Treść orzeczenia
Sygn. akt VI Ka 479/23
Wyrok w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej
Dnia 29 sierpnia 2023 r.
Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze w VI Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie:
Przewodniczący – Sędzia Andrzej Tekieli (spr.)
Sędzia Tomasz Skowron
Sędzia Daniel Strzelecki
Protokolant Monika Mazur
przy udziale prokuratora Prokuratury Rejonowej w Jeleniej Górze Urszuli Ziembickiej po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2023 r. sprawy M. C. ur. (...) w J.
s. A., M. z domu B.
skazanego wyrokiem łącznym
z powodu apelacji wniesionej przez prokuratora
od wyroku Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze
z dnia 13 kwietnia 2023 r. sygn. akt II K 1035/22
utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok wobec skazanego M. C.;
stwierdza, że koszty sądowe za postępowanie odwoławcze ponosi Skarb Państwa.
Uzasadnienie
Formularz UK 2
Sygnatura akt
Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:
CZĘŚĆ WSTĘPNA
1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji
Wyrok łączny Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 13 kwietnia 2023 r. sygn. akt II K 1035/22
1.2. Podmiot wnoszący apelację
☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego
☐ oskarżyciel posiłkowy
☐ oskarżyciel prywatny
☐ obrońca
☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego
☐ inny
1.3. Granice zaskarżenia
1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia
☒ na korzyść
☐ na niekorzyść
☒ w całości
☐ w części
☐
co do winy
☐
co do kary
☐
co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia
1.3.2. Podniesione zarzuty
Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji
☐
art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu
☒
art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu
☐
art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia
☐
art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia
☐
art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka
☐
☐
brak zarzutów
1.4. Wnioski
☐
uchylenie
☒
zmiana
Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy
2.1. Ustalenie faktów
2.1.1. Fakty uznane za udowodnione
Lp.
Oskarżony
Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi
Dowód
Numer karty
Lp.
Oskarżony
Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi
Dowód
Numer karty
2.2. Ocena dowodów
2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów
Lp. faktu z pkt 2.1.1
Dowód
Zwięźle o powodach uznania dowodu
2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)
Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2
Dowód
Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu
STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków
Lp.
Zarzut
obrazy prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. a to art. 85 § 1 k.k. polegającą na niepołączeniu kary 2 lat pozbawienia wolności orzeczonej wyrokiem łącznym Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 1 września 2021 roku w sprawie o sygn. akt II K 175/21 zmienionego wyrokiem Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z dnia 16 listopada 2021 roku w sprawie o sygn. akt VI Ka 576/21 z karą 10 miesięcy pozbawienia wolności orzeczoną wyrokiem Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 28 czerwca 2022 roku w sprawie o sygn. akt II K 1041/22 przez co orzeczenie to nie odpowiada prawu.
☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☒ niezasadny
Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny
Zarzut apelacji jest niezasadny z przyczyn prawnych przedstawionych poniżej.
Przypomnieć należy, że ustawą z dnia 19.06.2020 r. o dopłatach do oprocentowania kredytów bankowych udzielanych przedsiębiorcom dotkniętym skutkami COVID - 19 oraz o uproszczonym postępowaniu o zatwierdzenie układu w związku z wystąpieniem COVID - 19 ( Dz.U. z 2020 r. poz. 1086 ) wprowadzona została zasada łączenia kar z art. 85 § 1 k.k. odwołująca się w istocie do brzmienia tego przepisu obowiązującego w okresie przed dniem 1.07.2015 r. Przepis ten w obecnym brzmieniu stanowi, że jeżeli sprawca popełnił dwa lub więcej przestępstw zanim zapadł pierwszy wyrok chociażby nieprawomocny co do któregokolwiek z tych przestępstw i wymierzono za nie kary tego samego rodzaju albo inne podlegające łączeniu sąd orzeka karę łączną biorąc za podstawę kary z osobna wymierzone za zbiegające się przestępstwa. Ustawa ta weszła w życie w dniu 24.06.2020 r. Zgodnie z art. 81 ust. 1 i 2 wyżej wymienionej ustawy przepisy o karze łącznej z rozdziału IX kodeksu karnego w brzmieniu dotychczasowym ( tj. obowiązującym przed dniem 24.06.2020 r. ) stosuje się do kar prawomocnie orzeczonych przed dniem wejścia w życie ustawy, zaś przepisy te w brzmieniu nadanym ustawą stosuje się do kar prawomocnie orzeczonych po dniu jej wejścia w życie ( tj. po dniu 24.06.2020 r. ).
Z treści uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika że w niniejszej sprawie rozważano połączenie kar pozbawienia wolności: łącznej 2 lat orzeczonej wyrokiem łącznym Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 1 września 2021 roku w sprawie o sygn. akt II K 175/21 i 10 miesięcy orzeczonej wyrokiem Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 28 czerwca 2022 roku w sprawie o sygn. akt II K 1041/22. Obydwie te kary zostały prawomocnie orzeczone po dniu 24.06.2020 r., kiedy to weszła w życie opisywana wyżej zmiana art. 85 § 1 k.k. stanowiąca wszak, że podstawą orzekania kary łącznej są kary z osobna wymierzone za zbiegające się przestępstwa ( a nie kara łączna, która orzeczona została w sprawie sygn. akt II K 175/21 ), na co słusznie wskazuje skarżący prokurator w uzasadnieniu apelacji ( choć w zarzucie i wniosku apelacji dalej jest mowa o połączeniu kary łącznej 2 lat pozbawienia wolności ), trafnie argumentując ponadto, że Sąd I instancji błędnie uzależnił fakt niewykonania kar pozbawienia wolności od możliwości wydania wyroku łącznego podczas gdy w aktualnym stanie prawnym kwestia wykonania kary pozostaje irrelewantna dla możliwości jego orzeczenia. Analizując akta sprawy II K 175/21 zauważyć w tym kontekście należy, że wyrokiem łącznym w tej sprawie połączono kary pozbawienia wolności orzeczone w sprawach: II K 841/20 Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze wyrokiem z dnia 20.10.2020 r. za czyn popełniony w dniu 21.02.2020 r.; II K 836/20 Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze wyrokiem z dnia 1.12.2020 r. za czyn popełniony w dniu 7.07.2020 r. oraz II K 1022/20 Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze wyrokiem z dnia 14.12.2020 r. za czyn popełniony w dniu 10.05.2020 r. Oznacza to, że wszystkie jednostkowe kary pozbawienia wolności zostały prawomocnie orzeczone po dniu 24.06.2020 r. i stosuje się do nich przepisy o karze łącznej w brzmieniu obecnie obowiązującym.
Nie dostrzegł jednakże skarżący prokurator że z fundamentalnej dla orzekania kary łącznej uchwały Sądu Najwyższego z dnia 25.02.2005 r. I KZP 36/04 OSNKW 2005/2/13; LEX nr 143197 wynika, że sąd nie może dobierać swobodnie skazań podlegających łączeniu ( np. kierować się wyłącznie tym aby łączenie było korzystne dla skazanego ) i pominąć części z nich, ale powinien łączyć kary orzeczone za przestępstwa które pozostają w pierwszym chronologicznie zbiegu. W niniejszej sprawie pierwszym chronologicznie w zbiegu – przy uwzględnieniu zasady, że podstawą kary łącznej są kary z osobna wymierzone za poszczególne przestępstwa - jest skazanie w sprawie II K 841/20 Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze wyrokiem z dnia 20.10.2020 r. na karę 1 roku pozbawienia wolności, tymczasem skarżący domaga się połączenia m.in. tej kary z karą 10 miesięcy pozbawienia wolności orzeczoną wyrokiem Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 28.06.2022 roku w sprawie o sygn. akt II K 1041/21 za czyn popełniony w dniu 27.11.2020 r. Z powyższego jednoznacznie wynika, że połączenie tych kar jest niedopuszczalne, bowiem przestępstwo w sprawie II K 1041/21 popełnione zostało po wydaniu wyroku w sprawie II K 841/20. Kara pozbawienia wolności orzeczona w sprawie II K 1041/21 łączyłaby się dopiero z karą 5 miesięcy pozbawienia wolności orzeczoną w sprawie II K 836/20, oznaczałoby to jednak „rozbicie” pierwszego chronologicznie zbiegu kar i pozostawało sprzeczne z treścią i duchem wyżej wymienionej uchwały Sądu Najwyższego. Jedynie na marginesie, abstrahując od treści wymienionej uchwały, wskazać dodatkowo należy, że „zastąpienie” przy orzekaniu kary łącznej: kary 1 roku pozbawienia wolności wymierzonej w sprawie II K 841/20 karą 10 miesięcy pozbawienia wolności wymierzoną w sprawie II K 1041/21 byłoby w istocie rozstrzygnięciem na niekorzyść skazanego M. C. w sytuacji gdy apelacja złożona została na jego korzyść.
Sąd Okręgowy powołując się na powyższą argumentację dostrzega, że brak było także podstaw do połączenia środków karnych zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych i orzeczenia łącznego środka karnego, co nastąpiło w zaskarżonym wyroku. Sąd Okręgowy nie znalazł jednak podstaw do ingerowania w tym zakresie w treść wyroku jako że skarżący wnosił o utrzymanie w mocy tego rozstrzygnięcia, a jego uchylenie poza zarzutem i wnioskiem apelacji w istocie byłoby rozstrzygnięciem na niekorzyść skazanego w sytuacji gdy apelacja złożona zastała na korzyść.
Wniosek
O zmianę zaskarżonego wyroku i połączenie kary 2 lat pozbawienia wolności orzeczoną wyrokiem łącznym Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 1 września 2021 roku w sprawie o sygn. akt II K 175/21 z karą 10 miesięcy pozbawienia wolności orzeczoną wyrokiem Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 28 czerwca 2022 roku w sprawie o sygn. akt II K 1041/22 i wymierzenie kary łącznej 2 lat i 8 miesięcy pozbawienia wolności oraz utrzymanie w mocy pkt I wyroku dotyczącego orzeczenia środka karnego dożywotniego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych.
☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☒ niezasadny
Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.
Mając na uwadze argumentację przedstawioną powyżej wniosek apelacji o zmianę zaskarżonego wyroku był niezasadny, wyrok ten należało utrzymać w mocy.
OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU
1.
Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności
ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO
5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji
1.
Przedmiot utrzymania w mocy
Sąd Okręgowy utrzymał w mocy zaskarżony wyrok wobec skazanego M. C..
Zwięźle o powodach utrzymania w mocy
Mając na uwadze całą argumentację przedstawioną powyżej zaskarżony wyrok należało utrzymać w mocy.
5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji
1.
Przedmiot i zakres zmiany
Zwięźle o powodach zmiany
5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji
5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia
1.1.
Zwięźle o powodach uchylenia
2.1.
Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości
Zwięźle o powodach uchylenia
3.1.
Konieczność umorzenia postępowania
Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia
4.1.
Zwięźle o powodach uchylenia
5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania
5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku
Punkt rozstrzygnięcia z wyroku
Przytoczyć okoliczności
Koszty Procesu
Punkt rozstrzygnięcia z wyroku
Przytoczyć okoliczności
II
Na podstawie art. 636 § 1 k.p.k. Sąd Okręgowy stwierdził, że koszty sądowe za postępowanie odwoławcze ponosi Skarb Państwa.
PODPIS
1.3. Granice zaskarżenia
Kolejny numer załącznika
Podmiot wnoszący apelację
Prokurator
Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja
Całość rozstrzygnięcia
1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia
☒ na korzyść
☐ na niekorzyść
☒ w całości
☐ w części
☐
co do winy
☐
co do kary
☐
co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia
1.3.2. Podniesione zarzuty
Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji
☒
art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu
☐
art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu
☐
art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia
☐
art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia
☐
art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka
☐
☐
brak zarzutów
1.4. Wnioski
☐
uchylenie
☒
zmiana