Rozdział 1

Przepisy ogólne Art. 1. 1. Ustawa określa zasady kształtowania polityki energetycznej państwa, zasady i warunki zaopatrzenia i użytkowania paliw i energii, w tym ciepła, oraz działal- ności przedsiębiorstw energetycznych, a także określa organy właściwe w spra- wach gospodarki paliwami i energią. 2. Celem ustawy jest tworzenie warunków do zrównoważonego rozwoju kraju, za- pewnienia bezpieczeństwa energetycznego, oszczędnego i racjonalnego użyt- kowania paliw i energii, rozwoju konkurencji, przeciwdziałania negatywnym skutkom naturalnych monopoli, uwzględniania wymogów ochrony środowiska, zobowiązań wynikających z umów międzynarodowych oraz równoważenia inte- resów przedsiębiorstw energetycznych i odbiorców paliw i energii. 3. Przepisów ustawy nie stosuje się do: 1) wydobywania kopalin ze złóż oraz bezzbiornikowego magazynowania paliw w zakresie uregulowanym ustawą z dnia 4 lutego 1994 r. – Prawo geolo- giczne i górnicze (Dz. U. z 2005 r. Nr 228, poz. 1947); 2) wykorzystywania energii atomowej w zakresie uregulowanym ustawą z dnia 29 listopada 2000 r. – Prawo atomowe (Dz. U. z 2007 r. Nr 42, poz. 276, z późn. zm.²⁾). Art. 2. (uchylony). Art. 3. Użyte w ustawie określenia oznaczają: 1) energia – energię przetworzoną w dowolnej postaci; 2) ciepło – energię cieplną w wodzie gorącej, parze lub w innych nośnikach; 3) paliwa – paliwa stałe, ciekłe i gazowe będące nośnikami energii chemicznej; 3a) paliwa gazowe – gaz ziemny wysokometanowy lub zaazotowany, w tym skroplony gaz ziemny oraz propan-butan lub inne rodzaje gazu palnego, do- starczane za pomocą sieci gazowej, a także biogaz rolniczy, niezależnie od ich przeznaczenia; 4) przesyłanie – transport: a) paliw gazowych oraz energii elektrycznej sieciami przesyłowymi w celu ich dostarczania do sieci dystrybucyjnych lub odbiorcom końcowym przyłączonym do sieci przesyłowych, b) paliw ciekłych siecią rurociągów, c) ciepła siecią ciepłowniczą do odbiorców przyłączonych do tej sieci – z wyłączeniem sprzedaży tych paliw lub energii; 5) dystrybucja: a) transport paliw gazowych oraz energii elektrycznej sieciami dystrybu- cyjnymi w celu ich dostarczania odbiorcom, b) rozdział paliw ciekłych do odbiorców przyłączonych do sieci rurocią- gów, c) rozdział ciepła do odbiorców przyłączonych do sieci ciepłowniczej – z wyłączeniem sprzedaży tych paliw lub energii; 6) obrót – działalność gospodarczą polegającą na handlu hurtowym albo deta- licznym paliwami lub energią; 6a) sprzedaż – bezpośrednią sprzedaż paliw lub energii przez podmiot zajmujący się ich wytwarzaniem lub odsprzedaż tych paliw lub energii przez podmiot zajmujący się ich obrotem; 7) procesy energetyczne – techniczne procesy w zakresie wytwarzania, prze- twarzania, przesyłania, magazynowania, dystrybucji oraz użytkowania pa- liw lub energii; 8) zaopatrzenie w ciepło, energię elektryczną, paliwa gazowe – procesy zwią- zane z dostarczaniem ciepła, energii elektrycznej, paliw gazowych do od- biorców; 9) urządzenia – urządzenia techniczne stosowane w procesach energetycznych; 10) instalacje – urządzenia z układami połączeń między nimi; 10a) instalacja magazynowa – instalację używaną do magazynowania paliw ga- zowych, w tym bezzbiornikowy magazyn gazu ziemnego oraz pojemności ma- gazynowe gazociągów, będącą własnością przedsiębiorstwa energetycznego lub eksploatowaną przez to przedsiębiorstwo, włącznie z częścią instalacji skro- plonego gazu ziemnego używaną do jego magazynowania, z wyłączeniem tej części instalacji, która jest wykorzystywana do działalności produkcyjnej, oraz instalacji służącej wyłącznie do realizacji zadań operatorów systemu przesyłowego gazowego; 10b) instalacja skroplonego gazu ziemnego – terminal przeznaczony do: a) skraplania gazu ziemnego lub b) sprowadzania, wyładunku i regazyfikacji skroplonego gazu ziemnego wraz z instalacjami pomocniczymi i zbiornikami magazynowymi wyko- rzystywanymi w procesie regazyfikacji i dostarczania gazu ziemnego do systemu przesyłowego – z wyłączeniem części terminalu służącej do magazynowania; 11) sieci – instalacje połączone i współpracujące ze sobą, służące do przesyłania lub dystrybucji paliw lub energii, należące do przedsiębiorstwa energetycz- nego; 11a) sieć przesyłowa – sieć gazową wysokich ciśnień, z wyłączeniem gazocią- gów kopalnianych i bezpośrednich, albo sieć elektroenergetyczną najwyż- szych lub wysokich napięć, za której ruch sieciowy jest odpowiedzialny ope- rator systemu przesyłowego; 11b) sieć dystrybucyjna – sieć gazową wysokich, średnich i niskich ciśnień, z wyłączeniem gazociągów kopalnianych i bezpośrednich, albo sieć elektro- energetyczną wysokich, średnich i niskich napięć, za której ruch sieciowy jest odpowiedzialny operator systemu dystrybucyjnego; 11c) sieć gazociągów kopalnianych (złożowych, kolektorowych i ekspedy- cyjnych) – gazociąg lub sieć gazociągów wykorzystywane do transportu ga- zu ziemnego z miejsca jego wydobycia do zakładu oczyszczania i obróbki lub do terminalu albo wykorzystywane do transportu gazu ziemnego do koń- cowego przeładunkowego terminalu przybrzeżnego; 11d) gazociąg międzysystemowy – gazociąg przesyłowy przebiegający przez granicę państw członkowskich Unii Europejskiej lub państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, wyłącznie w celu połączenia krajo- wych systemów przesyłowych tych państw; 11e) gazociąg bezpośredni – gazociąg, który został zbudowany w celu bezpo- średniego dostarczania paliw gazowych do instalacji odbiorcy z pominię- ciem systemu gazowego; 11f) linia bezpośrednia – linię elektroenergetyczną łączącą wydzieloną jednostkę wytwarzania energii elektrycznej bezpośrednio z odbiorcą lub linię elektro- energetyczną łączącą jednostkę wytwarzania energii elektrycznej przedsię- biorstwa energetycznego z instalacjami należącymi do tego przedsiębiorstwa albo instalacjami należącymi do przedsiębiorstw od niego zależnych; 11g) koordynowana sieć 110 kV – część sieci dystrybucyjnej 110 kV, w której przepływy energii elektrycznej zależą także od warunków pracy sieci prze- syłowej; 12) przedsiębiorstwo energetyczne – podmiot prowadzący działalność gospodar- czą w zakresie wytwarzania, przetwarzania, magazynowania, przesyłania, dystrybucji paliw albo energii lub obrotu nimi; 12a) przedsiębiorstwo zintegrowane pionowo – przedsiębiorstwo energetyczne lub grupę przedsiębiorstw, których wzajemne relacje są określone w art. 3 ust. 2 rozporządzenia nr 139/2004 z dnia 20 stycznia 2004 r. w sprawie kon- troli koncentracji przedsiębiorstw (Dz. Urz. WE L 024 z 29.01.2004), zajmu- jące się: a) w odniesieniu do paliw gazowych: – przesyłaniem lub – dystrybucją, lub

Rozdział 2

Dostarczanie paliw i energii Art. 5. 1. Dostarczanie paliw gazowych lub energii odbywa się, po uprzednim przyłącze- niu do sieci, o którym mowa w art. 7, na podstawie umowy sprzedaży i umowy o świadczenie usług przesyłania lub dystrybucji albo umowy sprzedaży, umowy o świadczenie usług przesyłania lub dystrybucji i umowy o świadczenie usług magazynowania paliw gazowych lub umowy o świadczenie usług skraplania ga- zu. 2. Umowy, o których mowa w ust. 1, powinny zawierać co najmniej: 1) umowa sprzedaży – postanowienia określające: miejsce dostarczenia paliw gazowych lub energii do odbiorcy i ilość tych paliw lub energii w podziale na okresy umowne, moc umowną oraz warunki wprowadzania jej zmian, cenę lub grupę taryfową stosowane w rozliczeniach i warunki wprowadzania zmian tej ceny i grupy taryfowej, sposób prowadzenia rozliczeń, wysokość bonifikaty za niedotrzymanie standardów jakościowych obsługi odbiorców, odpowiedzialność stron za niedotrzymanie warunków umowy, okres obowią- zywania umowy i warunki jej rozwiązania; 2) umowa o świadczenie usług przesyłania lub dystrybucji paliw gazowych lub energii – postanowienia określające: moc umowną i warunki wprowadzania jej zmian, ilość przesyłanych paliw gazowych lub energii w podziale na okre- sy umowne, miejsca dostarczania paliw gazowych lub energii do sieci i ich odbioru z sieci, standardy jakościowe, warunki zapewnienia niezawodności i ciągłości dostarczania paliw gazowych lub energii, stawki opłat lub grupę ta- ryfową stosowane w rozliczeniach oraz warunki wprowadzania zmian tych stawek i grupy taryfowej, sposób prowadzenia rozliczeń, parametry technicz- ne paliw gazowych lub energii oraz wysokość bonifikaty za niedotrzymanie tych parametrów oraz standardów jakościowych obsługi odbiorców, odpo- wiedzialność stron za niedotrzymanie warunków umowy oraz okres obowią- zywania umowy i warunki jej rozwiązania; 3) umowa o świadczenie usług magazynowania paliw gazowych – postanowie- nia określające: moc umowną i warunki wprowadzania jej zmian, ilość paliw gazowych, miejsce, okres i sposób ich przechowywania, stawkę opłat lub grupę taryfową stosowane w rozliczeniach i warunki wprowadzania zmian tej stawki i grupy taryfowej, sposób prowadzenia rozliczeń, odpowiedzialność stron za niedotrzymanie warunków umowy oraz okres obowiązywania umo- wy i warunki jej rozwiązania; 4) umowa o świadczenie usług skraplania gazu ziemnego – postanowienia okre- ślające: moc umowną i warunki wprowadzania jej zmian, ilość skraplanego gazu ziemnego lub regazyfikowanego skroplonego gazu ziemnego, stawkę opłat określoną w taryfie, warunki wprowadzania zmian tej stawki, sposób prowadzenia rozliczeń, odpowiedzialność stron za niedotrzymanie warunków umowy oraz okres obowiązywania umowy i warunki jej rozwiązania. 2a. Umowa o świadczenie usług dystrybucji energii elektrycznej, której stroną jest użytkownik systemu niebędący podmiotem odpowiedzialnym za bilansowanie handlowe, powinna zawierać także, w przypadku gdy użytkownikiem systemu jest: 1) odbiorca – oznaczenie: a) wybranego przez odbiorcę sprzedawcy, z którym ma zawartą umowę sprzedaży energii elektrycznej, oraz zasady zmiany tego sprzedawcy; wybrany sprzedawca musi mieć zawartą umowę o świadczenie usług dystrybucji energii elektrycznej z operatorem systemu dystrybucyjnego, do którego sieci odbiorca ten jest przyłączony, b) podmiotu będącego dla odbiorcy sprzedawcą i zgodę tego odbiorcy na zawarcie przez operatora systemu dystrybucyjnego umowy sprzedaży energii elektrycznej z tym sprzedawcą, na jego rzecz i w jego imieniu, w przypadku zaprzestania dostarczania tej energii przez wybranego przez odbiorcę sprzedawcę; 2) przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się wytwarzaniem energii elek- trycznej i przyłączone do sieci dystrybucyjnej – oznaczenie przez to przed- siębiorstwo podmiotu odpowiedzialnego za jego bilansowanie handlowe, któ- ry ma zawartą umowę o świadczenie usług dystrybucji energii elektrycznej z operatorem systemu dystrybucyjnego, do którego sieci przyłączone jest to przedsiębiorstwo, oraz zasady zmiany tego podmiotu; 3) sprzedawca: a) oznaczenie przez sprzedawcę podmiotu odpowiedzialnego za jego bi- lansowanie handlowe, który ma zawartą umowę o świadczenie usług dystrybucji energii elektrycznej z operatorem systemu dystrybucyjnego, do którego sieci przyłączeni są odbiorcy, z którymi sprzedawca ma za- warte umowy sprzedaży energii elektrycznej, oraz zasady zmiany tego podmiotu, b) sposób przekazywania danych pomiarowych o ilości zużytej energii elektrycznej przez odbiorców, z którymi sprzedawca ma zawarte umo- wy sprzedaży energii elektrycznej. 2b. Umowa sprzedaży energii elektrycznej, której stroną jest odbiorca niebędący podmiotem odpowiedzialnym za bilansowanie handlowe, powinna zawierać tak- że sposób: 1) określania niezbilansowania energii elektrycznej oraz jego rozliczania odpo- wiednio według: a) grafiku indywidualnego przedstawiającego zbiór danych o planowanej realizacji umowy sprzedaży energii elektrycznej oddzielnie dla po- szczególnych okresów rozliczeniowych centralnego mechanizmu bilan- sowania handlowego, zwanego dalej „grafikiem handlowym”, oraz rze- czywistego poboru energii elektrycznej lub b) standardowego profilu zużycia oraz rzeczywiście pobranej energii elek- trycznej; 2) zgłaszania grafików handlowych. 3. Dostarczanie paliw gazowych lub energii może odbywać się na podstawie umo- wy zawierającej postanowienia umowy sprzedaży i umowy o świadczenie usług przesyłania lub dystrybucji tych paliw lub energii, zwanej dalej „umową kom- pleksową”; umowa kompleksowa dotycząca dostarczania paliw gazowych może zawierać także postanowienia umowy o świadczenie usług magazynowania tych paliw, a w przypadku ciepła, jeżeli jest ono kupowane od innych przedsię- biorstw energetycznych, powinna także określać warunki stosowania cen i sta- wek opłat obowiązujących w tych przedsiębiorstwach. 4. Umowa kompleksowa może zawierać także postanowienia umowy sprzedaży paliw gazowych lub energii, umowy o świadczenie usług przesyłania lub dys- trybucji paliw gazowych lub energii lub umowy o świadczenie usług magazy- nowania tych paliw, zawartych przez sprzedawcę na rzecz i w imieniu odbiorcy końcowego z przedsiębiorstwem energetycznym zajmującym się przesyłaniem, dystrybucją paliw gazowych lub energii lub magazynowaniem tych paliw. 4a. Umowa sprzedaży, umowa o świadczenie usług przesyłania lub dystrybucji pa- liw gazowych, a także umowa kompleksowa powinny zawierać postanowienia określające maksymalne dopuszczalne ograniczenia w poborze tych paliw. 5. Projekty umów, o których mowa w ust. 1, 3 i 4, lub projekty wprowadzenia zmian w zawartych umowach, z wyjątkiem zmian cen lub stawek opłat określo- nych w zatwierdzonych taryfach, powinny być niezwłocznie przesłane odbiorcy; jeżeli w zawartych umowach mają być wprowadzone zmiany, wraz z projektem zmienianej umowy należy przesłać pisemną informację o prawie do wypowie- dzenia umowy. 6. Sprzedawca paliw gazowych lub energii powinien powiadomić odbiorców o podwyżce cen lub stawek opłat za dostarczane paliwa gazowe lub energię okre- ślonych w zatwierdzonych taryfach, w ciągu jednego okresu rozliczeniowego od dnia tej podwyżki. 6a. Sprzedawca energii elektrycznej informuje swoich odbiorców o strukturze paliw zużytych lub innych nośników energii służących do wytworzenia energii elek- trycznej sprzedanej przez niego w poprzednim roku kalendarzowym oraz o miejscu, w którym są dostępne informacje o wpływie wytwarzania tej energii na środowisko, co najmniej w zakresie emisji dwutlenku węgla i radioaktywnych odpadów. 6b. W przypadku energii elektrycznej kupowanej na giełdzie towarowej lub impor- towanej z systemu elektroenergetycznego państw niebędących członkami Unii Europejskiej, informacje o strukturze paliw zużytych lub innych nośników ener- gii służących do wytworzenia energii elektrycznej mogą być sporządzone na podstawie zbiorczych danych dotyczących udziału poszczególnych rodzajów źródeł energii elektrycznej, w których energia ta została wytworzona w po- przednim roku kalendarzowym. 6c. Sprzedawca energii elektrycznej informuje swojego odbiorcę o ilości zużytej przez tego odbiorcę energii elektrycznej w poprzednim roku oraz o miejscu, w którym są dostępne informacje o przeciętnym zużyciu energii elektrycznej dla danej grupy przyłączeniowej odbiorców, środkach poprawy efektywności ener- getycznej w rozumieniu ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o efektywności ener- getycznej (Dz. U. Nr 94, poz. 551) i charakterystykach technicznych efektyw- nych energetycznie urządzeń. 7. Umowy, o których mowa w ust. 1, 3 i 4, powinny zawierać także postanowienia określające sposób postępowania w razie utraty przez odbiorcę możliwości wy- wiązywania się z obowiązku zapłaty za dostarczone paliwa gazowe lub energię lub usługi związane z ich dostarczaniem. Art. 5a. 1. Sprzedawca z urzędu jest obowiązany do zapewnienia świadczenia usługi kom- pleksowej i do zawarcia umowy kompleksowej, na zasadach równoprawnego traktowania, z odbiorcą paliw gazowych lub energii elektrycznej w gospodar- stwie domowym, niekorzystającym z prawa wyboru sprzedawcy i przyłączonym do sieci przedsiębiorstwa energetycznego wskazanego w koncesji sprzedawcy z urzędu. 2. Przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się przesyłaniem lub dystrybucją pa- liw gazowych lub energii elektrycznej jest obowiązane do zawarcia ze sprze- dawcą z urzędu umowy o świadczenie usługi przesyłania lub dystrybucji paliw gazowych lub energii elektrycznej w celu dostarczania tych paliw lub energii odbiorcy paliw gazowych lub energii elektrycznej w gospodarstwie domowym, któremu sprzedawca z urzędu jest obowiązany zapewnić świadczenie usługi kompleksowej. 3. Przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się przesyłaniem lub dystrybucją cie- pła jest obowiązane do zawarcia umowy kompleksowej z odbiorcą końcowym przyłączonym do sieci ciepłowniczej tego przedsiębiorstwa na wniosek tego od- biorcy. 4. Odbiorca paliw gazowych lub energii elektrycznej w gospodarstwie domowym może zrezygnować z usługi kompleksowej świadczonej przez sprzedawcę z urzędu. Odbiorca paliw gazowych lub energii elektrycznej w gospodarstwie do- mowym, który zrezygnuje z usługi kompleksowej, zachowując przewidziany w umowie okres jej wypowiedzenia, nie może być obciążony przez sprzedawcę z urzędu żadnymi dodatkowymi kosztami z tego tytułu. Art. 5b. 1. Umowa, na podstawie której przedsiębiorstwo zintegrowane pionowo pełniące funkcję operatora systemu dystrybucyjnego sprzedaje energię elektryczną do odbiorcy końcowego oraz świadczy usługi przesyłania lub dystrybucji energii elektrycznej, z mocy prawa, z dniem wyodrębnienia z tego przedsiębiorstwa je- go części niezwiązanej z działalnością dystrybucyjną i wniesienia jej, przed dniem 1 lipca 2007 r., jako wkładu niepieniężnego na pokrycie kapitału zakła- dowego innego przedsiębiorstwa, staje się umową, której stronami są: przedsię- biorstwo energetyczne wykonujące działalność gospodarczą w zakresie obrotu energią elektryczną do którego wniesiono wkład niepieniężny oraz odbiorca energii elektrycznej. 2. Dniem wyodrębnienia, o którym mowa w ust. 1, jest dzień wniesienia wkładu niepieniężnego, o którym mowa w ust. 1. Przedsiębiorstwo energetyczne pełnią- ce funkcję operatora systemu dystrybucyjnego powiadamia niezwłocznie Preze- sa URE o dniu wyodrębnienia. 3. Za zobowiązania wynikające z umowy, na podstawie której przedsiębiorstwo zintegrowane pionowo pełniące funkcję operatora systemu dystrybucyjnego do- starcza energię elektryczną do odbiorcy końcowego, powstałe przed dniem wy- odrębnienia, o którym mowa w ust. 1, odpowiadają solidarnie przedsiębiorstwo zintegrowane pionowo pełniące funkcję operatora systemu dystrybucyjnego, z którego wyodrębniono część niezwiązaną z działalnością dystrybucyjną i przed- siębiorstwo energetyczne wykonujące działalność gospodarczą w zakresie obro- tu energią elektryczną, do którego wniesiono wkład niepieniężny, o którym mo- wa w ust. 1. 4. Odbiorca końcowy może wypowiedzieć umowę, o której mowa w ust. 1, na za- sadach i w trybie określonym w art. 4j ust. 3 i 4. 5. Przedsiębiorstwo zintegrowane pionowo pełniące funkcję operatora systemu dystrybucyjnego w terminie 3 miesięcy od dnia wyodrębnienia, o którym mowa w ust. 1, poinformuje odbiorców końcowych przyłączonych do swojej sieci dys- trybucyjnej o wyodrębnieniu jego części niezwiązanej z działalnością dystrybu- cyjną oraz możliwościach, skutkach i terminie złożenia oświadczenia, o którym mowa w ust. 4. Art. 6. 1. Upoważnieni przedstawiciele przedsiębiorstwa energetycznego zajmującego się przesyłaniem lub dystrybucją paliw gazowych lub energii wykonują kontrole układów pomiarowych, dotrzymania zawartych umów i prawidłowości rozli- czeń. 2. Przedstawicielom, o których mowa w ust. 1, po okazaniu legitymacji i pisemnego upoważnienia wydanego przez właściwy organ przedsiębiorstwa energetycznego zajmującego się przesyłaniem lub dystrybucją paliw gazowych lub energii, przysługuje prawo: 1) wstępu na teren nieruchomości lub do pomieszczeń, gdzie jest przeprowadza- na kontrola, o ile odrębne przepisy nie stanowią inaczej; 2) przeprowadzania, w ramach kontroli, niezbędnych przeglądów urządzeń bę- dących własnością przedsiębiorstwa energetycznego, a także prac związa- nych z ich eksploatacją lub naprawą oraz dokonywania badań i pomiarów; 3) zbierania i zabezpieczania dowodów naruszania przez odbiorcę warunków używania układów pomiarowo-rozliczeniowych oraz warunków umowy za- wartej z przedsiębiorstwem energetycznym. 3. Przedsiębiorstwo energetyczne, o którym mowa w ust. 1, może wstrzymać do- starczanie paliw gazowych, energii elektrycznej lub ciepła, jeśli w wyniku prze- prowadzonej kontroli, o której mowa w ust. 2, stwierdzono, że: 1) instalacja znajdująca się u odbiorcy stwarza bezpośrednie zagrożenie dla ży- cia, zdrowia albo środowiska; 2) nastąpił nielegalny pobór paliw gazowych, energii elektrycznej lub ciepła. 3a. Przedsiębiorstwa energetyczne, o których mowa w ust. 1, mogą wstrzymać do- starczanie paliw gazowych, energii elektrycznej lub ciepła w przypadku, gdy odbiorca zwleka z zapłatą za pobrane paliwo gazowe, energię elektryczną lub ciepło albo świadczone usługi co najmniej miesiąc po upływie terminu płatności, pomimo uprzedniego powiadomienia na piśmie o zamiarze wypowiedzenia umowy i wyznaczenia dodatkowego, dwutygodniowego terminu do zapłaty za- ległych i bieżących należności. 3b. Przedsiębiorstwo energetyczne jest obowiązane do bezzwłocznego wznowienia dostarczania paliw gazowych, energii elektrycznej lub ciepła, wstrzymanego z powodów, o których mowa w ust. 3 i 3a, jeżeli ustaną przyczyny uzasadniające wstrzymanie ich dostarczania. 3c. Przepisu ust. 3a nie stosuje się do obiektów służących obronności państwa. 4. Minister właściwy do spraw gospodarki określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady przeprowadzania kontroli, wzory protokołów kontroli i upoważnień do kontroli oraz wzór legitymacji. 5. Rozporządzenie, o którym mowa w ust. 4, powinno określać w szczególności: 1) przedmiot kontroli; 2) szczegółowe uprawnienia upoważnionych przedstawicieli, o których mowa w ust. 1; 3) tryb przeprowadzania kontroli. Art. 6a. 1. Przedsiębiorstwo energetyczne może zainstalować przedpłatowy układ pomia- rowo-rozliczeniowy służący do rozliczeń za dostarczane paliwa gazowe, energię elektryczną lub ciepło, jeżeli odbiorca: 1) co najmniej dwukrotnie w ciągu kolejnych 12 miesięcy zwlekał z zapłatą za pobrane paliwo gazowe, energię elektryczną lub ciepło albo świadczone usługi przez okres co najmniej jednego miesiąca; 2) nie ma tytułu prawnego do nieruchomości, obiektu lub lokalu, do którego są dostarczane paliwa gazowe, energia elektryczna lub ciepło; 3) użytkuje nieruchomość, obiekt lub lokal w sposób uniemożliwiający cyklicz- ne sprawdzanie stanu układu pomiarowo-rozliczeniowego. 2. Koszty zainstalowania układu pomiarowo-rozliczeniowego, o którym mowa w ust. 1, ponosi przedsiębiorstwo energetyczne. 3. W razie braku zgody odbiorcy na zainstalowanie układu pomiarowo- rozliczeniowego, o którym mowa w ust. 1, przedsiębiorstwo energetyczne może wstrzymać dostarczanie energii elektrycznej lub rozwiązać umowę sprzedaży energii. Art. 7. 1. Przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się przesyłaniem lub dystrybucją pa- liw gazowych lub energii jest obowiązane do zawarcia umowy o przyłączenie do sieci z podmiotami ubiegającymi się o przyłączenie do sieci, na zasadzie równo- prawnego traktowania, jeżeli istnieją techniczne i ekonomiczne warunki przyłą- czenia do sieci i dostarczania tych paliw lub energii, a żądający zawarcia umowy spełnia warunki przyłączenia do sieci i odbioru. Jeżeli przedsiębiorstwo energe- tyczne odmówi zawarcia umowy o przyłączenie do sieci, jest obowiązane nie- zwłocznie pisemnie powiadomić o odmowie jej zawarcia Prezesa Urzędu Regu- lacji Energetyki i zainteresowany podmiot, podając przyczyny odmowy. 2. Umowa o przyłączenie do sieci powinna zawierać co najmniej postanowienia określające: termin realizacji przyłączenia, wysokość opłaty za przyłączenie, miejsce rozgraniczenia własności sieci przedsiębiorstwa energetycznego i insta- lacji podmiotu przyłączanego, zakres robót niezbędnych przy realizacji przyłą- czenia, wymagania dotyczące lokalizacji układu pomiarowo-rozliczeniowego i jego parametrów, warunki udostępnienia przedsiębiorstwu energetycznemu nie- ruchomości należącej do podmiotu przyłączanego w celu budowy lub rozbudo- wy sieci niezbędnej do realizacji przyłączenia, przewidywany termin zawarcia umowy, na podstawie której nastąpi dostarczanie paliw gazowych lub energii, ilości paliw gazowych lub energii przewidzianych do odbioru, moc przyłącze- niową, odpowiedzialność stron za niedotrzymanie warunków umowy, a w szczególności za opóźnienie terminu realizacji prac w stosunku do ustalonego w umowie, oraz okres obowiązywania umowy i warunki jej rozwiązania. 3. Obowiązek, o którym mowa w ust. 1 zdanie pierwsze, nie dotyczy przypadku, gdy ubiegający się o zawarcie umowy o przyłączenie do sieci nie ma tytułu prawnego do korzystania z nieruchomości, obiektu lub lokalu, do których paliwa gazowe lub energia mają być dostarczane. 3a. Podmiot ubiegający się o przyłączenie do sieci składa wniosek o określenie wa- runków przyłączenia do sieci, zwanych dalej „warunkami przyłączenia”, w przedsiębiorstwie energetycznym, do którego sieci ubiega się o przyłączenie. 3b. Wniosek o określenie warunków przyłączenia zawiera w szczególności ozna- czenie podmiotu ubiegającego się o przyłączenie, określenie nieruchomości, obiektu lub lokalu, o których mowa w ust. 3, oraz informacje niezbędne do za- pewnienia spełnienia wymagań określonych w art. 7a. 4. Przedsiębiorstwo, o którym mowa w ust. 1, jest obowiązane do spełniania tech- nicznych warunków dostarczania paliw gazowych lub energii określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 9 ust. 1–4, 7 i 8 oraz w odrębnych przepisach i koncesji. 5. Przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się przesyłaniem lub dystrybucją pa- liw gazowych lub energii jest obowiązane zapewnić realizację i finansowanie budowy i rozbudowy sieci, w tym na potrzeby przyłączania podmiotów ubiega- jących się o przyłączenie, na warunkach określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 9 ust. 1–4, 7 i 8 i art. 46 oraz w założeniach lub planach, o któ- rych mowa w art. 19 i 20. 6. Budowę i rozbudowę odcinków sieci służących do przyłączenia instalacji nale- żących do podmiotów ubiegających się o przyłączenie do sieci zapewnia przed- siębiorstwo energetyczne, o którym mowa w ust. 1, umożliwiając ich wykonanie zgodnie z zasadami konkurencji także innym przedsiębiorcom zatrudniającym pracowników o odpowiednich kwalifikacjach i doświadczeniu w tym zakresie. 7. Podmioty ubiegające się o przyłączenie do sieci dzieli się na grupy, biorąc pod uwagę parametry sieci, standardy jakościowe paliw gazowych lub energii oraz rodzaj i wielkość przyłączanych urządzeń, instalacji i sieci. 8. Za przyłączenie do sieci pobiera się opłatę ustaloną na podstawie następujących zasad: 1) za przyłączenie do sieci przesyłowej, sieci dystrybucyjnej gazowej wysokich ciśnień oraz do sieci elektroenergetycznej o napięciu znamionowym wyż- szym niż 1 kV i nie wyższym niż 110 kV, z wyłączeniem przyłączenia źródeł i sieci, opłatę ustala się na podstawie jednej czwartej rzeczywistych nakła- dów poniesionych na realizację przyłączenia; 2) za przyłączenie do sieci dystrybucyjnej gazowej innej niż wymieniona w pkt 1, sieci elektroenergetycznej o napięciu znamionowym nie wyższym niż 1 kV oraz sieci ciepłowniczej, z wyłączeniem przyłączenia źródeł i sieci, opłatę ustala się w oparciu o stawki opłat zawarte w taryfie, kalkulowane na pod- stawie jednej czwartej średniorocznych nakładów inwestycyjnych na budowę odcinków sieci służących do przyłączania tych podmiotów, określonych w planie rozwoju, o którym mowa w art. 16; stawki te mogą być kalkulowane w odniesieniu do wielkości mocy przyłączeniowej, jednostki długości odcin- ka sieci służącego do przyłączenia lub rodzaju tego odcinka; 3) za przyłączenie źródeł współpracujących z siecią oraz sieci przedsiębiorstw energetycznych zajmujących się przesyłaniem lub dystrybucją paliw gazo- wych lub energii pobiera się opłatę ustaloną na podstawie rzeczywistych na- kładów poniesionych na realizację przyłączenia, z wyłączeniem odnawial- nych źródeł energii o mocy elektrycznej zainstalowanej nie wyższej niż 5 MW oraz jednostek kogeneracji o mocy elektrycznej zainstalowanej poniżej 1 MW, za których przyłączenie pobiera się połowę opłaty ustalonej na pod- stawie rzeczywistych nakładów. 8a. Podmiot ubiegający się o przyłączenie źródła do sieci elektroenergetycznej o napięciu znamionowym wyższym niż 1 kV wnosi zaliczkę na poczet opłaty za przyłączenie do sieci, zwaną dalej „zaliczką”, w wysokości 30 zł za każdy kilo- wat mocy przyłączeniowej określonej we wniosku o określenie warunków przy- łączenia, z zastrzeżeniem ust. 8b. 8b. Wysokość zaliczki nie może być wyższa niż wysokość przewidywanej opłaty za przyłączenie do sieci i nie wyższa niż 3 000 000 zł. W przypadku gdy wysokość zaliczki przekroczy wysokość opłaty za przyłączenie do sieci, różnica między wysokością wniesionej zaliczki a wysokością tej opłaty podlega zwrotowi wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od dnia wniesienia zaliczki. 8c. Zaliczkę wnosi się w ciągu 14 dni od dnia złożenia wniosku o określenie warun- ków przyłączenia, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia. 8d. Do wniosku o określenie warunków przyłączenia podmiot, o którym mowa w ust. 8a, dołącza w szczególności wypis i wyrys z miejscowego planu zago- spodarowania przestrzennego albo, w przypadku braku takiego planu, decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla nieruchomości określo- nej we wniosku, jeżeli jest ona wymagana na podstawie przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym lub decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji w zakresie budowy obiektu energetyki jądrowej wydaną zgodnie z przepisami ustawy z dnia 29 czerwca 2011 r. o przygotowaniu i realizacji inwestycji w za- kresie obiektów energetyki jądrowej oraz inwestycji towarzyszących (Dz. U. Nr 135, poz. 789). Wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania prze- strzennego, decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu lub de- cyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji w zakresie budowy obiektu energetyki jądrowej powinny potwierdzać dopuszczalność lokalizacji danego źródła energii na terenie objętym planowaną inwestycją, która jest objęta wnioskiem o określe- nie warunków przyłączenia. 8e. W przypadku urządzeń, instalacji lub sieci przyłączanych bezpośrednio do sieci elektroenergetycznej o napięciu znamionowym wyższym niż 1 kV sporządza się ekspertyzę wpływu tych urządzeń, instalacji lub sieci na system elektroenerge- tyczny, z wyjątkiem przyłączanych jednostek wytwórczych o łącznej mocy zain- stalowanej nie większej niż 2 MW, lub urządzeń odbiorcy końcowego o łącznej mocy przyłączeniowej nie większej niż 5 MW. Przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się przesyłaniem lub dystrybucją energii elektrycznej zapewnia spo- rządzenie ekspertyzy. 8f. Koszty wykonania ekspertyzy, o której mowa w ust. 8e, uwzględnia się odpo- wiednio w nakładach, o których mowa w ust. 8 pkt 1 i 3. 8g. Przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się przesyłaniem lub dystrybucją energii elektrycznej, jest obowiązane wydać warunki przyłączenia w terminie: 1) 30 dni od dnia złożenia wniosku o określenie warunków przyłączenia przez wnioskodawcę przyłączanego do sieci o napięciu znamionowym nie wyż- szym niż 1 kV, a w przypadku przyłączania źródła – od dnia wniesienia za- liczki; 2) 150 dni od dnia złożenia wniosku o określenie warunków przyłączenia przez wnioskodawcę przyłączanego do sieci o napięciu znamionowym wyższym niż 1 kV, a w przypadku przyłączania źródła – od dnia wniesienia zaliczki. 8h. Przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się przesyłaniem lub dystrybucją energii elektrycznej powinno potwierdzić pisemnie złożenie przez wnioskodaw- cę wniosku, określając w szczególności datę złożenia wniosku. 8i. Warunki przyłączenia są ważne dwa lata od dnia ich doręczenia. W okresie waż- ności warunki przyłączenia stanowią warunkowe zobowiązanie przedsiębiorstwa energetycznego do zawarcia umowy o przyłączenie do sieci elektroenergetycz- nej. 8j. W przypadku gdy przedsiębiorstwo energetyczne: 1) odmówi wydania warunków przyłączenia lub zawarcia umowy o przyłącze- nie do sieci elektroenergetycznej z podmiotem ubiegającym się o przyłącze- nie z powodu braku technicznych lub ekonomicznych warunków przyłącze- nia, jest obowiązane niezwłocznie zwrócić pobraną zaliczkę; 2) wyda warunki przyłączenia po terminie, o którym mowa w ust. 8g, jest obo- wiązane do wypłaty odsetek od wniesionej zaliczki liczonych za każdy dzień zwłoki w wydaniu tych warunków; 3) wyda warunki przyłączenia, które będą przedmiotem sporu między przedsię- biorstwem energetycznym a podmiotem ubiegającym się o ich wydanie i spór zostanie rozstrzygnięty na korzyść tego podmiotu, jest obowiązane zwrócić pobraną zaliczkę wraz z odsetkami liczonymi od dnia wniesienia zaliczki do dnia jej zwrotu, o ile nie nastąpi przyłączenie. 8k. Stopę odsetek, o których mowa w ust. 8j, przyjmuje się w wysokości równej ren- towności pięcioletnich obligacji skarbowych emitowanych na najbliższy dzień poprzedzający dzień 30 czerwca roku, w którym złożono wniosek o wydanie warunków przyłączenia, według danych opublikowanych przez ministra wła- ściwego do spraw finansów publicznych oraz Główny Urząd Statystyczny. 8l. Przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się przesyłaniem lub dystrybucją ener- gii elektrycznej jest obowiązane sporządzać informacje dotyczące: 1) podmiotów ubiegających się o przyłączenie źródeł do sieci elektroenerge- tycznej o napięciu znamionowym wyższym niż 1 kV, lokalizacji przyłączeń, mocy przyłączeniowej, rodzaju instalacji, dat wydania warunków przyłą- czenia, zawarcia umów o przyłączenie do sieci i rozpoczęcia dostarczania energii elektrycznej, 2) wartości łącznej dostępnej mocy przyłączeniowej dla źródeł, a także plano- wanych zmian tych wartości w okresie kolejnych 5 lat od dnia ich publika- cji, dla całej sieci przedsiębiorstwa o napięciu znamionowym powyżej 1 kV z podziałem na stacje elektroenergetyczne lub ich grupy wchodzące w skład sieci o napięciu znamionowym 110 kV i wyższym; wartość łącznej mocy przyłączeniowej jest pomniejszana o moc wynikającą z wydanych i waż- nych warunków przyłączenia źródeł do sieci elektroenergetycznej – z zachowaniem przepisów o ochronie informacji niejawnych lub innych in- formacji prawnie chronionych. Informacje te przedsiębiorstwo aktualizuje co najmniej raz na kwartał, uwzględniając dokonaną rozbudowę i modernizację sieci oraz realizowane i będące w trakcie realizacji przyłączenia oraz zamiesz- cza na swojej stronie internetowej. 9. W przypadku gdy przedsiębiorstwo energetyczne odmówi przyłączenia do sieci z powodu braku warunków ekonomicznych, o których mowa w ust. 1, za przy- łączenie do sieci przedsiębiorstwo energetyczne może ustalić opłatę w wysokości uzgodnionej z podmiotem ubiegającym się o przyłączenie do sieci w umowie o przyłączenie do sieci; przepisów ust. 8 nie stosuje się. 10. Koszty wynikające z nakładów na realizację przyłączenia podmiotów ubiegają- cych się o przyłączenie, w zakresie, w jakim zostały pokryte wpływami z opłat za przyłączenie do sieci, o których mowa w ust. 8 i 9, nie stanowią podstawy do ustalania w taryfie stawek opłat za przesyłanie lub dystrybucję paliw gazowych lub energii. [11. W umowie o przyłączenie do sieci ciepłowniczej mogą być ustalone niższe

Rozdział 3

Polityka energetyczna Art. 12. 1. Naczelnym organem administracji rządowej właściwym w sprawach polityki energetycznej jest Minister Gospodarki.¹²⁾ 2. Zadania Ministra Gospodarki¹²⁾ w zakresie polityki energetycznej obejmują: 1) przygotowanie projektu polityki energetycznej państwa i koordynowanie jej realizacji; 2) określanie szczegółowych warunków planowania i funkcjonowania syste- mów zaopatrzenia w paliwa i energię, w trybie i zakresie ustalonych w ustawie; 3) nadzór nad bezpieczeństwem zaopatrzenia w paliwa gazowe i energię elek- tryczną oraz nadzór nad funkcjonowaniem krajowych systemów energe- tycznych w zakresie określonym ustawą; 4) współdziałanie z wojewodami i samorządami terytorialnymi w sprawach planowania i realizacji systemów zaopatrzenia w paliwa i energię; 5) koordynowanie współpracy z międzynarodowymi organizacjami rządowymi w zakresie określonym ustawą; 6) (uchylony). 3. (uchylony).

Rozdział 4

Organ do spraw regulacji gospodarki paliwami i energią Art. 21. 1. Zadania z zakresu spraw regulacji gospodarki paliwami i energią oraz promowa- nia konkurencji realizuje Prezes Urzędu Regulacji Energetyki, zwany dalej „Pre- zesem URE”. 2. Prezes URE jest centralnym organem administracji rządowej. 2a. Prezesa URE powołuje Prezes Rady Ministrów, spośród osób wyłonionych w drodze otwartego i konkurencyjnego naboru, na wniosek ministra właściwego do spraw gospodarki. Prezes Rady Ministrów odwołuje Prezesa URE. 2b. Stanowisko Prezesa URE może zajmować osoba, która: 1) posiada tytuł zawodowy magistra lub równorzędny; 2) jest obywatelem polskim; 3) korzysta z pełni praw publicznych; 4) nie była skazana prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe; 5) posiada kompetencje kierownicze; 6) posiada co najmniej 6-letni staż pracy, w tym co najmniej 3-letni staż pracy na stanowisku kierowniczym; 7) posiada wykształcenie i wiedzę z zakresu spraw należących do właściwości Prezesa URE. 2c. Informację o naborze na stanowisko Prezesa URE ogłasza się przez umieszcze- nie ogłoszenia w miejscu powszechnie dostępnym w siedzibie urzędu oraz w Biuletynie Informacji Publicznej urzędu i Biuletynie Informacji Publicznej Kancelarii Prezesa Rady Ministrów. Ogłoszenie powinno zawierać: 1) nazwę i adres urzędu; 2) określenie stanowiska; 3) wymagania związane ze stanowiskiem wynikające z przepisów prawa; 4) zakres zadań wykonywanych na stanowisku; 5) wskazanie wymaganych dokumentów; 6) termin i miejsce składania dokumentów; 7) informację o metodach i technikach naboru. 2d. Termin, o którym mowa w ust. 2c pkt 6, nie może być krótszy niż 10 dni od dnia opublikowania ogłoszenia w Biuletynie Informacji Publicznej Kancelarii Preze- sa Rady Ministrów. 2e. Nabór na stanowisko Prezesa URE przeprowadza zespół, powołany przez mini- stra właściwego do spraw gospodarki, liczący co najmniej 3 osoby, których wie- dza i doświadczenie dają rękojmię wyłonienia najlepszych kandydatów. W toku naboru ocenia się doświadczenie zawodowe kandydata, wiedzę niezbędną do wykonywania zadań na stanowisku, na które jest przeprowadzany nabór, oraz kompetencje kierownicze. 2f. Ocena wiedzy i kompetencji kierowniczych, o których mowa w ust. 2e, może być dokonana na zlecenie zespołu przez osobę niebędącą członkiem zespołu, która posiada odpowiednie kwalifikacje do dokonania tej oceny. 2g. Członek zespołu oraz osoba, o której mowa w ust. 2f, mają obowiązek zachowa- nia w tajemnicy informacji dotyczących osób ubiegających się o stanowisko, uzyskanych w trakcie naboru. 2h. W toku naboru zespół wyłania nie więcej niż 3 kandydatów, których przedstawia ministrowi właściwemu do spraw gospodarki. 2i. Z przeprowadzonego naboru zespół sporządza protokół zawierający: 1) nazwę i adres urzędu; 2) określenie stanowiska, na które był prowadzony nabór, oraz liczbę kandyda- tów; 3) imiona, nazwiska i adresy nie więcej niż 3 najlepszych kandydatów uszere- gowanych według poziomu spełniania przez nich wymagań określonych w ogłoszeniu o naborze; 4) informację o zastosowanych metodach i technikach naboru; 5) uzasadnienie dokonanego wyboru albo powody niewyłonienia kandydata; 6) skład zespołu. 2j. Wynik naboru ogłasza się niezwłocznie przez umieszczenie informacji w Biule- tynie Informacji Publicznej urzędu i Biuletynie Informacji Publicznej Kancelarii Prezesa Rady Ministrów. Informacja o wyniku naboru zawiera: 1) nazwę i adres urzędu; 2) określenie stanowiska, na które był prowadzony nabór; 3) imiona, nazwiska wybranych kandydatów oraz ich miejsca zamieszkania w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego albo informację o niewyłonieniu kandydata. 2k. Umieszczenie w Biuletynie Informacji Publicznej Kancelarii Prezesa Rady Mi- nistrów ogłoszenia o naborze oraz o wyniku tego naboru jest bezpłatne. 3. (uchylony). 4. Prezes URE wykonuje zadania, o których mowa w ust. 1, przy pomocy Urzędu Regulacji Energetyki, zwanego dalej „URE”. 5. Wiceprezesa URE powołuje minister właściwy do spraw gospodarki, spośród osób wyłonionych w drodze otwartego i konkurencyjnego naboru, na wniosek Prezesa URE. Minister właściwy do spraw gospodarki odwołuje wiceprezesa URE. 5a. Zespół przeprowadzający nabór na stanowisko, o którym mowa w ust. 5, powo- łuje Prezes URE. 5b. Do sposobu przeprowadzania naboru na stanowisko, o którym mowa w ust. 5, stosuje się odpowiednio ust. 2b–2k. 6. Minister właściwy do spraw gospodarki, w drodze zarządzenia, nadaje statut URE, określający jego organizację wewnętrzną.

Rozdział 5

Koncesje i taryfy Art. 32. 1. Uzyskania koncesji wymaga wykonywanie działalności gospodarczej w zakre- sie: 1) wytwarzania paliw lub energii, z wyłączeniem wytwarzania: a) paliw stałych lub paliw gazowych, b) energii elektrycznej w źródłach o łącznej mocy zainstalowanej elek- trycznej nieprzekraczającej 50 MW niezaliczanych do odnawialnych źródeł energii lub do źródeł wytwarzających energię elektryczną w ko- generacji z wyłączeniem wytwarzania energii elektrycznej z biogazu rolniczego, c) ciepła w źródłach o łącznej mocy zainstalowanej cieplnej nieprzekra- czającej 5 MW; 2) magazynowania paliw gazowych w instalacjach magazynowych, skraplania gazu ziemnego i regazyfikacji skroplonego gazu ziemnego w instalacjach skroplonego gazu ziemnego, jak również magazynowania paliw ciekłych, z wyłączeniem: lokalnego magazynowania gazu płynnego w instalacjach o przepustowości poniżej 1 MJ/s oraz magazynowania paliw ciekłych w ob- rocie detalicznym; 3) przesyłania lub dystrybucji paliw lub energii, z wyłączeniem: dystrybucji pa- liw gazowych w sieci o przepustowości poniżej 1 MJ/s oraz przesyłania lub dystrybucji ciepła, jeżeli łączna moc zamówiona przez odbiorców nie prze- kracza 5 MW; 4) obrotu paliwami lub energią, z wyłączeniem: a) obrotu paliwami stałymi, obrotu energią elektryczną za pomocą instala- cji o napięciu poniżej 1 kV będącej własnością odbiorcy, obrotu pali- wami gazowymi, jeżeli roczna wartość obrotu nie przekracza równo- wartości 100.000 euro, obrotu gazem płynnym, jeżeli roczna wartość obrotu nie przekracza równowartości 10.000 euro oraz obrotu ciepłem, jeżeli moc zamówiona przez odbiorców nie przekracza 5 MW, b) obrotu paliwami gazowymi lub energią elektryczną dokonywanego na giełdzie towarowej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 26 paździer- nika 2000 r. o giełdach towarowych lub rynku organizowanym przez podmiot prowadzący na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej rynek re- gulowany w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ob- rocie instrumentami finansowymi przez towarowe domy maklerskie lub domy maklerskie prowadzące działalność maklerską w zakresie obrotu towarami giełdowymi oraz przez spółkę prowadzącą giełdę towarową, giełdową izbę rozrachunkową, Krajowy Depozyt Papierów Wartościo- wych S.A. lub przez spółkę, której Krajowy Depozyt Papierów Warto- ściowych S.A. przekazał wykonywanie czynności z zakresu zadań, o których mowa w art. 48 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi, nabywające paliwa gazowe lub energię elektryczną, z tytułu realizacji zadań określonych w ustawie z dnia 26 października 2000 r. o giełdach towarowych. 2. Koncesje na prowadzenie działalności, o której mowa w ust. 1 pkt 4, w zakresie obrotu gazem ziemnym z zagranicą, będą wydawane z uwzględnieniem dywer- syfikacji źródeł gazu oraz bezpieczeństwa energetycznego. 3. Rada Ministrów, na wniosek ministra właściwego do spraw gospodarki, określi, w drodze rozporządzenia, minimalny poziom dywersyfikacji dostaw gazu z za- granicy poprzez ustalenie maksymalnego procentowego udziału gazu z jednego źródła. Rozporządzenie określi poziom dywersyfikacji na okres co najmniej 10 lat. 4. Uzyskania koncesji, o której mowa w ust. 1 pkt 1, nie wymaga wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania ciepła uzyskiwanego w przemysłowych procesach technologicznych, a także gdy wielkość mocy zamó- wionej przez odbiorców nie przekracza 5 MW. 5. Uzyskania koncesji, o której mowa w ust. 1 pkt 4, nie wymaga wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie obrotu benzyną lotniczą oznaczoną symbo- lem PKWiU 23.20.11-40 oraz objętą kodem CN 2710 11 31, jeżeli roczna war- tość obrotu nie przekracza równowartości 1 000 000 euro. Art. 33. 1. Prezes URE udziela koncesji wnioskodawcy, który: 1) ma siedzibę lub miejsce zamieszkania na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym; 2) dysponuje środkami finansowymi w wielkości gwarantującej prawidłowe wykonywanie działalności bądź jest w stanie udokumentować możliwości ich pozyskania; 3) ma możliwości techniczne gwarantujące prawidłowe wykonywanie działal- ności; 4) zapewni zatrudnienie osób o właściwych kwalifikacjach zawodowych, o któ- rych mowa w art. 54; 5) uzyskał decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu albo de- cyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji w zakresie budowy obiektu energety- ki jądrowej, o której mowa w ustawie z dnia 29 czerwca 2011 r. o przygoto- waniu i realizacji inwestycji w zakresie obiektów energetyki jądrowej oraz inwestycji towarzyszących. 1a. Prezes URE udziela koncesji na obrót gazem ziemnym z zagranicą wnioskodaw- cy, który: 1) posiada własne pojemności magazynowe lub 2) zawarł umowę przedwstępną o świadczenie usługi magazynowania zapasów obowiązkowych gazu ziemnego, o których mowa w art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o zapasach ropy naftowej, produktów naftowych i ga- zu ziemnego oraz zasadach postępowania w sytuacjach zagrożenia bezpie- czeństwa paliwowego państwa i zakłóceń na rynku naftowym (Dz. U. Nr 52, poz. 343, z późn. zm.¹⁸⁾), w wielkości ustalonej zgodnie z art. 25 ust. 2 tej ustawy, lub 3) został zwolniony z obowiązku utrzymywania zapasów obowiązkowych gazu ziemnego, o którym mowa w art. 24 ust. 1 ustawy wymienionej w pkt 2. 2. Uzyskanie koncesji, o której mowa w ust. 1, nie zwalnia z obowiązku uzyskania innych koncesji lub zezwoleń wymaganych na podstawie odrębnych przepisów. 3. Nie może być wydana koncesja wnioskodawcy: 1) który znajduje się w postępowaniu upadłościowym lub likwidacji; 2) któremu w ciągu ostatnich 3 lat cofnięto koncesję na działalność określoną ustawą z przyczyn wymienionych w art. 58 ust. 2 ustawy o swobodzie dzia- łalności gospodarczej lub którego w ciągu ostatnich 3 lat wykreślono z reje- stru działalności regulowanej z przyczyn, o których mowa w art. 71 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej; 3) skazanemu prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo mające związek z przedmiotem działalności gospodarczej określonej ustawą. 4. (uchylony). 5. Prezes URE, za pośrednictwem ministra właściwego do spraw gospodarki, in- formuje Komisję Europejską o przyczynach odmowy udzielenia wnioskodawcy koncesji. Art. 34. 1. Przedsiębiorstwa energetyczne, którym została udzielona koncesja, wnoszą co- roczne opłaty do budżetu państwa, obciążające koszty ich działalności. 2. (uchylony). 3. Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, wysokość i sposób pobierania przez Prezesa URE opłat, o których mowa w ust. 1, z uwzględnieniem wysoko- ści przychodów przedsiębiorstw energetycznych osiąganych z działalności obję- tej koncesją, a także kosztów regulacji. 4. Przedsiębiorstwa energetyczne wytwarzające energię elektryczną w odna- wialnych źródłach energii o mocy nieprzekraczającej 5 MW są zwolnione z opłat, o których mowa w ust. 1, w zakresie wytwarzania energii w tych źródłach. Art. 35. 1. Wniosek o udzielenie koncesji powinien zawierać w szczególności: 1) oznaczenie wnioskodawcy i jego siedziby lub miejsca zamieszkania, a w razie ustanowienia pełnomocników do dokonywania czynności prawnych w imie- niu przedsiębiorcy – również ich imiona i nazwiska; 2) określenie przedmiotu oraz zakresu prowadzonej działalności, na którą ma być wydana koncesja, oraz projekt planu, o którym mowa w art. 16; 3) informacje o dotychczasowej działalności wnioskodawcy, w tym sprawozda- nia finansowe z ostatnich 3 lat, jeżeli podmiot prowadzi działalność gospo- darczą; 4) określenie czasu, na jaki koncesja ma być udzielona, wraz ze wskazaniem da- ty rozpoczęcia działalności; 5) określenie środków, jakimi dysponuje podmiot ubiegający się o koncesję, w celu zapewnienia prawidłowego wykonywania działalności objętej wnio- skiem; 6) numer w rejestrze przedsiębiorców albo ewidencji działalności gospodarczej oraz numer identyfikacji podatkowej (NIP). 1a. Wniosek o udzielenie koncesji na obrót gazem ziemnym z zagranicą powinien ponadto określać prognozowaną wielkość przywozu gazu ziemnego oraz sposób utrzymywania zapasów obowiązkowych gazu ziemnego na terytorium Rzeczy- pospolitej Polskiej lub państwa członkowskiego Unii Europejskiej, lub państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stro- ny umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, zgodnie z ustawą wymie- nioną w art. 33 ust. 1a pkt 2, lub zawierać informację o wydaniu przez ministra właściwego do spraw gospodarki decyzji, o której mowa w art. 24 ust. 5a tej ustawy, wraz z dołączoną kopią tej decyzji. 1b. Wnioskodawca, który rozpoczyna prowadzenie działalności gospodarczej wy- łącznie w zakresie wywozu gazu ziemnego, jest zwolniony z obowiązku dołą- czenia do wniosku o udzielenie koncesji na obrót gazem ziemnym z zagranicą informacji o wydaniu przez ministra właściwego do spraw gospodarki decyzji, o której mowa w art. 24 ust. 5a ustawy wymienionej w art. 33 ust. 1a pkt 2. 2. (uchylony). 3. Prezes URE odmawia udzielenia koncesji, gdy wnioskodawca nie spełnia wyma- ganych przepisami warunków. Art. 36. Koncesji udziela się na czas oznaczony, nie krótszy niż 10 lat i nie dłuższy niż 50 lat, chyba że przedsiębiorca wnioskuje o udzielenie koncesji na czas krótszy. Art. 37. 1. Koncesja powinna określać: 1) podmiot i jego siedzibę lub miejsce zamieszkania; 2) przedmiot oraz zakres działalności objętej koncesją; 3) datę rozpoczęcia działalności objętej koncesją oraz warunki wykonywania działalności; 4) okres ważności koncesji; 5) szczególne warunki wykonywania działalności objętej koncesją, mające na celu właściwą obsługę odbiorców, w zakresie: a) zapewnienia zdolności do dostarczania paliw lub energii w sposób cią- gły i niezawodny, przy zachowaniu wymagań jakościowych, określo- nych w przepisach wydanych na podstawie art. 9 ust. 1–4, 7 i 8, b) powiadamiania Prezesa URE o niepodjęciu lub zaprzestaniu bądź ogra- niczeniu prowadzenia działalności objętej koncesją, w okresie jej obo- wiązywania; 6) zabezpieczenie ochrony środowiska w trakcie oraz po zaprzestaniu konce- sjonowanej działalności; 7) numer w rejestrze przedsiębiorców albo ewidencji działalności gospodarczej oraz numer identyfikacji podatkowej (NIP). 2. Koncesja powinna ponadto określać warunki zaprzestania działalności przedsię- biorstwa energetycznego po wygaśnięciu koncesji lub po jej cofnięciu. 3. (uchylony). Art. 38. Udzielenie koncesji może być uzależnione od złożenia przez wnioskodawcę zabez- pieczenia majątkowego w celu zaspokojenia roszczeń osób trzecich, mogących po- wstać wskutek niewłaściwego prowadzenia działalności objętej koncesją, w tym szkód w środowisku. Art. 39. Przedsiębiorstwo energetyczne może złożyć wniosek o przedłużenie ważności kon- cesji, nie później niż na 18 miesięcy przed jej wygaśnięciem. Art. 40. 1. Prezes URE może nakazać przedsiębiorstwu energetycznemu, pomimo wyga- śnięcia koncesji, dalsze prowadzenie działalności objętej koncesją przez okres nie dłuższy niż 2 lata, jeżeli wymaga tego interes społeczny. 2. Jeżeli działalność prowadzona w warunkach określonych w ust. 1 przynosi stratę, przedsiębiorstwu energetycznemu należy się pokrycie strat od Skarbu Państwa w wysokości ograniczonej do uzasadnionych kosztów działalności określonej w koncesji, przy zachowaniu należytej staranności. 3. Koszty, o których mowa w ust. 2, są zatwierdzane przez Prezesa URE. Art. 41. 1. Prezes URE może zmienić warunki wydanej koncesji na wniosek przedsiębior- stwa energetycznego. 2. Prezes URE cofa koncesję w przypadkach: 1) określonych w art. 58 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej; 2) cofnięcia przez właściwego naczelnika urzędu celnego zezwolenia na prowa- dzenie składu podatkowego lub jego wygaśnięcia, jeżeli przed wygaśnięciem podmiot nie uzyskał nowego zezwolenia, w trybie i na zasadach określonych w przepisach odrębnych – w odniesieniu do działalności objętej tym zezwo- leniem; 3) w przypadku zmiany, w zakresie określonym w ustawie, warunków wyko- nywanej działalności gospodarczej objętej koncesją. 2a. Prezes URE cofa koncesję na obrót gazem ziemnym z zagranicą również w przypadku nieutrzymywania, przez przedsiębiorstwo energetyczne wykonujące działalność gospodarczą w zakresie przywozu gazu ziemnego w celu jego dal- szej odsprzedaży odbiorcom, zapasów obowiązkowych gazu ziemnego lub nie- zapewnienia ich dostępności zgodnie z art. 24 ust. 1 i 2, art. 24a oraz art. 25 ust. 2 albo ust. 5 ustawy wymienionej w art. 33 ust. 1a pkt 2. 3. Prezes URE cofa koncesję albo zmienia jej zakres w przypadkach określonych w art. 58 ust. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. 4. Prezes URE może cofnąć koncesję albo zmienić jej zakres: 1) w przypadkach określonych w art. 58 ust. 3 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej; 2) w przypadku podziału przedsiębiorstwa energetycznego lub jego łączenia z innymi podmiotami. 5. W przypadku, o którym mowa w ust. 2 pkt 2, Prezes URE powiadamia o cofnię- ciu koncesji właściwego dla podatnika naczelnika urzędu celnego. Art. 42. Koncesja udzielona przedsiębiorstwu energetycznemu na podstawie ustawy wygasa przed upływem czasu, na jaki została wydana, z dniem wykreślenia tego przedsię- biorstwa z właściwego rejestru lub ewidencji. Art. 43. 1. Kto zamierza wykonywać działalność gospodarczą polegającą na wytwarzaniu, przetwarzaniu, magazynowaniu, przesyłaniu, dystrybucji oraz obrocie paliwami lub energią, skraplaniu gazu ziemnego i regazyfikacji skroplonego gazu ziemne- go, podlegającą koncesjonowaniu, może ubiegać się o wydanie promesy konce- sji. 2. Promesę wydaje Prezes URE w drodze decyzji administracyjnej. 3. W promesie ustala się okres jej ważności, z tym że nie może on być krótszy niż 6 miesięcy. 4. W okresie ważności promesy nie można odmówić udzielenia koncesji na działal- ność określoną w promesie, chyba że uległ zmianie stan faktyczny lub prawny podany we wniosku o wydanie promesy. 5. Do wniosku o wydanie promesy stosuje się odpowiednio art. 35, z zastrzeżeniem ust. 6. 6. Wniosek o udzielenie promesy koncesji na obrót gazem ziemnym z zagranicą powinien określać prognozowaną wielkość przywozu gazu ziemnego oraz spo- sób utrzymywania zapasów obowiązkowych gazu ziemnego na terytorium Rze- czypospolitej Polskiej lub państwa członkowskiego Unii Europejskiej, lub pań- stwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy wymienionej w art. 33 ust. 1a pkt 2, lub zawierać zobowiązanie do wy- stąpienia do ministra właściwego do spraw gospodarki o wydanie decyzji, o któ- rej mowa w art. 24 ust. 5a tej ustawy. Art. 44. 1. Przedsiębiorstwo energetyczne, zapewniając równoprawne traktowanie odbior- ców oraz eliminowanie subsydiowania skrośnego, jest obowiązane prowadzić ewidencję księgową w sposób umożliwiający odrębne obliczenie kosztów i przychodów, zysków i strat dla wykonywanej działalności gospodarczej w za- kresie: 1) dostarczania paliw gazowych lub energii, w tym kosztów stałych, kosztów zmiennych i przychodów, odrębnie dla wytwarzania, przesyłania, dystrybucji i obrotu paliwami gazowymi lub energią, magazynowania paliw gazowych i skraplania gazu ziemnego lub regazyfikacji skroplonego gazu ziemnego, a także w odniesieniu do grup odbiorców określonych w taryfie, w tym sprze- daży paliw gazowych lub energii odbiorcom, którzy mają prawo wyboru sprzedawcy, i odbiorcom, którzy nie mają prawa wyboru sprzedawcy; 2) niezwiązanym z działalnością wymienioną w pkt 1. 2. Przedsiębiorstwa energetyczne są obowiązane do sporządzania i przechowywa- nia sprawozdań finansowych dotyczących poszczególnych rodzajów wykony- wanej działalności gospodarczej w zakresie dostarczania paliw gazowych lub energii, zawierających bilans oraz rachunek zysków i strat za okresy sprawoz- dawcze, na zasadach i w trybie określonych w przepisach o rachunkowości. 3. Przedsiębiorstwa energetyczne, które nie są obowiązane na podstawie odrębnych przepisów do publikowania sprawozdań finansowych, udostępniają te sprawoz- dania do publicznego wglądu w swojej siedzibie. Art. 45. 1. Przedsiębiorstwa energetyczne ustalają taryfy dla paliw gazowych lub energii, stosownie do zakresu wykonywanej działalności gospodarczej, o którym mowa w art. 32 ust. 1; taryfy należy kalkulować w sposób zapewniający: 1) pokrycie kosztów uzasadnionych działalności gospodarczej przedsiębiorstw energetycznych w zakresie wytwarzania, przetwarzania, przesyłania, dystry- bucji lub obrotu paliwami gazowymi i energią oraz magazynowania, skrapla- nia lub regazyfikacji paliw gazowych, wraz z uzasadnionym zwrotem z kapi- tału zaangażowanego w tę działalność; 1a) pokrycie kosztów uzasadnionych działalności gospodarczej przedsiębiorstw energetycznych w zakresie magazynowania paliw gazowych, w tym budo- wy, rozbudowy i modernizacji magazynów paliw gazowych, wraz z uzasad- nionym zwrotem z kapitału zaangażowanego w tę działalność w wysokości nie mniejszej niż stopa zwrotu na poziomie 6%; 2) pokrycie kosztów uzasadnionych ponoszonych przez operatorów systemów przesyłowych i dystrybucyjnych w związku z realizacją ich zadań; 3) ochronę interesów odbiorców przed nieuzasadnionym poziomem cen i stawek opłat. 1a. W kosztach działalności przedsiębiorstw energetycznych zajmujących się prze- syłaniem i dystrybucją energii elektrycznej, o których mowa w ust. 1 pkt 1, uwzględnia się koszty, które wynikają z nakładów ponoszonych na przedsię- wzięcia inwestycyjne podjęte przez przedsiębiorstwa energetyczne zajmujące się wytwarzaniem energii elektrycznej w latach 1993–1998, służące poprawie ochrony środowiska i efektywności wytwarzania energii elektrycznej, w części, jaką zatwierdzi Prezes URE, z uwzględnieniem przychodów uzyskanych ze sprzedaży energii elektrycznej na rynku konkurencyjnym, o którym mowa w art. 49 ust. 1. 1b. Przepisów ust. 1a nie stosuje się od dnia powstania obowiązku uiszczania opłaty przejściowej, o której mowa w ustawie wymienionej w art. 9a ust. 8e. 1c. W kosztach działalności przedsiębiorstw energetycznych zajmujących się prze- syłaniem lub dystrybucją energii elektrycznej, o których mowa w ust. 1 pkt 1, uwzględnia się koszty pobierania opłaty przejściowej, o której mowa w ustawie wymienionej w art. 9a ust. 8e. 2. Taryfy dla paliw gazowych, energii elektrycznej i ciepła mogą uwzględniać koszty współfinansowania przez przedsiębiorstwa energetyczne przedsięwzięć i usług zmierzających do zmniejszenia zużycia paliw i energii u odbiorców, sta- nowiących ekonomiczne uzasadnienie uniknięcia budowy nowych źródeł energii i sieci. 3. Taryfy dla paliw gazowych, energii elektrycznej i ciepła mogą uwzględniać koszty współfinansowania przez przedsiębiorstwa energetyczne przedsięwzięć związanych z rozwojem odnawialnych źródeł energii. 4. Przedsiębiorstwa energetyczne różnicują ceny i stawki opłat określone w tary- fach dla paliw gazowych, energii elektrycznej i ciepła dla różnych grup odbior- ców wyłącznie ze względu na koszty uzasadnione spowodowane realizacją świadczenia, o ile przepisy nie stanowią inaczej. 5. Przedsiębiorstwa energetyczne zajmujące się przesyłaniem lub dystrybucją paliw gazowych lub energii kalkulują stawki opłat za usługi przesyłania lub dystrybu- cji w taki sposób, aby udział opłat stałych w łącznych opłatach za świadczenie usług przesyłania lub dystrybucji dla danej grupy odbiorców nie był większy niż ustalony przez Prezesa URE. 6. Taryfy dla energii elektrycznej powinny uwzględniać, w odniesieniu do odbior- ców, skutki wprowadzenia opłaty przejściowej, o której mowa w ustawie wy- mienionej w art. 9a ust. 8e.

Rozdział 6

Urządzenia, instalacje, sieci i ich eksploatacja Art. 51. Projektowanie, produkcja, import, budowa oraz eksploatacja urządzeń, instalacji i sieci powinny zapewniać racjonalne i oszczędne zużycie paliw lub energii przy za- chowaniu: 1) niezawodności współdziałania z siecią; 2) bezpieczeństwa obsługi i otoczenia po spełnieniu wymagań ochrony środo- wiska; 3) zgodności z wymaganiami odrębnych przepisów, a w szczególności przepi- sów: prawa budowlanego, o ochronie przeciwporażeniowej, o ochronie przeciwpożarowej, o dozorze technicznym, o ochronie dóbr kultury, o mu- zeach, Polskich Norm wprowadzonych do obowiązkowego stosowania¹⁹⁾ lub innych przepisów wynikających z technologii wytwarzania energii i rodzaju stosowanego paliwa. Art. 52. 1. Producenci i importerzy urządzeń określają w dokumentacji technicznej wiel- kość zużycia paliw i energii, odniesioną do uzyskiwanej wielkości efektu użyt- kowego urządzenia w typowych warunkach użytkowania, zwaną dalej „efek- tywnością energetyczną”. 2. Producenci i importerzy urządzeń wprowadzanych do obrotu informują o efek- tywności energetycznej urządzeń na etykiecie i w charakterystyce technicznej. 3. (uchylony). 4. Minister właściwy do spraw gospodarki może określić, w drodze rozporządze- nia, wymagania w zakresie efektywności energetycznej, jakie powinny spełniać urządzenia, o których mowa w ust. 1, uwzględniając konieczność ochrony inte- resów odbiorców końcowych. 5. Minister właściwy do spraw gospodarki może określić, w drodze rozporządze- nia: 1) wymagania dotyczące dokumentacji technicznej, o której mowa w ust. 1, oraz stosowania etykiet i charakterystyk technicznych, o których mowa w ust. 2, 2) wzory etykiet, o których mowa w ust. 2 – uwzględniając konieczność zapewnienia efektywnego użytkowania urządzeń poprzez powszechny dostęp do informacji o efektywności energetycznej tych urządzeń. Art. 53. Zakazuje się wprowadzania do obrotu na obszarze kraju urządzeń niespełniających wymagań określonych w art. 52.

Rozdział 7

Kary pieniężne Art. 56. 1. Karze pieniężnej podlega ten, kto: 1) nie przestrzega obowiązków wynikających ze współpracy z jednostkami upoważnionymi do dysponowania energią elektryczną i paliwami gazowymi, wynikających z przepisów wydanych na podstawie art. 9 ust. 1–4; 1a) nie przestrzega obowiązku uzyskania i przedstawienia do umorzenia Preze- sowi URE świadectwa pochodzenia, świadectw pochodzenia biogazu lub świadectwa pochodzenia z kogeneracji albo nie uiszcza opłat zastępczych, o których mowa w art. 9a ust. 1 i 8, lub nie przestrzega obowiązków zakupu energii elektrycznej, o których mowa w art. 9a ust. 6, lub nie przestrzega obowiązków zakupu ciepła, o których mowa w art. 9a ust. 7, lub przedkłada Prezesowi URE wnioski o wydanie świadectwa pochodzenia, świadectw po- chodzenia biogazu lub świadectwa pochodzenia z kogeneracji zawierające dane lub informacje niezgodne ze stanem faktycznym; 1b) nie przedkłada Prezesowi URE do zatwierdzenia instrukcji, o której mowa w art. 9g ust. 7 i 8, lub mimo wezwania przedkłada instrukcję niespełniającą wymagań określonych w ustawie; 1c) nie przedstawia informacji, o których mowa w art. 7 ust. 8l, art. 9c ust. 3 pkt 9a lit. f, ust. 9–9b, art. 9d ust. 8, art. 11c ust. 3, art. 11e ust. 5 i art. 16 ust. 12 i 13, lub nie przedstawia sprawozdań, o których mowa w art. 9d ust. 5; 1d) nie przestrzega obowiązków wynikających z przepisów rozporządzenia (WE) nr 714/2009 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13 lipca 2009 r. w sprawie warunków dostępu do sieci w odniesieniu do transgranicznej wy- miany energii elektrycznej i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1228/2003; 1e) nie przestrzega obowiązków wynikających z przepisów rozporządzenia Par- lamentu Europejskiego i Rady nr 1775/2005/WE z dnia 28 września 2005 r. w sprawie warunków dostępu do sieci przesyłowych gazu ziemnego; 1f) nie przedkłada lub przedkłada niezgodną ze stanem faktycznym towarowemu domowi maklerskiemu lub domowi maklerskiemu, deklarację, o której mo- wa w art. 9a ust. 1b; 2) nie przestrzega obowiązku utrzymywania zapasów paliw, o którym mowa w art. 10 ust. 1, lub nie uzupełnia ich w terminie, o którym mowa w art. 10 ust. 1b lub 1c, obniża je w innych przypadkach niż wymienione w art. 10 ust. 1a, lub nie przekazuje informacji, o których mowa w art. 10 ust. 1e; 3) (skreślenie); 3a) nie stosuje się do ograniczeń w dostarczaniu i poborze energii, wprowadzo- nych na podstawie art. 11, art. 11c ust. 3 lub art. 11d ust. 3; 4) z nieuzasadnionych powodów odmawia zawarcia umowy, o której mowa w art. 7 ust. 1; 5) stosuje ceny i taryfy, nie przestrzegając obowiązku ich przedstawienia Preze- sowi URE do zatwierdzenia, o którym mowa w art. 47; 5a) nie przedkłada do zatwierdzenia taryfy wbrew żądaniu Prezesa URE, o któ- rym mowa w art. 47 ust. 1; 6) stosuje ceny lub stawki opłat wyższe od zatwierdzonych lub stosuje taryfę niezgodnie z określonymi w niej warunkami; 7) odmawia udzielenia informacji, o których mowa w art. 28; 7a) świadomie lub w wyniku niedbalstwa wprowadza w błąd Prezesa URE w zakresie przedstawianych na jego żądanie informacji, o których mowa w art. 28; 8) prowadzi ewidencję księgową niezgodnie z zasadami określonymi w art. 44; 9) zatrudnia osoby bez wymaganych ustawą kwalifikacji; 10) nie utrzymuje w należytym stanie technicznym obiektów, instalacji i urzą- dzeń; 11) wprowadza do obrotu na obszarze kraju urządzenia niespełniające wymagań określonych w art. 52; 12) nie przestrzega obowiązków wynikających z koncesji; 13) realizuje działania niezgodne z częścią planu, o której mowa w art. 20 ust. 6; 14) z nieuzasadnionych powodów wstrzymuje lub ogranicza dostarczanie paliw gazowych, energii elektrycznej lub ciepła do odbiorców; 15) z nieuzasadnionych powodów zwleka z powiadomieniem Prezesa URE lub zainteresowanego podmiotu o odmowie zawarcia umów, o których mowa w art. 4g ust. 1 lub art. 7 ust. 1; 16) z nieuzasadnionych powodów nie występuje do Prezesa URE z wnioskiem, o którym mowa w art. 4h ust. 2; 17) nie przestrzega obowiązków, o których mowa w art. 5a ust. 1-3; 18) nie wydaje w terminie, o którym mowa w art. 7 ust. 8g, warunków przyłą- czenia; 19) nie przestrzega warunków i wymagań technicznych korzystania z systemu elektroenergetycznego, procedur postępowania i wymiany informacji, a tak- że nie stosuje się do zasad i obowiązków w zakresie bezpieczeństwa pracy sieci elektroenergetycznej, planów i procedur stosowanych w sytuacji zagro- żenia bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej, instrukcji, o której mowa w art. 9g ust. 9, a także poleceń operatora systemu przesyłowego elektro- energetycznego lub systemu połączonego elektroenergetycznego, o których mowa w art. 11d ust. 1 i 2; 20) nie przestrzega warunków i kryteriów niezależności operatora systemu, o którym mowa w art. 9d ust. 1-2; 21) nie zapewnia wyznaczonemu dla swojej sieci operatorowi systemu spełnie- nia warunków i kryteriów niezależności, o których mowa w art. 9d ust. 1-2; 22) nie przedkłada do zatwierdzenia programu określającego przedsięwzięcia, jakie należy podjąć w celu zapewnienia niedyskryminacyjnego traktowania użytkowników systemu, o którym mowa w art. 9d ust. 4, lub nie przedkłada nowego programu, o którym mowa w art. 9d ust. 4b; 23) mimo uprzedniego wezwania, nie wykonuje w wyznaczonym terminie pro- gramu określającego przedsięwzięcia, jakie należy podjąć w celu zapewnie- nia niedyskryminacyjnego traktowania użytkowników systemu, o którym mowa w art. 9d ust. 4, zatwierdzonego przez Prezesa URE lub podejmuje działania niezgodne z postanowieniami tego programu; 24) będąc operatorem wyznaczonym na podstawie art. 9h, nie realizuje obo- wiązków operatora wynikających z ustawy; 25) z nieuzasadnionych powodów nie występuje do Prezesa URE z wnioskiem, o którym mowa w art. 9h ust. 1 i 6, oraz nie dopełnia warunków określonych w decyzji wydanej na podstawie art. 9h ust. 9; 26) nie przestrzega obowiązku, o którym mowa w art. 9h ust. 11; 27) nie przestrzega obowiązków, o których mowa w art. 9j ust. 1, 4 lub 5; 28) wytwarza biogaz rolniczy lub wytwarza energię elektryczną z biogazu rolni- czego bez wpisu do rejestru, o którym mowa w art. 9p ust. 1; 29) nie złożył w terminie sprawozdania kwartalnego, o którym mowa w art. 9r ust. 1, lub podał w tym sprawozdaniu nieprawdziwe dane; 30) utrudnia przeprowadzenie kontroli, o której mowa w art. 9s ust. 1; 31) nie przedkłada sprawozdań, o których mowa w art. 16 ust. 7, lub planów, o których mowa w art. 16 ust. 6 i 8; 32) nie przestrzega obowiązku, o którym mowa w art. 49a ust. 1 i 2; 33) naruszył sposób i tryb organizowania i przeprowadzania przetargu, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 49a ust. 12. 2. Karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, wymierza: 1) w zakresie pkt 1–27, 31–33 Prezes URE; 2) w zakresie pkt 28-30 Prezes Agencji Rynku Rolnego. 2a. Wysokość kary pieniężnej wymierzonej w przypadkach określonych w ust. 1 pkt 1a nie może być niższa niż: 1) w zakresie nieprzestrzegania obowiązku, o którym mowa w art. 9a ust. 1, ob- liczona według wzoru: Ko = 1,3 x (Oz – Ozz), gdzie poszczególne symbole oznaczają: Ko – minimalną wysokość kary pieniężnej, wyrażoną w złotych, Oz – opłatę zastępczą, obliczoną zgodnie z art. 9a ust. 2, wyrażoną w złotych, Ozz – uiszczoną opłatę zastępczą, wyrażoną w złotych; 2) w zakresie nieprzestrzegania obowiązku, o którym mowa w art. 9a ust. 6, ob- liczona według wzoru: Koz = Cc x (Eoo – Ezo), gdzie poszczególne symbole oznaczają: Koz – minimalną wysokość kary pieniężnej, wyrażoną w złotych, Cc – średnią cenę sprzedaży energii elektrycznej w poprzednim roku kalendarzowym, o której mowa w art. 23 ust. 2 pkt 18 lit. b, wyrażoną w złotych za 1 MWh, Eoo – ilość oferowanej do zakupu energii elektrycznej wytworzonej w odnawialnych źródłach energii, wyrażoną w MWh, Ezo – ilość zakupionej energii elektrycznej wytworzonej w odnawialnych źródłach energii w danym roku, wyrażoną w MWh; 3)²¹⁾w zakresie nieprzestrzegania obowiązków, o których mowa w art. 9a ust. 8, obliczona według wzoru: KS = 1,3 x (OZK – OZZK), gdzie poszczególne symbole oznaczają: KS – minimalną wysokość kary pieniężnej, wyrażoną w złotych, OZK – opłatę zastępczą, obliczoną zgodnie z art. 9a ust. 8a, wyrażoną w złotych, OZZK – uiszczoną opłatę zastępczą, wyrażoną w złotych. 2b. Wpływy z tytułu kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1 pkt 1a i 28-30, sta- nowią przychody Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. 2c. Wysokość kary pieniężnej wymierzonej w przypadku określonym w ust. 1 pkt 1f nie może być niższa niż wysokość obliczona wg wzoru: Ko = 1,3 x Oza +1,3 x Ozb gdzie poszczególne symbole oznaczają: Oza – opłata zastępcza nieuiszczona przez towarowy dom maklerski lub dom maklerski obliczona wg wzoru, o którym mowa w art. 9a ust. 2, w sto- sunku do energii elektrycznej zużytej przez przedsiębiorstwo energetycz- ne na własny użytek, a niewskazanej w deklaracji, o której mowa w art. 9a ust. 1b, Ozb – opłata zastępcza nieuiszczona przez towarowy dom maklerski lub dom maklerski obliczona wg wzoru, o którym mowa w art. 9a ust. 8a, w sto- sunku do energii elektrycznej zużytej przez przedsiębiorstwo energetycz- ne na własny użytek, a niewskazanej w deklaracji, o której mowa w art. 9a ust. 1b. 2d. Wysokość kary pieniężnej wymierzonej w przypadkach, o których mowa w: 1) ust. 1 pkt 29 wynosi 1.000 zł; 2) ust. 1 pkt 28 i 30 wynosi 10.000 zł. 2e. Wysokość kary pieniężnej wymierzonej w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 18, nie może być niższa niż 3.000 zł za każdy dzień zwłoki w wydaniu wa- runków przyłączenia. 2f. Wysokość kary pieniężnej wymierzonej w przypadkach, o których mowa w ust. 1 pkt 20 i 21, nie może być niższa niż 1% i wyższa niż 15% przychodu, o któ- rym mowa w ust. 3. 3. Wysokość kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1, nie może przekroczyć 15 % przychodu ukaranego przedsiębiorcy, osiągniętego w poprzednim roku podat- kowym, a jeżeli kara pieniężna związana jest z działalnością prowadzoną na podstawie koncesji, wysokość kary nie może przekroczyć 15 % przychodu uka- ranego przedsiębiorcy, wynikającego z działalności koncesjonowanej, osiągnię- tego w poprzednim roku podatkowym. 4. Kara pieniężna jest płatna na konto właściwego urzędu skarbowego, z zastrzeże- niem ust. 2b. 5. Niezależnie od kary pieniężnej określonej w ust. 1–4 Prezes URE może nałożyć karę pieniężną na kierownika przedsiębiorstwa energetycznego, z tym że kara ta może być wymierzona w kwocie nie większej niż 300 % jego miesięcznego wy- nagrodzenia. 6. Ustalając wysokość kary pieniężnej, Prezes URE uwzględnia stopień szkodliwo- ści czynu, stopień zawinienia oraz dotychczasowe zachowanie podmiotu i jego możliwości finansowe. 6a. Prezes URE może odstąpić od wymierzenia kary, jeżeli stopień szkodliwości czynu jest znikomy, a podmiot zaprzestał naruszania prawa lub zrealizował obowiązek. 7. Kary pieniężne, o których mowa w ust. 1, podlegają ściągnięciu w trybie przepi- sów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. 8. Prezes URE niezwłocznie powiadamia Komisję Europejską o zmianach przepi- sów w zakresie kar pieniężnych i o działaniach podejmowanych w przypadku naruszeń przepisów rozporządzenia (WE) nr 714/2009 Parlamentu Europejskie- go i Rady z dnia 13 lipca 2009 r. w sprawie warunków dostępu do sieci w odniesieniu do transgranicznej wymiany energii elektrycznej i uchylające roz- porządzenie (WE) nr 1228/2003, a także przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1775/2005/WE z dnia 28 września 2005 r. w sprawie warunków dostępu do sieci przesyłowych gazu ziemnego. Art. 57. 1. W razie nielegalnego pobierania paliw lub energii, przedsiębiorstwo energetycz- ne może: 1) pobierać od odbiorcy, a w przypadku, gdy pobór paliw lub energii nastąpił bez zawarcia umowy, może pobierać od osoby lub osób nielegalnie pobiera- jących paliwa lub energię opłatę w wysokości określonej w taryfie, chyba że nielegalne pobieranie paliw lub energii wynikało z wyłącznej winy osoby trzeciej, za którą odbiorca nie ponosi odpowiedzialności albo 2) dochodzić odszkodowania na zasadach ogólnych. 2. Należności z tytułu opłaty, o której mowa w ust. 1 pkt 1, stwierdzone prawo- mocnym wyrokiem sądu podlegają ściągnięciu w trybie przepisów ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296, z późn. zm.²²⁾).

Rozdział 8

Zmiany w przepisach obowiązujących, przepisy przejściowe i końcowe Art. 58–62. (pominięte)²³⁾