descriptionTreść orzeczenia

Sygn. akt . I C 449/25

Wyrok w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej

Dnia 15 grudnia 2025 r.

Sąd Rejonowy w Gdyni - I Wydział Cywilny w składzie:

Przewodniczący: sędzia Mateusz Berent

Protokolant: starszy sekretarz sądowy Agnieszka Bronk-Marwicz

Sygn. akt I C 449/25

Uzasadnienie

wyroku z dnia 15 grudnia 2025 roku

I

(żądanie i podstawa faktyczna pozwu)

1. Powód M. C. domagał się od pozwanej (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w G. zapłaty kwoty 20.786,95 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty, a także zasądzenia na swoją rzecz kosztów procesu według norm przepisanych.

2. W uzasadnieniu powód podał, że dnia 28 października 2022 roku strony zawarły umowę nr (...) o montaż pompy ciepła dla klienta indywidualnego oraz umowę nr (...) o montaż mikroinstalacji fotowoltaicznej.

3. Pozwany nie wywiązał się z umów, więc powód odstąpił od obu umów i wezwał pozwaną do zapłaty kwoty 45.908,80 zł w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania. Wezwanie ponowiono. Pozwana dnia 16 stycznia 2024 roku zapłaciła kwotę 9.181,76 zł. Dnia 25 stycznia 2024 roku strony zawarły ugodę, rozkładając pozwanej zadłużenie na raty. Pozwana opóźniła się w płatności już pierwszej i drugiej raty, wobec czego wszelkie roszczenia z ugody stały się wymagalne w pełnej wysokości. Powód ponowił wezwanie do zapłaty, po czym dnia 26 lutego 2024 roku pozwana wpłaciła kwotę 18.363,52 zł.

4. Poza pozostałą do spłaty kwotą w wysokości 18.363,52 zł, powód dochodził także odsetek ustawowych za opóźnienie wyliczonych następująco:

- 390,73 zł od kwoty 9.181,76 zł za okres od dnia 2 września 2023 roku do dnia 16 stycznia 2024 roku,

- 1.013,52 zł od kwoty 18.363,52 zł za okres od dnia 2 września 2023 roku do dnia 26 lutego 2024 roku,

- 1.019,18 zł od kwoty 18.363,52 zł za okres od dnia 2 września 2023 roku do dnia poprzedzającego wniesienia pozwu (tj. 27 lutego 2024 roku).

(pozew, k. 2-4)

5. Dnia 21 marca 2024 roku Referendarz Sądowy Sądu Rejonowego w Gdyni wydał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym, orzekając zgodnie z żądaniem pozwu.

(nakaz zapłaty, k. 37)

6. Pismem z dnia 22 marca 2024 roku powód cofnął pozew w zakresie kwoty 9.181,76 zł, przez co domagał się od pozwanej zapłaty kwoty 11.605,19 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty, a także odsetek ustawowych za opóźnienie od kwoty 9.181,76 zł od dnia wniesienia pozwu do dnia 20 marca 2024 roku, a także zasądzenia na swoją rzecz kosztów procesu według norm przepisanych.

7. Powód wskazał, że dnia 20 marca 2024 roku pozwana zapłaciła powodowi kwotę 9.181,76 zł.

(pismo, k. 40-40v.)

8. W piśmie z dnia 20 maja 2024 roku powód sprecyzował, że cofnięcie pozwu w zakresie kwoty 9.181,76 zł połączone jest ze zrzeczeniem się roszczenia. Ponadto cofnął pozew w zakresie dalszej kwoty 9.181,76 zł wraz ze zrzeczeniem się roszczenia w tym zakresie. Wobec tego domagał się od pozwanej zapłaty kwoty 2.423,43 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty, odsetek ustawowych za opóźnienie od kwoty 9.181,76 zł od dnia wniesienia pozwu do dnia 20 marca 2023 roku, odsetek ustawowych za opóźnienie od kwoty 9.181,76 zł od dnia wniesienia pozwu do dnia 19 kwietnia 2024 roku, a także kosztów procesu według norm przepisanych.

9. Powód wyjaśnił, że dnia 19 kwietnia 2024 roku pozwana wpłaciła kwotę 9.181,76 zł.

(pismo, k. 50-50v.)

10. Postanowieniem z dnia 7 października 2025 roku Sąd umorzył postępowanie w części, tj. w zakresie żądania zasądzenia kwoty 18.363,52 zł.

(postanowienie, k. 137)

II

(stanowisko pozwanej)

11. Pozwana wywiodła sprzeciw od nakazu zapłaty, zaskarżając go w całości i wnosząc o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie na swoją rzecz kosztów procesu według norm przepisanych.

12. Zdaniem pozwanej pozew był przedwczesny, gdyż powód był wielokrotnie informowany, że pozwana zmagała się z problemami finansowymi, wszczęto postępowanie restrukturyzacyjne, które wobec pojawienia się inwestora zostało umorzone. To nie rozwiązało jednak wszystkich problemów pozwanej.

13. Pozwana nie dała powodów do wytoczenia powództwa. Nielojalne było zachowanie powoda, który złożył wniosek egzekucyjny wobec pozwanej, mimo że pozwana zmieniła się siedzibą w dacie złożenia pozwu. Oświadczenia o cofnięciu pozwu zostały złożone przed doręczeniem pozwanej pozwu.

(sprzeciw, k. 108-109v.)

III

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

14. Dnia 28 października 2022 roku strony zawarły umowę nr (...) o montaż pompy ciepła dla klienta indywidualnego, a także umowę nr (...) o montaż mikroinstalacji fotowoltaicznej.

(dowód: umowa nr (...) z dnia 28.10.2022r. wraz z załącznikami – k. 8-15v., umowa nr (...) z dnia 28.10.2022r. wraz z załącznikami – k. 16-21)

15. Na poczet ww. umów powód wpłacił na rzecz pozwanej łącznie kwotę 47.809,13 zł.

(dowód: wyciąg z rachunku bankowego, k. 22, potwierdzenie wykonania operacji, k. 23)

16. Pismem z dnia 23 sierpnia 2023 roku powód na podstawie art. 635 k.c. odstąpił od ww. umów i wezwał pozwaną do zapłaty kwoty 45.909,80 zł w terminie 7 dni od dnia otrzymania niniejszego pisma, co nastąpiło dnia 25 września 2023 roku.

(dowód: pismo z dnia 23 sierpnia 2023 r., k. 25, potwierdzenie nadania, k. 26, wydruk z systemu śledzenia przesyłek, k. 27)

17. Pismem z dnia 6 października 2023 roku powód wezwał pozwaną do zapłaty kwoty 45.909,80 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 2 września 2023 roku.

(dowód: pismo z dnia 6 października 2023r., k. 28, potwierdzenie nadania – k. 29)

18. Dnia 25 stycznia 2024 roku strony zawarły ugodę wobec odstąpienia powoda od ww. umów. W ramach ugody postanowiono, że:

1) pozwana zapłaci na rzecz powoda kwotę 36.727,04 zł w 4 równych ratach po 9.181,76 zł każda, przy czym pierwsza rata zostanie zapłacona do dnia 30 stycznia 2024 roku, zaś kolejne w terminie do 10. dnia każdego miesiąca poczynając od lutego 2024 roku,

2) terminowa zapłata pełnej kwoty 36.727,04 zł, wskazanej w pkt 1 powyżej, wyczerpie wszystkie roszczenia powoda wynikające z ww. umów,

3) w przypadku wystąpienia opóźnienia pozwanej w zapłacie którejkolwiek z rat jednocześnie:

4) wszelkie roszczenia powoda wraz z należnymi odsetkami za opóźnienie stają się natychmiast wymagalne w pełnej wysokości,

5) pkt 2 powyżej przestaje obowiązywać i późniejsza spłata części bądź pełnej kwoty 36.727,04 zł nie wyczerpie wszystkich roszczeń powoda wynikających z ww. umów.

(dowód: ugoda z dnia 20 stycznia 2024 r., k. 31)

19. E-mailem z dnia 13 lutego 2024 roku powód wezwał pozwaną do zapłaty kwoty 36.727,04 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 2 września 2023 roku do dnia zapłaty, a także odsetek za opóźnienie od dnia 2 września 2023 roku do dnia 16 stycznia 2024 roku od kwoty 9.181,76 zł.

(dowód: e-mail z dnia 13 lutego 2024 r., k. 32, wezwanie z dnia 13 lutego 2024 r., k. 33)

20. Pozwana dokonała wpłat na rzecz powoda w następujący sposób:

- dnia 16 stycznia 2024 roku kwoty 9.181,76 zł,

- dnia 26 lutego 2024 roku kwoty 18.363,52 zł,

- dnia 20 marca 2024 roku kwoty 9.181,76 zł,

- dnia 19 kwietnia 2024 roku kwoty 9.181,76 zł

(dowód: potwierdzenia wpłat, k. 30, k. 34, k. 35, k. 41, k. 51)

Sąd zważył co następuje

IV

21. Ustalenia faktyczne Sąd oparł na dokumentach złożonych przez strony, których autentyczność nie była kwestionowana przez żadną ze stron. Zgromadzony materiał dowodowy pozwalał na jednoznaczne zrekonstruowanie stosunku prawnego łączącego strony, począwszy od zawarcia umów z dnia 28 października 2022 roku, odstąpienie od nich przez powoda, aż po zawarcie ugody i dokonywane wpłaty.

V

(rozstrzygnięcie i podstawa prawna orzeczenia)

22. Powództwo zasługiwało na uwzględnienie.

23. Bezsporne było, że powód wypełnił swoje zobowiązanie umowne wpłacając na rzecz pozwanej kwotę 47.809,13 zł i skutecznie odstąpił od umowy na podstawie art. 635 k.c., co zaktualizowało po stronie pozwanej obowiązek zwrotu uiszczonego wynagrodzenia na rzecz powoda na podstawie art. 494 §1 k.c. W dniu 25 stycznia 2024 roku strony zawarły ugodę pozasądową. Jej treść nie pozostawiała wątpliwości, że pozwana uznała swój dług w pozostałej do zwrotu kwocie 36.727,04 zł (choć do spłaty pozostawała wówczas kwota 36.728,04 zł, co wynika z różnicy między kwotą 45.909,80 zł a 9.181,76 zł.). Jak wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 7 marca 2003 roku w sprawie I CKN 11/01 (LEX nr 83834) uznanie roszczenia w rozumieniu art. 123 §1 pkt 2 k.c. uznanie roszczenia w rozumieniu art. 123 § 1 pkt 2 k.c. występuje w każdym wypadku wyraźnego oświadczenia woli lub też innego jednoznacznego zachowania się dłużnika wobec wierzyciela, z którego wynika, że dłużnik uważa roszczenie za istniejące. Zawarta przez strony ugoda nie zmieniała charakteru zobowiązania, a jedynie sposób jego wykonania, przewidując rozłożenie należności na cztery raty po 9.181,76 zł płatne do 10. dnia każdego miesiąca poczynając od lutego 2024 roku. Jednocześnie strony wyraźnie postanowiły, że opóźnienie w zapłacie którejkolwiek raty skutkuje natychmiastową wymagalnością całego roszczenia oraz utratą przez pozwaną korzyści wynikających z ugody. Pozwana nie uiściła pierwszej raty w terminie. Pierwszej wpłaty po ugodzie dokonała dopiero dnia 26 lutego 2024 roku, a więc 16 dni po umówionym terminie. Bez znaczenia pozostaje termin uiszczania kolejnych rat skoro warunki ugody wówczas już nie obowiązywały. Ostatecznie pozwana spłaciła należność główną w kwocie 36.727,04 zł, co skutkowało umorzeniem postępowania w tej części. Ostatecznie przedmiotem rozstrzygnięcia okazały się odsetki ustawowe za opóźnienie. Powód dokonał kapitalizacji odsetek na dzień wniesienia pozwu i ustalił ich wysokość na kwotę 2.423,43 zł.

24. Zgodnie bowiem z treścią art. 481 k.c. jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi (§ 1). Jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była oznaczona, należą się odsetki ustawowe za opóźnienie w wysokości równej sumie stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego i 5,5 punktów procentowych. Jednakże gdy wierzytelność jest oprocentowana według stopy wyższej, wierzyciel może żądać odsetek za opóźnienie według tej wyższej stopy (§ 2). Z kolei w myśl art. 482 § 1 k.c. od zaległych odsetek można żądać odsetek za opóźnienie dopiero od chwili wytoczenia o nie powództwa, chyba że po powstaniu zaległości strony zgodziły się na doliczenie zaległych odsetek do dłużnej sumy.

25. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należało przyjąć, że dokonane przez pozwaną wpłaty nie obejmowały w całości należnych powodowi odsetek ustawowych za opóźnienie, naliczonych od dnia wymagalności roszczenia do dnia zapłaty poszczególnych części świadczenia. Bezsporne było, że pozwana regulowała wyłącznie świadczenie główne w określonych transzach, nie rozliczając w pełnym zakresie narosłych odsetek za opóźnienie. Skutkowało to utrzymaniem się po stronie pozwanej zadłużenia z tytułu odsetek, co uzasadniało dochodzenie przez powoda dalszej części roszczenia odsetkowego w zakresie objętym żądaniem pozwu. Na dzień wniesienia pozwu wymagalne było roszczenie odsetkowe o zapłatę kwoty 2.423,42 zł. Od tej kwoty skapitalizowanych odsetek jak również od pozostałej części świadczenia, tj. kwoty 18.363,52 zł należne były dalsze odsetki ustawowe liczone od dnia wniesienia pozwu, tj. od dnia 28 lutego 2024 roku do dnia zapłaty. Dokonane w dniach 20 marca 2024 roku oraz 19 kwietnia 2024 roku wpłaty po 9.181,76 zł ograniczyły żądanie odsetkowe do dnia zapłaty.

26. Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 481 § 1 i 2 k.c. Sąd zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 2.423,43 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od kwot: 2423,42 zł za okres od dnia 28 lutego 2024 r. do dnia zapłaty, 9.181,76 zł za okres od dnia 28 lutego 2024 r. do dnia 20 marca 2024 r. oraz 9.181,76 zł za okres od dnia 28 lutego 2024 r. do dnia 19 kwietnia 2024 r., o czym Sąd orzekł w pkt I wyroku.

27. Na podstawie art. 355 k.c. Sąd umorzył postępowanie w pozostałym zakresie, tj. wynikającym z jego cofnięcia przez stronę powodowa, co nie wymagało zgody pozwanej (art. 203 § 1 i 4 k.p.c.).

VI

(koszty procesu)

28. O kosztach procesu Sąd orzekł w punkcie III. wyroku na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. i zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu obciążono pozwaną całością poniesionych przez powoda kosztów procesu, na co składały się: opłata od pozwu (1.040,00 zł), opłata skarbowa od pełnomocnictwa (17,00 zł), koszty zastępstwa procesowego (3.600,00 zł) ustalone na podstawie §2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych, opłata od wniosku o uzasadnienie postanowienia z dnia 26 czerwca 2024 roku (30,00 zł), a także koszty postępowania egzekucyjnego (376,70 zł) – łącznie 5.033,70 zł.

29. Od zasądzonej kwoty na podstawie art. 98 § 1 1 k.p.c. należne były odsetki ustawowe za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.

30. W judykaturze utrwalony jest pogląd, że za stronę przegrywająca proces w kontekście orzeczenia o kosztach procesu, należy uznać pozwaną, która dokonuje wpłaty po wniesieniu pozwu. Datą graniczną nie jest doręczenie pozwu, a moment wniesienia pozwu. Było oczywistym, że art. 101 k.p.c. nie miał w sprawie zastosowania, gdyż pozwana zwlekając z zapłatą świadczenia, do której się zobowiązała, dała powodowi podstawy do wątpienia, że dalsze wpłaty nastąpią dobrowolnie. Bez znaczenia w tej sytuacji, o czym już wspomniano, jest przyczyna takiego stanu rzeczy ze strony pozwanej.