Dz.U. 2003 nr 188 poz. 1848Obwieszczeniewygaśnięcie aktu

Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 23 października 2003 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Prawo Spółdzielcze

open_in_newŹródło urzędowe (ISAP)downloadPobierz PDF
Masz sprawę związaną z tym aktem?
Tekst jednolityDz.U. 2003 poz. 1848 · stan na 21 stycznia 2013 · na podstawie: Opracowano na pod- stawie: tj. Dz. U. z 2003 r. Nr 188, poz. 1848, z 2004 r. Nr 99, poz. 1001, z 2005 r. Nr 122, poz. 1024, z 2006 r. Nr 94, poz. 651, z 2007 r. Nr 125, poz. 873, z 2008 r. Nr 163, poz. 1014, z 2009 r. Nr 77, poz. 649, z 2011 r. Nr 106, poz. 622, Nr 133, poz. 767, z 2012 r. poz. 951.
z dnia 16 września 1982 r.USTAWA Prawo spółdzielcze

Spis treści

Część I

Spółdzielnie

Tytuł I

Przepisy wspólne

Dział I

Spółdzielnia i jej statut Art. 1. § 1. Spółdzielnia jest dobrowolnym zrzeszeniem nieograniczonej liczby osób, o zmiennym składzie osobowym i zmiennym funduszu udziałowym, które w interesie swoich członków prowadzi wspólną działalność gospodarczą. § 2. Spółdzielnia może prowadzić działalność społeczną i oświatowo-kulturalną na rzecz swoich członków i ich środowiska. Art. 2. Spółdzielnia prowadzi działalność na podstawie niniejszej ustawy, innych ustaw oraz zarejestrowanego statutu. Art. 3. Majątek spółdzielni jest prywatną własnością jej członków. Art. 4. (uchylony). Art. 5. § 1. Statut spółdzielni powinien określać: 1) oznaczenie nazwy z dodatkiem „spółdzielnia” lub „spółdzielczy” i po- daniem jej siedziby; 2) przedmiot działalności spółdzielni oraz czas trwania, o ile założono ją na czas określony; 3) wysokość wpisowego oraz wysokość i ilość udziałów, które członek obowiązany jest zadeklarować, terminy wnoszenia i zwrotu oraz skutki niewniesienia udziału w terminie; jeżeli statut przewiduje wnoszenie więcej niż jednego udziału, może określać ich górną granicę; 4) prawa i obowiązki członków; 5) zasady i tryb przyjmowania członków, wypowiadania członkostwa, wykreślania i wykluczania członków; 6) zasady zwoływania walnych zgromadzeń, obradowania na nich i po- dejmowania uchwał; 7) zasady i tryb wyboru oraz odwoływania członków organów spółdzielni; 8) zasady podziału nadwyżki bilansowej (dochodu ogólnego) oraz pokry- wania strat spółdzielni. § 2. Statut ponadto powinien zawierać postanowienia, których wprowadzenia wy- magają przepisy niniejszej ustawy, oraz może zawierać inne postanowienia.

Dział II

Tryb zakładania i rejestrowania spółdzielni Art. 6. § 1. Osoby zamierzające założyć spółdzielnię (założyciele) uchwalają statut spół- dzielni, potwierdzając jego przyjęcie przez złożenie pod nim swoich podpi- sów, oraz dokonują wyboru organów spółdzielni, których wybór należy w myśl statutu do kompetencji walnego zgromadzenia, lub komisji organizacyj- nej w składzie co najmniej trzech osób. § 2. Liczba założycieli spółdzielni nie może być mniejsza od dziesięciu, jeżeli zało- życielami są osoby fizyczne, i trzech, jeżeli założycielami są osoby prawne. W spółdzielniach produkcji rolnej liczba założycieli – osób fizycznych nie może być mniejsza od pięciu. § 2a. Osoby fizyczne oraz osoby prawne prowadzące gospodarstwo rolne w rozu- mieniu przepisów o podatku rolnym lub prowadzące działalność rolniczą w zakresie działów specjalnych produkcji rolnej wyłącznie w celu organizowa- nia się: 1) w grupy producentów rolnych w rozumieniu ustawy z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw (Dz.U. Nr 88, poz. 983, z późn. zm.1)), 2) we wstępnie uznane grupy producentów owoców i warzyw oraz uznane organizacje producentów owoców i warzyw w rozumieniu ustawy z dnia 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców i warzyw, rynku chmielu, rynku tytoniu oraz rynku suszu paszowego (Dz.U. z 2008 r. Nr 11, poz. 70 i Nr 52, poz. 303) - mogą założyć spółdzielnię, której liczba założycieli nie może być mniejsza od pięciu. § 3-6. (uchylone). Art. 7. Spółdzielnia podlega obowiązkowi wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego.

Art. 8–10.

(uchylone).

Art. 11.4 orzeczenia

§ 1. Spółdzielnia nabywa osobowość prawną z chwilą wpisania jej do Krajowego
Rejestru Sądowego. § 2. Za czynności dokonane w interesie spółdzielni przed zarejestrowaniem osoby
działające do chwili zarejestrowania spółdzielni odpowiadają wobec osób
trzecich solidarnie. Za zobowiązania wynikające z tych czynności spółdziel-
nia odpowiada po jej zarejestrowaniu tak jak za zaciągnięte przez siebie. Jed-
nakże osoby działające przed zarejestrowaniem spółdzielni odpowiadają wo-
bec niej według przepisów prawa cywilnego.

Art. 12.

(uchylony).

Art. 12a.5 orzeczeń

§ 1. Zmiana statutu spółdzielni wymaga uchwały walnego zgromadzenia podjętej
większością 2/3 głosów. § 2. Zarząd jest obowiązany uchwałę o zmianie statutu zgłosić w ciągu trzydziestu
dni od daty jej podjęcia do sądu rejestrowego, załączając dwa odpisy protoko-
łu walnego zgromadzenia. § 3. Zmiana statutu nie wywołuje skutków prawnych przed jej wpisaniem do Kra-
jowego Rejestru Sądowego.

Art. 13.

(uchylony).

Art. 14.

Organem właściwym do publikowania ogłoszeń spółdzielczych przewidzianych w przepisach prawa jest „Monitor Spółdzielczy” wydawany przez Krajową Radę Spółdzielczą, z wyjątkiem ogłoszeń zamieszczanych na podstawie odrębnych przepisów w Monitorze Sądowym i Gospodarczym.

Dział III

Członkowie, ich prawa i obowiązki Art. 15. § 1. Spółdzielnia liczy co najmniej dziesięciu członków, a spółdzielnia produkcji rolnej oraz spółdzielnia, o której mowa w art. 6 § 2a, co najmniej pięciu członków, o ile statut nie wymaga liczby większej. § 2. Członkiem spółdzielni może być każda osoba fizyczna o pełnej zdolności do czynności prawnych, która odpowiada wymaganiom określonym w statucie, chyba że ustawa stanowi inaczej. § 3. Ponadto statut może określać wypadki, w których dopuszczalne jest członko- stwo osób o ograniczonej zdolności do czynności prawnych lub niemających tej zdolności. Osoby takie nie mogą być członkami organów spółdzielni. W walnym zgromadzeniu biorą one udział przez swoich przedstawicieli usta- wowych. § 4. Członkami spółdzielni mogą być również osoby prawne, o ile statut nie stano- wi inaczej. § 5. Spółdzielnia, której członkami w myśl statutu są wyłącznie osoby prawne, mu- si liczyć co najmniej trzech członków. Art. 16. § 1. Warunkiem przyjęcia na członka jest złożenie deklaracji. Deklaracja powinna być złożona pod nieważnością w formie pisemnej. Podpisana przez przystę- pującego do spółdzielni deklaracja powinna zawierać jego imię i nazwisko oraz miejsce zamieszkania, a jeżeli przystępujący jest osobą prawną - jej na- zwę i siedzibę, ilość zadeklarowanych udziałów, dane dotyczące wkładów, jeżeli statut ich wnoszenie przewiduje, a także inne dane przewidziane w sta- tucie. § 2. W formie pisemnej deklaruje się także dalsze udziały, jak i wszelkie zmiany danych zawartych w deklaracji. § 3. Członek może w deklaracji lub w odrębnym pisemnym oświadczeniu złożo- nym spółdzielni wskazać osobę, której spółdzielnia obowiązana jest po jego śmierci wypłacić udziały. Prawo z tego tytułu nie należy do spadku. Art. 16a. Spadkobierca zmarłego członka spółdzielni dziedziczy udziały, jeżeli jest członkiem spółdzielni lub złożył deklarację przystąpienia do spółdzielni. Jeżeli spadkobierców jest więcej niż jeden, powinni oni wskazać jednego spośród siebie, który uzyskuje prawo do udziałów, chyba że podzielą oni udziały między tych spadkobierców, któ- rzy złożyli deklarację przystąpienia do spółdzielni. Spółdzielnia nie może odmówić przyjęcia w poczet członków spadkobierców dziedziczących udziały, jeżeli odpo- wiadają oni wymogom określonym w statucie. Art. 17. § 1. Założyciele spółdzielni, którzy podpisali statut, stają się członkami spółdzielni z chwilą jej zarejestrowania. Przystępujący do spółdzielni po jej zarejestro- waniu stają się członkami spółdzielni z chwilą przyjęcia ich przez spółdziel- nię. § 2. Przyjęcie powinno być stwierdzone na deklaracji podpisem dwóch członków zarządu lub osób do tego przez zarząd upoważnionych z podaniem daty uchwały o przyjęciu. Obowiązuje to również przy zmianie danych dotyczą- cych zadeklarowanych udziałów lub wkładów. § 3. Jeżeli statut nie stanowi inaczej, uchwała w sprawie przyjęcia powinna być podjęta w ciągu miesiąca od dnia złożenia deklaracji. O uchwale o przyjęciu w poczet członków oraz o uchwale odmawiającej przyjęcia zainteresowany powinien być zawiadomiony pisemnie w ciągu dwóch tygodni od dnia jej powzięcia. Zawiadomienie o odmowie przyjęcia powinno zawierać uzasad- nienie. § 4. Statut spółdzielni powinien wskazywać organ spółdzielni właściwy do przyj- mowania członków. Jeżeli organem tym nie jest walne zgromadzenie, statut powinien wskazywać także organ, do którego służy odwołanie od decyzji odmawiającej przyjęcia, oraz określać terminy wniesienia i rozpatrzenia tego odwołania. Art. 18. § 1. Prawa i obowiązki wynikające z członkostwa w spółdzielni są dla wszystkich członków równe. § 2. Członek spółdzielni ma prawo: 1) uczestniczenia w walnym zgromadzeniu lub zebraniu grupy członkowskiej; 2) wybierania i bycia wybieranym do organów spółdzielni; 3) otrzymania odpisu statutu i regulaminów, zaznajamiania się z uchwałami organów spółdzielni, protokołami obrad organów spółdzielni, protokołami lustracji, rocznymi sprawozdaniami finansowymi, umowami zawieranymi przez spółdzielnię z osobami trzecimi, z zastrzeżeniem art. 81 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz.U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1116, z późn. zm.2)); 4) żądania rozpatrzenia przez właściwe organy spółdzielni wniosków dotyczących jej działalności; 5) udziału w nadwyżce bilansowej; 6) do świadczeń spółdzielni w zakresie jej statutowej działalności. § 3. Spółdzielnia może odmówić członkowi wglądu do umów zawieranych z osobami trzecimi, jeżeli naruszałoby to prawa tych osób lub jeżeli istnieje uzasadniona obawa, że członek wykorzysta pozyskane informacje w celach sprzecznych z interesem spółdzielni i przez to wyrządzi spółdzielni znaczną szkodę. Odmowa powinna być wyrażona na piśmie. Członek, któremu odmówiono wglądu do umów zawieranych przez spółdzielnie z osobami trzecimi, może złożyć wniosek do sądu rejestrowego o zobowiązanie spółdzielni do udostępnienia tych umów. Wniosek należy złożyć w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia członkowi pisemnej odmowy. § 4. Członkowi spółdzielni przysługują również inne prawa określone w ustawie lub w statucie. § 5. Członek spółdzielni ma obowiązek: 1) przestrzegania przepisów prawa, postanowień statutu i opartych na nich regulaminów; 2) dbania o dobro i rozwój spółdzielni oraz uczestniczenia w realizacji jej zadań statutowych.

2) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz.U. z 2004 r. Nr 19, poz.
177 i Nr 63, poz. 591, z 2005 r. Nr 72, poz. 643, Nr 122, poz. 1024, Nr 167, poz. 1398 i Nr 260,
poz. 2184, z 2006 r. Nr 165, poz. 1180 oraz z 2007 r. Nr 125, poz. 873.
§ 6. Członek spółdzielni wykonuje również inne obowiązki określone w ustawie lub w statucie. § 7. Przepisy ustawy, statut oraz umowy zawierane przez spółdzielnię z jej członkami określają prawa i obowiązki członków wynikające ze stosunków prawnych pochodnych od członkostwa w spółdzielni.

Art. 19.5 orzeczeń

§ 1. Członek spółdzielni obowiązany jest do wniesienia wpisowego oraz zadekla-
rowanych udziałów stosownie do postanowień statutu. § 2. Członek spółdzielni uczestniczy w pokrywaniu jej strat do wysokości zadekla-
rowanych udziałów. § 3. Członek spółdzielni nie odpowiada wobec wierzycieli spółdzielni za jej zobo-
wiązania.

Art. 20.2 orzeczenia

§ 1. Członek spółdzielni obowiązany jest zadeklarować jeden udział, jeżeli statut
nie zobowiązuje członków do zadeklarowania większej ilości udziałów.
§ 2. Statut może przewidywać wnoszenie przez członków wkładów na własność
spółdzielni lub do korzystania z nich przez spółdzielnię na podstawie innego
stosunku prawnego. W tym wypadku statut powinien określać charakter i za-
kres przysługującego spółdzielni prawa do wkładów, wysokość wkładów oraz
ich rodzaj, jeżeli są to wkłady niepieniężne, terminy ich wnoszenia, zasady
wyceny i zwrotu w wypadku likwidacji spółdzielni, wystąpienia członka lub
ustania członkostwa z innych przyczyn, a także w innych wypadkach przewi-
dzianych w statucie.

Art. 21.3 orzeczenia

Członek spółdzielni nie może przed ustaniem członkostwa żądać zwrotu wpłat dokonanych na udziały (nie dotyczy to jednak wpłat przekraczających ilość udziałów, których zadeklarowania wymaga statut obowiązujący w chwili żądania zwrotu). Zwrot tych wpłat nie może nastąpić przed zatwierdzeniem sprawozdania finansowego za rok, w którym członek wystąpił z żądaniem oraz w wypadku, gdy jego udziały zostały przeznaczone na pokrycie strat spółdzielni (art. 19 § 2). Sposób i termin zwrotu określa statut.

Art. 22.2 orzeczenia

Członek spółdzielni może wystąpić z niej za wypowiedzeniem. Wypowiedzenie powinno być dokonane pod nieważnością w formie pisemnej. Termin i okres wypowiedzenia określa statut. Za datę wystąpienia uważa się następny dzień po upływie okresu wypowiedzenia.

Art. 23.

(uchylony).

Art. 24.17 orzeczeń

§ 1. Spółdzielnia może rozwiązać stosunek członkostwa tylko przez wykluczenie
albo wykreślenie członka. § 2. Wykluczenie członka ze spółdzielni może nastąpić w wypadku, gdy z jego winy
umyślnej lub z powodu rażącego niedbalstwa dalsze pozostawanie w spółdzielni
nie da się pogodzić z postanowieniami statutu spółdzielni lub dobrymi
obyczajami. Statut określa przyczyny wykluczenia. § 3. Członek niewykonujący obowiązków statutowych z przyczyn przez niego
niezawinionych może być wykreślony z rejestru członków spółdzielni. Statut
określa przyczyny wykreślenia. § 4. Wykluczenia albo wykreślenia może dokonać, stosownie do postanowień
statutu, rada nadzorcza albo walne zgromadzenie spółdzielni. Organ, do którego
kompetencji należy podejmowanie uchwał w sprawie wykluczenia albo
wykreślenia, ma obowiązek wysłuchać wyjaśnień zainteresowanego członka
spółdzielni. § 5. Organ, który podjął uchwałę w sprawie wykreślenia albo wykluczenia, ma
obowiązek zawiadomić członka na piśmie wraz z uzasadnieniem o wykreśleniu
albo wykluczeniu ze spółdzielni w terminie dwóch tygodni od dnia podjęcia
uchwały. Uzasadnienie powinno w szczególności przedstawiać motywy, którymi
kierował się organ spółdzielni uznając, że zachowanie członka wyczerpuje
przesłanki wykluczenia albo wykreślenia określone w statucie. Zawiadomienie
zwrócone z powodu niezgłoszenia przez członka zmiany podanego przez niego
adresu ma moc prawną doręczenia. § 6. Jeżeli organem właściwym w sprawie wykluczenia albo wykreślenia członka ze
spółdzielni jest, zgodnie z postanowieniami statutu, rada nadzorcza, członek
spółdzielni ma prawo:

1)

odwołać się od uchwały o wykluczeniu albo wykreśleniu do walnego
zgromadzenia, w terminie określonym w statucie, albo

2)

zaskarżyć uchwałę rady nadzorczej do sądu w terminie sześciu tygodni od
dnia doręczenia członkowi uchwały z uzasadnieniem; przepisy art. 42 stosuje
się odpowiednio. § 7. W wypadku bezskutecznego upływu terminu do rozpatrzenia odwołania przez
walne zgromadzenie, termin do zaskarżenia do sądu uchwały rady nadzorczej, o
którym mowa w § 6 pkt 2, biegnie od dnia, w którym odwołanie powinno być
najpóźniej rozpatrzone. § 8. W wypadku wniesienia do walnego zgromadzenia odwołania od uchwały rady
nadzorczej w sprawie wykluczenia albo wykreślenia członek spółdzielni ma
prawo być obecny przy rozpatrywaniu odwołania i popierać je. Do wniesienia
odwołania i jego rozpatrzenia stosuje się postanowienia statutu o postępowaniu
wewnątrzspółdzielczym. § 9. Jeżeli statut nie przewiduje postępowania wewnątrzspółdzielczego, termin do
wniesienia odwołania, o którym mowa w § 6 pkt 1, wynosi miesiąc od dnia
doręczenia zawiadomienia o wykluczeniu albo wykreśleniu wraz z
uzasadnieniem. Odwołanie powinno być rozpatrzone na najbliższym walnym
zgromadzeniu, nie później jednak niż w ciągu dwunastu miesięcy od dnia
wniesienia odwołania. Odwołujący się członek spółdzielni powinien być
zawiadomiony o terminie walnego zgromadzenia co najmniej trzy tygodnie
przed tym terminem. § 10. Wykluczenie albo wykreślenie staje się skuteczne z chwilą:

1)

bezskutecznego upływu terminu do zaskarżenia do sądu uchwały rady
nadzorczej, chyba że członek przed upływem tego terminu wniósł odwołanie
od uchwały rady do walnego zgromadzenia;

2)

bezskutecznego upływu terminu do wniesienia do walnego zgromadzenia
odwołania od uchwały rady nadzorczej, jeżeli termin ten jest dłuższy od
terminu do zaskarżenia do sądu uchwały rady;

3)

bezskutecznego upływu terminu do zaskarżenia do sądu uchwały walnego
zgromadzenia;

4)

prawomocnego oddalenia przez sąd powództwa o uchylenie uchwały rady
nadzorczej albo walnego zgromadzenia.

Art. 25.2 orzeczenia

§ 1. Członka zmarłego skreśla się z rejestru członków spółdzielni ze skutkiem od
dnia, w którym nastąpiła śmierć. Osobę prawną będącą członkiem spółdzielni
skreśla się z rejestru członków ze skutkiem od dnia jej ustania.
§ 2. Jeżeli zmarły członek pozostawił więcej niż jednego spadkobiercę, spadkobier-
cy powinni w celu wykonywania przechodzących na nich praw majątkowych
zmarłego ustanowić wspólnego pełnomocnika lub wskazać zarządcę ustano-
wionego przez sąd przy odpowiednim zastosowaniu przepisów Kodeksu cy-
wilnego o zarządzie rzeczą wspólną.

Art. 26.3 orzeczenia

§ 1. Udział byłego członka wypłaca się na podstawie zatwierdzonego sprawozdania
finansowego za rok, w którym członek przestał należeć do spółdzielni. Spo-
sób i terminy wypłaty określa statut. § 2. Byłemu członkowi nie przysługuje prawo do funduszu zasobowego oraz do in-
nego majątku spółdzielni, z zastrzeżeniem art. 125 § 5a.

Art. 27.2 orzeczenia

§ 1. Członek może rozporządzać swoimi roszczeniami do spółdzielni o wypłatę
udziałów oraz o zwrot wkładów lub o wypłatę ich równowartości ze skutecz-
nością od dnia, w którym roszczenia te stały się wymagalne. § 2. Wierzyciel członka może uzyskać zaspokojenie z jego udziałów dopiero z
chwilą ustania członkostwa. § 3. Jeżeli egzekucja z innego majątku członka okaże się bezskuteczna, a przepis
szczególny nie stanowi inaczej, wierzyciel członka może skierować egzeku-
cję do wniesionych przez członka wkładów. W takim wypadku roszczenie
członka o zwrot wkładów lub ich równowartości staje się wymagalne po
upływie sześciu miesięcy od dnia zajęcia wkładów, chyba że wymagalność
tego roszczenia nastąpiła wcześniej na podstawie innych przepisów.
§ 4. W razie zajęcia przez wierzyciela członka wkładów stanowiących środki pro-
dukcji, spółdzielni służy prawo pierwszeństwa ich nabycia w postępowaniu
egzekucyjnym. § 5. Wierzytelności spółdzielni do członka z tytułu wpłat na udziały nie podlegają
zajęciu na rzecz wierzycieli spółdzielni.

Art. 28.

W razie otwarcia likwidacji w ciągu sześciu miesięcy lub wszczęcia postępowania upadłościowego w ciągu roku od dnia, w którym członek przestał należeć do spółdzielni, obowiązany jest on wobec spółdzielni do uczestniczenia w pokrywaniu jej strat tak, jak gdyby był nadal członkiem.

Art. 29.4 orzeczenia

§ 1. Roszczenia o wypłatę udziałów, udziału w nadwyżce bilansowej oraz z tytułu
zwrotu wkładów albo ich równowartości pieniężnej ulegają przedawnieniu z
upływem trzech lat. § 2. (uchylony). § 3. Przepis § 1 nie ma zastosowania do roszczeń o zwrot nieruchomości.

Art. 30.

Zarząd spółdzielni prowadzi rejestr członków zawierający ich imiona i nazwiska oraz miejsce zamieszkania (w odniesieniu do członków będących osobami prawnymi - ich nazwę i siedzibę), wysokość zadeklarowanych i wniesionych udziałów, wysokość wniesionych wkładów, ich rodzaj, jeżeli są to wkłady niepieniężne, zmiany tych danych, datę przyjęcia w poczet członków, datę wypowiedzenia członkostwa i jego ustania, a także inne dane przewidziane w statucie. Członek spółdzielni, jego małżonek i wierzyciel członka lub spółdzielni ma prawo przeglądać rejestr.

Art. 31.

Zarząd spółdzielni powinien wydać każdemu członkowi na jego żądanie odpis statutu oraz regulaminów wydanych na podstawie tego statutu.

Art. 32.5 orzeczeń

§ 1. Statut może stanowić, że w określonych w nim sprawach między członkiem a
spółdzielnią, członkowi przysługuje prawo odwołania się od uchwały organu
spółdzielni do innego wskazanego w statucie organu spółdzielni w
postępowaniu wewnątrzspółdzielczym. W tym wypadku statut powinien
określać zasady i tryb postępowania wewnątrzspółdzielczego, a w
szczególności terminy wniesienia i rozpatrzenia odwołania. § 2. W wypadku wniesienia przez członka odwołania w postępowaniu
wewnątrzspółdzielczym bieg przedawnienia i terminów zawitych ulega
zawieszeniu do dnia zakończenia tego postępowania, jednakże przez okres nie
dłuższy niż rok od dnia, w którym organ odwoławczy powinien rozpatrzyć
odwołanie. § 3. Postanowienia statutu o postępowaniu wewnątrzspółdzielczym nie mogą
ograniczać dochodzenia przez członków ich praw na drodze sądowej. W
wypadku zaskarżenia przez członka uchwały w postępowaniu
wewnątrzspółdzielczym i sądowym, postępowanie wewnątrzspółdzielcze ulega
umorzeniu.

Art. 33.2 orzeczenia

(uchylony).

Art. 34.1 orzeczenie

(uchylony).

Dział IV

Organy spółdzielni Art. 35. § 1. Organami spółdzielni są: 1) walne zgromadzenie; 2) rada nadzorcza, zwana dalej „radą”; 3) zarząd; 4) w spółdzielniach, w których walne zgromadzenie jest zastąpione przez zebranie przedstawicieli - zebrania grup członkowskich (art. 59). § 2. Wybory do organów spółdzielni, o których mowa w paragrafie poprzedzają- cym, dokonywane są w głosowaniu tajnym spośród nieograniczonej liczby kandydatów. Odwołanie członka organu następuje także w głosowaniu taj- nym. § 3. Statut może przewidywać powołanie także innych organów niż wymienione w § 1, składających się z członków spółdzielni. W takim wypadku statut określa zakres uprawnień tych organów oraz zasady wyboru i odwoływania ich członków. § 4. Jeżeli statut nie stanowi inaczej, przy obliczaniu wymaganej większości gło- sów dla podjęcia uchwały przez organ spółdzielni uwzględnia się tylko głosy oddane za i przeciw uchwale. § 5. Tryb zwoływania posiedzeń organów, o których mowa w § 1 pkt 2-4 i § 3, oraz sposób i warunki podejmowania uchwał przez te organy określa statut lub przewidziane w nim regulaminy tych organów.

Rozdział 1

Walne zgromadzenie Art. 36. § 1. Walne zgromadzenie jest najwyższym organem spółdzielni. § 2. Każdy członek ma jeden głos bez względu na ilość posiadanych udziałów. Sta- tut spółdzielni, której członkami mogą być wyłącznie osoby prawne, może okre- ślać inną zasadę ustalania liczby głosów przysługujących członkom. § 3. Członek może uczestniczyć w walnym zgromadzeniu przez pełnomocnika, je- żeli ustawa lub statut nie stanowią inaczej. Osoby prawne będące członkami spółdzielni biorą udział w walnym zgromadzeniu przez ustanowionego w tym celu pełnomocnika. § 4. Pełnomocnik nie może zastępować więcej niż jednego członka. Pełnomocnic- two powinno być udzielone na piśmie pod rygorem nieważności i dołączone do protokołu walnego zgromadzenia. § 5. Członek zarządu spółdzielni nie może być pełnomocnikiem na walnym zgro- madzeniu. Nie dotyczy to spółdzielni liczących nie więcej niż dziesięciu człon- ków, o ile statut nie stanowi inaczej. § 6. Pracownik spółdzielni może być pełnomocnikiem na walnym zgromadzeniu, tylko jeżeli jest również członkiem spółdzielni zatrudnionym na podstawie spół- dzielczej umowy o pracę. § 7. Członek ma prawo korzystania na własny koszt z pomocy prawnej lub pomocy eksperta. Osoby, z których pomocy korzysta członek, nie są uprawnione do za- bierania głosu. § 8. W walnym zgromadzeniu mają prawo uczestniczyć z głosem doradczym przedstawiciele związku rewizyjnego, w którym spółdzielnia jest zrzeszona, oraz przedstawiciele Krajowej Rady Spółdzielczej. Art. 37. § 1. Statut może postanowić, że jeżeli ilość członków przekroczy liczbę w nim określoną, walne zgromadzenie członków zostaje zastąpione przez zebranie przedstawicieli. W takim wypadku statut powinien określać zasady ustalania liczby przedstawicieli i ich wyboru oraz czas trwania przedstawicielstwa. § 2. Do zebrania przedstawicieli stosuje się odpowiednio przepisy niniejszej ustawy i statutu o walnych zgromadzeniach. § 3. O czasie, miejscu i porządku obrad zebrania przedstawicieli należy zawiado- mić wszystkich członków spółdzielni w sposób wskazany w statucie. § 4. Członek spółdzielni niebędący przedstawicielem może uczestniczyć w zebraniu przedstawicieli bez prawa głosu. Art. 38. § 1. Do wyłącznej właściwości walnego zgromadzenia należy: 1) uchwalanie kierunków rozwoju działalności gospodarczej oraz społecz- nej i kulturalnej; 2) rozpatrywanie sprawozdań rady, zatwierdzanie sprawozdań rocznych i sprawozdań finansowych oraz podejmowanie uchwał co do wniosków członków spółdzielni, rady lub zarządu w tych sprawach i udzielanie absolutorium członkom zarządu; 3) rozpatrywanie wniosków wynikających z przedstawionego protokołu polustracyjnego z działalności spółdzielni oraz podejmowanie uchwał w tym zakresie; 4) podejmowanie uchwał w sprawie podziału nadwyżki bilansowej (do- chodu ogólnego) lub sposobu pokrycia strat; 5) podejmowanie uchwał w sprawie zbycia nieruchomości, zbycia zakładu lub innej wyodrębnionej jednostki organizacyjnej; 6) podejmowanie uchwał w sprawie przystępowania do innych organizacji gospodarczych oraz występowania z nich; 7) oznaczanie najwyższej sumy zobowiązań, jaką spółdzielnia może za- ciągnąć; 8) podejmowanie uchwał w sprawie połączenia się spółdzielni, podziału spółdzielni oraz likwidacji spółdzielni; 9) rozpatrywanie w postępowaniu wewnątrzspółdzielczym odwołań od uchwał rady; 10) uchwalanie zmian statutu; 11) podejmowanie uchwał w sprawie przystąpienia lub wystąpienia spół- dzielni ze związku oraz upoważnienie zarządu do podejmowania dzia- łań w tym zakresie; 12) wybór delegatów na zjazd związku, w którym spółdzielnia jest zrzeszo- na. § 2. Statut może zastrzec do wyłącznej właściwości walnego zgromadzenia podej- mowanie uchwał również w innych sprawach. Art. 39. § 1. Walne zgromadzenie zwołuje zarząd przynajmniej raz w roku w ciągu sześciu miesięcy po upływie roku obrachunkowego. § 2. Zarząd zwołuje walne zgromadzenie także na żądanie: 1) rady; 2) przynajmniej jednej dziesiątej, nie mniej jednak niż trzech członków, jeżeli uprawnienia tego nie zastrzeżono w statucie dla większej liczby członków. § 3. W spółdzielniach, w których walne zgromadzenie jest zastąpione przez zebra- nie przedstawicieli, zarząd zwołuje je także na żądanie: 1) 1/3 przedstawicieli na zebranie przedstawicieli; 2) zebrań grup członkowskich obejmujących co najmniej 1/5 ogólnej licz- by członków spółdzielni. § 4. Żądanie zwołania walnego zgromadzenia powinno być złożone pisemnie z po- daniem celu jego zwołania. § 5. W wypadkach wskazanych w § 2 i 3 walne zgromadzenie (zebranie przedsta- wicieli) zwołuje się w takim terminie, aby mogło się ono odbyć w ciągu sze- ściu tygodni od dnia wniesienia żądania. Jeżeli to nie nastąpi, zwołuje je rada nadzorcza, związek rewizyjny, w którym spółdzielnia jest zrzeszona, lub Kra- jowa Rada Spółdzielcza, na koszt spółdzielni. Art. 40. § 1. O czasie, miejscu i porządku obrad walnego zgromadzenia zawiadamia się członków, związek rewizyjny, w którym spółdzielnia jest zrzeszona, oraz Krajową Radę Spółdzielczą w sposób i w terminach określonych w statucie. § 2. Uprawnieni do żądania zwołania walnego zgromadzenia (zebrania przedstawi- cieli), w myśl art. 39 § 2 i 3, mogą również żądać zamieszczenia oznaczonych spraw na porządku jego obrad, pod warunkiem wystąpienia z tym żądaniem w terminie przez statut określonym. Art. 41. § 1. Walne zgromadzenie może podejmować uchwały jedynie w sprawach objętych porządkiem obrad podanych do wiadomości członków w terminach i w spo- sób określonych w statucie. § 2. Uchwały podejmowane są zwykłą większością głosów w obecności co naj- mniej połowy uprawnionych do głosowania, chyba że ustawa lub statut sta- nowią inaczej. § 3. Z obrad walnego zgromadzenia sporządza się protokół, który powinien być podpisany przez przewodniczącego walnego zgromadzenia oraz przez inne osoby wskazane w statucie. § 4. Protokoły są jawne dla członków spółdzielni, przedstawicieli związku rewizyj- nego, w którym spółdzielnia jest zrzeszona, oraz dla Krajowej Rady Spół- dzielczej. § 5. Protokoły przechowuje zarząd spółdzielni co najmniej przez dziesięć lat, o ile przepisy w sprawie przechowywania akt nie przewidują terminu dłuższego. Art. 42. § 1. Uchwały walnego zgromadzenia obowiązują wszystkich członków spółdzielni oraz wszystkie jej organy. § 2. Uchwała sprzeczna z ustawą jest nieważna. § 3. Uchwała sprzeczna z postanowieniami statutu bądź dobrymi obyczajami lub godząca w interesy spółdzielni albo mająca na celu pokrzywdzenie jej członka może być zaskarżona do sądu. § 4. Każdy członek spółdzielni lub zarząd może wytoczyć powództwo o uchylenie uchwały. Jednakże prawo zaskarżenia uchwały w sprawie wykluczenia albo wykreślenia członka przysługuje wyłącznie członkowi wykluczonemu albo wykreślonemu. § 5. Jeżeli zarząd wytacza powództwo, spółdzielnię reprezentuje pełnomocnik ustanowiony przez radę nadzorczą, a spółdzielnię, w której nie powołuje się rady nadzorczej, pełnomocnik ustanowiony przez walne zgromadzenie. W wypadku nieustanowienia pełnomocnika sąd właściwy do rozpoznania sprawy ustanawia kuratora dla spółdzielni. § 6. Powództwo o uchylenie uchwały walnego zgromadzenia powinno być wniesione w ciągu sześciu tygodni od dnia odbycia walnego zgromadzenia, jeżeli zaś powództwo wnosi członek nieobecny na walnym zgromadzeniu na skutek jego wadliwego zwołania - w ciągu sześciu tygodni od dnia powzięcia wiadomości przez tego członka o uchwale, nie później jednak niż przed upływem roku od dnia odbycia walnego zgromadzenia. § 7. Jeżeli ustawa lub statut wymagają zawiadomienia członka o uchwale, termin sześciotygodniowy wskazany w § 6 biegnie od dnia tego zawiadomienia dokonanego w sposób wskazany w statucie. § 8. Sąd może nie uwzględnić upływu terminu, o którym mowa w § 6, jeżeli utrzymanie uchwały walnego zgromadzenia w mocy wywołałoby dla członka szczególnie dotkliwe skutki, a opóźnienie w zaskarżeniu tej uchwały jest usprawiedliwione wyjątkowymi okolicznościami i nie jest nadmierne. § 9. Orzeczenie sądu ustalające nieistnienie albo nieważność uchwały walnego zgromadzenia bądź uchylające uchwałę ma moc prawną względem wszystkich członków spółdzielni oraz wszystkich jej organów.

Rozdział 2

Rada nadzorcza Art. 43. (uchylony). Art. 44. Rada sprawuje kontrolę i nadzór nad działalnością spółdzielni. Art. 45. § 1. Rada składa się co najmniej z trzech członków wybranych stosownie do posta- nowień statutu przez walne zgromadzenie, zebranie przedstawicieli lub ze- brania grup członkowskich. § 2. Do rady mogą być wybierani wyłącznie członkowie spółdzielni. Jeżeli człon- kiem spółdzielni jest osoba prawna, do rady może być wybrana osoba niebę- dąca członkiem spółdzielni, wskazana przez osobę prawną. § 3. (uchylony). § 4. Kadencję rady określa statut, z zastrzeżeniem art. 82 ust. 4 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych. § 5. Przed upływem kadencji członek rady może być odwołany większością 2/3 głosów przez organ, który go wybrał. § 6. Członkowi rady spółdzielni można wypowiedzieć umowę o pracę albo warunki pracy lub płacy tylko w wypadkach, w których Kodeks pracy dopuszcza do- konanie takiej czynności w stosunku do członka zakładowego organu związ- ku zawodowego. Przepis ten stosuje się odpowiednio do członków rady świadczących pracę na innej podstawie niż umowa o pracę. Art. 46. § 1. Do zakresu działania rady należy: 1) uchwalanie planów gospodarczych i programów działalności społecznej i kulturalnej; 2) nadzór i kontrola działalności spółdzielni poprzez: a) badanie okresowych sprawozdań oraz sprawozdań finansowych, b) dokonywanie okresowych ocen wykonania przez spółdzielnię jej zadań gospodarczych, ze szczególnym uwzględnieniem przestrze- gania przez spółdzielnię praw jej członków, c) przeprowadzanie kontroli nad sposobem załatwiania przez zarząd wniosków organów spółdzielni i jej członków; 3) podejmowanie uchwał w sprawie nabycia i obciążenia nieruchomości oraz nabycia zakładu lub innej jednostki organizacyjnej; 4) podejmowanie uchwał w sprawie przystępowania do organizacji spo- łecznych oraz występowania z nich; 5) zatwierdzanie struktury organizacyjnej spółdzielni; 6) rozpatrywanie skarg na działalność zarządu; 7) składanie walnemu zgromadzeniu sprawozdań zawierających w szcze- gólności wyniki kontroli i ocenę sprawozdań finansowych; 8) podejmowanie uchwał w sprawach czynności prawnych dokonywanych między spółdzielnią a członkiem zarządu lub dokonywanych przez spółdzielnię w interesie członka zarządu oraz reprezentowanie spół- dzielni przy tych czynnościach; do reprezentowania spółdzielni wystar- czy dwóch członków rady przez nią upoważnionych. § 2. Statut może zastrzec do zakresu działania rady jeszcze inne uprawnienia. Statut może również przekazać do wyłącznej właściwości walnego zgromadzenia podejmowanie uchwał we wszystkich lub niektórych sprawach wymienio- nych w § 1 pkt 1, 3 oraz 5; w takim wypadku statut może przyjąć dla rady na- zwę komisji rewizyjnej. § 3. Statut może przewidywać wybór przez radę jej prezydium z zadaniem organi- zowania pracy rady. § 4. W celu wykonania swoich zadań rada może żądać od zarządu, członków i pra- cowników spółdzielni wszelkich sprawozdań i wyjaśnień, przeglądać księgi i dokumenty oraz sprawdzać bezpośrednio stan majątku spółdzielni. Art. 46a. W spółdzielni, o której mowa w art. 6 § 2a, oraz w spółdzielni produkcji rolnej w której liczba członków nie przekracza dziesięciu, nie powołuje się rady, o ile statut nie stanowi inaczej. W tym przypadku kompetencje rady wykonuje walne zgroma- dzenie członków. Art. 47. (uchylony).

Rozdział 3

Zarząd Art. 48. § 1. Zarząd kieruje działalnością spółdzielni oraz reprezentuje ją na zewnątrz. § 2. Podejmowanie decyzji niezastrzeżonych w ustawie lub statucie innym orga- nom należy do zarządu. Art. 49. § 1. Skład i liczbę członków zarządu określa statut. Statut może przewidywać za- rząd jednoosobowy, którym jest prezes, i ustalać wymagania, jakie powinna spełniać osoba wchodząca w skład zarządu lub prezes w zarządzie jednooso- bowym. § 2. Członków zarządu, w tym prezesa i jego zastępców, wybiera i odwołuje, sto- sownie do postanowień statutu, rada lub walne zgromadzenie. § 3. Spółdzielnie, których członkami są wyłącznie osoby prawne, wybierają zarząd spośród kandydatów będących osobami fizycznymi wskazanymi przez te osoby prawne. W spółdzielniach, w których członkami są osoby fizyczne i osoby prawne, członków zarządu wybiera się również spośród kandydatów wskazanych przez osoby prawne. § 4. Walne zgromadzenie może odwołać tych członków zarządu, którym nie udzie- liło absolutorium (art. 38 § 1 pkt 2), niezależnie od tego, który organ stosow- nie do postanowień statutu wybiera członków zarządu. W tym wypadku nie stosuje się przepisu art. 41 § 1. § 5. Zarząd jednoosobowy nie może dokonywać czynności w sprawach wynikają- cych ze stosunku członkostwa. Czynności takie są dokonywane przez radę nadzorczą, chyba że statut przewiduje właściwość walnego zgromadzenia. Art. 50. § 1. Jeżeli statut tak stanowi, członek zarządu wybierany przez walne zgromadzenie może być zawieszony w czynnościach przez radę, o ile jego działalność jest sprzeczna z przepisami prawa lub statutu. § 2. Rada zawieszając w czynnościach członka zarządu podejmuje uchwały nie- zbędne do prawidłowego prowadzenia działalności spółdzielni oraz zwołuje niezwłocznie walne zgromadzenie. § 3. Członka zawieszonego powiadamia się niezwłocznie w formie pisemnej o jego zawieszeniu z podaniem przyczyn zawieszenia. Art. 51. (uchylony). Art. 52. § 1. Z członkami zarządu zatrudnianymi w spółdzielni rada spółdzielni nawiązuje stosunek pracy - w zależności od powierzonego stanowiska - na podstawie umowy o pracę albo powołania (art.68 Kodeksu pracy). Nie dotyczy to spół- dzielni pracy, w których zatrudnienie członków następuje bez względu na stanowisko na podstawie spółdzielczej umowy o pracę, oraz tych spółdzielni produkcji rolnej, w których podstawą świadczenia pracy przez członków jest stosunek członkostwa. § 2. Odwołanie członka zarządu lub zawieszenie go w czynnościach nie narusza je- go uprawnień wynikających ze stosunku pracy lub innego stosunku prawne- go, którego przedmiotem jest świadczenie pracy. § 3. W razie odwołania członka zarządu zatrudnionego w spółdzielni na podstawie powołania, prawo odwołania go ze stanowiska pracy przysługuje zarządowi spółdzielni. Art. 53. (uchylony). Art. 54. § 1. Oświadczenia woli za spółdzielnię składają dwaj członkowie zarządu lub jeden członek zarządu i pełnomocnik. W spółdzielniach o zarządzie jednoosobo- wym oświadczenie woli mogą składać również dwaj pełnomocnicy. § 2. Oświadczenia, o których mowa w § 1, składa się w ten sposób, że pod nazwą spółdzielni osoby upoważnione do ich składania zamieszczają swoje podpisy. § 3. Oświadczenia pisemne skierowane do spółdzielni, a złożone w jej lokalu albo jednemu z członków zarządu lub pełnomocnikowi, mają skutek prawny względem spółdzielni. Art. 55. § 1. Zarząd może udzielić jednemu z członków zarządu lub innej osobie pełnomoc- nictwa do dokonywania czynności prawnych związanych z kierowaniem bie- żącą działalnością gospodarczą spółdzielni lub jej wyodrębnionej organiza- cyjnie i gospodarczo jednostki, a także pełnomocnictwa do dokonywania czynności określonego rodzaju lub czynności szczególnych. § 2. Statut spółdzielni może uzależnić udzielenie pełnomocnictwa przez zarząd od uprzedniej zgody rady.

Rozdział 4

Przepisy wspólne dla rady i zarządu Art. 56. § 1. Nie można być jednocześnie członkiem zarządu i przedstawicielem na zebranie przedstawicieli tej samej spółdzielni. Nie można być jednocześnie członkiem rady i zarządu tej samej spółdzielni. W razie konieczności rada może wyzna- czyć jednego lub kilku ze swoich członków do czasowego pełnienia funkcji członka (członków) zarządu. § 2. Członkowie zarządu i rady nie mogą brać udziału w głosowaniu w sprawach wyłącznie ich dotyczących. § 3. Członkowie rady i zarządu nie mogą zajmować się interesami konkurencyjny- mi wobec spółdzielni, a w szczególności uczestniczyć jako wspólnicy lub członkowie władz przedsiębiorców prowadzących działalność konkurencyjną wobec spółdzielni. Naruszenie zakazu konkurencji stanowi podstawę odwo- łania członka rady lub zarządu oraz powoduje inne skutki prawne przewi- dziane w odrębnych przepisach. § 4. W wypadku naruszenia przez członka rady nadzorczej zakazu konkurencji określonego w § 3 - rada może podjąć uchwałę o zawieszeniu członka tego organu w pełnieniu czynności. Statut określa termin zwołania posiedzenia or- ganu, który dokonał wyboru zawieszonego członka rady. Powyższy organ rozstrzyga o uchyleniu zawieszenia bądź odwołaniu zawieszonego członka rady. Art. 57. W skład rady nie mogą wchodzić osoby będące kierownikami bieżącej działalności gospodarczej spółdzielni lub pełnomocnikami zarządu oraz osoby pozostające z członkami zarządu lub kierownikami bieżącej działalności gospodarczej spółdzielni w związku małżeńskim albo w stosunku pokrewieństwa lub powinowactwa w linii prostej i w drugim stopniu linii bocznej. Art. 58. Członek zarządu, rady oraz likwidator odpowiada wobec spółdzielni za szkodę wy- rządzoną działaniem lub zaniechaniem sprzecznym z prawem lub postanowieniami statutu spółdzielni, chyba że nie ponosi winy.

Rozdział 5

Zebrania grup członkowskich Art. 59. § 1. W spółdzielniach, w których walne zgromadzenie zostaje zastąpione przez ze- branie przedstawicieli, z zastrzeżeniem art. 83 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych, organami tych spółdzielni są także ze- brania grup członkowskich. Zasady podziału członków na grupy członkow- skie i zasady działania tych zebrań określa statut. § 2. Do uprawnień zebrań grup członkowskich należy: 1) wybieranie i odwoływanie przedstawicieli na zebranie przedstawicieli; 2) wybieranie i odwoływanie członków rady spółdzielni, jeśli statut tak stanowi; 3) rozpatrywanie spraw, które mają być przedmiotem obrad najbliższego zebrania przedstawicieli, i zgłaszanie swoich wniosków w tych spra- wach; 4) rozpatrywanie okresowych sprawozdań rady i zarządu; 5) wyrażanie swojej opinii i zgłaszanie do właściwych organów spółdziel- ni wniosków w sprawach spółdzielni, a zwłaszcza we wspólnych spra- wach członków wchodzących w skład zebrania grupy. § 3. Statut może również określać inne zadania i uprawnienia zebrań grup człon- kowskich.

Dział V

(uchylony)

Dział VI

(uchylony)

Dział VII

Gospodarka spółdzielni Art. 67. Spółdzielnia prowadzi działalność gospodarczą na zasadach rachunku ekonomiczne- go przy zapewnieniu korzyści członkom spółdzielni. Art. 68. Spółdzielnia odpowiada za swoje zobowiązania całym majątkiem. Art. 69-74. (uchylone). Art. 75. Zysk spółdzielni, po pomniejszeniu o podatek dochodowy i inne obciążenia obo- wiązkowe wynikające z odrębnych przepisów ustawowych, stanowi nadwyżkę bilan- sową. Art. 76. Nadwyżka bilansowa podlega podziałowi na podstawie uchwały walnego zgroma- dzenia. Co najmniej 5% nadwyżki przeznacza się na zwiększenie funduszu zasobo- wego, jeżeli fundusz ten nie osiąga wysokości wniesionych udziałów obowiązko- wych. Art. 77. § 1. Część nadwyżki bilansowej pozostałej po dokonaniu odpisu, o którym mowa w art. 76, przeznacza się na cele określone w uchwale walnego zgromadzenia. § 2. Zasady podziału nadwyżki bilansowej między członków spółdzielni określa statut. § 3. Jeżeli zadeklarowane przez członka udziały nie zostały w pełni wniesione, kwoty przypadające członkowi z tytułu podziału nadwyżki bilansowej zalicza się na poczet jego niepełnych udziałów. § 4. Jeżeli podział części nadwyżki bilansowej między członków ma nastąpić w formie oprocentowania udziałów, w podziale tym uwzględnia się byłych członków (ich spadkobierców), którym przysługują roszczenia o wypłatę udziałów. Art. 78. § 1. Zasadniczymi funduszami własnymi tworzonymi w spółdzielni są: 1) fundusz udziałowy powstający z wpłat udziałów członkowskich, odpi- sów na udziały członkowskie z podziału nadwyżki bilansowej lub in- nych źródeł określonych w odrębnych przepisach; 2) fundusz zasobowy powstający z wpłat przez członków wpisowego, czę- ści nadwyżki bilansowej lub innych źródeł określonych w odrębnych przepisach. § 2. Spółdzielnia tworzy także inne fundusze własne przewidziane w odrębnych przepisach oraz w jej statucie. Art. 79-81. (uchylone). Art. 82. Oprocentowanie wkładów pieniężnych stanowi koszt uzyskania przychodów.

Art. 83.

(pominięty).

Art. 84–86.

(uchylone).

Art. 87.

Spółdzielnia prowadzi rachunkowość na zasadach określonych odrębnymi przepisami.

Art. 88.

(uchylony).

Art. 88a.

§ 1. Roczne sprawozdania finansowe spółdzielni podlegają badaniu pod względem
rzetelności i prawidłowości. Uchwałę w tym zakresie podejmuje rada nadzor-
cza. § 2. Roczne sprawozdanie finansowe podlega badaniu w trybie i według zasad
określonych w odrębnych przepisach. § 3. Przepis § 1 i § 2 stosuje się odpowiednio do sprawozdań finansowych stano-
wiących podstawę przy łączeniu i podziale spółdzielni.

Art. 89.1 orzeczenie

1. Roczne sprawozdanie z działalności spółdzielni, łącznie ze sprawozdaniem fi-
nansowym i opinią biegłego rewidenta, jeżeli podlega ono obowiązkowemu ba-
daniu, wykłada się w lokalu spółdzielni co najmniej na 14 dni przed terminem
walnego zgromadzenia w celu umożliwienia członkom spółdzielni zapoznania
się z nim. 2. Ogłaszanie przez organizacje spółdzielcze dokumentów, o których mowa w art.
70 ust. 1 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz.U. z 2002 r. Nr
76, poz. 694 oraz z 2003 r. Nr 60, poz. 535, Nr 124, poz. 1152 i Nr 139, poz.
1324), następuje w „Monitorze Spółdzielczym”.

Art. 90.5 orzeczeń

§ 1. Straty bilansowe spółdzielni pokrywa się z funduszu zasobowego, a w części
przekraczającej fundusz zasobowy - z funduszu udziałowego i innych fundu-
szów własnych spółdzielni według kolejności ustalonej przez statut. Straty
pierwszego roku obrachunkowego po założeniu spółdzielni mogą być pokryte
w roku następnym. § 2. Gdyby fundusze własne nie wystarczyły na pokrycie strat, walne zgromadzenie
może podjąć uchwałę zobowiązującą członków do wcześniejszego wpłacenia
udziałów, niż to przewiduje statut. § 3. Strata bilansowa w banku spółdzielczym pokrywana jest według zasad i w ter-
minach określonych w programie postępowania naprawczego, o którym mo-
wa w art. 142 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe (Dz.U. z
2002 r. Nr 72, poz. 665, Nr 126, poz. 1070, Nr 141, poz. 1178, Nr 144, poz.
1208, Nr 153, poz. 1271, Nr 169, poz. 1385 i 1387 i Nr 241, poz. 2074 oraz z
2003 r. Nr 50, poz. 424, Nr 60, poz. 525 i Nr 65, poz. 594).

Dział VIII

Lustracja Art. 91. § 1. Każda spółdzielnia obowiązana jest przynajmniej raz na trzy lata, a w okresie pozostawania w stanie likwidacji corocznie, poddać się lustracyjnemu bada- niu legalności, gospodarności i rzetelności całości jej działania. Lustracja obejmuje okres od poprzedniej lustracji. § 11. W spółdzielniach mieszkaniowych w okresie budowania przez nie budynków mieszkalnych i rozliczania kosztów budowy tych budynków, a także w spół- dzielniach w stanie likwidacji, lustrację przeprowadza się corocznie. § 12. Jeżeli spółdzielnia mieszkaniowa nie podda się badaniu lustracyjnemu prze- widzianemu w § 1 i § 11, związek rewizyjny, w którym spółdzielnia jest zrze- szona, lub Krajowa Rada Spółdzielcza przeprowadza z własnej inicjatywy badanie lustracyjne działalności spółdzielni na jej koszt. § 2. Spółdzielnia może wystąpić w każdym czasie o przeprowadzenie lustracji cało- ści lub części jej działalności albo tylko określonych zagadnień. Lustracja może być przeprowadzona na żądanie walnego zgromadzenia, rady lub 1/5 członków spółdzielni. § 21. Celem lustracji jest: 1) sprawdzenie przestrzegania przez spółdzielnię przepisów prawa i postanowień statutu; 2) zbadanie przestrzegania przez spółdzielnię prowadzenia przez nią działalności w interesie ogółu członków; 3) kontrola gospodarności, celowości i rzetelności realizacji przez spółdzielnię jej celów ekonomicznych, socjalnych oraz kulturalnych; 4) wskazywanie członkom na nieprawidłowości w działalności organów spółdzielni; 5) udzielanie organizacyjnej i instruktażowej pomocy w usuwaniu stwierdzonych nieprawidłowości oraz w usprawnieniu działalności spółdzielni. § 3. Lustrację przeprowadzają właściwe związki rewizyjne w spółdzielniach w nich zrzeszonych. Spółdzielnie niezrzeszone zlecają odpłatne przeprowadzenie lu- stracji wybranemu związkowi rewizyjnemu lub Krajowej Radzie Spółdziel- czej. § 4. Lustratora wyznacza związek rewizyjny, w którym spółdzielnia jest zrzeszona, lub Krajowa Rada Spółdzielcza. Obowiązki lustratora może pełnić osoba, która uzyskała uprawnienia lustracyjne wydane przez Krajową Radę Spół- dzielczą. Kryteria kwalifikacyjne lustratorów oraz tryb przeprowadzania lu- stracji określa Krajowa Rada Spółdzielcza. § 5. Jeżeli działalność lustratora jest niezgodna z prawem, a także jeżeli lustrator nie zachowuje w tajemnicy wiadomości o działalności spółdzielni uzyska- nych przy lustracji, Krajowa Rada Spółdzielcza z własnej inicjatywy lub na wniosek związku rewizyjnego, w którym spółdzielnia jest zrzeszona, może go pozbawić uprawnień lustratora. Zachowanie tajemnicy nie obowiązuje wobec organów lustrowanej spółdzielni, związku rewizyjnego, który lustratora wy- znaczył, Krajowej Rady Spółdzielczej oraz organów wymiaru sprawiedliwo- ści. § 6. Uchwała Krajowej Rady Spółdzielczej w sprawie pozbawienia uprawnień lu- stratora jest ostateczną decyzją w rozumieniu przepisów Kodeksu postępo- wania administracyjnego, który stosuje się odpowiednio. Art. 92. § 1. Lustrator obowiązany jest zawiadomić radę i zarząd o rozpoczęciu lustracji. Członkowie rady uprawnieni są do uczestniczenia w lustracji. § 2. Lustrator uprawniony jest do przeglądania ksiąg i wszelkich dokumentów w lustrowanej spółdzielni oraz do bezpośredniego sprawdzania jej stanu mająt- kowego, a organy spółdzielni i jej pracownicy obowiązani są do udzielania mu żądanych wyjaśnień i wszelkiej pomocy. Art. 93. § 1. Z czynności lustracyjnych lustrator sporządza protokół, który składa radzie i zarządowi spółdzielni. Protokół sporządzony przez lustratora ma moc doku- mentu urzędowego. § 1a. Na podstawie protokołu z lustracji przeprowadzający ją związek rewizyjny lub Krajowa Rada Spółdzielcza opracowuje wnioski polustracyjne oraz prze- kazuje je zarządowi i radzie. § 1b. Zarząd obowiązany jest corocznie przekazywać podmiotowi przeprowadzają- cemu lustrację i walnemu zgromadzeniu informację o realizacji wniosków polustracyjnych. § 2. Zarząd obowiązany jest na żądanie członka spółdzielni udostępnić mu do wglądu protokół lustracji oraz wnioski polustracyjne i informacje o ich reali- zacji. § 3. (uchylony). § 4. Wnioski z przeprowadzonej lustracji powinny być przedstawione przez radę nadzorczą najbliższemu walnemu zgromadzeniu. Art. 93a. § 1. Minister właściwy do spraw budownictwa, lokalnego planowania i zagospoda- rowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa ma prawo żądania informacji i danych, dotyczących organizacji i działalności spółdzielni mieszkaniowych, niezbędnych do dokonywania oceny zgodności z prawem i gospodarności działalności spółdzielni. § 2. W przypadku naruszenia prawa przez spółdzielnię mieszkaniową minister wy- stępuje do właściwego związku rewizyjnego, w którym spółdzielnia jest zrze- szona, lub do Krajowej Rady Spółdzielczej z wnioskiem o przeprowadzenie lustracji. Lustrację przeprowadza się na koszt spółdzielni. § 3. Lustrację, o której mowa w § 2, związek rewizyjny lub Krajowa Rada Spół- dzielcza ma obowiązek wszcząć w ciągu 30 dni od dnia otrzymania wniosku ministra. § 4. Podmiot przeprowadzający lustrację obowiązany jest przesłać protokół z czyn- ności lustracyjnych ministrowi. § 5. W przypadku niewykonania przez spółdzielnię mieszkaniową wniosków z przeprowadzonej lustracji minister nakazuje jej uwzględnienie tych wnio- sków w terminie 3 miesięcy. Art. 94. (uchylony). Art. 95. (uchylony).

Dział IX

Łączenie się spółdzielni Art. 96. Spółdzielnia może w każdym czasie połączyć się z inną spółdzielnią na podstawie uchwał walnych zgromadzeń łączących się spółdzielni, powziętych większością 2/3 głosów. Art. 97. Uchwały o połączeniu powinny zawierać: 1) oznaczenie spółdzielni przejmującej; 2) przyjęcie statutu stanowiącego podstawę dalszej jej działalności; statut nie może uszczuplać nabytych praw majątkowych członków; 3) datę połączenia. Art. 98. § 1. Podstawę rachunkową połączenia stanowią sprawozdania finansowe łączących się spółdzielni, sporządzone na dzień połączenia. § 2. Jeżeli walne zgromadzenia łączących się spółdzielni nie postanowią inaczej, podział nadwyżki bilansowej nastąpi oddzielnie według sprawozdań finanso- wych sporządzonych na dzień połączenia. Art. 99. Połączenie oraz wynikające z niego zmiany statutu wywierają skutek od chwili wpi- sania ich do Krajowego Rejestru Sądowego, z wyjątkiem przewidzianym w art. 102 § 1. Art. 100. Członkowie, którzy w chwili połączenia należeli do spółdzielni przejmowanej, stają się członkami spółdzielni przejmującej. Wpłaty na udziały wpisuje się członkom spółdzielni przejmowanej w takiej wysokości, jaka wynika z ustalonej w sprawozda- niu finansowym kwoty przejętego funduszu udziałowego. Art. 101. Wskutek połączenia majątek spółdzielni przejętej przechodzi na spółdzielnię przej- mującą, a wierzyciele i dłużnicy pierwszej stają się wierzycielami i dłużnikami dru- giej. Art. 102. § 1. Niezwłocznie po podjęciu uchwał o połączeniu zamiast zarządu i rady spół- dzielni przejmowanej działa zarząd i rada spółdzielni przejmującej. § 2. Zarząd spółdzielni przejmującej obowiązany jest niezwłocznie zgłosić uchwałę o połączeniu do Krajowego Rejestru Sądowego łączących się spółdzielni. § 3. Jeżeli uchwały walnych zgromadzeń o połączeniu tak stanowią, po wpisie po- łączenia do Krajowego Rejestru Sądowego spółdzielnia dokonuje niezwłocz- nie wyborów rady i zarządu.

Dział X

(uchylony)

Dział XI

Podział spółdzielni Art. 108. § 1. Spółdzielnia może podzielić się na podstawie uchwały walnego zgromadzenia podjętej zwykłą większością głosów w ten sposób, że z jej wydzielonej części zostaje utworzona nowa spółdzielnia. § 2. Uchwała o podziale spółdzielni powinna zawierać: 1) oznaczenie dotychczasowej spółdzielni i powstającej w wyniku podziału; 2) listę członków lub określenie grup członków przechodzących do powsta- jącej spółdzielni; 3) zatwierdzenie sprawozdania finansowego spółdzielni i planu podziału składników majątkowych oraz praw i zobowiązań; 4) datę podziału spółdzielni. Art. 108a uchylony (Dz.U. z 2002 r. Nr 240, poz. 2058) - uchylenie to niezgodne z Kon- stytucją - wyrok TK (Dz.U. z 2005 r. Nr 72, poz. 643)

Art. 108b.

§ 1. Członkowie spółdzielni, których prawa i obowiązki majątkowe są związane z
wyodrębnioną organizacyjnie jednostką spółdzielni albo z częścią majątku
spółdzielni, która nadaje się do takiego wyodrębnienia, mogą przyjąć uchwałę
większością głosów tych członków, o podziale w spółdzielni w ten sposób, że
z tej jednostki organizacyjnej albo części majątku zostanie utworzona nowa
spółdzielnia. W zakresie reprezentacji tych członków stosuje się odpowiednio
przepisy o zakładaniu spółdzielni. § 2. Zarząd dotychczasowej spółdzielni jest obowiązany niezwłocznie, jednak nie
dłużej niż w ciągu 60 dni, przygotować dokumenty niezbędne do dokonania
podziału, o którym mowa w § 1, oraz udostępnić je członkom żądającym po-
działu. § 3. Walne zgromadzenie dotychczasowej spółdzielni nie później niż w ciągu
trzech miesięcy od dnia doręczenia zarządowi spółdzielni żądania zwołania
walnego zgromadzenia w celu podjęcia uchwały o podziale spółdzielni, o któ-
rej mowa w § 1, podejmuje uchwałę o podziale lub odmawiającą podziału.
Uchwała odmawiająca podziału spółdzielni może być podjęta tylko ze wzglę-
du na ważne interesy gospodarcze dotychczasowej spółdzielni lub istotne in-
teresy jej członków. § 4. W razie nie podjęcia przez walne zgromadzenie dotychczasowej spółdzielni, w
terminie określonym w § 3, uchwały o podziale spółdzielni, lub w razie pod-
jęcia uchwały odmawiającej podziału, reprezentanci członków, którzy podjęli
uchwałę, o której mowa w § 1, mogą w terminie sześciu tygodni od dnia od-
bycia walnego zgromadzenia, wystąpić do sądu o wydanie orzeczenia zastę-
pującego uchwałę walnego zgromadzenia, o której mowa w § 3.
§ 5. Uchwała walnego zgromadzenia o podziale spółdzielni spełniająca wymagania
określone w art. 108 § 2 lub prawomocne orzeczenie sądu zastępujące taką
uchwałę stanowią podstawę do dokonania wpisów do Krajowego Rejestru
Sądowego i do księgi wieczystej. § 6. Koszty postępowania sądowego o wydanie orzeczenia, o którym mowa w § 4,
ponoszą solidarnie członkowie wnoszący o podział spółdzielni oraz dotych-
czasowa spółdzielnia.

Art. 109.2 orzeczenia

§ 1. Niezwłocznie po podjęciu przez walne zgromadzenie uchwały o podziale spół-
dzielni zebranie członków przechodzących do powstającej spółdzielni, a jeże-
li uchwałę o podziale spółdzielni podjęło zebranie przedstawicieli - zebranie
tych przedstawicieli, którzy przechodzą jako członkowie do powstającej
spółdzielni:
1) uchwala statut powstającej spółdzielni; statut ten nie może uszczuplać
nabytych praw majątkowych członków;
2) dokonuje wyboru tych organów spółdzielni, do których wyboru powoła-
ne jest, według przyjętego statutu, walne zgromadzenie.
§ 2. Podjęcie uchwał, o których mowa w paragrafie poprzedzającym, wymaga
zwykłej większości głosów. § 3. Jeżeli liczba członków przechodzących do powstającej spółdzielni jest mniej-
sza od liczby członków uprawniającej według statutu dotychczasowej spół-
dzielni do zastąpienia walnego zgromadzenia przez zebranie przedstawicieli,
uchwały, o których mowa w § 1, podejmuje w ciągu miesiąca od dnia podję-
cia uchwały o podziale spółdzielni zebranie członków przechodzących do
powstającej spółdzielni. Zebranie to zwołuje zarząd dotychczasowej spół-
dzielni, powiadamiając pisemnie zainteresowanych członków o terminie ze-
brania i porządku jego obrad.

Art. 110.1 orzeczenie

Zarząd spółdzielni powstającej jest obowiązany w terminie czternastu dni od dnia jego wyboru wystąpić z wnioskiem o wpisanie spółdzielni do Krajowego Rejestru Sądowego, a zarząd spółdzielni dotychczasowej - z wnioskiem o dokonanie w tym rejestrze wpisu o jej podziale. Przepis art. 7 stosuje się odpowiednio.

Art. 111.6 orzeczeń

Wskutek podziału spółdzielni na powstającą spółdzielnię przechodzą z chwilą jej zarejestrowania wynikające z planu podziału składniki majątkowe oraz prawa i zobowiązania. W tym też zakresie wierzyciele i dłużnicy dotychczasowej spółdzielni stają się wierzycielami i dłużnikami powstającej spółdzielni. Jednakże za zobowiązania powstałe przed podziałem spółdzielni spółdzielnia dotychczasowa i nowo powstała odpowiadają solidarnie.

Art. 112.1 orzeczenie

Do podziału spółdzielni stosuje się odpowiednio przepisy art. 98 § 1 i art. 100.

Dział XII

Likwidacja spółdzielni Art. 113. § 1. Spółdzielnia przechodzi w stan likwidacji: 1) z upływem okresu, na który, w myśl statutu, spółdzielnię utworzono; 2) wskutek zmniejszenia się liczby członków poniżej wskazanej w statucie lub w ustawie, jeżeli spółdzielnia w terminie jednego roku nie zwiększy liczby członków do wymaganej wielkości; 3) wskutek zgodnych uchwał walnych zgromadzeń zapadłych większością 3/4 głosów na dwóch kolejno po sobie następujących walnych zgroma- dzeniach, w odstępie co najmniej dwóch tygodni. § 2. W wypadkach przewidzianych w § 1 zarząd spółdzielni (likwidator) zgłosi do Krajowego Rejestru Sądowego otwarcie likwidacji spółdzielni i zawiadomi o tym właściwy związek rewizyjny. Jeżeli zarząd (likwidator) tego nie uczyni, zgłoszenia dokona związek rewizyjny, w którym spółdzielnia jest zrzeszona. Art. 114. § 1. Związek rewizyjny, w którym spółdzielnia jest zrzeszona, może podjąć uchwa- łę o postawieniu spółdzielni w stan likwidacji, jeżeli: 1) działalność spółdzielni wykazuje rażące i uporczywe naruszenia prawa lub postanowień statutu; 2) spółdzielnia została zarejestrowana z naruszeniem prawa; 3) spółdzielnia co najmniej od roku nie prowadzi działalności gospodar- czej. § 2. Uchwałę związku rewizyjnego, o której mowa w § 1, spółdzielnia może za- skarżyć do sądu w ciągu sześciu tygodni od dnia jej doręczenia wraz z uza- sadnieniem. W razie niezaskarżenia uchwały w ustawowym terminie lub uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego powództwo albo umarzającego postępowanie w sprawie, związek rewizyjny zgłasza do Krajowego Rejestru Sądowego wniosek o otwarcie likwidacji, wyznaczając jednocześnie likwida- tora. Art. 115. Jeżeli spółdzielnia nie rozpoczęła działalności gospodarczej w ciągu roku od dnia jej zarejestrowania i nie posiada majątku, może ulec wykreśleniu z Krajowego Rejestru Sądowego na wniosek związku rewizyjnego. Art. 116. § 1. Spółdzielnia postawiona w stan likwidacji na podstawie art. 113 § 1 pkt 3 może przed upływem roku od dnia podjęcia drugiej uchwały walnego zgromadze- nia o likwidacji przywrócić swoją działalność na podstawie uchwały walnego zgromadzenia podjętej większością 3/4 głosów. § 2. Zarząd lub likwidator powinni uchwałę o przywróceniu działalności spółdziel- ni zgłosić niezwłocznie do Krajowego Rejestru Sądowego, dołączając odpis protokołu walnego zgromadzenia. Dokonany wpis sąd ogłosi w Monitorze Spółdzielczym. Art. 117. Spółdzielnia w stanie likwidacji może połączyć się z inną spółdzielnią według zasad przewidzianych w art. 96-102. Art. 118. § 1. Likwidatorami spółdzielni mogą być członkowie ostatniego zarządu lub osoby wybrane przez walne zgromadzenie, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. § 2. Likwidator może nie być członkiem spółdzielni. Likwidatorem może być także osoba prawna. § 3. Umowę z likwidatorem o wykonanie czynności likwidacyjnych zawiera rada spółdzielni. W wypadku gdy zwołanie rady napotyka poważne trudności albo gdy likwidatora wyznacza związek rewizyjny, umowę z likwidatorem zawie- ra ten związek, działając w imieniu spółdzielni. Art. 119. § 1. Do likwidatora stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące zarządu spółdzielni i członków zarządu, jeżeli przepisy o likwidacji nie stanowią inaczej. § 2. Likwidator nie może zawierać nowych umów, chyba że jest to konieczne do przeprowadzenia likwidacji spółdzielni. Dalej idące ograniczenia może usta- nowić organ, który wyznaczył likwidatora. Ograniczenia takie powinny być niezwłocznie zgłoszone przez likwidatora do Krajowego Rejestru Sądowego. § 3. Jeżeli zwołanie walnego zgromadzenia lub rady spółdzielni napotyka poważne trudności, związek rewizyjny, w którym spółdzielnia jest zrzeszona, może upoważnić likwidatora do dokonania czynności określonego rodzaju, które wymagają uchwały walnego zgromadzenia lub rady spółdzielni. § 4. Likwidator może być odwołany w każdej chwili przez organ, który go wyzna- czył. Ponadto likwidatora może odwołać z ważnych przyczyn związek rewi- zyjny, w którym spółdzielnia jest zrzeszona. § 5. Organ, który odwołuje likwidatora, obowiązany jest równocześnie wyznaczyć innego. Art. 120. Z dniem wpisania do Krajowego Rejestru Sądowego otwarcia likwidacji wygasają uprzednio udzielone pełnomocnictwa podlegające wpisowi do Krajowego Rejestru Sądowego. Art. 121. § 1. Spółdzielnia w likwidacji zachowuje dotychczasową swoją nazwę z dodaniem wyrazów: „w likwidacji”. § 2. Osoba prawna wyznaczona na likwidatora składa oświadczenia w imieniu spółdzielni z zachowaniem przepisów normujących składanie oświadczeń tej osoby. Art. 122. Likwidator powinien niezwłocznie po wyznaczeniu go: 1) zgłosić do Krajowego Rejestru Sądowego wniosek o wpisanie otwarcia likwi- dacji spółdzielni, jeżeli nie zostało to jeszcze dokonane, i zawiadomić o tym związek rewizyjny, w którym spółdzielnia jest zrzeszona, oraz Krajową Radę Spółdzielczą; 2) powiadomić banki finansujące spółdzielnię oraz organy finansowe o otwarciu likwidacji spółdzielni; 3) ogłosić w Monitorze Spółdzielczym zawiadomienie o otwarciu likwidacji spółdzielni i wezwać wierzycieli do zgłoszenia wierzytelności w terminie trzech miesięcy od dnia tego ogłoszenia; 4) przystąpić do sporządzenia sprawozdania finansowego na dzień otwarcia li- kwidacji oraz listy zobowiązań spółdzielni; 5) sporządzić plan finansowy likwidacji i plan zaspokojenia zobowiązań. Art. 123. W czasie likwidacji nie stosuje się przepisu art. 90 § 1, w zakresie kolejności pokry- wania strat bilansowych. Art. 124. § 1. O odmowie zaspokojenia zgłoszonych wierzytelności likwidator powinien za- wiadomić wierzyciela pisemnie w ciągu czterech tygodni od dnia zgłoszenia wierzytelności. § 2. Na okres przewidziany w paragrafie poprzedzającym bieg przedawnienia lub terminu zawitego ulega zawieszeniu. § 3. Uznanie przez likwidatora wierzytelności przerywa bieg przedawnienia i ter- minu zawitego, jeżeli zostało dokonane pisemnie. Art. 125. § 1. Należności przypadające od spółdzielni zaspokaja się w następującej kolejno- ści: 1) koszty prowadzenia likwidacji; 2) należności ze stosunku pracy i należności, którym przepisy prawa przy- znają taką samą ochronę jak należnościom ze stosunku pracy, oraz od- szkodowanie z tytułu uszkodzenia ciała, wywołania rozstroju zdrowia lub pozbawienia życia, w tym również odszkodowanie z tytułu wypad- ków przy pracy i chorób zawodowych; 3) podatki i inne należności, do których stosuje się przepisy o zobowiąza- niach podatkowych, oraz należności z tytułu kredytów bankowych; 4) inne należności. § 2. O ile należności nie są jeszcze wymagalne lub są sporne, kwoty potrzebne na ich pokrycie powinny być złożone do depozytu sądowego. § 3. Z kwot pozostałych po spłaceniu wszystkich należności i po złożeniu do depo- zytu sądowego sum całkowicie zabezpieczających należności sporne lub nie- wymagalne dokonuje się stosunkowej wypłaty udziałów. Wypłaty tej nie można jednak dokonać przed upływem sześciu miesięcy od dnia ogłoszenia wzywającego wierzycieli. § 4. Wierzyciele, którzy zgłosili wierzytelności po upływie tego terminu, mogą ich dochodzić z nierozdzielonego jeszcze majątku spółdzielni. § 5. Pozostały majątek zostaje przeznaczony na cele określone w uchwale ostatnie- go walnego zgromadzenia. § 5a. Jeżeli zgodnie z uchwałą, o której mowa w § 5, pozostały majątek ma być w całości lub części podzielony między członków, w podziale tym uwzględnia się byłych członków, którym do chwili przejścia albo postawienia spółdzielni w stan likwidacji nie wypłacono wszystkich udziałów. § 5b. Przepisu § 5a nie stosuje się do spółdzielni mieszkaniowych. § 6. Jeżeli uchwała walnego zgromadzenia nie zawiera stosownego wskazania, li- kwidator przekazuje pozostały majątek nieodpłatnie na cele spółdzielcze lub społeczne. Art. 126. § 1. Po zakończeniu likwidacji likwidator przedstawia walnemu zgromadzeniu do zatwierdzenia sprawozdanie finansowe na dzień zakończenia likwidacji. § 2. Jeżeli zwołanie walnego zgromadzenia napotyka poważne trudności, likwida- tor przedstawia sprawozdanie finansowe do zatwierdzenia związkowi rewi- zyjnemu, w którym spółdzielnia jest zrzeszona. § 3. Po zatwierdzeniu sprawozdania finansowego na dzień zakończenia likwidacji, likwidator zgłasza do Krajowego Rejestru Sądowego wniosek o wykreślenie spółdzielni z Krajowego Rejestru Sądowego oraz przekazuje księgi i doku- menty zlikwidowanej spółdzielni do przechowania. Wykreślenie powinno być ogłoszone przez sąd. Art. 127. W razie zaspokojenia wszelkich należności przypadających od spółdzielni i złożenia do depozytu sądowego kwot na zabezpieczenie należności spornych lub niewyma- galnych, spółdzielnia może ulec wykreśleniu z Krajowego Rejestru Sądowego przed zakończeniem prowadzonych przez nią lub przeciwko niej sporów sądowych. W takim wypadku w miejsce spółdzielni wchodzi jako strona związek rewizyjny, w którym spółdzielnia jest zrzeszona. Związek rewizyjny obowiązany jest do przeka- zania kwot uzyskanych w wyniku sporu na cele określone stosownie do art. 125 § 5 i 6. Art. 128. § 1. Po wykreśleniu spółdzielni z Krajowego Rejestru Sądowego likwidator odpo- wiada wobec wierzycieli spółdzielni za wyrządzone im szkody przez niedo- pełnienie swoich ustawowych obowiązków. § 2. Przepis paragrafu poprzedzającego stosuje się odpowiednio do członków ostat- niego zarządu spółdzielni wykreślonej z Krajowego Rejestru Sądowego w trybie określonym w art. 115. Art. 129. Minister Sprawiedliwości, w porozumieniu z Ministrem Edukacji Narodowej oraz po zasięgnięciu opinii Krajowej Rady Spółdzielczej, określi w drodze rozporządze- nia sposób i czas przechowywania ksiąg i dokumentów zlikwidowanych spółdzielni oraz organizacji spółdzielczych.

Dział XIII

Upadłość spółdzielni Art. 130. § 1. Ogłoszenie upadłości spółdzielni następuje w razie jej niewypłacalności. § 2. Jeżeli według sprawozdania finansowego spółdzielni ogólna wartość jej akty- wów nie wystarcza na zaspokojenie wszystkich zobowiązań, zarząd powinien niezwłocznie zwołać walne zgromadzenie, na którego porządku obrad za- mieszcza sprawę dalszego istnienia spółdzielni. § 3. Pomimo niewypłacalności spółdzielni walne zgromadzenie może podjąć uchwałę o dalszym istnieniu spółdzielni, jeżeli wskaże środki umożliwiające wyjście jej ze stanu niewypłacalności. § 4. W razie podjęcia przez walne zgromadzenie uchwały o postawieniu spółdzielni w stan upadłości, zarząd spółdzielni obowiązany jest niezwłocznie zgłosić do

ad. art. 129 obecnie:
sądu wniosek o ogłoszenie upadłości.
ministrem właści-
wym ds. kultury i
ochrony dziedzictwa

Art. 131.

narodowego
Z wnioskiem o ogłoszenie upadłości spółdzielni będącej w stanie likwidacji obowiązany jest wystąpić do sądu likwidator niezwłocznie po stwierdzeniu niewypłacalności spółdzielni.

Art. 132.2 orzeczenia

Na wniosek wierzyciela, który zgłosił wniosek o ogłoszenie upadłości spółdzielni, sąd może zarządzić postawienie jej w stan upadłości pomimo uchwały walnego zgromadzenia spółdzielni o dalszym jej istnieniu.

Art. 133.

Jeżeli ze sprawozdania finansowego sporządzonego przez zarząd lub przez likwidatora wynika, że majątek spółdzielni, która zaprzestała swej działalności, nie wystarcza na pokrycie kosztów postępowania upadłościowego, a wierzyciele nie wyrażą zgody na ich pokrycie, sąd na wniosek wierzycieli lub Krajowej Rady Spółdzielczej zarządzi wykreślenie spółdzielni z Krajowego Rejestru Sądowego, zawiadamiając o tym wierzycieli i Krajową Radę Spółdzielczą. W takim wypadku nie przeprowadza się postępowania upadłościowego.

Art. 134.1 orzeczenie

Przepisy o organach spółdzielni stosuje się także podczas postępowania upadłościowego, jeżeli z przepisów prawa upadłościowego nie wynika inaczej.

Art. 135.

Po ogłoszeniu upadłości członkowie spółdzielni, na żądanie syndyka upadłości, nie-zwłocznie uiszczają niewpłaconą jeszcze część udziału.

Art. 136.2 orzeczenia

Po ukończeniu postępowania upadłościowego syndyk upadłości zgłosi do sądu rejestrowego wniosek o wykreślenie spółdzielni z Krajowego Rejestru Sądowego.

Art. 137.4 orzeczenia

Do postępowania upadłościowego w sprawach nieuregulowanych niniejszą ustawą stosuje się przepisy prawa upadłościowego.

Tytuł II

Przepisy szczególne dla spółdzielni produkcji rolnej, spółdzielni kółek rolniczych i spółdzielni pracy

Dział I

Spółdzielnie produkcji rolnej

Rozdział I

Rolnicze spółdzielnie produkcyjne

Oddział 1

Przedmiot działalności i członkostwo Art. 138. Przedmiotem działalności rolniczej spółdzielni produkcyjnej jest prowadzenie wspólnego gospodarstwa rolnego oraz działalności na rzecz indywidualnych gospo- darstw rolnych członków. Spółdzielnia może również prowadzić inną działalność gospodarczą. Art. 139. § 1. Członkami spółdzielni mogą być rolnicy będący: 1) właścicielami lub posiadaczami samoistnymi gruntów rolnych; 2) dzierżawcami, użytkownikami lub innymi posiadaczami zależnymi gruntów rolnych. § 2. Członkami spółdzielni mogą być również inne osoby mające kwalifikacje przydatne do pracy w spółdzielni. § 3. (uchylony).

Art. 140.

(uchylony).

Oddział 2

Wkłady gruntowe i pieniężne Art. 141. § 1. Statut spółdzielni może przewidywać, że członek posiadający grunty jest obo- wiązany wnieść je w całości lub części jako wkład do spółdzielni. § 2. Przez wkład gruntowy rozumie się grunty oraz budynki lub ich części i inne urządzenia trwale z gruntem związane, znajdujące się na tych gruntach w chwili ich wniesienia. § 3. Wniesienie wkładu gruntowego przez posiadacza zależnego wymaga zgody właściciela. Art. 142. Statut może przewidywać, że członkowi przysługuje prawo do działki przyzagrodo- wej. W takim wypadku statut powinien określać, którym członkom przysługuje pra- wo do działki przyzagrodowej, wielkość działek i sposób ich wydzielania. Art. 143. Użytkowanie przez spółdzielnię wkładów gruntowych jest odpłatne. Statut określa zasady wynagradzania za użytkowanie tych wkładów. Art. 144. § 1. Grunty wniesione jako wkłady ocenia się na zasadzie szacunku porównawcze- go ich wartości użytkowej. § 2. Budynki i inne urządzenia stanowiące wkład szacuje się w pieniądzach według stanu i cen z dnia wniesienia. Art. 145. § 1. Jeżeli statut lub umowa z członkiem inaczej nie postanawia, spółdzielnia na- bywa prawo użytkowania wkładu gruntowego wniesionego przez członka, z chwilą przejęcia tego wkładu. § 2. Użytkowanie przez spółdzielnię wniesionych przez członka wkładów grunto- wych regulują przepisy Kodeksu cywilnego.

Art. 146.

(uchylony).

Art. 147.

§ 1. Członek będący właścicielem gruntu stanowiącego jego wkład może tym grun-
tem rozporządzać aktami między żyjącymi lub na wypadek śmierci, jednakże
o zamierzonym przeniesieniu własności gruntu na osobę niebędącą członkiem
tej samej spółdzielni powinien spółdzielnię uprzedzić co najmniej na trzy
miesiące przed dokonaniem tej czynności. § 2. W razie odpłatnego przeniesienia własności wkładu gruntowego, spółdzielni
przysługuje prawo pierwokupu. Nie dotyczy to wypadku przeniesienia wła-
sności wkładu na rzecz innego członka tej samej spółdzielni. § 3. Grunt przeniesiony na własność innego członka tej samej spółdzielni powięk-
sza wkład nabywcy.

Art. 148.

§ 1. Jeżeli statut przewiduje wniesienie wkładu gruntowego, powinien określać za-
sady i termin jego wycofania w razie ustania członkostwa w spółdzielni oraz
określać zasady częściowego wycofania wkładu gruntowego w czasie trwania
członkostwa. § 2. Statut powinien określać również zasady i termin ostatecznych rozliczeń mię-
dzy członkiem wycofującym wkład gruntowy a spółdzielnią. § 3. Członek wycofujący swój wkład otrzymuje ten sam grunt, który wniósł, jeżeli
potrzeby wspólnej gospodarki nie stoją temu na przeszkodzie. W przeciwnym
wypadku otrzymuje równoważny grunt z uwzględnieniem interesów obu
stron. § 4. W wypadku gdy występuje różnica w obszarze lub wartości użytkowej zwra-
canych gruntów, następuje między stronami rozliczenie według cen rynko-
wych z dnia rozliczenia. § 5. Przepisy paragrafów poprzedzających stosuje się odpowiednio do budynków i
innych urządzeń stanowiących wkład, przy uwzględnieniu na rzecz spółdziel-
ni stopnia ich normalnego zużycia na skutek użytkowania zgodnego z prze-
znaczeniem.

Art. 149.

W wypadku gdy grunt został wniesiony przez posiadacza samoistnego, a do chwili ustania członkostwa zasiedzenie nie nastąpiło, przedmiotem dalszego zasiedzenia staje się działka zamienna.

Art. 150.

(uchylony).

Art. 151.

Następcy prawni członka, jak również niebędący członkami właściciele gruntów wniesionych za ich zgodą do spółdzielni, mogą wycofać wkład gruntowy według zasad odnoszących się do członka, który wypowiedział członkostwo.

Art. 152.

§ 1. Statut spółdzielni może zobowiązywać członków do wniesienia określonego
wkładu pieniężnego. Na poczet tego wkładu spółdzielnia może przyjąć środki
produkcji, jak: inwentarz żywy, pasze, materiał siewny, urządzenia, maszyny
i narzędzia przydatne we wspólnym gospodarstwie. Środki te podlegają osza-
cowaniu według stanu i cen z dnia wniesienia. § 2. Wkład pieniężny, jak i środki produkcji wniesione na jego poczet są przelicza-
ne według zasad określonych w statucie. § 3. Wkład pieniężny jest oprocentowany w wysokości określonej w statucie. § 4. Wypłata odsetek od wkładu pieniężnego następuje raz w roku w terminie
wskazanym w statucie. Strony mogą uzgodnić, że należne za dany rok odsetki
zostaną zaliczone na powiększenie wkładu pieniężnego członka.

Art. 153.

§ 1. Wkład pieniężny podlega zwrotowi w wypadku ustania członkostwa. Zwrot
następuje w gotówce przy uwzględnieniu zasad, o których mowa w art. 152 §
2. § 2. Przepis § 1 stosuje się do następców prawnych członka.

Art. 154.

§ 1. Jeżeli statut dopuszcza możliwość wnoszenia nadobowiązkowego wkładu pie-
niężnego - wkład taki może być zwrócony w czasie trwania członkostwa. § 2. Do wkładu nadobowiązkowego stosuje się odpowiednio przepisy art. 152 i
153.

Art. 154a.

Statut spółdzielni może przewidywać powiększenie wkładów pieniężnych z dochodu ogólnego. W takim wypadku statut określa uprawnienia członków do wycofania w czasie trwania członkostwa części wkładu pochodzącego z odpisów.

Oddział 3

Praca Art. 155. § 1. Zdolny do pracy członek spółdzielni ma prawo i obowiązek pracować w spół- dzielni w rozmiarze ustalanym corocznie przez zarząd, stosownie do potrzeb wynikających z planu działalności gospodarczej spółdzielni. § 2. Przy przydzielaniu pracy członkom spółdzielnia powinna uwzględniać ich kwalifikacje zawodowe i osobiste. Art. 156. § 1. Oprócz członków spółdzielnia może zatrudniać także ich domowników. § 2. Za domownika członka uważa się każdego członka jego rodziny, a także inne osoby, jeżeli zamieszkują z nim wspólnie i prowadzą z nim wspólne gospo- darstwo domowe. Art. 157. Spółdzielnia poza członkami i domownikami może zatrudniać stosownie do swoich potrzeb również inne osoby na podstawie umowy o pracę lub na podstawie innego stosunku prawnego, którego przedmiotem jest świadczenie pracy. Art. 158. § 1. Członkowie wynagradzani są za pracę w formie udziału w dochodzie podziel- nym stosownie do wkładu ich pracy. § 2. Statut spółdzielni powinien określać jednostkę stanowiącą miernik oceny wkładu pracy członków. § 3. Szczegółowe zasady oceny wkładu pracy dla określenia udziału członków w dochodzie podzielnym ustala walne zgromadzenie, uwzględniając warunki pracy, potrzebne kwalifikacje oraz odpowiedzialność z tytułu powierzonej funkcji. Art. 159. Domownikowi przysługuje wynagrodzenie za pracę według zasad odnoszących się do członka, chyba że w umowie zastrzeżono inny sposób wynagradzania. Art. 160. Członkom i ich domownikom przysługuje prawo do corocznego urlopu wypoczyn- kowego w wymiarze i według zasad określonych w statucie. Statut określa także sposób obliczania wynagrodzenia przysługującego za czas urlopu. Art. 161. § 1. Członkom i ich domownikom pracującym w spółdzielni przysługuje prawo do świadczeń związanych z okresem ciąży, urodzeniem i wychowaniem małego dziecka na zasadach określonych w przepisach prawa pracy. § 2. (uchylony). Art. 162. § 1. Członkowie spółdzielni będący emerytami lub rencistami zachowują prawa członkowskie przewidziane w statucie. § 2. Członków, o których mowa w paragrafie poprzedzającym, nieobecnych na walnym zgromadzeniu nie wlicza się do liczby członków wymaganej w sta- tucie dla ważności podejmowanych uchwał.

Oddział 4

Dochodzenie i ochrona roszczeń z tytułu pracy Art. 163. Roszczeń z tytułu wynagrodzenia za pracę członek może dochodzić w drodze sądo- wej bez wyczerpania postępowania wewnątrzspółdzielczego. Art. 164. Roszczenia członka i domownika z tytułu wykonywanej pracy przedawniają się z upływem lat trzech od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Art. 165. Wynagrodzenia członka i domownika za pracę korzystają z takiej samej ochrony, jaką prawo zapewnia wynagrodzeniu pracownika.

Oddział 5

Fundusze spółdzielni, dochód i jego podział Art. 166. Dochód ogólny spółdzielni stanowi różnicę między przychodem uzyskanym w da- nym roku obrachunkowym z produkcji i usług oraz zysków nadzwyczajnych a sumą poniesionych kosztów na tę działalność, pomniejszoną o straty nadzwyczajne i na- leżne podatki oraz powiększoną lub pomniejszoną o różnicę wartości zapasów mię- dzy stanem na koniec roku obrachunkowego a stanem na początek tego roku. Przy ustalaniu dochodu ogólnego uwzględnia się udział spółdzielni w wyniku finansowym innych organizacji. Art. 167. § 1. Zasadniczymi funduszami własnymi tworzonymi w spółdzielni są: 1) fundusz udziałowy powstający z wpłat udziałów członkowskich, odpi- sów na udziały członkowskie z podziału dochodu ogólnego lub innych źródeł określonych w odrębnych przepisach; 2) fundusz zasobowy powstający z wpłat przez członków wpisowego, czę- ści dochodu ogólnego, wartości majątkowych otrzymanych nieodpłat- nie lub innych źródeł określonych w odrębnych przepisach. Fundusz zasobowy zmniejsza się o straty na likwidacji środków trwałych oraz straty losowe. § 2. Spółdzielnia tworzy także inne fundusze własne przewidziane w odrębnych przepisach oraz w jej statucie. Art. 168. Dochód ogólny podlega podziałowi na podstawie uchwały walnego zgromadzenia. Spółdzielnia przeznacza co najmniej 3% dochodu ogólnego na fundusz zasobowy, jeżeli fundusz ten nie osiąga wysokości wniesionych udziałów obowiązkowych.

Art. 169.

(uchylony).

Art. 170.

(uchylony).

Art. 171.2 orzeczenia

§ 1. Część dochodu ogólnego powstała po dokonaniu odpisów, o których mowa w
art. 154a, 167 i 168, stanowi dochód podzielny podlegający podziałowi mię-
dzy członków i domowników z tytułu wykonywania pracy. § 2. Statut może przewidywać uprawnienie walnego zgromadzenia do dokonywania
odpisów z dochodu podzielnego na rezerwę stabilizacji udziału w dochodzie
członków i domowników w latach następnych. W takim wypadku statut po-
winien określać zasady wykorzystywania tej rezerwy. § 3. Podział dochodu podzielnego następuje w ciągu miesiąca po zatwierdzeniu
przez walne zgromadzenie sprawozdania finansowego danego roku obra-
chunkowego. Na poczet podziału spółdzielnia może wypłacać członkom i
domownikom zaliczki według zasad ustalonych w statucie.

Art. 172.

W sprawach nieuregulowanych w art. 166-168 i 171 mają odpowiednie zastosowanie przepisy działu VII części I tytułu I niniejszej ustawy, z wyjątkiem przepisów art. 75, 76, 77 § 1 i 2 oraz art. 78.

Rozdział 2

(uchylony)

Rozdział 3

Inne spółdzielnie zajmujące się produkcją rolną Art. 178. § 1. Poza spółdzielniami wymienionymi w rozdziale 1 niniejszego działu mogą być tworzone inne spółdzielnie, których podstawowym przedmiotem działalności jest prowadzenie wspólnego gospodarstwa rolnego. § 2. Jeżeli w takich spółdzielniach członkowie - osoby fizyczne mają według statu- tu wynikający z członkostwa obowiązek wnoszenia w całości lub w części wkładów gruntowych i pieniężnych oraz pracy w spółdzielni, to - w braku odmiennych postanowień statutowych - stosuje się do nich odpowiednio przepisy art. 142-145, 147-149, 151-168, 171 i 172 i odpowiednie przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące rolniczych spółdzielni produkcyjnych. Statut może w szczególności przewidywać odpowiednie stosowanie wyłącznie przepisów art. 142-145, 147-149, 151-154 i odpowiednich przepisów Kodek- su cywilnego dotyczących rolniczych spółdzielni produkcyjnych, a w pozo- stałym zakresie - przepisów części I tytułu I działu VII i przepisów prawa pracy. Dotyczy to zwłaszcza tworzonych z inicjatywy kółek rolniczych spół- dzielni zrzeszających osoby fizyczne.

Rozdział 4

(uchylony)

Dział II

Spółdzielnie kółek rolniczych (usług rolniczych) Art. 180. § 1. Przedmiotem gospodarczej działalności spółdzielni kółek rolniczych (usług rolniczych) jest świadczenie usług dla rolnictwa i innych rodzajów usług wy- nikających z potrzeb środowiska wiejskiego. § 2. Spółdzielnia może również zajmować się wytwarzaniem środków i materiałów dla rolnictwa, przetwórstwem rolnym i produkcją rolną (prowadzeniem go- spodarstwa rolnego). § 3. W wypadku gdy spółdzielnia zrzesza obok osób prawnych również osoby fi- zyczne i zajmuje się produkcją rolną (prowadzeniem gospodarstwa rolnego), a jej członkowie - osoby fizyczne mają według statutu wynikający z członko- stwa obowiązek wnoszenia w całości lub części wkładów gruntowych i pie- niężnych, to w braku odmiennych postanowień statutowych stosuje się do nich odpowiednio przepisy art. 142-145, 147-149, 151-154 i odpowiednie przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące rolniczych spółdzielni produkcyj- nych.

Dział III

Spółdzielnie pracy Art. 181. § 1. Przedmiotem gospodarczej działalności spółdzielni pracy jest prowadzenie wspólnego przedsiębiorstwa w oparciu o osobistą pracę członków. § 2-4. (uchylone).

Art. 181a.

§ 1. Przedmiotem działalności spółdzielni inwalidów i spółdzielni niewidomych
jest zawodowa i społeczna rehabilitacja inwalidów i niewidomych przez pra-
cę w prowadzonym wspólnie przedsiębiorstwie. § 2. Spółdzielnie pracy rękodzieła ludowego i artystycznego tworzą nowe i kulty-
wują tradycyjne wartości kultury materialnej, organizują i rozwijają rękodzie-
ło ludowe i artystyczne, sztukę i przemysł artystyczny. § 3. W celu zapewnienia warunków wykonywania zadań statutowych, mających
szczególny charakter społeczny, spółdzielnie, o których mowa w § 1 i 2, ko-
rzystają z wszechstronnej pomocy organów władzy państwowej oraz admini-
stracji rządowej i samorządowej oraz ze zwolnień i ulg w świadczeniach pu-
blicznoprawnych, określonych w odrębnych przepisach. § 4. (uchylony).

Art. 182.7 orzeczeń

§ 1. Spółdzielnia i członek spółdzielni mają obowiązek pozostawania ze sobą w
stosunku pracy. Poza wyjątkami przewidzianymi w przepisach ustawy od-
mowa nawiązania stosunku pracy lub pozostawania w takim stosunku stano-
wi naruszenie istotnych praw i obowiązków wynikających ze stosunku człon-
kostwa. § 2. Członek ma prawo do zatrudnienia stosownie do swoich kwalifikacji zawodo-
wych i osobistych oraz aktualnych możliwości gospodarczych spółdzielni. § 3. Stosunek pracy pomiędzy spółdzielnią a jej członkiem nawiązuje się przez
spółdzielczą umowę o pracę. § 4. W razie nienawiązania stosunku pracy z winy spółdzielni, członek może do-
chodzić przez cały czas trwania członkostwa zawarcia spółdzielczej umowy o
pracę. Niezależnie od tego może on, w ciągu roku od dnia powstania człon-
kostwa, dochodzić odszkodowania według przepisów prawa cywilnego.

Art. 183.3 orzeczenia

§ 1. Za pracę w spółdzielni członek spółdzielni otrzymuje wynagrodzenie, na które
składa się wynagrodzenie bieżące i udział w części nadwyżki bilansowej
przeznaczonej do podziału między członków zgodnie z zasadami ustalonymi
w statucie. § 2. Wynagrodzenie bieżące członka i jego udział w nadwyżce bilansowej korzysta-
ją z ochrony, jaką prawo zapewnia wynagrodzeniu pracownika.

Art. 184.2 orzeczenia

§ 1. Wypowiedzenie członkowi spółdzielni warunków pracy lub płacy jest dopusz-
czalne:
1) gdy jest uzasadnione potrzebami gospodarczymi lub organizacyjnymi
spółdzielni, a w szczególności wprowadzeniem nowych zasad wyna-
gradzania, likwidacją działu pracy, w którym członek jest zatrudniony,
likwidacją zajmowanego przez niego stanowiska pracy albo konieczno-
ścią zatrudnienia na danym stanowisku osoby o wyższych lub specjal-
nych kwalifikacjach;
2) w razie utraty przez członka zdolności do wykonywania dotychczaso-
wej pracy stwierdzonej orzeczeniem lekarskim albo niezawinionej
przez niego utraty uprawnień koniecznych do jej wykonywania.
§ 2. Zaproponowane członkowi nowe warunki pracy lub płacy powinny odpowia-
dać jego kwalifikacjom i możliwościom gospodarczym spółdzielni.

Art. 185.1 orzeczenie

W razie gospodarczej konieczności walne zgromadzenie, w celu zapewnienia pracy wszystkim członkom, może skrócić równomiernie czas pracy i zmniejszyć odpowiednio wynagrodzenie członków bez wypowiedzenia spółdzielczej umowy o pracę lub jej warunków. Uchwała walnego zgromadzenia powinna dotyczyć co najmniej jednego działu pracy lub wszystkich członków wykonujących pracę tego samego rodzaju.

Art. 186.3 orzeczenia

§ 1. Spółdzielcza umowa o pracę wygasa z ustaniem członkostwa oraz w wypad-
kach, w których przepisy prawa pracy przewidują wygaśnięcie umowy o pra-
cę z mocy prawa. § 2. Rozwiązanie spółdzielczej umowy o pracę w czasie trwania członkostwa jest
niedopuszczalne, z wyjątkiem wypadków przewidzianych w art. 187 i 189
oraz rozwiązania tej umowy na skutek nieuzasadnionej odmowy przyjęcia
nowych warunków pracy lub płacy, a także rozwiązania jej na mocy porozu-
mienia stron przy jednoczesnym wypowiedzeniu przez członka członkostwa.

Art. 187.2 orzeczenia

Spółdzielnia może rozwiązać z członkiem spółdzielczą umowę o pracę w czasie trwania członkostwa, z zachowaniem przewidzianego w Kodeksie pracy okresu wypowiedzenia, w razie:

1)

zmniejszenia na podstawie uchwały rady spółdzielni stanu zatrudnienia po-
dyktowanego gospodarczą koniecznością;

2)

przyznania członkowi prawa do emerytury.

Art. 188.2 orzeczenia

§ 1. W razie naruszenia przez spółdzielnię przepisów art. 184, art. 187 i art. 191,
członkowi spółdzielni służy roszczenie o orzeczenie bezskuteczności wypo-
wiedzenia spółdzielczej umowy o pracę lub jej warunków, a jeżeli spółdziel-
cza umowa o pracę uległa już rozwiązaniu - roszczenie o przywrócenie do
pracy na poprzednich warunkach. § 2. Członkowi spółdzielni, który podjął pracę w wyniku przywrócenia do pracy,
przysługuje za czas pozostawania bez pracy, nie dłuższy jednak niż sześć
miesięcy, wynagrodzenie obliczone na podstawie przeciętnego wynagrodze-
nia bieżącego z ostatnich trzech miesięcy oraz odpowiedni udział w części
nadwyżki bilansowej. § 3. Przepis paragrafu poprzedzającego stosuje się odpowiednio do członka spół-
dzielni, który po wypowiedzeniu mu warunków pracy lub płacy z narusze-
niem art. 184 przystąpił do pracy na warunkach określonych w tym wypo-
wiedzeniu.

Art. 189.2 orzeczenia

§ 1. W czasie trwania członkostwa spółdzielnia może rozwiązać spółdzielczą umo-
wę o pracę bez wypowiedzenia tylko z przyczyn uzasadniających według
przepisów Kodeksu pracy takie rozwiązanie umowy bez winy pracownika. § 2. Członkowi, z którym rozwiązano spółdzielczą umowę o pracę bez wypowie-
dzenia mimo braku przyczyn, o których mowa w paragrafie poprzedzającym,
lub z naruszeniem przepisu art. 191, służy roszczenie o przywrócenie do pra-
cy na poprzednich warunkach. § 3. Członkowi, który podjął pracę w wyniku przywrócenia do pracy, przysługuje
wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy według zasad określonych w
art. 188 § 2, nie mniej jednak niż w wysokości jednomiesięcznego wynagro-
dzenia.

Art. 190.2 orzeczenia

§ 1. Wypowiedzenie albo rozwiązanie spółdzielczej umowy o pracę, jak również
wypowiedzenie warunków pracy lub płacy wymaga przewidzianego w Ko-
deksie pracy współdziałania z organami związku zawodowego, jeżeli związek
taki działa w spółdzielni. § 2. Przepisy art. 184 oraz art. 187-189 nie wyłączają stosowania korzystniejszych
dla członków spółdzielni przepisów prawa pracy, zakazujących lub ograni-
czających wypowiedzenie umowy o pracę, wypowiedzenie przewidzianych tą
umową warunków albo jej rozwiązanie bez wypowiedzenia.

Art. 191.1 orzeczenie

Oświadczenie spółdzielni o wypowiedzeniu spółdzielczej umowy o pracę, o rozwiązaniu tej umowy bez wypowiedzenia albo o wypowiedzeniu warunków pracy lub płacy powinno być złożone w formie pisemnej z podaniem przyczyny uzasadniającej wypowiedzenie albo rozwiązanie.

Art. 192.

§ 1. Po ustaniu przyczyn, które uzasadniały wypowiedzenie albo rozwiązanie przez
spółdzielnię spółdzielczej umowy o pracę bez wypowiedzenia w czasie trwa-
nia członkostwa, spółdzielnia i członek spółdzielni obowiązani są zawrzeć
spółdzielczą umowę o pracę. § 2. W razie naruszenia przez spółdzielnię obowiązku, o którym mowa w paragrafie
poprzedzającym, członkowi spółdzielni służy roszczenie o nawiązaniu spół-
dzielczej umowy o pracę o treści odpowiadającej aktualnym możliwościom
gospodarczym spółdzielni. Członkowi, który podjął pracę, przysługuje wyna-
grodzenie za czas pozostawania bez pracy na zasadach określonych w art. 188
§ 2, z tym że za podstawę obliczenia wysokości przeciętnego wynagrodzenia
przyjmuje się wynagrodzenie ustalone dla nowo podjętej pracy.

Art. 193.5 orzeczeń

§ 1. Wykluczenie członka ze spółdzielni może nastąpić:
1) z przyczyn uzasadniających według przepisów prawa pracy rozwiązanie
umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika;
2) w razie ciężkiego naruszenia obowiązków członkowskich lub umyślne-
go działania na szkodę spółdzielni. § 2. Przepisy paragrafu poprzedzającego nie wyłączają stosowania art. 24 § 1. § 3. Wykluczenie nie może nastąpić po upływie jednego miesiąca od uzyskania
przez spółdzielnię wiadomości o okolicznościach je uzasadniających.
§ 4. Wykluczenie członka, który był zatrudniony na podstawie spółdzielczej umo-
wy o pracę, pociąga za sobą skutki, jakie przepisy prawa pracy wiążą z roz-
wiązaniem przez zakład pracy umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy
pracownika.

Art. 194.2 orzeczenia

§ 1. Wykreślenie z rejestru członków spółdzielni może nastąpić tylko w wypadku,
gdy:
1) członek nie jest zatrudniony w spółdzielni przez okres dłuższy niż jeden
rok z przyczyn niezawinionych przez spółdzielnię;
2) członek utracił w znacznym stopniu lub całkowicie zdolność do pracy, a
spółdzielnia nie może zatrudnić go na stanowisku odpowiadającym je-
go ograniczonej zdolności do pracy;
3) członek utracił pełną zdolność do czynności prawnych, a statut nie
przewiduje członkostwa osób niemających takiej zdolności.
§ 2. W wypadku wymienionym w § 1 pkt 2 wykreślenie staje się skuteczne po
upływie okresu przewidzianego w Kodeksie pracy dla wypowiedzenia umo-
wy o pracę.

Art. 195.1 orzeczenie

Jeżeli w spółdzielni działa związek zawodowy, spółdzielnia podejmuje uchwałę o wykluczeniu członka ze spółdzielni albo o wykreśleniu go z rejestru członków po zasięgnięciu opinii właściwego organu związku zawodowego.

Art. 196.5 orzeczeń

§ 1. Członkowi spółdzielni zatrudnionemu na podstawie spółdzielczej umowy o
pracę, którego spółdzielnia wykluczyła lub wykreśliła z rejestru członków z
naruszeniem przepisów art. 193-195, przysługują roszczenia przewidziane w
przepisach art. 188 § 1 i 2 lub, jeżeli jest to dla członka korzystniejsze, w
przepisach prawa pracy dotyczących uprawnienia pracownika w razie nie-
zgodnego z prawem rozwiązania przez zakład pracy umowy o pracę bez wy-
powiedzenia. § 2. Roszczeń, o których mowa w paragrafie poprzedzającym, członek może do-
chodzić tylko wtedy, gdy dochodzi uchylenia uchwały o wykluczeniu albo
wykreśleniu. § 3. Jeżeli wykluczenie albo wykreślenie było uzasadnione, lecz nastąpiło z naru-
szeniem przepisu art. 193 § 3 lub art. 195, powództwo członka o uchylenie
uchwały o wykluczeniu albo o wykreśleniu i o przywrócenie do pracy może
być oddalone, o ile dalsze pozostawanie członka w spółdzielni nie dałoby się
pogodzić z zasadami współżycia społecznego. § 4. Członkowi spółdzielni, który mimo bezzasadnego wykluczenia ze spółdzielni
albo wykreślenia z rejestru członków nie dochodzi przywrócenia do pracy ani
nawiązania członkostwa, przysługuje odszkodowanie odpowiadające wyna-
grodzeniu za okres wypowiedzenia.

Art. 197.1 orzeczenie

§ 1. Termin do wszczęcia przez członka spółdzielni postępowania przed sądem w
sprawach dotyczących wypowiedzenia spółdzielczej umowy o pracę, warun-
ków pracy i płacy, rozwiązania oraz odmowy jej nawiązania wynosi czterna-
ście dni i liczy się od dnia doręczenia pisemnego zawiadomienia członka o
oświadczeniu spółdzielni w tych sprawach wraz z uzasadnieniem.
§ 2. W wypadku wniesienia przez członka odwołania w postępowaniu wewnątrz-
spółdzielczym, termin określony w § 1 biegnie od dnia doręczenia członkowi
spółdzielni zawiadomienia wraz z uzasadnieniem o uchwale organu odwo-
ławczego lub od upływu terminu ustalonego w statucie do podjęcia uchwały
przez ten organ.

Art. 198.4 orzeczenia

§ 1. Sprawy o istnienie członkostwa, o wykluczenie ze spółdzielni albo o wykreśle-
nie z rejestru członków, a także sprawy o roszczenia z tytułu niezgodnego z
prawem wykluczenia ze spółdzielni albo wykreślenia z rejestru członków
rozpoznają sądy właściwe dla spraw o prawa niemajątkowe. § 2. Członek może dochodzić w drodze sądowej uchylenia uchwały rady spółdziel-
ni o wykluczeniu lub wykreśleniu bez wyczerpania postępowania wewnątrz-
spółdzielczego. W takim wypadku zaskarżeniu przez członka podlega uchwa-
ła rady spółdzielni; termin do wniesienia powództwa o uchylenie tej uchwały
wynosi sześć tygodni i liczy się od dnia doręczenia członkowi zawiadomienia
o wykluczeniu albo wykreśleniu wraz z uzasadnieniem. § 3. Termin określony w paragrafie poprzedzającym dotyczy również dochodzenia
przez członka roszczenia o odszkodowanie z tytułu bezzasadnego wyklucze-
nia lub wykreślenia.

Art. 199.5 orzeczeń

W sprawach nieuregulowanych przepisami art. 182-198 do spółdzielczej umowy o pracę stosuje się odpowiednio przepisy prawa pracy, z wyjątkiem przepisów Kodeksu pracy o zawieraniu umów o pracę na okres próbny.

Art. 200.2 orzeczenia

§ 1. Statut spółdzielni może uzależnić przyjęcie na członka od odbycia okresu kan-
dydackiego. W takim wypadku statut powinien wskazywać organ spółdzielni
uprawniony do przyjmowania kandydatów i określać czas trwania okresu
kandydackiego. § 2. W stosunku do kandydatów na członków spółdzielni termin przewidziany w
art. 17 § 3 biegnie od dnia zakończenia okresu kandydackiego.
§ 3. Do kandydatów na członków spółdzielni stosuje się przepisy Kodeksu pracy
dotyczące osób zatrudnionych na podstawie umowy o pracę zawartej na czas
określony, jednakże stosunek pracy między kandydatem a spółdzielnią może
być rozwiązany wcześniej, z zachowaniem terminów i zasad przewidzianych
w przepisach Kodeksu pracy dla rozwiązania umowy zawartej na czas nieo-
kreślony. § 4. Statut może przyznać kandydatom niektóre prawa i obowiązki członków spół-
dzielni. § 5. Pracownicy spółdzielni zatrudnieni co najmniej dwanaście miesięcy na pod-
stawie umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony, ubiegający się o przyję-
cie na członków spółdzielni, są zwolnieni od odbycia okresu kandydackiego.
Spółdzielnia nie może odmówić przyjęcia takiego pracownika na członka, je-
żeli spełnia on wymagania statutowe, a spółdzielnia ma możność dalszego je-
go zatrudnienia.

Art. 201.

§ 1. Statut może przewidywać zatrudnienie wszystkich lub niektórych członków nie
na podstawie spółdzielczej umowy o pracę, lecz na podstawie umowy o pracę
nakładczą, umowy zlecenia lub umowy o dzieło, jeżeli jest to uzasadnione
rodzajem działalności spółdzielni. Spółdzielnia ma obowiązek równomiernie
rozdzielać pracę między tych członków, z uwzględnieniem ich kwalifikacji. § 1a. Statut może przewidywać także zatrudnienie wszystkich lub niektórych
członków na podstawie umowy o pracę. § 2. Do członków spółdzielni, o których mowa w § 1, stosuje się odpowiednio
przepisy art. 182 § 1, 2 i 4, art. 183 oraz art. 186 § 1.

Art. 202.

§ 1. Do członków zatrudnionych na podstawie umowy o pracę nakładczą, poza
przepisami, o których mowa w art. 201 § 2, stosuje się odpowiednio także
przepisy art. 184, 185, 187-198 i 200. § 2. W sprawach nieuregulowanych w art. 201 oraz w paragrafie poprzedzającym
stosuje się w zakresie wypowiedzenia umowy o pracę nakładczą, jej rozwią-
zania bez wypowiedzenia i jej wygaśnięcia odpowiednie przepisy prawa pra-
cy dotyczące umowy o pracę. W pozostałym zakresie stosuje się przepisy te-
go prawa dotyczące umowy o pracę nakładczą.

Art. 203.

Statut spółdzielni powinien określać szczegółowe prawa i obowiązki członków zatrudnionych na podstawie umowy zlecenia albo umowy o dzieło oraz przyczyny uzasadniające wykluczenie tych członków ze spółdzielni lub wykreślenie ich z rejestru członków.

Dział IV

(uchylony)

Dział V

(uchylony)

Dział VI

Przekształcenia spółdzielni pracy

Art. 203e.

Użyte w niniejszym dziale określenia oznaczają:

1)

spółka handlowa – spółkę w rozumieniu art. 4 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, poz. 1037, z późn. zm.3));

2)

członek spółdzielni uczestniczący w przekształceniu – członka spółdzielni,
który złożył oświadczenie o uczestnictwie w spółce przekształconej;

3)

rejestr – rejestr przedsiębiorców w rozumieniu ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 168, poz. 1186, z późn. zm.4));

4)

umowa spółki, udziały i wspólnicy – odpowiednio statut, akcje i akcjonariuszy.

Art. 203f.

Spółdzielnia pracy może być przekształcona w spółkę handlową (spółkę przekształconą).

Art. 203g.

Przekształcenie spółdzielni pracy w spółkę handlową następuje z chwilą wpisu spółki przekształconej do rejestru (dzień przekształcenia). Jednocześnie sąd rejestrowy z urzędu wykreśla z rejestru spółdzielnię.

Art. 203h.

§ 1. Spółce przekształconej przysługują wszystkie prawa i obowiązki spółdzielni. § 2. Spółka przekształcona pozostaje w szczególności podmiotem zezwoleń, konce-
sji oraz ulg, które przysługiwały spółdzielni przed jej przekształceniem, chyba
że ustawa lub decyzja o udzieleniu zezwolenia, koncesji albo ulgi stanowią ina-
czej. § 3. Członkowie spółdzielni uczestniczący w przekształceniu stają się z dniem
przekształcenia wspólnikami spółki przekształconej. § 4. W dniu przekształcenia spółdzielni pracy spółdzielcze umowy o pracę zawarte
z członkami spółdzielni stają się umowami o pracę na czas nieokreślony. § 5. Spółka przekształcona ma obowiązek podawania w nawiasie dawnej firmy ob-
ok nowej firmy z dodaniem wyrazu „dawniej”, przez okres co najmniej roku od
dnia przekształcenia.

Art. 203i.

Do przekształcenia spółdzielni pracy w spółkę handlową stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu spółek handlowych o spółkach handlowych dotyczące powstania spółki przekształconej, jeżeli przepisy niniejszego działu nie stanowią inaczej.

Art. 203j.

Przekształcenie spółdzielni pracy w spółkę handlową wymaga:

1)

uchwały walnego zgromadzenia członków spółdzielni wszczynającej proces przekształcenia w spółkę;

2)

przygotowania planu przekształcenia;

3)

zbadania planu przekształcenia i sporządzenia opinii przez biegłego rewidenta wyznaczonego przez sąd rejestrowy;

4)

zawiadomienia członków spółdzielni o zamiarze podjęcia uchwały o przekształceniu spółdzielni w spółkę;

5)

uchwały walnego zgromadzenia członków spółdzielni o przekształceniu spółdzielni w spółkę;

6)

wezwania członków spółdzielni do złożenia oświadczenia o uczestnictwie w spółce przekształconej;

7)

powołania członków organów spółki przekształconej albo określenia wspólników prowadzących sprawy tej spółki lub reprezentujących ją na zewnątrz;

8)

zawarcia umowy spółki przekształconej albo podpisania statutu spółki przekształconej;

9)

wpisu spółki przekształconej do rejestru i wykreślenia z rejestru spółdzielni.

Art. 203k.

§ 1. Proces przekształcenia spółdzielni pracy w spółkę handlową rozpoczyna się
wraz z podjęciem uchwały, o której mowa w art. 203j pkt 1. Uchwała ta wymaga
większości 3/4 głosów oddanych w obecności co najmniej połowy uprawnio-
nych do głosowania. § 2. W uchwale o wszczęciu procesu przekształcenia w spółkę handlową określa się
typ spółki, w którą ma zostać przekształcona spółdzielnia pracy.

Art. 203l.

§ 1. Plan przekształcenia przygotowuje zarząd spółdzielni pracy w formie pisemnej
pod rygorem nieważności. § 2. Plan przekształcenia powinien zawierać co najmniej:

1)

ustalenie wartości bilansowej majątku spółdzielni na określony dzień w miesiącu poprzedzającym przedłożenie członkom spółdzielni planu przekształcenia;

2)

zwięzłe przedstawienie motywów przekształcenia;

3)

określenie wartości udziałów przekształconej spółki i ilości udziałów w przekształconej spółce przypadającej na jeden udział członkowski w spółdzielni na podstawie sprawozdania finansowego, o którym mowa w § 3 pkt 4.
§ 3. Do planu przekształcenia należy dołączyć:

1)

projekt uchwały w sprawie przekształcenia spółdzielni w spółkę handlową;

2)

projekt umowy spółki przekształconej;

3)

wycenę składników majątku (aktywów i pasywów) spółdzielni;

4)

sprawozdanie finansowe sporządzone dla celów przekształcenia na dzień, o którym mowa w § 2 pkt 1, przy zastosowaniu takich samych metod i w ta-
kim samym układzie, jak ostatnie roczne sprawozdanie finansowe.

Art. 203m.

§ 1. Niezwłocznie po sporządzeniu planu przekształcenia zarząd spółdzielni pracy
przekazuje plan biegłemu rewidentowi. § 2. Biegły rewident bada plan przekształcenia w zakresie poprawności i rzetelności
i sporządza opinię najpóźniej w terminie dwóch miesięcy od dnia otrzymania
planu przekształcenia od zarządu spółdzielni pracy. § 3. Biegły rewident może żądać od zarządu spółdzielni pracy przedłożenia dodat-
kowych dokumentów i wyjaśnień.

Art. 203n.

§ 1. Zarząd spółdzielni pracy zawiadamia członków spółdzielni o zamiarze podję-
cia uchwały o przekształceniu spółdzielni dwukrotnie, w odstępie nie krótszym
niż dwa tygodnie i nie później niż na miesiąc przed planowanym dniem podjęcia
tej uchwały. Bieg terminu, o którym mowa w zdaniu poprzedzającym, liczy się
od dnia pierwszego zawiadomienia. § 2. Zawiadomienia, o których mowa w § 1, powinny zawierać istotne elementy
planu przekształcenia oraz opinii biegłego rewidenta, a także określać miejsce
oraz termin, w których członkowie spółdzielni mogą zapoznać się z pełną treścią
planu przekształcenia i opinii biegłego rewidenta. Termin, o którym mowa w
zdaniu poprzedzającym, nie może być krótszy niż dwa tygodnie przed planowa-
nym dniem podjęcia uchwały o przekształceniu. § 3. Do zawiadomień, o których mowa w § 1, dołącza się projekt uchwały o prze-
kształceniu oraz projekt umowy albo statutu spółki przekształconej; nie dotyczy
to przypadku, w którym zawiadomienie jest ogłaszane.

Art. 203o.

§ 1. Uchwała walnego zgromadzenia członków spółdzielni pracy o przekształceniu,
o której mowa w art. 203j pkt 5, wymaga większości 3/4 głosów oddanych w
obecności co najmniej połowy uprawnionych do głosowania. § 2. Uchwała walnego zgromadzenia członków spółdzielni pracy o przekształceniu
zawiera co najmniej:

1)

określenie typu spółki, w którą spółdzielnia zostaje przekształcona;

2)

określenie wysokości kwoty przeznaczonej na wypłaty dla członków spółdzielni nieuczestniczących w spółce przekształconej, która jest ustalana proporcjonalnie do udziałów przysługujących tym członkom i nie może przekroczyć 10% wartości bilansowej spółdzielni określonej w planie przekształcenia;

3)

nazwiska i imiona wspólników prowadzących sprawy spółki i mających reprezentować spółkę przekształconą, w przypadku przekształcenia w spółkę osobową, albo nazwiska i imiona członków zarządu spółki przekształconej, w przypadku przekształcenia w spółkę kapitałową;

4)

zgodę na brzmienie umowy spółki przekształconej;

5)

określenie wysokości kapitału zakładowego, w przypadku przekształcenia w spółkę kapitałową, albo wysokości sumy komandytowej, w przypadku przekształcenia w spółkę komandytową, albo wartości nominalnej akcji, w przypadku przekształcenia w spółkę komandytowo-akcyjną.

Art. 203p.

Spółdzielnia pracy wzywa swoich członków do złożenia, w sposób wskazany w statucie, oświadczenia o uczestnictwie w spółce przekształconej, w terminie miesiąca od dnia podjęcia uchwały o przekształceniu spółdzielni w spółkę handlową. Oświadczenie o uczestnictwie w spółce przekształconej wymaga formy pisemnej pod rygorem nieważności.

Art. 203q.

Bez zbędnej zwłoki, po upływie terminu do złożenia oświadczenia o uczestnictwie w spółce przekształconej, należy zawrzeć umowę albo podpisać statut spółki przekształconej. Miejsce i termin zawarcia umowy albo podpisania statutu spółki przekształconej określa zarząd spółdzielni pracy oraz zawiadamia o tym członków spółdzielni, którzy złożyli oświadczenie o uczestnictwie w spółce przekształconej.

Art. 203r.

Wniosek o wpis spółki przekształconej do rejestru oraz wniosek o ogłoszenie przekształcenia składają wszyscy członkowie zarządu spółki przekształconej albo wszyscy wspólnicy uprawnieni do reprezentacji spółki przekształconej.

Art. 203s.

§ 1. Wpisowe wniesione przez członka spółdzielni pracy uczestniczącego w prze-
kształceniu, wpłacone udziały członkowskie oraz udziały członkowskie z po-
działu nadwyżki bilansowej, stają się w dniu przekształcenia wkładami wnoszo-
nymi przez wspólnika na pokrycie kapitału zakładowego przekształconej spółki
kapitałowej albo wkładami wnoszonymi przez wspólnika do przekształconej
spółki osobowej, z zastrzeżeniem przepisów ustawy z dnia 15 września 2000 r. –
Kodeks spółek handlowych dotyczących wysokości kapitału zakładowego oraz
wartości nominalnej udziału w spółce kapitałowej. § 2. Umowa spółki może przewidywać, że członkowie spółdzielni pracy, którzy
przystąpili do spółki, mogą wnosić także inne wkłady niż przewidziane w § 1. § 3. Umowa spółki może przewidywać, że założycielami spółki przekształconej
mogą być osoby niebędące członkami spółdzielni przekształcanej.

Art. 203t.

Zawiadomienia i wezwania członków spółdzielni pracy należy dokonać w sposób przewidziany w statucie spółdzielni dla zwoływania walnych zgromadzeń.

Art. 203u.

§ 1. Do zaskarżania uchwał walnego zgromadzenia spółdzielni, o których mowa w
art. 203j pkt 1 i 5, stosuje się odpowiednio art. 42 § 4–9. Nie można zaskarżyć
uchwały jedynie na podstawie, o której mowa w § 4. § 2. Powództwo o uchylenie uchwały, o której mowa w art. 203j pkt 1 i 5, lub po-
wództwo o stwierdzenie jej nieważności, należy wnieść w terminie miesiąca od
dnia otrzymania wiadomości o uchwale, nie później jednak niż w terminie trzech
miesięcy od dnia podjęcia uchwały. § 3. Jeżeli prawomocny wyrok stwierdzający nieważność uchwały lub uchylający
uchwałę, o której mowa w art. 203j pkt 1, został wydany po podjęciu uchwały
wskazanej w art. 203j pkt 5, nie wpływa on na ważność tej drugiej uchwały i nie
powoduje konieczności ponownego wszczęcia procedury przekształcenia. § 4. W przypadku gdy członek spółdzielni pracy ma zastrzeżenia co do rzetelności
wyceny wartości wpisowego i wpłaconych przez niego udziałów członkowskich
oraz udziałów członkowskich z podziału nadwyżki bilansowej przyjętej w planie
przekształcenia, może zgłosić najpóźniej w dniu podjęcia uchwały o przekształ-
ceniu, żądanie ponownej wyceny udziałów członkowskich z podziału nadwyżki
bilansowej, o których mowa w art. 203s § 1. § 5. Jeżeli spółdzielnia pracy nie uwzględni żądania, o którym mowa w § 4, w ter-
minie dwóch miesięcy od dnia jego wniesienia, członek spółdzielni ma prawo
wnieść powództwo o ustalenie wartości udziałów członkowskich z podziału
nadwyżki bilansowej. Powództwo to nie stanowi przeszkody w rejestracji prze-
kształcenia.

Art. 203w.

§ 1. Członkowi spółdzielni pracy, który nie złożył oświadczenia o uczestnictwie w
spółce przekształconej, przysługuje roszczenie o wypłatę kwoty odpowiadającej
wysokości wniesionego do spółdzielni wpisowego, wpłaconego udziału człon-
kowskiego oraz udziału członkowskiego z podziału nadwyżki bilansowej, zgod-
nie ze sprawozdaniem finansowym sporządzonym dla celów przekształcenia. § 2. Spółka przekształcona dokonuje wypłaty, o której mowa w § 1, nie później niż
w terminie sześciu miesięcy od dnia przekształcenia. § 3. Roszczenie, o którym mowa w § 1, przedawnia się po upływie trzech lat od
dnia przekształcenia. § 4. Członek spółdzielni, o którym mowa w § 1, może zgłosić, najpóźniej w dniu
podjęcia uchwały o przekształceniu, żądanie ponownej wyceny wartości jego
udziału członkowskiego z podziału nadwyżki bilansowej ustalonej zgodnie ze
sprawozdaniem finansowym sporządzonym dla celów przekształcenia. Przepisy
art. 203u § 1 zdanie drugie oraz § 5 stosuje się odpowiednio.

Art. 203x.

§ 1. W przypadku przekształcenia spółdzielni w spółkę komandytową albo spółkę
komandytowo-akcyjną, uchwała o przekształceniu spółdzielni w spółkę wyma-
ga, oprócz uzyskania większości określonej w art. 203o § 1, zgody osób, które w
spółce przekształconej mają być komplementariuszami. Pozostali członkowie
spółdzielni uczestniczący w przekształceniu stają się komandytariuszami albo
akcjonariuszami spółki przekształconej. § 2. Zgoda, o której mowa w § 1, wymaga formy pisemnej pod rygorem nieważno-
ści, w terminie miesiąca od dnia podjęcia uchwały o przekształceniu spółdzielni
pracy w spółkę handlową.

Część II

Związki spółdzielcze i krajowa rada spółdzielcza

Tytuł I

ZWIĄZKI SPÓŁDZIELCZE Art. 240. § 1. Spółdzielnie mogą zakładać związki rewizyjne i przystępować do takich związków. Liczba założycieli związku rewizyjnego nie może być mniejsza niż dziesięć. § 2. Celem związku rewizyjnego jest zapewnienie zrzeszonym w nim spółdziel- niom pomocy w ich działalności statutowej. § 3. Do zadań związku rewizyjnego należy: 1) przeprowadzanie lustracji zrzeszonych spółdzielni; 2) prowadzenie na rzecz zrzeszonych spółdzielni działalności instruktażo- wej, doradczej, kulturalno-oświatowej, szkoleniowej i wydawniczej; 3) reprezentowanie interesów zrzeszonych spółdzielni wobec organów administracji państwowej i organów samorządu terytorialnego; 4) reprezentowanie zrzeszonych spółdzielni za granicą; 5) inicjowanie i rozwijanie współpracy między spółdzielniami oraz współ- działanie z placówkami naukowo-badawczymi; 6) wykonywanie innych zadań przewidzianych w niniejszej ustawie oraz statucie. § 4. Związek rewizyjny nabywa osobowość prawną z chwilą wpisania do Krajowe- go Rejestru Sądowego i działa na podstawie niniejszej ustawy oraz statutu, który powinien w szczególności określać: 1) nazwę i siedzibę związku; 2) cel i przedmiot działania związku; 3) zasady i tryb przyjmowania, wykreślania, wykluczania członków oraz wypowiadania członkostwa; 4) zasady i tryb wyboru organów związku oraz ich zadania i kompetencje; 5) zasady i tryb wyznaczania lustratorów. § 5. Statut związku nie może zastrzegać dla organów związku uprawnień stanowią- cych i nadzorczych wobec zrzeszonych spółdzielni, z wyjątkiem określonych w niniejszej ustawie. Art. 240a. (uchylony). Art. 241. Krajowa Rada Spółdzielcza prowadzi rejestr związków rewizyjnych. Zasady prowa- dzenia rejestru i dane w nim uwidocznione określa Krajowa Rada Spółdzielcza. Art. 242. § 1. Związek rewizyjny ulega likwidacji: 1) wskutek zmniejszenia się liczby członków, poniżej wskazanej w statu- cie lub w ustawie; 2) na mocy uchwały ogólnego zebrania przedstawicieli (zjazdu) podjętej zwykłą większością głosów; 3) na podstawie orzeczenia sądu wydanego na wniosek Krajowej Rady Spółdzielczej, w wypadku gdy związek swoją działalnością rażąco na- rusza prawo lub postanowienia statutu. § 2. W wypadku określonym w § 1 pkt 1 i 2 zarząd związku rewizyjnego nie- zwłocznie zawiadamia sąd rejestrowy, Krajową Radę Spółdzielczą i wyzna- cza likwidatora. Likwidatorem może być członek ostatniego zarządu. § 3. Wniosek Krajowej Rady Spółdzielczej, o którym mowa w § 1 pkt 3, powinien zawierać wskazanie likwidatora związku rewizyjnego. Art. 243. § 1. Spółdzielnie mogą zakładać związki gospodarcze i przystępować do takich związków. § 2. Celem tych związków jest prowadzenie działalności gospodarczej na rzecz lub w interesie zrzeszonych spółdzielni. § 3. Do związków gospodarczych stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące spółdzielni, których członkami zgodnie ze statutem są wyłącznie osoby prawne, oraz art. 241. Art. 244-256. (uchylone). Art. 257. § 1. W sprawach nieuregulowanych w niniejszym tytule stosuje się odpowiednio przepisy części I, z wyjątkiem art. 24 § 4 i 6-9 , art. 32 i 33, a w odniesieniu do związków rewizyjnych także art. 67, 75-78 oraz przepisów ustawy doty- czących udziałów i wkładów. Przepisy art. 42 stosuje się odpowiednio rów- nież do uchwał rady związku. § 2. Lustrację związków spółdzielczych, na podstawie przepisów określonych w art. 91-93, przeprowadza Krajowa Rada Spółdzielcza.

Tytuł II

KRAJOWY SAMORZĄD SPÓŁDZIELCZY Art. 258. § 1. Najwyższym organem samorządu spółdzielczego jest Kongres Spółdzielczości zwoływany co 4 lata. § 2. Kongres Spółdzielczości zwołuje Krajowa Rada Spółdzielcza, która określa liczbę, zasady i tryb wyboru delegatów na Kongres.

Art. 258a.

Kongres Spółdzielczości dokonuje oceny stanu spółdzielczości w Rzeczypospolitej Polskiej oraz warunków i możliwości jej rozwoju, uchwala statut Krajowej Rady Spółdzielczej, zasady finansowania jej działalności przez organizacje spółdzielcze, dokonuje wyboru członków Rady oraz określa zasady odwoływania jej członków.

Art. 259.1 orzeczenie

§ 1. Naczelnym organem samorządu spółdzielczego jest Krajowa Rada Spółdziel-
cza. § 2. Do zadań Rady należy:
1) reprezentowanie polskiego ruchu spółdzielczego w kraju i za granicą;
2) współdziałanie z naczelnymi organami państwowymi w sprawach doty-
czących ruchu spółdzielczego;
3) inicjowanie i opiniowanie aktów prawnych dotyczących spółdzielczości
i mających dla niej istotne znaczenie;
4) badanie i ocena form, warunków, kierunków oraz wyników działalności
ruchu spółdzielczego i przedstawianie informacji i wniosków naczel-
nym organom państwowym;
5) organizowanie działalności naukowo-badawczej, szkoleniowej i infor-
macyjnej, propagowanie działalności kulturalno-oświatowej członków,
podejmowanie inicjatyw związanych z rozwojem ruchu spółdzielczego
w Rzeczypospolitej Polskiej, w tym rozwoju spółdzielczości uczniow-
skiej, oraz kształtowanie sprzyjających warunków dla rozwoju ruchu
spółdzielczego;
6) inicjowanie i rozwijanie współpracy międzyspółdzielczej i szerzenie
idei spółdzielczego współdziałania;
7) organizowanie postępowania rozjemczego w sporach między organiza-
cjami spółdzielczymi;
8) współdziałanie ze związkami rewizyjnymi w realizacji zadań wynikają-
cych z niniejszej ustawy; ad. § 3 w art. 259a
obecnie: Sąd Okrę-
9) wykonywanie innych zadań przewidzianych w niniejszej ustawie i in-
gowy
nych ustawach oraz zleconych przez Kongres. § 3. Krajowa Rada Spółdzielcza wykonuje przewidziane w ustawie funkcje związ-
ku rewizyjnego w stosunku do spółdzielni niezrzeszonych w takim związku.

Art. 259a.

§ 1. Krajowa Rada Spółdzielcza posiada osobowość prawną. § 2. Krajowa Rada Spółdzielcza działa na podstawie statutu, który określa szczegó-
łowe zasady i tryb jej działania. § 3. Statut i jego zmiany stają się skuteczne po stwierdzeniu przez Sąd Woje-
wódzki w Warszawie w postępowaniu nieprocesowym ich zgodności z pra-
wem. W razie stwierdzenia niezgodności Sąd wyznaczy Radzie termin do
usunięcia lub zmiany postanowień niezgodnych z prawem. § 4. Statut podlega ogłoszeniu w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej
„Monitor Polski”. § 5. W pracach organów Rady mogą uczestniczyć z głosem doradczym przedstawi-
ciele naczelnych organów administracji państwowej oraz przedstawiciele
związków rewizyjnych.

Art. 260–265.

(uchylone).

Art. 266.

Wydatki Krajowej Rady Spółdzielczej pokrywa się ze składek organizacji spółdzielczych według zasad określonych przez Kongres oraz z innych dochodów i darowizn.

Art. 267.

(uchylony).

Część IIa

Przepisy karne Art. 267a. (uchylony).

Art. 267b.

Kto, będąc członkiem zarządu spółdzielni albo likwidatorem, nie zgłasza wniosku o upadłość spółdzielni pomimo powstania warunków uzasadniających upadłość spółdzielni,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolno- ści
do roku.

Art. 267c.

Kto, będąc członkiem organu spółdzielni albo likwidatorem wbrew przepisom ustawy:

1)

nie poddaje spółdzielni lustracji,

2)

nie udziela lub udziela niezgodnych ze stanem faktycznym wyjaśnień
lustratorowi, nie dopuszcza go do pełnienia obowiązków lub nie przedkłada
stosownych dokumentów,

3)

nie udostępnia członkom spółdzielni protokołu lustracji,

4)

nie zwołuje walnego zgromadzenia, zebrania przedstawicieli albo zebrań
grup członkowskich poprzedzających zebranie przedstawicieli,

5)

nieprzygotowuje w terminie dokumentów dotyczących dokonania podziału w
spółdzielni, o którym mowa w art. 108b,
podlega grzywnie albo karze ograniczenia wolności.

Art. 267d.

§ 1. Kto, będąc członkiem organu spółdzielni albo likwidatorem, ogłasza dane nie-
prawdziwe albo przedstawia je organom spółdzielni, władzom państwowym,
członkom spółdzielni lub lustratorowi,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia
wolności do lat 2. § 2. Jeżeli sprawca działa nieumyślnie,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia
wolności do roku.

Część III

Zmiany w przepisach obowiązujących oraz przepisy przejściowe i końcowe

Rozdział 1

Zmiany w przepisach obowiązujących Art. 268-270. (pominięte).

Rozdział 2

Przepisy przejściowe i końcowe Art. 271-273. (pominięte).

Art. 274.1 orzeczenie

(uchylony).

Art. 275.

(uchylony).

Art. 276–279.

(pominięte).

Art. 280.

Traci moc ustawa z dnia 17 lutego 1961 r. o spółdzielniach i ich związkach (Dz.U. Nr 12, poz. 61 oraz z 1974 r. Nr 47, poz. 281).

Art. 281.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1983 r.

Przypisy

1) Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2003 r. Nr 229, poz. 2273, z 2004 r. Nr 162, poz. 1694, z 2005 r. Nr 175, poz. 1462, z 2006 r. Nr 251, poz. 1847 oraz z 2008 r. Nr 98, poz. 634.

3) Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2001 r. Nr 102, poz. 1117, z 2003 r. Nr 49, poz. 408 i Nr 229, poz. 2276, z 2005 r. Nr 132, poz. 1108, Nr 183, poz. 1538 i Nr 184, poz. 1539, z 2006 r. Nr 133, poz. 935 i Nr 208, poz. 1540, z 2008 r. Nr 86, poz. 524, Nr 118, poz. 747, Nr 217, poz. 1381 i Nr 231, poz. 1547, z 2009 r. Nr 13, poz. 69, Nr 42, poz. 341 i Nr 104, poz. 860 oraz z 2011 r. Nr 92, poz. 531.

4) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2008 r. Nr 141, poz. 888, z 2009 r. Nr 18, poz. 97, Nr 42, poz. 341, Nr 53, poz. 434 i Nr 157, poz. 1241, z 2010 r. Nr 28, poz. 146 i Nr 96, poz. 620 oraz z 2011 r. Nr 92, poz. 531.

gavel
Potrzebujesz pomocy prawnej w tym temacie?
Znajomość przepisu to jedno — zastosowanie go w Twojej sprawie to drugie. Znajdź na Prawnet zweryfikowanego prawnika od takich spraw.

Tekst pochodzi z oficjalnego rejestru ELI (api.sejm.gov.pl). Prawnet nie jest wydawcą tego aktu.