Treść orzeczenia
Uzasadnienie
Formularz UK 2
Sygnatura akt
Sygn. akt IV Ka 370/25
Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:
1. CZĘŚĆ WSTĘPNA
1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji
Wyrok Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 11 marca 2025 roku w sprawie II K 555/24.
1.2. Podmiot wnoszący apelację
☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego
☐ oskarżyciel posiłkowy
☐ oskarżyciel prywatny
☐ obrońca
☒ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego
☐ inny
1.3. Granice zaskarżenia
1.1.1. Kierunek i zakres zaskarżenia
☒ na korzyść
☐ na niekorzyść
☒ w całości
☐ w części
☐co do winy
☐co do kary
☐co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia
1.1.2. Podniesione zarzuty
Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji
☐art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu
☐art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu
☒art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia
☒art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia
☒art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka
☐brak zarzutów
1.4. Wnioski
☒uchylenie
☒zmiana
2. Ustalenie faktów w związku z dowodami
przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy
1.5. Ustalenie faktów
1.1.3. Fakty uznane za udowodnione
Lp.
Oskarżony
Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi
Dowód
Numer karty
2.1.1.1.
1.1.4. Fakty uznane za nieudowodnione
Lp.
Oskarżony
Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi
Dowód
Numer karty
2.1.2.1.
1.6. Ocena dowodów
1.1.5. Dowody będące podstawą ustalenia faktów
Lp. faktu z pkt 2.1.1
Dowód
Zwięźle o powodach uznania dowodu
1.1.6. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)
Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2
Dowód
Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu
3. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków
Lp.
Zarzut
3.2.
Zarzuty podniesione w apelacji oskarżonego – uzupełnionej przez jego obrońcę z urzędu – zostaną omówione w tej części łącznie.
Oskarżony zaskarżył wyrok w całości, wskazując, że orzeczona wobec niego kara łączna 11 miesięcy bezwzględnego pozbawienia wolności jest – w jego ocenie – karą zbyt surową. Podniósł, że do części zarzucanych mu czynów przyznał się, jednak nie dopuścił się czynu z art. 189 § 1 kk. W jego ocenie nie pozbawił pokrzywdzonej wolności, a ustalenia Sądu w tym zakresie oparte zostały wyłącznie na jej zeznaniach. W odniesieniu do czynu z art. 157 § 2 kk wskazał, że nie ponosi odpowiedzialności za wszystkie obrażenia, jakich doznała pokrzywdzona. Podniósł, że pokrzywdzona w trakcie składania zeznań była niespójna, gubiła się w odpowiedziach i nie mówiła prawdy. Oskarżony zakwestionował także ocenę dowodów dokonaną przez Sąd, wskazując, że wyrok został oparty głównie na zeznaniach pokrzywdzonej, która – jego zdaniem – wyolbrzymiała przebieg zdarzenia, chcąc go pogrążyć, a sama nie dostrzegała własnego udziału w sytuacji.
Obrońca oskarżonego uzupełnił apelację oskarżonego podnosząc:
I. Obrazę przepisów postępowania, mającą wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 4 k.p.k., art. 7 k.p.k. oraz art. 410 k.p.k., polegającą na:
1. pominięciu przy ocenie zeznań pokrzywdzonej I. P. faktu, że w nocy z 8 na 9 marca 2023 roku spożywała ona alkohol wspólnie z oskarżonym oraz A. F., uczestnicząc w biesiadzie alkoholowej, co mogło wpływać na jej zdolność postrzegania i odtwarzania zdarzeń, a w konsekwencji nie można wykluczyć, że błędnie przyjęła, iż drzwi były zamknięte;
2. przyznaniu waloru wiarygodności zeznaniom pokrzywdzonej w zakresie, w jakim wskazywała, że:
a) oskarżony zamknął drzwi wejściowe do mieszkania i zabrał klucz, uniemożliwiając jej jego opuszczenie – podczas gdy okoliczność ta nie znajduje potwierdzenia w pozostałym materiale dowodowym, w szczególności pozostaje sprzeczna z zeznaniami A. F. oraz wyjaśnieniami oskarżonego;
b) oskarżony wielokrotnie uderzał ją rękoma po głowie i twarzy oraz kopał po nogach – podczas gdy z materiału dowodowego, w tym zeznań A. F., wynika, że oskarżony jedynie rozmawiał z pokrzywdzoną i spożywał alkohol;
c) oskarżony utrudniał jej opuszczenie mieszkania – podczas gdy zarówno oskarżony, jak i A. F. wskazali, że pokrzywdzona mogła swobodnie opuścić lokal;
3. odmowie przyznania waloru wiarygodności wyjaśnieniom oskarżonego w zakresie, w jakim wskazywał, że nie posiadał klucza do mieszkania, a drzwi pozostawały otwarte, co koresponduje z zeznaniami A. F.;
4. pominięciu przy ocenie dowodów zeznań A. F., które mają kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia, gdyż świadek wskazała, że pokrzywdzona nie miała widocznych obrażeń, oskarżony nie wszczynał awantur, a drzwi były otwarte.
II. Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku, polegający na:
1. nieprawidłowym przyjęciu, że oskarżony pozbawił pokrzywdzoną wolności poprzez zamknięcie drzwi i zabranie klucza, podczas gdy nie był właścicielem mieszkania i nie posiadał klucza, a drzwi pozostawały otwarte;
2. nieprawidłowym przyjęciu, że oskarżony stosował wobec pokrzywdzonej przemoc fizyczną, podczas gdy jedynie uczestniczył w spożywaniu alkoholu;
3. nieprawidłowym przyjęciu, że pokrzywdzona chciała opuścić mieszkanie, a zostało to udaremnione przez oskarżonego.
III. Zarzut ewentualny – rażąca niewspółmierność kary
Z ostrożności procesowej zarzucono rażącą surowość orzeczonej kary łącznej 11 miesięcy pozbawienia wolności, wskazując, że Sąd nie nadał należytego znaczenia dyrektywom z art. 53 kk, w szczególności nie uwzględnił właściwości i warunków osobistych oskarżonego oraz jego sytuacji życiowej.
☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☒ niezasadny
Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny
Zarzuty podniesione w apelacji oskarżonego – uzupełnionej przez obrońcę z urzędu - okazały się bezzasadne w stopniu oczywistym i tym samym apelacja nie zasługuje na uwzględnienie.
Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację oskarżonego, działał w granicach zaskarżenia oraz podniesionych zarzutów, zgodnie z art. 433 § 1 k.p.k. Jednocześnie sąd odwoławczy zbadał zaskarżony wyrok pod kątem wystąpienia bezwzględnych przyczyn odwoławczych, o których mowa w art. 439 § 1 k.p.k., jak również ewentualnych przesłanek rażącej niesprawiedliwości orzeczenia (art. 440 k.p.k.), nie stwierdzając podstaw do ingerencji z urzędu.
Kontrola instancyjna nie wykazała uchybień, które mogłyby skutkować zmianą lub uchyleniem wyroku Sądu Rejonowego. Apelacja obrońcy nie zawiera argumentów podważających prawidłowość rozstrzygnięcia, a podniesione zarzuty w istocie sprowadzają się do polemiki z prawidłowo przeprowadzoną oceną dowodów.
Wbrew twierdzeniom apelacji, Sąd Rejonowy dokonał prawidłowych, logicznych i wszechstronnych ustaleń faktycznych, opartych na całokształcie ujawnionego w sprawie materiału dowodowego, ocenionego zgodnie z dyrektywami wynikającymi z art. 7 k.p.k. oraz art. 410 k.p.k. Apelacja w istocie nie wykazuje, aby Sąd I instancji dopuścił się dowolności w ocenie dowodów, a przedstawiona w niej argumentacja sprowadza się do polemiki z prawidłowymi ustaleniami Sądu meriti oraz do próby zastąpienia ich własną, korzystną dla oskarżonego wersją zdarzeń.
Przechodząc do szczegółów apelacja wniesiona przez oskarżonego Z. X., a następnie uzupełniona przez jego obrońcę, w przeważającej mierze sprowadza się do polemiki z prawidłowymi ustaleniami faktycznymi Sądu Rejonowego oraz do przedstawienia odmiennej, korzystnej dla oskarżonego interpretacji zgromadzonego materiału dowodowego. Nie zawiera ona natomiast argumentów, które mogłyby skutecznie podważyć prawidłowość toku rozumowania Sądu I instancji ani wykazać, że doszło do naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na treść orzeczenia. Już na wstępie podkreślenia wymaga, że zarzut obrazy art. 7 k.p.k. nie może ograniczać się do zaprezentowania odmiennej oceny dowodów, lecz wymaga wykazania, iż ocena dokonana przez sąd ma charakter dowolny, a więc pozostaje w sprzeczności z zasadami logicznego rozumowania, doświadczenia życiowego lub pomija istotne dowody. Tymczasem w niniejszej sprawie Sąd Rejonowy przeprowadził analizę materiału dowodowego w sposób kompleksowy, odnosząc się do wszystkich istotnych dowodów, a swoje stanowisko szczegółowo uzasadnił. W pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutu pominięcia przez Sąd wpływu spożywania alkoholu przez pokrzywdzoną I. P. na wiarygodność jej zeznań. Argumentacja ta nie może zostać uznana za trafną. Sąd I instancji miał pełną świadomość, że uczestnicy zdarzenia spożywali alkohol, co zostało wyraźnie wskazane w ustaleniach faktycznych. Okoliczność ta została zatem uwzględniona w procesie oceny dowodów. Jednocześnie jednak Sąd trafnie uznał, że sam fakt spożycia alkoholu nie prowadzi automatycznie do dyskwalifikacji zeznań świadka. Kluczowe znaczenie ma bowiem nie sam stan świadka, lecz to, czy jego relacja jest spójna, logiczna oraz czy znajduje potwierdzenie w innych dowodach. W realiach niniejszej sprawy zeznania pokrzywdzonej w zakresie zasadniczego przebiegu zdarzeń zostały potwierdzone przez inne dowody, w szczególności przez pierwotne wyjaśnienia oskarżonego, który przyznał się do stosowania przemocy, wskazując przy tym motyw swojego działania. Dodatkowo ich wiarygodność wzmacnia dokumentacja medyczna oraz opinia biegłego, która jednoznacznie potwierdza powstanie obrażeń odpowiadających relacji pokrzywdzonej. W tej sytuacji twierdzenie, że stan nietrzeźwości pokrzywdzonej wyklucza możliwość oparcia się na jej zeznaniach, jest całkowicie nieuprawnione. Przechodząc do zarzutów dotyczących błędnej oceny zeznań pokrzywdzonej w zakresie pozbawienia jej wolności, należy podkreślić, że Sąd Rejonowy dokonał w tym zakresie szczególnie wnikliwej analizy. W uzasadnieniu wyroku wprost wskazano, że ten fragment relacji pokrzywdzonej nie znajduje pełnego potwierdzenia w innych dowodach, co oznacza, że Sąd nie pominął tej okoliczności, lecz świadomie ją rozważył. Pomimo tego uznał tę część zeznań za wiarygodną, opierając się na ich spójności, konsekwencji oraz ogólnej wiarygodności pokrzywdzonej jako świadka. Podkreślenia wymaga, że zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem judykatury, brak potwierdzenia określonego fragmentu zeznań świadka w innych dowodach nie oznacza automatycznie, że nie może on stanowić podstawy ustaleń faktycznych, o ile ocena całokształtu materiału dowodowego przemawia za jego wiarygodnością. Sąd I instancji wprost odwołał się do tej zasady, przywołując stanowisko Sądu Najwyższego, i prawidłowo zastosował ją w realiach sprawy. Nie sposób również podzielić zarzutów dotyczących rzekomego bezpodstawnego przypisania oskarżonemu stosowania przemocy fizycznej. Twierdzenia apelacji pozostają w oczywistej sprzeczności z materiałem dowodowym, który został przez Sąd szczegółowo omówiony. W szczególności należy zwrócić uwagę na fakt, że oskarżony w postępowaniu przygotowawczym przyznał się do stosowania przemocy, wskazując jej motyw, zeznania pokrzywdzonej są w tym zakresie konsekwentne i logiczne, obrażenia pokrzywdzonej zostały potwierdzone przez opinię biegłego, charakter tych obrażeń odpowiada opisowi zdarzenia przedstawionemu przez pokrzywdzoną. W tym kontekście późniejsza zmiana wyjaśnień przez oskarżonego została przez Sąd słusznie oceniona jako przejaw przyjętej linii obrony, zmierzającej do uniknięcia odpowiedzialności karnej. Sąd trafnie wskazał na ich chwiejność oraz brak racjonalnego uzasadnienia dla zmiany stanowiska, co w pełni uzasadnia odmowę przyznania im waloru wiarygodności. Zarzut pominięcia zeznań A. F. również nie znajduje uzasadnienia. Sąd odniósł się do tego dowodu, wskazując wyraźnie, że świadek nie była bezpośrednim obserwatorem kluczowych zdarzeń, a zatem jej zeznania nie mają istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Ocena ta jest w pełni zgodna z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. Fakt, że świadek nie zaobserwowała określonych zachowań, nie oznacza, że one nie miały miejsca, zwłaszcza gdy – jak wynika z materiału dowodowego – zdarzenia te mogły mieć miejsce poza jej percepcją. W tym kontekście szczególnego znaczenia nabiera również to, że Sąd nie odrzucił zeznań tego świadka w sposób arbitralny, lecz wskazał przyczyny, dla których nie oparł na nich ustaleń faktycznych. Tym samym nie sposób mówić o naruszeniu art. 410 k.p.k. Zarzuty błędu w ustaleniach faktycznych stanowią w istocie powtórzenie zarzutów dotyczących oceny dowodów i jako takie nie mogą zostać uznane za skuteczne. Sąd I instancji prawidłowo ustalił zarówno fakt pozbawienia wolności pokrzywdzonej, jak i stosowania wobec niej przemocy, opierając się na całokształcie materiału dowodowego. Twierdzenia apelacji, że oskarżony nie posiadał klucza lub że drzwi były otwarte, stanowią jedynie element przyjętej linii obrony i nie znajdują potwierdzenia w wiarygodnych dowodach. Odnosząc się do zarzutu rażącej niewspółmierności kary, należy stanowczo podkreślić, że kara ta została wymierzona z uwzględnieniem wszystkich dyrektyw wynikających z art. 53 kk. Sąd szczegółowo wskazał zarówno okoliczności obciążające, jak i łagodzące, a następnie zastosował najłagodniejszą z możliwych zasad łączenia kar. Orzeczona kara łączna 11 miesięcy pozbawienia wolności pozostaje zatem w pełni adekwatna do stopnia winy oskarżonego oraz społecznej szkodliwości jego czynów. Szczególnego znaczenia nabiera przy tym uprzednia wielokrotna karalność oskarżonego, w tym odbycie kary pozbawienia wolności za przestępstwo podobne, a także fakt działania w warunkach powrotu do przestępstwa w odniesieniu do czynu z art. 157 § 2 kk. Okoliczności te w sposób jednoznaczny świadczą o negatywnej prognozie kryminologicznej i wykluczają możliwość zastosowania instytucji probacyjnych. Nie można również pominąć, że Sąd I instancji rozważył możliwość warunkowego zawieszenia wykonania kary i w sposób przekonujący wykazał, dlaczego nie znajduje ona zastosowania w niniejszej sprawie. Argumentacja ta pozostaje w pełni zgodna z treścią art. 69 k.k. i nie została skutecznie podważona w apelacji. W konsekwencji wszystkie zarzuty apelacji należy uznać za bezzasadne, a wyrok Sądu Rejonowego – za w pełni prawidłowy zarówno w zakresie ustaleń faktycznych, kwalifikacji prawnej, jak i wymiaru kary.
Wniosek
Wniosek o zmianę wyroku i uniewinnienie oskarżonego od czynów z punktów I i II aktu oskarżenia, złagodzenie orzeczonej kary, ewentualnie uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☒ niezasadny
Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.
Wniosek jest niezasadny z przyczyn wskazanych szczegółowo powyżej.
4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU
4.1.
Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności
5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO
1.7. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji
5.1.1.
Przedmiot utrzymania w mocy
Utrzymanie w mocy wszystkich rozstrzygnięć zawartych w wyroku.
Zwięźle o powodach utrzymania w mocy
Prawidłowość rozstrzygnięcia Sądu I instancji w zakresie ustalenia sprawstwa oskarżonego Z. X., kwestii jego winy i kwalifikacji prawnej przypisanych mu czynów, a także wymierzonej mu kary.
Sąd Okręgowy podziela ocenę materiału dowodowego dokonaną przez Sąd Rejonowy w zakresie czynów przypisanych oskarżonemu, jak i odtworzony na podstawie tego materiału stan faktyczny. Kontrola odwoławcza wykazała wszak, że Sąd Rejonowy dokonując ustaleń faktycznych w tym względzie działał w zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, w ramach i na podstawie obowiązującego prawa oraz zasad doświadczenia życiowego. Stąd też rozumowanie Sądu Rejonowego, które doprowadziło do dokonania ustaleń faktycznych na kanwie przedmiotowej sprawy w tym zakresie, znajduje odzwierciedlenie w treści uzasadnienia, w którym Sąd Rejonowy w sposób syntetyczny i trafny odniósł się do poszczególnych dowodów, a Sąd odwoławczy w pełni ocenę tą aprobuje.
Brak stwierdzenia uchybień wskazanych w środku odwoławczym w tym zakresie, a także uznania zasadności podniesionych zarzutów oraz uwzględnienia sformułowanych wniosków. Zarzuty zawarte w złożonej przez oskarżonego apelacji, uzupełnionej przez jego obrońcę, oraz zaprezentowane twierdzenia w tej części, stanowią polemikę z prawidłowymi ustaleniami Sądu I instancji. Skarżący prezentuje własny, subiektywny punkt widzenia odnośnie meritum sprawy bez uwzględnienia rzeczywistej treści dowodów i wymowy całokształtu ujawnionych w sprawie okoliczności.
1.8. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji
5.2.1.
Przedmiot i zakres zmiany
Zwięźle o powodach zmiany
1.9. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji
1.1.7. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia
5.3.1.1.1.
Zwięźle o powodach uchylenia
5.3.1.2.1.
Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości
Zwięźle o powodach uchylenia
5.3.1.3.1.
Konieczność umorzenia postępowania
Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia
5.3.1.4.1.
Zwięźle o powodach uchylenia
1.1.8. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania
1.10. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku
Punkt rozstrzygnięcia z wyroku
Przytoczyć okoliczności
6. Koszty Procesu
Punkt rozstrzygnięcia z wyroku
Przytoczyć okoliczności
2.-3.
Koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonemu w postępowaniu odwoławczym zasądzone zostały na rzecz obrońcy z urzędu adwokata Ł. A., zaś biorąc pod uwagę sytuację osobistą (pobyt w izolacji penitencjarnej) i możliwości finansowe oskarżonego, Sąd Okręgowy, na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. i art. 17 ust. 1 i 2 ustawy z 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych (tekst jedn.: Dz. U. z 1983 r. Nr 49, poz. 223 z późn. zm.), zwolnił go od uiszczenia wydatków za postępowanie odwoławcze oraz od opłaty za drugą instancję.
7. PODPIS
0.1.1.3. Granice zaskarżenia
Kolejny numer załącznika
Podmiot wnoszący apelację
Oskarżony Z. X..
Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja
Wyrok Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 11 marca 2025 roku w sprawie II K 555/24.
0.1.1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia
☒ na korzyść
☐ na niekorzyść
☒w całości
☐ w części
☐co do winy
☐co do kary
☐co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia
0.1.1.3.2. Podniesione zarzuty
Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji
☐art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu
☐art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu
☒art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia
☒art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia
☒art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka
☐brak zarzutów
0.1.1.4. Wnioski
☒uchylenie
☒zmiana