Ustawaz dnia 26 października 1995 r.o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego oraz o zmianie niektórych
ustaw
Spis treści
Treść ustawy
Art. 1.
Ustawa określa zasady gromadzenia oszczędności i udzielania kredytów kontraktowych
na cele mieszkaniowe oraz zasady działania Krajowego Funduszu Mieszkaniowego i towarzystw
budownictwa społecznego.
Rozdział 1
Kasy mieszkaniowe
Art. 2.
1.
W rozumieniu ustawy określenie „kasa mieszkaniowa” oznacza finansowo wyodrębnioną
działalność banków polegającą na prowadzeniu imiennych rachunków oszczędnościowo-kredytowych
i udzielaniu kredytów kontraktowych.
2.
Ilekroć w ustawie jest mowa o:
1)
działaniach lub zdarzeniach dotyczących kasy mieszkaniowej - należy przez to rozumieć
działania i zdarzenia dotyczące banku prowadzącego kasę mieszkaniową,
2)
rachunkach oszczędnościowo-kredytowych bądź kredytach kontraktowych - należy przez
to rozumieć wyłącznie rachunki i kredyty prowadzone i udzielane przez kasę mieszkaniową
na zasadach określonych w ustawie.
3.
Do działalności kas mieszkaniowych, o której mowa w ust. 1, stosuje się w sprawach
nie uregulowanych ustawą przepisy prawa bankowego i Kodeksu cywilnego.
Art. 3.
1.
Podjęcie przez bank działalności, o której mowa w art. 2 ust. 1, może nastąpić po
dokonaniu zmiany statutu, polegającej na rozszerzeniu zakresu działania banku o tę
działalność.
2.
Likwidacja banku prowadzącego kasę mieszkaniową albo pozbawienie go możliwości jej
prowadzenia w ramach nadzoru sprawowanego przez Prezesa Narodowego Banku Polskiego
wymaga wskazania banku przejmującego tę działalność.
3.
Bank przejmujący działalność wstępuje, z mocy prawa, w prawa i obowiązki strony umów
o kredyt kontraktowy. Jednocześnie przechodzą na niego zobowiązania i wierzytelności
oraz inne aktywa i pasywa związane z przejętą działalnością.
4.
Prezes Narodowego Banku Polskiego określi, w drodze zarządzenia, szczegółowe zasady
finansowego wyodrębniania kas mieszkaniowych w bankach oraz rozliczeń między bankiem,
który zaprzestał prowadzenia kasy mieszkaniowej, a bankiem przejmującym tę działalność.
Art. 4.
1.
Środki zgromadzone na imiennych rachunkach oszczędnościowo-kredytowych w kasach mieszkaniowych
są wkładami oszczędnościowymi. Wkłady te są objęte obowiązkowym systemem gwarantowania
środków pieniężnych na rachunkach banków, a co do wysokości wkładów, które łącznie
z należnymi odsetkami przekraczają kwoty gwarantowane - gwarancją uzupełniającą Skarbu
Państwa do wysokości określonej odrębnymi przepisami.
2.
Środki zgromadzone na imiennych rachunkach oszczędnościowych-kredytowych w kasach
mieszkaniowych nie mogą być przeznaczone na finansowanie innych zobowiązań banków
niż związane z działalnością kas mieszkaniowych.
3.
Od środków gromadzonych na rachunkach oszczędnościowo-kredytowych kas mieszkaniowych
nie jest odprowadzana rezerwa obowiązkowa, o której mowa w art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1989 r. o Narodowym Banku Polskim .
Art. 5.
1.
Przychodami kasy mieszkaniowej są:
1)
odsetki i prowizje od udzielonych kredytów kontraktowych,
2)
opłaty manipulacyjne od wpłat dokonywanych na rachunki oszczędnościowo-kredytowe,
3)
odsetki od lokat środków kasy na rachunkach terminowych w bankach,
4)
wpływy z inwestycji kasy w papiery wartościowe emitowane przez Skarb Państwa lub Narodowy
Bank Polski bądź gwarantowane przez Skarb Państwa.
2.
Suma lokat, o których mowa w ust. 1 pkt 3, w jednym banku lub w grupie banków, powiązanych
ze sobą kapitałowo lub organizacyjnie, nie może przekroczyć 15% sumy środków zgromadzonych
na rachunkach oszczędnościowo-kredytowych w kasie mieszkaniowej.
3.
Przychody kasy mieszkaniowej są przeznaczone na pokrycie:
1)
odsetek od gromadzonych w kasie oszczędności,
2)
odsetek od pożyczek zaciągniętych ze środków Krajowego Funduszu Mieszkaniowego,
3)
kosztów prowadzenia kasy,
4)
wynagrodzenia banku prowadzącego kasę, w wysokości do 1% wpłat dokonywanych na rachunki
oszczędnościowo-kredytowe.
4.
Przychody kasy mieszkaniowej, pomniejszone o wydatki, o których mowa w ust. 3, przeznacza
się w całości na kredyty kontraktowe i utrzymanie bieżącej płynności płatniczej w
zakresie związanym z działalnością kasy.
5.
Nadwyżka zgromadzonych środków nad wymagalnymi zobowiązaniami kasy mieszkaniowej wynikającymi
z umów o kredyt kontraktowy może być przeznaczona na:
1)
nabycie papierów wartościowych emitowanych przez Skarb Państwa lub Narodowy Bank Polski
bądź gwarantowanych przez Skarb Państwa,
2)
lokaty, o których mowa w ust. 1 pkt 3.
Art. 6.
1.
W celu zapewnienia bieżącej płynności płatniczej, o której mowa w art. 5 ust. 4, bank
prowadzący kasę mieszkaniową może wystąpić o udzielenie pożyczki ze środków Krajowego
Funduszu Mieszkaniowego.
2.
Wysokość pożyczki oraz warunki jej spłaty określa umowa.
Art. 7.
Prezes Narodowego Banku Polskiego określi, w drodze zarządzenia, obowiązkowy zakres
informacji dotyczących stanu oszczędności zgromadzonych na rachunkach oszczędnościowo-kredytowych,
wysokości udzielonych kredytów kontraktowych i terminowości ich spłat oraz przychodów
i kosztów banków z tytułu prowadzenia kas mieszkaniowych.
Rozdział 2
Umowa o kredyt kontraktowy
Art. 8.
1.
Przez zawarcie umowy o kredyt kontraktowy osoba fizyczna zobowiązuje się do systematycznego
gromadzenia oszczędności w kasie mieszkaniowej przez czas oznaczony, a bank prowadzący
kasę mieszkaniową - do przechowywania oszczędności i udzielenia po upływie tego okresu,
z zastrzeżeniem art. 12 i 13, długoterminowego kredytu na cele mieszkaniowe.
2.
Celami mieszkaniowymi, o których mowa w ust. 1, są służące zaspokojeniu własnych potrzeb
mieszkaniowych kredytobiorcy:
1)
nabycie, budowa, przebudowa, rozbudowa lub nadbudowa domu albo lokalu mieszkalnego,
stanowiącego odrębną nieruchomość,
2)
uzyskanie spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego lub prawa do domu jednorodzinnego
w spółdzielni mieszkaniowej,
3)
remont domu albo lokalu, o których mowa w pkt 1 i 2, z wyjątkiem bieżącej konserwacji
i odnowienia mieszkania,
4)
spłata kredytu bankowego zaciągniętego na cele wymienione w pkt 1-3,
5)
nabycie działki budowlanej lub jej części pod budowę domu jednorodzinnego lub budynku
mieszkalnego, w którym jest lub ma być położony lokal mieszkalny kredytobiorcy.
Art. 9.
1.
Umowa o kredyt kontraktowy powinna być, pod rygorem nieważności, zawarta na piśmie
i określać co najmniej strony umowy, warunki systematycznego oszczędzania, wysokość
oprocentowania oszczędności, zobowiązanie banku do zawarcia umowy kredytowej, o której
mowa w art. 12, wraz z ustaleniem istotnych warunków tej umowy.
2.
Rada Ministrów może określić, w drodze rozporządzenia, ogólne warunki umów o kredyt
kontraktowy.
3.
Do umów o kredyt kontraktowy, w sprawach nie uregulowanych ustawą, stosuje się odpowiednio
przepisy prawa bankowego i Kodeksu cywilnego.
Art. 10.
1.
Określony w umowie okres systematycznego oszczędzania nie może być, z zastrzeżeniem
ust. 2, krótszy niż 36 miesięcy, licząc od dnia pierwszej wpłaty na rachunek oszczędnościowo-kredytowy
w kasie mieszkaniowej.
2.
Jeżeli, zgodnie z umową, oszczędzający wykaże, że na realizację celu mieszkaniowego
przeznaczył wkład oszczędnościowy zgromadzony na książeczce mieszkaniowej wraz z premią
gwarancyjną udzieloną na podstawie odrębnych przepisów, okres oszczędzania może być
skrócony, jednak nie więcej niż o 12 miesięcy.
Art. 11.
1.
Oszczędności gromadzone na rachunku oszczędnościowo-kredytowym w kasie mieszkaniowej
są oprocentowane w wysokości co najmniej 0,25 stopy redyskonta w Narodowym Banku Polskim,
jednak w wysokości nie mniejszej niż 2% w stosunku rocznym.
2.
Kredyty kontraktowe są oprocentowane w wysokości nie większej niż 0,50 stopy redyskonta
w Narodowym Banku Polskim, jednak w wysokości nie mniejszej niż 4% w stosunku rocznym.
3.
Kwota kredytu kontraktowego nie może być wyższa niż 150% zgromadzonych oszczędności
powiększonych o naliczone odsetki.
Art. 12.
1.
Po upływie umownego okresu systematycznego oszczędzania kasa mieszkaniowa zawiadamia,
w ciągu miesiąca, posiadacza rachunku oszczędnościowo-kredytowego o nabyciu przez
niego uprawnień do otrzymania kredytu.
2.
Na wniosek posiadacza rachunku oszczędnościowo-kredytowego kasa mieszkaniowa zawiera
z nim umowę kredytową i udziela kredytu na cele mieszkaniowe w ciągu trzech miesięcy
od złożenia wniosku, chyba że zaistniały okoliczności, o których mowa w ust. 4.
3.
Kasa mieszkaniowa udziela kredytu stosownie do przepisów art. 11, jeżeli spłata kredytu
została zabezpieczona hipotecznie lub w inny sposób określony w umowie kredytowej.
4.
Jeżeli spłata kredytu wraz z odsetkami byłaby wątpliwa z powodu braku zdolności posiadacza
rachunku do spłaty kredytu lub braku odpowiedniego zabezpieczenia kredytu, kasa mieszkaniowa
może odmówić udzielenia kredytu.
Art. 13.
1.
Przedłużenie okresu systematycznego oszczędzania po nabyciu przez posiadacza rachunku
oszczędnościowo-kredytowego uprawnień do otrzymania kredytu wymaga zmiany umowy o
kredyt kontraktowy.
2.
W wypadku gdy naruszenie warunków systematycznego oszczędzania nastąpiło w okresie,
o którym mowa w ust. 1, kasa mieszkaniowa nie może od umowy odstąpić, jeżeli posiadacz
rachunku złoży wniosek o udzielenie kredytu. Kasa mieszkaniowa jest zobowiązana poinformować
posiadacza rachunku o tym uprawnieniu.
3.
Jeżeli oszczędności nie są gromadzone zgodnie z umową o kredyt kontraktowy, kasa mieszkaniowa
może określić dodatkowe warunki, po których spełnieniu kredyt będzie mógł być udzielony,
lub odstąpić od umowy.
4.
W razie przejściowej utraty bieżącej płynności płatniczej kasy mieszkaniowej, o kolejności
udzielania kredytu decyduje kolejność zawarcia umowy o kredyt kontraktowy.
Art. 14.
Posiadacz rachunku, przed udzieleniem kredytu, może w każdym czasie rozwiązać umowę,
żądając wypłacenia zgromadzonych oszczędności i należnych odsetek, z tym że:
1)
jeżeli rozwiązanie umowy nastąpi przed upływem umownego terminu oszczędzania, kasa
mieszkaniowa jest zobowiązana wypłacić oszczędności i odsetki w wysokości określonej
w umowie, w terminie nie dłuższym niż 3 miesiące od dnia zgłoszenia żądania,
2)
jeżeli rozwiązanie umowy nastąpiło po nabyciu uprawnień do otrzymania kredytu, kasa
mieszkaniowa wypłaca oszczędności i odsetki naliczone za cały okres oszczędzania w
wysokości 50% stosowanego przez bank prowadzący kasę mieszkaniową oprocentowania rocznego
depozytu, w terminie określonym w umowie, a gdy nie jest określony - w terminie nie
dłuższym niż 3 miesiące od dnia zgłoszenia żądania.
Art. 15.2 orzeczenia
1.
Jeżeli stosunki majątkowe między małżonkami podlegają wspólności ustawowej, środki
zgromadzone na rachunku oszczędnościowo-kredytowym należą do obojga małżonków, niezależnie
od pochodzenia tych środków oraz od tego, które z nich jest posiadaczem rachunku.
Przepis ten nie narusza uprawnienia każdego z małżonków do żądania zwrotu części środków
pochodzącej z jego majątku odrębnego.
2.
W okresie oszczędzania może nastąpić przeniesienie praw i obowiązków posiadacza rachunku
oszczędnościowo-kredytowego na osobę bliską, która nie posiada takiego rachunku. Do
skuteczności przeniesienia praw i obowiązków wystarczą oświadczenia posiadacza rachunku
i osoby bliskiej, złożone przed przedstawicielem banku lub zaopatrzone w podpisy notarialnie
poświadczone.
3.
Do osób bliskich, o których mowa w ust. 2, zalicza się małżonka, który nie pozostaje
z posiadaczem rachunku we wspólności ustawowej, wstępnych, zstępnych, rodzeństwo oraz
osobę, która pozostaje faktycznie we wspólnym pożyciu małżeńskim z posiadaczem rachunku
oszczędnościowo-kredytowego.
Rozdział 3
Krajowy Fundusz Mieszkaniowy
Art. 16.
1.
Krajowy Fundusz Mieszkaniowy, zwany dalej „Funduszem”, służy realizacji zadań wynikających
z polityki państwa w zakresie gospodarki mieszkaniowej oraz rozwoju budownictwa mieszkaniowego.
2.
Rada Ministrów utworzy Fundusz w Banku Gospodarstwa Krajowego, dostosowując statut
Banku do przepisów niniejszego rozdziału.
Art. 17.
1.
Na Fundusz składają się:
1)
środki budżetowe określone w ustawie budżetowej,
2)
odsetki od udzielonych kredytów i pożyczek,
3)
odsetki od lokat środków Funduszu w bankach,
4)
wpływy z inwestycji środków Funduszu w papiery wartościowe emitowane przez Skarb Państwa
lub Narodowy Bank Polski bądź gwarantowane przez Skarb Państwa.
5)
darowizny i zapisy,
6)
spłaty pożyczek udzielonych ze zniesionego centralnego Funduszu Rozwoju Budownictwa
Mieszkaniowego, wraz z należnymi odsetkami,
7)
inne wpływy.
2.
Suma lokat, o których mowa w ust. 1 pkt 3, w jednym banku lub w grupie banków, powiązanych
ze sobą kapitałowo lub organizacyjnie, nie może przekroczyć 15% środków Funduszu nie
zaangażowanych w kredyty i pożyczki.
3.
Na Fundusz przeznacza się także:
1)
wpływy z emisji przez Bank Gospodarstwa Krajowego obligacji na podstawie upoważnienia
Ministra Finansów i Prezesa Narodowego Banku Polskiego,
2)
środki z pożyczek zagranicznych przekazane Bankowi Gospodarstwa Krajowego przez Ministra
Finansów w porozumieniu z Ministrem Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa.
4.
Minister Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa, w porozumieniu z Ministrem Finansów,
określa warunki spłaty pożyczek, o których mowa w ust. 3 pkt 2.
Art. 18.
Środki Funduszu przeznacza się na:
1)
udzielanie, na warunkach preferencyjnych, kredytów towarzystwom budownictwa społecznego
oraz spółdzielniom mieszkaniowym na budowę lokali mieszkalnych, z zastrzeżeniem art.
20,
2)
udzielanie pożyczek, o których mowa w art. 6, bankom prowadzącym kasy mieszkaniowe
w zakresie niezbędnym do utrzymania bieżącej płynności płatniczej,
3)
udzielanie gminom na warunkach preferencyjnych kredytów na realizację komunalnej infrastruktury
technicznej towarzyszącej budownictwu mieszkaniowemu realizowanemu na zasadach określonych
w ustawie,
4)
nabywanie papierów wartościowych emitowanych przez Skarb Państwa lub Narodowy Bank
Polski, bądź gwarantowanych przez Skarb Państwa,
5)
pokrywanie kosztów emisji oraz wykupu obligacji, o których mowa w art. 17 ust. 3 pkt
1,
6)
spłatę pożyczek, o których mowa w art. 17 ust. 3 pkt 2, wraz z odsetkami i innymi
kosztami obsługi pożyczek,
7)
realizację innych zadań związanych z zaspokajaniem potrzeb mieszkaniowych, określonych
przez Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa w porozumieniu z Ministrem Finansów,
a w szczególności remontów i modernizacji lokali mieszkalnych przeznaczonych na wynajem,
8)
pokrycie kosztów udzielania i windykacji kredytów i pożyczek wymienionych w pkt 1-3,
9)
pokrycie innych kosztów realizacji zadań wymienionych w pkt 1-7, na zasadach określonych
przez Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa w porozumieniu z Ministrem Finansów.
Art. 19.
1.
Ze środków Funduszu mogą być udzielane kredyty, o których mowa w art. 18 pkt 1, na
sfinansowanie nie więcej niż 50% kosztów przedsięwzięcia, pod warunkiem, że kredyty
te zostaną przeznaczone na realizację projektów budowlanych uwzględniających wymagania
określone odrębnymi przepisami, o których mowa w art. 21.
2.
Wysokość kredytu, jego oprocentowanie i warunki spłaty określa umowa zawarta z Bankiem
Gospodarstwa Krajowego, z tym że:
1)
oprocentowanie kredytu nie może przekraczać stopy redyskonta w Narodowym Banku Polskim,
2)
na wniosek kredytobiorcy spłata kredytu może być odroczona na okres nie dłuższy niż
30 miesięcy, licząc od dnia udzielenia kredytu.
Art. 20.
1.
Jeżeli kredyt, o którym mowa w art. 18 pkt 1, został udzielony spółdzielni mieszkaniowej,
lokale mieszkalne w budynku wzniesionym przy jego wykorzystaniu mogą być wynajęte
lub przydzielone na zasadach spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu wyłącznie
osobom fizycznym, o których mowa w art. 30.
2.
Lokale mieszkalne w budynku wzniesionym przy wykorzystaniu kredytu, o którym mowa
w art. 18 pkt 1, nie mogą być, pod rygorem nieważności, wyodrębnione na własność ani
przydzielone na zasadach spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu.
3.
Udzielenie spółdzielni mieszkaniowej kredytu, o którym mowa w art. 18 pkt 1, na finansowanie
kosztów budowy mieszkań przydzielanych na zasadach spółdzielczego lokatorskiego prawa
do lokalu może nastąpić, jeżeli statut spółdzielni nie dopuszcza możliwości przekształcenia
tego prawa na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu. Zmiana statutu w tym zakresie
jest niedopuszczalna.
Art. 21.
Minister Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa, w porozumieniu z Ministrem Finansów,
określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady i tryb udzielania kredytów oraz
pożyczek ze środków Funduszu, szczególne wymagania w zakresie właściwości energetycznych
budynków, wymagania dotyczące minimalnych powierzchni mieszkań i ich zasiedlenia początkowego
oraz wyposażenia technicznego mieszkań i budynków wznoszonych przy wykorzystaniu tych
kredytów.
Art. 22.
1.
Nadzór nad gospodarowaniem środkami Funduszu sprawuje Rada Nadzorcza Banku Gospodarstwa
Krajowego, w składzie poszerzonym o dwóch przedstawicieli Ministra Gospodarki Przestrzennej
i Budownictwa.
2.
Bank Gospodarstwa Krajowego wyodrębnia w planie finansowym plan finansowy Funduszu,
opracowany w porozumieniu z Ministrem Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa oraz
Ministrem Finansów.
3.
Bank Gospodarstwa Krajowego sporządza dla Funduszu odrębny bilans oraz rachunek zysków
i strat.
Rozdział 4
Towarzystwa budownictwa społecznego
Art. 23.4 orzeczenia
1.
Towarzystwa budownictwa społecznego mogą być tworzone w formie:
1)
spółek z ograniczoną odpowiedzialnością,
2)
spółek akcyjnych,
3)
spółdzielni osób prawnych.
2.
Do towarzystwa budownictwa społecznego zwanego dalej „towarzystwem”, stosuje się odpowiednio
przepisy Kodeksu handlowego lub prawa spółdzielczego, ze zmianami wynikającymi z przepisów niniejszego rozdziału.
Art. 24.3 orzeczenia
1.
Towarzystwo prowadzi działalność na obszarze określonym w umowie lub statucie towarzystwa.
2.
Dochody towarzystwa nie mogą być przeznaczane do podziału między wspólników lub członków.
Przeznacza się je w całości na działalność statutową towarzystwa.
3.
Minister Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa zatwierdza umowę lub statut towarzystwa,
a także wszelkie ich zmiany.
4.
Na decyzję ministra odmawiającą zatwierdzenia umowy lub statutu, a także ich zmian
służy skarga do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Art. 25.
1.
W towarzystwie powołuje się radę nadzorczą.
2.
Gmina lub gminy, na których obszarze działa towarzystwo, są uprawnione do wprowadzenia
swoich przedstawicieli do składu rady nadzorczej towarzystwa, w liczbie określonej
w statucie towarzystwa.
Art. 26.
1.
Nazwa towarzystwa, oprócz wyrazów wskazujących na jego formę organizacyjną, powinna
zawierać wyrazy „towarzystwo budownictwa społecznego” lub skrót „TBS”.
2.
Wyrazy „towarzystwo budownictwa społecznego” i skrót „TBS” mogą być używane w nazwie
oraz do określenia działalności lub reklamy wyłącznie w odniesieniu do towarzystw
budownictwa społecznego w rozumieniu przepisów ustawy.
Art. 27.16 orzeczeń
1.
Przedmiotem działania towarzystwa jest budowanie domów mieszkalnych i ich eksploatacji
na zasadach najmu.
2.
Towarzystwo może również:
1)
nabywać budynki mieszkalne,
2)
przeprowadzać remonty i modernizację obiektów przeznaczonych na zaspokajanie potrzeb
mieszkaniowych na zasadach najmu,
3)
wynajmować lokale użytkowe znajdujące się w budynkach towarzystwa,
4)
sprawować na podstawie umów zlecenia zarząd budynkami mieszkalnymi nie stanowiącymi
jego własności,
5)
prowadzić inną działalność związaną z budownictwem mieszkaniowym i infrastrukturą
towarzyszącą.
Art. 28.19 orzeczeń
1.
Rada gminy ustala dla zasobów mieszkaniowych towarzystwa stawki czynszu regulowanego
za 1 m2 powierzchni użytkowej lokalu mieszkalnego w takiej wysokości, aby suma czynszów za
najem wszystkich lokali eksploatowanych przez towarzystwo pozwalała na pokrycie kosztów
eksploatacji i remontów budynków oraz spłatę kredytu zaciągniętego na budowę. Towarzystwo
przedstawia radzie gminy propozycję wysokości czynszu wraz z kalkulacją.
2.
Czynsz, o którym mowa w ust. 1, nie może być wyższy w skali roku niż 4% wartości odtworzeniowej
lokalu, obliczonej według przepisów wydanych na podstawie ustawy z dnia 2 lipca 1994 r. o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych , z zastrzeżeniem art. 30 ust. 5 pkt 3.
Art. 29.19 orzeczeń
Pracodawca, działając w celu uzyskania mieszkań dla swych pracowników, a także inne
osoby mające interes w uzyskaniu mieszkań przez wskazane przez nie osoby trzecie mogą
zawierać z towarzystwem umowy w sprawie partycypacji w kosztach budowy tych mieszkań.
Art. 30.6 orzeczeń
1.
Towarzystwo może wynająć lokal mieszkalny wyłącznie osobie fizycznej, jeżeli:
1)
osoba fizyczna oraz osoby zgłoszone do wspólnego zamieszkania, w dniu objęcia lokalu,
nie posiadają tytułu prawnego do innego lokalu mieszkalnego,
2)
dochód gospodarstwa domowego, w dniu zawarcia umowy najmu, nie przekracza przeciętnego
miesięcznego wynagrodzenia w danym województwie, ogłoszonego przed dniem zawarcia
umowy najmu, więcej niż:
a)
o 20% w jednoosobowym gospodarstwie domowym,
b)
o 80% w dwuosobowym gospodarstwie domowym,
c)
o dalsze 40% na każdą dodatkową osobę w gospodarstwie domowym o większej liczbie osób.
2.
Prezes Głównego Urzędu Statystycznego ogłasza co pół roku w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej
Polskiej „Monitor Polski” wysokość przeciętnego wynagrodzenia w województwach bez
wypłat z zysku i nadwyżki bilansowej w spółdzielniach oraz nagród z zakładowego funduszu
nagród z uwzględnieniem sfery budżetowej bez przedsiębiorstwa państwowego „Polskie
Koleje Państwowe” oraz bez przedsiębiorstwa użyteczności publicznej „Poczta Polska”
i Telekomunikacji Polskiej - Spółka Akcyjna, w pierwszym i trzecim kwartale danego
roku.
3.
Najemca jest obowiązany składać towarzystwu, w terminie do dnia 30 kwietnia każdego
roku, deklarację o średnim miesięcznym dochodzie przypadającym na gospodarstwo domowe
w roku poprzednim oraz informować towarzystwo niezwłocznie o uzyskaniu tytułu prawnego
do innego lokalu mieszkalnego.
4.
Najemca lub osoba ubiegająca się o najem lokalu mieszkalnego jest obowiązana, na żądanie
towarzystwa, przedstawić zaświadczenie właściwego miejscowo urzędu skarbowego o wysokości
dochodów uzyskanych przez tę osobę oraz osoby zgłoszone przez nią do wspólnego zamieszkania.
5.
W razie:
1)
niezłożenia przez najemcę deklaracji w terminie, o którym mowa w ust. 3, towarzystwo
może wypowiedzieć umowę najmu,
2)
złożenia przez najemcę w deklaracji oświadczeń niezgodnych z prawdą, towarzystwo wypowiada
mu umowę najmu bez zachowania terminu wypowiedzenia; po rozwiązaniu umowy użytkownik
lokalu jest zobowiązany płacić towarzystwu miesięczne odszkodowanie za korzystanie
z lokalu w wysokości 200% czynszu miesięcznego, jaki płaciłby, gdyby umowa nie została
rozwiązana,
3)
gdy najemca wykaże w deklaracji dochody przekraczające wysokość określoną w ust. 1
pkt 2, towarzystwo może wypowiedzieć umowę najmu w części dotyczącej czynszu i zastosować
czynsz wolny.
6.
Przepis ust. 5 pkt 2 stosuje się odpowiednio, gdy najemca uzyskał tytuł prawny do
innego lokalu mieszkalnego w tej samej miejscowości.
7.
W sprawach dotyczących sposobu deklarowania oraz wzoru deklaracji o wysokości dochodów
członków gospodarstwa domowego, jak też dokumentów, które do deklaracji należy dołączyć
lub które powinny być przez składających deklarację przechowywane w celu udostępnienia
na żądanie towarzystwa, stosuje się odpowiednio przepisy wykonawcze do ustawy o najmie
lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych dotyczące deklarowania dochodów przy
ustaleniu wysokości tych dochodów.
Art. 31.
Kryteria i tryb przeznaczania mieszkań dla konkretnych najemców określa umowa spółki
albo statut towarzystwa. Zasady współdziałania towarzystwa z gminą lub gminami określa
umowa.
Art. 32.
Umowa najmu może przewidywać obowiązek wpłacenia przez najemcę kaucji zabezpieczającej
pokrycie należności z tytułu najmu, istniejących w dniu opróżnienia lokalu, w wysokości
nie przekraczającej 10% wartości odtworzeniowej lokalu w dniu zawarcia umowy, o której
mowa w art. 28 ust. 2.
Art. 33.12 orzeczeń
W sprawach nie uregulowanych w rozdziale 4 ustawy stosuje się odpowiednio przepisy
ustawy o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych.
Rozdział 5
Zmiany w przepisach obowiązujących
Art. 34.
W ustawie z dnia 16 września 1982 r. - Prawo spółdzielcze w art. 219 § 3 otrzymuje brzmienie:
„
§ 3.
Statut spółdzielni może przewidywać, że:
1)
w domach dla inwalidów, osób samotnych i w innych domach o specjalnym przeznaczeniu,
2)
w domach wybudowanych z udziałem środków Krajowego Funduszu Mieszkaniowego
lokatorskie prawo do lokalu nie podlega przekształceniu.
”
.
Art. 35.
W ustawie z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn w art. 4 w ust. 1 dodaje się pkt 6 w brzmieniu:
„
6)
nabycie w drodze darowizny praw do rachunku oszczędnościowo-kredytowego przez małżonka,
wstępnych, zstępnych, rodzeństwo oraz osobę pozostającą faktycznie we wspólnym pożyciu
małżeńskim z posiadaczem rachunku oszczędnościowo-kredytowego w kasie mieszkaniowej,
pod warunkiem przeznaczenia środków zgromadzonych na tym rachunku na cele mieszkaniowe,
”
.
Art. 36.
W ustawie z dnia 31 stycznia 1989 r. - Prawo bankowe w art. 49 pkt 2 otrzymuje brzmienie:
„
2)
W zakresie przekraczającym gwarancję ustawowego systemu gwarantowania środków pieniężnych,
określone ustawą z dnia 14 grudnia 1994 r. o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym, z tytułu wkładów oszczędnościowych zgromadzonych na:
a)
książeczkach mieszkaniowych wystawionych do dnia 23 października 1990 r. - do dnia
31 grudnia 1999 r.,
b)
imiennych rachunkach oszczędnościowo-kredytowych w bankach prowadzących kasy mieszkaniowe
według zasad określonych odrębnymi przepisami - do łącznej wysokości trzykrotności
kwot objętych gwarancjami Bankowego Funduszu Gwarancyjnego, jeżeli wkłady były gromadzone
przez okres nie krótszy niż 2 lata,
”
.
Art. 37.
W ustawie z dnia 14 grudnia 1990 r. o zniesieniu i likwidacji niektórych funduszy po art. 14 dodaje się art. 14a w brzmieniu:
„
Art. 14a.
Nie ściągnięte wierzytelności centralnego Funduszu Rozwoju Budownictwa Mieszkaniowego
stanowią przychód Krajowego Funduszu Mieszkaniowego z dniem jego utworzenia.
”
Art. 38.
W ustawie z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 26:
a)
w ust. 1 po pkt 5 dodaje się pkt 5a w brzmieniu:
„
5a)
wydatków poniesionych w roku podatkowym w celu systematycznego gromadzenia oszczędności
wyłącznie na jednym rachunku oszczędnościowo-kredytowym w banku prowadzącym kasę mieszkaniową,
według zasad określonych odrębnymi przepisami, w wysokości nie przekraczającej w roku
podatkowym 20% kwoty określonej w ust. 3,
”
b)
w ust. 3 wyrazy „ust. 1 pkt 5 lit. b)-f)” zastępuje się wyrazami „ust. 1 pkt 5 lit. b)-f) oraz pkt 5a”,
c)
po ust. 3 dodaje się ust. 3a w brzmieniu:
„
3a.
Jeżeli podatnik korzystał z odliczeń wydatków wymienionych w ust. 1 pkt 5a i oszczędności
zgromadzone w banku prowadzącym kasę mieszkaniową wydatkował zgodnie z celami systematycznego
oszczędzania na tym rachunku, o kwotę tych odliczeń pomniejsza się kwotę faktycznie
poniesionych wydatków podlegających odliczeniu od dochodu na cele wymienione w ust.
1 pkt. 5.
”
,
d)
w ust. 7 w pkt 1 wyrazy „pkt 5 i 6” zastępuje się wyrazami „pkt 5, 5a i 6”,
e)
ust. 8 otrzymuje brzmienie:
„
8.
Wysokość wydatków na cele określone w ust. 1 pkt 5, 5a, 6, 7a i 7c dotyczy wydatków
poniesionych łącznie przez oboje małżonków. Jeżeli małżonkowie podlegają odrębnemu
opodatkowaniu i ponoszą wydatki, odlicza się je zgodnie z wnioskami wyrażonymi w zeznaniach
rocznych bądź od dochodu każdego z małżonków w proporcji wskazanej we wniosku, bądź
od dochodu jednego z małżonków. Jeżeli małżonkowie przed zawarciem związku małżeńskiego
ponosili w okresie obowiązywania ustawy wydatki na cele określone w ust. 1 pkt 5 lit.
a)-f), pkt 5a lub pkt 6 i odliczali je od dochodu, o kwotę tych wydatków zmniejsza
się wysokość wydatków, o których mowa w zdaniu poprzedzającym. Jeżeli małżonkowie
ponosili wydatki na cele określone w ust. 1 pkt 5 lit. a)-f), pkt 5a lub pkt 6 w czasie
trwania związku małżeńskiego i wydatki te były odliczone od ich dochodów, a następnie
ustał związek małżeński, przysługująca każdemu z nich kwota wydatków podlega zmniejszeniu
o wydatki poniesione w czasie trwania związku małżeńskiego, w wysokości po 50% tych
wydatków, jeżeli byli opodatkowani łącznie, a jeżeli byli opodatkowani odrębnie -
w wysokości odliczonej od dochodu każdego z małżonków.
”
,
f)
w ust. 9 wyrazy „pkt 5 i 6” zastępuje się wyrazami „pkt 5, 5a i 6”,
g)
w ust. 10 na końcu dodaje się zdanie drugie i trzecie w brzmieniu:
„
Powyższą zasadę stosuje się również, jeżeli podatnik wycofał oszczędności z kasy mieszkaniowej
lub przeniósł uprawnienia do rachunku oszczędnościowo-kredytowego na rzecz osób trzecich,
z wyjątkiem dzieci własnych lub przysposobionych. W razie przeniesienia uprawnień
do rachunku na rzecz dzieci, do rozliczenia kwoty przysługujących im odliczeń wydatków
na ich cele mieszkaniowe stosuje się odpowiednio art. 41 ust. 3a.
”
;
2)
w art. 41 po ust. 3 dodaje się ust. 3a w brzmieniu:
„
3a.
Banki prowadzące kasy mieszkaniowe są obowiązane pobierać, jako płatnicy, zaliczki
na podatek dochodowy od oszczędności, o których mowa w art. 26 ust. 10 zdanie drugie
- w wysokości 20% wycofanej kwoty, chyba że osoba wycofująca oszczędności złoży oświadczenie,
że nie korzystała z odliczenia na podstawie art. 26 ust. 1 pkt 5a.
”
;
3)
w art. 45 w ust. 3a w ostatnim zdaniu po wyrazach „spółdzielni mieszkaniowej” dodaje się wyrazy „albo oszczędności z rachunku prowadzonego przez kasę mieszkaniową lub przeniesienia
uprawnień do tego rachunku na rzecz osób innych niż dzieci własne i przysposobione”.
Art. 39.
W ustawie z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych w art. 17 w ust. 1 po pkt 4i dodaje się pkt 4j i 4k w brzmieniu:
„
4j)
dochody towarzystw budownictwa społecznego uzyskane z gospodarki zasobami mieszkaniowymi
i z innych źródeł przychodów - w części przeznaczonej na cele związane z utrzymaniem
zasobów mieszkaniowych oraz na budowę mieszkań na wynajem,
4k)
dochody Banku Gospodarstwa Krajowego prowadzącego Krajowy Fundusz Mieszkaniowy oraz
banku prowadzącego kasę mieszkaniową, stanowiące równowartość dochodu uzyskanego przez
Fundusz lub kasę mieszkaniową z tytułów określonych w odrębnych przepisach - w części
przeznaczonej wyłącznie na realizację wymienionych w tych przepisach celów odpowiednio
Funduszu lub kasy mieszkaniowej,
”
.
Art. 40.
W ustawie z dnia 2 lipca 1994 r. o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych wprowadza się następujące zmiany:
1)
art. 21 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 21.
1.
Czynsz obejmuje: podatek gruntowy, podatek od nieruchomości, koszty administrowania,
koszty konserwacji, utrzymania technicznego budynku, koszty utrzymania zieleni oraz
wszystkich pomieszczeń wspólnego użytkowania, w tym opłaty za utrzymanie czystości,
energię cieplną i elektryczną, z zastrzeżeniem art. 20 ust. 4.
2.
Najemca oprócz czynszu jest obowiązany do uiszczania opłat za świadczenia związane
z eksploatacją mieszkania, w tym opłaty za energię elektryczną, energię cieplną, gaz,
wodę, za odbiór nieczystości stałych i płynnych, windę, antenę zbiorczą oraz domofon.
”
;
2)
w art. 43 po ust. 2 dodaje się ust. 2a w brzmieniu:
„
2a.
Najemca jest obowiązany na żądanie gminy przedstawić zaświadczenie właściwego miejscowo
urzędu skarbowego o wysokości dochodów uzyskanych przez członków gospodarstwa domowego
najemcy.
”
Art. 41.
W ustawie z dnia 14 grudnia 1994 r. o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym w art. 14 dotychczasową treść oznacza się jako ust. 1 oraz dodaje ust. 2 w brzmieniu:
„
2.
Nie nalicza się obowiązkowej opłaty rocznej od aktywów z umów o kredyt kontraktowy
w bankach prowadzących kasy mieszkaniowe według zasad określonych odrębnymi przepisami.
”
Rozdział 6
Przepisy przejściowe i końcowe
Art. 42.
1.
Towarzystwa budownictwa społecznego, utworzone przed dniem wejścia w życie ustawy,
są obowiązane, w terminie roku od dnia wejścia w życie ustawy, dostosować statut lub
umowę spółki do jej przepisów albo zmienić firmę lub nazwę. Do zmiany statutu lub
umowy stosuje się art. 24 ust. 3 ustawy.
2.
Jeżeli spółka lub spółdzielnia nie dokona zmiany statutu lub umowy spółki w terminie
i w sposób określony w ust. 1, sąd rejestrowy zażąda usunięcia braków w wyznaczonym
terminie, a po jego bezskutecznym upływie uczyni w rejestrze wzmiankę o zakazie używania
w nazwie lub firmie wyrazów „towarzystwo budownictwa społecznego” i powiadamia o tym
daną spółkę lub spółdzielnię.
Art. 43.
Traci moc ustawa z dnia 3 lipca 1947 r. o popieraniu budownictwa .
Art. 44.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem przepisów
art. 35, 38 i 39, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 1996 r.