Treść orzeczenia
Sygn. akt V Ca 3480/12
Wyrok w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej
Dnia 5 kwietnia 2013 r.
Sąd Okręgowy w Warszawie V Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie:
Przewodniczący - SSO Maria Dudziuk
Sędziowie SO Joanna Staszewska (spr.)
SR del. Renata Drozd-Sweklej
Protokolant sekr. sądowy Marta Szczęsna
po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2013 r. w Warszawie na rozprawie sprawy z powództwa A. B. przeciwko (...) o ustalenie na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego dla Warszawy Śródmieścia w Warszawie z dnia 21 września 2012 r., sygn. akt I C 595/12
1. oddala apelację;
2. zasądza od(...)na rzecz A. B.kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego.
Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem Sąd Rejonowy dla Warszawy Śródmieścia ustalił, że A. B. z dniem 24 kwietnia 2001 r. wstąpiła w stosunek najmu lokalu mieszkalnego nr (...) w budynku przy ulicy (...) w W., w miejsce dotychczasowego najemcy S. P..
Wyrok został wydany w oparciu o ustalenie, że w dniu 25 maja 1061 r. S. P.zawarł umowę najmu przedmiotowego lokalu, a następnie w dniu 22 października 1079 r. ponownie zawarł umowę najmu tego samego lokalu. S. P.mieszkał w tym lokalu wraz z córką A. B., aż do swojej śmierci w dniu (...)r. Pozwany (...)odmówił prośbie powódki o uregulowanie z nią stosunku najmu lokalu po śmierci ojca.
Sąd Rejonowy uznał, że wobec odmowy przez pozwanego uregulowania tytułu prawnego powódki do zajmowania lokalu, ma ona interes prawny w rozumieniu art. 189 k.p.c. w żądaniu ustalenia tego tytułu przez sąd. Materialno prawną podstawę żądania ustalenia wstąpienia w stosunek najmu lokalu mieszkalnego po śmierci najemcy, stanowi art. 8 ust. 1 ustawy o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych, który obowiązywał w chwili śmierci najemcy S. P.. Zgodnie z tym przepisem, w razie śmierci najemcy, jego zstępni, wstępni, pełnoletnie rodzeństwo, osoby przysposabiające albo przysposabiane oraz osoba, która pozostawała faktycznie we wspólnym pożyciu małżeńskim z najemcą, mieszkający z nim stale do chwili jego śmierci, wstępowały w stosunek najmu lokalu oraz nabywały jego uprawnienia i obowiązki związane z tym lokalem, chyba że się tego prawa zrzekły wobec wynajmującego. Zdaniem Sądu Rejonowego, materiał dowodowy, w szczególności wobec niekwestionowania przez pozwanego faktu zamieszkiwania powódki w lokalu w chwili śmierci jej ojca, daje podstawę do stwierdzenia, że powódka na podstawie wyżej powołanego przepisu wstąpiła w stosunek najmu lokalu po swym ojcu.
W apelacji o powyższego rozstrzygnięcia pozwany (...)wniósł o zmianę wyroku poprzez oddalenie powództwa, ewentualnie uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji, zarzucając naruszenie art. 8 ust. 1 ustawy o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych poprzez jego zastosowanie. Uzasadniając zarzut skarżący podniósł, że przedstawione przez powódkę dokumenty stwierdzające przedmiot i warunki najmu lokalu nie są wystarczające dla ustalenia, że S. P.był najemcą przedmiotowego lokalu, bowiem do nawiązania stosunku najmu w tamtym czasie wymagana była decyzja administracyjna, a taka decyzja nie była wówczas wydana. Powódka nie mogła zatem wstąpić w stosunek najmu lokalu, skoro takiego prawa nie posiadał jej ojciec.
Powódka wniosła o oddalenie apelacji i zasądzenie na jej rzecz od pozwanego kosztów procesu za instancję odwoławczą.
Sąd Okręgowy rozważył, co następuje
Złożone przez powódkę dokumenty, które Sąd Rejonowy potraktował jako umowy najmu, noszą tytuły „Stwierdzenie przedmiotu i warunków najmu – Umowa o najem lokalu mieszkalnego”. Umowy te zostały zawarte przy wykorzystaniu wzorców umów, jakim wynajmujący na ogół posługiwał się w stosunkach tego rodzaju. W obu tych dokumentach stwierdzono: „Akt ten zostaje sporządzony na czas oznaczony w przydziale lokalu i traci moc z upływem tego terminu lub na wypadek prawomocnego cofnięcia przydziału albo rozwiązania stosunku najmu” (§ 19 umowy z 25 maja 1961 r. k. 3-5 i § 9 umowy z 22 października 1997 r. k. 6-7). Zacytowany zapis umów pozwala na przyjęcia domniemania faktycznego z art. 231 k.p.c., że przydział lokalu został wydany przed zawarciem tych umów. Za przyjęciem powyższego domniemania faktycznego przemawia także odręcznie napisany na umowie z 22 października 1997 r. nagłówek w brzmieniu „Obowiązuje od 1 października 1979 r.”, co uprawnia do przypuszczeń, że od dnia 1 października 1979 r. obowiązywała decyzja o przydziale lokalu.
Twierdzenie pozwanego, że decyzje o przydziale nie zostały wydane jest zatem nieuprawnione. Można natomiast zakładać, że decyzje te zaginęły, skoro żadna ze stron nie przedstawiła ich Sądowi. Okoliczność, że decyzje administracyjne o przydziale lokalu nie odnalazły się, nie może usprawiedliwiać twierdzenia pozwanego, że decyzje takie w ogóle nie zostały wydane. Nieznana jest przyczyna, dla której S. P. dwukrotnie podpisał z wynajmującym umowę stwierdzającą warunki najmu. Ustalenie tej przyczyny nie miało jednak znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyż pewne jest, że po zawarciu przez S. P. drugiej z umów, nie nastąpiło zdarzenie, które skutkowałoby ustaniem stosunku najmu.
Konkludując należało stwierdzić, że podniesione zarzuty apelacyjne nie mogły lec u podstaw uwzględnienia apelacji, a zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w pełni odpowiada prawu, wobec czego apelacja podlegała oddaleniu, na podstawie art. 385 k.p.c. O kosztach postępowania apelacyjnego Sąd Okręgowy orzekł stosownie do art. 98 § 1 k.p.c.