VII P 281/24UzasadnienieSąd Rejonowy dla m. st. Warszawy w Warszawie

Uzasadnienie Sądu Rejonowego dla m. st. Warszawy w Warszawie z dnia 16 września 2024 r.

Zobacz w SAOS
wynagrodzenie za pracę
Jedno kliknięcie tworzy streszczenie, stan faktyczny, rozstrzygnięcie i argumentację tego orzeczenia (bezpłatnie, obowiązują dzienne limity).

Streszczenie (SAOS)

„Wobec uznania niekonstytucyjności przepisów ustawy okołobudżetowej na rok 2022 dotyczących kształtowania wynagrodzeń sędziów należało odmówić ich zastosowania i w efekcie przyjąć, że wynagrodzenie powódki za sporny okres w 2022 roku winno być ustalane w oparciu o z art. 91§1c ustawy z 27 lipca 2001 roku prawo o ustroju sądów powszechnych odnoszące jego wysokość do przeciętnego wynagrodzenia z II kwartału roku poprzedzającego.”.

Treść orzeczenia

Sygn. akt VII P 281/24

Uzasadnienie

Pozwem z 26 stycznia 2024 roku ( data prezentaty Sądu – k. 40), skierowanym przeciwko Sądowi Rejonowemu w Piasecznie, powódka C. E. wniosła o zasądzenie 8.284,05 złotych wraz z odsetkami ustawowymi od kwot:

a) 933,44 złotych od dnia 30 czerwca 2022 roku do dnia zapłaty,

b) 1.116,94 złotych od dnia 30 lipca 2022 roku do dnia zapłaty,

c) 1.116,94 złotych od dnia 30 sierpnia 2022 roku do dnia zapłaty,

d) 1.116,94 złotych od dnia 30 września 2022 roku do dnia zapłaty,

e) 1.116,94 złotych od dnia 30 października 2022 roku do dnia zapłaty,

f) 1.116,94 złotych od dnia 30 listopada 2022 roku do dnia zapłaty,

g) 1.116,94 złotych od dnia 30 grudnia 2022 roku do dnia zapłaty,

h) 648,98 złotych od dnia 1 kwietnia 2023 roku do dnia zapłaty.

Powódka niniejszym pozwem dochodziła należności z tytułu różnicy pomiędzy wynagrodzeniem wypłacanym jej przez pracodawcę, a należnym powódce wynagrodzeniem za okres od 6 czerwca 2022 roku do dnia 31 grudnia 2022 roku wraz z wynagrodzeniem dodatkowym – „13” pensją za rok 2022 (pozew k. 4-8).

Nakazem zapłaty wydanym w postępowaniu upominawczym dnia 31 stycznia 2024 roku w sprawie o sygnaturze akt VII Np 92/24 Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie, VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych uwzględnił w całości żądanie pozwu (nakaz zapłaty w postepowaniu upominawczym k. 27).

W sprzeciwie od nakazu zapłaty z 14 lutego 2024 roku , strona pozwana, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika zaskarżając nakaz zapłaty w całości wniosła o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powódki na rzecz pozwanego kosztów zastępstwa procesowego wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty według norm przepisanych (sprzeciw k. 40-46).

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

C. E. pełni urząd sędziego w Sądzie Rejonowym w Piasecznie (okoliczność bezsporna, a ponadto akt powołania k. 9).

Od 6 czerwca 2022 roku wynagrodzenie powódki było ustalone według pierwszej stawki awansowej, określonej mnożnikiem 2,05 w wysokości 10.353,48 złotych brutto miesięcznie. pozwany ustalał, a następnie wypłacał powódce wynagrodzenie liczone od kwoty bazowej w wysokości 5.050,48 zł brutto (tj. 5024,48 zł + 26 zł) na podstawie art. 8 ust. 1 ustawy 17 grudnia 2021 roku o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2022 (okoliczność bezsporna, a ponadto pismo OS-382 z 07.06.2022 r. k. 14).

Powódka z uwagi na staż pracy posiadała prawo do dodatku stażowego – w okresie od 6 czerwca 2022 roku do 7 lipca 2022 roku w wysokości 19%, a od 8 lipca 2022 roku w wysokości 20% (pismo Os-382 z 8.07.2022 r. k. 13).

Zgodnie z Regulaminem Pracy obowiązującym w Sądzie Rejonowym w Piasecznie wynagrodzenie za pracę powódka otrzymywała raz w miesiącu, nie później niż 29 dnia miesiąca, za który powstawało prawo do wypłaty (pismo Os-382 z 07.06.2022 r. k. 23).

27 lutego 2023 roku pracodawca wypłacił powódce dodatkowe wynagrodzenie roczne w wysokości 7.218,89 zł (okoliczność bezsporna, pasek płacowy z 27.02.2023 r. k. 22).

Powódka za okres od 6 czerwca 2022 roku do 31 grudnia 2022 roku otrzymała uposażenie w wysokości 92.147,03 zł (okoliczność niekwestionowana – paski płacowe k. 15-22).

Pozwany wypłacając powódce wynagrodzenie za okres od 6 czerwca 2022 roku do 31 grudnia 2022 roku na podstawie ustawy okołobudżetowej wypłacił powódce wynagrodzenie niższe o 8.284,05 złotych niż wynikające z art. 91 § 1c ustawy prawo o ustroju sądów powszechnych (obliczenia powódki niekwestionowane przez stronę pozwaną k. 24).

Miesięczne wynagrodzenie brutto C. E. obliczone według zasad ustalania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy wynosiło 17.234,17 złotych (zaświadczenie).

Powyższy stan faktyczny był bezsporny i został ustalony na podstawie oświadczeń stron zawartych w składanych pismach procesowych, znajdujących nadto potwierdzenie w przedłożonej dokumentacji, w tym znajdującej się w aktach osobowych powódki, która została uznana przez Sąd za wiarygodną i miarodajną.

Sąd zważył co następuje

Powództwo C. E. zasługiwało na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 91§1c ustawy z 27 lipca 2001 roku prawo o ustroju sądów powszechnych (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 2072) dalej: p.u.s.p., podstawę ustalenia wynagrodzenia zasadniczego sędziego w danym roku stanowi przeciętne wynagrodzenie w drugim kwartale roku poprzedniego, ogłaszane w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski" przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie art. 20 pkt 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 53, 252, 568, 1222 i 1578), z zastrzeżeniem § 1d tj. jeżeli przeciętne wynagrodzenie, o którym mowa w § 1c, jest niższe od przeciętnego wynagrodzenia ogłoszonego za drugi kwartał roku poprzedzającego - przyjmuje się podstawę ustalenia wynagrodzenia zasadniczego sędziego w dotychczasowej wysokości. Wynagrodzenie zasadnicze sędziego określa się w stawkach, których wysokość ustala się z zastosowaniem mnożników podstawy ustalenia wynagrodzenia zasadniczego, o której mowa w § 1c. Stawki wynagrodzenia zasadniczego na poszczególnych stanowiskach sędziowskich oraz mnożniki, służące do ustalenia wysokości wynagrodzenia zasadniczego sędziów w poszczególnych stawkach, określa załącznik do ustawy (91§2 p.u.s.p.). W związku z pełnioną funkcją sędziemu przysługuje dodatek funkcyjny (91§6 p.u.s.p.). Wynagrodzenie sędziów różnicuje ponadto dodatek za długoletnią pracę, wynoszący, począwszy od szóstego roku pracy, 5% wynagrodzenia zasadniczego i wzrastający po każdym roku o 1%, aż do osiągnięcia 20% wynagrodzenia zasadniczego (91§7 p.u.s.p.).

Z kolei prawo powódki do dodatkowego wynagrodzenia rocznego wynika z art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z 12 grudnia 1997 r. o dodatkowym wynagrodzeniu rocznym dla pracowników jednostek sfery budżetowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 1690). Jego wysokość - zgodnie z art. 4 ww. ustawy - ustala się w wysokości 8,5% sumy wynagrodzenia za pracę otrzymanego przez pracownika w ciągu roku kalendarzowego, za który przysługuje to wynagrodzenie, uwzględniając wynagrodzenie i inne świadczenia ze stosunku pracy przyjmowane do obliczenia ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy, a także wynagrodzenie za urlop wypoczynkowy oraz wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy przysługujące pracownikowi, który podjął pracę w wyniku przywrócenia do pracy.

Pomiędzy stronami nie było sporu, że w 2022 roku wypłacane powódce wynagrodzenie miesięczne za okres od 6 czerwca 2022 roku do dnia 31 grudnia 2022 roku i dodatkowe wynagrodzenie roczne za 2022 rok zostało ustalone w oparciu o art. 8 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 17 grudnia 2021 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2022 (Dz. U. z 2021 r. poz. 2445), z więc z odstąpieniem od zastosowania art. 91§1c p.u.s.p.

Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy okołobudżetowej w roku 2022 podstawę ustalenia wynagrodzenia zasadniczego sędziego, o której mowa w art. 91 § 1c ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2020 r. poz. 2072 oraz z 2021 r. poz. 1080 i 1236), stanowi przeciętne wynagrodzenie w drugim kwartale 2020 r. ogłoszone w komunikacie Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Podstawę, o której mowa w ust. 1, zwiększa się o kwotę 26 zł (ust. 2).

W komunikacie Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 11 sierpnia 2020 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w drugim kwartale 2020 r. (M. P. z 2020 r. poz. 711) ogłoszono, że przeciętne wynagrodzenie w drugim kwartale 2020 r. wyniosło 5 024,48 zł.

W komunikacie Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 10 sierpnia 2021 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w drugim kwartale 2021 r. (M. P. z 2021 r. poz. 730) ogłoszono, że przeciętne wynagrodzenie w drugim kwartale 2021 r. wyniosło 5 504,52 zł. Wskaźnik ten nie stanowił jednak podstawy ustalenia wynagrodzenia powódki w spornym okresie.

Różnica zatem pomiędzy przeciętnym wynagrodzeniem w drugim kwartale 2021 roku, a przeciętnym wynagrodzeniem w drugim kwartale 2020 roku wynosiła 454,04 złotych.

Oczywiście pozwana będąca jednostką sektora finansów publicznych nie jest uprawniona do samodzielnego kształtowania polityki płacowej, wszystkie jej wydatki pokrywane są z budżetu państwa, a i wszystkie dochody odprowadzane są na rachunek budżetu państwa. Pozwana, niezależnie od opinii własnej, nie była uprawniona do ustalenia i wypłaty wynagrodzenia powódce na innej podstawie i innych kwotach niż to miało miejsce. Powyższe nie przekreśla jednak prawa powódki do dochodzenia wynagrodzenia ponad otrzymane kwoty. Ocena tego prawa, oparta na ocenie konstytucyjności przepisów stanowiących podstawę jej ustalenia należała do gestii Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę.

Zgodnie z art. 178 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej - sędziowie są jedyną w Polsce grupą zawodową, której wynagrodzenie reguluje bezpośrednio ustawa zasadnicza. Sędziom zapewnia się warunki pracy i wynagrodzenie odpowiadające godności urzędu oraz zakresowi ich obowiązków.

Należy wskazać, że analiza zasad kształtowania wynagrodzeń sędziów była wielokrotnie dokonywana w orzecznictwie zarówno Trybunału Konstytucyjnego jak i Sądu Najwyższego, głównie w kontekście realizacji ustanowionej w art. 178 ust. 2 Konstytucji RP zasady godnego wynagrodzenia sędziów. I tak, Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku z 12 grudnia 2012 roku, K 1/12 wskazał: "Najważniejszym aspektem wynagrodzenia godnego urzędu sędziego jest, by sposób ustalania jego wysokości był oparty na obiektywnych, wymiernych przesłankach i działał z mocy samej ustawy - niejako "automatycznie", bez potrzeby podejmowania w tej sprawie ocennych decyzji, które mogłyby być instrumentem nacisku na sędziów. Istotna jest, oczywiście, także sama wysokość wynagrodzenia, które powinno zapewnić bezpieczeństwo finansowe sędziemu i jego rodzinie, rekompensować rygorystyczne ograniczenia w podejmowaniu innej działalności zarobkowej oraz sprzyjać budowaniu prestiżu urzędu sędziego". Wypracowanym gwarantem tak ustalonego wynagrodzenia jest art. 91§1c p.u.s.p. Przyjęty w art. 91§1c p.u.s.p. mechanizm zapewnia automatyczny wzrost wynagrodzeń w powiązaniu z obiektywnym wskaźnikiem - wysokością przeciętnego wynagrodzenia w drugim kwartale roku poprzedniego. Mechanizm gwarantuje utrzymanie wartości wynagrodzeń sędziów w czasie w adekwatnej proporcji do innych pracowników zatrudnianych w polskiej gospodarce. Jego rolą jest waloryzacja wynagrodzeń sędziów w oparciu o wzrost wynagrodzeń innych pracowników nie tylko w sferze budżetowej, ale także w sektorze przedsiębiorców. To właśnie oderwanie wskaźnika od sfery budżetowej sprawia, że wskaźnik jest obiektywny. Nie jest kształtowany na mocy aktu normatywnego, tylko zależny od sytuacji gospodarczej kraju. Niebezpodstawnie wynagrodzenie sędziów musi podlegać szczególnej regulacji i szczególnej ochronie normatywnej. W przeciwnym wypadku istnieje ryzyko, że niezawisłość sędziowska nie będzie w sposób należyty zagwarantowana. Nie ulega wątpliwości, że wynagrodzenie sędziów powinno być ukształtowane na takim poziomie, aby mogli oni skoncentrować się całkowicie na sprawowaniu swojego urzędu.

Takie odstąpienie od ustalenia wynagrodzenia sędziów w oparciu o art. 91§1c p.u.s.p. miało także miejsce w przeszłości, w 2012 roku. Wówczas również wywołało liczne kontrowersje w środowisku oraz zostało poddane ocenie Trybunału Konstytucyjnego, który, co sama strona pozwana podnosiła, w wyroku z dnia 12 grudnia 2012 roku (K 1/12) uznał regulację polegającą na jednorocznym "zamrożeniu" wynagrodzeń sędziów za zgodną z Konstytucją RP. Trybunał Konstytucyjny wówczas jednoznacznie zaznaczył, że uznanie konstytucyjności takiego rozwiązania wynika z jego incydentalnego charakteru oraz uwzględnienia trudnej sytuacji finansowej państwa zagrażającej równowadze budżetowej. Jednocześnie w orzeczeniu tym Trybunał wyznaczył nieprzekraczalne dla władzy ustawodawczej i wykonawczej "warunki brzegowe" przy ustalaniu wynagrodzenia sędziów: 1. wynagrodzenia sędziów powinny być kształtowane w sposób wykluczający jakąkolwiek uznaniowość - zarówno wobec całej tej grupy zawodowej - ze strony władzy wykonawczej, jak i w odniesieniu do poszczególnych sędziów, co do których niedopuszczalne jest uzależnianie jego wysokości od indywidualnej oceny ich pracy; 2. wysokość wynagrodzenia sędziego, w tym rozpoczynającego karierę w zawodzie sędziowskim sędziego sądu rejonowego, powinna znacząco przewyższać wysokość przeciętnego wynagrodzenia w sferze budżetowej; 3. wynagrodzenia sędziów powinny w dłuższym okresie czasu wykazywać tendencję wzrostową nie mniejszą niż przeciętne wynagrodzenie w sferze budżetowej; 4. w trudnej sytuacji budżetu państwa wynagrodzenia sędziów powinny być bardziej - niż wynagrodzenia wszystkich innych funkcjonariuszy i pracowników sfery budżetowej - chronione przed nadmiernie niekorzystnymi zmianami; 5. niedopuszczalne jest obniżenie w drodze normatywnej nominalnej wysokości wynagrodzenia sędziów, z wyjątkiem sytuacji, o której stanowi art. 216 ust. 5 Konstytucji (przekroczenia konstytucyjnego limitu zadłużenia); 6. niedopuszczalne jest wybiórcze przerzucanie skutków niewydolności systemu finansów państwa na pewne grupy pracowników sfery budżetowej, zwłaszcza gdy równocześnie inne grupy zawodowe nie zostały owym „zamrożeniem” dotknięte, a nawet zagwarantowano im wzrost wynagrodzeń. Trybunał podkreślił, że w demokratycznym państwie prawa, opartym na trójpodziale władz, nie jest dopuszczalne, aby jedna z nich, była przez pozostałe władze osłabiana, co mogłoby w konsekwencji prowadzić do uzależnienia od pozostałych władz i obniżać jej autorytet. Wskazano w szczególności, że zamrożenie wynagrodzeń sędziów może być tolerowane tylko wyjątkowo, ze względu na inne wartości konstytucyjne, w szczególności, ze względu na trudności budżetowe państwa, jeżeli występuje w kontekście szerszego programu oszczędnościowego. Nie może w żadnym wypadku stać się systematyczną praktyką. Z uwagi na brak możliwości wykreowania sztywnych reguł, ocena ewentualnych kolejnych regulacji musi uwzględniać uwarunkowania społeczno-gospodarcze i cały kontekst normatywny. Sąd podziela przywołane stanowisko, stwierdzając jednocześnie, że efekt działań legislacyjnych władzy ustawodawczej skutkujący „zamrożeniem” uposażeń sędziowskich w latach 2021 i 2022 nie uwzględnił przywołanych wytycznych.

W uzasadnieniu projektu ustawy okołobudżetowej na 2022 rok omówiono jedynie zastosowany mechanizm ustalenia wynagrodzenia zasadniczego bez wyjaśnienia, dlaczego zdecydowano się na jego zastosowanie. Takie postępowanie, świadczące w istocie o jawnym lekceważeniu gwarancji konstytucyjnych przyznanych przedstawicielom władzy sądowniczej i zasługuje na negatywną ocenę. Projektodawca nie zadał sobie nawet trudu wyjaśnienia, dlaczego proponuje odejście od wypracowanego, obiektywnego mechanizmu ustalenia wynagrodzenia zasadniczego sędziów i prokuratorów z uwzględnieniem przeciętnego wynagrodzenia z II kwartału 2021 r., na rzecz przeciętnego wynagrodzenia z II kwartału 2020 r. ani jakiemu celowi służy dodanie kwoty 26 złotych.

Oczywiście o ile przepisy ustawy okołobudżetowej na 2022 rok miały analogiczną rangę ustawową jak przepisy ustawy prawo o ustroju sądów powszechnych, a nadto były przepisami późniejszymi i szczegółowszymi, co prowadzi do zastosowania na ich rzecz reguły kolizyjnej lex posteriori derogat legi priori, to za wyłączeniem ich zastosowania przemawia nadrzędna reguła kolizyjna, a mianowicie reguła hierarchiczności - lex superior derogat legi inferiori. Ma ona zastosowanie w przypadku, gdy mamy do czynienia ze sprzecznością pomiędzy aktami różnych szczebli, przyznając pierwszeństwo stosowania przepisom zawartym w akcie wyższego rzędu, a więc Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek orzekania na podstawie przepisów, które mają swoje umocowanie w Ustawie Zasadniczej. Sąd Najwyższy wielokrotnie zwracał uwagę, że "skoro Konstytucja jest najwyższym prawem Rzeczypospolitej Polskiej i jej przepisy stosuje się bezpośrednio, chyba że Konstytucja stanowi inaczej (art. 8 Konstytucji RP), zaś sędziowie w sprawowaniu swojego urzędu są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji oraz ustawom (art. 178 ust. 1 Konstytucji RP), to istnieje możliwość samodzielnego dokonania przez sąd oceny zgodności przepisów ustawowych z Konstytucją na użytek rozpoznawanej sprawy”.

Należy podkreślić, że Trybunał Konstytucyjny dokonał oceny zgodności z ustawą zasadniczą przepisów ustawy okołobudżetowej na rok 2023 w zakresie dotyczącym wynagrodzeń sędziowskich w wyroku z 8 listopada 2023 roku (K 1/23), gdzie stwierdził niezgodność art. 8 i art. 9 ustawy z dnia 1 grudnia 2022 roku o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2023 (Dz. U. poz. 2666, z późn. zm.) z art. 178 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz niezgodność art. 7 ustawy powołanej w punkcie 1 (dotyczącego wynagrodzenia sędziów TK) z art. 195 ust. 2 Konstytucji. Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu ww. wyroku zasadnie wskazał, że: „w obliczu potencjalnie trudnej sytuacji budżetowej, zgodnie z warunkami brzegowymi zdefiniowanymi przez TK w wyroku o sygn. K 1/12, konieczne jest zapewnienie szczególnej ochrony wynagrodzeń sędziowskich. Sytuacja ta jednocześnie nie jest jednak tak poważna, aby w jakikolwiek sposób usprawiedliwiać rozwiązania nadzwyczajne. Zapewnienie mechanizmu wynagradzania sędziów w myśl art. 178 ust. 2 i art. 195 ust. 2 Konstytucji jest obecnie możliwe w zupełnym poszanowaniu zasady równowagi budżetowej, która również ma normatywne podłoże w Konstytucji. Dlatego też zasady wynagradzania sędziów, zgodnie z orzecznictwem Trybunału, powinny spełniać wszystkie warunki brzegowe określone w wyroku o sygn. K 1/12. Zaskarżone przepisy ustawy okołobudżetowej na 2023 r. po raz kolejny „tymczasowo” modyfikują ustawowe zasady ustalania podstawy zasadniczych wynagrodzeń sędziowskich. Ponadto w 2023 r. podstawa ta została ustalona w pełni w sposób kwotowy, co w żaden sposób nie nawiązuje do obowiązującego lex generalis mechanizmu wynagradzania. Podstawowa różnica pomiędzy przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie, a przedmiotem kontroli w sprawie o sygn. K 1/12 polega właśnie na ich granicach temporalnych. O ile regulacja rozpatrywana w sprawie o sygn. K 1/12 miała charakter incydentalny, o tyle przedmiot kontroli w niniejszej sprawie, ma charakter de facto systemowego usankcjonowania rozwiązania de iure incydentalnego. Z uwagi na szczególną formę ustawy okołobudżetowej, która, tak jak ustawa budżetowa, obowiązuje jedynie przez rok budżetowy, nie należy przedmiotu kontroli rozpatrywać bez kontekstu rozwiązań w tym zakresie przyjętych w latach poprzednich. Przepisy ustaw okołobudżetowych na lata 2021-2023 (oraz rozwiązanie przyjęte w projekcie ustawy okołobudżetowej na 2024 r.) w istocie stanowią specyficzne pod kątem zakresów temporalnych nowe zasady ustalania podstawy zasadniczych wynagrodzeń sędziowskich. Rozwiązania unormowane w przedmiocie kontroli, czyli art. 7, art. 8 i art. 9 ustawy okołobudżetowej na 2023 r., nie tylko nie są spójne z rozwiązaniami lex generalis zawartymi w prawie o ustroju sądów powszechnych, ustawie o Sądzie Najwyższym oraz ustawie o statusie Sędziów TK, ale także nie są nawet spójne z analogicznymi przepisami ustawy okołobudżetowej na 2021 r. i ustawy okołobudżetowej na 2022 r. Oznacza to, że ustawodawca w tej materii kieruje się daleko posuniętą uznaniowością. Ta uznaniowość nie zapewnia sędziom konstytucyjnych gwarancji wysokości ich przyszłych dochodów oraz nie chroni ich przed potencjalnymi manipulacjami ze strony ustawodawcy. Wobec tego zasady wynagradzania sędziów uregulowane na mocy art. 7, art. 8 i art. 9 ustawy okołobudżetowej na 2023 r. nie spełniają warunków brzegowych określonych w orzecznictwie TK. Na tej podstawie należy uznać, że art. 8 i art. 9 ustawy okołobudżetowej na 2023 r. są niezgodne z art. 178 ust. 2 Konstytucji, a art. 7 ustawy okołobudżetowej na 2023 r. jest niezgodny z art. 195 ust. 2 Konstytucji.”. Trybunał Konstytucyjny podkreślił, że "Zasady wynagradzania sędziów muszą spełniać łącznie wszystkie warunki brzegowe, by stwierdzić o ich konstytucyjności. Zgodnie z jednym z warunków, wynagrodzenia sędziów powinny być kształtowane w sposób wykluczający jakąkolwiek uznaniowość”. Trybunał uznał, że ten warunek nie został spełniony.

Ocena zmian wprowadzonych przez art. 8 ust. 1 ustawy okołobudżetowej na rok 2022 dokonywana przez pryzmat "warunków brzegowych" określonych przez Trybunał Konstytucyjny w sprawie K 1/12, doprowadziła Sąd rozpoznający niniejszą sprawę do konieczności ustalenia, że wprowadzona regulacja jest niezgodna z art. 178 ust. 2 Konstytucji, stąd nie ma zastosowania przy ustalaniu wynagrodzenia zasadniczego sędziów, w tym powódki.

Wobec uznania niekonstytucyjności przepisów ustawy okołobudżetowej na rok 2022 dotyczących kształtowania wynagrodzeń sędziów należało odmówić ich zastosowania i w efekcie przyjąć, że wynagrodzenie powódki za sporny okres w 2022 roku winno być ustalane w oparciu o z art. 91§1c ustawy z 27 lipca 2001 roku prawo o ustroju sądów powszechnych odnoszące jego wysokość do przeciętnego wynagrodzenia z II kwartału roku poprzedzającego.

W tej sytuacji Sąd uznał za uzasadnione wyrównanie uposażenia powódce zgodnie z brzmieniem art. 91 ustawy z dnia 27 lipca 2001 roku Prawo o ustroju sądów powszechnych. Wobec tego, że strona pozwana nie kwestionowała matematycznych wyliczeń poczynionych przez powódkę, Sąd w punkcie 1 wyroku orzekł zgodnie z żądaniem wyrażonym w pozwie.

Odsetki ustawowe za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, stanowiącego uzupełnienie miesięcznego uposażenia należnego powódce zostały zasądzone od dnia następnego, w którym roszczenie było wymagalne (art. 9 § 1 k.p. w zw. z art. 85 § 1 k.p. w zw. z art. 481 k.c. w zw. z art. 300 k.p.).

Kwota zasądzona w punkcie 1h) sentencji wyroku odnosi się do dodatkowego wynagrodzenia rocznego należnego powódce za 2022 rok w myśl art. 4 ustawy z dnia 12 grudnia 1997 roku o dodatkowym wynagrodzeniu rocznym dla pracowników sfery budżetowej. Przedmiotowe świadczenia wypłaca się nie później niż w ciągu trzech pierwszych miesięcy roku kalendarzowego następującego po roku, za który przysługuje to wynagrodzenie (art. 5 ust. 2 ww. ustawy). Wobec tego Sąd na podstawie art. 481 k.c. w zw. z art. 300 k.p. przyznał odsetki ustawowe za opóźnienie w spełnieniu tego świadczenia od 1 kwietnia 2023 roku, zgodnie z żądaniem pozwu.

Orzeczenie w punkcie 3 wyroku w przedmiocie rygoru natychmiastowej wykonalności znajduje oparcie w treści art. 477 2 § 1 k.p.c., w myśl którego zasądzając należność pracownika w sprawach z zakresu prawa pracy, sąd z urzędu nada wyrokowi przy jego wydaniu rygor natychmiastowej wykonalności w części nieprzekraczającej pełnego jednomiesięcznego wynagrodzenia. Mając na uwadze powyższe, Sąd wyrokowi w punkcie 1 nadał rygor natychmiastowej wykonalności do kwoty wskazanej przez pozwana w zaświadczeniu o wynagrodzeniu.

Mając na uwadze powyższe, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

sędzia Sylwia Smolarczyk

Potrzebujesz pomocy prawnej w podobnej sprawie?
Znajomość orzecznictwa to jedno — zastosowanie go w Twojej sprawie to drugie. Znajdź na Prawnet zweryfikowanego prawnika od takich spraw.
Znajdź prawnika

Tekst pochodzi z publicznego rejestru SAOS (saos.org.pl). Prawnet nie jest wydawcą tego orzeczenia. Analiza AI i streszczenie AI są materiałem pomocniczym — zweryfikuj je z treścią orzeczenia przed powołaniem.