descriptionTreść orzeczenia

Sygn. akt III K 540/25

2.

3. WYROK

2.1.W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 19 grudnia 2025 r.

5.Sąd Okręgowy w Poznaniu III Wydział Karny w składzie:

13.1. K. P. (1)

17.2. D. S.

40.M. K. I. A. K.

Uzasadnienie

Formularz UK 1

Sygnatura akt

Jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku dotyczy tylko niektórych czynów lub niektórych oskarżonych, sąd może ograniczyć uzasadnienie do części wyroku objętych wnioskiem. Jeżeli wyrok został wydany w trybie art. 343, art. 343a lub art. 387 k.p.k. albo jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku obejmuje jedynie rozstrzygnięcie o karze i o innych konsekwencjach prawnych czynu, sąd może ograniczyć uzasadnienie do informacji zawartych w częściach 3–8 formularza.

1. USTALENIE FAKTÓW

1.1. Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)

1.1.1.

D. S.

K. P. (1)

2.W dniu 15 marca 2024 roku w P., działając wspólnie i w porozumieniu dokonali rozboju na szkodę D. Z. w ten sposób, że po pozbawieniu pokrzywdzonego wolności związanego ze szczególnym udręczeniem poprzez zamknięcie go w piwnicy przez okres co najmniej dwóch godzin, używając wobec niego w tym czasie przemocy, polegającej na kopaniu obutymi nogami i uderzaniu rękami po ciele, w tym po głowie, plecach i brzuchu, rozpyleniu w jego oczy gazu pieprzowego, duszeniu, a także uderzeniu go nożem w lewe udo oraz przykładaniu noża do gardła pokrzywdzonego oraz wykręcaniu mu uszu szczypcami, powodując w ten sposób u pokrzywdzonego obrażenia ciała w postaci powierzchownych otarć naskórka w obrębie głowy i twarzy oraz kończyn dolnych, sińców twarzy i kończyny górnej, rany ciętej uda lewego, które to obrażenia naruszyły czynności narządów ciała pokrzywdzonej na czas poniżej 7 dni w rozumieniu art. 157 § 2 k.k., a nadto działanie polegające na zadawaniu pokrzywdzonemu kopnięć obutą nogą w okolice głowy, jak i zadanie ciosu nożem w okolice uda lewego narażało go na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia lub ciężkiego uszczerbku na zdrowiu w rozumieniu art. 160 § 1 k.k., grożąc przy tym pokrzywdzonemu pozbawieniem życia, które to groźby wzbudziły w nim uzasadnioną obawę, że będą spełnione oraz każąc pokrzywdzonemu rozebrać się do naga, doprowadzając w ten sposób D. Z. do stanu bezbronności, dokonali na jego szkodę zaboru w celu przywłaszczenia mienia w postaci paszportu, telefonu komórkowego marki I. (...) o wartości przybliżonej 3000 złotych, złotego kolczyka o wartości 150 złotych, srebrnego łańcuszka o wartości 500 złotych, słuchawek marki A. (...) o wartości 400 złotych i karty wejściowej do domu akademickiego o wartości około 60 złotych, czym spowodowali szkodę o łącznej wartości około 4110 złotych tj. popełnienia przestępstwa z art. 280 § 2 k.k. i art. 189 § 3 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.

Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za udowodnione

Dowód

Numer karty

D. Z. jest obywatelem B.. Od października 2023r. zamieszkiwał w P. w (...) Studenckim nr 3 przy ul. (...).

W dniu 14 marca 2024 roku D. Z. z dwoma kolegami udał się na imprezę do klubu (...), skąd następnie przenieśli się do innego klubu. W trakcie wieczoru spożywali alkohol. Około godziny 3.00 D. Z. rozstał się z kolegami i poszedł do (...) przy ulicy (...) w P., gdzie po zakupie posiłku około 03.30, poszedł na przystanek tramwajowy, gdzie oczekiwał na przyjazd tramwaju numer (...), którym zamierzał udać się do miejsca zamieszkania. Gdy stał na przystanku podszedł do niego K. P. (1), zaczęli rozmawiać, po czym ten zaproponował D. Z. wypicie drinka w barze, na co ten wyraził zgodę i razem poszli do pobliskiego baru, w którym jednakże nic nie wypili i udali się z powrotem na przystanek tramwajowy. W związku z tym, że do przyjazdu tramwaju było jeszcze około 15 minut, K. P. (1) zaproponował D. Z. krótki spacer, na co ten przystał. Podczas drogi K. P. (1) chwycił D. Z. pod ramię, a następnie zaczął go ciągnąć, w związku z czym ten poczuł się zagrożony i chciał zadzwonić do kolegi. Wtedy K. P. (1) wyszarpnął D. Z. telefon i rzucił nim o asfalt, następnie zabrał go, po czym wepchnął D. Z. do wnętrza kamienicy i zepchnął po schodach do piwnicy, w której pojawił się również D. S.. Następnie mężczyźni zabrali pokrzywdzonemu paszport, słuchawki marki A. wartości 400 zł, łańcuszek srebrny wartości 500 zł oraz ściągnęli mu z ucha mały złoty kolczyk o wartości 150 zł oraz kartę wejściową do akademika, którą złamali. Jednocześnie K. P. (1) i D. S. zażądali od D. Z. również podania (...)u do jego telefonu, by w ten sposób uzyskać dostęp do jego rachunku bankowego, ale ten odmówił, w związku z czym D. S. prysnął mu w oczy gazem pieprzowym i ponownie domagali się podania (...)u do telefonu, który trzymał K. P. (1). Po pryśnięciu gazem pieprzowym D. Z. przez około godzinę nic nie widział, siedział na ziemi, zaś K. P. (1) i D. S. kopali go po całym ciele obutymi nogami, w tym w okolicę głowy, cały czas domagając się podania (...)u do telefonu, co ten uczynił. Z uwagi na to, że sprawcy już wcześniej próbowali samodzielnie odblokować aparat telefoniczny, ten zablokował się i nie było możliwe jego uruchomienie poprzez wprowadzenie numeru (...), co spowodowało ponowny atak agresji ze strony K. P. (1) i D. S., którzy zadawali mu kolejne ciosy. W momencie jak D. Z. zaczął widzieć podali mu telefon i zażądali wprowadzenia (...)u. D. Z. widząc, że telefon jest zablokowany powiedział, że nie jest możliwe jego uruchomienie bez podania kodu (...), którego nie znał na pamięć.

Wtedy K. P. (1) wyciągnął scyzoryk, na co D. S. powiedział „zabij go”, po czym K. P. (1) przystawił D. Z. nóż do gardła, żądając wprowadzenia hasła i oddania telefonu. Następnie przystawił mu nóż do gardła, po czym zaczął wykręcać mu uszy, przy użyciu szczypiec, w które wyposażony był scyzoryk oraz dźgnął go scyzorykiem w lewe udo, zaś D. S. podduszał go ręką oraz ramieniem.

Po upływie około dwóch godzin od momentu zaciągnięcia D. Z. do piwnicy D. S. i K. P. (1) nakazali mu rozebrać się do naga, zabrali jego odzież, wyszli z piwnicy i zaczęli się oddalać. D. Z. mając świadomość, że nie odważy się wyjść nagi na zewnątrz poprosił K. P. (1) i D. S. by oddali mu ubranie, za co obiecał im przekazanie pieniędzy, które posiada na rachunku bankowym, do którego kartę ma w akademiku. K. P. (1) i D. S. słysząc tę obietnicę, wrócili, oddali D. Z. odzież i razem z nim udali się do akademika, idąc początkowo pieszo, a następnie pokonując część trasy tramwajem. Po przybyciu około godz. 8.00 do akademika, z uwagi na uszkodzenie karty wejściowej D. Z. nie mógł dostać się do środka, w związku z czym zaczął pukać w szybę. R. K. – będąca pracownikiem recepcji – otworzyła drzwi wejściowe, a widząc obrażenia na twarzy mężczyzny zapytała, co się stało, a ten odpowiedział, że został pobity, w związku z czym stwierdziła, że wezwie karetkę pogotowia. K. P. (1) i D. S. powiedzieli natomiast, że przyprowadzili D. Z. ponieważ znaleźli go pobitego. R. K. pomimo tego, że znała z widzenia D. Z. poprosiła go o okazanie paszportu, na co ten odparł, że dokument posiada towarzyszący mu mężczyzna. Wtedy R. K. poprosiła K. P. (1) o wydanie paszportu, co ten uczynił, po czym razem z D. S. wyszli na zewnątrz, a po chwili oddalili się. Na miejscu obecna była również K. I., która przyniosła D. Z. wodę, a ten powiedział jej wtedy, że sprawcami pobicia są towarzyszący mu mężczyźni.

Po przybyciu na miejsce karetki pogotowia ratunkowego – z uwagi na brak ubezpieczenia zdrowotnego – D. Z. odmówił przewiezienia do szpitala, po czym udał się do swojego pokoju, gdzie spał do godzin popołudniowych.

Następnie w godzinach wieczornych D. Z. zgłosił się do (...) Szpitala (...) w P., gdzie został zaopatrzony.

W dniu 16 marca 2024r. D. Z. złożył zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa, a następnie wraz z funkcjonariuszami policji w osobach asp. A. J. i sierż. Sztab. J. W. udał się na ulicę (...) w P., gdzie w tym czasie logowały się należące do niego słuchawki A. (...), które zostały mu zabrane przez K. P. (1) i D. S.. W miejscu logowania się słuchawek znajdował się lokal mieszkalny, do którego drzwi wejściowe na żądanie funkcjonariuszy policji otworzył D. S., którego D. Z. rozpoznał jako jednego z napastników i od którego zabezpieczono słuchawki.

zeznania D. Z.

5-7, 52-56, 76-77,

545v-547v,

1015v-1017v

zeznania A. J.

51, 429-430

zeznania R. K.

105-106, 431-433,

(...)- (...)

zeznania K. I.

547v-548,

(...)

protokół oględzin osoby z dokumentacją zdjęciową

22-34

protokół oględzin rzeczy z dokumentacją zdjęciową

36-40

dokumentacja medyczna

8, 66-70,

protokół odtworzenia monitoringu

168, 170

notatki urzędowe

1, 2, 3, 43

notatka urzędowa dot. analizy monitoringu

58, 59, 104, 116, 168

zapis monitoringu

59, 117, 167, 472

protokół zatrzymania rzeczy

47-49

W wyniku zdarzenia D. Z. doznał obrażeń ciała w postaci powierzchownych otarć naskórka w obrębie czoła, okolicy skroniowej prawej, kącika ust po stronie prawej, w okolicy ciemieniowej, na powierzchni bocznej szyi po stronie lewej oraz powierzchni przedniej kolana lewego, sińca na powierzchni tylnej stawu ramiennego lewego i rany ciętej uda lewego. Obrażenia te naruszyły czynności narządów jego ciała na okres nie dłuższy niż 7 dni w rozumieniu art. 157 § 2 k.k.

Jednocześnie działanie D. S. i K. P. (1) tj. kopanie obutą nogą w okolice głowy i zadanie ciosu nożem w okolice uda narażało pokrzywdzonego na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia lub ciężkiego uszczerbku na zdrowiu w rozumieniu art. 160 § 1 k.k.

sprawozdanie z badania sądowo – lekarskiego

dokumentacja zdjęciowa

67-70

Aparat telefoniczny iPhone 13 (...) będący własnością D. Z. miał wartość 3.000 zł. W wyniku zdarzenia uszkodzeniu uległa tylna szybka, aparat nadmiernie się nagrzewa, rozładowuje i zawiesza.

Z zabezpieczonych od D. S. słuchawek, prawa była własnością D. Z., zaś lewa nie należała do niego. Wartość słuchawek wynosiła 400 zł. Zabezpieczone słuchawki nie zostały zwrócone pokrzywdzonemu.

Wartość utraconego przez D. Z. łańcuszka wynosiła 500 zł, a kolczyka 150 zł.

Koszt wydania karty wejściowej do (...) Studenckiego nr 3 wynosi 60 zł.

zeznania D. Z.

76-76v,

1017v

dokumentacja zdjęciowa

36-38,

79-80

D. S. ma 37 lat, ma wykształcenie gimnazjalne, jest rozwiedziony, ma na utrzymaniu dziecko, żyje w konkubinacie, przed osadzeniem pozostawał na utrzymaniu konkubiny, nie posiada majątku.

D. S. był karany:

- wyrokiem Sądu Rejonowego Poznań Grunwald i J. w P. z dnia 07 lipca 2019r. za przestępstwo z art. 209 §1 a k.k.,

- wyrokiem Sądu Rejonowego Poznań Nowe Miasto i W. z dnia 16 marca 2020r. za przestępstwo z art. 178a §1 k.k.

Z opinii uzyskanej z Aresztu Śledczego w P. wynika, że w okresie stosowania tymczasowego aresztowania oskarżony funkcjonuje właściwe, przestrzega porządku i dyscypliny, nie był karany dyscyplinarnie, jednokrotnie był nagradzany regulaminowo, w stosunku do przełożonych jest regulaminowy i grzeczny, nie przejawia zachowań agresywnych, samoagresywnych, nie był uczestnikiem zdarzeń nadzwyczajnych, w grupie wychowawczej nie generuje konfliktów.

dane o karalności

61-62,

(...)- (...)

opinia z AŚ P.

(...)

K. P. (1) ma 39 lat, ma wykształcenie zawodowe, w zawodzie kucharz i cukiernik, jest rozwodnikiem, ma jedno dziecko, przed osadzeniem był osobą bezrobotną, bez dochodów, nie posiada majątku.

K. P. (1) był karany:

- wyrokiem Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 12 sierpnia 2013r., sygn. XVI K 242/12 za przestępstwo z art. 148 § 1 k.k. na karę 10 lat pozbawienia wolności, którą odbywał w okresie od dnia 3 lipca 2012r. do dnia 1 lipca 2022r.,

- wyrokiem Sądu Rejonowego Poznań Grunwald i J. w P. z dnia 07 grudnia 2023r., sygn. III K 1264/23 za przestępstwo z art. 62 ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii,

- wyrokiem Sądu Rejonowego Poznań Grunwald i J. w P. z dnia 14 marca 2025r., sygn. III K 1089/23 za przestępstwo z art. 280 §1 k.k. w zw. z art. 64 §1 k.k., na karę 4 lat pozbawienia wolności, którą odbywa od dnia 09 października 2025r.

Z opinii uzyskanej z Zakładu Karnego w G. wynika, że K. P. (1) przebywa w warunkach izolacji penitencjarnej trzeci raz, został skierowany do zakładu karnego dla recydywistów penitencjarnych typu zamkniętego, karę odbywa w systemie programowego oddziaływania. Zachowanie oskarżonego należy uznać za umiarkowane, dwukrotnie był karany dyscyplinarnie, kilkukrotnie był nagradzany regulaminowo, jest zadeklarowanym, aktywnym uczestnikiem podkultury przestępczej, hołdującym zasadom grupy, jednakże w związku z tym nie odnotowano negatywnych zachowań, nie przejawia zachowań agresywnych, autoagresywnych, w relacjach ze współosadzonymi nie zaobserwowano sytuacji konfliktowych, w stosunku do przełożonych stara się zachowywać regulaminowo.

dane o karalności

102-103,

(...)-1030

opinia z ZK G.

995-996

D. S. został zatrzymany w dniu 17 marca 2024r. o godz. 00.15.

K. P. (1) został zatrzymany w dniu 21 marca 2024r. o godz. 13.35.

protokół zatrzymania

44, 97

1.2. Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)

1.2.1.

K. P. (1), D. S.

2.W dniu 15 marca 2024 roku w P., działając wspólnie i w porozumieniu z w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, usiłowali doprowadzić D. Z. do rozporządzenia własnym mieniem w postaci karty uprawniającej do podjęcia środków z konta bankowego pokrzywdzonego, stosując w tym celu groźby pozbawienia życia i zdrowia, które wzbudziły w pokrzywdzonym uzasadnioną obawę, że będą spełnione, jak też groźbę braku zwrotu uprzednio zabranych pokrzywdzonemu w wyniku rozboju przedmiotów, jednakże celu tego nie osiągnął z uwagi na postawę pracownika domu akademickiego, który uniemożliwił pokrzywdzonemu wejście do zajmowanego przez niego pokoju tj. popełnienia przestępstwa z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 282 § 1 k.k.

Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za nieudowodnione

Dowód

Numer karty

Fakt popełnienia przez D. S. i K. P. (1) zarzucanego im przestępstwa.

wyjaśnienia oskarżonego K. P. (1)

120-121, 129,

426-427,

(...)

wyjaśnienia oskarżonego D. S.

85, 90-91, 428-429,

(...)-1013v

zeznania D. Z.

5-7, 52-56, 76-77,

545v-547v,

1015v-1017v

2. OCena DOWOdów

2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

1.1.1

zeznania D. Z.

Sąd uznał zeznania D. Z. za w pełni wiarygodne. Były one rzeczowe, konsekwentne w toku całego postępowania, wzajemnie spójne, odnośnie przebiegu zdarzenia znalazły potwierdzenie w zeznaniach świadków R. K., K. I., A. J., nagraniach z monitoringu, protokole zatrzymania rzeczy i łącznie tworzyły spójną i logiczną całość i w związku z tym stanowiły istotny materiał dowodowy, w oparciu o który Sąd poczynił ustalenia faktyczne.

Odnośnie doznanych obrażeń ciała zeznania pokrzywdzonego znalazły potwierdzenie w dokumentacji medycznej, dokumentacji zdjęciowej oraz sprawozdaniu z badania sądowo - lekarskiego i w związku z czym brak było podstaw do kwestionowania ich wiarygodności.

W tym miejscu wskazać jedynie należy, że zeznania D. Z. w zakresie ilości zadanych nożem ciosów i spowodowanych tym zachowaniem obrażeń nie korespondują z wnioskami ze sprawozdania z badania sądowo – lekarskiego, z którego wynika, że ujawniono u niego jedną ranę na powierzchni bocznej uda lewego, która wymagała zaopatrzenia szwem chirurgicznym. Pamiętać jednakże należy, że zdarzenie z udziałem pokrzywdzonego miało bardzo dynamiczny charakter, był on ofiarą szeregu agresywnych zachowań ze strony oskarżonych, co niewątpliwie generowało u niego olbrzymi stres, strach i lęk, a co mogło mieć wpływ na błędną interpretację zachownaia sprawców i ocenę mechanizmu powstania odczuwanych przez niego dolegliwości. Powyższa okoliczność nie mogła jednakże w ocenie Sądu w jakimkolwiek stopniu podważać wiarygodności zeznań D. Z., który odnośnie kluczowych dla poczynienia ustaleń faktycznych istotnych z punktu widzenia stawianych oskarżonym zarzutów, przedstawiał spójną, logiczną i konsekwentną wersję zdarzeń.

Wskazać należy również, że K. P. (1) i D. S. są dla pokrzywdzonego osobami całkowicie obcymi, nie pozostawali z sobą w żadnym konflikcie, a co za tym idzie należało uznać, że nie miał on żadnego interesu by narażając się na odpowiedzialność karna za składanie fałszywych zeznań pomówić oskarżonych.

zeznania R. K.

K. I.

Zeznania w pełni wiarygodne, wzajemnie z sobą korespondujące i uzupełniające się, nadto znajdujące potwierdzenie w zeznaniach D. Z., częściowo wyjaśnieniach oskarżonych, a także zapisie monitoringu i jako takie łącznie tworzące spójną i logiczną całość.

zeznania A. J.

Zeznania w pełni wiarygodne, korespondujące z zeznaniami D. Z., dokumentami w postaci protokołu zatrzymania rzeczy, dokumentacją zdjęciową, protokołem zatrzymania oskarżonego D. S. i jako takie stanowiące podstawę ustaleń faktycznych.

sprawozdanie z badania sądowo - lekarskiego

Opinia w pełni wiarygodna i wysoce przydatna do poczynienia ustaleń faktycznych istotnych z punktu widzenia stawianych oskarżonym zarzutów. Zawarte w niej wywody były spójne, logiczne oraz zawierały jasne, kategoryczne wnioski. Biegły sporządzający opinię posiadał odpowiednie kwalifikacje i doświadczanie zawodowe, jednocześnie opinia ta nie była kwestionowana przez strony w toku postępowania.

dokumenty

W całości na wiarę zasługiwały dowody z dokumentów urzędowych, które zostały sporządzone w prawem przepisanej formie, przez odpowiednie organy i w zakresie ich właściwości. Autentyczność i prawdziwość dokumentów nie była kwestionowana przez strony, a Sąd nie znalazł podstaw, by czynić to z urzędu.

2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów

(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 1.1 albo 1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

1.2.1

wyjaśnienia oskarżonego D. S.

Oskarżony zarówno w toku postępowania przygotowawczego, jak i przed Sądem nie przyznał się do popełnienia zarzucanych mu czynów, jednocześnie złożył wyjaśnienia, w których przedstawił własną wersję zdarzeń.

Wyjaśnienia oskarżonego, w których wskazywał, że był jedynie biernym obserwatorem scysji pomiędzy pokrzywdzonym, a K. P. (1), Sąd uznał za całkowicie niewiarygodne. Pozostawały one, bowiem w jawnej sprzeczności z konsekwentnymi zeznaniami D. Z. – który wskazywał na aktywny udział D. S. w zdarzeniu, a pośrednio również zeznaniami świadków R. K. i K. I., które łącznie stanowiły kategoryczne zaprzeczenie twierdzeń oskarżonego. Wskazywać należy nadto, że wyjaśnienia oskarżonego, w których zaprzeczył by pokrzywdzony był bity, a także doznał obrażeń ciała w postaci rany ciętej nogi pozostają w sprzeczności ze sprawozdaniem z badania sądowo – lekarskiego, z którego jednoznacznie wynika, że D. Z. doznał licznych obrażeń ciała w postaci powierzchownych otarć naskórka w obrębie głowy i szyi, kończyn górnych i dolnych oraz rany ciętej uda lewego, a co wprost czyni twierdzenia D. S. niewiarygodnymi. Podobnie należało ocenić tą część wyjaśnień, w której oskarżony wskazywał, że zabezpieczone w miejscu jego zamieszkania słuchawki będące własnością pokrzywdzonego zostały mu dobrowolnie przez niego wydane w zamian za zakup piwa. Powyższe pozostaje nie tylko w jawnej sprzeczności z zeznaniami D. Z., lecz również z zasadami racjonalnego myślenia i doświadczenia życiowego jeśli się zważy na jakikolwiek brak ekwiwalentności wzajemnych świadczeń.

Reasumując, Sąd uznał wyjaśnienia oskarżonego za całkowicie niewiarygodne, będące przejawem przyjętej przez niego linii obrony, której celem było podważenie zasadności stawianych mu zarzutów, a w konsekwencji uniknięcie odpowiedzialności karnej.

wyjaśnienia oskarżonego K. P. (1)

Oskarżony zarówno w toku postępowania przygotowawczego, jak i przed Sądem nie przyznał się do popełnienia zarzucanych mu czynów, jednocześnie przed Sądem złożył wyjaśnienia, w których przedstawił własną wersję zdarzeń.

Wyjaśnienia oskarżonego, w których wskazywał na, Sąd uznał za całkowicie niewiarygodne. Pozostawały one, bowiem w jawnej sprzeczności z konsekwentnymi zeznaniami D. Z. – który w sposób rzeczowy i konsekwentny opisywał przebieg zdarzenia, wskazywał na wiodącą rolę K. P. (1) jako swojego oprawcy, dodatkowo odnośnie rzekomych wzajemnych agresywnych zachowań stanowiły całkowite zaprzeczenie wniosków wynikających ze sprawozdania z badania sądowo – lekarskiego odnośnie doznanych przez D. Z. obrażeń ciała. Znamienne jest przy tym, że K. P. (1) nie negował zeznań pokrzywdzonego w zakresie charakterystycznych elementów zdarzenia (psiknięcie w twarz gazem, zadawanie ciosów, ściśnięcia ucha, zaboru paszportu, odprowadzenia pokrzywdzonego do akademika) – co dodatkowo potwierdza w wiarygodność zeznań D. Z. – jednocześnie jednak próbował wykazać odmienną od wskazywanej przez pokrzywdzonego motywację swoich działań tj. podejmowanie działań agresywnych w odpowiedzi na atak na jego osobę, dalej w celu uspokojenia pokrzywdzonego, a następnie w trosce o jego bezpieczeństwo. W świetle zgromadzonego materiału dowodowego, ocenie Sądu taka narracja została przygotowana na potrzeby niniejszego postępowania i stanowiła nieudolną próbę podważenia zasadności stawianych K. P. (1) zarzutów, a w konsekwencji miała na celu uniknięcie przez niego odpowiedzialności karnej.

3. PODSTAWA PRAWNA WYROKU

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Oskarżony

☒

3.1. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania zgodna z zarzutem

1, 5

D. S.

K. P. (1)

Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej

Przepis art. 280 § 1 k.k. statuuje przestępstwo rozboju w typie podstawowym. Rozbój jest przestępstwem, które charakteryzuje się podwójną kierunkowością działania sprawcy, z jednej strony sprawca działa w celu przywłaszczenia mienia i stosuje określone w art. 280 k.k. środki, zmierzające przez sparaliżowanie woli ofiary do zaboru mienia znajdującego się w jej posiadaniu. Z tego też względu użycie tych środków musi bądź poprzedzać zabór mienia, bądź też nastąpić jednocześnie z nim. Zabór w celu przywłaszczenia oznacza działanie w zamiarze wyjęcia rzeczy spod władztwa osoby prawnie nią władającej i wbrew jej woli objęcie we własne władanie przez sprawcę (vide: wyrok SN z dnia 11 lutego 1980 r., II KR 333/79, OSNPG 1980, nr 11, poz. 131).

Istnieją cztery formy czynności, za pomocą których sprawca może osiągnąć swój cel, i tak: użycie przemocy, grożenie natychmiastowym użyciem przemocy, doprowadzenie do stanu nieprzytomności oraz doprowadzenie do stanu bezbronności.

Znamiona kwalifikujące zbrodnię rozboju z art. 280 § 2 k.k. to posłużenie się bronią palną, nożem, innym podobnie niebezpiecznym przedmiotem lub działanie w inny sposób bezpośrednio zagrażający życiu lub wspólnie z inną osobą, która posługuje się taką bronią, przedmiotem, środkiem lub sposobem.

Art. 189 § 1 k.k. penalizuje zachowanie polegające na pozbawieniu człowieka wolności, przez co przedmiotem ochrony jest w tym wypadku wolność w znaczeniu swobody ruchów i możliwości zmiany miejsca przebywania (tzw. wolność lokomocyjna). Sprawca tego czynu uniemożliwia lub znacznie ogranicza bowiem możliwość poruszania się pokrzywdzonego w zgodzie z jego wolą przebywania poza miejscem, w którym się znajduje. Czyn sprawcy może przykładowo polegać na zamknięciu ofiary w pomieszczeniu, którego ściany wyznaczają granice przestrzeni, na której pokrzywdzony może się poruszać. Może to być również fizyczne skrępowanie człowieka uniemożliwiające poruszanie się. wskazać przy tym należy, że dla prawnokarnej oceny danego czynu nie ma przy tym znaczenia czasookres, w jakim doszło do pozbawienia możliwości poruszania się, a także cel zastosowanego pozbawienia wolności (vide: wyrok SA w Warszawie z dn. 02.07.2014 r., II AKa 174/14, LEX nr 1496133, wyrok SA w Warszawie z dn. 10.07.2014 r., II AKa 177/14, LEX nr 1493814). Warunkiem bezprawności pozbawienia wolności jest niemożność realizowania przez pokrzywdzonego woli dotyczącej poruszania się i zmiany miejsca jego przebywania (vide: wyrok SA w Katowicach z dn. 08.12.2005r., II AKa 68/05, KZS 2006, nr 4, poz. 63). Wskazać należy również, że bezprawne pozbawienie wolności jest powszechnym przestępstwem materialnym (skutkiem jest tu wytworzenie stanu niemożności urzeczywistnienia decyzji ofiary, aby opuścić swoje dotychczasowe miejsce przebywania), które może być popełnione zarówno przez działanie, jak i przez zaniechanie. Przestępstwo bezprawnego pozbawienia wolności można popełnić jedynie umyślnie (w obu postaciach zamiaru), jest to przestępstwo trwałe. W art. 189 § 3 k.k. ustawodawca przewidział natomiast typ kwalifikowany przestępstwa pozbawienia wolności poprzez wystąpienie szczególnego udręczenia w związku z pozbawieniem wolności. Zgodnie ze znaczeniem słownikowym, „udręczać” znaczy tyle co: sprawić (sprawiać) komuś cierpienie fizyczne lub psychiczne; dokuczyć (dokuczać), zamęczyć (zamęczać) ( S. Dubisz [red.]: Uniwersalny słownik języka polskiego, t. IV, Warszawa 2003, s. 955). Zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie przyjmuje się, że szczególne udręczenie sprowadza się do stworzenia przez sprawcę takich warunków i okoliczności uwięzienia, które powodują dla ofiary dolegliwość znacznie większą od tej, jaka wynika z samego faktu pozbawienia wolności (vide: wyrok SA w Łodzi z dn. 07.10.2014r., II AKa 177/14, LEX nr 1808699). Dręczenie może być fizyczne (np. zadawanie bólu, cierpienia w jakiejkolwiek formie, głodzenie) lub psychiczne (np. lżenie, poniżanie, wyszydzanie). Może wynikać z cech miejsca, w którym przebywa ofiara lub ze sposobu postępowania z nią przez sprawcę. Przyjmuje się zatem, że szczególne udręczenie musi wynikać z okoliczności towarzyszących pozbawieniu wolności, a nie z samej dolegliwości pozbawienia wolności. Zgodnie z orzecznictwem przy ocenie, czy doszło do szczególnego udręczenia, pod uwagę brane są zarówno okoliczności obiektywne, jak i subiektywne, mając na uwadze osobowość ofiary, jej stan zdrowia, wrażliwość psychiczną, w tym subiektywny odbiór szczególnego udręczenia przez daną osobę oraz skutki, jakie udręczenie wywołało u ofiary (vide: wyrok SA w Białymstoku z dn. 20.10.2003 r., II AKa 131/03, OSAB 2004, nr 1, poz. 33). Owo „szczególne udręczenie” musi być wywołane zachowaniem sprawcy wykraczającym poza czynności konieczne dla pozbawienia wolności i zapewnienia niemożności jej odzyskania. Wskazać należy również, że o uznaniu, że doszło do szczególnego udręczenia ofiary przestępstwa (…) nie przesądza, będący jego następstwem, stopień rozstroju zdrowia pokrzywdzonego, lecz decyduje ocena sposobu podjętego wobec określonej osoby, w konkretnych okolicznościach faktycznego działania, polegającego na zadaniu pokrzywdzonemu, wykraczających ponad miarę wynikającą z samego faktu pozbawienia wolności, dodatkowych cierpień fizycznych lub psychicznych (vide: postanowienie SN z dn. 11.06.2002r. II KKN 258/00, OSNKW 2002, nr 9-10, poz. 70).

Odnosząc powyższe rozważania do realiów niniejszej sprawy, w ocenie Sądu zachowanie oskarżonych wyczerpało znamiona rozboju i pozbawienia wolności w typie kwalifikowanym, Sąd uznał, że obaj oskarżeni obejmowali swoim zamiarem wszystkie elementy rozboju kwalifikowanego, w tym zabór mienia w postaci paszportu, słuchawek marki A., łańcuszka srebrnego, złotego kolczyka i karty wejściowej do akademika oraz posługiwanie się niebezpiecznym przedmiotem w postaci noża używanego przez oskarżonego K. P. (1).

Zabór mienia poprzedzony został stosowaniem wobec D. Z. przemocy polegającej na wyszarpnięciu przez K. P. (1) z jego ręki telefonu, uderzeniu nim o ziemię, a następnie jego zaborze przez oskarżonego i dalej wepchnięciu pokrzywdzonego do wnętrza kamienicy i zepchnięciu go po schodach do piwnicy, gdzie doszło do zaboru kolejnych przedmiotów będących jego własnością. Z poczynionych ustaleń faktycznych wynika również, że po zabraniu D. Z. aparatu telefonicznego oskarżeni zażądali od niego podania (...)u, by w ten sposób uzyskać dostęp do jego rachunku bankowego, a odmowa skutkowała tym, że D. S. prysnął mu w oczy gazem pieprzowym, a następnie kopali go po całym ciele, zaś finalnie niemożność odblokowania aparatu skutkowała tym, że K. P. (1) przystawił pokrzywdzonemu do gardła ostrze scyzoryka, zaś D. S. powiedział „zabij go”, po czym K. P. (1) zaczął wykręcać pokrzywdzonemu szczypcami uszy oraz dźgnął go scyzorykiem w lewe udo, zaś D. S. podduszał go ręką oraz ramieniem, przy czym ich działanie cały czas ukierunkowane było na zmuszenie D. Z. do uruchomienia telefonu i uzyskania w ten sposób dostępu do środków pieniężnych znajdujących się na jego rachunku bankowym. Nie może budzić przy tym wątpliwości, że takie zachowanie oskarżonych stanowiło przemoc wobec osoby, zaś dodatkowo użycie gazu pieprzowego i noża i wypowiadanie przy tym gróźb pozbawienia życia stanowiło dla pokrzywdzonego realną obawę ich spełnienia i wywołało w jego świadomości realny stan zagrożenia, a finalnie prowadziło do wywołania u niego stanu bezbronności. Jednocześnie Sąd nie miał żadnych wątpliwości w zakresie tego, iż nóż użyty przez oskarżonego K. P. (1) to niebezpieczny przedmiot w rozumieniu przepisu art. 280 § 2 k.k.

Dodatkowo wskazać należy, że zachowanie oskarżonych polegające na stosowaniu przemocy która poprzedzała zabór mienia należącego do pokrzywdzonego – w odniesieniu do aparatu telefonicznego, w którego posiadanie weszli już na początkowym etapie zdarzenia – nie ograniczało się do jego zaboru, lecz faktycznym celem ich działania było uzyskanie dostępu do rachunku bankowego D. Z., zaś środkiem do tego celu było użycie początkowo gazu pieprzowego, a następnie noża. Nie może, zatem budzić wątpliwości, że K. P. (1) i D. S. działali umyślnie z zamiarem bezpośrednim popełnienia przestępstwa kwalifikowanego rozboju.

Zachowanie oskarżonych wypełniło również wszystkie znamiona czynności sprawczych przestępstwa z 189 § 1 k.k. Zgodnie z ustaleniami poczynionymi przez Sąd, K. P. (1) i D. S. w nocy z 14 na 15 marca 2024r. pozbawili wolności D. Z., uniemożliwiając mu opuszczenie piwnicy przez okres około 2 godzin. Oskarżeni opisanego czynu dopuścił się umyślne, działając z zamiarem bezpośrednim, tj. chcąc pozbawić pokrzywdzonego wolności. W swoich ustaleniach Sąd miał oczywiście na względzie fakt, iż K. P. (1) i D. S. finalnie pozostawili D. Z. w piwnicy i miał on możliwość swobodnego jej opuszczenia, przy czym uznał je za okoliczności mało istotne dla rozstrzygnięcia co do odpowiedzialności karnej oskarżonych za ten czyn. D. Z., z uwagi na zachowanie oskarżonych, którzy siłą wepchnęli go do piwnicy, gdzie stosowali wobec niego przemoc fizyczną, następnie użyli w stosunku do niego gazu pieprzowego, a finalnie użyli wobec jego osoby noża, nie miał fizycznej możliwości opuszczenia tego miejsca, nie tylko ze względu na stan w jakim się znajdował lecz przede wszystkim dlatego, że uniemożliwiali mu to oskarżeni. W swoich zeznaniach pokrzywdzony wskazywał wprost, że prosił oskarżonych o wypuszczenie go, co więcej w zamian za to proponował im pieniądze, co jednoznacznie wskazuje, że wyrażał wolę zmiany miejsca swojego przebywania, a oskarżeni tej woli nie uszanowali.

W ocenie Sądu K. P. (1) i D. S. działali z zamiarem bezpośrednim, tj. chcieli pozbawić D. Z. wolności, przy czym sposób ich działania uzasadniał przyjęcie, że było to pozbawienia wolności ze szczególnym udręczeniem.

Za taką kwalifikacją przemawiały, bowiem okoliczności towarzyszące pozbawieniu pokrzywdzonego wolności tj. stosowanie wielorodzajowej przemocy fizycznej polegającej na biciu, kopaniu, duszeniu, grożeniu nożem, spowodowaniu obrażeń ciała w postaci rany ciętej uda, wykręcaniu uszu szczypcami oraz stosowaniu gazu pieprzowego, którego użycie na jakiś czas wręcz unieruchomiło pokrzywdzonego i pozbawiło go możliwości widzenia, a także przemocy psychicznej przejawiającej się w zastraszaniu go poprzez kierowanie gróźb pozbawienia życia. Zwieńczeniem, zaś pastwienia się przez oskarżonych nad ofiarą było zmuszenie D. Z. do rozebrania się do naga, zabranie mu odzieży, co nie tylko było działaniem skrajnie go poniżającym, lecz w panujących warunkach atmosferycznych stanowiło realne zagrożenie dla jego zdrowia.

Nie ulega, zatem wątpliwości, że zarówno pod względem obiektywnym, jak i subiektywnym należało ocenić, że zachowanie K. P. (1) i D. S. względem pokrzywdzonegoj nosiło znamiona pozbawienia go wolności połączonego ze szczególnym udręczeniem.

Jednocześnie działanie oskarżonych „wspólnie i w porozumieniu” oparte było na konstrukcji współsprawstwa, czyli takim działaniu, gdzie każdy ze współdziałających obejmował swoim zamiarem urzeczywistnienie wszystkich określonych przedmiotowo znamion czynu zabronionego. Przy czym subiektywny element współsprawstwa w postaci porozumienia występuje nie tylko w przypadku wzajemnego uzgodnienia przez wszystkich współsprawców woli popełnienia czynu zabronionego, lecz także świadome współdziałanie w popełnieniu przestępstwa (vide: wyrok SN z 24.05.1976 r. OSNKW z 1976 r., nr 9, p. 117), istotne jest więc świadomie współdziałanie w dokonani czynu zabronionego. Nadto wskazać należy, iż dla przyjęcia udziału w zdarzeniu popełnianym wspólnie i w porozumieniu nie jest konieczne by każdy ze współsprawców wykonywał tego samego rodzaju czynności, ich zakres może być mniej lub bardzie równomiernie podzielny na członków grupy osób współdziałających. Wystarczy bowiem świadome połączenie działania jednego ze sprawców z działaniem drugiego człowieka lub grupy osób (vide: wyrok SA w Katowicach z dn. 25.9.2003 r., II AKa 249/03, KZS 2004 r., Nr 2, poz. 38).

Działanie oskarżonych wspólne i w porozumieniu wynika z ustalonych okoliczności zdarzenia. Porozumienie oskarżonych miało charakter obopólnej zgodny na wzajemne działania oraz akceptowania w trakcie zdarzenia zachowania drugiego sprawcy, wspólne dążenie do tego samego celu.

Zaznaczyć należy jednocześnie, iż Sąd przyjął kumulatywną kwalifikację, ponieważ oskarżeni swoim zachowaniem wyczerpali znamiona określone w dwóch przepisach ustawy karnej tj. w art. 280 §2 k.k. oraz w art. 189 § 1 i 3 k.k., a powołanie w kwalifikacji kumulatywnej tych przepisów w sposób pełny obrazuje przestępczy charakter czynu, jakiego się dopuścili. Skoro ustawodawca nakazuje traktować wielość zachowań jako jeden czyn zabroniony (ciągły), to w sytuacji, gdy wszystkie lub niektóre z nich wypełniają znamiona określone w więcej niż jednym przepisie ustawy, nie tylko możliwe, lecz wręcz konieczne jest powołanie w kwalifikacji prawnej art. 11 § 2 k.k. (vide: wyrok SN z dn. 26.03.1999r., IV KKW 29/99).

Wskazać w tym miejscu dodatkowo należy, że przepis art. 280 §2 k.k. (również art. 189 §3 k.k.) może pozostawać w kumulatywnym zbiegu z przepisem art. 157 §2 k.k. Zbieg taki ma miejsce w sytuacji, w której zastosowanie wobec pokrzywdzonego przemocy jest w takim stopniu intensywne, że powoduje ponadto określone następstwa dla zdrowia pokrzywdzonego, które samodzielnie wyczerpują znamiona odrębnego typu przestępstwa. Przepis art. 280 §2 k.k. obejmuje bowiem swoją dyspozycją użycie przemocy wobec osoby, jednak do wyczerpania znamion określonych w tym przepisie wystarcza samo użycie przemocy, niepowodujące żadnych dodatkowych następstw. Jeśli zatem użycie przemocy wobec osoby wywołuje skutki określone w art. 157 k.k., to w takim przypadku zachodzi tzw. rzeczywisty zbieg przepisów ustawy, którego konsekwencją musi być kumulatywna kwalifikacja, oparta na wszystkich przepisach, których znamiona zachowanie sprawcy wyczerpuje (vide: wyrok SN z dn. 20.03.1973r., V KRN 23/73 , OSNKW 1973/10, poz. 129, wyrok SA we Wrocławiu z dn. 21.06.2007r., II AKa 150/07 , LEX nr 271935).

W realiach niniejszej sprawy pokrzywdzony D. Z. doznał obrażeń ciała, które naruszyły czynności narządów jego ciała na okres nie dłuższy niż 7 dni w rozumieniu art. 157 § 2 k.k., która to okoliczność winna znaleźć odzwierciedlenie w przypisanym oskarżonym czynie. Biorąc jednakże pod uwagę kierunek apelacji, która wywiedziona została wyłącznie na korzyść oskarżonych nie było możliwe przyjęcie kumulatywnej kwalifikacji przypisanego oskarżonym przestępstwa w zakresie art. 157 §2 k.k.

Sąd przyjął, że oskarżony K. P. (1) dopuścił się popełnienia przypisanego mu czynu w warunkach powrotu do przestępstwa – art. 64 §1 k.k. tj. w ciągu 5 lat po odbyciu, w okresie od dnia 3 lipca 2012r. do dnia 1 lipca 2022r. kary 10 lat kary pozbawienia wolności orzeczonej wyrokiem Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 12 sierpnia 2013r., sygn. XVI K 242/12 za przestępstwo z art. 148 § 1 k.k.

☐

3.2. Warunkowe umorzenie postępowania

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach warunkowego umorzenia postępowania

☐

3.3. Umorzenie postępowania

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach umorzenia postępowania

☒

3.4. Uniewinnienie

2, 6

K. P. (1)

D. S.

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach uniewinnienia

Art. 282 §1 k.k. stanowi, że odpowiedzialności karnej podlega ten, kto w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, przemocą, groźbą zamachu na życie lub zdrowie albo gwałtownego zamachu na mienie, doprowadza inną osobę do rozporządzenia mieniem własnym lub cudzym.

Czynność sprawcza polega na doprowadzeniu innej osoby do niekorzystnego rozporządzenia mieniem własnym lub cudzym, przy czym środkami służącymi do osiągnięcia tego celu są przemoc, groźba zamachu na życie lub zdrowie albo gwałtownego zamachu na mienie.

Wymuszenie rozbójnicze jest przestępstwem powszechnym, kierunkowym, przy czym charakterystyczny dla strony podmiotowej tego przestępstwa zamiar bezpośredni powinien obejmować zarówno cel działania sprawcy, jak i sam sposób działania zmierzającego do zrealizowania tego celu. Sprawca musi chcieć użyć takiego właśnie sposobu działania, tj. zastosowania przemocy, groźby zamachu na życie lub zdrowie albo groźby gwałtownego zamachu na mienie, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej i cel ten musi stanowić punkt odniesienia przy realizowaniu każdego ze znamion przedmiotowych przestępstwa. Zamiar sprawcy w płaszczyźnie intelektualnej musi więc obejmować dwa elementy: z jednej strony – sposób zachowania sprawcy, którym jest oddziaływanie przemocą, groźbą zamachu na życie lub zdrowie albo gwałtownego zamachu na mienie; z drugiej strony – sprawca musi mieć świadomość, że może co najmniej uzyskać korzyść majątkową z planowanego zachowania w wyniku zastosowanego sposobu działania, oraz świadomość więzi przyczynowej łączącej podejmowane przez niego działania z rozporządzeniem mieniem. W płaszczyźnie woluntatywnej zamiar charakteryzujący wymuszenie rozbójnicze musi przyjmować postać chęci skierowanej na zachowanie polegające na przemocy, groźbie zamachu na życie lub zdrowie albo gwałtownego zamachu na mienie, chęci doprowadzenia do rozporządzenia mieniem przez osobę, w stosunku do której sprawca podejmuje określone w art. 282 k.k. działania oraz chęci osiągnięcia przy pomocy obu opisanych wyżej zachowań korzyści majątkowej (vide: wyrok SN z dn. 14.01.2004 r., IV KK 192/03, LEX nr 84458, wyrok SN z dn. 12.10.2010 r., III KK 76/10).

Elementy przedmiotowe wymuszenia rozbójniczego muszą mieścić się w świadomości sprawcy i muszą być objęte jego wolą. Sprawca nie tylko musi chcieć uzyskać korzyść majątkową, lecz musi także chcieć w tym celu użyć określonego sposobu działania. Nie można uznać za wypełnienie znamion strony podmiotowej wymuszenia rozbójniczego sytuacji, w której chociażby jeden z wymienionych wyżej elementów nie jest objęty świadomością sprawcy (vide: wyrok SN z dn. 08.12.2004 r., V KK 282/04). Brak jest również realizacji znamion strony podmiotowej w przypadku, gdy sprawca chociażby jednego z wymienionych elementów nie obejmuje chęcią, lecz tylko nań się godzi. Wymuszenie rozbójnicze z punktu widzenia znamion strony podmiotowej może być bowiem popełnione wyłącznie z zamiarem bezpośrednim, szczególnie zabarwionym (kierunkowym – dolus coloratus), obejmującym zarówno cel, jak i sposób działania sprawcy (vide: wyrok SN z dn. 22.11.1973 r., III KR 278/73).

Przed przystąpieniem do rozważań merytorycznych odnoszących się postawionego oskarżonym zarzutu wskazać należy, że z uwagi na treść art. 443 k.p.k., który w razie uchylenia wyroku zaskarżonego wyłącznie na korzyść oskarżonego i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania zabrania wydania w dalszym postępowaniu orzeczenia surowszego niż uchylone, zaistniała w sprawie oskarżonych sytuacja procesowa ograniczała znacząco swobodę jurysdykcyjną Sądu Okręgowego orzekającego w niniejszym składzie. Orzekając bowiem o odpowiedzialności D. S. i K. P. (1) Sąd pierwszej instancji musiał mieć w polu widzenia, że w sprawie przekazanej mu do ponownego rozpoznania wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 23 października 2025r., sygn. II AKa 177/25, uchylony wyrok Sąd Okręgowego w Poznaniu z dnia 01 kwietnia 2025r., sygn. III K 280/24 zaskarżony został wyłącznie na korzyść D. S. i K. P. (1). Tym ostatnim wyrokiem uznano zaś oskarżonych za winnych popełnienia przestępstwa z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 282 § 1 k.k. polegającego na tym, że w dniu 15 marca 2024 roku w P., działając wspólnie i w porozumieniu, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, usiłowali doprowadzić D. Z. do rozporządzenia własnym mieniem w postaci karty uprawniającej do podjęcia środków z konta bankowego pokrzywdzonego, stosując w tym celu groźbę zamachu na zdrowie D. Z. w ten sposób, że nakazano pokrzywdzonemu D. Z. rozebranie się do naga i włożenie rzeczy do wiadra, które zabrali, w warunkach piwnicy przy niskiej temperaturze, jednakże celu tego nie osiągnęli z uwagi na postawę pracownika domu akademickiego, który uniemożliwił pokrzywdzonemu wejście do zajmowanego przez niego pokoju.

Podkreślić w tym miejscu dodatkowo należy, że zakaz ne peius nie ogranicza się jedynie do rozstrzygnięć zawartych w wyroku lecz odnosi się również do dokonania na niekorzyść zmiany ustaleń faktycznych zawartych zarówno w części dyspozytywnej wyroku, jak i jego uzasadnieniu. To z kolei oznacza, że sąd orzekający w tym składzie był związany ustaleniami faktycznymi wynikającymi z wyroku i uzasadnienia wydanego w sprawie o sygn. III K 280/24.

Odnosząc powyższe rozważania do realiów niniejszej sprawy wskazać należy, że z poczynionych ustaleń faktycznych wynika, że po upływie około dwóch godzin od momentu jak oskarżeni wepchnęli D. Z. do piwnicy – gdzie przetrzymywali go, stosowali wobec niego przemoc fizyczną, zabrali stanowiące jego własność przedmioty, podejmowali działania zmierzające do uzyskania numeru (...) do zabranego pokrzywdzonemu telefonu, w tym celu grozili mu m.in. nożem, którym dodatkowo spowodowali u niego obrażenia ciała – kazali mu się rozebrać do naga, po czym zabrali jego odzież i zaczęli oddalać się z miejsca zdarzenia. Brak było przy tym jakichkolwiek dowodów, które wskazywałyby, iż polecenie pokrzywdzonemu rozebranie się do naga i zabranie mu odzieży było ukierunkowane na cel, jakim byłoby zmuszenie go do rozporządzenia swoim mieniem, w szczególności do wypłaty środków pieniężnych z rachunku bankowego. Co więcej, z zeznań D. Z. wprost wynika, że widząc odchodzących oskarżonych, którzy zabrali mu ubranie, miał świadomość, że będzie mógł opuścić piwnicę, jednakże wiedział, że ze wstydu nie uczyni tego będąc nagim. To spowodowało, że usiłował nakłonić oskarżonych do oddania mu odzieży, w zamian za co obiecał im przekazanie pieniędzy, które posiada na rachunku bankowym, do którego kartę ma w akademiku. K. P. (1) i D. S. słysząc tę obietnicę, wrócili, oddali D. Z. ubranie i razem z nim udali się do akademika. Powyższe pozwala twierdzić, że to dopiero na skutek obietnicy pokrzywdzonego, która jawiła się jako możliwość uzyskania od niego pieniędzy, celem ich działania stała się chęć uzyskania dla siebie korzyści majątkowej, a środkiem do jej osiągnięcia była decyzja o oddaniu mu odzieży i udaniu się z nim do akademika. Przy takich ustaleniach faktycznych nie sposób przyjąć, że oskarżeni nakazując D. Z. rozebranie się do naga i zabierając mu ubranie działali w celu zmuszenia go do wypłaty pieniędzy znajdujących się na należącym do niego rachunku bankowym. Konsekwentnie należało uznać, że na tym etapie ich zachowanie – polegające na pozostawieniu nagiego pokrzywdzonego w piwnicy i zabranie mu odzieży – zarówno, co do sposobu działania, jak i celu jakim było osiągnięcie korzyści majątkowej nie mieściło się w ich świadomości i nie było objęte ich wolą. To natomiast oznacza, że działanie oskarżonych nie wypełniło znamion usiłowania dokonania zarzucanego im przestępstwa, albowiem elementy przedmiotowe wymuszenia rozbójniczego muszą mieścić się w świadomości sprawcy i muszą być objęte jego wolą, co w realiach niniejszej sprawy nie zostało wykazane. Raz jeszcze należy podkreślić, że wymuszenie rozbójnicze ma charakter kierunkowy i musi być dokonane umyślnie, z celem osiągnięcia w przyszłości korzyści majątkowej, a drogą prowadzącą do jego realizacji musi być przemoc lub groźba zamachu na życie lub zdrowie albo gwałtownego zamachu na mienie. Bez objęcia świadomością i zamiarem wszystkich form czynności sprawczych znamiona występku z art. 282 k.k. nie są kompletne (vide: wyrok SA w Krakowie z dn. 21.03.2012r., II AKa 25/12). Zatem, przypisanie sprawcy przestępstwa wymuszenia rozbójniczego możliwe jest jedynie wtedy, gdy zebrane dowody w niewątpliwy sposób wskazują na istnienie takiego zamiaru osiągnięcia korzyści majątkowej przez doprowadzenie przemocą, groźbą zamachu na życiu lub zdrowie albo gwałtownego zamachu na mienie do rozporządzenia mieniem (vide: wyrok SN z dn. 24.06.2008r., III KK 511/07, LEX nr 452405).

Reasumując uznać należało, że skoro oskarżeni nie obejmowali świadomością i wolą ani sposobu oddziaływania na osobę (nakazanie pokrzywdzonemu rozebrania się i zabór odzieży w niekorzystnych warunkach atmosferycznych) ani konsekwencji swojego działania w postaci rozporządzenia mieniem, nie jest możliwe uznanie, że doszło do realizacji znamion strony podmiotowej typu czynu zabronionego określonego w art. 282 §1 k.k.

W ocenie Sądu działanie oskarżonych polegające na nakazaniu pokrzywdzonemu rozebrania się, zabór jego odzieży i pozostawienie go w piwnicy w niekorzystnych warunkach atmosferycznych było kontynuacją ich wcześniejszego działania i stanowiło element szczególnego udręczenia D. Z. w celu jego poniżenia i upokorzenia, a także zadanie mu dodatkowej dolegliwości fizycznej w postaci znacznego wychłodzenia organizmu a co za tym winno było zostać osądzone w ramach przypisanego oskarżonym przestępstwa z art. 189 § 3 k.k.

4. KARY, Środki Karne, PRzepadek, Środki Kompensacyjne i

środki związane z poddaniem sprawcy próbie

Oskarżony

Punkt rozstrzygnięcia

z wyroku

Punkt z wyroku odnoszący się

do przypisanego czynu

Przytoczyć okoliczności

K. P. (1)

1.

I

Uwzględniając przewidziane w ustawie granice zagrożenia dla przestępstwa z art. 189 § 3 k.k. Sąd zdecydował wymierzyć oskarżonemu karę 6 (sześciu) lat i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności

Rozważając wymiar kary dla oskarżonego Sąd Okręgowy miał na uwadze wszystkie dyrektywy wymiaru kary przewidziane w art. 53 § 1 i § 2 kk, tj. wzgląd na społeczną szkodliwość czynów przypisanych oskarżonemu i stopień jego winy oraz wymogi indywidualnego i społecznego oddziaływania wymierzonej kary.

Oceniając społeczną szkodliwość czynu oskarżonego popełnionego na szkodę D. Z. jako wysoką Sąd miał na uwadze, że dopuścił się on zamachu na jedne z najważniejszych dóbr prawnych jakimi są wolność i zdrowie człowieka.

Rozważając kwestię wymiaru kary Sąd wziął pod uwagę zarówno okoliczności obciążające, jak i łagodzące.

Za okoliczność obciążającą należało uznać fakt działania oskarżonego wspólnie i w porozumieniu z drugim oskarżonym, zaplanowany sposób działania motywowany niskimi pobudkami jakimi była chęć wzbogacenia się kosztem pokrzywdzonego przy jednoczesnym poniżającym, brutalnym zachowaniu względem jego osoby i całkowitym braku poszanowania drugiego człowieka.

Na niekorzyść oskarżonego przemawiało też naruszenie wysoko postawionych w hierarchii ważności z punktu widzenia ochrony prawnej dóbr prawnego o charakterze niemajątkowym, jakim jest wolność i zdrowie ludzkie.

Zważyć też należy na postawę oskarżonego, który ani razu w toku procesu nie przeprosił D. Z., nie wykazał się żadną refleksją odnośnie zdarzenia mimo posiadanej świadomości i nie kwestionowania faktu udziału w zdarzeniu.

Okolicznością obciążającą była również uprzednia karalność oskarżonego, w tym za zbrodnię zabójstwa oraz rozbój, co świadczy, że czyn którego się dopuścił nie był incydentalny w jego życiu, zaś K. P. (1) nie ma jakiegokolwiek poszanowania dla innych ludzi, wobec których z łatwością przejawia przemocowe zachowania.

Jako okoliczność obciążającą należało potraktować również działanie oskarżonego w warunkach powrotu do przestępstwa, co wskazuje na znaczny stopień jego demoralizacji, całkowity brak poszanowania dla podstawowych norm prawnych oraz brak jakiejkolwiek refleksji odnośnie swojego postępowania.

Sąd nie znalazł jakichkolwiek okoliczności łagodzących.

Wymierzona K. P. (1) kara jest karą adekwatną, oddaje bowiem stopień winy, uwzględnia wysoki stopień szkodliwości społecznej czynu. Sąd uznał, że tylko kara pozbawienia wolności w orzeczonym wymiarze będzie dla oskarżonego koniecznym bodźcem do przemyślenia swego postępowania, a z drugiej strony spełni swoje cele tak zapobiegawcze, jak i wychowawcze oraz spowoduje, iż będzie miał on świadomość zagrożenia, jakie niesie za sobą popełnianie kolejnych przestępstw, w szczególności przestępstw przeciwko życiu i zdrowiu i nie będzie miał poczucia bezkarności.

Nadto, orzeczona kara pozbawienia wolności, zrealizuje także cele kary w zakresie jej społecznego oddziaływania. W szczególności zaś spełni swoje zadanie w zakresie pogłębienia wśród społeczeństwa przekonania o nieuchronności poniesienia kary za naruszenie porządku prawnego i to kary adekwatnej do stopnia winy i społecznej szkodliwości popełnionego czynu.

D. S.

5.

I

Sąd mając na uwadze stopień agresji oskarżonego, jego Uwzględniając przewidziane w ustawie granice zagrożenia dla przestępstwa z art. 189 § 3 k.k. Sąd zdecydował wymierzyć oskarżonemu karę 5 (pięciu) lat i 4 (czterech) miesięcy pozbawienia wolności.

Rozważając wymiar kary dla oskarżonego Sąd Okręgowy miał na uwadze wszystkie dyrektywy wymiaru kary przewidziane w art. 53 § 1 i § 2 kk, tj. wzgląd na społeczną szkodliwość czynów przypisanych oskarżonemu i stopień jego winy oraz wymogi indywidualnego i społecznego oddziaływania wymierzonej kary.

Oceniając społeczną szkodliwość czynu oskarżonego popełnionego na szkodę D. Z. jako wysoką Sąd miał na uwadze, że dopuścił się on zamachu na jedne z najważniejszych dóbr prawnych jakimi są wolność i zdrowie człowieka.

Na niekorzyść oskarżonego przemawiało też naruszenie wysoko postawionych w hierarchii ważności z punktu widzenia ochrony prawnej dóbr prawnego o charakterze niemajątkowym, jakim jest wolność i zdrowie ludzkie.

Zważyć też należy na postawę oskarżonego, który ani razu w toku procesu nie przeprosił D. Z., nie wykazał się żadną refleksją odnośnie zdarzenia mimo posiadanej świadomości i nie kwestionowania faktu udziału w zdarzeniu.

Wskazać należy również, że D. S. jest osobą karaną, jednakże nie za przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu oraz mieniu, przed tymczasowym aresztowaniem w niniejszej sprawie nie przebywał w izolacji penitencjarnej, ma pozytywną opinię penitencjarną, co świadczy, że nie jest osobą wysoce zdemoralizowaną, przejawiającą na co dzień zachowania przemocowe, a co winno zostać uwzględnione przy miarkowaniu kary.

Wymierzona D. S. kara jest karą adekwatną, oddaje bowiem stopień winy, uwzględnia wysoki stopień szkodliwości społecznej czynu. Sąd uznał, że tylko kara pozbawienia wolności w orzeczonym wymiarze będzie dla oskarżonego koniecznym bodźcem do przemyślenia swego postępowania, a z drugiej strony spełni swoje cele tak zapobiegawcze, jak i wychowawcze oraz spowoduje, iż będzie miał on świadomość zagrożenia, jakie niesie za sobą popełnianie kolejnych przestępstw, w szczególności przestępstw przeciwko życiu i zdrowiu i nie będzie miał poczucia bezkarności.

Nadto, orzeczona kara pozbawienia wolności, zrealizuje także cele kary w zakresie jej społecznego oddziaływania. W szczególności zaś spełni swoje zadanie w zakresie pogłębienia wśród społeczeństwa przekonania o nieuchronności poniesienia kary za naruszenie porządku prawnego i to kary adekwatnej do stopnia winy i społecznej szkodliwości popełnionego czynu.

K. P. (1)

D. S.

4, 8

I

Na podstawie art. 46 § 1 k.k. Sąd orzekł wobec oskarżonych obowiązek naprawienia szkody poprzez zapłatę przez każdego z nich kwoty po 355 zł na rzecz pokrzywdzonego D. Z. oraz kwoty po 15.000 zł tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę.

Z poczynionych ustaleń faktycznych wynika, że w wyniku rozboju oskarżeni dokonali zaboru należących do D. Z. rzeczy tj. łańcuszka o wartości 500 zł, kolczyka o wartości 150 zł, a nadto uszkodzili kartę wejściową do akademika, gdzie koszt wydania nowej karty wynosi 60 zł, przy czym pokrzywdzony tego kosztu nie poniósł. W wyniku zdarzenia pokrzywdzony utracił również słuchawki marki A. (...), których wartość wycenił na kwotę 400 zł oraz uszkodzeniu uległ telefon marki I. (...) wartości 3.000 zł, gdzie wartość zniszczeń została wyceniona na około 600 zł. Jednocześnie, co do zabezpieczonych w toku śledztwa słuchawek tylko jedna z nich była własnością D. Z., zaś drugiej nie udało się odzyskać. Powyższe ustalenia, w ocenie Sądu dawały podstawę do przyjęcia, że łączna wartość szkody wyrządzonej przez oskarżonych wynosiła 1.650 zł i obejmowała wartość utraconej biżuterii i słuchawek oraz kwotę odpowiadającą obniżeniu wartości telefonu spowodowaną jego uszkodzeniem, nie obejmowała natomiast kosztu wyrobienia nowej karty wejściowej do akademika, którego pokrzywdzony faktycznie nie poniósł.

Mając jednakże na uwadze kierunek apelacji nie było możliwe orzeczenie obowiązku naprawienia szkody w wysokości zgodnej z poczynionymi ustaleniami faktycznymi tj. wyższej niż pierwotnie orzeczona w wyroku w sprawie uchylonej do ponownego rozpoznania.

Również w zakresie orzeczonego zadośćuczynienia Sąd był związany zakazem orzekania na niekorzyść oskarżonych, zarówno co do jego wysokości, jak i solidarnego charakteru zobowiązania w związku z czym orzekł wobec D. S. i K. P. (1) obowiązek zapłaty na rzecz D. Z. kwoty po 15.000 zł tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę.

Oskarżeni bezspornie naruszyli swoim czynem dobra osobiste D. Z. w postaci zdrowia i wolności.

Biorąc pod uwagę związane z zachowaniem oskarżonych nasilenie cierpień fizycznych i psychicznych, połączonych z poniżającym traktowaniem pokrzywdzonego Sąd uznał, że zasądzona kwota nie jest wygórowana, a wręcz przeciwnie stanowi godne zadośćuczynienie za doznaną krzywdę psychiczną i fizyczną. Jednocześnie dla oskarżonych obowiązek zapłaty kwoty zadośćuczynienia będzie się łączył z ogromnym wysiłkiem finansowym i stanowił będzie istotnie odczuwalny element represji karnej związanej z popełnionym przez nich czynem.

5. Inne ROZSTRZYGNIĘCIA ZAwarte w WYROKU

Oskarżony

Punkt rozstrzygnięcia

z wyroku

Punkt z wyroku odnoszący się do przypisanego czynu

Przytoczyć okoliczności

K. P. (1)

Na poczet orzeczonej kary pozbawienia wolności należało zaliczyć oskarżonemu okres rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie tj. od dnia 21.03.2024r. do dnia 09.10.2025r., albowiem od dnia 09.10.2025r. odbywa on karę pozbawienia wolności orzeczoną wyrokiem Sądu Rejonowego Poznań Grunwald i J. w P. z dn. 14.03.2025r., sygn. III K 1089/23.

D. S.

Na poczet orzeczonej kary pozbawienia wolności należało zaliczyć oskarżonemu okres rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie tj. od dnia 17.03.2024r., godz. 00.15 do nadal.

6. inne zagadnienia

W tym miejscu sąd może odnieść się do innych kwestii mających znaczenie dla rozstrzygnięcia, a niewyjaśnionych w innych częściach uzasadnienia, w tym do wyjaśnienia, dlaczego nie zastosował określonej instytucji prawa karnego, zwłaszcza w przypadku wnioskowania orzeczenia takiej instytucji przez stronę

7. KOszty procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

9.

Sąd zasądził koszty obrony z urzędu oskarżonego D. S. według stawek minimalnych rozporządzenia uwzględniając ilość rozpraw.

10.

Z uwagi na sytuację majątkową i ograniczone możliwości zarobkowe oskarżonych, jak również fakt wymierzenia im bezwzględnej, długoterminowej kary pozbawienia wolności Sąd na podstawie art. 624 k.p.k. i art. 17 ustawy z dnia 23.06.1973r. o opłatach w sprawach karnych zwolnił oskarżonych D. S. i K. P. (1) od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Poznaniu kosztów sądowych i nie wymierzył im opłaty.

7. Podpis

P., dnia 28 stycznia 2026r.

sędzia Izabela Dehmel

ZARZĄDZENIE

Proszę:

1. Notować w kontrolce uzasadnień.

2. Odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć:

- obrońcy oskarżonego K. P.,

- obrońcy oskarżonego D. S.

- prokuratorowi

3. Za 14 dni lub z apelacją.

P., dnia 28.01.2026r.

sędzia Izabela Dehmel

41. 2.

2. Odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć: