descriptionTreść orzeczenia

Sygn. akt V GC 536/24

Wyrok w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej

Dnia 26 sierpnia 2025 r.

Sąd Rejonowy w Radomiu V Wydział Gospodarczy

w następującym składzie:

Przewodniczący: sędzia Wojciech Karwat

Protokolant: Kamil Waniek

Sygnatura akt V GC 536/24

Uzasadnienie

Pozwem z 25 czerwca 2024 roku ( data prezentaty sądu) M. D., prowadzący działalność gospodarczą pod firmą (...) w M., wniósł o zasądzenie na jego rzecz od D. K., prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą (...) w K., kwoty 22.852,90 złotych wraz z ustawowymi odsetkami od 13 czerwca 2024 roku do dnia zapłaty. Ponadto wniósł o zasądzenie na jego rzecz od pozwanej kosztów procesu ( pozew k. 4 - 6).

W treści uzasadnienia pozwu wskazał, że zarówno on jak i strona pozwana wykonywali prace na rzecz inwestora Starostwa Powiatowego w P. przy modernizacji szkoły. W ramach zawartych umów z inwestorem każda ze stron procesu zobowiązała się do pokrycia kosztów związanych ze zużyciem mediów we własnym zakresie. Powód wskazał, że wszelkie koszty jakie zostały w tym zakresie wygenerowane poniósł on i w związku z tym wezwał pozwaną do uiszczenia kwoty 22,852,90 złotych tytułem opłat, jakie winna ponieść za zużycie mediów. Pozwana nie uiściła żądanej kwoty.

Referendarz Sądowy w Sądzie Rejonowym w Radomiu V Wydziale Gospodarczym 18 września 2024 roku w sprawie pod sygnaturą V GC 1318/24 wydał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym uwzględniając powództwo w całości ( nakaz zapłaty k. 82).

We wniesionym w ustawowym terminie sprzeciwie od nakazu zapłaty z 11 października 2024 roku ( data prezentaty sądu) D. K., reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika ( pełnomocnictwo k. 31 i 32), wniosła o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie na jej rzecz od powoda kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego wraz z odsetkami jak za opóźnienie według norm prawem przepisanych ( sprzeciw od nakazu zapłaty k. 87 - 90).

W treści uzasadnienia strona pozwana wskazała, że brak jest po jej stronie legitymacji biernej w niniejszym procesie, bowiem strony nie łączyła żadna umowa w zakresie wzajemnych rozliczeń co do opłat za zużyte media. Przyznała, że taka umowa łączyła ją z inwestorem. Jeżeli powód posiada jakieś roszczenia z tytułu poniesionych opłat za zużyte media to wyłącznie w stosunku do inwestora, bowiem to na jego rzecz regulował opłaty. Ponadto wskazała, że powód nie udowodnił swojego roszczenia w jakimkolwiek stopniu. Wskazała, że podczas prac korzystała z energii elektrycznej poprzez podlicznik na przedłużaczu, który miał wskazywać zużycie przez nią energii elektrycznej. Zaprzeczyła by korzystała w jakikolwiek sposób z gazu do ogrzewania pomieszczeń podczas prac, czy wody oraz ścieków.

Na rozprawie 6 marca 2025 roku strona powodowa wskazała, że ustanowiła zawodowego pełnomocnika ( pełnomocnictwo k. 117 - 118).

Postanowieniem z 6 marca 2025 roku sąd postanowił rozpoznać niniejszą sprawę z pominięciem przepisów o postępowaniu w sprawach gospodarczych ( postanowienie k. 120v).

Strony nie zmieniły swoich stanowisk do zamknięcia rozprawy.

Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny:

M. D., prowadzący działalność gospodarczą pod firmą (...) w M. i D. K., prowadząca działalność gospodarczą pod firmą (...) w K., zawarli odrębne umowy ze Starostwem Powiatowym w R., w ramach których zobowiązali się do wykonania prac budowlanych na terenie Zespołu Szkół im. (...) w P. ( okoliczność bezsporna).

M. D. w umowie o numerze (...) z 19 grudnia 2022 roku w § 4 ust 15 zobowiązał się, że jako wykonawca poniesie koszty zużycia mediów ( d: umowa k. 14, porozumienie k. 37 - 37v).

D. K. w umowie o numerze (...) z 24 października 2023 roku w § 4 ust 13 zobowiązała się, że jako wykonawca poniesie koszty zużycia mediów ( d: pismo Starostwa Powiatowego z 11 kwietnia 2024 roku k. 76).

W dniu 25 października 2023 roku doszło do przekazania części placu budowy przez kierownika budowy L. S. kierownikowi budowy D. K. - K. Z. ( d: protokół przekazania placu budowy k. 38, dziennik budowy k. 169).

Prace związane z realizacją umowy o numerze (...) z 24 października 2023 roku przez pracowników D. K. rozpoczęły się od 25 października 2023 roku , a zakończyły się pod koniec grudnia 2023 roku ( d: protokół przekazania placu budowy k. 38, dziennik budowy k. 169, pismo k. 100 - 101). Prace te polegały przede wszystkim na remoncie dachu, zaplecza sali sportowej oraz łącznika, a także montażu sprzętu do rehabilitacji w budynku, w tym wanny z hydromasażem czy drabinek. Prace odbywały się przy użyciu energii elektrycznej ( d: zeznania świadka H. P. k. 136v, zeznania świadka K. K. k. 137v).

Prace na placu budowy wykonywali równocześnie pracownicy M. D.. Prace te były na końcowym etapie i w okresie po 25 października 2023 r. obejmowały m.in: roboty sanitarne z zakresu wod-kan centralnego ogrzewania, wentylacji i klimatyzacji, uruchamiania i przetestowania instalacji ( d: dziennik budowy k. 170), montaż uchwytów w łazienkach dla niepełnosprawnych, robót sanitarnych ( d: dziennik budowy k. 171), wykonanie robót uzupełniających: montaż daszka szklanego, montaż barierek, montaż uchwytów ( d: dziennik budowy k. 171), przebudowę i modernizację budynku Zespołu Szkół (...) dla potrzeb osób niepełnosprawnych – uporządkowanie terenu ( d: dziennik budowy k. 172). Zgodnie z wpisami w dzienniku budowy do zakończenia prac przez pracowników M. D. doszło więc 14 grudnia 2023 roku ( d: dziennik budowy k. 172).

W dniu 22 grudnia 2023 roku doszło do końcowego odbioru robót M. D. przez Starostwo Powiatowe w R.( d: protokół końcowy odbioru robót k. 180).

Dnia 23 stycznia 2024 roku doszło do protokolarnego przekazania przez M. D. Starostwu Powiatowemu w R.stanów liczników zużycia wody, energii elektrycznej i gazu oraz przekazania kluczy do drzwi budynku szkoły ( d: protokoły k. 175 - 177).

W trakcie przekazania części placu budowy tj. 25 października 2023 roku doszło do ustnych ustaleń pomiędzy L. S. i K. Z. w zakresie sposobu rozliczenia co do zużytej energii elektrycznej. Wartość zużytej energii elektrycznej miał wskazywać podlicznik ( d: zeznania świadka J. D. k. 183v, zeznania świadka H. P. k. 136v, zeznania świadka K. K. k. 137v, zeznania świadka M. K. k. 184v).

W celu rozliczeń co do zużytej energii przed rozpoczęciem prac w jednym z pomieszczeń szkoły został zamontowany przez pracowników D. K. na przedłużaczu podlicznik. Urządzenie miało wskazywać zużycie prądu w trakcie ich prac ( d: zeznania świadka H. P. k. 136v, zeznania świadka K. K. k. 137v, zeznania świadka J. D. k. 183v, zeznania świadka M. K. k. 184v, dowód z przesłuchania pozwanej D. K. k. 185v).

W trakcie rozpoczęcia prac oraz po upływie dwóch tygodni, stan podlicznika został sfotografowany przez J. D.. Nie został spisany protokolarnie stan liczników na dzień rozpoczęcia i zakończenia robót ( d: zeznania świadka J. D. k. 183v, zeznania świadka H. P. k. 137, zeznania świadka K. K. k. 137v)

Na pierwszym zdjęciu podlicznik wskazywał wartość 4493,5 kWH, a na drugiem zdjęciu 4493,9 kWh ( d: zdjęcia podlicznika k. 68 - 69).

Ostatecznie licznik został zdemontowany, a jego ostateczne wskazanie nie zostało odczytane i nie stało się podstawą rozliczeń pomiędzy M. D. a D. K. ( okoliczność bezsporna).

Ze strony M. D. dochodziło do utrudniania korzystania ze źródła energii, w tym podlicznika przez pracowników firmy (...). Podlicznik został odłączony, a pracownicy D. K. celem realizacji prac byli zmuszeni poszukiwania innych źródeł energii elektrycznej ( d: wydruk wiadomości e mail k. 34 - 38, zeznania świadka K. K. k. 137v, pismo k. 60, pismo k. 99).

Dla pracowników firmy (...) została zamówiona toaleta zewnętrza typu toi toi ( d: zeznania świadka H. P. k. 136v, zeznania świadka K. K. k. 137v, zeznania świadka J. D. k. 183v, zeznania świadka M. K. k. 184v).

Pismem z 22 grudnia 2023 roku M. D. wezwał D. K. do zapłaty kwoty wskazanej w fakturze załączonej do pisma tj. 8.539,12 złotych za zużytą energię elektryczną ( d: pismo k. 55).

Pismem z 28 grudnia 2023 roku D. K. odmówiła uiszczenia powyższej kwoty ( d: pismo k. 60).

W odpowiedzi na pismo z 28 grudnia 2023 roku M. D. ponownie wezwał D. K. do uregulowania opłat za energie elektryczną ( d: pismo k. 66).

Ostatecznie M. D. wskazał, że D. K. za zużyte media tj. energię elektryczną, wodę i ścieki oraz gaz w okresie od 25 października 2023 roku do zakończenia prac powinna uiść według jego obliczeń kwotę 22.852,90 złotych, na którą to składają się kwoty: 8.539,12 złotych za energię elektryczną (k. 39), 463,32 złotych za wodę i ścieki (k. 46), 3.349.70 złotych za gaz (k. 44), 6.046,07 złotych za energię elektryczną (k. 49) oraz 4.454,69 złotych za gaz (k. 52) ( d: faktury k. 39 - 53).

Pismem z 22 marca 2024 roku M. D. ponownie wezwał D. K. do zapłaty kwoty 22.852,90 złotych tytułem opłat za media jakie poniósł w związku z pracami wykonywanymi przez firmę (...) ( d: pismo k. 77).

Pismem z 27 marca 2023 roku D. K. odmówiła uregulowania powyższej kwoty ( d: pismo k. 78).

Do dnia zamknięcia rozprawy powyższa kwota nie została uiszczona w jakiejkolwiek części ( okoliczność bezsporna).

Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie wyżej wymienionych dowodów z dokumentów przedłożonych przez strony w toku postępowania, których zarówno autentyczność, jak i prawdziwość w zakresie twierdzeń w nich zawartych, nie budziła wątpliwości Sądu.

Ponadto powyższy stan faktyczny – poza zakresem wskazanym poniżej – Sąd ustalił w oparciu o osobowe źródła dowodowe w postaci zeznań świadków: H. P., K. K., J. D. i M. K. oraz w oparciu o dowód z przesłuchania stron.

Sprzeczne z pozostałym materiałem dowodowym były zeznania świadków J. D. i M. K. w zakresie, w jakim wskazywali, że nie prowadzili prac na budowie po 25 października 2023 roku. Jak wskazał świadek M. K. były to tylko prace porządkowe. Niemniej jednak z wpisów umieszczonych po 25 października 2023 roku w dzienniku budowy wynikało, że pracownicy strony powodowej wykonywali prace np. monterskie, uzupełniające, kontroli instalacji i podobne. Co więcej, jeżeli prace byłyby rzeczywiście zakończone to niewyjaśniona pozostaje dość precyzyjna wiedza tych świadków w zakresie robót jakie wykonywali pracownicy pozwanej, sprzętów jakich używali, czy nawet precyzyjna wiedza odnośnie godziny pracy pracowników strony pozwanej czy ich liczby. Niewyjaśnionym również pozostaje w jakim celu świadek M. K. w okresie listopad - grudzień przebywał na budowie kilka razy w tygodniu, praktycznie codziennie skoro – jak twierdzi strona powodowa – prace były ukończone po 25 października 2023 roku i jej pracownicy nie korzystali z mediów, nie prowadzili już prac budowlanych. Z powyższego, zdaniem Sądu, wynikało więc, że strony równolegle, oczywiście w różnym zakresie z uwagi na etap własnych zadań, prowadziły prace na terenie szkoły korzystając z mediów.

Sąd uznał za niewiarygodne zeznania świadków J. D. i M. K. w części, w jakiej wskazywali, że nie utrudniali pracownikom strony pozwanej korzystania ze źródeł energii elektrycznej oraz w tym zakresie w jakim wskazywali, że pomieszczenie w którym podpięty był podlicznik cały czas było dostępne dla pracowników pozwanego. Przeczą temu inne dowody zgromadzone w sprawie, a przede wszystkim wydruki z wiadomości e-mail skierowane do Starostwa Powiatowego w R.oraz pismo z 3 listopada 2023 roku skierowane przez firmę (...) do inwestora, w którym również wskazano na konflikt pomiędzy stronami w zakresie korzystania z energii elektrycznej i uniemożliwiania z jej korzystania przez powoda. Zeznania świadka J. D. miały subiektywny charakter ukierunkowany na uzyskanie korzystnego rozstrzygnięcia sprawy dla jej męża, a powoda. Identycznie było w przypadku pracownika M. K..

Sąd nie dał również wiary zeznaniom wyżej wskazanych świadków w zakresie w jakim wskazywali, że pracownicy strony pozwanej na pewno korzystali z toalet szkolnych (wody), zamiast zewnętrznej toalety typu toi toi z uwagi na panujące w okresie listopad-grudzień warunki pogodowe oraz wody m.in. napełniając montowaną przez siebie wannę. Są to tylko gołosłowne zeznania tych świadków, a strona powodowa nie przedstawiła żadnych innych dowodów celem wykazania powyższego twierdzenia. Nie był pomiędzy stronami sporny fakt, że na placu budowy pozwana ustawiła zewnętrzna toaletę typu toi toi dla swoich pracowników.

Za niewiarygodne Sąd uznał zeznawania strony pozwanej D. K. w jakich wskazywała, że w umowie zawartej ze Starostwem Powiatowym w zakresie robót w szkole nie było żadnych zapisów odnośnie kwestii ponoszenia opłat za media. Z § 4 ust 13 zawartej umowy, jak wskazuje Starostwo Powiatowe w piśmie z 11 kwietnia 2024 roku (k. 76) wprost wynikało, że firma (...) zobowiązuje się do ponoszenia takich opłat za zużyte media.

Sąd zważył co następuje

Powództwo, jako nieudowodnione, podlegało oddaleniu.

W sprawie bezsporny pomiędzy stronami był fakt, że pracownicy pozwanej w trakcie realizacji prac w szkole korzystali z energii elektrycznej. Sporna pomiędzy stronami była wysokość zużycia energii elektrycznej przez pozwaną, a tym samym wysokość kwoty wskazanej do zapłaty. Sporne pomiędzy stronami było również to, czy pozwana w trakcie prac korzystała z pozostałych mediów tj. wody oraz ścieków, a także gazu celem ogrzewania i czy z tego tytułu winna ponieść jakiekolwiek opłaty.

W pierwszej kolejności należy odnieść się do podniesionego przez pozwaną zarzutu braku legitymacji biernej. Zarzut ten okazał się chybiony, skoro strona powodowa swoje roszczenie o zapłatę oparła na instytucji bezpodstawnego wzbogacenia. Stosownie do treści art. 405 k.c. kto bez podstawy prawnej uzyskał korzyść majątkową kosztem innej osoby, obowiązany jest do wydania korzyści w naturze, a gdyby to nie było możliwe, do zwrotu jej wartości. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że pomiędzy stronami doszło jakichś szczątkowych ustaleń w zakresie korzystania z energii elektrycznej, których treść nie została ustalona, ponieważ powód nie przedstawił w tym zakresie żadnego dowodu. Niezależnie jednak od tych ustaleń i zamontowania podlicznika – jego wskazania nie były podstawą ustalenia wartości na fakturach wystawionych przez powoda, zatem okoliczność ta pozostawała bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.

Powód nie udowodnił roszczenia co do wysokości w zakresie kosztów poniesionych za zużycie energii elektrycznej oraz nie udowodnił roszczenia co do zasady w zakresie korzystania przez pozwanego z wody i ścieków oraz ogrzewania. Postępowanie cywilne ma charakter kontradyktoryjny, co wynika z treści art. 232 k.p.c., który wskazuje na obowiązek stron do wskazywania dowodów dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne. Potwierdzeniem powyższego jest art 6 k.c., który stanowi, że ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne. Z powyższych przepisów wynika, że strona która nie przytoczyła wystarczających dowodów na poparcie swych twierdzeń ponosi ryzyko niekorzystnego dla siebie rozstrzygnięcia, o ile ciężar dowodu co do tych okoliczności na niej spoczywał, a w sprawie niniejszej ciężar dowodu spoczywał na M. D., któremu nie sprostał.

Powód nie zaoferował żadnych dowodów celem ustalenia wysokości opłat jakie powinna ponieść pozwana w zakresie korzystania z energii elektrycznej. Nie wskazał konkretnie w jaki sposób wyliczył kwoty określone w fakturach, a obejmujące kwoty dochodzone pozwem. Oparł się wyłącznie na obliczeniach zużycia mediów na podstawie średniego zużycia na przestrzeni wcześniejszych miesięcy nie przedstawiając w tym zakresie stosownych wyliczeń. Wskazanie, że rachunki wystawione za poprzednie okresy rozliczeniowe za zużycie prądu czy pozostałych mediów były wyższe i wraz z końcem prac ich wysokość malała nie są w żaden sposób miarodajne dla ustalenia wysokości kosztów, jakie winna była ponieść pozwana. Sam M. D. w swoich zeznaniach wskazywał, że nie ma wiedzy odnośnie tego kto zajmował się wyliczaniem kwoty dochodzonej pozwem i nie wie w jaki sposób zostało to wyliczone. Również świadek J. D. nie miała takiej wiedzy.

Powód nie udowodnił również swojego roszczenia w zakresie korzystania przez pozwaną z wody oraz ścieków, a także gazu. Skoro powód zobowiązany był do rozliczenia się z inwestorem za zużyte media, a urządzenia pomiarowe zostały „przypisane na niego” to powiem zadbać o to, aby przed rozpoczęciem prac przez podmiot zewnętrzny tj. pozwaną poczynić stosowne ustalenia co do wzajemnych rozliczeń nie tylko z pozwanym, ale również z inwestorem. Powód jako profesjonalista nie dopełnił w tym zakresie należytej staranności, co sam zresztą przyznał w swoich zeznaniach. Obecnie, na podstawie zaoferowanego materiału dowodowego, brak było możliwości ustalenia czy i w jakim zakresie powód został zubożony kosztem pozwanej. W ocenie Sądu brak było także możliwości chociażby szacunkowego ich ustalenia i ewentualnego zastosowania normy z art. 322 kpc.

Mając na względzie powyższe, Sąd orzekł jak w punkcie I wyroku.

W punkcie drugim wyroku Sąd orzekł o kosztach procesu na podstawie art. 98 § 1 k.p.c., zgodnie z którym strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu). Skoro strona powodowa przegrała spór w całości, obciążono ją pełnymi kosztami procesu. Na koszty składały się: wynagrodzenie pełnomocnika strony pozwanej w wysokości 3.600,00 złotych (§ 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokacie), opłata skarbowa od pełnomocnictwa 17,00 złotych co łącznie dawało kwotę 3.617,00 złotych. Nadto zgodnie z art. 98 § 1[1] k.p.c. od kwoty zasądzonej tytułem zwrotu kosztów procesu należą się odsetki, w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, którym je zasądzono, do dnia zapłaty.

Sędzia Wojciech Karwat