Ustawaz dnia 24 sierpnia 2001 r.o ostateczności rozrachunku w systemach płatności i systemach rozrachunku papierów
wartościowych oraz zasadach nadzoru nad tymi systemami
Spis treści
Treść ustawy
Rozdział 1
Przepisy ogólne
Art. 1.
Użyte w ustawie określenia oznaczają:
1)
system płatności - podlegające prawu polskiemu prawne powiązania pomiędzy co najmniej
trzema instytucjami, w tym co najmniej jedną z instytucji, o których mowa w pkt 5
lit. a)-e) lub lit. h), z wyłączeniem uczestnika pośredniego, w ramach których obowiązują
wspólne dla tych uczestników zasady realizacji ich zleceń rozrachunku, o których mowa
w pkt 12 lit. a),
2)
system rozrachunku papierów wartościowych - podlegające prawu polskiemu prawne powiązania
pomiędzy co najmniej trzema instytucjami, w tym co najmniej jedną z instytucji, o
których mowa w pkt 5 lit. a)-e) lub lit. h), z wyłączeniem uczestnika pośredniego,
w ramach których obowiązują wspólne dla tych uczestników zasady realizacji ich zleceń
rozrachunku, o których mowa w pkt 12 lit. b),
3)
system - systemy, o których mowa w pkt 1 i 2,
4)
inne państwo członkowskie - inne niż Rzeczpospolita Polska państwo, które jest członkiem
Unii Europejskiej, oraz Islandia, Liechtenstein i Norwegia,
5)
instytucja - każdy z następujących podmiotów, który jest uczestnikiem systemu płatności
lub systemu rozrachunku papierów wartościowych, odpowiedzialny za wykonanie zobowiązań
wynikających z realizacji zleceń rozrachunku w systemie:
a)
Narodowy Bank Polski, zwany dalej „NBP”,
b)
bank centralny innego państwa,
c)
bank krajowy, oddział banku zagranicznego oraz instytucja kredytowa w rozumieniu ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe , spółdzielcza kasa oszczędnościowo-kredytowa oraz Krajowa Spółdzielcza Kasa Oszczędnościowo-Kredytowa,
d)
dom maklerski w rozumieniu ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. - Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi ,
e)
zagraniczna osoba prawna, o której mowa w art. 52 ustawy wymienionej w lit. d),
f)
zagraniczna osoba prawna, prowadząca na terenie Rzeczypospolitej Polskiej działalność
maklerską na podstawie art. 52a ustawy wymienionej w lit. d),
g)
mające siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i lokujące na własny rachunek
środki pieniężne na rynku papierów wartościowych:
-
-zakład ubezpieczeń w rozumieniu przepisów o działalności ubezpieczeniowej,
-
-fundusz inwestycyjny w rozumieniu przepisów o funduszach inwestycyjnych,
-
-fundusz emerytalny w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych,
h)
organ władzy publicznej,
i)
podmiot objęty gwarancjami, udzielonymi przez organ władzy publicznej,
j)
podmiot, którego siedziba znajduje się poza terytorium innych państw członkowskich,
prowadzący działalność analogiczną do działalności instytucji kredytowej, o której
mowa w lit. c), lub zagranicznej osoby prawnej, o której mowa w art. 52 i art. 52a
ustawy wymienionej w lit. d),
k)
inny niż wymieniony w lit. a)-j) uczestnik systemu rozrachunku papierów wartościowych,
ponoszący odpowiedzialność za wykonanie zobowiązań wynikających z realizacji zleceń
rozrachunku w tym systemie, pod warunkiem że co najmniej trzema uczestnikami tego
systemu są podmioty, o których mowa w lit. a)-c),
6)
partner centralny - podmiot, który działa w systemie jako wyłączny kontrahent dla
instytucji w odniesieniu do ich zleceń rozrachunku,
7)
agent rozrachunkowy - podmiot prowadzący w ramach systemu rachunki rozliczeniowe dla
instytucji lub partnera centralnego, poprzez które dokonuje rozrachunku i udziela
- w zależności od posiadanych uprawnień - kredytu dla celów rozrachunkowych instytucji
lub partnerowi centralnemu,
8)
izba rozliczeniowa - podmiot, do którego obowiązków należy obliczanie należności lub
zobowiązań netto instytucji, partnera centralnego lub agenta rozrachunkowego,
9)
uczestnik - instytucja, partner centralny, agent rozrachunkowy lub izba rozliczeniowa,
10)
uczestnik pośredni - podmiot, o którym mowa w pkt 5 lit. c), związany z instytucją
umową umożliwiającą przekazywanie jego zleceń rozrachunku do systemu,
11)
papiery wartościowe - papiery wartościowe w rozumieniu art. 3 ustawy, o której mowa
w pkt 5 lit. d),
12)
zlecenie rozrachunku:
a)
zlecenie uczestnika dotyczące przekazania kwoty pieniężnej na rachunek odbiorcy prowadzony
przez agenta rozrachunkowego lub inne zlecenie, które powoduje wykonanie lub zwolnienie
z zobowiązania pieniężnego, zgodnie z zasadami systemu płatności, lub
b)
zlecenie uczestnika dotyczące przeniesienia papierów wartościowych w drodze dokonania
odpowiednich zapisów w prowadzonej ewidencji papierów wartościowych lub w inny sposób,
13)
zagraniczne postępowanie upadłościowe - prowadzone na podstawie prawa innego państwa
członkowskiego postępowanie sądowe lub administracyjne, w tym także postępowanie zabezpieczające,
w ramach których mienie uczestnika systemu poddane jest kontroli lub zarządowi sądu
lub innego organu w celu reorganizacji lub likwidacji uczestnika, jeżeli skutkiem
tego postępowania jest zawieszenie realizacji zleceń rozrachunku lub nałożenie na
nie ograniczeń,
14)
ogłoszenie upadłości:
a)
uczestnika krajowego - zgodne z rozporządzeniem Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. - Prawo
upadłościowe wydanie przez sąd właściwy w sprawach upadłości postanowienia o ogłoszeniu upadłości,
b)
uczestnika zagranicznego - wydanie przez zagraniczny sąd lub zagraniczny organ orzeczenia,
postanowienia lub decyzji, którymi pozbawiono lub ograniczono uczestnika prawa zarządu
jego majątkiem lub poddano kontroli celem jego reorganizacji lub likwidacji, w postępowaniu,
o którym mowa w pkt 13,
15)
właściwe organy - organy sprawujące nadzór nad podmiotami, o których mowa w pkt 5
lit. c)-g) oraz i)-k),
16)
kompensowanie - przekształcenie, dla każdego uczestnika, w jedno zobowiązanie netto
lub jedną należność netto wzajemnych zobowiązań i należności wynikających z przekazywanych
pomiędzy uczestnikami zleceń rozrachunku,
17)
rachunek rozliczeniowy - prowadzony przez agenta rozrachunkowego i przeznaczony do
dokonywania rozrachunku pomiędzy uczestnikami systemu: rachunek bankowy, rachunek
pieniężny, rachunek papierów wartościowych lub konto depozytowe papierów wartościowych,
18)
przedmiot zabezpieczenia - zbywalne aktywa:
a)
na których został ustanowiony w związku z uczestnictwem w systemie zastaw, kaucja
lub inne zabezpieczenie, lub
b)
przyjęte przez NBP, bank centralny innego państwa członkowskiego lub Europejski Bank
Centralny, w związku z wykonywaniem zadań banku centralnego,
19)
podmiot prowadzący system - partner centralny, agent rozrachunkowy, izba rozliczeniowa
lub inny podmiot określający wspólne dla uczestników systemu zasady realizacji ich
zleceń rozrachunku.
Art. 2.
Przepisy ustawy dotyczące papierów wartościowych stosuje się również do praw majątkowych,
o których mowa w art. 97 ustawy, wymienionej w art. 1 pkt 5 lit. d).
Art. 3.
W zależności od zasad funkcjonowania systemu ten sam uczestnik może działać jako partner
centralny, agent rozrachunkowy lub izba rozliczeniowa oraz realizować część lub całość
ich zadań.
Rozdział 2
Ostateczność rozrachunków
Art. 4.
1.
Przepisy ustawy dotyczące skutków ogłoszenia upadłości uczestnika krajowego stosuje
się odpowiednio w razie wydania postanowienia o otwarciu postępowania układowego lub
orzeczenia albo decyzji o likwidacji, zawieszeniu lub ograniczeniu prowadzenia działalności
uczestnika, skutkujących zawieszeniem lub ograniczeniem realizacji zleceń rozrachunku
w systemie dotyczącym tego uczestnika.
2.
Przepisy ustawy dotyczące skutków ogłoszenia upadłości uczestnika zagranicznego stosuje
się odpowiednio do orzeczeń, postanowień lub decyzji wydanych wobec tego uczestnika
przez zagraniczny sąd lub inny organ w ramach zagranicznych postępowań upadłościowych.
Art. 5.
Skutki prawne wynikające z podjęcia wobec mającego siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej podmiotu, będącego uczestnikiem systemu podlegającego prawu innego państwa
członkowskiego, zagranicznego postępowania upadłościowego, odnoszące się do praw i
obowiązków tego podmiotu pozostających w związku z uczestnictwem w tym systemie, są
określone przez prawo właściwe dla tego systemu.
Art. 6.
Wprowadzone do systemu zlecenie rozrachunku nie może być skutecznie odwołane przez
uczestnika albo przez osobę trzecią od momentu określonego przez zasady funkcjonowania
systemu.
Art. 7.
W zakresie uregulowanym ustawą skutki ogłoszenia upadłości uczestnika krajowego powstają
z chwilą otrzymania przez NBP powiadomienia o ogłoszeniu upadłości, wydaniu postanowienia
o otwarciu postępowania układowego albo o wydaniu przez sąd lub właściwy organ orzeczenia
lub decyzji o likwidacji, zawieszeniu lub ograniczeniu prowadzenia działalności uczestnika
skutkujących zawieszeniem lub ograniczeniem realizacji zleceń rozrachunku w systemie
dotyczącym uczestnika.
Art. 8.
1.
W razie ogłoszenia upadłości uczestnika:
1)
jeżeli zlecenie rozrachunku zostało wprowadzone do systemu przed ogłoszeniem upadłości,
skutki prawne wynikające z jego wprowadzenia do systemu oraz wyniki kompensowania
są niepodważalne i wiążące dla osób trzecich,
2)
jeżeli zlecenie rozrachunku zostało wprowadzone do systemu po ogłoszeniu upadłości
i jest wykonane w dniu jej ogłoszenia, skutki prawne wynikające z wprowadzenia tego
zlecenia do systemu są niepodważalne i wiążące dla osób trzecich tylko wtedy, gdy
po terminie rozrachunku agent rozrachunkowy, partner centralny lub izba rozliczeniowa
wykażą, że nie wiedzieli ani nie mogli wiedzieć o ogłoszeniu upadłości.
2.
Przepisów umożliwiających zaskarżanie czynności prawnych upadłego uczestnika lub określających
bezskuteczność czynności prawnych, dokonanych przez niego w związku z jego uczestnictwem
w systemie, przed ogłoszeniem upadłości, nie stosuje się do kompensowania i jego wyników.
Art. 9.1 orzeczenie
Ogłoszenie upadłości uczestnika nie wstrzymuje możliwości wykorzystania:
1)
środków pieniężnych i papierów wartościowych, zgromadzonych i zapisanych na jego rachunku
rozliczeniowym, nieobciążonych prawem rzeczowym lub niebędących przedmiotem zabezpieczenia,
2)
papierów wartościowych zapisanych na rachunku rozliczeniowym uczestnika jako przedmiotu
zabezpieczenia kredytu uzyskanego w ramach systemu w dniu ogłoszenia upadłości, jeżeli
kredyt taki może być udostępniony w ramach istniejącej umowy o kredyt,
w celu wykonania zobowiązań uczestnika wynikających ze zleceń rozrachunku wprowadzonych
do systemu najpóźniej w dniu ogłoszenia upadłości.
Art. 10.
1.
Mienie upadłego uczestnika, określone w art. 9, a także inne aktywa niezbędne do wykonania
obowiązków wynikających z uczestnictwa w systemie, powstałych przed ogłoszeniem upadłości,
nie wchodzi do masy upadłości, z zastrzeżeniem ust. 3.
2.
W celu wykonania obowiązków określonych w ust. 1 podmiot prowadzący system jest upoważniony
do dysponowania tym mieniem.
3.
Mienie upadłego uczestnika, o którym mowa w ust. 1, pozostałe po wykonaniu obowiązków
wynikających z uczestnictwa w systemie, wchodzi do masy upadłości.
Art. 11.
W razie ogłoszenia upadłości uczestnika systemu do jego praw i obowiązków związanych
z uczestnictwem w systemie stosuje się przepisy prawa polskiego, z zastrzeżeniem art.
12 ust. 2 pkt 2.
Art. 12.
1.
W razie ogłoszenia upadłości uczestnika systemu lub podmiotu dokonującego operacji
z NBP, bankiem centralnym innego państwa członkowskiego lub Europejskim Bankiem Centralnym,
przedmiot zabezpieczenia ustanowionego na rzecz innego uczestnika w związku z uczestnictwem
w systemie lub na rzecz tych banków nie wchodzi do masy upadłości, z zastrzeżeniem
ust. 2.
2.
Jeżeli przedmiotem zabezpieczenia ustanowionego na rzecz uczestnika systemu, NBP,
banku centralnego innego państwa członkowskiego lub Europejskiego Banku Centralnego
są papiery wartościowe, to do określenia praw tych podmiotów, wynikających z tych
papierów, stosuje się:
1)
przepisy prawa polskiego, o ile te papiery są zapisane w rejestrze lub na rachunku
prowadzonym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,
2)
przepisy innego państwa członkowskiego, o ile te papiery są zapisane w rejestrze lub
na rachunku prowadzonym na terytorium tego państwa.
Art. 13.
1.
O ogłoszeniu upadłości podmiotów będących uczestnikami bądź uczestnikami pośrednimi
systemu sądy powiadamiają NBP w dniu wydania postanowienia o ogłoszeniu upadłości,
podając jednocześnie godzinę i minutę jego wydania.
2.
Obowiązek powiadamiania NBP, o którym mowa w ust. 1, dotyczy sądów i właściwych organów
w razie wydania orzeczenia, postanowienia albo decyzji o likwidacji, zawieszeniu lub
ograniczeniu prowadzenia działalności uczestnika, skutkujących zawieszeniem lub ograniczeniem
realizacji zleceń rozrachunku w systemie dotyczącym tego uczestnika.
3.
NBP niezwłocznie po uzyskaniu informacji o wydaniu orzeczenia, postanowienia lub decyzji,
o których mowa w ust. 1 lub 2, powiadamia o nich:
1)
podmiot prowadzący system,
2)
Komisję Papierów Wartościowych i Giełd, zwaną dalej „KPWiG”, jeżeli decyzja dotyczy
uczestnika systemu rozrachunku papierów wartościowych,
3)
właściwe władze innych państw członkowskich, zgłoszone przez te państwa Komisji Europejskiej.
4.
Przepis ust. 3 stosuje się odpowiednio do informacji o orzeczeniach, postanowieniach
i decyzjach wydanych w zakresie zagranicznego postępowania upadłościowego, otrzymanych
przez NBP od właściwych władz innych państw członkowskich.
5.
Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, sposób powiadamiania, o którym mowa
w ust. 1, 2 i w ust. 3 pkt 1 i 2 oraz w ust. 4, uwzględniając w szczególności właściwości
postępowania, w którym wydano orzeczenie, postanowienie lub decyzję, oraz możliwość
wykorzystania technicznych środków łączności.
Art. 14.
Instytucje, o których mowa w art. 1 pkt 5 lit. c)-k), są obowiązane do udzielania
każdemu, kto ma uzasadniony prawnie interes, informacji o systemach, których są uczestnikami
oraz o podstawowych zasadach ich funkcjonowania.
Art. 15.
1.
Przepisy art. 4-14 stosuje się do systemów rozrachunku papierów wartościowych prowadzonych
przez Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych S.A., zwany dalej „Krajowym Depozytem”,
oraz do systemów prowadzonych przez NBP.
2.
Przepisy art. 4-14 stosuje się także do systemów prowadzonych przez inne podmioty
niż NBP i Krajowy Depozyt, wskazanych przez ministra właściwego do spraw instytucji
finansowych, w drodze rozporządzenia, wydanego po zasięgnięciu opinii Prezesa NBP
oraz KPWiG.
3.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych wydając rozporządzenie, o którym
mowa w ust. 2, wskazuje te systemy, w których istnieje ryzyko wystąpienia sytuacji,
w której niewywiązanie się z zobowiązań przez uczestnika systemu może spowodować niewywiązanie
się z zobowiązań przez innego jego uczestnika lub uczestników (ryzyko systemowe).
Rozdział 3
Zasady nadzoru
Art. 16.
1.
Prowadzenie systemów płatności, z wyjątkiem systemów prowadzonych przez NBP, wymaga
zgody Prezesa NBP.
2.
Prowadzenie systemów rozrachunku papierów wartościowych, z wyjątkiem systemów prowadzonych
przez NBP i Krajowy Depozyt, wymaga zgody KPWiG, wydanej po zasięgnięciu opinii Prezesa
NBP.
3.
Zgody wymaga również wprowadzenie zmian w zasadach funkcjonowania systemu, na którego
prowadzenie wymagana jest zgoda; przepisy art. 17-19 stosuje się odpowiednio.
Art. 17.
1.
Postępowanie w sprawie uzyskania zgody, o której mowa w art. 16 ust. 1 i 2, wszczyna
się na wniosek podmiotu zamierzającego prowadzić system.
2.
Wniosek składa się do organu wydającego zgodę najpóźniej na 3 miesiące przed planowanym
terminem rozpoczęcia funkcjonowania systemu, określając w nim nazwę i zasady funkcjonowania
systemu oraz dołączając dokumenty wskazujące:
1)
zadania podmiotu, który będzie prowadził system lub prowadzącego system,
2)
kryteria uczestnictwa w systemie,
3)
moment wprowadzenia zlecenia rozrachunku do systemu oraz moment, od którego zlecenie
rozrachunku nie może zostać odwołane przez uczestnika lub osobę trzecią,
4)
zasady przekazywania, wprowadzania i wykonywania zleceń rozrachunku w systemie,
5)
zakres wzajemnej odpowiedzialności uczestników systemu i podmiotu prowadzącego system,
6)
formę prawną podmiotu zamierzającego prowadzić system.
3.
Do wniosku dołącza się ponadto listę uczestników i - o ile jest to możliwe - listę
uczestników pośrednich systemu, wraz z danymi o ich nazwie (firmie), siedzibie i miejscu
prowadzenia działalności przez każdego z nich.
4.
Podmioty prowadzące systemy informują organ wydający zgodę o każdej zmianie danych,
o których mowa w ust. 3, niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 3 dni od
dnia ich wystąpienia.
Art. 18.
1.
Zgody, o której mowa w art. 16 ust. 1 i 2, odmawia się, jeżeli zasady funkcjonowania
systemu:
1)
są niezgodne z przepisami prawa polskiego lub
2)
nie zapewniają sprawnego lub bezpiecznego funkcjonowania systemu.
2.
Zgoda może być uchylona, jeżeli:
1)
działanie systemu narusza przepisy prawa polskiego,
2)
działanie systemu w sposób rażący narusza sprawne lub bezpieczne jego funkcjonowanie,
3)
w zasadach funkcjonowania systemu zostały wprowadzone zmiany bez uzyskania zgody,
o której mowa w art. 16 ust. 3.
3.
W przypadku uchylenia zgody podmiot prowadzący system ma obowiązek zamknięcia systemu
w oznaczonym terminie.
Art. 19.
Do decyzji, o których mowa w art. 16 i art. 18, stosuje się odpowiednio art. 127 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Rozdział 4
Przepisy szczegółowe
Art. 20.
Jeżeli podmiotem prowadzącym system jest spółka handlowa w rozumieniu Kodeksu spółek handlowych, na spółkę przejmującą lub spółkę nowo zawiązaną - powstałą w związku z połączeniem
lub podziałem - nie przechodzi zgoda, o której mowa w art. 16.
Art. 21.
Do prowadzenia systemu nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. - Prawo działalności gospodarczej dotyczących zezwoleń na wykonywanie działalności gospodarczej.
Art. 22.1 orzeczenie
Prezes NBP, w drodze obwieszczenia, ogłasza listy podmiotów będących uczestnikami
systemów, o których mowa w art. 15, w tym także uczestników pośrednich. W obwieszczeniu
zamieszcza się nazwę (firmę), siedzibę i miejsce prowadzenia działalności każdego
z tych podmiotów, a także zmiany w tym zakresie.
Art. 23.
Prezes NBP informuje Komisję Europejską o systemach, o których mowa w art. 15.
Rozdział 5
Przepisy karne
Art. 24.
1.
Kto bez wymaganej zgody, o której mowa w art. 16, prowadzi system lub dokonuje zmian
w zasadach jego funkcjonowania, nie wykonuje obowiązku zamknięcia systemu w oznaczonym
terminie pomimo decyzji uchylającej zgodę na jego prowadzenie lub decyzji nakazującej
jego zamknięcie,
podlega grzywnie do 5 000 000 zł.
2.
Tej samej karze podlega, kto nie dopełnia obowiązku przekazania dokumentów, o którym
mowa w art. 27 ust. 2.
3.
Tej samej karze podlega, kto dopuszcza się czynu określonego w ust. 1 lub 2, działając
w imieniu lub na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej
nieposiadającej osobowości prawnej.
Art. 25.
1.
Kto nie dopełnia obowiązku przekazania informacji, o którym mowa w art. 17 ust. 4,
podlega grzywnie do 500 000 zł.
2.
Tej samej karze podlega, kto dopuszcza się czynu określonego w ust. 1, działając w
imieniu lub na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej
osobowości prawnej.
Rozdział 6
Zmiany w przepisach obowiązujących, przepisy przejściowe i końcowe
Art. 26.
W ustawie z dnia 21 sierpnia 1997 r. - Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi skreśla się art. 139.
Art. 27.
1.
Przepisu art. 16 ust. 1 i 2 nie stosuje się do systemów w rozumieniu art. 1 pkt 1
i 2 prowadzonych w dniu wejścia w życie ustawy.
2.
Podmioty prowadzące systemy, o których mowa w ust. 1, z wyjątkiem NBP i Krajowego
Depozytu, przekażą odpowiednio NBP w odniesieniu do systemów płatności lub KPWiG w
odniesieniu do systemów rozrachunku papierów wartościowych, w terminie 3 miesięcy
od dnia wejścia w życie ustawy, dokumenty wskazane w art. 17 ust. 2.
3.
Ocena zasad funkcjonowania systemów, o których mowa w ust. 1, na podstawie dokumentów
przekazanych zgodnie z ust. 2, dokonywana jest pod względem:
1)
zgodności z przepisami prawa polskiego,
2)
zapewnienia sprawnego i bezpiecznego funkcjonowania systemu.
4.
Jeżeli zasady funkcjonowania systemu, o którym mowa w ust. 1, nie spełniają kryteriów
wymienionych w ust. 3, Prezes NBP w odniesieniu do systemu płatności lub KPWiG po
zasięgnięciu opinii Prezesa NBP w odniesieniu do systemów rozrachunku papierów wartościowych
wydaje w oznaczonym terminie:
1)
zalecenie dostosowania systemu, lub
2)
decyzję nakazującą zamknięcie systemu.
5.
Do decyzji, o których mowa w ust. 4 pkt 2, stosuje się odpowiednio art. 127 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Art. 28.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych przed dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą
Polską członkostwa w Unii Europejskiej poinformuje Komisję Europejską, że NBP jest
podmiotem, który sądy lub właściwe organy powiadamiają o wydanych przez siebie orzeczeniach,
postanowieniach lub decyzjach, o których mowa w art. 13 ust. 1 i 2.
Art. 29.
Przepisy art. 1 pkt 4 i 5 lit. f) i lit. j), art. 4-15, art. 22-23 i art. 26 stosuje
się od dnia uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej.
Art. 30.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2002 r.