawę cofnięcia koncesji.
Nie uchybia to możliwości dochodzenia przez klienta odszkodowania.
2.
Powierzenie przez organizatora turystyki samodzielnego wykonania zdań przewodnika
turystycznego lub pilota wycieczek osobie nieuprawnionej lub nie znającej odpowiedniego
języka może stanowić również podstawę cofnięcia koncesji organizatora turystyki.
Art. 16.103 orzeczenia
1.
Organizator turystyki nie może żądać od klienta żadnych kwot z tytułu odstąpienia
od umowy, poza uzasadnioną opłatą manipulacyjną, jeżeli klient, odstępując od umowy,
wskaże osobę spełniającą warunki udziału w imprezie turystycznej, której przekaże
uprawnienia i która przejmie obowiązki wynikające z tej umowy.
2.
W przypadku określonym w ust. 1 organizator turystyki jest obowiązany zwrócić wszelkie
wpłacone przez klienta kwoty na poczet ceny imprezy turystycznej.
Art. 17.16 orzeczeń
1.
Cena ustalona w umowie nie może być podwyższona, chyba że umowa wyraźnie przewiduje
możliwość podwyższenia ceny, a organizator turystyki udokumentuje wpływ na podwyższenie
ceny jednej z następujących okoliczności:
1)
wzrostu kosztów transportu,
2)
wzrostu ceł, podatków lub opłat należnych za takie usługi, jak lotniskowe, załadunkowe
lub przeładunkowe w portach morskich i lotniczych,
3)
wzrost kursów walut.
2.
W okresie 20 dni przed datą wyjazdu cena ustalona w umowie nie może być podwyższona.
Art. 18.6 orzeczeń
1.
Organizator turystyki nie może w umowie lub przez inną czynność prawną wyłączyć lub
ograniczyć swojej odpowiedzialności za niewykonanie lub nienależyte wykonanie umów
zawieranych z klientami.
2.
Ograniczenie odpowiedzialności, o której mowa w ust. 1, może wynikać jedynie z:
1)
przepisów obowiązujących w kraju pobytu, w odniesieniu do usług świadczonych przez
miejscowych usługodawców,
2)
postanowień umów międzynarodowych,
3)
przepisów szczególnych
pod warunkiem wyraźnego zastrzeżenia w umowie.
Art. 19.15 orzeczeń
1.
Postanowienia umów zawieranych przez organizatorów turystyki z klientami mniej korzystne
dla klientów niż postanowienia niniejszej ustawy są nieważne.
2.
W miejsce postanowień umowy mniej korzystnych dla klienta obowiązują przepisy ustawy.
Rozdział 4
Przewodnicy turystyczni i piloci wycieczek
Art. 20.2 orzeczenia
1.
Przewodnikiem turystycznym lub pilotem wycieczek może być osoba, która posiada uprawnienia
określone ustawą.
2.
Do zadań przewodnika turystycznego należy oprowadzanie wycieczek, fachowe udzielanie
ich uczestnikom informacji o kraju, odwiedzanych miejscowościach, obszarach i obiektach
oraz sprawowanie opieki nad uczestnikami wycieczki.
3.
Do zadań pilota wycieczek należy sprawowanie, w imieniu organizatora turystyki, opieki
nad uczestnikami imprezy turystycznej w niezbędnym zakresie, wynikającym z charakteru
imprezy, oraz czuwanie nad sposobem wykonywania usług świadczonych na rzecz uczestników
podczas imprezy, a także reprezentowanie organizatora turystyki wobec kontrahentów
świadczących usługi w trakcie trwania imprezy.
Art. 21.
1.
Przewodnicy turystyczni otrzymują uprawnienia następujących rodzajów:
1)
przewodników górskich dla określonych obszarów górskich,
2)
przewodników miejskich dla poszczególnych miast,
3)
przewodników terenowych dla poszczególnych województw lub regionów.
2.
Uprawnienia przewodników górskich dzielą się na trzy klasy w zależności od stopnia
trudności tras i wycieczek.
3.
Uprawnienia przewodnika terenowego obejmują również miasta położone w obrębie województwa
lub regionu. Prezes Urzędu Kultury Fizycznej i Turystyki, w drodze zarządzenia, może
określić miasta, dla których są wymagane uprawnienia przewodnika miejskiego.
Art. 22.
Uprawnienia przewodnika turystycznego lub pilota wycieczek otrzymuje osoba, która:
1)
ukończyła 18 lat,
2)
ukończyła szkołę średnią,
3)
posiada stan zdrowia umożliwiający wykonywanie zadań przewodnika turystycznego lub
pilota wycieczek,
4)
nie była karana za przestępstwa umyślne lub inne popełnione w związku z wykonywaniem
zadań przewodnika turystycznego lub pilota wycieczek,
5)
odbyła szkolenie i praktykę oraz zdała egzamin na przewodnika turystycznego lub na
pilota wycieczek.
Art. 23.3 orzeczenia
Osoba ubiegająca się o wydanie uprawnień przewodnika turystycznego lub pilota wycieczek
podlega badaniom lekarskim wstępnym, a osoba posiadająca uprawnienia - badaniom okresowym,
w trybie i zakresie określonym w przepisach o badaniach lekarskich pracowników.
Art. 24.
1.
Szkolenie, o którym mowa w art. 22 pkt 5, mogą prowadzić jednostki organizacyjne lub
osoby upoważnione na podstawie decyzji administracyjnej wojewody, które:
1)
dysponują kadrą wykładowców posiadających wykształcenie wyższe oraz praktykę - w zakresie
zagadnień objętym programem,
2)
zapewnia warunki umożliwiające realizację zajęć, w tym także praktycznych, oraz odpowiednią
obsługę biurową wraz z przechowywaniem i udostępnieniem dokumentacji szkolenia.
2.
Upoważnienie, o którym mowa w ust. 1, wydaje się na przeprowadzenie jednego szkolenia
lub na stałe. Upoważnienie wydane na stałe może zostać cofnięte, jeżeli upoważniona
jednostka organizacyjna lub osoba przestała spełniać warunki określone w ust. 1 lub
gdy szkolenie jest prowadzone niezgodnie z obowiązującym programem.
Art. 25.
1.
Egzamin przeprowadza komisja egzaminacyjna powoływana przez wojewodę właściwego ze
względu na:
1)
obszar uprawnień - dla przewodników turystycznych,
2)
miejsce organizacji kursu - dla pilotów wycieczek.
2.
W skład komisji egzaminacyjnych, o których mowa w ust. 1, wchodzą przedstawiciele
stowarzyszeń zrzeszających przewodników turystycznych i pilotów wycieczek oraz organizacji
biur podróży.
3.
Wojewoda, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, może odmówić dopuszczenia do egzaminu osoby,
która nie spełnia warunków określonych w art. 22. Odmowa ta następuje w drodze decyzji
administracyjnej.
Art. 26.
1.
Uprawnienia przewodnika turystycznego lub pilota wycieczek mogą być zawieszone za
powtarzające się uchybienia w wykonywaniu zadań lub postępowaniu przewodnika turystycznego
albo pilota wycieczek:
1)
jeżeli uchybienie stwierdzą osoby uprawnione do kontroli,
2)
w wypadku skarg potwierdzonych co do ich słuszności.
2.
Zawieszenie uprawnień przewodnika turystycznego lub pilota wycieczek może nastąpić
na okres do 12 miesięcy. Przywrócenie zawieszonych uprawnień wojewoda może uzależnić
od zdania egzaminu sprawdzającego, obejmującego część lub całość zakresu umiejętności
wymaganych od przewodnika turystycznego lub pilota wycieczek.
3.
Egzamin sprawdzający przeprowadza komisja egzaminacyjna, o której mowa w art. 25 ust.
1.
Art. 27.
Uprawnienia przewodnika turystycznego lub pilota wycieczek cofa się, jeżeli przewodnik
turystyczny lub pilot wycieczek:
1)
przestał spełniać warunki, o których mowa w art. 22 pkt 3 i 4,
2)
nie zdał egzaminu sprawdzającego, o którym mowa w art. 26 ust. 2.
Art. 28.
1.
Uprawnienia przewodnikom turystycznym i pilotom wycieczek wydają, odmawiają wydania,
zawieszają i przywracają oraz cofają wojewodowie, właściwi dla miejsca zamieszkania
przewodnika turystycznego lub pilota wycieczek, w drodze decyzji administracyjnej.
2.
Ewidencję nadanych uprawnień przewodnikom turystycznym i pilotom wycieczek prowadzi
wojewoda.
Art. 29.
1.
Osoby wykonujące zadania przewodnika turystycznego lub pilota wycieczek podlegają
kontroli. Kontrola obejmuje:
1)
posiadane uprawnień co do ich obszaru i ważności,
2)
poprawność wykonywania zadań przewodnika turystycznego i pilota wycieczek.
2.
Kontroli podlega także zapewnienie przez organizatorów turystyki opieki przewodnika
turystycznego lub pilota wycieczek nad uczestnikami imprezy turystycznej, przewidzianej
w art. 30 i art. 31.
3.
Kontroli, o której mowa w ust. 1 i 2, dokonują osoby imiennie upoważnione przez Prezesa
Urzędu Kultury Fizycznej i Turystyki oraz przez wojewodów.
4.
Osoby dokonujące kontroli powiadamiają o stwierdzonych uchybieniach wojewodę właściwego
ze względu na miejsce dokonanej kontroli.
5.
Wojewoda, o którym mowa w ust. 4, otrzymane wyniki kontroli przekazuje odpowiednio:
1)
wojewodzie, który nadał uprawnienia przewodnikowi turystycznemu lub pilotowi wycieczek,
2)
Prezesowi Urzędu Kultury Fizycznej i Turystyki w sprawach dotyczących działalności
organizatora turystyki.
Art. 30.
1.
Organizatorzy turystyki podlegający obowiązkowi uzyskania koncesji, określonej w art.
4 ust. 1 i 2, organizujący wycieczki w kraju i za granicą, w których uczestniczy co
najmniej 10 osób realizujących wspólny program, są obowiązani, jeżeli umowa nie stanowi
inaczej, zapewnić uczestnikom opiekę osób posiadających uprawnienia;
1)
przewodnika turystycznego - dla wycieczek w kraju,
2)
pilota wycieczek - dla wycieczek w kraju, z wyjątkiem wymagających udziału przewodnika
turystycznego zgodnie z art. 34 ust. 2 pkt 4 ustawy, oraz dla grupowych wycieczek
turystycznych za granicą.
2.
Przedsiębiorcy, o których mowa w ust. 1, są obowiązani wystawić przewodnikowi turystycznemu
i pilotowi wycieczek pisemne zlecenie, określając w nim miejsce (obszar) i czas usługi
przewodnickiej lub pilotarskiej, oraz upoważnienie do działania w imieniu organizatora
w zakresie niezbędnym do prowadzenia imprezy turystycznej.
Art. 31.
1.
Organizator turystyki organizujący wycieczki za granicą jest obowiązany zapewnić opiekę
pilota posiadającego znajomość języka powszechnie znanego w kraju odwiedzanym lub
języka uzgodnionego z kontrahentem zagranicznym.
2.
Organizator turystyki organizujący wycieczki dla turystów z zagranicy jest obowiązany
zapewnić opiekę przewodnika turystycznego i pilota wycieczek posiadających znajomość
języka umożliwiającego swobodny kontakt z uczestnikami lub języka uzgodnionego z kontrahentem
zagranicznym.
Art. 32.
1.
Znajomość języka obcego dokumentuje się dyplomem ukończenia studiów filologicznych,
nauczycielskiego kolegium języków obcych lub świadectwem ukończenia szkoły z obcym
językiem wykładowym za granicą.
2.
Osoby, które nie legitymują się dokumentami wymienionymi w ust. 1, mogą złożyć egzamin
ze znajomości języka obcego przed komisją egzaminacyjną języków obcych, o której mowa
w ust. 3.
3.
Komisje egzaminacyjne języków obcych powołują wojewodowie spośród osób znajdujących
się na liście Prezesa Urzędu Kultury Fizycznej i Turystyki ogłoszonej w formie obwieszczenia
w Dzienniku Urzędowym Urzędu Kultury Fizycznej i Turystyki.
4.
Minister Edukacji Narodowej w porozumieniu z Prezesem Urzędu Kultury Fizycznej i Turystyki,
w drodze rozporządzenia, może uznać za udokumentowaną znajomość języka obcego potwierdzoną
świadectwem wystawionym przez inne instytucje niż wymienione w ust. 1.
Art. 33.1 orzeczenie
1.
Przewodnicy turystyczni mogą po przeszkoleniu oprowadzać obsługiwane wycieczki po
muzeach, wystawach i zabytkach, gdy zadania tego nie wykonuje uprawniony pracownik
etatowy.
2.
W programie szkolenia przewodników turystycznych uwzględnia się znajomość muzeów położonych
na obszarze ważności ich uprawnień.
3.
Minister Kultury i Sztuki w porozumieniu z Prezesem Urzędu Kultury Fizycznej i Turystyki,
w drodze rozporządzenia, określa zasady szkolenia i wykonywania funkcji przewodnika
turystycznego w muzeach i zabytkach.
Art. 34.
1.
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji w porozumieniu z Prezesem Urzędu Kultury
Fizycznej i Turystyki, w drodze rozporządzenia, określa właściwość terytorialną organów
powołujących komisje egzaminacyjne dla przewodników górskich.
2.
Prezes Urzędu Kultury Fizycznej i Turystyki, w drodze zarządzenia, określa:
1)
warunki, jakim powinien odpowiadać wniosek o nadanie uprawnień przewodnika turystycznego
i pilota wycieczek,
2)
warunki, jakim powinien odpowiadać wniosek o upoważnienie, o którym mowa w art. 24
ust. 1,
3)
wysokość opłat za sprawdzenie kwalifikacji osób ubiegających się o uprawnienia przewodnika
turystycznego i plota wycieczek, sprawdzenie znajomości języka obcego przez przewodnika
turystycznego i pilota wycieczek oraz wysokość wynagrodzenia egzaminatorów,
4)
miasta i obszary, na których organizatorzy turystyki mają obowiązek zapewnienia udziału
przewodnika turystycznego,
5)
programy szkolenia i zasady egzaminowania kandydatów na przewodników turystycznych
i pilotów wycieczek,
6)
warunki uzyskiwania poszczególnych klas przewodników górskich, zakres terytorialny
uprawnień przewodników górskich i stopień trudności tras oraz wycieczek prowadzonych
przez przewodników górskich posiadających uprawnienia odpowiedniej klasy,
7)
skład, sposób powoływania i odwoływania członków komisji egzaminacyjnych, o których
mowa w art. 25,
8)
skład i zasady działania komisji egzaminacyjnych języków obcych, o których mowa w
art. 32 ust. 3, oraz wzory świadectw wydawanych przez te komisje,
9)
wzory dokumentów potwierdzających posiadanie uprawnień przewodnika turystycznego i
pilota wycieczek.
Rozdział 5
Usługi hotelarskie
Art. 35.1 orzeczenie
1.
Usługi hotelarskie mogą być świadczone w obiektach hotelarskich, które spełniają:
1)
wymagania co do wielkości obiektu, jego wyposażenia, kwalifikacji personelu oraz zakresu
świadczonych usług, ustalone dla rodzaju i kategorii, do których obiekt został zaszeregowany,
2)
wymagania sanitarne, przeciwpożarowe oraz inne określone odrębnymi przepisami.
2.
Usługi hotelarskie mogą być świadczone również w innych obiektach, jeżeli obiekty
te spełniają minimalne wymagania co do wyposażenia, o których mowa w art. 45 pkt 4,
oraz wymagania określone w ust. 1 pkt 2.
Art. 36.7 orzeczeń
Ustala się następujące rodzaje obiektów hotelarskich:
1)
hotele - obiekty posiadające co najmniej 10 pokoi, w tym większość miejsc w pokojach
jedno- i dwu-osobowych, świadczące szeroki zakres usług związanych z pobytem klientów,
2)
motele - hotele położone przy drogach, zapewniające możliwość korzystania z usług
motoryzacyjnych i dysponujące parkingiem,
3)
pensjonat - obiekty posiadające co najmniej 7 pokoi, świadczące dla swoich klientów
całodzienne wyżywienie,
4)
kempingi - obiekty strzeżone, umożliwiające nocleg w namiotach i przyczepach samochodowych,
domkach turystycznych lub innych obiektach stałych, oraz przyrządzanie posiłków i
parkowanie samochodów,
5)
domy wycieczkowe - obiekty posiadające co najmniej 30 miejsc noclegowych, dostosowane
do samoobsługi klientów oraz świadczące minimalny zakres usług związanych z pobytem
klientów,
6)
schroniska młodzieżowe - obiekty przeznaczone do indywidualnej i grupowej turystyki
młodzieżowej, dostosowane do samoobsługi klientów,
7)
schroniska - obiekty zlokalizowane poza obszarami zabudowanymi, przy szlakach turystycznych,
świadczące minimalny zakres usług związanych z pobytem klientów,
8)
pola biwakowe - obiekty nie strzeżone, umożliwiające nocleg w namiotach.
Art. 37.
Ustala się dla:
1)
hoteli, moteli i pensjonatów - pięć kategorii oznaczonych gwiazdkami,
2)
kempingów - cztery kategorie oznaczone gwiazdkami,
3)
domów wycieczkowych i schronisk młodzieżowych - trzy kategorie oznaczone cyframi rzymskimi.
Art. 38.2 orzeczenia
1.
Zaszeregowania obiektów hotelarskich do poszczególnych rodzajów dokonuje, kategorię
nadaje oraz prowadzi ich ewidencję wojewoda właściwy ze względu na miejsce położenia
obiektu hotelarskiego, z zastrzeżeniem ust. 2.
2.
Ewidencję pól biwakowych prowadzi wójt (burmistrz, prezydent) właściwy ze względu
na miejsce ich położenia.
3.
Wójt (burmistrz, prezydent) właściwy ze względu na miejsce położenia obiektów, o których
mowa w art. 35 ust. 2, prowadzi ich ewidencje.
4.
Przed wydaniem decyzji w zakresie rodzajów i kategorii obiektów hotelarskich organy
wymienione w ust. 1 mogą zwracać się o opinię do wyspecjalizowanych stowarzyszeń.
5.
Zadania określone w ust. 2 i 3 są zadaniami zleconymi z zakresu administracji rządowej.
6.
Zadania zlecone gminom, określone w ustawie, są finansowane ze środków będących w
dyspozycji właściwego wojewody, który przekazuje je gminom.
Art. 39.2 orzeczenia
1.
Przed rozpoczęciem świadczenia usług hotelarskich w obiekcie hotelarskim, o którym
mowa w art. 35 ust. 1, przedsiębiorca jest obowiązany uzyskać zaszeregowanie tego
obiektu hotelarskiego do odpowiedniego rodzaju i kategorii.
2.
Przed rozpoczęciem świadczenia usług hotelarskich w obiekcie, o którym mowa w art.
35 ust. 2, przedsiębiorca jest obowiązany zgłosić ten obiekt do ewidencji wymienionej
w art. 38 ust. 3.
3.
Przedsiębiorcy świadczący usługi hotelarskie w obiektach, o których mowa w art. 35,
mają obowiązek informowania właściwego organu o okolicznościach powodujących zmianę
rodzaju lub kategorii obiektu hotelarskiego oraz o zakończeniu świadczenia usług hotelarskich.
Art. 40.
1.
Prezes Urzędu Kultury Fizycznej i Turystyki dokonuje kontroli w zakresie spełnienia
przez obiekt hotelarski wymagań przewidzianych dla rodzaju i kategorii, do których
został zaszeregowany.
2.
W razie stwierdzenia, że obiekt hotelarski nie spełnia wymagań przewidzianych dla
rodzaju i kategorii, do których został zaszeregowany, Prezes Urzędu Kultury Fizycznej
i Turystyki występuje do właściwego organu o dokonanie zmiany rodzaju lub kategorii
obiektu.
3.
Organy wymienione w art. 38 mają prawo kontrolować, w zakresie swojej właściwości
miejscowej, przestrzeganie wymagań, określonych w art. 35, w stosunku do wszystkich
obiektów hotelarskich i innych obiektów, w których są świadczone usługi hotelarskie.
Jeżeli obiekt, pozostający poza ewidencją organu dokonującego kontroli, nie spełnia
wymagań przewidzianych dla rodzaju i kategorii, do których został zaszeregowany, lub
minimalnych wymagań dla innych obiektów świadczących usługi hotelarskie, organ kontrolujący
zawiadamia organ prowadzący ewidencję obiektu.
4.
Organy, o których mowa w ust. 1 i 3, mogą wykonywać następujące czynności kontrolne:
1)
dokonywać kontroli wszystkich pomieszczeń i urządzeń wchodzących w skład kontrolowanych
obiektów,
2)
żądać od kierownika obiektu oraz od wszystkich osób, które są w tym obiekcie zatrudnione,
pisemnych i ustnych informacji w sprawach objętych kontrolą,
3)
żądać okazania dokumentów potwierdzających spełnienie przez obiekt wymagań, o których
mowa w art. 35 ust. 1 pkt 2.
Art. 41.1 orzeczenie
1.
Jeżeli obiekt hotelarski przestał spełniać wymagania określone dla rodzaju i kategorii,
o których mowa w art. 35 ust. 1 pkt 1, właściwy organ dokonuje z urzędu zmiany rodzaju
lub kategorii obiektu bądź uchyla decyzję o zaszeregowaniu obiektu do określonego
rodzaju.
2.
Jeżeli obiekt, w którym są świadczone usługi hotelarskie, nie spełnia wymagań określonych
w art. 35 ust. 1 pkt 2 lub w art. 35 ust. 2, organ prowadzący ewidencje obiektu może
nakazać wstrzymanie świadczenia usług hotelarskich do czasu usunięcia stwierdzonych
uchybień.
3.
Przepis ust. 2 nie narusza uprawnień innych organów, wynikających z odrębnych przepisów.
Art. 42.4 orzeczenia
Zaszeregowanie, odmowa zaszeregowania bądź zmiana zaszeregowania obiektu hotelarskiego
do określonego rodzaju, nadanie, odmowa nadania lub zmiana kategorii, a także nakazanie
wstrzymania świadczenia usług hotelarskich następuje w drodze decyzji administracyjnej.
Art. 43.2 orzeczenia
1.
Nazwy rodzajów i oznaczenia kategorii obiektów hotelarskich, o których mowa w art.
36 i art. 37, podlegają ochronie prawnej i mogą być stosowane wyłącznie w odniesieniu
do obiektów hotelarskich w rozumieniu niniejszej ustawy.
2.
Przepis ust. 1 nie dotyczy nazw rodzajów używanych w kontekście, z którego jednoznacznie
wynika, że obiekty te nie są obiektami hotelarskimi w rozumieniu niniejszej ustawy.
3.
Przedsiębiorcy świadczący usługi hotelarskie mogą do oznaczenia obiektów hotelarskich,
obok nazw rodzajów określonych w ustawie, stosować inne nazwy.
Art. 44.
1.
W obiektach hotelarskich należy umieścić na widocznym miejscu:
1)
nazwę oraz siedzibę lub imię i nazwisko, a także adres przedsiębiorcy świadczącego
usługi hotelarskie w tym obiekcie,
2)
tablicę określającą rodzaj i kategorię obiektu,
3)
informację o zakresie świadczonych usług wraz z podstawowymi cenami,
4)
informację o przystosowaniu obiektu do obsługi osób niepełnosprawnych.
2.
Informacje, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 4, należy umieścić również na zewnątrz
obiektu hotelarskiego.
3.
Przedsiębiorcy świadczący usługi hotelarskie w obiektach hotelarskich mogą, w celu
zapewnienia porządku oraz bezpieczeństwa klientów i ich mienia, wydawać regulaminy
porządkowe wiążące wszystkie osoby przebywające na terenie obiektu.
4.
Wykaz wymagań dla obiektów hotelarskich, odpowiadający rodzajowi i kategorii obiektu,
a także pełny cennik usług powinny być udostępnione na żądanie klienta.
Art. 45.
Prezes Urzędu Kultury Fizycznej i Turystyki, w drodze zarządzenia, określa:
1)
wymagania dla poszczególnych rodzajów i kategorii obiektów hotelarskich co do wyposażenia,
kwalifikacji personelu oraz zakresu świadczonych usług, w tym usług gastronomicznych,
oraz warunki dopuszczenia odstępstw od tych wymagań,
2)
szczegółowe zasady i tryb zaliczania obiektów hotelarskich do poszczególnych rodzajów
i kategorii,
3)
sposób dokumentowania spełnienia wymagań, o których mowa w art. 35 ust. 1 pkt 2,
4)
minimalne wymagania co do wyposażenia obiektów świadczących usługi hotelarskie, o
których mowa w art. 35 ust. 2,
5)
tryb sprawowania kontroli nad przestrzeganiem w poszczególnych obiektach wymagań co
do wyposażenia i świadczenia usług, odpowiadających rodzajowi i kategorii obiektu,
o których mowa w art. 40,
6)
sposób prowadzenia ewidencji obiektów hotelarskich oraz innych obiektów, w których
są świadczone usługi hotelarskie.
Rozdział 6
Zmiany w przepisach obowiązujących oraz przepisy przejściowe i końcowe
Art. 46.1 orzeczenie
W Kodeksie wykroczeń w art. 601 dodaje się § 4 w brzmieniu:
„
§ 4.
Kto:
1)
wykonuje bez wymaganych uprawnień zadania przewodnika turystycznego lub pilota wycieczek,
2)
świadcząc usługi hotelarskie używa nazw rodzajowych lub określenia kategorii obiektów
hotelarskich bez decyzji lub niezgodnie z decyzją,
3)
wbrew obowiązkowi świadczy usługi hotelarskie w obiekcie nie zgłoszonym do ewidencji,
4)
świadczy usługi hotelarskie wbrew decyzji nakazującej wstrzymanie ich świadczenia
podlega karze ograniczenia wolności albo grzywny.
”
Art. 47.
W ustawie z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 9 w ust. 2 dodaje się pkt 4 w brzmieniu:
„
4)
wynajmowanie turystom przez rolników pokoi lub miejsc na ustawienie namiotów w obrębie
gospodarstwa, sprzedaż posiłków i świadczenie usług z tym związanych.
”
2)
w art. 11:
a)
w ust. 1 dodaje się pkt 20 i pkt 21 w brzmieniu:
„
20)
organizowania imprez turystycznych, z wyłączeniem działalności określonej w art. 9
ust 2 pkt 4,
21)
pośrednictwa w zawieraniu umów o świadczenie usług turystycznych.
”
,
b)
dodaje się ust. 12 w brzmieniu:
„
12.
Zasady udzielania koncesji, o których mowa w ust. 1 pkt 20 i pkt 21, określają przepisy
o usługach turystycznych.
”
.
Art. 48.
W ustawie z dnia 13 października 1995 r. - Prawo łowieckie w art. 19 ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„
2.
Warunkiem otrzymania koncesji, o której mowa w art. 17 pkt 3, jest ponadto:
1)
posiadanie koncesji organizatora turystyki lub pośrednika turystycznego, zgodnie z
przepisami o usługach turystycznych,
2)
zatrudnienie przez organizatora turystyki osób, które złożą egzamin ze znajomości
zasad wykonywania polowania oraz zasad ochrony przyrody.
”
Art. 49.
1.
Osoby, które przed dniem wejścia w życie ustawy:
1)
posiadały uprawnienia pr7zewodnika turystycznego lub pilota wycieczek krajowych, nadane
im przez terenowe organy administracji rządowej,
2)
zdały egzamin na przewodnika turystycznego w Polskim Towarzystwie Turystyczno-Krajoznawczym
albo u innego organizatora szkolenia w zakresie obowiązującym w Polskim Towarzystwie
Turystyczno-Krajoznawczym,
3)
posiadały uprawnienia pilota wycieczek zagranicznych, nadane im przez centralny organ
administracji rządowej do spraw turystyki lub przez instytucję uprawnioną przez ten
organ,
stają się odpowiednio przewodnikami turystycznymi lub pilotami wycieczek w rozumieniu
ustawy, z zastrzeżeniem ust. 2.
2.
Osoby, o których mowa w ust. 1, są obowiązane, pod rygorem utraty dotychczasowych
uprawnień, do wystąpienia, w terminie dwóch lat od dnia wejścia w życie ustawy, z
wnioskiem o potwierdzenie posiadanych uprawnień oraz ich udokumentowanie.
3.
Prezes Urzędu Kultury Fizycznej i Turystyki, w drodze zarządzenia, określa sposób
i tryb zaliczania uprawnień, o których mowa w ust. 1, do zakresu uprawnień przewodników
turystycznych i pilotów wycieczek ustalonego ustawą.
4.
W sprawach, o których mowa w ust. 2, wydaje się decyzję administracyjną.
Art. 50.
1.
Zaszeregowanie obiektów hotelarskich do poszczególnych rodzajów i kategorii na podstawie
dotychczasowych przepisów zachowuje ważność, o ile rodzaj i kategoria obiektu odpowiada
wymaganiom ustalonym w ustawie.
2.
Jeżeli do dnia wejścia w życie ustawy obiekt hotelarski nie został zaszeregowany do
określonego rodzaju i kategorii lub dotychczasowy rodzaj i kategoria obiektu nie odpowiada
wymaganiom ustalonym w ustawie, przedsiębiorca świadczący usługi hotelarskie w tym
obiekcie jest obowiązany wystąpić, w terminie 6 miesięcy od dnia wejścia w życie aktów
wykonawczych do ustawy, o których mowa w art. 45, do właściwego organu o zaszeregowanie
obiektu według nowych przepisów.
Art. 51.
1.
Wpisy do ewidencji działalności gospodarczej w zakresie organizowania imprez turystycznych
lub pośrednictwa w zawieraniu umów o świadczenie usług turystycznych zachowują ważność:
1)
w terminie do dnia 30 czerwca 1998 r.,
2)
do czasu uprawomocnienia się decyzji wydanej na wniosek o udzielenie koncesji, złożony
w terminie określonym w pkt 1, nie dłużej jednak niż do upływu 12 miesięcy od dnia
wejścia w życie ustawy.
2.
Organ koncesyjny zawiadomi właściwy organ ewidencyjny o uprawomocnieniu się decyzji,
o której mowa w ust. 1 pkt 2.
3.
Przedsiębiorcy nie podlegający wpisowi do ewidencji działalności gospodarczej, a prowadzący
w dniu wejścia w życie ustawy działalność w zakresie organizowania imprez turystycznych
lub pośrednictwa w zakresie zawierania umów o świadczenie usług turystycznych, mają
obowiązek wystąpienia o wydanie odpowiedniej koncesji w terminie 6 miesięcy od dnia
wejścia w życie ustawy.
4.
Do czasu udzielenia lub odmowy udzielenia koncesji, przedsiębiorcy, o których mowa
w ust. 3, mają prawo działać na dotychczasowych zasadach.
Art. 52.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1998 r.