descriptionTreść orzeczenia

Sygn. akt II AKa 196/22

Lublin, dnia 4 października 2022 roku

Wyrok w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej

Sąd Apelacyjny w Lublinie w II Wydziale Karnym w składzie:

Przewodniczący - sędzia

w tylną lewą powierzchnię klatki piersiowej skutkujące uszkodzeniem wielu narządów wewnętrznych oraz jeden strzał w okolicę potyliczną prawą głowy pokrzywdzonego, w następstwie czego doszło do jego zgonu”, przyjmuje ustalenie: „i oddaniu dwóch strzałów w tylną lewą powierzchnię klatki piersiowej skutkujących uszkodzeniem wielu narządów wewnętrznych oraz jednego strzału w okolicę potyliczną prawą głowy pokrzywdzonego, spowodowali jego zgon”,

2) w opisie czynu przypisanego oskarżonemu w pkt. I w części dotyczącej czynu zarzucanego w pkt. II aktu oskarżenia w miejsce słów: „oddał strzał w boczną lewą okolicę ciemieniową głowy pokrzywdzonego, w następstwie czego doszło do jego zgonu” przyjmuje ustalenie: „i oddaniu strzału w boczną lewą okolicę ciemieniową głowy pokrzywdzonego, spowodowali jego zgon”,

II. w pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy;

III. na poczet orzeczonej wobec oskarżonego kary dożywotniego pozbawienia wolności zalicza okres jego tymczasowego aresztowania również od dnia 21 kwietnia 2022 roku do dnia 4 października 2022 roku;

IV. zwalnia oskarżonego od wydatków za postępowanie odwoławcze i ustala,

że wydatki te ponosi Skarb Państwa.

SSA Leszek Pietraszko

SSA Dorota Janicka

SSA Agnieszka Pawłowska

SSA Beata Siewielec

SSA Elżbieta Jóźwiakowska

Uzasadnienie

Formularz UK 2

Sygnatura akt

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

1. CZĘŚĆ WSTĘPNA

1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Okręgowego w Radomiu z dnia 21 kwietnia 2022 roku

Sygn. akt II K 139/21

1.2. Podmiot wnoszący apelację

☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☒ obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

1.3. Granice zaskarżenia

1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść

☐ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐co do winy

☐co do kary

☐co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☒art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany

w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,

jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐art. 439 k.p.k.

☐brak zarzutów

1.4. Wnioski

☒uchylenie

☒zmiana

. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

- obrazę przepisów postępowania, która mogła mieć wpływ na treść orzeczenia, a mianowicie:

1.art. 7 k.p.k. i art. 410 k.p.k. poprzez całkowicie dowolną, sprzeczną z logicznym rozumowaniem i doświadczeniem życiowym ocenę dowodów, poprzez uznanie, iż oskarżony działał wspólnie i w porozumieniu z nieustalonym dotychczas mężczyzną, z zamiarem bezpośrednim pozbawienia życia pokrzywdzonych, podczas gdy brak jest w sprawie dowodów, które pozwoliłyby wyprowadzić w/w wnioski,

2. art. 7 k.p.k. i art. 410 k.p.k. w zw. z art. 4 k.p.k. poprzez całkowicie dowolną, subiektywną i fragmentaryczną ocenę dowodów, polegającą na uwzględnieniu okoliczności przemawiających wyłącznie na niekorzyść oskarżonego wyrażająca się w budowaniu przekonania o jego sprawstwie i winie wyłącznie w oparciu o pojedyncze dowody poszlakowe, oceniane błędnie przez Sąd meriti jako jasne, spójne i korespondujące ze sobą,

3. art. 174 k.k. informacji ABW poprzez oparcie ustaleń faktycznych na podstawie ustalenia, że oskarżony jest byłym żołnierzem (...), podczas gdy dowodu z zeznań świadków nie wolno zastępować treścią pism, zapisków lub notatek urzędowych,

4. art. 7 k.p.k., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i sprzeczne z zasadami prawidłowego rozumowania ustalenie, że oskarżony przebywając w dniach 8-12 lipca 1994 r. w hotelu (...) w B. chwalił się posiadaniem broni palnej, podczas gdy w/w świadek zeznając na rozprawie wskazała, iż (...) Ja mogłam powiedzieć „uważajcie, ten gościo ma broń". Ja me wiem czemu tak powiedziałam. Te gość coś bąknął, że ma broń, ale ja tej broni nie widziałam. Zapytał czy się nie boje być sama, powiedziałam, że nie jestem sama, bo mam broń, on odpowiedział „ja też mam broń"(...), z powyższych zeznań wynika, iż rozmowa na temat broni pomiędzy oskarżonym, a świadkiem miała charakter żartobliwy i kurtuazyjny, tym samym nie powinna stanowić dowodu na fakt, iż oskarżony posiadał broń i się nią chwalił, szczególnie, że z zeznań świadka G. R. wynika, iż prowadziła rozmowy z oskarżonym na temat tego, że oskarżony nie ma żony, (...), że pracuje w Polsce, powyższe wskazuje, iż świadek nie bała się oskarżonego, nie wierzyła również w to, że posiada broń, prowadziła z nim normalną rozmowę,

5. art. 7 k.p.k., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i sprzeczne z zasadami prawidłowego rozumowania ustalenie, że oskarżony w dniach od 13 do 29 lipca 1994 r. przebywał miejscowości P. i pobliskich miejscowościach, gdzie miał obserwować dom P. K. i nakłaniać go do zatrudnienia i wyjścia z domu, o czym mają świadczyć zeznania świadków, podczas gdy żaden ze świadków z całą pewnością nie rozpoznał oskarżonego jako osoby, która przebywała obok zabudowań pokrzywdzonego P. K. i przebywającą wówczas w miejscowości P. i okolicach,

6. art. 7 k.p.k., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i sprzeczne z zasadami prawidłowego rozumowania ustalenie, że oskarżony w dniu zdarzenia niósł plecak, w którym znajdowała się broń palna, podczas gdy zeznania świadków różnią się w tym zakresie - świadek G. J. zeznał, iż oskarżony posiadał torbę koloru niebieskiego na ramię, świadek O. T. zeznał z kolei, iż oskarżony nie miał przy sobie torby, plecak na plecach posiadał drugi współsprawca, był on koloru zielonego - tak zeznał również świadek G. S., nadto, z żadnych dowodów, tym bardziej zeznań świadków nie wynika, aby widzieli, że w przedmiotowej torbie znajduje się broń palna, z zeznań świadka G. R. wynika, iż w trakcie pobytu w hotelu (...) oskarżony nie posiadał żadnej torby,

7. art. 7 k.p.k., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i sprzeczne z zasadami prawidłowego rozumowania ustalenie, że oskarżony w dniu zdarzenia niósł plecak, w którym znajdowała się broń palna poprzez oparcie się w tym zakresie na zeznaniach świadka P. T. i przyznanie im przymiotu wiarygodności, podczas gdy w/w świadek zeznał, iż (...) jeden z mężczyzn byt wyższy, a drugi niższy. Ten wyższy miał na plecach torbę, miał ciemne włosy i byt zarośnięty na twarzy, tzn. nieogolony. Natomiast niższy z mężczyzn miał jaśniejsze włosy od tego wyższego (...), powyższe zeznania stoją w sprzeczności z zeznaniami innych świadków, na podstawie których ustalono, iż oskarżony był niższy od drugiego sprawcy, który był słusznej postury, wzrost około 1,8 m, włosy koloru blond, w związku z powyższym nie zasługują na przyznanie im przymiotu wiarygodności bowiem świadek zeznawał odmiennie, chociażby co do wzrostu i wyglądu oskarżonego i drugiego sprawcy,

8. art. 7 k.p.k., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i sprzeczne z zasadami prawidłowego rozumowania ustalenie, że oskarżony w dniu zdarzenia niósł plecak, w którym znajdowała się broń pakta, podczas gdy z zeznań świadka W. R. wynika, iż oskarżony nie posiadał przy sobie bagażu w dniu zdarzenia o godz. 10:30,

9. art. 7 k.p.k., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i sprzeczne z zasadami prawidłowego rozumowania ustalenie, że oskarżony w dniu zdarzenia niósł plecak, w którym znajdowała się broń palna, podczas gdy z zeznań świadka R. W. wynika, iż (...) jeden z nich, blondyn, niósł na plecach torbę koloru zielonkawego-khaki (...) Wracając jeszcze do tych dwóch mężczyzn, to mogę jedynie stwierdzić, że jeden z nich był jasnym blondynem, dobrze zbudowanym, wysokim na 1,8 m. Nie pamiętam, jak był on ubrany, nie zwróciłem na to uwagi. Pamiętam, że miał założoną na plecy torbę podróżną koloru khaki (...),

10. art. 7 k.p.k., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i sprzeczne z zasadami prawidłowego rozumowania ustalenie, że oskarżony w dniu zdarzenia niósł plecak, w którym znajdowała się broń palna, podczas gdy z zeznań świadka B. R. wynika, iż oskarżony nie był widziany z torbą podróżną bądź plecakiem przed zdarzeniem,

11. art. 7 k.p.k., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i sprzeczne z zasadami prawidłowego rozumowania ustalenie, że oskarżony w dniu zdarzenia niósł plecak, w którym znajdowała się broń palna, podczas gdy z zeznań świadka M. O. wynika, iż drugi sprawca posiadał torbę (...) Odnośnie wyglądu drugiego osobnika mogę tylko podać, że miał on ze sobą coś w rodzaju plecaka, który miał założony na ramionach (...),

12. art. 7 k.p.k., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i sprzeczne z zasadami prawidłowego rozumowania ustalenie, że oskarżony oddal dwa strzały z nieustalonej broni w klatkę piersiowa P. K., a następnie przeszedł do leżącego kilka metrów dalej na ziemi I. P. (1) i tą samą bronią oddal jeden strzał w jego lewą ciemieniową stronę głowy, powodując jego zgon, podczas gdy brak jest jakichkolwiek dowodów świadczących o fakcie, iż to oskarżony zadał śmiercionośne strzały, w wyniku których pokrzywdzeni zmarli,

13. art. 7 k.p.k., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i sprzeczne z zasadami prawidłowego rozumowania ustalenie, że w czasie dokonywania zabójstw żaden ze sprawców nie oddalił się z miejsca zdarzenia, podczas gdy powyższa okoliczność nie wynika z żadnych dowodów, bowiem żaden ze świadków nie widział miejsca zdarzenia, ani prowadzącej do niej drogi w chwili dokonania zabójstwa,

14. art. 7 k.p.k., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i sprzeczne z zasadami prawidłowego rozumowania ustalenie, że oskarżony oraz drugi nieustalony sprawca w dniu zdarzenia byli widziani przez pracujących w okolicy rolników - M. J. i P. T., B. P. i osoby czekające na przystanku na autobus do B. - O. T. oraz R. P., podczas gdy na czynnościach okazania żaden ze świadków nie rozpoznał ze 100% pewnością na tablicach poglądowych wizerunku oskarżonych,

15. art. 7 k.p.k., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i sprzeczne z zasadami prawidłowego rozumowania ustalenie, że świadek G. R. mogła chcieć złożyć zeznania nieobciążające oskarżonego, nadal obawiając się jego osoby, dlatego należało uznać je za niewiarygodne w tym zakresie, podczas gdy błędnym jest zastosowana metodologia Sądu meriti, polegająca na dobieraniu wyłącznie określonych fragmentów zeznań świadków, dając im wiarę bądź odmawiając uznania wiarygodności tylko w części, bowiem to nie fragmenty zeznań, a świadkowie jako osoby podlegają ocenie w zakresie wiarygodności i prawdomówności,

16. art. 7 k.p.k., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i sprzeczne z zasadami prawidłowego rozumowania ustalenie, że znaczna część świadków rozpoznała oskarżonego wśród okazanych fotografii, podczas gdy żaden ze świadków nie rozpoznał oskarżonego na przedstawionych fotografiach bądź wizerunkach ze 100% pewnością,

17. art. 7 k.p.k., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i sprzeczne z zasadami prawidłowego rozumowania ustalenie, że z zeznań świadków wynika w sposób niebudzący wątpliwości przybliżony czas dokonania zabójstw, udział w ich dokonaniu obu opisanych z wyglądu mężczyzn, gdyż żaden z nich nie oddalał się od drugiego i sposób późniejszego oddalenia się z miejsca zbrodni, podczas gdy w chwili dokonania zabójstwa żaden ze świadków nie był na miejscu zdarzenia, nie był również w pobliżu w/w miejsca, dlatego przedmiotowe zeznania nie mogą świadczyć o fakcie, iż zabójstwa pokrzywdzonych dokonali obaj oskarżeni, działając wspólnie i w porozumieniu,

18. art. 7 k.p.k., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i sprzeczne z zasadami prawidłowego rozumowania ustalenie, że oskarżony miał postraszyć osobę, która była dłużna pieniądze, przy czym miało chodzić o I. P. (1), podczas gdy z wyjaśnień oskarżonego powyższy fakt nie wynika,

19. art. 7 k.p.k., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i sprzeczne z zasadami prawidłowego rozumowania ustalenie, że oskarżony nie mógł się znajdować w znacznej odległości od miejsca popełnienia zbrodni i o niej nie wiedzieć, bowiem obu sprawców widziało kilku świadków, bezpośrednio przed i bezpośrednio po zdarzeniu razem w bliskiej odległości, podczas gdy żaden ze świadków nie widział zdarzenia i nie przebywał w jego okolicy w chwili dokonania zabójstwa, tym bardziej biorąc pod uwagę fakt, iż zabicie obu pokrzywdzonych tj. oddanie 4 strzałów, którzy zostali uprzednio związani, mogło trwać bardzo krótko,

20. art. 7 k.p.k., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i sprzeczne z zasadami prawidłowego rozumowania ustalenie, że w torbie, którą rzekomo niósł oskarżony musiała się znajdować broń, bowiem z uwagi na letnią porę i skąpą odzież tj. krótkie szorty i koszulki, sprawcy nie zdołaliby ukryć broni palnej wraz z tłumikiem w tej odzieży, podczas gdy przedmiotową broń można było łatwo ukryć za pasem spodni i przykryć t-shirtem, w który ubrani byli sprawcy, tym samym nawet noszenie przez oskarżonego torby nie świadczy o tym, że z całą pewnością posiadał on w niej broń,

21. art. 7 k.p.k., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i sprzeczne z zasadami prawidłowego rozumowania ustalenie, że bezpośredni zamiar popełnienia przez oskarżonego zbrodni zabójstwa nie mógł budzić najmniejszych wątpliwości, mimo braku wiedzy o motywach tego działania, podczas gdy nie ma żadnych bezpośrednich dowodów na fakt, iż oskarżony udał się do miejscowości P. w celu zabicia pokrzywdzonych, w zakresie dowodów poszlakowych wskazać należy, iż nie tworzą one zamkniętego łańcucha wiążących się ze sobą poszlak, bowiem nie wszystkie z poszlak będących ogniwem tego łańcucha, zostały ustalone w sposób nie budzący wątpliwości i uniemożliwiający jakiekolwiek inne rozwiązania,

22. art. 5 § 2 k.p.k. poprzez jego niezastosowanie i rozstrzygniecie na niekorzyść oskarżonego wszelkich niedających się usunąć wątpliwości, w sytuacji, gdy w sprawie brak było dowodów bezpośrednich wskazujących na sprawstwo i winę oskarżonego, zaś dowody pośrednie nie tworzyły logicznego łańcucha pozwalającego na poczynienie jednoznacznych ustaleń faktycznych,

23. art. 413 § 2 pkt 1 k.p.k. w zw. z art. 18 § 1-3 k.k. poprzez niedokładne określenie przypisanego oskarżonemu czynu, zarówno na skutek niewskazania formy zjawiskowej oraz konkretnych działań oskarżonego jakich w trakcie jego popełniania miał się podejmować,

a w konsekwencji, zarzucam błąd w ustaleniach faktycznych wyrażający się całkowicie dowolnym przyjęciem, że -

24. zebrany w sprawie materiał dowodowy jest wystarczający dla ustalenia, iż oskarżony dopuścił się zarzucanych mu czynów z art. 148§1 k.k. wspólnie i w porozumieniu z nieustalonym dotychczas mężczyzną, podczas gdy zebrany w sprawie materiał dowodowy nie jest wystarczający do uznania oskarżonego za winnego popełnienia w/w czynów, bowiem z przeprowadzonych w sprawie dowodów wysnuć można odmienny wniosek,

25. oskarżony udał się do miejscowości P. z zamiarem zabicia pokrzywdzonych, podczas gdy zamiar ten nie wynika z żadnych dowodów przeprowadzonych przez Sąd meriti, nadto, nie ustalono motywacji dokonanych zabójstw,

26. oskarżony w trakcie pobytu w hotelu (...) chwalił się G. R. posiadaniem broni, co wywołało poruszenie wśród pracowników hotelu, podczas gdy w/w świadek zeznała (...) nie pamiętam w jakim kontekście, ale powiedział, że ma broń (. . .), przy czym powyższa informacja została przez w/w świadka podana na koniec przesłuchania, gdyby ta informacja wstrząsnęła świadkiem i innymi pracownikami hotelu, logiczne byłoby, że w/w świadek zeznałaby o powyższym fakcie w pierwszej kolejności,

27. zeznania świadka G. R. są wręcz naiwne, bowiem pochwalenie się posiadaniem broni przez gościa hotelu nie mogło być żartobliwe i musiało wywołać realną obawę, skoro recepcjonistka przekazała tą informację innej osobie, a następnie kierownikowi i sprawdzono pokój, podczas gdy z zeznań świadków wynika, iż informacja ta nie wzbudziła obawy w odczuciach świadka G. R., a pokój sprawdzono dopiero przy wyprowadzce oskarżonego z hotelu, na jego prośbę, a nie od razu po uzyskaniu w/w informacji,

28. oskarżony jest byłym żołnierzem (...), podczas gdy powyższy fakt został ustalony na podstawie dowodu niemogącego stanowić podstawę ustaleń faktycznych,

29. oskarżony w dniach od 13 do 29 lipca 1994 r. przebywał miejscowości P. i pobliskich miejscowościach, gdzie miał obserwować dom P. K. i nakłaniać go do zatrudnienia i wyjścia z domu, o czym mają świadczyć zeznania świadków, podczas gdy żaden ze świadków z całą pewnością nie rozpoznał oskarżonego jako osobę, która przebywała obok zabudowań pokrzywdzonego P. K. i przebywającą wówczas w miejscowości P. i okolicach,

30. oskarżony w dniu zdarzenia niósł plecak, w którym znajdowała się broń palna, podczas gdy z zeznania świadków różnią się w tym zakresie - świadek G. śliwiński zeznał, iż oskarżony posiadał torbę koloru niebieskiego na ramię, świadek O. T. zeznał z kolei, iż oskarżony nie miał przy sobie torby, a plecak na plecach posiadał drugi współsprawca, był on koloru zielonego - tak zeznał również świadek G. S., nadto, z żadnych dowodów, tym bardziej zeznań świadków nie wynika, aby widzieli, że w przedmiotowej torbie znajduje się broń palna, z zeznań świadka G. R. wynika, iż w trakcie pobytu w hotelu (...) oskarżony nie posiadał żadnej torby,

31. oskarżony w dniu zdarzenia niósł plecak, w którym znajdowała się broń palna poprzez oparcie się w tym zakresie na zeznaniach świadka P. T. i przyznanie im przymiotu wiarygodności, podczas gdy w/w świadek zeznał, iż (...) jeden z mężczyzn był wyższy, a drugi niższy. Ten wyższy miał na plecach torbę, miał ciemne włosy i był zarośnięty na twarzy, tzn. nieogolony. Natomiast niższy z mężczyzn miał jaśniejsze włosy od tego wyższego (...), powyższe zeznania stoją w sprzeczności z zeznaniami innych świadków, na podstawie których ustalono, iż oskarżony był niższy od drugiego sprawcy, który był słusznej postury, wzrost około 1,8 in, włosy koloru blond, w związku z powyższym nie zasługują na przyznanie im przymiotu wiarygodności bowiem świadek zeznawał odmiennie, chociażby co do wzrostu i wyglądu oskarżonego i drugiego sprawcy,

32. w dniu zdarzenia niósł plecak, w którym znajdowała się broń palna, podczas gdy z zeznań świadka W. R. wynika, iż oskarżony nie posiadał przy sobie bagażu w dniu zdarzenia o godz. 10:30,

33. oskarżony w dniu zdarzenia niósł plecak, w którym znajdowała się broń palna, podczas gdy z zeznań świadka R. W. wynika, iż (...) jeden z nich, blondyn, niósł na plecach torbę koloru zielonkawego-khaki (...) Wracając jeszcze do tych dwóch mężczyzn, to mogę jedynie stwierdzić, że jeden z nich był jasnym blondynem, dobrze zbudowanym, wysokim na 1,8m. Nie pamiętam, jak był on ubrany, nie zwróciłem na to uwagi. Pamiętam, że miał założoną na plecy torbę podróżną koloru khaki (...),

34. oskarżony w dniu zdarzenia niósł plecak, w którym znajdowała się broń palna, podczas gdy z zeznań świadka B. R. wynika, iż oskarżony nie był widziany z torbą podróżną bądź plecakiem przed zdarzeniem, 35. oskarżony w dniu zdarzenia niósł plecak, w którym znajdowała się broń palna, podczas gdy z zeznań świadka M. O. wynika, iż drugi sprawca posiadał torbę (...) Odnośnie wyglądu drugiego osobnika mogę tylko podać, że miał on ze sobą coś w rodzaju plecaka, który miał założony na ramionach (...),

36. oskarżony oddal dwa strzały z nieustalonej broni w klatkę piersiowa P. K., a następnie przeszedł do leżącego kilka metrów dalej na ziemi I. P. (1) i tą samą bronią oddal jeden strzał w jego lewą ciemieniową stronę głowy, powodując jego zgon, podczas gdy brak jest jakichkolwiek dowodów świadczących o fakcie, iż to oskarżony zadał śmiercionośne strzały, w wyniku których pokrzywdzeni zmarli,

37. w czasie dokonywania zabójstw żaden ze sprawców nie oddalił się z miejsca zdarzenia, podczas gdy powyższa okoliczność nie wynika z żadnych dowodów, bowiem żaden ze świadków nie widział miejsca zdarzenia, ani prowadzącej do niej drogi w chwili dokonania zabójstwa,

38. oskarżony oraz drugi nieustalony sprawca w dniu zdarzenia byli widziani przez pracujących w okolicy rolników - M. J. i P. T., B. P. i osoby czekające na przystanku na autobus do B. - O. T. oraz R. P., podczas gdy na czynnościach okazania żaden ze świadków nie rozpoznał ze 100% pewnością na tablicach poglądowych wizerunku oskarżonych,

39. świadek G. R. mogła chcieć złożyć zeznania nieobciążające oskarżonego, nadal obawiając się jego osoby, dlatego należało uznać je za niewiarygodne w tym zakresie, podczas gdy błędna jest metodologia Sądu meriti, polegająca na dobieraniu wyłącznie określonych fragmentów zeznań świadków, dając im wiarę bądź odmawiając uznania wiarygodności tylko w części, bowiem to nie fragmenty zeznań, a świadkowie jako osoby podlegają ocenie w zakresie wiarygodności i prawdomówności,

40. znaczna część świadków rozpoznała oskarżonego wśród okazanych fotografii, podczas gdy żaden ze świadków nie rozpoznał oskarżonego na przedstawionych fotografiach bądź wizerunkach ze 100% pewnością,

41. z zeznań świadków wynika w sposób niebudzący wątpliwości przybliżony czas dokonania zabójstw, udział w ich dokonaniu obu opisanych z wyglądu mężczyzn, gdyż żaden z nich nie oddalał się od drugiego i sposób późniejszego oddalenia się z miejsca zbrodni, podczas gdy w chwili dokonania zabójstwa żaden ze świadków nie był na miejscu zdarzenia, nie był również w pobliżu w/w miejsca, dlatego przedmiotowe zeznania nie mogą świadczyć o fakcie, iż zabójstwa pokrzywdzonych dokonali obaj oskarżeni, działając wspólnie i w porozumieniu,

42. oskarżony miał postraszyć osobę, która była dłużna pieniądze, przy czym miało chodzić o I. P. (1), podczas gdy z wyjaśnień oskarżonego powyższy fakt nie wynika,

43. oskarżony nie mógł się znajdować w znacznej odległości od miejsca popełnienia zbrodni i o niej nie wiedzieć, bowiem obu sprawców widziało kilku świadków, bezpośrednio przed i bezpośrednio po zdarzeniu razem w bliskiej odległości, podczas gdy żaden ze świadków nie widział zdarzenia i nie przebywał w jego okolicy w chwili dokonania zabójstwa, tym bardziej biorąc pod uwagę fakt, iż zabicie obu pokrzywdzonych tj. oddanie 4 strzałów, którzy zostali uprzednio związani, mogło trwać bardzo krótko,

44. w torbie, którą rzekomo niósł oskarżony musiała się znajdować broń, bowiem z uwagi na letnią porę i skąpą odzież tj. krótkie szorty i koszulki, sprawcy nie zdołaliby ukryć broni palnej wraz z tłumikiem w tej odzieży, podczas gdy przedmiotową broń można było łatwo ukryć za pasem spodni i przykryć t-shirtem, w który ubrani byli sprawcy, tym samym noszenie przez oskarżonego torby nie świadczy o tym, że z całą pewnością znajdowała się w niej broń,

45. bezpośredni zamiar popełnienia przez oskarżonego zbrodni zabójstwa nie mógł budzić najmniejszych wątpliwości, mimo braku wiedzy o motywach tego działania, podczas gdy nie ma żadnych bezpośrednich dowodów na fakt, iż oskarżony udał się do miejscowości P. w celu zabicia pokrzywdzonych, w zakresie dowodów poszlakowych wskazać należy, iż nie tworzą one zamkniętego łańcucha wiążących się ze sobą poszlak, bowiem nie wszystkie z poszlak będących ogniwem tego łańcucha, zostały ustalone w sposób nie budzący wątpliwości i uniemożliwiający jakiekolwiek inne rozwiązania,

z ostrożności procesowej, zarzucam również -

46. naruszenie prawa materialnego, a mianowicie art. 148 § 1 k.k. poprzez jego zastosowanie i uznanie, iż oskarżony dopuścił się zarzucanych mu czynów, podczas gdy nie ma żadnego bezpośredniego dowodu, który wskazywałby na winę oskarżonego, w tym na jego zamiar, a z zebranego materiału dowodowego stanowiącego poszlaki, można wywnioskować inny przebieg wydarzeń, niż ustalony przez Sąd I Instancji.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Zarzut nr 3, 28 dotyczący wykorzystania przez Sąd orzekający notatki – informacji ABW jest chybiony. Osoba sporządzająca tą informację nie ma przymiotu świadka w niniejszej sprawie, bowiem wiadomości przez nią przekazane dotyczą jedyne informacji o osobie oskarżonego. Podobnie należy traktować kuratora sporządzającego wywiad środowiskowy, która to osoba może, ale w żadnym razie nie musi zostać przesłuchana w sprawie. Przypomnieć należy skarżącemu, że głównym obowiązkiem świadka jest złożenie zeznań, czyli przekazanie organowi procesowemu wiadomości dotyczących przedmiotu procesu, zatem jedynie w zakresie zeznania ad rem, tj. zeznań na temat zdarzenia, ew. ściśle związanych z nim innych okoliczności. W odniesieniu do kwestionowanej informacji podkreślić należy, że tego rodzaju przymiotu taki dokument nie posiada. Tym samym nie można w żadnej mierze przyjąć, aby zawartość pisma zastąpiła treść zeznań jakiegokolwiek świadka. (por. Stefański Ryszard A. (red.), Zabłocki Stanisław (red.), Kodeks postępowania karnego. Tom II. Komentarz do art. 167-296). Na marginesie podnieść należy, że oskarżony potwierdził, iż służył w wojsku w (...).

Zarzut nr 4, 26, 27 dotyczący zeznań G. R. należy ocenić, jako bezzasadny. Podniesiony argument, iż rozmowa ze świadkiem, w której oskarżony miał wskazać, że posiada broń należało ocenić jako żartobliwą i kurtuazyjną jest całkowicie chybiony. Przeczy temu treść uznanych za wiarygodne zeznań tegoż świadka, jak i zeznania W. I.. A skoro informacja ta przekazana została kierownikowi i spowodowała sprawdzenie pokoju hotelowego, w którym oskarżony przebywał, to potraktowana została, jako poważna okoliczność.

Zarzut nr 5, 29 dot. ustalenia faktu przebywania oskarżonego w miejscowości będącej miejscem zamieszkania P. K. i obserwacji jego domu to podnieść należy, że okoliczności te potwierdził w swoich wyjaśnieniach sam oskarżony. Przyznał on zatem, że odnalazł dom ofiary. Widział obu mężczyzn i starał się u starszego zatrudnić. Obserwował dom ofiary. Zatem wskazane okoliczności, na które swoje zeznania złożyli świadkowie pozostają całkowicie wiarygodne, a Sąd dokonał właściwych ustaleń w tym zakresie.

Zarzut nr 6 - 11, 20 oraz 30 – 35, 44 dot. okoliczności posiadania torby, czy plecaka w dniu zdarzenia przez sprawców. Analiza wskazanych zarzutów dowodzi że skarżący nazbyt dużą wagę przywiązuje do tego, który ze sprawców niósł jakiś bagaż ze sobą i chociaż Sąd błędnie ustala, że to oskarżony niósł ze sobą plecak, w którym znajdowała się broń, to nie ma to większego znaczenia w sprawie. Przede wszystkim podkreślenia wymaga fakt, że z kompilacji zeznań złożonych przez świadków w sprawie wynika, iż albo jeden, albo drugi sprawca niósł jakąś torbę lub plecak ze sobą, w której najprawdopodobniej znajdowała się broń. Wynika to z faktu, że obaj ubrani byli lekko (krótkie spodenki i t-shirt), zatem żaden nie mógł schować w swoim odzieniu broni z tłumikiem. Niemniej, w sprawie zeznawali także świadkowie, którzy twierdzili, że obaj sprawcy jednocześnie nieśli jakieś bagaże. Zatem nie jest możliwe pewne ustalenie, że przed zdarzeniem to oskarżony jako jedyny niósł plecak. Tymczasem pewne jest, że po dokonaniu zabójstw, po wejściu do samochodu marki L. (...) należącego do H. K. to oskarżony trzymał torbę – określaną przez Sąd jako plecak – którą świadek bardzo dokładnie opisał. Z tego względu, jeżeli skarżący chciał stworzyć wrażenie, że oskarżony nie wiedział o broni, to jest to zabieg bezskuteczny, tym bardziej że przebywając w hotelu mówił o tym, iż jest w posiadaniu jednostki broni.

Zarzut nr 12, 36. Rację ma skarżący kiedy wskazuje, że Sąd błędnie ustalił, iż oskarżony oddał dwa strzały z nieustalonej broni w klatkę piersiową P. K., a następnie przeszedł do leżącego kilka merów dalej na ziemi I. P. (1) i tą samą bronią oddał jeden strzał w jego lewą ciemieniową stronę głowy, powodując jego zgon, podczas gdy brak jest jakichkolwiek dowodów świadczących o fakcie, iż to oskarżony zadał śmiercionośne strzały, w wyniku których pokrzywdzeni zmarli. Sąd podzielił ten zarzut w sposób odpowiedni modyfikując opis przypisanych czynów, bowiem w sposób oczywisty brak jest dowodów na to, iż to faktycznie B. O. oddał strzały. Pewne jest natomiast, że oskarżony wiązał ofiary (DNA na sznurkach ujawnionych na rękach P. K. oraz sznurkach ujawnionych na nogach I. P. (1) oraz włos na kneblu). Oskarżony zresztą faktu tego nie kwestionował, bowiem po zapoznaniu się z materiałem dowodowym w sprawie przyznał, że tak faktycznie było, a jego krew pozostała na sznurkach, gdyż został ugryziony przez ofiarę. Chociaż twierdził, że wiązał jedynie jedną ofiarę, co jest oczywiście sprzeczne z zebranym w sprawie materiałem dowodowym. Na osobę oskarżonego wskazał także przebadany w sprawie włos. Pewne jest także, że do strzałów w głowę obu ofiar doszło z jednego egzemplarza broni, natomiast strzał w tylną powierzchnię klatki piersiowej P. K. nie można wykluczyć, iż został oddany z innej broni palnej, chociaż jest to mało prawdopodobne (opinia z zakresu balistyki). Nie jest zatem pewny fakt, że ofiary zostały zabite z jednej broni. Tym samym przyjąć należało, że nie jest możliwe w sposób pewny ustalenie, który ze sprawców fizycznie oddał strzały do ofiar, czy też zrobili to obaj. W konsekwencji Sąd ustalił, iż oddali te strzały w ramach współsprawstwa.

Bezzasadne są zarzuty (nr 13, 17 i 19, 37, 41, 43) dot. faktu, że Sąd odmówił wiary twierdzeniom oskarżonego, iż w czasie zabójstw oddalił się z miejsca zdarzenia. Jak wskazał B. O. po związaniu ofiar, kiedy obaj leżeli na ziemi, on sam oddalił się na drogę o 20-30 metrów od miejsca zdarzenia, aby stać na czatach (kazał mu P.). Poszedł na drogę i już miejsca zdarzenia stamtąd gdzie stał nie widział i nic więcej nie wie. Tymczasem, zapoznanie się z materiałem poglądowym w sprawie wskazuje jednoznacznie, że pole, na którym doszło do zdarzenia było kompletnie odsłonięte, zatem stanie na czatach nie miało najmniejszego sensu, poza tym trudno przyjąć, że oskarżony stał na czatach, skoro współsprawca w ogóle go nie widział. Jednoczenie opinia z zakresu balistyki i bronioznawstwa wskazuje, że P. K. został postrzelony trzema strzałami, dwa zostały oddane kiedy ofiara znajdowała się w pozycji klęczącej, a następnie po upadku na podłoże twarzą do ziemi, sprawcy oddali do niego strzał w głowę. Następnie został zastrzelony I. P. (1), strzałem w głowę gdy leżał na brzuchu, twarzą do ziemi. Może o tym świadczyć także fakt, że ta ofiara miała związane nogi. Tym samym oskarżony nie mógł odejść, gdy ofiary leżały na ziemi, gdyż fakt ułożenia obu mężczyzn na ziemi miał miejsce po postrzeleniu w plecy P. K.. Z tych względów nie są wiarygodne wskazania oskarżonego co do jego jedynie częściowego udziału w zdarzeniu. Nie budzi zatem wątpliwości fakt, że obaj sprawcy działali wspólnie i w porozumieniu, dokonując przypisanych im w wyroku czynów.

Kolejny zarzut dotyczący podróżowania obu sprawców z miejsca zdarzenia pozostają bezsporne, pomimo że żaden ze świadków nie rozpoznał ich w sposób pewny. Powyższe potwierdza przecież w swoich wyjaśnieniach sam oskarżony. Zatem zarzut z pkt 14 pozostaje całkowicie bezpodstawny.

Ocena zeznań G. R. pozostaje pod ochroną art. 7 k.p.k. bowiem nie nosi w żadnej mierze cech dowolności, sprzeczności z logicznym rozumowanie, czy doświadczeniem życiowym. Podkreślenia wymaga fakt, że zeznania te w części w jakiej uznane zostały za wiarygodne potwierdziły inne dowody wskazane przez Sąd(zarzut nr 15, 26, 39).

Fakt, że żaden ze świadków w sposób pewny nie rozpoznał oskarżonego pozostaje bez znaczenia w kontekście całości zebranego w sprawie materiału dowodowego i części uznanych za wiarygodne wyjaśnień samego oskarżonego – zarzut nr 16, 38, 40.

Zarzut nr 18, 42 dotyczący zamiaru nastraszenia I. P. (1), wynikający z wyjaśnień oskarżonego, został przez Sąd wskazany w dowodach, którym Sąd odmówił wiary, czego zdaje się skarżący nie zauważa. Z treści tych wyjaśnień wynika, że to P. miał postraszyć dłużnika, Sąd odsyła autora apelacji do szczegółowego zapoznania się z tymi depozycjami.

Zarzut nr 21, 25, 45. W rzeczywistości motyw działania sprawców nie został w niniejszej sprawie ustalony, niemniej nie przeczy to bezpośredniemu zamiarowi dokonania zabójstwa ofiar. Wbrew twierdzeniom skarżącego świadczy o tym szereg oczywistych okoliczności, których ponownie przytaczać tu nie trzeba, Sąd odsyła do treści uzasadnienia w tym zakresie. Dość powiedzieć, że oddanie strzałów do skrępowanych ofiar i spowodowanie ich natychmiastowego zgonu jest wystarczające do ustalenia zamiaru zabójców.

Wskazanie przez skarżącego, że w sprawie nastąpiło rozstrzygniecie na niekorzyść oskarżonego wszelkich niedających się usunąć wątpliwości w sytuacji, gdy w sprawie brak było dowodów bezpośrednich wskazujących na sprawstwo i winę oskarżonego, dowodzi nieznajomości materiału dowodowego. Jak bowiem wytłumaczyć, że w sprawie zostały zbadane ślady DNA, które wskazały na czynny udział oskarżonego, do którego sam zresztą się przyznał. Jest to jeden z przykładów dowodów, które bezpośrednio wskazały na sprawstwo oskarżonego (zarzut nr 22). Tym samym nie nastąpiło w sprawie naruszenie art. 5 § 2 k.p.k.

Odnośnie zarzutu nr 23 wskazać należy, że niezrozumiały jest zarzut dotyczący braku wskazania w treści orzeczenia formy zjawiskowej działania oskarżonego, bowiem treść wyroku, a w nim opis zachowań jasno formułują formę zjawiskową obu czynów, tj. współsprawstwo. Jeżeli natomiast chodzi o wskazanie konkretnych działań oskarżonego, to nie było możliwe określenie ich bardziej precyzyjne, niż w wyroku Sądu Okręgowego czytanego w połączeniu w chwili obecnej z treścią wyroku Sądu Apelacyjnego. W żadnej mierze nie naruszono art. 413 § 2 k.p.k.

Końcowo odnieść się należy do zarzutu nr 1, 2, 24, 41 (ponownie) i 46. Przeprowadzona w sprawie kontrola odwoławcza nie potwierdziła zaistnienia żadnego z podniesionych zarzutów. Nie doszło bowiem w sprawie do obrazy przepisów postępowania, która mogła mieć wpływ na treść orzeczenia, a mianowicie art. 7 k.p.k. i art. 410 k.p.k., czy art. 4 k.p.k. poprzez całkowicie dowolną, sprzeczną z logicznym rozumowaniem i doświadczeniem życiowym ocenę dowodów, nie doszło także do błędnych ustaleń faktycznych (za wyjątkiem tych pojedynczych, które jednak nie miały wpływu na treść orzeczenia), ani nie doszło do dowolnej, subiektywnej i fragmentarycznej oceny dowodów. Podnoszone przez skarżącego argumenty w żadnej mierze nie mogą doprowadzić do wzruszenia wydanego w sprawie orzeczenia, bowiem zostało ono oparte na całokształcie zebranego w sprawie i właściwie ocenionego, tj. zgodnie z procedurą, materiału dowodowego.

Na marginesie podkreślić ponownie należy, że stwierdzone przez Sąd odwoławczy, popełnione przez Sąd I instancji, błędy nie miały wpływu na treść wydanego w sprawie orzeczenia.

Wniosek

1. zmianę zaskarżonego wyroku w całości i uniewinnienie oskarżonego od zarzucanych mu czynów;

ewentualnie

2. uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Uwzględnienie wniosku o zmianę zaskarżonego wyroku przez uniewinnienie B. O. od dokonania czynów przypisanych w orzeczeniu byłoby całkowicie sprzeczne z prawidłowo ustalonym przebiegiem zdarzenia, które oparte zostało w pełni zasadnie na zebranym w sprawie materiale dowodowym.

Natomiast wniosek o ewentualne uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania w żadnym razie nie mógł zostać uwzględniony z uwagi na fakt, że skarżący nie wskazał z jakich przyczyn należałoby powtórzyć przeprowadzony w sprawie przewód sądowy nie tylko w całości, ale nawet w części, chociaż oczywiście uchylenie w takiej sytuacji orzeczenia byłoby niedopuszczalne.

Ubocznie należy wskazać, że zaskarżony wyrok został również skontrolowany poza granicami zaskarżenia z punku widzenia podstaw jego wzruszenia z urzędu. Podkreślić należy, że żadna z tego rodzaju okoliczności nie zachodzi w niniejszej sprawie.

5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

1.

Przedmiot utrzymania w mocy

Za wyjątkiem zmiany wskazanej w pkt 5.2 w pozostałym zakresie wyrok utrzymano w mocy

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

j.w.

5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

1.

Przedmiot i zakres zmiany

zmieniono zaskarżony wyrok w ten sposób, że:

1)w opisie czynu przypisanego oskarżonemu w pkt. I w części dotyczącej czynu zarzucanego w pkt. I aktu oskarżenia w miejsce słów: „oddał dwa strzały w tylną lewą powierzchnię klatki piersiowej skutkujące uszkodzeniem wielu narządów wewnętrznych oraz jeden strzał w okolicę potyliczną prawą głowy pokrzywdzonego, w następstwie czego doszło do jego zgonu”, przyjęto ustalenie: „i oddaniu dwóch strzałów w tylną lewą powierzchnię klatki piersiowej skutkujących uszkodzeniem wielu narządów wewnętrznych oraz jednego strzału w okolicę potyliczną prawą głowy pokrzywdzonego, spowodowali jego zgon”,

2)w opisie czynu przypisanego oskarżonemu w pkt. I w części dotyczącej czynu zarzucanego w pkt. II aktu oskarżenia w miejsce słów: „oddał strzał w boczną lewą okolicę ciemieniową głowy pokrzywdzonego, w następstwie czego doszło do jego zgonu” przyjęto ustalenie: „i oddaniu strzału w boczną lewą okolicę ciemieniową głowy pokrzywdzonego, spowodowali jego zgon”.

Zwięźle o powodach zmiany

Dokonane w opisie czynów zmiany są konsekwencją niemożności ustalenia, który ze sprawców, czy jeden, czy też obaj, oddali strzały do ofiar. Sąd szeroko odniósł się do tej kwestii w poprzedniej części uzasadnienia.

5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

III

w trybie art. 63 § 1 k.k. na poczet orzeczonej wobec oskarżonego kary dożywotniego pozbawienia wolności zaliczono okres jego tymczasowego aresztowania również od dnia 21 kwietnia 2022 roku do dnia 4 października 2022 roku

6. Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

IV

zwolniono oskarżonego od wydatków za postępowanie odwoławcze i ustalono, że wydatki te ponosi Skarb Państwa.

7. PODPIS

SSA Leszek Pietraszko

SSA Dorota Janicka

SSA Agnieszka Pawłowska

SSA Beata Siewielec

SSA Elżbieta Jóźwiakowska