descriptionTreść orzeczenia

Sygn. akt II K 44/25

Wyrok w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej

Dnia 8 września 2025 roku

Sąd Rejonowy w Golubiu-Dobrzyniu II Wydział Karny w składzie:

Przewodniczący: sędzia Leszek Osiński

Protokolant: N. sekretarz sądowy U. G.

Orzeka

I. uznaje oskarżonego E. W. za winnego popełnienia zarzucanego mu w akcie oskarżenia czynu, tj. przestępstwa z art. 191 § 2 kk i za to na mocy art. 191 § 2 kk wymierza mu karę 4 (czterech) miesięcy pozbawienia wolności;

II. na mocy art. 69 § 1 i 2 kk w zw. z art. 70 § 1 pkt 1 kk wykonanie orzeczonej kary pozbawienia wolności warunkowo zawiesza na okres 3 (trzech) lat próby;

III. na mocy art. 73 § 1 kk oddaje oskarżonego w okresie próby pod dozór kuratora sądowego;

IV. na mocy art. 72 § 1 pkt 7a, § 1a kk zobowiązuje oskarżonego do powstrzymania się od kontaktowania się z pokrzywdzonymi I. H. oraz S. i K. Z. oraz zbliżania się do pokrzywdzonych na odległość mniejszą niż 100 (sto) metrów, na okres 3 (trzech) lat od uprawomocnienia się orzeczenia;

V. na mocy art. 44 § 2 kk orzeka przepadek na rzecz Skarbu Państwa przedmiotu służącego do popełnienia przestępstwa w postaci scyzoryka koloru czarnego z napisem (...), przechowywanego w Składnicy Dowodów Rzeczowych tutejszego sądu pod pozycją 2/25;

VI. na mocy art. 230 § 2 kpk zwraca oskarżonemu dowód rzeczowy w postaci kominiarki koloru zielono-brązowego, przechowywanego w Składnicy Dowodów Rzeczowych tutejszego sądu pod pozycją 2/25;

VII. zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem opłaty sądowej i obciąża go wydatkami poniesionymi w sprawie w kwocie 777,58 (siedemset siedemdziesiąt siedem złotych, pięćdziesiąt osiem groszy)

Uzasadnienie

Uzasadnienie

Formularz UK 1

Sygnatura akt

K. wniosek o uzasadnienie wyroku dotyczy tylko niektórych czynów lub niektórych oskarżonych, sąd może ograniczyć uzasadnienie do części wyroku objętych wnioskiem. Jeżeli wyrok został wydany w trybie art. 343, art. 343a lub art. 387 k.p.k. albo jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku obejmuje jedynie rozstrzygnięcie o karze i o innych konsekwencjach prawnych czynu, sąd może ograniczyć uzasadnienie do informacji zawartych w częściach 3–8 formularza.

1.USTALENIE FAKTÓW

0.1.Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)

1.1.1.

E. W.

Czyn przypisany - art. 191 § 2 kk

Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za udowodnione

Dowód

Numer karty

1. stosowanie przez oskarżonego groźby bezprawnej pozbawienia życia małoletnich K. i S. rodzeństwa Z. celem wymuszenia zwrotu przez ich matkę I. H. kwoty 3.000 złotych zaciągniętej tytułem pożyczki

zeznania świadka S. Z. wraz z opinią psychologiczną

k. 56-57

nagranie przesłuchania - k. 59

k. 271-272

zeznania świadka K. Z. wraz z opinią psychologiczną

k. 57-58

nagranie przesłuchania - k. 59

k. 269-270

zeznania świadka I. H.

k. 315

k. 3-3v.

protokół przeszukania osoby

k. 9- 11

notatka urzędowa,

krótki raport działań

k. 1

k. 16

2. Uprzednia niekaralność oskarżonego

karta karna

k. 67

0.1.Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)

1.2.1.

E. W.

Czyn przypisany - art. 191 § 2 kk

Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za nieudowodnione

Dowód

Numer karty

1. Fałszywe oskarżenie E. W. o stosowanie gróźb pozbawienia życia w razie braku zwrotu pożyczki przez I. H.

wyjaśnienia oskarżonego E. W.

k. 314

k. 30-31

k. 41

1.OCena DOWOdów

0.1.Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

1.1.1

zeznania świadka S. Z. wraz z opinią psychologiczną

W trakcie postępowania przygotowawczego przesłuchano małoletniego pokrzywdzonego S. Z.. Przesłuchanie odbyło się w obecności powołanego biegłego psychologa. W związku z powyższym została sporządzona pisemna opinia biegłego (k. 271-272). Zasadnym jest zatem zestawienie oceny zeznań świadka z treścią przedłożonej opinii.

Sąd nie znalazł podstaw do zakwestionowania zeznań świadka. Wskazują one w sposób jednoznaczny na obecność oskarżonego w pobliżu miejsca zamieszkania oraz na jego zachowanie. Świadek wskazał w związku z tym, iż oskarżony podbiegł do niego i jego brata K. i "wymachiwał nożem" (k. 56). Krzyczał przy tym, iż ich pozabija jeśli mama nie odda mu pieniędzy (k. 56). Zeznania w tym zakresie korelują z depozycjami K. Z., który również był naocznym świadkiem zdarzenia. Co niezwykle istotne i koniecznie zasługuje na uwagę, świadek wskazał, iż oskarżony "wymachiwał" nożem, co oznacza, iż świadek widział ów przedmiot. Demonstrowanie noża małoletnim pokrzywdzonym miało oczywisty kontekst, związany ze stosowaniem groźby w celu wymuszenia zwrotu udzielonej pożyczki. Trzeba już w tym miejscu wskazać, iż zeznania świadka w tym zakresie zostały następnie potwierdzone w trakcie czynności przeszukania osoby przeprowadzonej przez funkcjonariuszy policji. Wówczas to ujawniono, iż oskarżony rzeczywiście posiadał w kieszeni spodni nóż (notatka urzędowa - k. 1 ). Zważyć należy, iż gdyby oskarżony nie wyciągnął i nie okazał noża małoletnim pokrzywdzonym, to w ich zeznaniach nie pojawiłby się ten wątek. Świadkowie S. Z. i K. Z. nie widzieliby noża, gdyby ten w trakcie zdarzenia znajdował się w kieszeni spodni oskarżonego. Fakt, iż wspominają o tym i "wymachiwanie" nożem wpisują w jednoznaczny kontekst gróźb w celu odzyskania pieniędzy przydaje ich relacji wiarygodności. Oskarżony nie ukrywał wszak po co przyjechał po raz kolejny do miejsca zamieszkania I. H. i jej dzieci. Musiał przy tym w ich obecności wyjąć nóż skoro na tym elemencie koncentrowały się ich zeznania. Jak już wskazano, ich depozycje zostały następnie potwierdzone w trakcie czynności z udziałem policjantów, którzy ujawnili, iż oskarżony posiadał przy sobie nóż.

Ocena zeznań świadka została przeprowadzone przez pryzmat opinii biegłego psychologa, który wypowiedział się na temat jego stanu psychicznego, rozwoju umysłowego, zdolności postrzegania, zapamiętywania, odtwarzania spostrzeżeń oraz skłonności do konfabulacji i fantazjowania. Sąd podziela wnioski opinii. U świadka nie odnotowano zaburzeń wskazanych powyżej funkcji oraz skłonności do konfabulacji. Opinia jest jasna i logiczna, w sposób przystępny wskazuje na przesłanki postawionych wniosków. Brak podstaw, aby ją zakwestionować.

zeznania świadka K. Z. wraz z opinią psychologiczną

Identyczne uwagi należy poczynić w odniesieniu do zeznań drugiego z naocznych świadków zdarzenia, czyli K. Z.. Również i w tym wypadku małoletni świadek został przesłuchany w trakcie postępowania przygotowawczego z udziałem psychologa. Świadek nie miał przy tym wątpliwości co do zachowania oskarżonego, eksponując fakt "ataku" nożem (k. 57). Również i tu został wskazany powód takiego zachowania oskarżonego (k. 57). Nie sposób przyjąć, aby świadek przedstawił taki przebieg zdarzeń bez ich uprzedniego przeżycia. K. Z. wskazał wszak na nóż, opisując go jako scyzoryk. Jego spostrzeżenia w tym zakresie zostały potwierdzone w wyniku przeszukania oskarżonego przez policjantów. W przekonaniu sądu zeznania świadka są w pełni wiarygodne, stanowiąc efekt przedstawienia jego przeżyć w dniu zdarzenia.

Także i w tym wypadku swoją pisemną opinię przedstawił biegły psycholog. Jej wnioski sąd podziela w całości. Biegły wskazuje na proces opiniowania i przesłanki pozwalające na postawienie wniosków końcowych. Wnioski te nie były kwestionowane w trakcie postępowania przez strony.

zeznania świadka I. H.

Dopełnienie zeznań świadków S. Z. i K. Z. stanowią zeznania pokrzywdzonej I. H. - matki małoletnich świadków. Już na wstępie należy zarazem wskazać, iż świadek nie kwestionowała faktu zawarcia umowy pożyczki z oskarżonym oraz braku spłaty należności. Świadek przedstawiła następnie relację przekazaną jej przez synów S. i K.. Była w niej mowa o nożu, scyzoryku, którym miał posługiwać się oskarżony. Wskazała, iż dzieci były zapłakane i roztrzęsione (k. 3). I. H. zeznała zarazem, iż tego dnia nie spodziewała się przyjazdu oskarżonego. W jej domu, czy też w pobliżu nie było członków jej rodziny, którzy mogliby zagrozić bezpieczeństwu oskarżonego, co akcentował w swych wypowiedziach E. W. (k. 315). Sąd uznał przedstawione zeznania za wiarygodne. Znajdują one potwierdzenie w pozostałym materiale dowodowym w sprawie. Są logiczne i korelują z zeznaniami świadków S. i K. rodzeństwa Z..

protokół przeszukania osoby

Fakt ujawnienia w trakcie przeszukania oskarżonego noża oraz kominiarki nie budzi wątpliwości. Co do sposobu przeprowadzenia oraz udokumentowania czynności przeszukania nie zgłoszono żadnych zarzutów. Protokół wskazuje na przedmioty ujawniono u oskarżonego w dniu zdarzenia. Fakt ten nie był przedmiotem sporu w sprawie.

notatka urzędowa, krótki raport działań

Obraz zdarzeń dopełniają dokumenty w aktach sprawy. W notatce urzędowej wprost wskazano, iż podczas kontroli osobistej ujawniono w kieszeni spodni oskarżonego nóż składany - scyzoryk oraz kominiarkę. Informacja ta pokrywa się ze spostrzeżeniem małoletnich pokrzywdzonych, którzy uprzednio widzieli nóż u oskarżonego. Oczywistym jest, iż podczas zdarzenia nóż ten musiał być wyciągnięty przez oskarżonego. W innym wypadku S. i K. Z. nie mieliby wiedzy na ten temat. Tymczasem podczas przesłuchania konsekwentnie zeznawali, iż oskarżony posługiwał się wyciągniętym nożem, "wymachiwał" nim. Wersja ta znajduje także potwierdzenie w raporcie działań policji. Zapis zgłoszenia o interwencję wskazuje, iż oskarżony groził dzieciom nożem (k. 16). Treść powołanych dokumentów buduje wraz z zeznaniami świadków pełny obraz zdarzeń, zadając zarazem kłam wersji przedstawionej przez oskarżonego.

1.1.1

karta karna

Oskarżony nie był dotychczas karany. Okoliczność ta nie była przedmiotem sporu w sprawie.

0.1.Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów

(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 1.1 albo 1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

1.2.1

wyjaśnienia oskarżonego E. W.

Wyjaśnieniom oskarżonego sąd nie dał wiary. Podkreślić przy tym trzeba, iż poza sporem pozostawał fakt udzielenia pożyczki I. H.. Podobnie jak fakt braku jej spłaty. W późniejszym okresie oskarżony uzyskał zresztą wyrok zasądzający tę należność (k. 312). Rzecz natomiast w tym, w jaki sposób oskarżony domagał się w dniu zdarzenia zwrotu kwoty pożyczki. E. W. zaprzeczał, aby groził małoletnim pokrzywdzonym śmiercią. Wskazał ponadto, iż w rozmowie z nimi nie posługiwał się nożem. Nóż miał jedynie do samoobrony na wypadek spotkania braci oraz znajomych I. H., która nasyłała ich już wcześniej (k. 31). Wyjaśnieniom tym przeczą w sposób oczywisty zeznania S. i K. rodzeństwa Z.. Wskazać wobec tego należy, iż to w trakcie rozmowy z nimi E. W. wyciągnął nóż dla wzmocnienia wymowy swoich żądań zwrotu długu. W pobliżu nie było wówczas dorosłych znajomych, czy też członków rodziny I. H.. Teza oskarżonego nie wytrzymuje wobec tego krytyki. W przekonaniu sądu nie budzi wątpliwości, iż oskarżony przyjechał do miejsca zamieszkania I. H. w celu wyegzekwowania długu. Środkiem do tego prowadzącym było grożenie zabicia dzieci dłużniczki oraz demonstrowanie przy tym noża. Wersja ta nie została w żaden sposób podważona przez oskarżonego w trakcie procesu.

1.PODSTAWA PRAWNA WYROKU

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Oskarżony

☒3.1. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania zgodna z zarzutem

I

E. W.

Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej

Mając na uwadze przedstawiony powyżej materiał dowodowy, sąd uznał oskarżonego E. W. za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu, tj. występku z art. 191 § 2 kk. W przekonaniu sądu nie budzi wątpliwości, iż w dniu zdarzenia oskarżony przyjechał do miejsca zamieszkania I. H. i jej dzieci w celu wyegzekwowania długu z tytułu udzielonej umowy pożyczki. Przed budynkiem mieszkalnym zauważył synów dłużniczki. Wówczas to wyciągnął nóż i zwrócił się do nich, iż pozabija ich jeśli ich matka nie odda mu pożyczonych pieniędzy. Wymowę wypowiadanych gróźb pozbawienia życia wzmacniał fakt wymachiwania przez oskarżonego nożem. To przydało wypowiadanym groźbom cech realności, wskazując na poziom jego determinacji w odzyskaniu długu. Podkreślić przy tym trzeba, iż oskarżony uczynił to wobec dzieci (10 i 11 lat). Oczywistym jest, iż groźby te były kierowane pod adresem obecnych przed domem dzieci oraz ich matki - dłużniczki oskarżonego. Groźby te miały stanowić środek nacisku wymuszający zwrot długu. Niewątpliwie zatem oskarżony w opisany sposób działał w celu wymuszenia zwrotu wierzytelności. Jego zachowanie wyczerpuje wobec tego znamiona czynu z art. 191 § 2 kk.

☐3.2. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania niezgodna z zarzutem

Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej

☐3.3. Warunkowe umorzenie postępowania

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach warunkowego umorzenia postępowania

☐3.4. Umorzenie postępowania

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach umorzenia postępowania

☐3.5. Uniewinnienie

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach uniewinnienia

1.KARY, Środki Karne, PRzepadek, Środki Kompensacyjne i

środki związane z poddaniem sprawcy próbie

Oskarżony

Punkt rozstrzygnięcia

z wyroku

Punkt z wyroku odnoszący się

do przypisanego czynu

Przytoczyć okoliczności

E. W.

I

I

Uznając oskarżonego za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu, sąd na podstawie art. 191§ 2 kk wymierzył mu karę 4 miesięcy pozbawienia wolności. W przekonaniu sądu wymierzona kara - tak co do rodzaju, jak i wymiaru - jest adekwatna do stopnia winy i społecznej szkodliwości czynu. Godzi się w tym wypadku wskazać po raz wtóry na okoliczności zdarzenia - grożenie pozbawieniem życia w obecności małoletnich pokrzywdzonych, posługiwanie się nożem. Wagi czynu nie można w związku z tym bagatelizować, co ewidentnie starał się czynić oskarżony. Oskarżonemu brak przy tym refleksji na temat traumy i stopnia poczucia zagrożenia doznanego przez małoletnich. Z jednej strony bowiem groźby dotyczyły ich bezpośrednio, z drugiej odnosiły się także do ich matki. Poprzez posługiwanie się przez oskarżonego nożem - groźby te nabrały cech realności, powodując ucieczkę dzieci do domu. Tam małoletni pokrzywdzeniu płakali, byli roztrzęsieni, prosili matkę o zamknięcie drzwi w obawie przed oskarżonym. Sąd zważył zarazem, iż w zachowaniu oskarżonego brak skruchy i żalu z powodu popełnionego czynu. W swoim zachowaniu nie dostrzega on żadnej niestosowności i naganności. Nie wątpliwie fakt ten wskazuje na brak krytycznej analizy własnego zachowania po stronie oskarżonego. Sąd uwzględnił przy wymiarze kary również dotychczasową niekaralność oskarżonego. To pozwoliło na orzeczenie kary pozbawienia wolności oscylującej wokół dolnego ustawowego zagrożenia (czyn z art. 191 § 2 kk zagrożony jest karą pozbawienia wolności od 3 miesięcy do 5 lat). W tym stanie rzeczy orzeczona kara nie razi swą surowością. Spełni zarazem swe cele z zakresu prewencji indywidualnej, skutecznie odwodząc oskarżonego od popełnienia przestępstwa w przyszłości. Stanowi zarazem jasny sygnał dla społeczeństwa, że zachowanie oskarżonego spotkało się z szybką, zdecydowaną reakcją organów wymiaru sprawiedliwości.

E. W.

II

I

Mając na uwadze dotychczasową niekaralność oskarżonego oraz jego ustabilizowany tryb życia, pracę zawodową, sąd pozostaje w przekonaniu, iż zdarzenie podlegające w przedmiotowej sprawie miało w jego życiu charakter incydentalny. Stąd też sąd warunkowo zawiesił wykonanie orzeczonej kary pozbawienia wolności na okres próby wynoszący 3 lata (art. 69 § 1 i 2 kk w zw. z art. 70 § 1 kk). W przekonaniu sądu sam fakt możliwości zarządzenia wykonania kary pozbawienia wolności będzie stanowił dostateczną tamę przed popełnieniem czynu zabronionego w przyszłości. Będzie to zarazem okres, w którym oskarżony będzie mógł dowieść, że postawiona wobec niego pozytywna prognoza kryminologiczna okazała się prawidłowa. Będzie z kolei również czasem refleksji, podczas którego oskarżony winien zdobyć się na krytyczną ocenę swojego zachowania.

E. W.

III

I

na mocy art. 73 § 1 kk w okresie próby oddano oskarżonego pod dozór kuratora sądowego. Zachowanie oskarżonego wymaga wzmożonej kontroli z uwagi na okoliczności przedmiotowego zdarzenia. Może to być osiągnięte poprzez dozór ze strony oskarżonego.

E. W.

IV

I

Na mocy art. 72 § 1 pkt 7a i § 1a kk zobowiązano oskarżonego do powstrzymania się od kontaktowania się z pokrzywdzonymi oraz zbliżania się do nich na odległość mniejszą niż 100 metrów , na okres 3 lat. Mając na uwadze charakter czynu, zasadność orzeczenia w tym zakresie nie wymaga szerszego komentarza. Powstrzymanie się od kontaktowania się z pokrzywdzonymi i zbliżania się do nich ma charakter ochronny. Oskarżony dowiódł wszak, iż jego obecność w pobliżu pokrzywdzonych niesie realne niebezpieczeństwo, stanowiąc źródło traumatycznych przeżyć. Należy zatem temu zapobiec w przyszłości. Obecnie - po uzyskaniu wyroku zasądzającego należność z tytułu udzielonej pożyczki - nie ma żadnego powodu, aby oskarżony kontaktował się lub zbliżał się do pokrzywdzonych. Sprawę może oddać do egzekucji komorniczej i na tej drodze dochodzić swych roszczeń.

E. W.

V

I

Na mocy art. 44 § 2 kk orzeczono przepadek na rzecz Skarbu Państwa dowodu rzeczowego - scyzoryka koloru czarnego z napisem (...). Przedmiot ten służył do popełnienia przestępstwa ujawnionego w przedmiotowej sprawie. Oskarżony posługiwał się nim, grożąc pokrzywdzonym pozbawieniem życia. Przedmiot ów niewątpliwie wzmacniał wymowę wystąpienia oskarżonego. Jego użycie mogło prowadzić do zagrożenia życia i zdrowia pokrzywdzonych.

E. W.

VI

I

Na mocy art. 230 § 2 kpk zwrócono oskarżonemu jako osobie uprawnionej dowód rzeczowy w postaci kominiarki. Oskarżony nie posługiwał się nią podczas stosowania gróźb w celu wymuszenia zwrotu wierzytelności. Podlega ona zatem zwrotowi.

1.Inne ROZSTRZYGNIĘCIA ZAwarte w WYROKU

Oskarżony

Punkt rozstrzygnięcia

z wyroku

Punkt z wyroku odnoszący się do przypisanego czynu

Przytoczyć okoliczności

1.inne zagadnienia

W tym miejscu sąd może odnieść się do innych kwestii mających znaczenie dla rozstrzygnięcia,

a niewyjaśnionych w innych częściach uzasadnienia, w tym do wyjaśnienia, dlaczego nie zastosował określonej instytucji prawa karnego, zwłaszcza w przypadku wnioskowania orzeczenia takiej instytucji przez stronę

1.KOszty procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

VII

O kosztach procesu orzeczono po myśli art. 627 kpk, zasądzając od oskarżonego kwotę 120 złotych oraz obciążając go wydatkami w sprawie w kwocie 777,58 złotych. Rozstrzygnięcie w tym zakresie uwzględnia wynik procesu, podczas którego sprawstwo i wina oskarżonego zostały dowiedzione. Oskarżony pracuje zawodowo, osiągając stały dochód. Poniesienie kosztów nie narazi go na istotny uszczerbek w utrzymaniu.

1.Podpis