descriptionTreść orzeczenia

Wyrok w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej

Dnia 10 marca 2026 r.

Sąd Okręgowy w Poznaniu IV Wydział Karny – Odwoławczy w składzie:

Przewodniczący: Sędzia Hanna Bartkowiak

Protokolant: sekr. sąd. Justyna Myszker

3. Kosztami procesu w sprawie obciąża Skarb Państwa.

Hanna Bartkowiak

Uzasadnienie

Formularz UK 2

Sygnatura akt

Sygn. akt IV Ka 1083/25

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

1. CZĘŚĆ WSTĘPNA

1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Rejonowego Poznań – Stare Miasto w Poznaniu z dnia 16 lipca 2025 r., sygn. akt VIII K 450/25

1.2. Podmiot wnoszący apelację

☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☒ obrońca

☒ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

1.3. Granice zaskarżenia

1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść

☐ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐co do winy

☐co do kary

☐co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☒art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany

w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,

jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐art. 439 k.p.k.

☒brak zarzutów

1.4. Wnioski

☒uchylenie

☒zmiana

2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

2.1. Ustalenie faktów

2.1.1. Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

1.

W. D. (1)

Nagranie audio-video fragmentu zdarzenia z dnia (...) wykonane przez oskarżonego W. D. (1) nie zawiera wypowiedzi podlegających ocenie jako groźby pod adresem R. T. (1).

Nagranie audio-video (nagranie numer 5 z płyty dołączonej do pisma obrońcy z dnia 9 lutego 2026 r.)

k. 215

2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.2. Ocena dowodów

2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

1.

Nagranie audio-video (nagranie numer 5 z płyty dołączonej do pisma obrońcy z dnia 9 lutego 2026 r.)

Nagranie wykonane przez oskarżonego W. D. (1) w dniu (...)obrazuje przejście R. T. (1) i G. D. z budynku, w którym znajdowało się mieszkanie zajmowane przez rodzinę Państwa D. do biura administracji osiedla. Na nagraniu słyszalne są wypowiedzi oskarżonego pod adresem w/w osób, nie zawierają one żadnych gróźb, ani słów, o których zeznawał R. T. (2). Dowodowe nagranie nie obejmuje momentu opuszczenia budynku przez oskarżonego, co oznacza, że stanowi fragment opisywanej sytuacji. R. T. (2) zeznał natomiast, że słowa „załatwię cię” oskarżony wypowiedział zaraz po wyjściu z budynku. Zarejestrowane przejście R. T. i G. D. pozwala na ocenę emocji towarzyszących zdarzeniu. Brak podstaw do podważania autentyczności przedstawionego dowodu z nagrania, dlatego uznano go za wartościowy, jednak wymagający oceny wespół z pozostałymi dowodami przeprowadzonymi w sprawie. Wbrew stanowisku apelującego dowód ten nie przesądzał zatem o niewinności jego mandanta.

2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów

(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

3.1.

Obraza przepisów postępowania, tj. art. 4 kpk, art. 7 kpk, art. 170 § 1 pkt 2 kpk i art. 170 § 1a kpk przez oddalenie wniosku dowodowego oskarżonego o odtworzenie nagrania audio-wideo z telefonu komórkowego oskarżonego na okoliczność przebiegu części zdarzenia.

☐ zasadny

☒ częściowo zasadny

☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Warto przypomnieć, iż niedopuszczenie dowodu powinno mieć miejsce tylko w wypadkach niewątpliwych, gdy jest oczywiste, że okoliczność, która ma być udowodniona, nie ma i nie może mieć żadnego wpływu na treść rozstrzygnięcia, a uzasadnienie postanowienia w tym przedmiocie musi być szczególnie precyzyjne. Przepis art. 170 § 1 pkt 2 kpk stosuje się jedynie w stosunku do tych faktów (okoliczności), które można uznać za niesporne. Oddalenie wniosku na tej podstawie normatywnej stanowi dla strony informację, że organ procesowy uznaje daną okoliczność za udowodnioną. Oddalenie wniosku dowodowego strony może nastąpić tylko w razie istnienia powodu oddalenia, zaś powody te są taksatywnie wymienione w przepisie art. 170 kpk. Wnioskowanie a contrario prowadzi zaś do wniosku, że organ procesowy jest obowiązany uwzględnić wniosek wówczas, gdy okoliczność podlegająca udowodnieniu nie została jeszcze udowodniona zgodnie z twierdzeniem wnioskodawcy ( wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 27 września 2018 r., sygn. akt II AKa 131/18, Lex nr 2668105; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 14 marca 2023 r., sygn. akt V KK 375/21, Lex nr 3572471).

Mając na względzie powyższe, Sąd Okręgowy stwierdził, że nie zostały spełnione przesłanki do oddalenia wniosku dowodowego oskarżonego złożonego na rozprawie głównej w dniu 2 lipca 2025 r. o przeprowadzenie dowodu z nagrania audio-video obrazującego przejście pokrzywdzonego i G. D. z budynku, w którym zlokalizowane było mieszkanie uprzednio zajmowane przez rodzinę D. do biura administracji osiedla. Do inkryminowanego czynu z art. 190 § 1 kk zarzucanego w akcie oskarżenia W. D. (1) miało bowiem dojść po opuszczeniu budynku os. (...) w E. przez oskarżonego. Skoro przebieg tej sytuacji został zarejestrowany telefonem oskarżonego konieczne było dopuszczenie i przeprowadzenie tego dowodu z nagrania audio-video. Nie uwzględnienie tego wniosku dowodowego przez Sąd I instancji było zatem bezzasadne. Uchybienie organu I instancji zostało jednak konwalidowane na etapie postępowania odwoławczego kiedy Sąd II instancji na rozprawie apelacyjnej w dniu 24 lutego 2026 r., na ponowiony w tym zakresie w apelacji wniosek dopuścił dowód z nagrania numer 5 na płycie załączonej do pisma procesowego z dnia 9 lutego 2026 r. Ocena tego dowodu oraz jego znaczenie dla ustalenia stanu faktycznego kontrolowanej sprawy zostały zasadniczo przedstawione w rubryce 2.1.1. oraz 2.2.1. Uzupełnienie postępowania dowodowego w instancji odwoławczej nie podważyło zatem prawidłowości ustalonego przez Sąd Rejonowy stanu faktycznego, gdyż przedstawione przez oskarżonego nagranie audio-wideo nie obejmowało momentu opuszczenia przez niego klatki schodowej, a to właśnie wtedy miały zostać wypowiedziane pod adresem pokrzywdzonego słowa „załatwię cię”. Nagranie to nie mogło zatem stanowić podstawy do rozstrzygnięcia o zasadności przypisania oskarżonemu sprawstwa co do przestępstwa z art. 190 § 1 kk ani też nie zadecydowało o zapadłym w instancji odwoławczej wyroku uniewinniającym. Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok uniewinniając W. D. (1) od popełnienia zarzucanego mu przestępstwa z innych powodów, które zostaną przedstawione w dalszej części uzasadnienia.

Za słuszne natomiast uznać należało oddalenie przez Sąd Rejonowy wniosku oskarżonego złożonego na rozprawie w dniu 2 lipca 2025 r. o przeprowadzenie dowodów z pozostałych nagrań audio-wideo wykonanych przez W. D. (1), a obrazujących przebieg eksmisji rodziny D. z mieszkania zlokalizowanego na os. (...). Te nagrania nie dotyczyły bowiem stricte inkryminowanego zdarzenia i nie mogły mieć znaczenia dla ustalenia stanu faktycznego przedmiotowej sprawy, pokrzywdzony R. T. (2) nie był obecny w czasie tych czynności z komornikiem. Uwagi powyższe mają charakter porządkujący (omawiany zarzut nie dotyczył nagrań obrazujących przebieg eksmisji), niemniej jednak w apelacji zgłoszone zostały wnioski o przeprowadzenie w instancji odwoławczej dowodów ze wszystkich nagrań z telefonu oskarżonego. Te zaś wnioski w trybie art. 368 § 2 kpk w zw. z art. 458 kpk o przeprowadzenie dowodów z nagrań audio-wideo o numerach 1-4 i 6 zarządzeniem pozostawiono bez rozpoznania, gdyż dotyczyły tożsamych dowodów już oddalonych przez Sąd I instancji. Sąd Okręgowy natomiast oddalił pozostałe wnioski dowodowe z apelacji jako niedopuszczalne z uwagi na prekluzję dowodową, gdyż były znane w czasie rozpoznania sprawy przed Sądem Rejonowym i nie zostały wówczas zgłoszone. Negatywnie rozpoznano też wniosek o przesłuchanie w charakterze świadka O. D., uznając że dowód ten nie jest przydatny w sprawie, a dodatkowo spóźniono się z jego zgłoszeniem bowiem nie wystąpiły przeszkody do zawnioskowania o tego świadka przed Sądem I instancji. Tym samym wszystkie wnioski dowodowe zgłoszone w apelacji zostały przez organ odwoławczy rozpoznane. Zdaniem Sądu Okręgowego zgromadzony materiał dowodowy był wystarczający do rozstrzygnięcia sprawy, a tezy dowodowe obrony przy zgłoszonych wnioskach okazały się nieistotne, a to w związku z innymi, korzystnymi dla oskarżonego okolicznościami uwzględnionymi w II instancji.

Apelacja własna oskarżonego nie zawierała żadnych sformułowanych zarzutów odwoławczych, w związku z tym przyjęto, że skoro jej autor nie zgadza się całkowicie z wydanym wyrokiem, utożsamia się w pełni z zarzutami podniesionymi w apelacji przez jego obrońcę.

Wniosek

Wnioski obrońcy: Uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, ewentualnie zmiana zaskarżonego wyroku i uniewinnienie W. D. (1) od zarzucanego mu czynu.

Wniosek oskarżonego: O uniewinnienie

☐ zasadny

☒ częściowo zasadny

☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

W związku z powyżej omówionym zarzutem nie było żadnych powodów przemawiających za wydaniem w instancji odwoławczej wyroku kasatoryjnego, ponieważ uzupełnienia postępowania dowodowego należało dokonać w instancji odwoławczej, a nie zachodziły przesłanki aby Sąd Rejonowy prowadził na nowo przewód sądowy w całości (art. 437 § 2 zd. 2 kpk). Natomiast wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie W. D. (1) od popełnienia zarzucanego mu czynu okazał się zasadny, jednak podstawą takiego rozstrzygnięcia były inne przyczyny niż zgłoszone uchybienia proceduralne w przeprowadzeniu postępowania dowodowego, które zostaną podane w dalszej części uzasadnienia.

Lp.

Zarzut

3.2.

Obraza przepisów postępowania, tj. art. 4 kpk, art. 5 § 2 kpk i art. 7 kpk poprzez wadliwą w świetle zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego ocenę:

- wyjaśnień oskarżonego W. D. (1);

- zeznań pokrzywdzonego R. T. (1);

- zeznań świadka G. D..

Obraza przepisów postępowania, tj. art. 7 kpk poprzez pozbawione podstaw dowodowych stwierdzenie, iż w dniu(...) w pojeździe oprócz sprawcy miała znajdować się dorosła kobieta.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Tezy apelacji obrońcy na temat nieprawidłowości w ocenie dowodów okazały się nieuzasadnione, mimo tego, że wiele uwagi poświęcono temu zagadnieniu. Przede wszystkim skarżący bezcelowo podnosił zarzuty dotyczące dowodów odnośnie zdarzenia z dnia (...)Sąd Rejonowy ustalił przecież, że materiał dowodowy nie dawał podstaw do stwierdzenia, że samochodem marki N. (...) o nr rej. (...) kierował oskarżony W. D. (1) i nie przypisał podsądnemu odpowiedzialności karnej za przestępstwo z art. 190 § 1 kk, które miało zostać popełnione w dniu (...) Były to ustalenia korzystne dla podsądnego. W związku z tym, dla oceny prawidłowości zaskarżonego wyroku nie ma znaczenia, czy jednym z pasażerów w/w pojazdu była kobieta, czy też byli tam sami mężczyźni. Nie było żadnej potrzeby bardziej wnikliwego badania przebiegu zdarzenia z dnia (...) skoro Sąd Rejonowy doszedł do wniosku, że brak dowodów na udział w nim oskarżonego. Sąd Okręgowy dokonał zatem selekcji zarzutów z tej kategorii skupiając się na tych, które były istotne i które doprowadziły do wyroku reformatoryjnego i uniewinnienia oskarżonego od przypisanego mu popełnienia przestępstwa z art. 190 § 1 kk na szkodę R. T. (1) w dniu(...).

Ocena dowodów dokonana przez Sąd I instancji została przeprowadzona w sposób prawidłowy, odpowiadając regułom z art. 7 kpk. Obrońca oskarżonego nie wykazał natomiast skutecznie żadnych uchybień w tym zakresie. Brak było podstaw by podważać wiarygodność zeznań świadków R. T. (1) i G. D. co do tego kto, w jaki sposób się do nich zwracał oraz gdzie i w jakim kontekście sytuacyjnym to nastąpiło. Świadkowie byli w tym zasadniczo konsekwentni, a ich zeznania, zwłaszcza te z dochodzenia, spójne i logiczne. Skarżący niepotrzebnie rozkładał wymienione dowody osobowe na czynniki pierwsze, wymieniał wszystkie, nawet najdrobniejsze niespójności w tych dowodach, nie przekonując aby osoby te zeznały nieprawdziwie. Z uwagi na dynamikę wydarzenia zrozumiałym jest, że w relacjach świadków mogą pojawić się pewne różnice, a w związku z poczuciem zagrożenia jakie pojawiło się w późniejszym czasie u pokrzywdzonego wypowiedzi oskarżonego pod jego adresem mogły ulec pewnym zniekształceniom w jego pamięci. Co istotne oboje świadkowie zapamiętali jak zachowywał się oskarżony, a pokrzywdzony R. T. (2) zeznając w krótkim czasie po incydencie zaznaczył, że oskarżony nie określał bliżej jak go załatwi. Na tej podstawie zatem ustalono słowa, jakie pod adresem pokrzywdzonego miał wypowiedzieć W. D. (1). Sąd Rejonowy z ostrożnością zaś potraktował zeznania pokrzywdzonego z rozprawy, w części w której świadek podał, że oskarżony groził mu mówiąc „zajebię cię chuju”, a jednocześnie podtrzymując wcześniejsze zeznania. Nie dociekając bliżej powodów zaistnienia tej rozbieżności, Sąd Okręgowy przy apelacjach wniesionych na korzyść oskarżonego i tak nie mógł czynić żadnych ustaleń dla niego niekorzystnych (zakaz reformationis in peius z art. 434 § 1 kpk). Większy walor dowodowy miały zatem zdecydowanie zeznania pokrzywdzonego składane w dochodzeniu. Logicznym jest bowiem, że gdyby padły inne jeszcze słowa z ust oskarżonego wobec niego, już wówczas by je podał organom ścigania. Sąd I instancji jedynie niewłaściwie przyjął, że oskarżony miał wypowiedzieć słowa „załatwię cię” pod adresem R. T. (1) kiedy znajdował się w mieszkaniu, w którym prowadzone były czynności eksmisyjne. Tymczasem z materiału dowodowego nie wynikało by w czasie czynności związanych z eksmisją R. T. (2) znajdował się w mieszkaniu u Państwa D., bądź też by do tego mieszkania przyszedł później. Pokrzywdzony zeznając wskazał, że w trakcie trwania eksmisji znajdował się na zewnątrz budynku i dopiero po zakończeniu tych czynności oskarżony wyszedł z budynku, używał wielu wulgaryzmów i wtedy wypowiedział ustalone przez Sąd Rejonowy słowa pod adresem R. T. (1). Uchybienie to nie miało jednak większego znaczenia na ostateczny wynik sprawy, bowiem były inne przyczyny, które zaważyły na uwolnieniu oskarżonego od odpowiedzialności karnej w niniejszej sprawie. Obrońca nie wykazał także żadnych nieprawidłowości w ocenie wyjaśnień oskarżonego. Należało uwzględnić to, że oskarżony chociaż zaprzeczał by pod adresem pokrzywdzonego kierował słowa będące przedmiotem zarzutu jednocześnie nie krył, że był zdenerwowany czynnościami eksmisyjnymi, nagrywał pokrzywdzonego i jego przełożoną w trakcie przejścia z budynku os. (...) do budynku administracji osiedla i zapowiadał, że zamierza udostępnić wykonane telefonem komórkowym nagrania z eksmisji mediom. W takich okolicznościach realne było wypowiedzenie wobec R. T. (1), w zdenerwowaniu, zgłoszonego przez tego świadka określenia, które ten odebrał jako groźbę. Trafnie też odmówiono wiarygodności części wyjaśnień oskarżonego, w których zapewniał o swoim spokojnym zachowaniu tego dnia w związku z prowadzonymi czynnościami eksmisyjnymi. Kłóci się to z zeznaniami naocznych świadków (R. T. (2), G. D.), a także z czynnością nagrywania telefonem przez oskarżonego, który jak wynika z dowodowego nagrania, był wtedy wyraźnie niespokojny. Ten fragment wyjaśnień W. D. (1) pozostawał w sprzeczności z wiarygodnymi zeznaniami świadków, a nadto nie odpowiadał zasadom wiedzy, doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania. Przeprowadzone postępowanie odwoławcze nie wykazało również by Sąd Rejonowy naruszył reguły proceduralne przewidziane w art. 4 kpk oraz art. 5 § 2 kpk. Organ meriti wartościując poszczególne dowody uwzględniał bowiem okoliczności przemawiające zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść oskarżonego. Ponadto w sprawie nie wystąpiły żadne niedające się usunąć wątpliwości, które należałoby rozstrzygnąć na korzyść podsądnego zgodnie z zasadą in dubio pro reo.

Konkludując powyższe, Sąd Okręgowy nie stwierdził żadnych nieprawidłowości w przeprowadzonej przez Sąd Rejonowy ocenie dowodów opisujących przebieg inkryminowanego zdarzenia z dnia (...) r., które mogłyby rzutować na treść zapadłego rozstrzygnięcia. W konsekwencji, poczynione ustalenia faktyczne co do przebiegu inkryminowanego zdarzenia były, wbrew stanowisku skarżącego, prawidłowe.

Wniosek

Wnioski obrońcy: Uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, ewentualnie zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie W. D. (1) od zarzucanego mu czynu.

Wniosek oskarżonego: O uniewinnienie

☐ zasadny

☒ częściowo zasadny

☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Przeprowadzone postępowanie odwoławcze nie wykazało żadnych nieprawidłowości w ocenie dowodów przeprowadzonej przez Sąd I instancji. Czynność ta została dokonana w zgodnie ze wszystkimi dyrektywami z art. 7 kpk. W związku z tym zarzutem chybiony był wniosek o wydanie w instancji odwoławczej wyroku kasatoryjnego. Natomiast zmiana zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie W. D. (1) nastąpiła z innych przyczyn niż błędy w ocenie dowodów.

Lp.

Zarzut

3.3.

Obraza przepisów postępowania, tj. art. 4 kpk, art. 5 § 2 kpk i art. 7 kpk przez wadliwą w świetle zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego ocenę różnic w wyglądzie oskarżonego i jego brata bliźniaka, widzianych na rozprawie w dniu 2 lipca 2025 r.

Obraza przepisów postępowania, tj. art. 4 kpk, art. 5 § 2 kpk i art. 7 kpk przez wadliwą w świetle zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego ocenę różnic w wyglądzie oskarżonego i jego brata bliźniaka co do braków w uzębieniu.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Autor przytoczonych wyżej zarzutów dążył do wykazania, że pokrzywdzony R. T. (2) pomylił osobę, która wypowiedziała pod jego adresem słowa „załatwię cię” i, że w rzeczywistości zrobił to brat bliźniak oskarżonego - W. D. (2). Jednak przeprowadzone postępowanie dowodowe w I instancji nie potwierdziło tych sugestii. R. T. (2) przed zdarzeniem z dnia (...) nie znał ani oskarżonego, ani też jego brata bliźniaka. Wymienione osoby były zaś znane G. D., która wytłumaczyła pokrzywdzonemu, który z braci bliźniaków mu się odgrażał. Świadek G. D. wskazała też pokrzywdzonemu cechy charakterystyczne wyglądu każdego z braci, które ich od siebie odróżniały, a cechy te opisała i podała składając zeznania w niniejszej sprawie. Sąd Rejonowy oprócz tego dysponował własnymi obserwacjami odnośnie różnic w wyglądzie braci bliźniaków, jakie miał sposobność poczynić w trakcie rozprawy w dniu 2 lipca 2025 r., czemu dał wyraz w protokole rozprawy. Warto w tym miejscu nadmienić, iż w trakcie czynności okazania tablic poglądowych zawierających wizerunki W. D. (1) i jego brata W. D. (2), zarówno G. D., jak i R. T. (2) rozpoznali w oskarżonym sprawcę i nie mieli żadnych wątpliwości, że to właśnie W. D. (1) odgrażał się pokrzywdzonemu, a nie jego brat bliźniak – W.. Odnośnie różnic co do braków w uzębieniu braci bliźniaków D. zgromadzony materiał dowodowy potwierdzał, że u każdego z nich takie występowały, choć nie takie same. W. D. (1) deklarujący noszenie protezy zębów górnych, miał braki w zębach dolnych, dlatego też zeznania R. T. (1) odnośnie tej okoliczności nie są sprzeczne z faktycznym wyglądem oskarżonego, ani też wyjaśnieniami W. D. (1) dotyczącymi jego problemów z uzębieniem. Uwagi te mają jednak charakter uboczny. Skoro bowiem rozróżnienie braci bliźniaków przez R. T. (2) oraz G. D. było prawidłowe, to drugorzędne znaczenie ma to jakie dokładnie braki w uzębieniu posiadał każdy z braci. Obrońca oskarżonego w oparciu o ten element fizis błędnie założył, że świadkowie pomylili oskarżonego z jego bratem bliźniakiem. Tymczasem odmienności w ich wyglądzie były zauważalne zarówno w dniu (...), jak i w trakcie rozprawy w dniu 2 lipca 2025 r., a świadkowie byli pewni, że dobrze te osoby rozróżnili.

Wniosek

Wnioski obrońcy: Uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, ewentualnie zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie W. D. (1) od zarzucanego mu czynu.

Wniosek oskarżonego: O uniewinnienie

☐ zasadny

☒ częściowo zasadny

☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Kontrola odwoławcza zaskarżonego orzeczenia nie potwierdziła bezzasadności ustalenia tożsamości osoby, która w dniu (...) wypowiadała słowa :”załatwię cię”. Twierdzenia o rzekomym pomyleniu oskarżonego przez świadków z jego bratem bliźniakiem, okazały się chybione i nie znalazły potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym. Z tego też powodu nie powstały żadne powody przemawiające za wydaniem w instancji odwoławczej wyroku kasatoryjnego. Natomiast wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie W. D. (1) od popełnienia zarzucanego mu czynu okazał się zasadny, jednak podstawą takiego rozstrzygnięcia były inne przyczyny niż zgłoszone uchybienia w ocenie dowodów, które zostaną podane w dalszej części uzasadnienia.

Lp.

Zarzut

3.4.

Obraza prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu, tj. art. 190 § 1 kk, przejawiająca się w niedostrzeżeniu, iż skoro w dniu (...)pokrzywdzony nie obawiał się gróźb, ponieważ myślał, że W. D. (1) mówi takie rzeczy z uwagi na fakt, iż został eksmitowany z zajmowanego mieszkania, a zaczął się obawiać spełnienia groźby dopiero po zdarzeniu z dnia (...)., w którym oskarżony nie brał udziału, to brak jest podstaw żeby przypisać oskarżonemu zarzucany mu w akcie oskarżenia czyn z art. 190 § 1 kk z dnia (...)

☒ zasadny

☐ częściowo zasadny

☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Sąd Okręgowy przyznał rację apelującemu, że zachowanie oskarżonego W. D. (1) z dnia (...) nie wyczerpywało wszystkich znamion przestępstwa z art. 190 § 1 kk. Znamiennym jest, że do przypisania sprawstwa z art. 190 § 1 kk nie jest wystarczająca sama groźba, ale niezbędne jest jeszcze, by wzbudziła ona w zagrożonym uzasadnioną obawę, że będzie spełniona. Ocena taka musi uwzględniać kryteria obiektywne i subiektywne. Należy badać, czy groźby sformułowane przez sprawcę są na tyle poważne i zostały w taki sposób wyrażone, że każdy rozsądny człowiek bałby się ich spełnienia ( wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 5 grudnia 2023 r., sygn. akt II AKa 238/23, Lex nr 3657231). Ustawodawca nie wymaga przy tym, aby między wyrażeniem groźby, a powstaniem obawy jej spełnienia musiała zaistnieć koincydencja czasowa. Tak samo, jak ma to miejsce w przypadku innych przestępstw materialnych, tak i w przypadku przestępstwa z art. 190 § 1 kk skutek jest ze swej istoty okolicznością oderwaną od samego działania sprawcy. Nie jest też tak, że lęk przed spełnieniem groźby musi być wywołany wyłącznie zachowaniem sprawcy kończącym się z chwilą jej wyrażenia, ale mogą go katalizować inne okoliczności, w tym także późniejsze zachowanie sprawcy ( postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 października 2023 r., sygn. akt V KK 231/23, Lex nr 3611647). Podkreślić wyraźnie trzeba, że późniejsze pojawienie się u pokrzywdzonego obawy spełnienia groźby jest możliwe, jednak wystąpienie tej przesłanki musi być ściśle powiązane z osobą sprawcy.

Powyższe uwagi miały znaczenie w przedmiotowej sprawie ponieważ, jak wynika z zawiadomienia o przestępstwie i zeznań R. T. (1), przestraszył się po tym jak kierujący samochodem w dniu (...) chciał go przejechać i po tym zdarzeniu obawia się spełnienia gróźb, które wypowiadał oskarżony w dniu eksmisji. Koniecznym zatem było uwzględnienie, że Sąd Rejonowy nie przypisał oskarżonemu popełnienia przestępstwa z art. 190 § 1 kk z dnia (...)Nie ustalono nawet by W. D. (1) był w samochodzie, którego sposób jazdy przestraszył R. T. (1). Skoro oskarżony nie brał udziału w tym zdarzeniu, które wywołało u pokrzywdzonego powstanie obawy spełnienia groźby wypowiedzianej w dniu (...) to nie sposób uznać by znamię „uzasadnionej obawy spełnienia groźby” zostało wyczerpane zachowaniem W. D. (1) przypisanym w zaskarżonym wyroku. Dodać tutaj trzeba, że pokrzywdzony R. T. (2) składając zeznania wyraźnie zaznaczył, że po wypowiedzeniu do niego przez oskarżonego w dniu (...) słów „załatwię cię” nie obawiał się spełnienia tej zapowiedzi przez W. D. (1). Dopiero późniejsza traumatyczna sytuacja z samochodem spowodowała, że zaczął odczuwać obawę spełnienia zapowiedzi oskarżonego z dnia (...) Te okoliczności niestety zostały zupełnie pominięte przez Sąd Rejonowy, co spowodowało, że błędnie ocenił znamię obawy spełnienia groźby.

Ponadto, Sąd I instancji nie przeanalizował należycie charakteru wypowiedzi oskarżonego. Zgodnie zaś z utrwalonym w doktrynie i orzecznictwie poglądem treścią groźby musi być zapowiedź popełnienia przestępstwa. Istotą groźby jest bowiem oddziaływanie na psychikę drugiej osoby przez przedstawienie zagrożonemu zła, które go spotka ze strony grożącego albo innej osoby, na której zachowanie grożący ma wpływ. Groźba z art. 190 § 1 kk może być wyrażona także w sposób dorozumiany, np. gestem czy słowem, jednakże zawsze musi zostać przez sprawcę wyrażona i musi być ona skonkretyzowana. Nie można jej domniemywać, przyjmując założenie, że skoro sprawca użył jakichś słów, to w ich treści można domyślić się także groźby popełnienia przestępstwa. Słowa czy zachowanie jakoby zawierające groźbę nieokreśloną, nie wyrażają niczego konkretnego. Upatrywanie w nich groźby jest niedopuszczalnym domniemaniem ( postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 maja 2019 r., sygn. akt V KK 102/19, Lex nr 2657465; wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 5 lipca 2017 r., sygn. akt II AKa 100/17, Lex nr 2521573). Na gruncie kontrolowanej sprawy należało zatem uznać, że wypowiedzenie przez oskarżonego pod adresem R. T. (1) słów: „załatwię cię” nie mogło zostać uznane za groźbę w rozumieniu art. 190 § 1 kk. Wypowiedź ta jakkolwiek zdecydowanie negatywna była nieskonkretyzowana, abstrakcyjna i zbyt ogólna aby można ją było uznać za groźbę popełnienia przestępstwa w rozumieniu art. 190 § 1 kk. Dowolny pozostaje zarzut, że oskarżony groził pokrzywdzonemu pozbawieniem życia i zdrowia, jak wskazano w opisie czynu w wyroku, skoro takie ustalenia nie znalazły się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Przypomnienia wymaga, że sam pokrzywdzony wpierw stwierdził, że W. D. (1) „nie chciał określić w jaki sposób spełni groźbę”. Z kolei oskarżony był zbulwersowany przeprowadzoną eksmisją członków jego rodziny i deklarował, że zaangażuje w tą sprawę media. W związku z tym nie wykluczone, że to właśnie miał na myśli oskarżony zapowiadając „załatwienie” przedstawiciela spółdzielni mieszkaniowej. Warto także zwrócić jeszcze raz uwagę na zeznania G. D., która relacjonując zachowanie oskarżonego podała, że wypowiadał on dużo wulgarnych słów, groźby wykrzykiwał ogólnie i ona się ich nie obawiała.

Sąd Rejonowy rozpatrujący niniejszą sprawę nie zwrócił zupełnie uwagi na te powyżej opisane, niezwykle istotne okoliczności dla rozstrzygnięcia o odpowiedzialności oskarżonego za czyn z art. 190 § 1 kk z dnia(...) W konsekwencji czego nie dostrzegł, iż nie zostały wyczerpane wszystkie ustawowe znamiona tego typu czynu zabronionego i brak było w ogóle podstaw do wydania wyroku skazującego. Uchybienia organu meriti spowodowały konieczność zmiany zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonego od popełnienia przypisanego mu przez Sąd I instancji przestępstwa z art. 190 § 1 kk.

Wniosek

Wnioski obrońcy: Uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, ewentualnie zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie W. D. (1) od zarzucanego mu czynu.

Wniosek oskarżonego: O uniewinnienie

☐ zasadny

☒ częściowo zasadny

☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Wniosek obrony o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania był chybiony. Brak wyczerpania wszystkich ustawowych znamion czynu z art. 190 § 1 kk czynił zaś niezasadnym wydany wyrok skazujący oskarżonego za czyn z art. 190 § 1 kk. Dlatego też Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok i uniewinnił oskarżonego od popełnienia u przestępstwa z art. 190 § 1 kk, zgodnie z wnioskiem obu apelujących.

4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

1.

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

1.

Przedmiot utrzymania w mocy

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

1.

Przedmiot i zakres zmiany

Zaskarżony wyrok został zmieniony w ten sposób, że uniewinniono oskarżonego od popełnienia przestępstwa z art. 190 § 1 kk przypisanego mu w pkt 1.

Zwięźle o powodach zmiany

Kontrola odwoławcza zaskarżonego wyroku doprowadziła do ustalenia, że w przedmiotowej sprawie doszło do obrazy przepisu prawa materialnego, tj. art. 190 § 1 kk. Przede wszystkim Sąd Rejonowy niezasadnie przyjął, iż zostały wyczerpane wszystkie ustawowe znamiona przestępstwa z art. 190 § 1 kk w sytuacji kiedy znamię wystąpienia uzasadnionej obawy spełnienia groźby w rzeczywistości nie zostało zrealizowane z uwagi na fakt, że w zdarzeniu z (...) które spowodowało wywołanie u pokrzywdzonego obawy spełnienia groźby, W. D. (1) nie brał udziału. Co więcej, nie ustalono żadnego uchwytnego związku między zarzuconym oskarżonemu czynem z dnia(...)a traumatycznym dla pokrzywdzonego wydarzeniem z dnia (...) które „uaktywniło” obawy spełnienia słów oskarżonego. Ponadto Sąd Rejonowy błędnie przyjął, że słowa „załatwię cię” spełniały kryteria groźby popełnienia przestępstwa z art. 190 § 1 kk, kiedy to wypowiedź ta była nieskonkretyzowana, abstrakcyjna i zbyt ogólna aby można ją było uznać za groźbę popełnienia przestępstwa z rozumieniu art. 190 § 1 kk. Brak wyczerpania wszystkich ustawowych znamion czynu z art. 190 § 1 kk uniemożliwiał wydanie w tej sprawie wyroku skazującego i przypisanie W. D. (1) odpowiedzialności karnej za czyn z art. 190 § 1 kk. Sąd Okręgowy dostrzegając uchybienia Sądu I instancji w tym zakresie zmienił zaskarżony wyrok i uniewinnił oskarżonego od popełnienia przypisanego mu przestępstwa z art. 190 § 1 kk, o czym orzekł w pkt 1 wyroku z dnia 10 marca 2026 r.

5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

1.1.

☐ art. 439 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

2.1.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

☐ art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

3.1.

Konieczność umorzenia postępowania

☐ art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

4.1.

☐ art. 454 § 1 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

6. Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

2.

Zgodnie z art. 616 § 1 pkt 1 kpk do kosztów procesu należą koszty sądowe, którymi są m.in. wydatki poniesione przez Skarb Państwa od chwili wszczęcia postępowania (art. 616 § 2 pkt 2 kpk). Jednym z wydatków Skarbu Państwa, na podstawie art. 618 § 1 pkt 11 kpk są wypłaty dokonane z tytułu nieopłaconej przez strony pomocy prawnej udzielonej z urzędu przez adwokatów lub radców prawnych.

Obrońca oskarżonego z urzędu zawarł w apelacji wniosek o zasądzenie od Skarbu Państwa zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej S. G. w postępowaniu odwoławczym. Wniosek ten podtrzymał na rozprawie apelacyjnej w dniu 24 lutego 2026 r. Przytoczone wyżej przepisy stanowią podstawę prawną orzeczenia uwzględniającego to żądanie. Wysokość kosztów adwokata została ustalona w oparciu o § 2 pkt 1, § 4 ust. 1 i 3, oraz § 17 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu. Jest to kwota 1.033,20 zł (w tym podatek VAT) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej obrony udzielonej oskarżonemu z urzędu w postępowaniu odwoławczym.

3.

Zgodnie z art. 632 pkt 2 kpk jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, w razie uniewinnienia oskarżonego lub warunkowego umorzenia postępowania koszty procesu ponosi w sprawach z oskarżenia publicznego – Skarb Państwa, z wyjątkiem należności z tytułu udziału adwokata lub radcy prawnego w charakterze pełnomocnika pokrzywdzonego, oskarżyciela posiłkowego lub innej osoby. Natomiast przepis art. 634 kpk stanowi, że jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej, do kosztów procesu za postępowanie odwoławcze od orzeczeń kończących postępowanie w sprawie mają odpowiednie zastosowanie przepisy o kosztach za postępowanie przed sądem pierwszej instancji.

Mając powyższe na względzie, Sąd Okręgowy kosztami procesu w sprawie obciążył Skarb Państwa.

7. PODPIS

Hanna Bartkowiak