Ustawaz dnia 30 listopada 1995 r.o pomocy państwa w spłacie niektórych kredytów mieszkaniowych, refundacji bankom wypłaconych
premii gwarancyjnych oraz zmianie niektórych ustaw
Treść ustawy
Art. 1.5 orzeczeń
1.
Ustawa określa zasady przyznawania bankom środków z budżetu państwa, określonych w
ustawie budżetowej, które udzieliły kredytów mieszkaniowych, o których mowa w ust.
2, oraz bankom prowadzącym obsługę rachunków wkładów oszczędnościowych na książeczkach
mieszkaniowych.
2.
Przepisy ustawy stosuje się do kredytów mieszkaniowych udzielonych i spłacanych na
warunkach określonych przez Radę Ministrów.
Art. 2.4 orzeczenia
Ilekroć w ustawie jest mowa o:
1)
zadłużeniu kredytobiorcy z tytułu przejściowego wykupienia odsetek od kredytu - należy
przez to rozumieć sumę kwoty środków przekazanych z budżetu państwa na przejściowe
wykupienie należności banku z tytułu nie spłaconych przez kredytobiorcę odsetek od
kredytu oraz kwot naliczanego przez bank oprocentowania tych odsetek,
2)
spłatach lub należnościach z tytułu spłat kredytu - należy przez to rozumieć spłaty
lub należności z tytułu spłat tego kredytu wraz z odsetkami, w tym odsetkami przejściowo
wykupionymi ze środków budżetu państwa wraz z ich oprocentowaniem,
3)
lokalu - należy przez to rozumieć lokal mieszkalny w spółdzielni mieszkaniowej, lokal
mieszkalny w budynku stanowiący odrębną własność lub dom mieszkalny,
4)
kredytobiorcy - należy przez to rozumieć również członka spółdzielni mieszkaniowej
zajmującego lokal obciążony kredytem zaciągniętym przez spółdzielnię.
Art. 3.6 orzeczeń
1.
Bankom prowadzącym obsługę rachunków wkładów oszczędnościowych na książeczkach mieszkaniowych
wystawionych do dnia 23 października 1990 r. przysługuje refundacja ze środków budżetu
państwa wypłaconych premii gwarancyjnych od wkładów oszczędnościowych na budownictwo
mieszkaniowe.
2.
Wysokość premii gwarancyjnej nie może przekroczyć kwoty nakładów na nabycie lokalu
lub kosztów jego budowy albo kwoty zadłużenia z tytułu kredytu na budownictwo mieszkaniowe,
od którego nie spłacone odsetki są wykupywane ze środków budżetu państwa.
3.
W przypadku zbycia całości lub części lokalu albo spółdzielczego prawa do lokalu przed
upływem dwóch lat od dnia wypłacenia premii, osoba, która otrzymała premię gwarancyjną
po dniu wejścia w życie ustawy, jest obowiązana, z zastrzeżeniem ust. 4, do jej zwrotu
na rachunek urzędu skarbowego właściwego ze względu na miejsce zamieszkania w terminie
14 dni od dnia zawarcia umowy przenoszącej własność lub spółdzielcze prawo do lokalu.
Do zwrotu należności z tytułu premii stosuje się przepisy ustawy o zobowiązaniach
podatkowych.
4.
Jeżeli osoba zobowiązana do zwrotu premii gwarancyjnej złoży oświadczenie, iż w ciągu
dwóch lat od dnia zbycia, o którym mowa w ust. 3, wydatkuje środki, w wysokości nie
niższej niż kwota uzyskanej premii gwarancyjnej, na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych
w formie uprawniającej do uzyskania tej premii, obowiązek zwrotu premii ulega na ten
okres zawieszeniu. W razie niewydatkowania środków zgodnie z oświadczeniem, premia
gwarancyjna podlega zwrotowi wraz z odsetkami liczonymi od terminu zwrotu określonego
w ust. 3.
5.
Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe warunki i tryb udzielania
premii gwarancyjnej, a także jej zwrotu, oraz tryb rozliczeń z bankami z tytułu refundacji
wypłaconych premii.
Art. 4.3 orzeczenia
1.
Pomoc państwa w spłacie kredytów mieszkaniowych, o których mowa w art. 1 ust. 2, polega
na:
1)
odliczaniu od podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych wydatków
poniesionych na spłatę zadłużenia z tytułu kredytów zaciągniętych przez spółdzielnie
mieszkaniowe - na warunkach określonych odrębnymi przepisami,
2)
przejściowym wykupieniu ze środków budżetu państwa odsetek od kredytów mieszkaniowych,
3)
umorzeniu części zadłużenia kredytobiorców z tytułu przejściowego wykupienia odsetek
od kredytów mieszkaniowych.
2.
Odsetki przejściowo wykupione ze środków budżetu państwa podlegają oprocentowaniu,
z zastrzeżeniem art. 10 ust. 3.
Art. 5.
Pomoc państwa w spłacie kredytów mieszkaniowych, o których mowa w art. 1 ust. 2, może
polegać również na jednorazowym wykupieniu ze środków budżetu państwa części zadłużenia
z tytułu udzielonych kredytów mieszkaniowych na warunkach i w trybie określonych przez
Radę Ministrów w drodze rozporządzenia.
Art. 6.2 orzeczenia
1.
Z budżetu państwa przekazywane są bankom środki do wysokości różnicy pomiędzy należnym
bankowi oprocentowaniem, obliczonym według stopy procentowej ustalonej przez Radę
Ministrów, a wysokością odsetek spłacanych przez kredytobiorcę zgodnie z przepisami
art. 7 i 8.
2.
Banki są obowiązane wobec Skarbu Państwa do administrowania i egzekwowania zadłużenia
kredytobiorców z tytułu przejściowego wykupienia odsetek od kredytów mieszkaniowych.
Art. 7.9 orzeczeń
1.
Jeżeli kredyt został zaciągnięty, z zastrzeżeniem ust. 3, do dnia 31 maja 1992 r.,
wysokość obciążających kredytobiorcę miesięcznych spłat przypadających na dany lokal
nie może być niższa od iloczynu powierzchni użytkowej lokalu oraz normatywu spłaty
kredytu ustalanego w przeliczeniu na 1 m2 powierzchni użytkowej lokalu.
2.
Normatyw spłaty kredytu, o którym mowa w ust. 1, stanowi iloraz przeciętnego miesięcznego
wynagrodzenia w województwie za I albo III kwartał, bez wypłat z zysku i nadwyżki
bilansowej w spółdzielniach oraz nagród z zakładowego funduszu nagród, z uwzględnieniem
sfery budżetowej bez przedsiębiorstwa państwowego „Polskie Koleje Państwowe” oraz
bez przedsiębiorstwa użyteczności publicznej Poczta Polska i Telekomunikacja Polska
- Spółka Akcyjna, jednak nie wyższego niż 110% takiego wynagrodzenia w kraju, oraz
liczby ustalonej przez Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa w porozumieniu
z Ministrem Finansów. Minister Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa ogłasza, w drodze
obwieszczenia, raz na pół roku, wysokość normatywów w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej
Polskiej „Monitor Polski”.
3.
Zasady spłaty kredytów, o których mowa w ust. 1, mają także zastosowanie do kredytów
zaciągniętych przez spółdzielnie mieszkaniowe po terminie określonym w ust. 1, jeżeli
kredyty te spełniały warunki przejściowego wykupienia odsetek ze środków budżetu państwa
na podstawie odrębnych przepisów.
Art. 8.
1.
Jeżeli kredyt został zaciągnięty przez osobę fizyczną w okresie od dnia 21 października
1991 r. do dnia 31 marca 1995 r., wysokość obciążających kredytobiorcę miesięcznych
spłat nie może być niższa w całym okresie spłaty niż 25% udokumentowanych miesięcznych
dochodów jego gospodarstwa domowego. Kredytobiorca jest obowiązany zapewnić bankowi
możliwość kontroli spełnienia tego warunku.
2.
Dochód gospodarstwa domowego w rozumieniu ustawy stanowi suma przychodów członków
gospodarstwa domowego, pomniejszonych o koszty ich uzyskania, w tym także stałych
przychodów zwolnionych z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych, zaś
w wypadku rolników - dochód wynikający z przemnożenia ilości posiadanych przez rolnika
hektarów przeliczeniowych przez dochód z jednego hektara przeliczeniowego, ogłaszany
przez Ministra Pracy i Polityki Socjalnej w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej
„Monitor Polski”.
Art. 9.1 orzeczenie
Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe warunki i tryb rozliczeń
z bankami z tytułu przejściowego wykupienia ze środków budżetu państwa odsetek od
kredytów mieszkaniowych, w tym: wysokość oprocentowania kredytów objętych przejściowym
wykupem odsetek, wysokość odsetek podlegających wykupieniu, wysokość i sposób oprocentowania
odsetek przejściowo wykupionych, zasady zaliczania przez banki wpłat dokonywanych
przez kredytobiorców na poczet spłaty kredytu, a także rodzaje i sposób stosowania
ulg w wypadku przejściowego pogorszenia się sytuacji materialnej kredytobiorcy.
Art. 10.6 orzeczeń
1.
Na wniosek kredytobiorcy zadłużenie z tytułu przejściowego wykupienia odsetek od kredytów
mieszkaniowych podlega umorzeniu przez bank w części odpowiadającej:
1)
nadwyżce przypadającego na dany lokal zadłużenia z tytułu kredytu i skapitalizowanych
odsetek oraz z tytułu przejściowego wykupienia odsetek od kredytu ponad wartość lokalu
określoną zgodnie z ust. 2, ustalonej na dzień 31 marca 1996 r.,
2)
nadwyżce, o której mowa w pkt. 1, ustalonej po dniu 31 marca 1996 r. w wypadku rezygnacji
przez członka spółdzielni mieszkaniowej z członkostwa w spółdzielni i postawienia
lokalu mieszkalnego do jej dyspozycji,
3)
nadwyżce, o której mowa w pkt. 1, ustalonej po dniu 31 marca 1996 r., powiększonej
o nominalną kwotę umorzenia kredytu dokonanego przy ostatecznym rozliczeniu kosztów
budowy - w wypadku przekształcenia spółdzielczego prawa do lokalu z lokatorskiego
na własnościowe, pod warunkiem ograniczenia przez spółdzielnię mieszkaniową żądania
uzupełnienia przez członka wkładu budowlanego do przypadających na dany lokal: kwoty
kredytu wraz ze skapitalizowanymi odsetkami, kwoty zadłużenia z tytułu przejściowego
wykupienia odsetek od kredytu w części nie podlegającej umorzeniu oraz nominalnej
kwoty umorzenia kredytu dokonanego przy ostatecznym rozliczeniu kosztów budowy, która
podlega zwrotowi do budżetu państwa,
4)
nadwyżce miesięcznej spłaty ponad minimalną jej wysokość określoną w art. 7, 8 i 11,
5)
równowartości 70% zadłużenia po spłacie całości kredytu wraz ze skapitalizowanymi
odsetkami oraz zadłużenia z tytułu przejściowego wykupienia odsetek od kredytu w części
nie podlegającej umorzeniu, jeżeli spłata ta nastąpi przed dniem 31 grudnia 1997 r.,
z tym że w przypadku spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu członkowi spółdzielni
przysługuje roszczenie o przekształcenie prawa do lokalu na własnościowe z ograniczeniem
przez spółdzielnię mieszkaniową żądania uzupełnienia wkładu budowlanego do przypadającej
na dany lokal nominalnej kwoty umorzenia kredytu dokonanego przy ostatecznym rozliczeniu
kosztów budowy, która podlega zwrotowi do budżetu państwa.
2.
Wartość lokalu, o której mowa w ust. 1 pkt. 1, stanowi iloczyn powierzchni użytkowej
i wskaźnika przeliczeniowego 1 m2 powierzchni użytkowej ostatnio ogłoszonego przez
wojewodę na podstawie przepisów ustawy z dnia 2 lipca 1994 r. o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych .
3.
Jeżeli kredytobiorca dokonywał w danym roku systematycznych, terminowych spłat kredytu
wraz z odsetkami w wysokości wynikającej z art. 7, 8 i 11, odsetki przejściowo wykupione
ze środków budżetu państwa nie podlegają oprocentowaniu.
4.
Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe warunki i tryb stosowania
oraz sposób rozliczania umorzeń, o których mowa w ust. 1.
Art. 11.6 orzeczeń
1.
Roczne spłaty kredytów mieszkaniowych, zaciągniętych na podstawie umów określających
równocześnie 40-letni okres spłaty kredytu i roczne obciążenie w wysokości 1% aktualnej
wartości mieszkań zajmowanych na warunkach lokatorskich lub 2% aktualnej wartości
mieszkań zajmowanych na warunkach własnościowych, nie mogą być niższe od ilorazu kwoty
zadłużenia z tytułu kredytu i odsetek, w tym odsetek przejściowo wykupionych ze środków
budżetu państwa, na koniec roku poprzedniego oraz liczby lat, jaka pozostała do zakończenia
okresu spłaty kredytu, z zastrzeżeniem ust. 3.
2.
Wysokość obciążeń, o których mowa w ust. 1, podlega korekcie w związku z przepisami
art. 10 ust. 1 pkt. 1, 2 i 3.
3.
Na wniosek kredytobiorcy kredyty, o których mowa w ust. 1, mogą być także spłacane
na zasadach określonych w art. 7.
Art. 12.1 orzeczenie
Rada Ministrów może określić, w drodze rozporządzenia, warunki objęcia pomocą państwa,
na zasadach określonych w art. 7, spłaty kredytów mieszkaniowych zaciągniętych do
dnia 31 marca 1996 r. na dokończenie inwestycji mieszkaniowych rozpoczętych przed
dniem 31 grudnia 1994 r. i zasiedlenie wybudowanych mieszkań, których zasiedlenie
nie było możliwe przez okres nie krótszy niż 3 miesiące przed dniem wejścia w życie
ustawy.
Art. 13.
W ustawie z dnia 16 września 1982 r. - Prawo spółdzielcze w art. 218 w § 4 na końcu drugiego zdania kropkę zastępuje się przecinkiem i dodaje
wyrazy „zgodnie z zasadami, o których mowa w § 3 pkt. 1.”.
Art. 14.
W zakresie uregulowanym ustawą tracą moc przepisy ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. o uporządkowaniu stosunków kredytowych .
Art. 15.
Do czasu wydania rozporządzenia, o którym mowa w art. 3 ust. 5, zachowują moc przepisy
dotychczasowe.
Art. 16.1 orzeczenie
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1996 r.