Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiejz dnia 9 lutego 2024 r.w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych
Spis treści
- Treść obwieszczenia
- Załącznik - Tekst jednolity ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych
- Dział I - Sądy powszechne
- Rozdział 1 - Przepisy ogólne
- Rozdział 2 - Organizacja sądów
- Rozdział 3 - Organy sądów
- Rozdział 4 - Samorząd sędziowski
- Rozdział 5 - Wewnętrzny i zewnętrzny nadzór administracyjny nad działalnością administracyjną sądów w zakresie zapewnienia właściwego toku wewnętrznego urzędowania sądu związanego bezpośrednio ze sprawowaniem wymiaru sprawiedliwości oraz wykonywaniem innych zadań z zakresu ochrony prawnej
- Rozdział 5a - Tryb rozpatrywania skarg i wniosków
- Rozdział 6 - Ogólne przepisy o czynnościach sądów
- Dział II - Sędziowie i asesorzy sądowi
- Dział III
- Dział IV - Referendarze sądowi, kuratorzy sądowi, pracownicy sądów, stali mediatorzy, ławnicy oraz organy pomocnicze sądów
- Dział IVa - Przetwarzanie danych osobowych, telekomunikacyjnych, pocztowych i internetowych oraz informatyzacja sądownictwa powszechnego
- Dział V - Finansowanie działalności sądów powszechnych
- Dział VI - Zmiany w przepisach obowiązujących, przepisy przejściowe i końcowe
- Dział I - Sądy powszechne
- Załącznik - Stawki wynagrodzenia zasadniczego na poszczególnych stanowiskach sędziowskich oraz mnożniki, służące do ustalenia wysokości wynagrodzenia zasadniczego sędziów
Treść obwieszczenia
1.
Na podstawie art. 16 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych
i niektórych innych aktów prawnych ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych , z uwzględnieniem zmian wprowadzonych:
1)
ustawą z dnia 1 grudnia 2022 r. o zmianie ustawy o udziale Rzeczypospolitej Polskiej
w Systemie Informacyjnym Schengen oraz Wizowym Systemie Informacyjnym oraz niektórych
innych ustaw ,
2)
ustawą z dnia 13 stycznia 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego
oraz niektórych innych ustaw ,
3)
ustawą z dnia 9 marca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz
niektórych innych ustaw ,
4)
ustawą z dnia 14 kwietnia 2023 r. o Państwowej Komisji do spraw badania wpływów rosyjskich
na bezpieczeństwo wewnętrzne Rzeczypospolitej Polskiej w latach 2007-2022 ,
5)
ustawą z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego, ustawy
- Prawo o ustroju sądów powszechnych, ustawy - Kodeks postępowania karnego oraz niektórych
innych ustaw ,
6)
ustawą z dnia 28 lipca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz
niektórych innych ustaw ,
7)
ustawą z dnia 28 lipca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny oraz niektórych innych
ustaw
oraz zmian wynikających z przepisów ogłoszonych przed dniem 6 lutego 2024 r.
2.
Podany w załączniku do niniejszego obwieszczenia tekst jednolity ustawy nie obejmuje:
1)
art. 9 ustawy z dnia 1 grudnia 2022 r. o zmianie ustawy o udziale Rzeczypospolitej
Polskiej w Systemie Informacyjnym Schengen oraz Wizowym Systemie Informacyjnym oraz
niektórych innych ustaw , który stanowi:
„
Art. 9.
Ustawa wchodzi w życie z dniem określonym w decyzji Komisji Europejskiej, zgodnie
z art. 66 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1861 z dnia
28 listopada 2018 r. w sprawie utworzenia, funkcjonowania i użytkowania Systemu Informacyjnego
Schengen (SIS) w dziedzinie odpraw granicznych, zmiany konwencji wykonawczej do układu
z Schengen oraz zmiany i uchylenia rozporządzenia (WE) nr 1987/2006 oraz art. 79 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1862 z dnia
28 listopada 2018 r. w sprawie utworzenia, funkcjonowania i użytkowania Systemu Informacyjnego
Schengen (SIS) w dziedzinie współpracy policyjnej i współpracy wymiarów sprawiedliwości
w sprawach karnych, zmiany i uchylenia decyzji Rady 2007/533/WSiSW oraz uchylenia
rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1986/2006 i decyzji Komisji
2010/261/UE, z wyjątkiem art. 1 pkt 1, 12, 14 i 15 oraz art. 8 ust. 2, które wchodzą w życie
po upływie 7 dni od dnia ogłoszenia.
”
;
2)
art. 12 i art. 14 ustawy z dnia 13 stycznia 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania
cywilnego oraz niektórych innych ustaw , które stanowią:
„
Art. 12.
1.
Do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy
stosuje się przepisy w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.
2.
W sprawach wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy
zachowują moc czynności dokonane zgodnie z przepisami dotychczasowymi.
”
„
Art. 14.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem:
1)
art. 3 pkt 16, który wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia;
2)
art. 6 pkt 2, 3, pkt 4 lit. d, pkt 8, 9 i 11, art. 11 pkt 3 oraz art. 13, które wchodzą
w życie po upływie roku od dnia ogłoszenia.
”
;
3)
art. 23 i art. 31 ustawy z dnia 9 marca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania
cywilnego oraz niektórych innych ustaw , które stanowią:
„
Art. 23.
1.
W postępowaniach w sprawie powołania do pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim
w sądzie powszechnym wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej
ustawy do ocen kwalifikacji kandydatów na wolne stanowisko sędziowskie sporządzanych
po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepis art. 57b § 1 ustawy
zmienianej w art. 7, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.
2.
Delegowanie sędziego na czas pełnienia funkcji lub zajmowania stanowiska dokonane
przed dniem wejścia w życie niniejszego przepisu uznaje się za delegowanie na czas
określony. Udział sędziego delegowanego na czas pełnienia funkcji lub zajmowania stanowiska
przed dniem wejścia w życie niniejszego przepisu w składzie sądu nie wpływa na prawidłowość
obsady sądu, w tym nie może być podstawą do stwierdzenia, że:
1)
skład sądu był sprzeczny z przepisami prawa w rozumieniu ustawy zmienianej w art.
1 lub
2)
sąd był nienależycie obsadzony w rozumieniu ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego , lub
3)
w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona.
”
„
Art. 31.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem:
1)
art. 7 pkt 1, który wchodzi w życie po upływie 9 miesięcy od dnia ogłoszenia;
2)
art. 1 pkt 138 lit. a tiret trzecie, który wchodzi w życie z dniem 1 października
2023 r.;
3)
art. 1 pkt 144 i 145, art. 7 pkt 2, 3, 5 i 6, art. 14, art. 15, art. 17, art. 18,
art. 19 ust. 5-7, art. 23 ust. 2, art. 26 ust. 2, art. 28 oraz art. 29, które wchodzą
w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
”
;
4)
art. 52 ustawy z dnia 14 kwietnia 2023 r. o Państwowej Komisji do spraw badania wpływów
rosyjskich na bezpieczeństwo wewnętrzne Rzeczypospolitej Polskiej w latach 2007-2022 , który stanowi:
„
Art. 52.
Ustawa wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia.
”
;
5)
art. 34 i art. 40 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania
cywilnego, ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych, ustawy - Kodeks postępowania
karnego oraz niektórych innych ustaw , które stanowią:
„
Art. 34.
Do postępowań dotyczących mianowania referendarza sądowego na stanowisko starszego
referendarza sądowego wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie art.
150 § 1 ustawy zmienianej w art. 2 stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 2
w brzmieniu dotychczasowym.
”
„
Art. 40.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem:
1)
art. 28 pkt 1, art. 30 pkt 2-6, art. 31 pkt 1 lit. a, c-e, f w zakresie pkt 67 lit.
b, oraz lit. g i h, pkt 2-4 oraz art. 39 ust. 1 i 2, które wchodzą w życie z dniem
1 października 2023 r.;
2)
art. 2 pkt 1, pkt 6 lit. b, pkt 14, 16 i 17 oraz art. 33, które wchodzą w życie z
dniem 1 stycznia 2024 r.;
3)
art. 6, art. 7, art. 9, art. 12, art. 13, art. 17-19 i art. 21 pkt 2 w zakresie art.
13 § 3a pkt 1 oraz art. 22, art. 23, art. 25 i art. 38, które wchodzą w życie po upływie
3 miesięcy od dnia ogłoszenia;
4)
art. 1 pkt 1-14, 21 i 33, art. 2 pkt 6 lit. a, pkt 8, 12 i 15, art. 3 pkt 1, 6, 10
i 16-20, art. 4, art. 5, art. 10, art. 11, art. 24 pkt 1, art. 28 pkt 2 - w zakresie
uchylenia art. 15zzs1 ust. 1 pkt 1 i 2, ust. 2 i 3, art. 28 pkt 3 oraz art. 39 ust. 3, które wchodzą w
życie po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia;
5)
art. 30 pkt 1, art. 31 pkt 1 lit. b oraz f w zakresie pkt 67 lit. c, które wchodzą
w życie z dniem 14 marca 2024 r.;
6)
art. 14, który wchodzi w życie z dniem 1 października 2029 r.
”
;
6)
art. 12 ustawy z dnia 28 lipca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks rodzinny i opiekuńczy
oraz niektórych innych ustaw , który stanowi:
„
Art. 12.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art.
1 pkt 1-3, art. 5, art. 7 pkt 6 w zakresie rozdziałów 4c i 4d, art. 8 oraz art. 9,
które wchodzą w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
”
;
7)
art. 12 i art. 14 ustawy z dnia 28 lipca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny
oraz niektórych innych ustaw , które stanowią:
„
Art. 12.
1.
Do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy
stosuje się przepisy ustaw zmienianych w art. 2, art. 3 i art. 6 pkt 9 i 11, w brzmieniu
nadanym niniejszą ustawą.
2.
Do spadków otwartych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepis
art. 101 § 4 ustawy zmienianej w art. 2, jeżeli termin do złożenia oświadczenia o
przyjęciu lub o odrzuceniu spadku nie upłynął przed dniem wejścia w życie niniejszej
ustawy.
3.
Do oświadczeń, o których mowa w art. 640 § 1 ustawy zmienianej w art. 3, składanych
przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, oraz do zawiadomień, o których mowa
w art. 652 ustawy zmienianej w art. 3, dokonywanych przed dniem wejścia w życie niniejszej
ustawy, stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 3 w brzmieniu dotychczasowym.
4.
Przepisy art. 57 § 1 i art. 58 § 1 ustawy zmienianej w art. 6 w brzmieniu nadanym
niniejszą ustawą stosuje się do obwieszczeń o wolnych stanowiskach sędziowskich opublikowanych
po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy oraz do postępowań w sprawie powołania do
pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim wszczętych po dniu wejścia w życie niniejszej
ustawy.
”
„
Art. 14.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem:
1)
art. 1 pkt 1-3 i art. 3 pkt 10, które wchodzą w życie po upływie miesiąca od dnia
ogłoszenia;
2)
art. 4 i art. 9, które wchodzą w życie po upływie 12 miesięcy od dnia ogłoszenia.
”
.
Załącznik - Tekst jednolity ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych
Dział I
Sądy powszechne
Rozdział 1
Przepisy ogólne
Art. 1.
§ 1.
Sądami powszechnymi są sądy rejonowe, sądy okręgowe oraz sądy apelacyjne.
§ 2.
Sądy powszechne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie nienależącym do sądów administracyjnych,
sądów wojskowych oraz Sądu Najwyższego.
§ 3.
Sądy powszechne wykonują również inne zadania z zakresu ochrony prawnej, powierzone
w drodze ustaw lub przez wiążące Rzeczpospolitą Polską prawo międzynarodowe lub prawo
stanowione przez organizację międzynarodową, jeżeli z wiążącej Rzeczpospolitą Polską
umowy ją konstytuującej wynika, że jest ono stosowane bezpośrednio.
§ 4.
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o sądach bez bliższego ich określenia, rozumie
się przez to sądy powszechne.
Art. 2.
§ 1.
Zadania z zakresu wymiaru sprawiedliwości wykonują sędziowie.
§ 1a.
W sądach rejonowych zadania z zakresu wymiaru sprawiedliwości wykonują także asesorzy
sądowi, z wyłączeniem:
1)
stosowania tymczasowego aresztowania w postępowaniu przygotowawczym wobec zatrzymanego
przekazanego do dyspozycji sądu wraz z wnioskiem o zastosowanie tymczasowego aresztowania;
2)
rozpoznawania zażaleń na postanowienia o odmowie wszczęcia śledztwa lub dochodzenia,
na postanowienia o umorzeniu śledztwa lub dochodzenia i na postanowienia o umorzeniu
dochodzenia i wpisaniu sprawy do rejestru przestępstw;
31)W brzmieniu ustalonym przez art. 6 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1615), która weszła w życie z dniem 15 listopada 2023 r.)
rozstrzygania spraw, o których mowa w art. 12 § 1 pkt 3, z wyjątkiem spraw o zezwolenie
na dokonanie czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu majątkiem dziecka lub
osoby pozostającej pod opieką w postaci prostego przyjęcia lub odrzucenia spadku,
rozstrzyganych w toku postępowania o stwierdzenie nabycia spadku.
§ 2.
Zadania z zakresu ochrony prawnej, inne niż wymiar sprawiedliwości, wykonują w sądach
referendarze sądowi i starsi referendarze sądowi. Ilekroć w przepisach jest mowa o
referendarzach sądowych, rozumie się przez to także starszych referendarzy sądowych.
§ 2a.
Zadania, o których mowa w § 2, mogą wykonywać asesorzy sądowi. Zadania te mogą wykonywać
również sędziowie, jeżeli ich wykonywanie przez referendarzy sądowych lub asesorów
sądowych nie jest możliwe.
§ 3.
(uchylony)
Art. 3.
§ 1.
Sędziowie tworzą samorząd sędziowski.
§ 2.
Organami samorządu sędziowskiego są:
1)
zgromadzenie ogólne sędziów sądu apelacyjnego;
2)
zgromadzenie ogólne sędziów sądu okręgowego;
3)
zgromadzenie ogólne sędziów sądu rejonowego.
Art. 4.
§ 1.
W sprawowaniu wymiaru sprawiedliwości obywatele biorą udział przez uczestnictwo ławników
w rozpoznawaniu spraw przed sądami w pierwszej instancji, chyba że ustawy stanowią
inaczej.
§ 2.
Przy rozstrzyganiu spraw ławnicy mają równe prawa z sędziami i asesorami sądowymi.
Art. 5.
§ 1.
Językiem urzędowym przed sądami jest język polski.
§ 2.
Osoba niewładająca w wystarczającym stopniu językiem polskim ma prawo do występowania
przed sądem w znanym przez nią języku i bezpłatnego korzystania z pomocy tłumacza.
§ 3.
O przyznaniu tłumacza osobie, o której mowa w § 2, orzeka sąd właściwy do rozpoznania
sprawy w pierwszej instancji. Wniosek o przyznanie tłumacza zgłoszony w toku sprawy
rozpoznaje sąd tej instancji, w której sprawa się toczy.
Art. 6.
Osoby pozostające ze sobą w stosunku pokrewieństwa w linii prostej lub powinowactwa
w linii prostej albo w stosunku przysposobienia, małżonkowie oraz rodzeństwo nie mogą
być sędziami, asesorami sądowymi albo referendarzami sądowymi w tym samym wydziale
sądu.
Art. 7.
Nadzór nad działalnością sądów w zakresie orzekania sprawuje Sąd Najwyższy, w trybie
określonym ustawami.
Art. 8.
Działalność administracyjna sądów polega na:
1)
zapewnieniu odpowiednich warunków techniczno-organizacyjnych oraz majątkowych funkcjonowania
sądu i wykonywania przez sąd zadań, o których mowa w art. 1 § 2 i 3;
2)
zapewnieniu właściwego toku wewnętrznego urzędowania sądu, bezpośrednio związanego
z wykonywaniem przez sąd zadań, o których mowa w art. 1 § 2 i 3.
Art. 9.
Nadzór administracyjny nad działalnością sądów, o której mowa w art. 8 pkt 1, sprawuje
Minister Sprawiedliwości, na zasadach określonych w dziale I rozdziale 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych .
Art. 9a.
§ 1.
Wewnętrzny nadzór administracyjny nad działalnością sądów, o której mowa w art. 8
pkt 2, sprawują prezesi sądów.
§ 2.
Zewnętrzny nadzór administracyjny nad działalnością sądów, o której mowa w art. 8
pkt 2, sprawuje Minister Sprawiedliwości przez służbę nadzoru, którą stanowią sędziowie
delegowani do Ministerstwa Sprawiedliwości w trybie art. 77 oraz, w zakresie nadzoru
nad prowadzeniem ksiąg wieczystych, rejestru zastawów i Krajowego Rejestru Sądowego,
referendarze sądowi delegowani do Ministerstwa Sprawiedliwości na podstawie art. 151a
§ 5.
Art. 9aa.
Uprawnienia Ministra Sprawiedliwości przewidziane niniejszą ustawą mogą zostać powierzone
sekretarzowi stanu lub podsekretarzowi stanu w Ministerstwie Sprawiedliwości, z wyjątkiem
uprawnienia do wydania decyzji o przeniesieniu sędziego w przypadkach określonych
w art. 75 § 2.
Art. 9b.
Czynności z zakresu nadzoru administracyjnego nie mogą wkraczać w dziedzinę, w której
sędziowie i asesorzy sądowi są niezawiśli.
Art. 9c.
Ilekroć przepis ustawy przewiduje zasięgnięcie opinii kolegium albo zgromadzenia ogólnego
bez wskazania terminu, w razie niewyrażenia opinii w dniu, na który zostało zwołane
posiedzenie w celu jej wydania, uważa się, że opinia jest pozytywna.
Art. 9d.
Przedmiotem obrad kolegium i samorządu sędziowskiego nie mogą być sprawy polityczne,
w szczególności zabronione jest podejmowanie uchwał podważających zasady funkcjonowania
władz Rzeczypospolitej Polskiej i jej konstytucyjnych organów.
Rozdział 2
Organizacja sądów
Art. 10.
§ 1.
Sąd rejonowy tworzy się dla jednej lub większej liczby gmin; w uzasadnionych przypadkach
może być utworzony więcej niż jeden sąd rejonowy w obrębie tej samej gminy.
§ 1a.
Sąd rejonowy tworzy się dla obszaru jednej lub większej liczby gmin zamieszkałych
przez co najmniej 50 000 mieszkańców, jeżeli łączna liczba spraw cywilnych, karnych
oraz rodzinnych i nieletnich wpływających do istniejącego sądu rejonowego z obszaru
tej gminy lub kilku gmin wynosi co najmniej 5000 w ciągu roku kalendarzowego, z zastrzeżeniem
§ 1b-1d.
§ 1b.
Sąd rejonowy może być utworzony dla jednej lub większej liczby gmin zamieszkałych
przez mniejszą niż 50 000 liczbę mieszkańców, jeżeli łączna liczba spraw cywilnych,
karnych oraz rodzinnych i nieletnich wpływających do istniejącego sądu rejonowego
z obszaru tej gminy lub kilku gmin wynosi co najmniej 5000 w ciągu roku kalendarzowego.
§ 1c.
Sąd rejonowy może być utworzony według kryteriów określonych w § 1b tylko wtedy, gdy
zmiana obszaru właściwości sądu rejonowego właściwego dla tej gminy lub gmin nie spowoduje,
że istniejący sąd rejonowy nie będzie spełniał kryteriów określonych w § 1a lub 1b.
§ 1d.
Sąd rejonowy może zostać zniesiony, jeżeli łączna liczba spraw cywilnych, karnych
oraz rodzinnych i nieletnich wpływających w ciągu kolejnych 3 lat nie przekracza 5000
w każdym roku kalendarzowym.
§ 2.
Sąd okręgowy tworzy się dla obszaru właściwości co najmniej dwóch sądów rejonowych,
zwanego dalej „okręgiem sądowym”.
§ 3.
Sąd apelacyjny tworzy się dla obszaru właściwości co najmniej dwóch okręgów sądowych,
zwanego dalej „obszarem apelacji”.
Art. 10a.
Sądy gospodarcze rozpoznają sprawy gospodarcze oraz inne sprawy z zakresu prawa gospodarczego
i cywilnego należące do ich właściwości z mocy przepisów odrębnych. Sądami gospodarczymi
są powołane do tego wydziały sądów powszechnych.
Art. 11.
§ 1.
Sądy dzielą się na wydziały.
§ 2.
Wydziałem kieruje przewodniczący wydziału, którym jest prezes albo wiceprezes sądu
lub inny sędzia. W przypadkach szczególnie uzasadnionych, biorąc pod uwagę racjonalne
wykorzystanie kadr sądownictwa powszechnego oraz potrzeby wynikające z obciążenia
zadaniami, funkcję przewodniczącego wydziału można powierzyć asesorowi sądowemu.
§ 2a.
Przewodniczącym wydziału ksiąg wieczystych, wydziału gospodarczego do spraw rejestru
zastawów oraz wydziału gospodarczego do spraw Krajowego Rejestru Sądowego jest referendarz
sądowy.
§ 3.
Funkcję przewodniczącego wydziału powierza prezes sądu. Przed powierzeniem funkcji
przewodniczącego wydziału w sądzie apelacyjnym prezes sądu zasięga opinii kolegium
sądu apelacyjnego. Przed powierzeniem funkcji przewodniczącego wydziału w sądzie okręgowym
i rejonowym prezes sądu zasięga opinii kolegium sądu okręgowego.
§ 3a.
Funkcję przewodniczącego wydziału powierza się na czas określony, nie dłuższy niż
trzy lata. Zwolnienie z funkcji przewodniczącego wydziału, przed upływem tego okresu,
może nastąpić po zasięgnięciu opinii kolegium właściwego sądu. Przed zasięgnięciem
opinii prezes sądu poucza o możliwości złożenia wyjaśnień na piśmie, w terminie siedmiu
dni od dnia otrzymania pouczenia. Posiedzenie kolegium odbywa się nie wcześniej niż
po wpłynięciu wyjaśnień lub bezskutecznym upływie terminu do ich złożenia.
§ 3b.
W przypadku łączenia funkcji przewodniczącego wydziału z funkcją prezesa albo wiceprezesa
sądu, funkcję przewodniczącego wydziału powierza się na okres odpowiadający kadencji
prezesa albo wiceprezesa sądu.
§ 4.
(uchylony)
§ 5.
Prezes sądu może powierzyć sędziemu funkcję zastępcy przewodniczącego wydziału, jeżeli
przemawiają za tym wielkość lub zakres zadań wydziału. W wydziale ksiąg wieczystych
oraz wydziale gospodarczym do spraw rejestrowych funkcję zastępcy przewodniczącego
wydziału powierza się referendarzowi sądowemu. Przepisy § 3 i 3a stosuje się odpowiednio.
Art. 12.
§ 1.
W sądzie rejonowym można tworzyć wydziały:
1)
cywilny - do spraw z zakresu prawa cywilnego, prawa rodzinnego i opiekuńczego, spraw dotyczących demoralizacji i czynów karalnych nieletnich, leczenia
osób uzależnionych od alkoholu oraz od środków odurzających i psychotropowych oraz
spraw należących do sądu opiekuńczego na podstawie odrębnych ustaw;
2)
karny - do spraw z zakresu prawa karnego;
3)
rodzinny i nieletnich - do spraw z zakresu prawa rodzinnego i opiekuńczego, spraw dotyczących demoralizacji i czynów karalnych nieletnich, leczenia
osób uzależnionych od alkoholu oraz od środków odurzających i psychotropowych oraz
spraw należących do sądu opiekuńczego na podstawie odrębnych ustaw;
4)
pracy, ubezpieczeń społecznych albo pracy i ubezpieczeń społecznych - do spraw odpowiednio
z zakresu prawa pracy lub z zakresu ubezpieczeń społecznych;
5)
gospodarczy - do spraw gospodarczych oraz innych spraw z zakresu prawa gospodarczego
i cywilnego należących do sądu gospodarczego na podstawie odrębnych ustaw;
6)
ksiąg wieczystych - do prowadzenia ksiąg wieczystych;
7)
egzekucyjny - do rozpoznawania spraw:
a)
o nadanie klauzuli wykonalności tytułom egzekucyjnym, o których mowa w art. 777 § 1 pkt 3-6 oraz art. 781 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks
postępowania cywilnego , w tym również w przypadkach, o których mowa w art. 7781, art. 787, art. 7871, art. 788 i art. 789 tej ustawy, o ile nadanie klauzuli wykonalności nie należy do
właściwości sądów gospodarczych,
b)
o nadanie klauzuli wykonalności tytułowi egzekucyjnemu, którym jest wydane w wydziale
egzekucyjnym orzeczenie sądu albo referendarza sądowego prawomocne lub podlegające
natychmiastowemu wykonaniu,
c)
ze skarg na czynności komornika sądowego wnoszonych na podstawie przepisów ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego oraz spraw, w których przepisy te stosuje się odpowiednio,
d)
w trybie art. 759 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego,
e)
o wyłączenie komornika sądowego,
f)
o ustanowienie kuratora w postępowaniu egzekucyjnym,
g)
o wydanie zaświadczenia dla tytułów egzekucyjnych, o których mowa w art. 7951§ 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego,
h)
w trybie art. 8011§ 2, art. 807 § 1, art. 813, art. 8202 i art. 8211 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego,
i)
w trybie art. 115316iart. 115318 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego,
j)
o których mowa w tytułach II i III części trzeciej ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania
cywilnego, w zakresie zastrzeżonym dla kompetencji sądu, z wyłączeniem spraw z zakresu prawa rodzinnego i opiekuńczego oraz spraw o wyjawienie majątku,
k)
o zwolnienie od kosztów sądowych przed wszczęciem postępowania w sprawach, o których
mowa w przepisach poprzedzających, oraz zwolnienie od kosztów komorniczych.
§ 2.
(uchylony)
Art. 13.
(uchylony)
Art. 14.
(uchylony)
Art. 15.
(uchylony)
Art. 16.
§ 1.
W sądzie okręgowym można tworzyć wydziały:
1)
cywilny - do spraw z zakresu prawa cywilnego, prawa rodzinnego i opiekuńczego, spraw dotyczących leczenia osób uzależnionych od alkoholu oraz od
środków odurzających i psychotropowych, spraw należących do sądu opiekuńczego na podstawie
odrębnych ustaw oraz spraw dotyczących demoralizacji i czynów karalnych nieletnich;
2)
karny - do spraw z zakresu prawa karnego oraz spraw zgodności z prawdą oświadczeń
lustracyjnych;
3)
pracy, ubezpieczeń społecznych albo pracy i ubezpieczeń społecznych - do spraw odpowiednio
z zakresu prawa pracy lub z zakresu ubezpieczeń społecznych;
4)
gospodarczy - do spraw gospodarczych oraz innych spraw z zakresu prawa gospodarczego
i cywilnego należących do sądu gospodarczego na podstawie odrębnych ustaw;
5)
kontroli danych telekomunikacyjnych, pocztowych i internetowych - do spraw związanych
z kontrolą pozyskiwania danych telekomunikacyjnych, pocztowych i internetowych przez
Policję, Agencję Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Straż Graniczną, Centralne Biuro Antykorupcyjne,
Służbę Ochrony Państwa, Służbę Celno-Skarbową, Inspektorat Wewnętrzny Służby Więziennej
i Biuro Nadzoru Wewnętrznego.
§ 2.
Minister Sprawiedliwości, w drodze zarządzenia, wskazuje wydział sądu okręgowego rozpoznający
środki odwoławcze w elektronicznym postępowaniu upominawczym.
Art. 16a.
§ 1.
W sądzie okręgowym działa koordynator do spraw mediacji, który wykonuje działania
na rzecz rozwoju mediacji, zapewnia sprawną komunikację pomiędzy sędziami i mediatorami
oraz stałymi mediatorami, a także współpracuje przy organizowaniu spotkań informacyjnych.
§ 2.
Koordynator do spraw mediacji wykonuje zadania, o których mowa w § 1, również w sądach
rejonowych na obszarze właściwości danego sądu okręgowego.
§ 3.
Koordynatora do spraw mediacji powołuje prezes sądu okręgowego, w drodze zarządzenia,
spośród sędziów sądu okręgowego.
Art. 16b.
§ 1.
W okręgu sądowym działa koordynator do spraw współpracy międzynarodowej i praw człowieka
w sprawach cywilnych.
§ 2.
W zakresie dotyczącym współpracy międzynarodowej, prawa europejskiego i praw człowieka
w sprawach cywilnych, w szczególności praw dziecka i praw rodziny koordynator do spraw
współpracy międzynarodowej i praw człowieka w sprawach cywilnych:
1)
udziela sędziom, asesorom sądowym, referendarzom sądowym i asystentom sędziów, na
ich wniosek, informacji:
a)
o zasadach i trybie uzyskania informacji o prawie i praktyce państwa obcego,
b)
z zakresu techniki pracy oraz wykonywania czynności administracji sądowej istotnych
dla prawidłowego przygotowania wniosku o pomoc prawną oraz orzeczeń podlegających
wzajemnemu uznawaniu,
c)
o zasadach i trybie współpracy w ramach Europejskiej Sieci Sądowej w sprawach cywilnych
i handlowych,
d)
o zasadach i trybie ustalenia organu właściwego w państwie obcym do wykonania wniosku
o pomoc prawną lub udzielenie informacji dotyczącej stanu realizacji tego wniosku,
e)
o sposobie uzyskania informacji o treści standardów wynikających z Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie
dnia 4 listopada 1950 r. ;
2)
wspomaga osoby pełniące funkcję punktów kontaktowych Europejskiej Sieci Sądowej w
sprawach cywilnych i handlowych w realizacji ich zadań;
3)
informuje prezesa właściwego sądu lub przewodniczącego właściwego wydziału o celowości
zorganizowania narady sędziów, asesorów sądowych i referendarzy sądowych, w szczególności
w celu przedstawienia zagadnień prawnych budzących wątpliwości oraz zagadnień, w których
orzecznictwo jest niejednolite, a także w celu zapewnienia przestrzegania standardów
wynikających z Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie
dnia 4 listopada 1950 r., oraz może brać w niej udział;
4)
informuje prezesa właściwego sądu o potrzebie analizy orzecznictwa i ewentualnego
wystąpienia z informacją, o której mowa w art. 22 § 1 pkt 2;
5)
informuje sędziów, asesorów sądowych, referendarzy sądowych i asystentów sędziów o
istotnym bieżącym orzecznictwie Sądu Najwyższego i organów międzynarodowych;
6)
kontroluje aktualność informacji umieszczonych na stronach internetowych sądu.
§ 3.
Koordynator do spraw współpracy międzynarodowej i praw człowieka w sprawach cywilnych
wykonuje zadania, o których mowa w § 2, we wszystkich sądach na obszarze właściwości
danego sądu okręgowego.
§ 4.
Koordynatorowi do spraw współpracy międzynarodowej i praw człowieka w sprawach cywilnych,
udostępnia się akta sądowe w celu wykonywania przez niego zadań, o których mowa w
§ 2.
§ 5.
Koordynator do spraw współpracy międzynarodowej i praw człowieka w sprawach cywilnych
wchodzi w skład Europejskiej Sieci Sądowej w sprawach cywilnych i handlowych.
§ 6.
Koordynatora do spraw współpracy międzynarodowej i praw człowieka w sprawach cywilnych
powołuje prezes sądu okręgowego, w drodze zarządzenia, spośród sędziów, asesorów sądowych
lub referendarzy sądowych tego sądu okręgowego lub sądów rejonowych na obszarze jego
właściwości wyróżniających się wiedzą z zakresu współpracy międzynarodowej, prawa
europejskiego i praw człowieka w sprawach cywilnych, w szczególności praw dziecka
i praw rodziny oraz wykazujących odpowiednią znajomość języków obcych.
Art. 16c.
Minister Sprawiedliwości, w drodze zarządzenia, tworzy i znosi punkty kontaktowe Europejskiej
Sieci Sądowej w sprawach cywilnych i handlowych.
Art. 16d.
§ 1.
W okręgu sądowym działa koordynator do spraw współpracy międzynarodowej i praw człowieka
w sprawach karnych.
§ 2.
W zakresie dotyczącym współpracy międzynarodowej, prawa europejskiego i praw człowieka
w sprawach karnych koordynator do spraw współpracy międzynarodowej i praw człowieka
w sprawach karnych:
1)
udziela sędziom, asesorom sądowym, referendarzom sądowym i asystentom sędziów na ich
wniosek informacji:
a)
o zasadach i trybie uzyskania informacji o prawie i praktyce państwa obcego,
b)
z zakresu techniki pracy oraz wykonywania czynności administracji sądowej istotnych
dla prawidłowego przygotowania wniosku o pomoc prawną, europejskiego nakazu aresztowania
oraz innych orzeczeń podlegających wzajemnemu uznawaniu,
c)
o zasadach i trybie współpracy w ramach Europejskiej Sieci Sądowej,
d)
o zasadach i trybie ustalenia organu właściwego w państwie obcym do wykonania wniosku
o pomoc prawną lub udzielenia informacji dotyczącej stanu realizacji tego wniosku,
e)
o zasadach i trybie ustalenia organu właściwego w państwie obcym do wykonania europejskiego
nakazu aresztowania lub innego orzeczenia podlegającego wzajemnemu uznawaniu lub udzielenia
informacji dotyczącej stanu realizacji tego nakazu lub orzeczenia,
f)
o sposobie uzyskania informacji o treści standardów wynikających z Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie
dnia 4 listopada 1950 r.;
2)
informuje prezesa właściwego sądu lub przewodniczącego właściwego wydziału o celowości
zorganizowania narady sędziów, asesorów sądowych i referendarzy sądowych, w szczególności
w celu przedstawienia zagadnień prawnych budzących wątpliwości oraz zagadnień, w których
orzecznictwo jest niejednolite, a także w celu zapewnienia przestrzegania standardów
wynikających z Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie
dnia 4 listopada 1950 r., oraz może brać w niej udział;
3)
informuje prezesa właściwego sądu o potrzebie analizy orzecznictwa i ewentualnego
wystąpienia z informacją, o której mowa w art. 22 § 1 pkt 2;
4)
informuje sędziów, asesorów sądowych, referendarzy sądowych i asystentów sędziów o
istotnym bieżącym orzecznictwie Sądu Najwyższego i organów międzynarodowych;
5)
kontroluje aktualność informacji umieszczonych na stronach internetowych sądu.
§ 3.
Koordynator do spraw współpracy międzynarodowej i praw człowieka w sprawach karnych
wykonuje zadania, o których mowa w § 2, we wszystkich sądach na obszarze właściwości
danego sądu okręgowego.
§ 4.
Koordynatorowi do spraw współpracy międzynarodowej i praw człowieka w sprawach karnych
udostępnia się akta sądowe w celu wykonywania przez niego zadań, o których mowa w
§ 2.
§ 5.
Koordynatora do spraw współpracy międzynarodowej i praw człowieka w sprawach karnych
powołuje prezes sądu okręgowego, w drodze zarządzenia, spośród sędziów, asesorów sądowych
lub referendarzy sądowych tego sądu okręgowego lub sądów rejonowych na obszarze jego
właściwości wyróżniających się wiedzą z zakresu współpracy międzynarodowej, prawa
europejskiego i praw człowieka oraz wykazujących odpowiednią znajomość języków obcych.
Art. 17.
(uchylony)
Art. 18.
§ 1.
Sąd apelacyjny dzieli się na wydziały:
1)
cywilny - do spraw z zakresu prawa cywilnego, prawa rodzinnego i opiekuńczego, jak również spraw gospodarczych oraz innych spraw z zakresu prawa
gospodarczego i cywilnego należących do sądu gospodarczego na podstawie odrębnych
ustaw;
2)
karny - do spraw z zakresu prawa karnego oraz spraw zgodności z prawdą oświadczeń
lustracyjnych;
3)
pracy i ubezpieczeń społecznych - do spraw z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych.
§ 2.
(uchylony)
Art. 18a.
W sądach mogą być tworzone wydziały inne niż wymienione w art. 12, 16 lub art. 18.
Art. 18b.
Poza siedzibą sądu mogą być tworzone wydziały zamiejscowe, a poza siedzibą sądu okręgowego
także ośrodki zamiejscowe.
Art. 19.
§ 1.
Minister Sprawiedliwości tworzy i znosi wydziały oraz wydziały i ośrodki zamiejscowe
sądów w drodze zarządzenia, mając na względzie potrzebę zapewnienia racjonalnej organizacji
sądownictwa, w szczególności przez dostosowanie liczby, rodzaju i wielkości wydziałów
do obciążenia wpływem spraw, właściwą skalę etatyzacji, ekonomię postępowania sądowego
oraz konieczność prawidłowego wykonywania czynności nadzorczych, w celu zagwarantowania
realizacji prawa obywatela do rozpoznania jego sprawy w rozsądnym terminie; w zarządzeniu
o utworzeniu wydziału oraz wydziału lub ośrodka zamiejscowego należy określić jego
siedzibę, obszar właściwości oraz zakres spraw przekazanych do rozpoznawania.
§ 1a.
Przy tworzeniu wydziałów egzekucyjnych uwzględnia się ponadto konieczność prawidłowego
i sprawnego wykonywania nadzoru judykacyjnego nad komornikami sądowymi, mając na względzie
w szczególności:
1)
wpływ spraw, o których mowa w art. 12 § 1 pkt 7;
2)
liczbę komorników sądowych, którzy podlegaliby nadzorowi judykacyjnemu utworzonego
wydziału;
3)
liczbę spraw prowadzonych przez komorników sądowych, którzy podlegaliby nadzorowi
judykacyjnemu utworzonego wydziału.
§ 2.
W przypadku zniesienia wydziału lub ośrodka zamiejscowego sądu, pracownicy zatrudnieni
w zniesionej jednostce przechodzą do odpowiedniego sądu.
Art. 20.
Minister Sprawiedliwości, po zasięgnięciu opinii Krajowej Rady Sądownictwa, w drodze
rozporządzeń:
1)
tworzy i znosi sądy oraz ustala ich siedziby, obszary właściwości i zakres rozpoznawanych
przez nie spraw,
1a)
może przekazać jednemu sądowi apelacyjnemu rozpoznawanie spraw własności intelektualnej
z właściwości lub części obszarów właściwości innych sądów apelacyjnych,
2)
może przekazać jednemu sądowi okręgowemu rozpoznawanie spraw z zakresu prawa pracy
lub ubezpieczeń społecznych z właściwości lub części obszarów właściwości innych sądów
okręgowych, działających na obszarze tej samej apelacji, a jednemu sądowi rejonowemu
- rozpoznawanie spraw z zakresu prawa pracy lub ubezpieczeń społecznych z właściwości
lub części obszarów właściwości innych sądów rejonowych, działających w tym samym
okręgu sądowym,
3)
może przekazać jednemu sądowi okręgowemu rozpoznawanie spraw gospodarczych oraz innych
spraw z zakresu prawa gospodarczego i cywilnego, należących do sądu gospodarczego
na podstawie odrębnych ustaw, z właściwości lub części obszarów właściwości innych
sądów okręgowych, działających na obszarze tej samej apelacji, a jednemu sądowi rejonowemu
- rozpoznawanie spraw gospodarczych oraz innych spraw z zakresu prawa gospodarczego
i cywilnego, należących do sądu gospodarczego na podstawie odrębnych ustaw, z właściwości
lub części obszarów właściwości innych sądów rejonowych,
3a)
może przekazać jednemu sądowi okręgowemu rozpoznawanie spraw własności intelektualnej
z właściwości lub części obszarów właściwości innych sądów okręgowych,
4)
może przekazać jednemu sądowi okręgowemu rozpoznawanie spraw zgodności z prawdą oświadczeń
lustracyjnych z właściwości innych sądów okręgowych, działających na obszarze tej
samej apelacji,
5)
może przekazać jednemu sądowi rejonowemu rozpoznawanie spraw z zakresu prawa rodzinnego i opiekuńczego, spraw dotyczących demoralizacji i czynów karalnych nieletnich, leczenia
osób uzależnionych od alkoholu oraz od środków odurzających i psychotropowych oraz
spraw należących do sądu opiekuńczego na podstawie odrębnych ustaw, z właściwości
lub części obszarów właściwości innych sądów rejonowych, działających w tym samym
okręgu sądowym,
6)
może przekazać jednemu sądowi rejonowemu prowadzenie ksiąg wieczystych z właściwości
lub części obszarów właściwości innych sądów rejonowych, działających w tym samym
okręgu sądowym,
7)
może przekazać jednemu sądowi rejonowemu rozpoznawanie spraw w elektronicznym postępowaniu
upominawczym z właściwości innych sądów rejonowych,
8)
może przekazać jednemu sądowi rejonowemu rozpoznawanie wniosków o nadanie klauzuli
wykonalności decyzjom wydanym przez Radę, Komisję Europejską, Europejski Bank Centralny,
Urząd Harmonizacji w ramach Rynku Wewnętrznego oraz wyrokom Trybunału Sprawiedliwości
Unii Europejskiej z właściwości innych sądów rejonowych,
9)
wyznacza sądy okręgowe właściwe do rozpoznawania spraw z zakresu ochrony unijnych
znaków towarowych i wzorów wspólnotowych (sądy unijnych znaków towarowych i wzorów
wspólnotowych) oraz ustala ich obszary właściwości w tych sprawach,
9a5)Dodany przez art. 7 pkt 1 ustawy z dnia 9 marca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 614), która weszła w życie z dniem 1 lipca 2023 r.; wszedł w życie z dniem 1 stycznia 2024 r.)
wyznacza jeden sąd rejonowy i jeden sąd okręgowy właściwe do rozpoznawania spraw w
europejskim postępowaniu nakazowym oraz w europejskim postępowaniu w sprawie drobnych
roszczeń wszczętych za pośrednictwem systemu teleinformatycznego obsługującego te
postępowania,
10)
może przekazać jednemu sądowi rejonowemu rozpoznanie spraw, o których mowa w art.
12 § 1 pkt 7, z właściwości lub części obszarów właściwości innych sądów rejonowych
- kierując się potrzebą zapewnienia racjonalnej organizacji sądownictwa, przez dostosowanie
liczby sądów, ich wielkości i obszarów właściwości do zakresu obciążenia wpływem spraw,
a także uwzględniając ekonomię postępowania sądowego, w celu zagwarantowania realizacji
prawa obywatela do rozpoznania jego sprawy w rozsądnym terminie.
Art. 20a.
§ 1.
Minister Sprawiedliwości, mając na względzie racjonalne wykorzystanie kadr sądownictwa
powszechnego, potrzeby wynikające z obciążenia zadaniami poszczególnych sądów, przydziela
nowe stanowiska sędziowskie oraz asesorskie poszczególnym sądom.
§ 2.
W razie zwolnienia stanowiska sędziowskiego lub asesorskiego w sądzie działającym
na obszarze danej apelacji prezes sądu apelacyjnego, w terminie czternastu dni od
dnia zwolnienia stanowiska, zawiadamia o tym Ministra Sprawiedliwości. Minister Sprawiedliwości,
na podstawie kryteriów, o których mowa w § 1, oraz mając na względzie zapewnienie
stanowisk asesorskich egzaminowanym aplikantom aplikacji sędziowskiej:
1)
przydziela stanowisko danemu albo innemu sądowi, w razie potrzeby po przekształceniu
odpowiednio w stanowisko sędziowskie lub asesorskie, albo
2)
stanowisko znosi.
§ 2a.
W razie planowanego zwolnienia stanowiska sędziowskiego w sądzie działającym na obszarze
danej apelacji przez sędziego, który przechodzi w stan spoczynku po osiągnięciu wymaganego
wieku, prezes sądu apelacyjnego, nie później niż na pięć miesięcy przed zwolnieniem
stanowiska, zawiadamia o tym Ministra Sprawiedliwości. Przepis § 2 zdanie drugie stosuje
się odpowiednio.
§ 2b.
W przypadku przydzielenia stanowiska asesorskiego Minister Sprawiedliwości przydziela
stanowisko wydziałowi lub wydziałom po zasięgnięciu opinii prezesa właściwego sądu.
Przepis art. 22a § 4 stosuje się odpowiednio.
§ 3.
Stanowisko asesorskie przekształca się z mocy prawa w stanowisko sędziowskie z chwilą
powołania zajmującego je asesora sądowego do pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim.
§ 4.
O wolnych stanowiskach sędziowskich Minister Sprawiedliwości obwieszcza w Dzienniku
Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”.
§ 5.
O wolnym stanowisku sędziowskim nie obwieszcza się, jeżeli jego obsadzenie następuje
w drodze przeniesienia służbowego sędziego równorzędnego sądu lub w trybie określonym
w art. 74 albo przeniesienia służbowego asesora sądowego.
Rozdział 3
Organy sądów
Art. 21.
§ 1.
Organami sądów są:
1)
w sądzie rejonowym - prezes sądu i dyrektor sądu, z zastrzeżeniem art. 21a § 1;
2)
w sądzie okręgowym - prezes sądu, kolegium sądu i dyrektor sądu;
3)
w sądzie apelacyjnym - prezes sądu, kolegium sądu i dyrektor sądu.
§ 1a.
(uchylony)
§ 1b.
(uchylony)
§ 2.
(uchylony)
§ 3.
(uchylony)
Art. 21a.
§ 1.
W sądzie rejonowym można powołać dyrektora sądu, jeżeli uzasadniają to względy organizacyjne,
a w szczególności wielkość sądu mierzona liczbą stanowisk sędziowskich, asesorskich
i referendarskich oraz zatrudnionych w nim pracowników lub odległość od sądu okręgowego.
W sądzie rejonowym, w którym nie powołuje się dyrektora sądu, zadania dyrektora sądu
wykonuje dyrektor przełożonego sądu okręgowego, który przejmuje także prowadzenie
gospodarki finansowej tego sądu.
§ 2.
Minister Sprawiedliwości jest zwierzchnikiem służbowym dyrektora sądu.
§ 3.
Prezes sądu wykonuje w stosunku do dyrektora sądu czynności z zakresu prawa pracy,
z wyjątkiem czynności zastrzeżonych dla Ministra Sprawiedliwości.
Art. 22.
§ 1.
Prezes sądu:
1)
kieruje sądem i reprezentuje sąd na zewnątrz, z wyjątkiem spraw należących do kompetencji
dyrektora sądu, a w szczególności:
a)
kieruje działalnością administracyjną sądu, w zakresie wskazanym w art. 8 pkt 2, aa)
co najmniej raz w roku określa potrzeby sądu konieczne dla zapewnienia warunków prawidłowego
funkcjonowania i sprawnego wykonywania przez sąd zadań, o których mowa w art. 1 §
2 i 3, biorąc pod uwagę przewidywany ich zakres,
b)
jest zwierzchnikiem służbowym sędziów, asesorów sądowych, referendarzy sądowych, asystentów
sędziów danego sądu oraz kierownika i specjalistów opiniodawczego zespołu sądowych
specjalistów,
c)
powierza sędziom, asesorom sądowym i referendarzom sądowym pełnienie funkcji i zwalnia
z ich pełnienia, chyba że ustawa stanowi inaczej;
2)
dokonuje analizy orzecznictwa w kierowanym sądzie pod względem poziomu jego jednolitości
oraz informuje sędziów i asesorów sądowych o wynikach tej analizy, a w razie stwierdzenia
istotnych rozbieżności w orzecznictwie informuje o nich Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego;
3)
pełni inne czynności przewidziane w ustawie oraz przepisach odrębnych.
§ 1a.
(uchylony)
§ 1b.
(uchylony)
§ 2.
W zakresie kierowania działalnością administracyjną sądu, prezes sądu podlega prezesowi
sądu przełożonego oraz Ministrowi Sprawiedliwości.
§ 3.
(uchylony)
§ 4.
(uchylony)
§ 5.
(uchylony)
§ 6.
(uchylony)
Art. 22a.
§ 1.
Prezes sądu apelacyjnego w sądzie apelacyjnym po zasięgnięciu opinii kolegium sądu
apelacyjnego, prezes sądu okręgowego w sądzie okręgowym po zasięgnięciu opinii kolegium
sądu okręgowego a prezes sądu rejonowego w sądzie rejonowym po zasięgnięciu opinii
kolegium właściwego sądu okręgowego ustalają podział czynności, który określa:
1)
przydział sędziów, asesorów sądowych i referendarzy sądowych do wydziałów sądu,
2)
zakres obowiązków sędziów, asesorów sądowych i referendarzy sądowych i sposób ich
uczestniczenia w przydziale spraw,
3)
plan dyżurów oraz zastępstw sędziów, asesorów sądowych i referendarzy sądowych
- przy uwzględnieniu specjalizacji sędziów, asesorów sądowych i referendarzy sądowych
w rozpoznawaniu poszczególnych rodzajów spraw, konieczności zapewnienia właściwego
rozmieszczenia sędziów, asesorów sądowych i referendarzy sądowych w wydziałach sądu
i równomiernego rozłożenia ich obowiązków oraz potrzeby zagwarantowania sprawnego
postępowania sądowego.
§ 1a.
Asesorów sądowych przydziela się do wydziałów, zgodnie z wyborem dokonanym w trybie
art. 33a ust. 5 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o Krajowej Szkole Sądownictwa i
Prokuratury .
§ 2.
Do wydziału ksiąg wieczystych oraz wydziału gospodarczego do spraw rejestru zastawów
przydziela się wyłącznie referendarzy sądowych, chyba że nie jest to możliwe.
§ 3.
Jeżeli do wydziałów, o których mowa w § 2, przydzielono wyłącznie referendarzy sądowych,
czynności, do których referendarze nie są uprawnieni, włącza się do zakresu obowiązków
sędziów i asesorów sądowych orzekających w innych wydziałach.
§ 4.
Prezes sądu może ustalić nowy podział czynności w całości lub części w każdym czasie,
jeżeli przemawiają za tym względy, o których mowa w § 1. W przypadku asesorów sądowych,
o których mowa w § 1a, zmiana zakresu obowiązków skutkująca przeniesieniem do innego
wydziału sądu jest możliwa w przypadkach szczególnie uzasadnionych, nie wcześniej
jednak niż po upływie roku służby i tylko raz.
§ 4a.
Przeniesienie sędziego do innego wydziału wymaga zgody sędziego.
§ 4b.
Nie wymaga zgody sędziego przeniesienie go do innego wydziału, jeżeli:
1)
przeniesienie następuje do wydziału, w którym rozpoznaje się sprawy z tego samego
zakresu;
2)
żaden inny sędzia w wydziale, z którego następuje przeniesienie, nie wyraził zgody
na przeniesienie;
3)
przenoszony sędzia jest przydzielony do wydziału, o którym mowa w § 2.
§ 4c.
Przepisów § 4b pkt 1 i 2 nie stosuje się do sędziego, którego w okresie trzech lat
przeniesiono do innego wydziału bez jego zgody. Przy przeniesieniu sędziego do innego
wydziału bez jego zgody w przypadku, o którym mowa w § 4b pkt 2, bierze się pod uwagę
w szczególności staż pracy sędziów w wydziale, z którego następuje przeniesienie.
§ 5.
Sędzia lub asesor sądowy, któremu zmieniono podział czynności w sposób skutkujący
zmianą zakresu jego obowiązków, w szczególności przeniesieniem do innego wydziału
sądu, może odwołać się do Krajowej Rady Sądownictwa w terminie siedmiu dni od dnia
otrzymania nowego zakresu obowiązków. Odwołanie nie przysługuje w przypadku:
1)
przeniesienia do wydziału, w którym rozpoznaje się sprawy z tego samego zakresu;
2)
powierzenia obowiązków w tym samym wydziale na zasadach obowiązujących pozostałych
sędziów, a w szczególności odwołania przydziału do sekcji lub innej formy specjalizacji.
§ 6.
Odwołanie, o którym mowa w § 5, wnosi się za pośrednictwem prezesa sądu, który dokonał
podziału czynności objętego odwołaniem. Prezes sądu przekazuje odwołanie Krajowej
Radzie Sądownictwa w terminie 14 dni od dnia jego otrzymania wraz ze stanowiskiem
w sprawie. Krajowa Rada Sądownictwa podejmuje uchwałę uwzględniającą albo oddalającą
odwołanie sędziego, mając na uwadze względy, o których mowa w § 1. Uchwała Krajowej
Rady Sądownictwa w sprawie odwołania, o którym mowa w § 5, nie wymaga uzasadnienia.
Od uchwały Krajowej Rady Sądownictwa odwołanie nie przysługuje. Do czasu podjęcia
uchwały sędzia lub asesor sądowy wykonuje obowiązki dotychczasowe.
Art. 22b.
§ 1.
Prezesa sądu zastępuje wiceprezes sądu, a w razie jego nieobecności - wyznaczony sędzia.
§ 2.
Jeżeli prezes sądu nie został powołany, funkcję prezesa sądu wykonuje, przez okres
nie dłuższy niż sześć miesięcy, wiceprezes sądu. W sądzie, w którym powołano więcej
niż jednego wiceprezesa sądu, funkcję prezesa sądu wykonuje wiceprezes sądu najstarszy
służbą. Jeżeli w sądzie nie został powołany wiceprezes sądu, funkcję prezesa sądu,
przez okres nie dłuższy niż sześć miesięcy, wykonuje najstarszy służbą sędzia pełniący
funkcję przewodniczącego wydziału w tym sądzie.
§ 3.
Liczbę wiceprezesów sądu apelacyjnego ustala Minister Sprawiedliwości, po zasięgnięciu
opinii prezesa tego sądu, biorąc pod uwagę liczbę stanowisk sędziowskich w tym sądzie,
liczbę nadzorowanych sądów okręgowych i rejonowych oraz liczbę stanowisk sędziowskich,
asesorskich i referendarskich w tych sądach.
§ 4.
Liczbę wiceprezesów sądu okręgowego ustala Minister Sprawiedliwości, po zasięgnięciu
opinii prezesa tego sądu oraz prezesa przełożonego sądu apelacyjnego, biorąc pod uwagę
liczbę stanowisk sędziowskich i referendarskich w tym sądzie, liczbę nadzorowanych
sądów rejonowych oraz liczbę stanowisk sędziowskich, asesorskich i referendarskich
w tych sądach.
§ 5.
Liczbę wiceprezesów sądu rejonowego ustala prezes sądu apelacyjnego, po zasięgnięciu
opinii prezesa sądu rejonowego oraz opinii prezesa przełożonego sądu okręgowego, biorąc
pod uwagę liczbę stanowisk sędziowskich, asesorskich i referendarskich w sądzie rejonowym.
§ 6.
W przypadku zmiany liczby stanowisk sędziowskich, asesorskich lub referendarskich
w danym sądzie lub liczby i wielkości nadzorowanych sądów okręgowych lub rejonowych,
liczba wiceprezesów danego sądu może być ustalona ponownie.
Art. 23.
§ 1.
Prezesa sądu apelacyjnego powołuje Minister Sprawiedliwości spośród sędziów sądu apelacyjnego
albo sądu okręgowego. Po powołaniu prezesa sądu apelacyjnego Minister Sprawiedliwości
przedstawia go właściwemu zgromadzeniu ogólnemu sędziów sądu apelacyjnego.
§ 2.
Wiceprezesa sądu apelacyjnego powołuje Minister Sprawiedliwości spośród sędziów sądu
apelacyjnego albo sądu okręgowego, na wniosek prezesa tego sądu.
Art. 24.
§ 1.
Prezesa sądu okręgowego powołuje Minister Sprawiedliwości spośród sędziów sądu apelacyjnego,
sądu okręgowego albo sądu rejonowego. Po powołaniu prezesa sądu okręgowego Minister
Sprawiedliwości przedstawia go właściwemu zgromadzeniu ogólnemu sędziów sądu okręgowego.
§ 2.
Wiceprezesa sądu okręgowego powołuje Minister Sprawiedliwości spośród sędziów sądu
apelacyjnego, sądu okręgowego albo sądu rejonowego, na wniosek prezesa tego sądu.
Art. 25.
§ 1.
Prezesa sądu rejonowego powołuje Minister Sprawiedliwości spośród sędziów sądu okręgowego
albo sądu rejonowego. Po powołaniu prezesa sądu rejonowego Minister Sprawiedliwości
albo prezes przełożonego sądu apelacyjnego albo sądu okręgowego przedstawia go zgromadzeniu
sędziów sądu rejonowego.
§ 2.
Wiceprezesa sądu rejonowego powołuje Minister Sprawiedliwości spośród sędziów sądu
okręgowego albo sądu rejonowego, na wniosek prezesa tego sądu.
Art. 25a.
Art. 26.
§ 1.
Prezes sądu apelacyjnego oraz prezes sądu okręgowego są powoływani na okres sześciu
lat i nie mogą być ponownie powołani do pełnienia funkcji prezesa lub wiceprezesa
sądu w tym sądzie przed upływem sześciu lat od zakończenia kadencji.
§ 2.
Wiceprezes sądu apelacyjnego oraz wiceprezes sądu okręgowego są powoływani na okres
sześciu lat i nie mogą być ponownie powołani do pełnienia tej samej funkcji w tym
sądzie przed upływem sześciu lat od zakończenia kadencji.
§ 3.
Prezes sądu rejonowego jest powoływany na okres czterech lat, najwyżej na dwie kolejne
kadencje, i nie może być powołany do pełnienia funkcji prezesa lub wiceprezesa sądu
rejonowego przed upływem czterech lat od zakończenia pełnienia tej funkcji.
§ 4.
Wiceprezes sądu rejonowego jest powoływany na okres czterech lat, najwyżej na dwie
kolejne kadencje.
§ 5.
W przypadku podziału sądu lub połączenia sądów, przy obejmowaniu funkcji prezesa lub
wiceprezesa w sądzie utworzonym wskutek podziału lub połączenia, do okresu kadencji
zalicza się okres pełnienia takiej samej funkcji w sądzie, który uległ podziałowi
lub połączeniu.
Art. 27.
§ 1.
Prezes i wiceprezes sądu mogą być odwołani przez Ministra Sprawiedliwości w toku kadencji
w przypadku:
1)
rażącego lub uporczywego niewywiązywania się z obowiązków służbowych;
2)
gdy dalszego pełnienia funkcji nie da się pogodzić z innych powodów z dobrem wymiaru
sprawiedliwości;
3)
stwierdzenia szczególnie niskiej efektywności działań w zakresie pełnionego nadzoru
administracyjnego lub organizacji pracy w sądzie lub sądach niższych;
4)
złożenia rezygnacji z pełnionej funkcji.
§ 2.
Odwołanie prezesa albo wiceprezesa sądu następuje po zasięgnięciu opinii kolegium
właściwego sądu. Zamiar odwołania, wraz z pisemnym uzasadnieniem, Minister Sprawiedliwości
przedstawia kolegium właściwego sądu w celu uzyskania opinii.
§ 3.
Występując o opinię, o której mowa w § 2, Minister Sprawiedliwości może zawiesić prezesa
albo wiceprezesa sądu w pełnieniu czynności. Przepis art. 22b § 2 stosuje się odpowiednio.
§ 4.
Kolegium właściwego sądu wyraża opinię, o której mowa w § 2, po wysłuchaniu prezesa
albo wiceprezesa sądu, którego dotyczy zamiar odwołania. Osoba, której dotyczy zamiar
odwołania, nie uczestniczy w głosowaniu nad opinią, nawet jeśli jest członkiem kolegium
właściwego sądu.
§ 5.
Pozytywna opinia kolegium właściwego sądu upoważnia Ministra Sprawiedliwości do odwołania
jego prezesa albo wiceprezesa. Niewydanie opinii w terminie trzydziestu dni od dnia
przedstawienia przez Ministra Sprawiedliwości zamiaru odwołania prezesa albo wiceprezesa
sądu nie stoi na przeszkodzie odwołaniu.
§ 5a.
Jeżeli opinia kolegium właściwego sądu w przedmiocie odwołania jego prezesa albo wiceprezesa
jest negatywna, Minister Sprawiedliwości może przedstawić zamiar odwołania, wraz z
pisemnym uzasadnieniem, Krajowej Radzie Sądownictwa. Negatywna opinia Krajowej Rady
Sądownictwa jest dla Ministra Sprawiedliwości wiążąca, jeżeli uchwała w tej sprawie
została podjęta większością dwóch trzecich głosów. Niewydanie opinii przez Krajową
Radę Sądownictwa w terminie trzydziestu dni od dnia przedstawienia przez Ministra
Sprawiedliwości zamiaru odwołania prezesa albo wiceprezesa sądu nie stoi na przeszkodzie
odwołaniu.
§ 6.
W przypadku złożenia przez prezesa albo wiceprezesa sądu rezygnacji z pełnionej funkcji
w toku kadencji, Minister Sprawiedliwości odwołuje go bez zasięgania opinii, o których
mowa w § 2 oraz 5a.
§ 7.
Prezes sądu rejonowego może być odwołany także przez Ministra Sprawiedliwości w przypadku
rażącego niewywiązywania się z obowiązków służbowych w zakresie nadzoru nad komornikami
sądowymi działającymi przy tym sądzie. Przepisy § 2-5 stosuje się odpowiednio.
Art. 28.
§ 1.
Kolegium sądu apelacyjnego składa się z:
1)
prezesa sądu apelacyjnego;
2)
prezesów sądów okręgowych z obszaru właściwości sądu apelacyjnego.
§ 27)W brzmieniu ustalonym przez art. 6 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..
Członek kolegium może upoważnić sędziego sądu, którego jest prezesem, do wykonywania
w jego zastępstwie na posiedzeniu kolegium praw członka kolegium.
§ 3.
Przewodniczącym kolegium sądu apelacyjnego jest prezes tego sądu, a w razie jego nieobecności
- najstarszy służbą członek kolegium.
§ 4.
Uchwały zapadają większością głosów. Do podjęcia uchwały jest wymagana obecność co
najmniej połowy wszystkich członków kolegium sądu apelacyjnego. Prezes sądu nie bierze
udziału w podejmowaniu uchwał w przypadku wyrażania przez kolegium opinii w sprawach,
w których decyzje należą do jego kompetencji. W przypadku równej liczby głosów, przesądza
głos przewodniczącego, a jeżeli prezes sądu apelacyjnego nie bierze udziału w głosowaniu
przesądza głos najstarszego służbą członka kolegium.
§ 5.
Głosowanie jest tajne, jeżeli żądanie takie zgłosi chociażby jeden z obecnych członków
kolegium sądu apelacyjnego.
§ 6.
W uzasadnionych przypadkach przewodniczący kolegium może zarządzić przeprowadzenie
głosowania w trybie obiegowym. Głosowanie jest wówczas jawne. Głosowanie w trybie
obiegowym jest ważne, jeżeli w terminie wyznaczonym na zajęcie stanowiska głos odda
co najmniej połowa członków kolegium.
§ 7.
W posiedzeniach kolegium zwoływanych w celu zaopiniowania kandydatów na stanowiska
sędziów sądu apelacyjnego mogą uczestniczyć, z prawem udziału w głosowaniu wyłącznie
w tych sprawach, delegaci zgromadzenia ogólnego sędziów sądu apelacyjnego.
§ 8.
Kolegium sądu apelacyjnego zbiera się w zależności od potrzeb, nie rzadziej jednak
niż raz na kwartał. Posiedzenia kolegium zwołuje prezes sądu apelacyjnego z własnej
inicjatywy lub na wniosek jednej trzeciej liczby członków kolegium.
§ 9.
W posiedzeniu kolegium sądu apelacyjnego, na którym ma być wyrażona opinia o projekcie
planu finansowego, o którym mowa w art. 178 § 1, uczestniczy dyrektor sądu apelacyjnego.
Art. 29.
§ 1.
Kolegium sądu apelacyjnego realizuje zadania określone w ustawie, a ponadto:
1)
wyraża opinię w sprawie powołania do pełnienia funkcji rzecznika prasowego albo powierzenia
obowiązków rzecznika prasowego w sądzie apelacyjnym oraz wyraża opinię w sprawie zwolnienia
z pełnienia tej funkcji albo wykonywania tych obowiązków;
1a)
opiniuje kandydatów na stanowiska sędziów sądu apelacyjnego;
2)
rozpatruje wnioski wynikające z wizytacji i lustracji sądów;
3)
wyraża opinię o projekcie planu finansowego, o którym mowa w art. 178 § 1;
4)
wyraża opinię w sprawach osobowych sędziów;
5)
wypowiada się w przypadkach zachowań sędziów naruszających zasady etyki;
6)
wyraża opinię w innych sprawach przedstawionych przez prezesa sądu apelacyjnego, Krajową
Radę Sądownictwa oraz Ministra Sprawiedliwości.
§ 2.
(uchylony)
Art. 30.
§ 1.
Kolegium sądu okręgowego składa się z:
1)
prezesa sądu okręgowego;
2)
prezesów sądów rejonowych z obszaru właściwości sądu okręgowego.
§ 2.
Do kolegium sądu okręgowego stosuje się odpowiednio przepisy art. 28 § 2-6, 8 i 9.
§ 3.
W posiedzeniach kolegium zwoływanych w celu zaopiniowania kandydatów na stanowiska
sędziów sądu okręgowego mogą uczestniczyć, z prawem udziału w głosowaniu wyłącznie
w tych sprawach, delegaci zgromadzenia ogólnego sędziów sądu okręgowego.
§ 4.
W posiedzeniach kolegium zwoływanych w celu zaopiniowania kandydatów na stanowiska
sędziów sądu rejonowego mogą uczestniczyć, z prawem udziału w głosowaniu wyłącznie
w tych sprawach, delegaci zgromadzeń ogólnych sądów rejonowych z okręgu sądowego.
Art. 31.
§ 1.
Kolegium sądu okręgowego realizuje zadania określone w ustawie, a ponadto:
1)
wyraża opinię w sprawie powołania do pełnienia funkcji rzecznika prasowego albo powierzenia
obowiązków rzecznika prasowego w sądzie okręgowym oraz wyraża opinię w sprawie zwolnienia
z pełnienia tej funkcji albo wykonywania tych obowiązków;
1a)
opiniuje kandydatów na stanowiska sędziów sądu okręgowego i sędziów sądów rejonowych;
2)
rozpatruje wnioski wynikające z wizytacji i lustracji sądów;
3)
wyraża opinię o projektach planów finansowych, o których mowa w art. 178 § 1;
4)
wyraża opinię w sprawach osobowych sędziów sądu okręgowego, sędziów sądów rejonowych
oraz asesorów sądowych, działających w okręgu sądowym;
4a)
(uchylony)
5)
wypowiada się w przypadkach zachowań sędziów i asesorów sądowych naruszających zasady
etyki;
6)
wyraża opinię w innych sprawach przedstawionych przez prezesa sądu okręgowego, prezesa
sądu apelacyjnego, Krajową Radę Sądownictwa oraz Ministra Sprawiedliwości.
§ 2.
W sprawach istotnych dla danego sądu rejonowego kolegium sądu okręgowego może zasięgnąć
opinii sędziów tego sądu, wyrażonej na zgromadzeniu ogólnym sędziów tego sądu.
§ 3.
(uchylony)
Art. 31a.
§ 1.
Dyrektor sądu:
18)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 1 lit. a tiret pierwsze ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego, ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych, ustawy - Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1860), która weszła w życie z dniem 28 września 2023 r.; weszło w życie z dniem 1 stycznia 2024 r.)
kieruje działalnością administracyjną sądu, w zakresie wskazanym w art. 8 pkt 1, z
wyjątkiem § 1a i 1b;
2)
wykonuje zadania przypisane, na podstawie odrębnych przepisów, kierownikowi jednostki
w zakresie finansowym, gospodarczym, kontroli finansowej, gospodarowania mieniem Skarbu
Państwa oraz audytu wewnętrznego w tych obszarach;
39)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 1 lit. a tiret drugie ustawy, o której mowa w odnośniku 8; weszło w życie z dniem 1 stycznia 2024 r.)
jest zwierzchnikiem służbowym i dokonuje czynności z zakresu prawa pracy oraz reprezentuje
sąd w tym zakresie wobec pracowników sądu, z wyłączeniem sędziów, asesorów sądowych,
referendarzy sądowych, kuratorów zawodowych, asystentów sędziów oraz kierowników i
specjalistów opiniodawczych zespołów sądowych specjalistów, z wyjątkiem § 1b;
4)
określa, w porozumieniu z prezesem sądu, rozmieszczenie i liczbę poszczególnych stanowisk
w wydziałach sądu, na których są zatrudniani pracownicy sądu, z wyłączeniem sędziów,
asesorów sądowych, referendarzy sądowych, kuratorów zawodowych i asystentów sędziów;
5)
reprezentuje Skarb Państwa w zakresie powierzonego mienia i zadań sądu;
6)
dysponuje rachunkami depozytowymi Ministra Finansów, o których mowa w art. 83a ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, z wyłączeniem rachunków, na których zostały zdeponowane sumy depozytowe powszechnych
jednostek organizacyjnych prokuratury, z zastrzeżeniem art. 83a ust. 2 tej ustawy.
§ 1a10)Dodany przez art. 2 pkt 1 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 8; weszła w życie z dniem 1 stycznia 2024 r..
Dyrektor sądu apelacyjnego kieruje działalnością administracyjną sądów działających
na obszarze danej apelacji, dotyczącą realizacji zadań z zakresu informatyzacji sądownictwa
oraz obsługi informatycznej sądów.
§ 1b10)Dodany przez art. 2 pkt 1 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 8; weszła w życie z dniem 1 stycznia 2024 r..
Dyrektor sądu apelacyjnego jest zwierzchnikiem służbowym i dokonuje czynności z zakresu
prawa pracy oraz reprezentuje sąd w tym zakresie wobec pracowników sądu wykonujących
zadania, o których mowa w § 1a, w sądach działających na obszarze właściwości danej
apelacji.
§ 2.
Dyrektor sądu apelacyjnego sporządza roczne sprawozdanie z działalności sądów działających
na obszarze apelacji, w zakresie powierzonych mu zadań, na podstawie sprawozdań z
działalności sądów okręgowych lub rejonowych, sporządzonych przez dyrektorów tych
sądów, w zakresie powierzonych im zadań.
§ 3.
W terminie do końca kwietnia każdego roku dyrektor sądu apelacyjnego, za pośrednictwem
prezesa sądu apelacyjnego, po zasięgnięciu opinii zgromadzenia ogólnego sędziów sądu
apelacyjnego, przedkłada Ministrowi Sprawiedliwości sprawozdanie za rok poprzedni.
Art. 32.
§ 1.
Dyrektora sądu zatrudnia się na podstawie powołania. Dyrektora sądu powołuje i odwołuje
Minister Sprawiedliwości.
§ 2.
(uchylony)
§ 3.
Przed powołaniem dyrektora sądu Minister Sprawiedliwości zasięga informacji o kandydacie
z Krajowego Rejestru Karnego.
§ 4.
(uchylony)
§ 5.
(uchylony)
§ 6.
(uchylony)
§ 7.
(uchylony)
§ 7a.
W razie potrzeby Minister Sprawiedliwości wyznacza, spośród pracowników sądu, osobę
pełniącą obowiązki dyrektora sądu do czasu jego powołania.
§ 8.
(uchylony)
§ 9.
Minister Sprawiedliwości może powołać zastępcę dyrektora sądu, jeżeli przemawiają
za tym szczególne względy, w tym wielkość sądu i zakres jego zadań. Przepisy § 1 i
3 stosuje się odpowiednio.
§ 10.
Jeżeli nie powołano zastępcy dyrektora sądu, dyrektor sądu, po uzyskaniu zgody Ministra
Sprawiedliwości, wyznacza spośród pracowników sądu osobę upoważnioną do wykonywania
zadań dyrektora sądu w określonym czasie i zakresie.
§ 11.
(uchylony)
Art. 32a.
§ 1.
Na stanowisko dyrektora sądu lub zastępcy dyrektora sądu może być powołana osoba,
która spełnia następujące warunki:
1)
korzysta z pełni praw cywilnych i obywatelskich;
2)
posiada tytuł zawodowy magistra albo równorzędny, o których mowa w ustawie z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce ;
3)
posiada wiedzę w zakresie zarządzania instytucjami publicznymi, finansów publicznych,
prowadzenia inwestycji i gospodarowania mieniem Skarbu Państwa;
4)
posiada co najmniej pięcioletni staż pracy, w tym co najmniej dwuletni na stanowisku
kierowniczym;
5)
nie została skazana prawomocnym wyrokiem za przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego
lub przestępstwo skarbowe;
6)
nie była karana zakazem pełnienia funkcji związanych z dysponowaniem środkami publicznymi,
o którym mowa w art. 31 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 17 grudnia 2004 r. o odpowiedzialności za naruszenie
dyscypliny finansów publicznych ;
7)
nie jest przeciwko niej prowadzone postępowanie o przestępstwo ścigane z oskarżenia
publicznego lub przestępstwo skarbowe.
§ 2.
(uchylony)
§ 3.
(uchylony)
§ 4.
(uchylony)
§ 5.
(uchylony)
§ 6.
(uchylony)
§ 7.
(uchylony)
§ 8.
(uchylony)
§ 9.
(uchylony)
§ 10.
(uchylony)
§ 11.
(uchylony)
§ 12.
(uchylony)
§ 13.
(uchylony)
Art. 32b.
(uchylony)
Art. 32c.
§ 1.
Dyrektorowi sądu i zastępcy dyrektora sądu przysługuje wynagrodzenie zasadnicze, którego
wysokość ustala Minister Sprawiedliwości.
§ 2.
Minister Sprawiedliwości może przyznać dyrektorowi sądu lub zastępcy dyrektora sądu
dodatek specjalny z tytułu okresowego zwiększenia obowiązków lub zadań, a także nagrodę
za szczególne osiągnięcia w pracy.
§ 3.
Minister Sprawiedliwości, po zasięgnięciu opinii Krajowej Rady Sądownictwa, określi,
w drodze rozporządzenia:
1)
wysokość wynagrodzenia zasadniczego dyrektora sądu oraz zastępcy dyrektora sądu,
2)
sposób ustalania wysokości dodatku specjalnego oraz nagrody za szczególne osiągnięcia
w pracy, które mogą być przyznane dyrektorowi sądu lub zastępcy dyrektora sądu
- uwzględniając rodzaj i zakres powierzanych im zadań, w szczególności wielkość jednostki
organizacyjnej, w której zadania są wykonywane.
Art. 32d.
§ 1.
Ze stanowiskiem dyrektora sądu oraz zastępcy dyrektora sądu nie można łączyć przynależności
do partii politycznych ani pełnienia funkcji publicznych.
§ 2.
Do dyrektora sądu oraz zastępcy dyrektora sądu stosuje się odpowiednio przepisy art. 6-7, art. 9-11 oraz art. 14a-18 ustawy z dnia 18 grudnia 1998 r. o pracownikach
sądów i prokuratury . Do ustalania uprawnień do dodatku za wieloletnią pracę i nagrody jubileuszowej stosuje
się zasady określone w przepisach wydanych na podstawie art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 18 grudnia 1998 r. o pracownikach sądów i prokuratury.
Rozdział 4
Samorząd sędziowski
Art. 33.
§ 1.
Zgromadzenie ogólne sędziów sądu apelacyjnego składa się z sędziów tego sądu. Mogą
w nim uczestniczyć sędziowie delegowani do pełnienia obowiązków sędziego w tym sądzie,
bez prawa udziału w głosowaniu.
§ 2.
Przewodniczącym zgromadzenia ogólnego sędziów sądu apelacyjnego jest prezes sądu apelacyjnego.
W razie nieobecności prezesa sądu obowiązki przewodniczącego pełni najstarszy służbą
wiceprezes sądu apelacyjnego.
§ 3.
Udział w posiedzeniu zgromadzenia ogólnego sędziów sądu apelacyjnego jest obowiązkowy,
o ile zarządzi tak prezes sądu apelacyjnego.
§ 4.
Sędziowie niebędący członkami zgromadzenia ogólnego sędziów sądu apelacyjnego mogą
brać udział w posiedzeniach zgromadzenia, bez prawa udziału w głosowaniu.
§ 5.
Uchwały zgromadzenia ogólnego sędziów sądu apelacyjnego zapadają zwykłą większością
głosów obecnych członków zgromadzenia. Głosowanie jest imienne. Lista oddanych głosów
jest jawna i stanowi załącznik do uchwały.
§ 6.
Zgromadzenie ogólne sędziów sądu apelacyjnego zbiera się co najmniej raz w roku; posiedzenia
zgromadzenia zwołuje prezes sądu apelacyjnego z własnej inicjatywy lub na wniosek
kolegium sądu apelacyjnego, kolegium sądu okręgowego, jednej piątej liczby członków
zgromadzenia albo na wniosek Ministra Sprawiedliwości. O terminie zgromadzenia prezes
sądu apelacyjnego zawiadamia z co najmniej dwutygodniowym wyprzedzeniem, przedstawiając
planowany porządek obrad.
Art. 34.
§ 1.
Zgromadzenie ogólne sędziów sądu apelacyjnego realizuje zadania określone w ustawach,
a w szczególności:
1)
wysłuchuje informacji prezesa sądu apelacyjnego o sytuacji w sądzie;
2)
może dokonać wyboru delegatów do udziału w posiedzeniach kolegium sądu zwoływanych
w celu zaopiniowania kandydatów na stanowiska sędziów sądu apelacyjnego;
3)
może wyrazić opinię o rocznym sprawozdaniu, o którym mowa w art. 31a § 2.
§ 2.
Wyboru delegatów, o których mowa w § 1 pkt 2, w liczbie równej liczbie członków kolegium
sądu apelacyjnego, dokonuje się w głosowaniu tajnym. Oddanie głosu następuje przez
wskazanie jednego kandydata na liście wszystkich zgłoszonych. Delegatami zostają kandydaci,
którzy uzyskali kolejno największą liczbę głosów. Jeżeli dwóch lub więcej uzyskało
równą liczbę głosów, w wyniku czego nie jest możliwe wybranie kandydatów w liczbie
równej liczbie członków kolegium sądu apelacyjnego, przeprowadza się ponowne głosowanie
z udziałem tylko tych kandydatów.
§ 3.
Wybór delegatów następuje na okres roku.
§ 4.
W przypadku wygaśnięcia kadencji delegata w wyniku złożenia rezygnacji, rozwiązania
albo wygaśnięcia jego stosunku służbowego, przejścia lub przeniesienia go w stan spoczynku
lub przeniesienia na inne miejsce służbowe albo powołania na inne stanowisko, delegatem
zostaje sędzia, który uzyskał kolejno największą liczbę głosów, o których mowa w §
2.
Art. 35.
§ 1.
Zgromadzenie ogólne sędziów sądu okręgowego składa się z wszystkich sędziów tego sądu.
Mogą w nim uczestniczyć sędziowie delegowani do pełnienia obowiązków sędziego w tym
sądzie, bez prawa udziału w głosowaniu.
§ 2.
Przewodniczącym zgromadzenia ogólnego sędziów sądu okręgowego jest prezes sądu okręgowego.
W razie nieobecności prezesa obowiązki przewodniczącego pełni najstarszy służbą wiceprezes
sądu okręgowego.
§ 3.
Udział w posiedzeniu zgromadzenia ogólnego sędziów sądu okręgowego jest obowiązkowy,
o ile zarządzi tak prezes sądu okręgowego.
§ 4.
Sędziowie niebędący członkami zgromadzenia ogólnego sędziów sądu okręgowego mogą brać
udział w posiedzeniach zgromadzenia, bez prawa udziału w głosowaniu.
§ 5.
Uchwały zgromadzenia ogólnego sędziów sądu okręgowego zapadają zwykłą większością
głosów obecnych członków zgromadzenia. Głosowanie jest imienne. Lista oddanych głosów
jest jawna i stanowi załącznik do uchwały.
§ 6.
Zgromadzenie ogólne sędziów sądu okręgowego zbiera się co najmniej raz w roku; posiedzenia
zgromadzenia zwołuje prezes sądu okręgowego z własnej inicjatywy lub na wniosek prezesa
sądu apelacyjnego, kolegium sądu okręgowego, jednej piątej liczby członków zgromadzenia
albo na wniosek Ministra Sprawiedliwości. O terminie zgromadzenia prezes sądu okręgowego
zawiadamia z co najmniej dwutygodniowym wyprzedzeniem, przedstawiając planowany porządek
obrad.
Art. 36.
§ 1.
Zgromadzenie ogólne sędziów sądu okręgowego realizuje zadania określone w ustawach,
a w szczególności:
1)
wysłuchuje informacji prezesa sądu okręgowego o sytuacji w sądzie;
2)
może dokonać wyboru delegatów do udziału w posiedzeniach kolegium sądu zwoływanych
w celu zaopiniowania kandydatów na stanowiska sędziów sądu okręgowego i sędziów sądu
rejonowego.
§ 2.
Wyboru delegatów, o których mowa w § 1 pkt 2, w liczbie równej liczbie członków kolegium
sądu okręgowego, dokonuje się w głosowaniu tajnym. Oddanie głosu następuje przez wskazanie
jednego kandydata na liście wszystkich zgłoszonych. Delegatami zostają kandydaci,
którzy uzyskali kolejno największą liczbę głosów. Jeżeli dwóch lub więcej uzyskało
równą liczbę głosów, w wyniku czego nie jest możliwe wybranie kandydatów w liczbie
równej liczbie członków kolegium sądu okręgowego, przeprowadza się ponowne głosowanie
z udziałem tylko tych kandydatów.12)Zdanie czwarte ze zmianą wprowadzoną przez art. 6 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku
1.
§ 3.
Wybór delegatów następuje na okres roku.
§ 4.
W przypadku wygaśnięcia kadencji delegata w wyniku złożenia rezygnacji, rozwiązania
albo wygaśnięcia jego stosunku służbowego, przejścia lub przeniesienia go w stan spoczynku
lub przeniesienia na inne miejsce służbowe albo powołania na inne stanowisko, delegatem
zostaje sędzia, który uzyskał kolejno największą liczbę głosów, o których mowa w §
2.
Art. 36a.
§ 1.
Zgromadzenie ogólne sędziów sądu rejonowego składa się z wszystkich sędziów tego sądu.
Mogą w nim uczestniczyć sędziowie delegowani do pełnienia obowiązków sędziego w tym
sądzie oraz asesorzy sądowi tego sądu, bez prawa udziału w głosowaniu.
§ 2.
Zgromadzeniu ogólnemu sędziów sądu rejonowego przewodniczy prezes sądu rejonowego.
W razie nieobecności prezesa obowiązki przewodniczącego pełni najstarszy służbą wiceprezes
sądu, a jeżeli w sądzie nie został powołany wiceprezes - najstarszy służbą przewodniczący
wydziału w tym sądzie.
§ 3.
Udział w zgromadzeniu sędziów sądu rejonowego jest obowiązkowy, o ile zarządzi tak
prezes sądu.
§ 4.
Uchwały zgromadzenia ogólnego sędziów sądu rejonowego zapadają zwykłą większością
głosów obecnych członków zgromadzenia. Głosowanie jest tajne wyłącznie w zakresie
wyboru delegata, o którym mowa w § 6 pkt 2.
§ 5.
Zgromadzenie ogólne sędziów sądu rejonowego zwołuje prezes sądu z własnej inicjatywy
lub na wniosek jednej piątej liczby sędziów tego sądu.
§ 6.
Zgromadzenie ogólne sędziów sądu rejonowego:
1)
wysłuchuje informacji prezesa sądu o działalności sądu i może wyrazić w tym zakresie
opinię;
2)
może dokonać wyboru delegata do udziału w posiedzeniach kolegium sądu okręgowego zwoływanych
w celu zaopiniowania kandydatów na stanowiska sędziów sądu rejonowego.
§ 7.
Wyboru delegata, o którym mowa w § 6 pkt 2, dokonuje się w głosowaniu tajnym. Oddanie
głosu następuje przez wskazanie jednego kandydata na liście wszystkich zgłoszonych.
Delegatem zostaje kandydat, który uzyskał największą liczbę głosów. Jeżeli dwóch lub
więcej kandydatów uzyskało równą liczbę głosów, w wyniku czego nie jest możliwe wybranie
jednego delegata, przeprowadza się ponowne głosowanie z udziałem tylko tych kandydatów.
§ 8.
Wybór delegata następuje na okres roku.
§ 9.
W przypadku wygaśnięcia kadencji delegata w wyniku złożenia rezygnacji, rozwiązania
albo wygaśnięcia jego stosunku służbowego, przejścia lub przeniesienia go w stan spoczynku
lub przeniesienia na inne miejsce służbowe albo powołania na inne stanowisko, delegatem
zostaje sędzia, który uzyskał kolejno największą liczbę głosów, o których mowa w §
7.
Rozdział 5
Wewnętrzny i zewnętrzny nadzór administracyjny nad działalnością administracyjną sądów w zakresie zapewnienia właściwego toku wewnętrznego urzędowania sądu związanego bezpośrednio ze sprawowaniem wymiaru sprawiedliwości oraz wykonywaniem innych zadań z zakresu ochrony prawnej
Art. 37.
§ 1.
Czynności z zakresu wewnętrznego nadzoru administracyjnego prezes sądu może powierzyć
sędziemu wizytatorowi, a także, z zastrzeżeniem art. 37c, wiceprezesowi sądu, przewodniczącemu
wydziału, a także, w uzasadnionych przypadkach, innemu wyznaczonemu sędziemu lub referendarzowi
sądowemu. Osoby sprawujące wewnętrzny nadzór administracyjny mają prawo wglądu w czynności
sądów, mogą żądać wyjaśnień oraz usunięcia uchybień oraz być obecne na rozprawie toczącej
się z wyłączeniem jawności.
§ 2.
Czynności z zakresu wewnętrznego nadzoru administracyjnego, o których mowa w art.
37b § 1 pkt 2, prezes sądu może powierzyć inspektorowi do spraw biurowości.
§ 3.
Prezes sądu uchyla czynności administracyjne niezgodne z prawem, naruszające sprawność
postępowania sądowego lub z innych przyczyn niecelowe.
§ 4.
W przypadku stwierdzenia uchybienia w zakresie sprawności postępowania sądowego, prezes
sądu niezwłocznie, jednak nie później niż w terminie trzydziestu dni od dnia powzięcia
wiadomości o uchybieniu, może zwrócić na nie uwagę na piśmie i żądać usunięcia skutków
tego uchybienia. Sędzia lub asesor sądowy, którego dotyczy zwrócona uwaga, może w
terminie siedmiu dni od dnia zwrócenia uwagi złożyć prezesowi sądu pisemne zastrzeżenie.
Przepis art. 108 § 1 stosuje się odpowiednio.
§ 5.
W przypadku złożenia zastrzeżenia prezes sądu w terminie czternastu dni od dnia złożenia
zastrzeżenia uchyla uwagę albo przekazuje sprawę do rozpoznania sądowi dyscyplinarnemu,
zawiadamiając sędziego lub asesora sądowego o sposobie rozpatrzenia zastrzeżenia.
§ 6.
Do akt osobowych sędziego lub asesora sądowego dołącza się odpis pisma zawierającego
stwierdzenie uchybienia i zwrócenie uwagi, jednak nie wcześniej niż po bezskutecznym
upływie terminu do złożenia zastrzeżenia, a w przypadku jego złożenia - po uprawomocnieniu
się uchwały sądu dyscyplinarnego odmawiającej uwzględnienia zastrzeżenia. W takim
przypadku do akt osobowych sędziego lub asesora sądowego dołącza się także odpis pisma
zawierającego zastrzeżenie oraz odpis uchwały sądu dyscyplinarnego odmawiającej uwzględnienia
zastrzeżenia. Jeżeli zastrzeżenie sędziego lub asesora sądowego zostało uwzględnione,
dokumentów dotyczących zwrócenia uwagi nie dołącza się do akt osobowych sędziego lub
asesora sądowego i nie dokonuje się wzmianki w wykazie służbowym, o którym mowa w
art. 67 § 1.
§ 7.
Po upływie pięciu lat od dnia zwrócenia uwagi prezes sądu, z urzędu, zarządza usunięcie
z akt osobowych sędziego lub asesora sądowego dokumentów, o których mowa w § 6. Jednocześnie
z usunięciem dokumentów z akt osobowych, wszelkie dane dotyczące zwrócenia uwagi usuwa
się z wykazu służbowego, o którym mowa w art. 67 § 1. Jeżeli jednak w tym okresie
stwierdzono kolejne uchybienie w zakresie sprawności postępowania sądowego, skutkujące
zwróceniem uwagi, lub wytknięto uchybienie w trybie art. 40 § 1, dopuszczalne jest
tylko jednoczesne usunięcie wszystkich dokumentów i danych.
§ 8.
Prezes sądu przełożonego niezwłocznie zawiadamia prezesa sądu podlegającego jego nadzorowi
o stwierdzonych uchybieniach w działaniu tego sądu. W razie stwierdzenia istotnych
uchybień w działaniu sądu, prezes tego sądu niezwłocznie zawiadamia o stwierdzonych
uchybieniach prezesa sądu przełożonego, a prezes sądu apelacyjnego - Ministra Sprawiedliwości;
równocześnie prezes sądu informuje o działaniach podjętych w celu usunięcia uchybień.
Art. 37a.
§ 1.
Prezes sądu apelacyjnego sprawuje wewnętrzny nadzór administracyjny nad działalnością
administracyjną sądu apelacyjnego oraz sądów okręgowych i rejonowych, działających
na obszarze apelacji.
§ 2.
Prezes sądu okręgowego sprawuje wewnętrzny nadzór administracyjny nad działalnością
administracyjną sądu okręgowego oraz sądów rejonowych, działających w okręgu sądowym.
§ 3.
Prezes sądu rejonowego sprawuje wewnętrzny nadzór administracyjny nad działalnością
administracyjną sądu rejonowego.
Art. 37b.
§ 1.
Prezes sądu, w ramach wewnętrznego nadzoru administracyjnego, w szczególności:
1)
bada sprawność postępowania w poszczególnych sprawach;
2)
kontroluje działalność sekretariatu wydziału;
3)
bada prawidłowość przydzielania sędziom, asesorom sądowym i referendarzom sądowym
spraw oraz równomiernego obciążenia ich pracą.
§ 2.
Czynnościami z zakresu wewnętrznego nadzoru administracyjnego wykonywanymi przez prezesa
sądu apelacyjnego i prezesa sądu okręgowego są ponadto:
1)
wizytacja, obejmująca pełną działalność administracyjną sądu lub wydziału sądu;
2)
lustracja, obejmująca wybrane zagadnienia z działalności administracyjnej sądu lub
wydziału sądu.
§ 3.
Prezes sądu apelacyjnego, w ramach wewnętrznego nadzoru administracyjnego:
1)
ustala kierunki wewnętrznego nadzoru administracyjnego wykonywanego przez prezesów
sądów działających na obszarze apelacji;
2)
koordynuje czynności z zakresu wewnętrznego nadzoru administracyjnego wykonywanego
przez prezesów sądów działających na obszarze apelacji;
3)
kontroluje wykonywanie obowiązków nadzorczych przez prezesów sądów działających na
obszarze apelacji oraz wydaje stosowne zarządzenia.
Art. 37c.
§ 1.
Wizytacje poszczególnych wydziałów sądu zarządza prezes sądu, o którym mowa w art.
37a § 1 i 2, stosownie do potrzeb, w szczególności przy uwzględnieniu wyników sprawowanego
nadzoru administracyjnego.
§ 2.
Wizytacje wydziałów sądu apelacyjnego przeprowadzają sędziowie wizytatorzy zajmujący
stanowisko sędziego sądu apelacyjnego.
§ 2a.
Wizytacje wydziałów sądu okręgowego przeprowadzają sędziowie wizytatorzy zajmujący
stanowisko sędziego sądu apelacyjnego lub sądu okręgowego.
§ 3.
Wizytacje wydziałów sądu rejonowego przeprowadzają sędziowie wizytatorzy zajmujący
stanowisko sędziego sądu okręgowego lub sądu rejonowego.
§ 4.
Wizytacji wydziału sądu nie może przeprowadzać sędzia wizytator, będący małżonkiem,
krewnym albo powinowatym jednego z sędziów lub asesorów sądowych przydzielonych do
wydziału lub pozostający z jednym z sędziów lub asesorów sądowych w takim stosunku
prawnym lub faktycznym, że może to budzić uzasadnione wątpliwości co do bezstronności
sędziego wizytatora.
§ 5.
(uchylony)
§ 6.
O planowanej wizytacji zawiadamia się prezesa sądu i przewodniczącego wydziału co
najmniej na trzydzieści dni przed przystąpieniem do jej przeprowadzenia.
Art. 37d.
§ 1.
Sędziego wizytatora w sądzie apelacyjnym powołuje prezes sądu apelacyjnego, a w sądzie
okręgowym - prezes sądu okręgowego, na okres czterech lat, spośród sędziów posiadających
co najmniej siedmioletni staż pracy na stanowisku sędziego. Przed powołaniem sędziego
wizytatora prezes właściwego sądu zasięga opinii Ministra Sprawiedliwości.
§ 2.
Przy wydawaniu opinii Minister Sprawiedliwości bierze pod uwagę także względy organizacyjne,
w szczególności potrzebę powoływania sędziego wizytatora w danym sądzie.
§ 3.
Jeżeli Minister Sprawiedliwości w terminie trzydziestu dni od dnia przedstawienia
przez prezesa właściwego sądu zamiaru powołania sędziego wizytatora nie wyda opinii,
uważa się, że opinia jest pozytywna.
§ 4.
(uchylony)
Art. 37e.
§ 1.
Prezes sądu apelacyjnego może zwrócić prezesowi lub wiceprezesowi sądu, działającego
na obszarze apelacji, uwagę na piśmie, jeżeli stwierdzi uchybienia w zakresie kierowania
sądem, sprawowania wewnętrznego nadzoru administracyjnego albo wykonywania innych
czynności administracyjnych.
§ 2.
Prezes sądu apelacyjnego, w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości lub nieracjonalności
podziału czynności ustalonego przez prezesa sądu okręgowego, wydaje zalecenie zmiany
podziału czynności. Jeżeli prezes sądu okręgowego nie zmieni podziału czynności zgodnie
z zaleceniem, prezes sądu apelacyjnego może zwrócić się o rozstrzygnięcie do Krajowej
Rady Sądownictwa, której uchwała jest ostateczna.
§ 3.
Uprawnienia, o których mowa w § 1 i 2, przysługują również prezesowi sądu okręgowego
wobec prezesa lub wiceprezesa sądu rejonowego, działającego w okręgu sądowym.
§ 4.
Uprawnienie, o którym mowa w § 1, przysługuje również prezesowi sądu wobec sędziego
lub asesora sądowego pełniącego funkcję przewodniczącego wydziału, zastępcy przewodniczącego
wydziału albo kierownika sekcji w przypadku stwierdzenia uchybienia w zakresie sprawowania
wewnętrznego nadzoru administracyjnego albo wykonywania innych czynności administracyjnych.
§ 5.
Sędzia lub asesor sądowy pełniący funkcję przewodniczącego wydziału, zastępcy przewodniczącego
wydziału albo kierownika sekcji, którego dotyczy zwrócona uwaga, może w terminie czternastu
dni od dnia zwrócenia uwagi złożyć prezesowi właściwego sądu pisemne zastrzeżenie.
§ 6.
Prezes lub wiceprezes sądu, którego dotyczy zwrócona uwaga, może w terminie czternastu
dni od dnia zwrócenia uwagi złożyć prezesowi sądu przełożonego pisemne zastrzeżenie.
§ 7.
W przypadku złożenia zastrzeżenia prezes właściwego sądu w terminie czternastu dni
od dnia złożenia zastrzeżenia uchyla uwagę albo przekazuje sprawę do rozpoznania prezesowi
sądu przełożonego, zawiadamiając sędziego lub asesora sądowego o sposobie rozpatrzenia
zastrzeżenia. Prezes sądu apelacyjnego przekazuje sprawę do rozpoznania Ministrowi
Sprawiedliwości.
§ 8.
Przepisy art. 37 § 6 i 7 stosuje się odpowiednio.
§ 9.
Zwrócenie uwagi może być połączone z obniżeniem dodatku funkcyjnego w stopniu odpowiadającym
wadze uchybienia, w granicach od 15 % do 50 % wysokości dodatku, na okres od miesiąca
do sześciu miesięcy. W razie uchylenia uwagi dokonuje się wyrównania dodatku do poprzedniej
wysokości.
Art. 37f.
§ 1.
Zewnętrzny nadzór administracyjny nad działalnością administracyjną sądów obejmuje
analizę i ocenę prawidłowości oraz skuteczności wykonywania przez prezesów sądów wewnętrznego
nadzoru administracyjnego.
§ 2.
Zewnętrzny nadzór administracyjny nad działalnością administracyjną sądów obejmuje
ponadto wykonywanie czynności niezbędnych ze względu na wystąpienie uchybień w działalności
administracyjnej sądów, a także czynności koniecznych do wykonywania zadań związanych
z reprezentowaniem Rzeczypospolitej Polskiej przed Europejskim Trybunałem Praw Człowieka,
w zakresie spraw dotyczących działalności sądów.
Art. 37g.
§ 1.
Minister Sprawiedliwości, w ramach zewnętrznego nadzoru administracyjnego:
1)
dokonuje oceny informacji rocznych o działalności sądów, o których mowa w art. 37h
§ 1;
2)
ustala ogólne kierunki wewnętrznego nadzoru administracyjnego, wykonywanego przez
prezesów sądów apelacyjnych;
3)
kontroluje wykonywanie obowiązków nadzorczych przez prezesów sądów apelacyjnych oraz
wydaje stosowne zarządzenia.
§ 2.
W przypadku stwierdzenia istotnych uchybień w działalności administracyjnej sądu lub
niewykonania przez prezesa sądu apelacyjnego zarządzeń, o których mowa w § 1 pkt 3,
Minister Sprawiedliwości może zarządzić:
1)
przeprowadzenie lustracji sądu lub wydziału sądu;
2)
przeprowadzenie lustracji działalności nadzorczej prezesa sądu.
§ 3.
Zarządzając przeprowadzenie czynności, o których mowa w § 2, Minister Sprawiedliwości
wyznacza prezesowi sądu apelacyjnego zakres i termin ich przeprowadzenia. W uzasadnionych
przypadkach Minister Sprawiedliwości może zarządzić przeprowadzenie czynności przez
sędziów wizytatorów z obszaru innej apelacji lub przez służbę nadzoru, o której mowa
w art. 9a § 2.
§ 4.
W czynnościach, o których mowa w § 2, jako przedstawiciel Ministra Sprawiedliwości,
może brać udział sędzia delegowany do pełnienia czynności administracyjnych w Ministerstwie
Sprawiedliwości.
Art. 37ga.
§ 1.
Minister Sprawiedliwości może zwrócić prezesowi lub wiceprezesowi sądu apelacyjnego
uwagę na piśmie, jeżeli stwierdzi uchybienia w zakresie kierowania sądem, sprawowania
wewnętrznego nadzoru administracyjnego albo wykonywania innych czynności administracyjnych
i żądać usunięcia jego skutków.
§ 2.
Prezes lub wiceprezes sądu apelacyjnego, którego dotyczy zwrócona uwaga, może w terminie
czternastu dni od dnia zwrócenia uwagi złożyć Ministrowi Sprawiedliwości pisemne zastrzeżenie.
§ 3.
W przypadku złożenia zastrzeżenia, Minister Sprawiedliwości w terminie czternastu
dni od dnia złożenia zastrzeżenia uchyla uwagę albo przekazuje sprawę do rozpoznania
Krajowej Radzie Sądownictwa, zawiadamiając prezesa lub wiceprezesa sądu apelacyjnego
o sposobie rozpatrzenia zastrzeżenia.
§ 4.
Przepisy art. 37 § 6 i 7 stosuje się odpowiednio.
§ 5.
Zwrócenie uwagi może być połączone z obniżeniem dodatku funkcyjnego w stopniu odpowiadającym
wadze uchybienia, w granicach od 15 % do 50 % wysokości dodatku, na okres od miesiąca
do sześciu miesięcy. W razie uchylenia uwagi dokonuje się wyrównania dodatku do poprzedniej
wysokości.
Art. 37h.
§ 1.
Prezes sądu apelacyjnego sporządza informację roczną o działalności sądów, działających
na obszarze apelacji, w zakresie powierzonych mu zadań, którą przedkłada Ministrowi
Sprawiedliwości, nie później niż do końca kwietnia każdego roku.
§ 2.
Minister Sprawiedliwości dokonuje oceny informacji rocznej i przyjmuje tę informację
albo odmawia jej przyjęcia. Odmowa przyjęcia informacji rocznej wymaga uzasadnienia.
§ 3.
Niewykonanie w terminie obowiązku, o którym mowa w § 1, jest równoznaczne z odmową
przyjęcia informacji przez Ministra Sprawiedliwości.
§ 4.
Prezes sądu apelacyjnego, któremu odmówiono przyjęcia informacji rocznej, może w terminie
czternastu dni od dnia poinformowania go o tym złożyć Ministrowi Sprawiedliwości pisemne
zastrzeżenie.
§ 5.
W przypadku złożenia zastrzeżenia, Minister Sprawiedliwości w terminie miesiąca od
dnia złożenia zastrzeżenia przyjmuje informację roczną albo przekazuje sprawę do rozpoznania
Krajowej Radzie Sądownictwa, zawiadamiając prezesa sądu o sposobie rozpatrzenia zastrzeżenia.
W przypadku uwzględnienia zastrzeżenia przez Krajową Radę Sądownictwa w całości Minister
Sprawiedliwości przyjmuje informację roczną.
§ 6.
Odmowa przyjęcia informacji rocznej przez Ministra Sprawiedliwości oznacza rażące
niewywiązywanie się przez prezesa sądu apelacyjnego z obowiązków służbowych w rozumieniu
art. 27 § 1 pkt 1.
Art. 37i.
Minister Sprawiedliwości, po zasięgnięciu opinii Krajowej Rady Sądownictwa, określi,
w drodze rozporządzenia, szczegółowy tryb sprawowania nadzoru administracyjnego nad
działalnością sądów, o której mowa w art. 8 pkt 2, a także sposób dokumentowania czynności
nadzorczych i sporządzania informacji rocznych o działalności sądów, mając na uwadze
zapewnienie sprawności i skuteczności nadzoru oraz zapewnienie prawidłowego wykonywania
czynności nadzorczych.
Art. 38.
(uchylony)
Art. 39.
(uchylony)
Art. 40.
§ 1.
Sąd apelacyjny lub sąd okręgowy jako sąd odwoławczy, w razie stwierdzenia przy rozpoznawaniu
sprawy oczywistej obrazy przepisów, niezależnie od innych uprawnień, wytyka uchybienie
właściwemu sądowi. Przed wytknięciem uchybienia poucza się sędziego, asesora sądowego
wchodzących w skład sądu orzekającego w pierwszej instancji o możliwości złożenia
na piśmie wyjaśnień w terminie siedmiu dni. Stwierdzenie i wytknięcie uchybienia nie
wpływa na rozstrzygnięcie sprawy.
§ 2.
O wytknięciu uchybienia sąd apelacyjny lub sąd okręgowy, o którym mowa w § 1, zawiadamia
prezesa właściwego sądu, a w przypadkach poważniejszych uchybień - także Ministra
Sprawiedliwości.
§ 2a.
W terminie czternastu dni od dnia doręczenia postanowienia zawierającego wytknięcie
uchybienia, sędzia lub asesor sądowy wchodzący w skład sądu orzekającego w pierwszej
instancji może wnieść odwołanie od tego postanowienia do Sądu Najwyższego.
§ 2b.
Sąd Najwyższy po rozpoznaniu odwołania utrzymuje w mocy zaskarżone postanowienie albo
uchyla je w całości lub części.
§ 3.
Odpis prawomocnego postanowienia zawierającego wytknięcie uchybienia dołącza się do
akt osobowych sędziego lub asesora sądowego. Do akt osobowych dołącza się także złożone
przez sędziego lub asesora sądowego wyjaśnienia oraz odwołanie.
§ 4.
Po upływie pięciu lat od dnia uprawomocnienia się postanowienia zawierającego wytknięcie
uchybienia prezes sądu z urzędu zarządza usunięcie z akt osobowych dokumentów, o których
mowa w § 3. Jednocześnie z usunięciem dokumentów z akt osobowych wszelkie dane dotyczące
wytknięcia uchybienia usuwa się z wykazu służbowego, o którym mowa w art. 67 § 1.
Jeżeli jednak w tym okresie stwierdzono kolejną oczywistą obrazę przepisów przy rozpoznawaniu
sprawy przez sąd odwoławczy, skutkującą wytknięciem uchybienia, lub zwrócono uwagę
w trybie art. 37 § 4, dopuszczalne jest tylko jednoczesne usunięcie wszystkich dokumentów
i danych.
Art. 41.
§ 1.
Minister Sprawiedliwości, po zasięgnięciu opinii Krajowej Rady Sądownictwa, określi,
w drodze rozporządzenia, regulamin wewnętrznego urzędowania sądów powszechnych określający:
1)
wewnętrzną organizację i porządek funkcjonowania sądów,
2)
szczegółowe zasady przydziału spraw, w tym:
a)
sposób dokonywania losowania spraw,
b)
zasady ustalania składów wieloosobowych,
c)
(uchylona)
d)
zasady zmniejszenia przydziału spraw ze względu na pełnione funkcje i usprawiedliwione
nieobecności oraz podstawy czasowego wstrzymania przydziału spraw,
e)
warunki uczestniczenia w przydziale tylko niektórych kategorii spraw rozpoznawanych
w wydziale,
f)
zasady pełnienia dyżurów oraz rodzaje spraw podlegających przydzieleniu zgodnie z
planem dyżurów,
g)
zasady sporządzania planu zastępstw oraz rodzaje czynności podejmowanych zgodnie z
planem zastępstw,
h)
zasady podziału terytorialnego obszarów właściwości sądów opiekuńczych i nieletnich
oraz przydziału tych obszarów sędziom,
i)
(uchylona)
3)
sposób realizacji zadań związanych z funkcjonowaniem Europejskiej Sieci Sądowej w
sprawach cywilnych i handlowych,
4)
porządek czynności w sądach, porządek urzędowania organów sądów i wykonywania zadań
sędziów, asesorów sądowych i referendarzy sądowych pełniących funkcje kierownicze,
tok czynności administracyjnych w sprawach należących do właściwości sądów, dopuszczalne
systemy i rozkład czasu urzędowania, warunki i tryb udostępniania i przesyłania akt
i dokumentów z akt oraz warunki udostępniania pomieszczeń dla uczestników postępowania,
świadków i innych osób przebywających w sądach
- uwzględniając zasady sprawności, racjonalności, ekonomicznego i szybkiego działania
oraz potrzebę zapewnienia rzetelnego wykonywania zadań powierzonych sądom, a także
potrzebę zapewnienia równomiernego i obiektywnego obciążenia sędziów, asesorów sądowych
i referendarzy sądowych obowiązkami, zapewnienia zbliżonego prawdopodobieństwa udziału
w składzie wieloosobowym, wykorzystania rozwiązań informatycznych do losowego przydziału
spraw oraz zastosowania innych sposobów losowego przydziału spraw w przypadku braku
możliwości korzystania z tych rozwiązań.
§ 1a.
Minister Sprawiedliwości, po zasięgnięciu opinii Krajowej Rady Sądownictwa oraz właściwego
zgromadzenia ogólnego sędziów sądu apelacyjnego, zgromadzenia ogólnego sędziów sądu
okręgowego albo zgromadzenia ogólnego sędziów sądu rejonowego, może określić, w drodze
rozporządzenia, w zakresie, o którym mowa w § 1, regulamin wewnętrznego urzędowania
sądów powszechnych zawierający regulacje odmienne od zawartych w przepisach wykonawczych
wydanych na podstawie § 1, stosowany przez czas określony nie dłuższy niż dwa lata,
w nie więcej niż dwóch sądach rejonowych lub dwóch okręgach sądowych, lub na obszarze
nie więcej niż dwóch apelacji, uwzględniając konieczność zweryfikowania działania
w praktyce tych regulacji.
§ 2.
Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe czynności sądów
w sprawach z zakresu międzynarodowego postępowania cywilnego oraz karnego w stosunkach
międzynarodowych, w tym: uwierzytelnianie dokumentów przeznaczonych do użytku za granicą,
sposób wykonywania czynności dotyczących osób korzystających z immunitetów i przywilejów
dyplomatycznych i konsularnych oraz czynności z udziałem tych osób, czynności związane
ze stawiennictwem przed sądami, tryb ustalania obywatelstwa, szczegółowy tryb występowania
o pomoc prawną i udzielania takiej pomocy sądom i innym organom państw obcych oraz
szczegółowy tryb występowania o wydanie osób ściganych lub skazanych oraz inne formy
współpracy w sprawach karnych.
Rozdział 5a
Tryb rozpatrywania skarg i wniosków
Art. 41a.
§ 1.
Skargi i wnioski rozpatruje się bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie
miesiąca od daty ich wpływu.
§ 2.
Skargi, w zakresie dotyczącym działalności sądów, w dziedzinie, w której sędziowie
i asesorzy sądowi są niezawiśli, nie podlegają rozpatrzeniu. Organ sądu, do którego
taka skarga lub wniosek zostały skierowane, zawiadamia skarżącego o przyczynach odmowy
rozpatrzenia skargi. Jeżeli jednak skarga dotyczy czynności sądu podlegającej zaskarżeniu
w toku instancji, organ ten jest obowiązany niezwłocznie przekazać skargę do akt sprawy,
której skarga dotyczy, zawiadamiając o tym skarżącego.
§ 3.
Skargi lub wnioski dotyczące treści czynności sądu jeszcze niedokonanych, należących
do dziedziny, o której mowa w § 2, podlegają niezwłocznemu przekazaniu do akt postępowania,
którego dotyczą.
§ 4.
Skargi lub wnioski zawierające treści znieważające lub słowa powszechnie uznawane
za obelżywe pozostawia się bez rozpatrzenia, zawiadamiając o tym skarżącego lub wnioskodawcę,
z podaniem przyczyny pozostawienia skargi lub wniosku bez rozpatrzenia.
Art. 41b.
§ 1.
Organem właściwym do rozpatrzenia skargi lub wniosku, dotyczących działalności sądu,
jest prezes sądu.
§ 2.
Jeżeli skarga lub wniosek dotyczą działalności sądu okręgowego i sądu rejonowego,
organem właściwym do rozpatrzenia jest prezes sądu okręgowego. Jeżeli skarga lub wniosek
dotyczą działalności sądu apelacyjnego i sądu okręgowego, organem właściwym do rozpatrzenia
jest prezes sądu apelacyjnego.
§ 3.
Organem właściwym do rozpatrzenia skargi dotyczącej działalności prezesa sądu rejonowego
jest prezes sądu okręgowego, działalności prezesa sądu okręgowego - prezes sądu apelacyjnego,
a działalności prezesa sądu apelacyjnego - Krajowa Rada Sądownictwa.
§ 3a.
Organem właściwym do rozpatrzenia skargi dotyczącej działalności zastępcy rzecznika
dyscyplinarnego sądu apelacyjnego lub zastępcy rzecznika dyscyplinarnego sądu okręgowego
jest Rzecznik Dyscyplinarny Sędziów Sądów Powszechnych, a skargi dotyczącej działalności
Rzecznika Dyscyplinarnego Sędziów Sądów Powszechnych - Krajowa Rada Sądownictwa.
§ 3b.
Organem właściwym do rozpatrzenia skargi dotyczącej działalności Rzecznika Dyscyplinarnego
Ministra Sprawiedliwości jest Minister Sprawiedliwości.
§ 4.
Prezes sądu apelacyjnego, w terminie do końca kwietnia każdego roku, informuje Ministra
Sprawiedliwości o nieprawidłowościach stwierdzonych w wyniku rozpatrzenia skarg przez
prezesów sądów działających na obszarze apelacji.
Art. 41c.
§ 1.
Skarga dotycząca działalności sądów, skierowana do innych organów władzy publicznej,
podlega przekazaniu do rozpatrzenia organom, o których mowa w art. 41b § 1-3.
§ 2.
Jeżeli skarga lub wniosek dotyczy działalności administracyjnej sądu, organ właściwy
do ich rozpatrzenia, uznając skargę lub wniosek za uzasadniony, podejmuje lub zleca
czynności z zakresu nadzoru nad działalnością administracyjną sądów.
Art. 41d.
Skarga, w zakresie w jakim zawiera wniosek o pociągnięcie sędziego lub asesora sądowego
do odpowiedzialności dyscyplinarnej, podlega niezwłocznie przekazaniu właściwemu rzecznikowi
dyscyplinarnemu. Rzecznik, po wstępnym ustaleniu okoliczności podniesionych w skardze,
może podjąć czynności wyjaśniające z własnej inicjatywy. O sposobie załatwienia skargi
rzecznik dyscyplinarny zawiadamia skarżącego oraz organ, który przekazał mu skargę.
W przypadku wszczęcia postępowania dyscyplinarnego i złożenia wniosku o rozpoznanie
sprawy dyscyplinarnej do sądu dyscyplinarnego, rzecznik dyscyplinarny zawiadamia o
tych czynnościach skarżącego. Przepisów art. 114 § 9, 11 i 13 nie stosuje się.
Art. 41e.
Minister Sprawiedliwości, po zasięgnięciu opinii Krajowej Rady Sądownictwa, określi,
w drodze rozporządzenia, szczegółowy tryb i organizację przyjmowania i rozpatrywania
skarg i wniosków, dotyczących działalności sądów, mając na względzie konieczność zapewnienia
realizacji prawa do składania skarg i wniosków oraz rzetelności i wszechstronności
ich rozpatrywania.
Rozdział 6
Ogólne przepisy o czynnościach sądów
Art. 42.
§ 1.
Sądy wydają wyroki w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej.
§ 2.
Sądy rozpoznają i rozstrzygają sprawy w postępowaniu jawnym.
§ 3.
Rozpoznanie sprawy w postępowaniu niejawnym lub wyłączenie jawności postępowania jest
dopuszczalne jedynie na podstawie przepisów ustaw.
Art. 42a.
§ 1.
W ramach działalności sądów lub organów sądów niedopuszczalne jest kwestionowanie
umocowania sądów i trybunałów, konstytucyjnych organów państwowych oraz organów kontroli
i ochrony prawa.
§ 2.
Niedopuszczalne jest ustalanie lub ocena przez sąd powszechny lub inny organ władzy
zgodności z prawem powołania sędziego lub wynikającego z tego powołania uprawnienia
do wykonywania zadań z zakresu wymiaru sprawiedliwości.
§ 3.
Dopuszczalne jest badanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności
z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu i jego postępowania po
powołaniu, na wniosek uprawnionego, o którym mowa w § 6, jeżeli w okolicznościach
danej sprawy może to doprowadzić do naruszenia standardu niezawisłości lub bezstronności,
mającego wpływ na wynik sprawy z uwzględnieniem okoliczności dotyczących uprawnionego
oraz charakteru sprawy.
§ 4.
Wniosek o stwierdzenie przesłanek, o których mowa w § 3, może być złożony wobec sędziego
wyznaczonego do składu sądu rozpoznającego sprawę w pierwszej instancji lub apelację,
z wyłączeniem spraw, w których termin do ich rozpoznania i wydania orzeczenia jest
nie dłuższy niż miesiąc od dnia złożenia pisma procesowego wszczynającego postępowanie
w sprawie.
§ 5.
Wniosek składa się w terminie 7 dni od dnia zawiadomienia uprawnionego do złożenia
wniosku o składzie rozpoznającym sprawę. Po upływie terminu, o którym mowa w zdaniu
pierwszym, prawo do wniesienia wniosku wygasa. Sąd przy doręczeniu pierwszego pisma
w sprawie zawiadamia uprawnionego do złożenia wniosku o składzie rozpoznającym sprawę,
a przy każdym kolejnym - jeżeli skład rozpoznający sprawę uległ zmianie.
§ 6.
Uprawnionym do złożenia wniosku jest w postępowaniu:
1)
w sprawach o przestępstwa skarbowe i wykroczenia skarbowe - strona;
2)
w sprawach o wykroczenia - strona;
3)
w przedmiocie odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą
kary - strona i wnioskodawca;
4)
karnym - strona;
5)
w sprawach nieletnich - strona;
6)
cywilnym - strona i uczestnik postępowania;
7)
dyscyplinarnym - obwiniony.
§ 7.
Wniosek powinien czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego, a ponadto
zawierać:
1)
żądanie stwierdzenia, że w danej sprawie zachodzą przesłanki, o których mowa w § 3;
2)
przytoczenie okoliczności uzasadniających żądanie wraz z dowodami na ich poparcie.
§ 8.
Wniosek niespełniający wymagań, o których mowa w § 7, podlega odrzuceniu bez wezwania
do usunięcia braków formalnych. Odrzuceniu podlega również wniosek złożony po upływie
terminu albo z innych przyczyn niedopuszczalny.
§ 9.
Wniosek złożony wobec sędziego wyznaczonego do składu sądu dokonującego czynności
w toku postępowania przygotowawczego w postępowaniu w sprawach o przestępstwa skarbowe
lub w postępowaniu karnym pozostawia się bez rozpoznania.
§ 10.
Jeżeli uprawniony do złożenia wniosku złożył wnioski wobec więcej niż jednego sędziego
wyznaczonego do składu rozpoznającego sprawę lub wnioski zostały złożone w tej samej
sprawie przez kilku uprawnionych do złożenia wniosku, sąd może zarządzić połączenie
wniosków w celu ich łącznego rozpoznania. W przypadku łącznego rozpoznania wniosków,
wnioski rozpoznaje skład sądu wyznaczony do rozpoznania wniosku, który został złożony
jako pierwszy.
§ 11.
Uwzględniając wniosek sąd wyłącza sędziego od rozpoznania sprawy. Wyłączenie sędziego
od udziału w danej sprawie nie może stanowić podstawy do wyłączenia tego sędziego
w innych prowadzonych przez niego sprawach.
§ 12.
W razie uwzględnienia wniosku, sąd z urzędu sporządza w terminie 3 dni uzasadnienie
postanowienia.
§ 13.
W razie uwzględnienia wniosku, odpis postanowienia wraz z uzasadnieniem doręcza się
również sędziemu, którego wniosek dotyczy. Sędzia może w terminie 3 dni złożyć wniosek
o ponowne rozpoznanie do Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy w składzie 5 sędziów losowanych
spośród całego składu Sądu Najwyższego, w terminie 7 dni utrzymuje w mocy postanowienie
o wyłączeniu sędziego albo uchyla postanowienie o wyłączeniu sędziego i oddala wniosek.
Do czasu rozpoznania sprawy przez Sąd Najwyższy, sędzia podejmuje czynności niecierpiące
zwłoki.
§ 14.
W zakresie nieuregulowanym przepisami ustawy do rozpoznania wniosku, o którym mowa
w § 4, stosuje się odpowiednio w sprawach:
1)
cywilnych - przepisy ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego dotyczące rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziego i zażalenia,
2)
karnych - przepisy ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego dotyczące rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziego, z wyłączeniem art. 42 § 3 zdanie
trzecie tej ustawy w zakresie dotyczącym czynności niecierpiących zwłoki, w szczególności
w przedmiocie tymczasowego aresztowania.
Art. 43.
§ 1.
Sąd może pełnić czynności poza swoją siedzibą, a w razie konieczności także poza obszarem
swojej właściwości, jeżeli wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości lub jeżeli przez
to nastąpi znaczne zmniejszenie kosztów.
§ 2.
(uchylony)
Art. 44.
§ 1.
W przypadkach przewidzianych w ustawach sądy są obowiązane wykonywać poszczególne
czynności sądowe na żądanie innych sądów oraz innych organów.
§ 2.
Sądy są obowiązane udzielać pomocy sądowej również na żądanie sądów zagranicznych,
jeżeli wzajemność jest zapewniona; żądanie pomocy sądowej, skierowane przez Ministra
Sprawiedliwości, jest wiążące dla sądu wezwanego.
§ 3.
Sądy są obowiązane wykonywać czynności dowodowe, w zakresie przewidzianym w przepisach
o postępowaniu cywilnym, na wniosek organów orzekających w przypadkach innych niż
wymienione w § 1 i 2, jeżeli wniosek został skierowany przez Ministra Sprawiedliwości.
§ 4.
O wykonanie czynności wymienionych w § 3 należy zwrócić się do sądu rejonowego, w
którego obszarze właściwości czynność ma być wykonana.
Art. 45.
§ 1.
Sędziego lub asesora sądowego w jego czynnościach może zastąpić sędzia lub asesor
sądowy tego samego sądu, a także sędzia delegowany na podstawie art. 77 § 1 albo 8.
§ 2.
Zastąpienie, o którym mowa w § 1, może nastąpić na podstawie zarządzenia przewodniczącego
wydziału lub prezesa sądu, wydanego na wniosek sędziego lub asesora sądowego albo
z urzędu, w celu zapewnienia sprawności postępowania.
§ 3.
W sprawach rozpoznawanych w składzie jednego sędziego sędzia może powierzyć aplikantowi
Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury, po 24 miesiącach aplikacji sędziowskiej,
prowadzenie pod swoim nadzorem poszczególnych czynności w trakcie posiedzenia jawnego
lub rozprawy, w tym zadawanie pytań świadkom, biegłym i stronom oraz innym osobom
wysłuchiwanym przez sąd, z wyłączeniem możliwości wydawania orzeczeń.
Art. 46.
§ 1.
W składzie sądu może brać udział tylko jeden sędzia innego sądu. Sędzia sądu niższego
nie może być przewodniczącym składu sądu, z wyłączeniem spraw rozpoznawanych w składzie
jednego sędziego i dwóch ławników albo w składzie jednego sędziego.
§ 2.
W tym samym składzie sądu nie mogą brać udziału osoby, o których mowa w art. 6.
Art. 47.
§ 1.
Prezes sądu może zarządzić przydzielenie dodatkowego sędziego lub asesora sądowego
do sprawy, jeżeli istnieje prawdopodobieństwo, że będzie ona trwać czas dłuższy. W
razie potrzeby można przydzielić dwóch dodatkowych sędziów lub asesorów sądowych wskazując
kolejność, w której będą oni wstępować do udziału w naradzie i głosowaniu.
§ 2.
Dodatkowy sędzia lub asesor sądowy bierze udział w naradzie i głosowaniu, jeżeli jeden
z sędziów lub asesorów sądowych nie może uczestniczyć w składzie sądu.
Art. 47a.
§ 1.
Sprawy są przydzielane sędziom i asesorom sądowym losowo, w ramach poszczególnych
kategorii spraw, chyba że sprawa podlega przydziałowi sędziemu pełniącemu dyżur.
§ 2.
Przydział spraw w ramach poszczególnych kategorii jest równy, chyba że został zmniejszony
z uwagi na pełnioną funkcję, uczestniczenie w przydziale spraw innej kategorii lub
z innych przyczyn przewidzianych ustawą.
§ 3.
Przepisy § 1 i 2 stosuje się odpowiednio do przydziału spraw referendarzom sądowym.
§ 4.
Sprawy z zakresu prawa opiekuńczego i nieletnich oraz inne sprawy należące do sądu opiekuńczego mogą być przydzielane
według kryterium terytorialnego. Szczególne zasady przydziału mogą zostać ustanowione
także w sprawach rejestrowych, wieczystoksięgowych oraz związanych z wykonaniem orzeczeń.
§ 5.
W razie przydzielenia sprawy wymagającej nadzwyczajnego nakładu pracy, sędzia sprawozdawca
może zwrócić się do prezesa sądu z wnioskiem o wstrzymanie przydziału kolejnych spraw
na czas określony. Prezes sądu rozpoznaje wniosek niezwłocznie. Decyzję prezesa sądu
wraz z uzasadnieniem doręcza się sędziemu, którego dotyczy, oraz podaje do wiadomości
sędziów danego sądu. Od decyzji prezesa sądu sędziemu, którego decyzja dotyczy, oraz
grupie co najmniej 10 % sędziów danego sądu przysługuje odwołanie do kolegium sądu
w terminie siedmiu dni od dnia jej doręczenia albo podania do wiadomości. Uchwałę
kolegium sądu wraz z uzasadnieniem doręcza się sędziemu, którego decyzja dotyczy,
oraz podaje do wiadomości wszystkich sędziów danego sądu.
Art. 47b.
§ 1.
Zmiana składu sądu może nastąpić tylko w przypadku niemożności rozpoznania sprawy
w dotychczasowym składzie albo długotrwałej przeszkody w rozpoznaniu sprawy w dotychczasowym
składzie. Przepis art. 47a stosuje się odpowiednio.
§ 2.
Jeżeli konieczne jest podjęcie czynności w sprawie, w szczególności gdy wynika to
z odrębnych przepisów lub przemawia za tym wzgląd na sprawność postępowania, a skład
sądu, któremu została przydzielona sprawa, nie może jej podjąć, czynność ta jest podejmowana
przez skład sądu wyznaczony zgodnie z planem zastępstw, a jeżeli czynność nie jest
objęta planem zastępstw, przez skład sądu wyznaczony zgodnie z art. 47a.
§ 3.
Decyzje w sprawach, o których mowa w § 1 i 2, podejmuje prezes sądu albo upoważniony
przez niego sędzia.
§ 4.
Zmiana miejsca służbowego sędziego lub delegowanie do innego sądu oraz zakończenie
delegowania nie stanowi przeszkody do podejmowania czynności w sprawach przydzielonych
w dotychczasowym miejscu służbowym albo miejscu pełnienia służby, aż do ich zakończenia.
§ 5.
Na wniosek sędziego lub z urzędu kolegium sądu właściwe dla nowego miejsca służbowego
sędziego lub miejsca jego delegowania może zwolnić sędziego z obowiązku rozpoznania
części lub wszystkich spraw, w szczególności w razie znacznej odległości od tego sądu
do nowego miejsca służbowego sędziego lub miejsca jego delegowania, a także przy uwzględnieniu
stopnia zaawansowania rozpoznawanych spraw. Przed podjęciem uchwały kolegium sądu
zasięga opinii prezesów właściwych sądów.
§ 614)W brzmieniu ustalonym przez art. 7 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 5; wszedł w życie z dniem 15 kwietnia 2023 r..
Przepisy § 4 i 5 stosuje się odpowiednio w przypadku przeniesienia do innego wydziału
tego samego sądu oraz w przypadku powołania na stanowisko sędziego w sądzie wyższej
instancji.
Art. 47c.
Przewodniczący składu sądu może sprawdzić dane osobowe osób obecnych w miejscu dokonywania
czynności sądowej na podstawie dowodu osobistego lub innego dokumentu stwierdzającego
tożsamość. W przypadku odmowy poddania się sprawdzeniu tożsamości lub braku możliwości
jej sprawdzenia przewodniczący składu sądu może zobowiązać taką osobę do opuszczenia
miejsca dokonywania czynności sądowej.
Art. 48.
§ 1.
Przewodniczący składu sądu może upomnieć osobę, która narusza powagę, spokój lub porządek
czynności sądowych, a po bezskutecznym upomnieniu może ją wydalić z sali rozpraw.
§ 2.
Sąd może wydalić osobę biorącą udział w sprawie tylko wtedy, gdy mimo uprzedzenia
o skutkach prawnych jej nieobecności przy czynnościach sądowych nadal zachowuje się
w sposób określony w § 1.
§ 3.
Sąd może wydalić z sali rozpraw publiczność z powodu jej niewłaściwego zachowania.
Art. 4915)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 8..
§ 1.
W razie naruszenia powagi, spokoju lub porządku czynności sądowych albo ubliżenia
sądowi, innemu organowi państwowemu lub osobom biorącym udział w sprawie, sąd może
ukarać osobę, która dopuściła się tego czynu karą porządkową: grzywny w wysokości
do 3000 złotych lub karą pozbawienia wolności do czternastu dni; osobie pozbawionej
wolności, w tym także tymczasowo aresztowanej, jako karę porządkową można wymierzyć
karę przewidzianą w przepisach o wykonywaniu kary pozbawienia wolności albo w przepisach
o wykonywaniu tymczasowego aresztowania.
§ 2.
Jeżeli czynu określonego w § 1 dopuścił się żołnierz w czynnej służbie wojskowej,
z wyjątkiem terytorialnej służby wojskowej pełnionej dyspozycyjnie, sąd - zamiast
wymierzenia kary - zwraca się do właściwego dowódcy jednostki wojskowej, który stosuje
środki przewidziane w przepisach dotyczących żołnierzy; przepis ten stosuje się odpowiednio
do osoby odbywającej zasadniczą służbę w obronie cywilnej.
§ 3.
Przepisy § 1 i 2 stosuje się także, gdy czynu określonego w § 1 dopuszczono się w
piśmie złożonym w sądzie lub za pośrednictwem środków porozumiewania się na odległość,
o ile istnieje pewność co do osoby, która dopuściła się tego czynu.
§ 4.
Jeżeli naruszenie powagi, spokoju lub porządku czynności sądowych albo ubliżenie sądowi
godzi w osobę sędziego albo członka składu sądu, postanowienie w przedmiocie ukarania
karą porządkową wydaje niezwłocznie na posiedzeniu sąd w składzie jednego sędziego
niebędącego w składzie dokonującym czynności sądowych ani w składzie rozpoznającym
sprawę, której dotyczą te czynności. Przepis § 2 stosuje się odpowiednio.
§ 5.
Postanowienie w przedmiocie ukarania karą porządkową w sytuacji, o której mowa w §
3, wydaje się po wysłuchaniu osoby, która dopuściła się czynu określonego w § 1, chyba
że wysłuchanie nie jest możliwe albo osoba ta bez usprawiedliwienia nie stawiła się
na posiedzenie.
§ 6.
Postanowienie, o którym mowa w § 4, wydaje się po wysłuchaniu osoby, która dopuściła
się czynu określonego w § 4, chyba że wysłuchanie nie jest możliwe albo osoba ta bez
usprawiedliwienia nie stawiła się na posiedzenie. W sytuacji, w której czynu określonego
w § 4 dopuszczono się w piśmie złożonym w sądzie lub za pośrednictwem środków porozumiewania
się na odległość oraz istnieje pewność co do osoby, która dopuściła się tego czynu,
przepis zdania pierwszego stosuje się odpowiednio.
§ 7.
Do postępowania w przedmiocie ukarania karą porządkową stosuje się przepisy postępowania
właściwego w sprawie, w toku której dopuszczono się czynu naruszenia powagi, spokoju
lub porządku czynności sądowych albo ubliżenia innemu organowi państwowemu lub osobom
biorącym udział w sprawie.
Art. 50.
§ 116)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 3 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 8..
Postanowienie o ukaraniu karą porządkową jest wykonalne z chwilą uprawomocnienia.
Od postanowienia przysługuje zażalenie do sądu bezpośrednio przełożonego, a gdy zostało
wydane przez sąd apelacyjny do Sądu Najwyższego. Postanowienie w przedmiocie zażalenia
wydaje się niezwłocznie. Ponadto do zażalenia stosuje się przepisy o postępowaniu
właściwe w sprawie, w której zastosowano karę porządkową.
§ 2.
Ukaranie karą porządkową nie uchyla odpowiedzialności karnej i dyscyplinarnej za ten
sam czyn.
§ 2a.
Do wykonania kary porządkowej grzywny stosuje się odpowiednio art. 206 § 1 i 2 Kodeksu karnego wykonawczego.
§ 317)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 3 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 8..
W razie nieuiszczenia kary porządkowej grzywny, zamienia się ją na karę pozbawienia
wolności do siedmiu dni, biorąc pod uwagę rodzaj przewinienia, warunki osobiste ukaranego
oraz stopień jego winy. Postanowienie w tym przedmiocie wydaje sąd w składzie jednego
sędziego niebędącego w składzie rozpoznającym sprawę, której dotyczył czyn określony
w art. 49 § 1 i 4, na posiedzeniu po wysłuchaniu ukaranego, chyba że wysłuchanie nie
jest możliwe albo ukarany bez usprawiedliwienia nie stawił się na posiedzenie. Postanowienie
jest natychmiast wykonalne. Od postanowienia przysługuje zażalenie. W razie wniesienia
zażalenia sąd, który wydał zaskarżone postanowienie, może wstrzymać wykonanie kary
pozbawienia wolności. Przepis § 1 stosuje się odpowiednio.
Art. 51.
§ 118)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 8..
Zarządzenia porządkowe przewodniczącego składu sądu oraz kary porządkowe wymierzane
przez sąd nie mają zastosowania do sędziów, asesorów sądowych i ławników należących
do składu orzekającego oraz do prokuratora, Prezesa, wiceprezesów, radców i referendarzy
Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej biorących udział w sprawie, a także
osób, do udziału których w sprawie stosuje się przepisy o prokuratorze.
§ 2.
Do obrońcy i pełnomocnika, będącego adwokatem lub aplikantem adwokackim, uprawnionym
do występowania przed sądem na podstawie przepisów ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze , albo radcą prawnym lub aplikantem radcowskim, uprawnionym do występowania przed
sądem na podstawie przepisów ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych , biorącego udział w sprawie nie stosuje się kary pozbawienia wolności, o której mowa
w art. 49 § 1 i w art. 50 § 3.
Art. 51a.
§ 1.
Sąd z urzędu ustala i stosuje właściwe prawo obce. Sąd może zwrócić się do Ministra
Sprawiedliwości o udzielenie tekstu tego prawa oraz wyjaśnienie obcej praktyki sądowej.
§ 2.
Sąd może zwrócić się do Ministra Sprawiedliwości również o udzielenie informacji co
do istnienia wzajemności w stosunkach z państwem obcym.
§ 3.
Celem ustalenia treści prawa obcego lub obcej praktyki sądowej albo istnienia wzajemności
sąd może zastosować także inne środki, w tym zasięgnąć opinii biegłych.
Art. 51b.
W razie wątpliwości co do istnienia przywileju lub immunitetu wynikającego z prawa
międzynarodowego sąd może zwrócić się do ministra właściwego do spraw zagranicznych
o informację.
Art. 52.
Sędziemu lub asesorowi sądowemu dokonującemu czynności sądowej jednoosobowo przysługują
prawa przewodniczącego oraz prawa sądu przewidziane w art. 48-50.
Art. 52a19)Dodany przez art. 2 pkt 5 ustawy, o której mowa w odnośniku 8..
§ 1.
Przepisy art. 47c i art. 48 § 1 i 2 stosuje się odpowiednio do osób uczestniczących
w posiedzeniu przeprowadzanym przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających jego
przeprowadzenie za pośrednictwem środków porozumiewania się na odległość przebywających
poza budynkiem sądu.
§ 2.
Osoba uczestnicząca w posiedzeniu, o którym mowa w § 1, jest obowiązana podać na żądanie
przewodniczącego składu sądu informacje o miejscu, w którym przebywa, oraz o towarzyszących
jej osobach.
Art. 53.
§ 1.
Dla każdej sprawy z zakresu, o którym mowa w art. 1 § 2 i 3 tworzy się akta. Akta
mogą być tworzone i przetwarzane także z wykorzystaniem technik informatycznych.
§ 1a20)Obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 21..
System teleinformatyczny obsługujący postępowanie sądowe, w którym tworzy się i przetwarza
akta sprawy, utrzymuje Minister Sprawiedliwości.
§ 1a.
§ 1b20)Obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 21..
Minister Sprawiedliwości jest administratorem systemu teleinformatycznego obsługującego
postępowanie sądowe.
§ 1b.
§ 1c20)Obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 21..
Minister Sprawiedliwości, jako administrator systemu teleinformatycznego obsługującego
postępowanie sądowe nie ma dostępu do akt postępowania.
§ 1c.
§ 2.
Akta sprawy przechowuje się w sądzie lub systemie teleinformatycznym obsługującym
postępowanie sądowe przez okres niezbędny ze względu na rodzaj i charakter sprawy,
terminy przedawnienia, interesy osób biorących udział w postępowaniu oraz znaczenie
materiałów zawartych w aktach jako źródła informacji.
§ 3.
Po okresie przechowywania w sądzie akta sprawy podlegają przekazaniu do właściwych
archiwów państwowych.
§ 4.
Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, warunki i zakres przesłanek
określonych w § 2 oraz warunki i tryb przechowywania i przekazywania akt, a także
warunki i tryb niszczenia akt po upływie okresu ich przechowywania.
Art. 53a.
§ 1.
Pochodzący od sądu dokument uzyskany z systemu teleinformatycznego obsługującego postępowanie
sądowe ma moc dokumentu wydanego przez sąd, o ile ma cechy umożliwiające jego weryfikację
w tym systemie.
§ 2.
Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, sposób i cechy umożliwiające
weryfikację istnienia i treści pisma w systemie teleinformatycznym obsługującym postępowanie
sądowe, mając na względzie minimalne wymagania dla systemów teleinformatycznych oraz
potrzebę ochrony praw osób uczestniczących w postępowaniach sądowych.
Art. 53b.
Sąd może weryfikować także za pośrednictwem systemu teleinformatycznego status prokuratora,
asesora prokuratorskiego, adwokata, aplikanta adwokackiego, radcy prawnego, aplikanta
radcowskiego, prawnika zagranicznego, rzecznika patentowego, aplikanta rzecznikowskiego
lub radcy Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej dokonujących czynności
procesowej.
Art. 53c.
§ 1.
Minister Sprawiedliwości może zażądać przedstawienia mu akt sprawy, w której sąd zwrócił
się o udzielenie tekstu prawa obcego, wyjaśnienie obcej praktyki sądowej lub informację
co do istnienia wzajemności w stosunkach z państwem obcym.
§ 2.
Minister Sprawiedliwości może zażądać przedstawienia mu akt sprawy lub niezbędnych
informacji w celu wykonywania zadań związanych z reprezentowaniem Rzeczypospolitej
Polskiej przed sądami międzynarodowymi, komitetami traktatowymi, organizacjami międzynarodowymi
lub międzynarodowymi sądami arbitrażowymi.
§ 2a23)Dodany przez art. 2 pkt 7 ustawy, o której mowa w odnośniku 8..
Minister Sprawiedliwości może żądać udostępnienia akt sprawy, o których mowa w § 2,
ministrowi właściwemu do spraw zagranicznych na jego wniosek, w celu wykonywania zadań
związanych z reprezentowaniem Rzeczypospolitej Polskiej przed Europejskim Trybunałem
Praw Człowieka lub innym organem międzynarodowym.
§ 3.
Akta spraw zakończonych mogą być udostępniane jednostkom organizacyjnym prowadzącym
działalność naukową lub badawczo-rozwojową dla celów naukowych i badawczych, a także
Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury dla celów dydaktycznych.
Art. 53d.
Minister Sprawiedliwości w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw informatyzacji
określi, w drodze rozporządzenia, tryb zakładania i udostępniania konta oraz sposób
korzystania z konta w systemie teleinformatycznym obsługującym postępowanie sądowe,
za pomocą którego można wnosić pisma procesowe, i zamykania go, z uwzględnieniem sprawności
postępowania, ochrony praw stron postępowania oraz możliwości składania jednorazowo
wielu pism.
Art. 53e24)Dodany przez art. 2 pkt 8 ustawy, o której mowa w odnośniku 8; wejdzie w życie z dniem 14 marca 2024 r..
§ 1.
O ile przepis szczególny tak stanowi, pisma sądowe doręcza się adwokatom, radcom prawnym,
rzecznikom patentowym, prokuratorowi, Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej
i organowi emerytalnemu określonemu przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych
drogą elektroniczną za pośrednictwem kont w systemie teleinformatycznym (portal informacyjny).
Za pośrednictwem portalu informacyjnego można też informować strony i ich pełnomocników
o czynnościach podejmowanych w sprawie.
§ 2.
Minister Sprawiedliwości w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw informatyzacji
określi, w drodze rozporządzenia, warunki techniczne korzystania z portalu informacyjnego
i jego funkcjonowania oraz tryb zakładania, udostępniania i likwidacji konta w portalu
informacyjnym, z uwzględnieniem sprawności postępowania, ochrony praw stron postępowania
oraz zasad wykonywania zawodu przez adwokatów, radców prawnych i rzeczników patentowych.
§ 3.
Do posiadania konta instytucjonalnego w portalu informacyjnym obowiązany jest organ
emerytalny określony przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych.
Art. 54.
§ 125)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 9 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 8..
Do budynków sądów nie wolno wnosić broni, amunicji, materiałów wybuchowych ani innych
środków niebezpiecznych. Nie dotyczy to osób wykonujących w budynkach sądów obowiązki
służbowe wymagające posiadania broni.
§ 225)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 9 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 8..
Prezes sądu może zarządzić stosowanie środków zapewniających bezpieczeństwo w budynkach
sądów oraz zapobiegających naruszaniu zakazu, o którym mowa w § 1. W takim przypadku
do ochrony budynków sądów oraz osób w nich przebywających stosuje się przepisy o ochronie
osób i mienia.
§ 326)Dodany przez art. 2 pkt 9 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 8..
W celu zapobieżenia naruszeniu zakazu, o którym mowa w § 1, oraz zapewnienia bezpieczeństwa,
o którym mowa w § 2, pracownik ochrony, wpisany na listę kwalifikowanych pracowników
ochrony fizycznej w rozumieniu ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia , przy wykonywaniu zadań ochrony osób i mienia w budynku sądu ma prawo do:
1)
przeglądania zawartości bagażu lub odzieży osób wchodzących do budynku sądu;
2)
odmowy zezwolenia na wejście do budynku sądu osobie odmawiającej poddania się przeglądaniu
zawartości bagażu lub odzieży;
3)
odmowy zezwolenia na wejście do budynku sądu osobie posiadającej przy sobie przedmioty,
o których mowa w § 1;
4)
żądania usunięcia innych przedmiotów i urządzeń, które mogą stanowić zagrożenie dla
życia lub zdrowia ludzkiego lub mienia, lub oddania ich do depozytu.
§ 426)Dodany przez art. 2 pkt 9 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 8..
Pracownik ochrony informuje sekretariat właściwego wydziału sądu o odmowie zezwolenia
na wejście do budynku sądu osobie wezwanej na rozprawę lub posiedzenie sądu w sytuacjach,
o których mowa w § 3 pkt 2 i 3.
§ 526)Dodany przez art. 2 pkt 9 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 8..
Przeglądanie zawartości bagażu polega na:
1)
wzrokowej i manualnej kontroli zawartości bagażu, w tym manualnym sprawdzeniu znajdujących
się w nim przedmiotów;
2)
sprawdzeniu bagażu z wykorzystaniem środków technicznych niezbędnych do wykrywania
materiałów i urządzeń zabronionych, w szczególności broni, materiałów wybuchowych
oraz substancji mogących stanowić zagrożenie dla życia lub zdrowia.
§ 626)Dodany przez art. 2 pkt 9 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 8..
Pracownik ochrony w związku z wykonywaniem czynności, o których mowa w § 5, ma prawo
żądania udostępnienia bagażu, w tym otwarcia i pokazania jego zawartości.
§ 726)Dodany przez art. 2 pkt 9 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 8..
Czynności, o których mowa w § 5, wykonuje się w obecności posiadacza bagażu oraz w
miarę możliwości w sposób niepowodujący uszkodzenia bagażu i znajdujących się w nim
przedmiotów.
§ 826)Dodany przez art. 2 pkt 9 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 8..
Przeglądanie odzieży polega na:
1)
manualnym sprawdzeniu zawartości odzieży oraz przedmiotów znajdujących się na ciele
osoby wchodzącej do budynku sądu lub przez nią posiadanych bez odsłaniania przykrytej
odzieżą powierzchni ciała;
2)
sprawdzeniu za pomocą środków technicznych niezbędnych do wykrywania materiałów i
urządzeń zabronionych, w szczególności broni, materiałów wybuchowych oraz substancji
mogących stanowić zagrożenie dla życia lub zdrowia.
§ 926)Dodany przez art. 2 pkt 9 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 8..
Pracownik ochrony w związku z realizacją czynności, o których mowa w § 8, ma prawo
do żądania zdjęcia przez osobę wchodzącą do budynku sądu zewnętrznych warstw odzieży,
pokazania zawartości kieszeni, innych części odzieży lub przedmiotów znajdujących
się na ciele tej osoby lub przez nią posiadanych.
§ 1026)Dodany przez art. 2 pkt 9 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 8..
Czynności, o których mowa w § 8, wykonuje się w sposób możliwie najmniej naruszający
dobra osobiste osoby, wobec której są wykonywane, oraz w niezbędnym zakresie do zrealizowania
celu wykonywanej czynności. Czynności wykonuje w miarę możliwości pracownik ochrony
tej samej płci, co osoba poddana przeglądaniu odzieży.
§ 1126)Dodany przez art. 2 pkt 9 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 8..
Z wykonania czynności, o których mowa w § 5 i 8, dokonujący ich pracownik ochrony
sporządza protokół w przypadku, gdy osoba poddana przeglądaniu zawartości bagażu lub
odzieży zgłosiła takie żądanie bezpośrednio po dokonaniu tych czynności. Protokół nie podlega udostępnieniu osobom trzecim oraz może być udostępniony podmiotom
uprawnionym na podstawie odrębnych przepisów w trybie w nich przewidzianym. Protokół
zawiera:
1)
oznaczenie czynności, podstawy prawnej i przyczyny jej podjęcia, miejsca jej dokonania
oraz dane osoby poddanej przeglądaniu zawartości bagażu lub odzieży, obejmujące imię,
nazwisko oraz numer ewidencyjny PESEL lub datę urodzenia oraz serię i numer dowodu
osobistego lub innego dokumentu stwierdzającego tożsamość osoby;
2)
datę i godzinę rozpoczęcia i zakończenia czynności;
3)
dane pracownika ochrony dokonującego czynności obejmujące imię, nazwisko oraz nazwę
przedsiębiorcy, na rzecz którego wykonuje zadania ochrony albo nazwę jednostki organizacyjnej
lub przedsiębiorcy w przypadku, gdy pracownik ochrony wykonuje zadania ochrony w ramach
wewnętrznej służby ochrony;
4)
przebieg czynności, oświadczenia i wnioski jej uczestników;
5)
spis znalezionych i odebranych przedmiotów oraz w miarę potrzeby ich opis;
6)
pouczenie osoby poddanej przeglądaniu zawartości bagażu lub odzieży o jej prawach,
w szczególności o prawie do złożenia skargi, o której mowa w § 12;
7)
podpis osoby dokonującej czynności oraz osoby poddanej przeglądaniu zawartości bagażu
lub odzieży albo wzmiankę o odmowie złożenia podpisu.
§ 1226)Dodany przez art. 2 pkt 9 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 8..
Osobie poddanej przeglądaniu zawartości bagażu lub odzieży przysługuje skarga na działalność
sądu, wnoszona do prezesa sądu właściwego ze względu na miejsce dokonania czynności,
w terminie 7 dni od dnia dokonania czynności, w celu zbadania legalności oraz prawidłowości
jej dokonania. Do skargi stosuje się odpowiednio przepisy rozdziału 5a.
§ 1326)Dodany przez art. 2 pkt 9 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 8..
W przypadku gdy w trakcie czynności, o których mowa w § 5 i 8, znaleziono przedmioty
mogące stworzyć niebezpieczeństwo dla życia, zdrowia ludzkiego lub mienia, a osoba
poddana tym czynnościom nie zgłosiła żądania sporządzenia protokołu z dokonanej czynności,
dokonanie czynności pracownik ochrony niezwłocznie dokumentuje w notatce służbowej,
odnotowując rodzaj, czas, miejsce i wynik czynności, dane pracownika ochrony oraz
informacje, o których mowa w § 11 pkt 5.
§ 1426)Dodany przez art. 2 pkt 9 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 8..
W przypadku gdy przedmioty ujawnione w wyniku czynności, o których mowa w § 5 i 8,
stwarzają niebezpieczeństwo dla życia, zdrowia lub mienia, pracownik ochrony, w granicach
dostępnych środków, niezwłocznie podejmuje działania zmierzające do usunięcia niebezpieczeństwa,
a w szczególności zabezpiecza miejsce zagrożone oraz powiadamia dyżurnego właściwej
miejscowo jednostki organizacyjnej Policji o konieczności zarządzenia działań usuwających
to niebezpieczeństwo.
§ 1526)Dodany przez art. 2 pkt 9 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 8..
Informację o przysługujących osobom wchodzącym do budynku sądu prawach i obowiązkach
związanych z czynnościami pracowników ochrony, podejmowanymi przy wykonywaniu zadań
ochrony osób i mienia w budynkach sądu, umieszcza się w widocznym miejscu przy wejściu
do budynku sądu.
§ 1626)Dodany przez art. 2 pkt 9 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 8..
Przepisów § 3-13 nie stosuje się do:
1)
Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej,
2)
Prezesa Rady Ministrów,
3)
członków Rady Ministrów,
4)
Rzecznika Praw Obywatelskich,
5)
Rzecznika Praw Dziecka,
6)
Rzecznika Finansowego,
7)
Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych,
8)
osób korzystających z immunitetu parlamentarnego, sędziowskiego lub prokuratorskiego,
ławników danego sądu oraz referendarzy sądowych,
9)
osób korzystających z immunitetów dyplomatycznych lub konsularnych na mocy ustaw,
umów międzynarodowych albo powszechnie uznanych zwyczajów międzynarodowych,
10)
adwokatów, radców prawnych, notariuszy, komorników sądowych, Prezesa, wiceprezesów,
radców i referendarzy Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej,
11)
kuratorów sądowych, rzeczników patentowych, biegłych sądowych, doradców restrukturyzacyjnych
- w trakcie pełnienia czynności służbowych,
12)
funkcjonariuszy Policji, Straży Granicznej, Służby Ochrony Państwa, w tym inspektorów
Biura Nadzoru Wewnętrznego oraz funkcjonariuszy Służby Więziennej, Centralnego Biura
Antykorupcyjnego, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Wywiadu
Wojskowego, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Celno-Skarbowej, Straży Ochrony
Kolei, żołnierzy Żandarmerii Wojskowej i pracowników Krajowej Administracji Skarbowej
- w trakcie pełnienia czynności służbowych,
13)
innych osób, w stosunku do których dyrektor sądu albo prezes sądu wyraził zgodę na
ich wejście
- po uprzednim okazaniu legitymacji służbowej lub dokumentu umożliwiającego ustalenie
tożsamości i zajmowanego stanowiska lub pełnionej funkcji.
§ 1726)Dodany przez art. 2 pkt 9 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 8..
Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, wzór protokołu oraz sposób,
miejsce i okresy przechowywania protokołu, o którym mowa w § 11, i notatki służbowej,
o której mowa w § 13, biorąc pod uwagę konieczność zapewnienia przejrzystości, skrótowości
i kompletności protokołu, z uwzględnieniem informacji niezbędnych do udokumentowania
zakresu, przebiegu oraz wyniku czynności przeglądania zawartości bagażu lub odzieży
osoby wchodzącej do budynku sądu, o których mowa w § 5 i 8, a także uwzględniając
potrzebę zapewnienia bezpiecznego przechowywania protokołu i notatki służbowej oraz
niezbędność zapewnienia dostępu do nich w związku z prowadzonymi postępowaniami.
Dział II
Sędziowie i asesorzy sądowi
Rozdział 1
Powołanie do pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim
Art. 55.
§ 1.
Sędzią sądu powszechnego jest osoba powołana na to stanowisko przez Prezydenta Rzeczypospolitej
Polskiej, która złożyła ślubowanie wobec Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej.
§ 2.
Sędziowie sądów powszechnych są powoływani na stanowiska:
1)
sędziego sądu rejonowego;
2)
sędziego sądu okręgowego;
3)
sędziego sądu apelacyjnego.
§ 2a.
(uchylony)
§ 3.
Powołując do pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim, Prezydent Rzeczypospolitej
Polskiej wyznacza miejsce służbowe (siedzibę) sędziego. Zmiana miejsca służbowego
sędziego może być dokonana bez zmiany stanowiska w przypadkach i w trybie określonych
w art. 75.
§ 4.
Sędzia może orzekać we wszystkich sprawach w swoim miejscu służbowym, a w innych sądach
w przypadkach określonych w ustawie (jurysdykcja sędziego). Przepisy o przydziale
spraw, wyznaczaniu i zmianie składu sądu oraz delegowaniu sędziego na czas pełnienia
funkcji lub zajmowania stanowiska nie ograniczają jurysdykcji sędziego i nie mogą
być podstawą stwierdzenia sprzeczności składu sądu z przepisami prawa, nienależytego
obsadzenia sądu lub udziału osoby nieuprawnionej lub niezdolnej do orzekania w wydaniu
orzeczenia.27)Zdanie drugie w brzmieniu ustalonym przez art. 7 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku
5; wszedł w życie z dniem 15 kwietnia 2023 r.
§ 5.
Okoliczności towarzyszące powołaniu sędziego nie mogą stanowić wyłącznej podstawy
do podważenia orzeczenia wydanego z udziałem tego sędziego lub kwestionowania jego
niezawisłości i bezstronności.
Art. 56.
(uchylony)
Art. 57.
§ 128)W brzmieniu ustalonym przez art. 6 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..
Każdy, kto spełnia warunki do objęcia stanowiska sędziego sądu powszechnego, o którym
mowa w art. 55 § 2, może zgłosić swoją kandydaturę na jedno stanowisko sędziowskie
w terminie czternastu dni od dnia obwieszczenia, o którym mowa w art. 20a § 4.
§ 1a.
Osoba, która zgłosiła swoją kandydaturę na wolne stanowisko sędziowskie w sądzie powszechnym
nie może, do czasu zakończenia postępowania w sprawie powołania do pełnienia urzędu
na stanowisku sędziowskim w sądzie powszechnym, zgłosić swej kandydatury na wolne
stanowisko sędziowskie w Sądzie Najwyższym, Naczelnym Sądzie Administracyjnym ani
wojewódzkim sądzie administracyjnym. Zgłoszenie kandydatury na wolne stanowisko sędziowskie
w tych sądach powoduje zakończenie postępowania w sprawie powołania do pełnienia urzędu
na stanowisku sędziowskim w sądzie powszechnym.
§ 1b.
Osoba, która zgłosiła swoją kandydaturę na wolne stanowisko sędziowskie w Sądzie Najwyższym,
Naczelnym Sądzie Administracyjnym albo wojewódzkim sądzie administracyjnym, nie może,
do czasu zakończenia postępowania w sprawie powołania do pełnienia urzędu na stanowisku
sędziowskim w tym sądzie, zgłosić swej kandydatury na wolne stanowisko sędziowskie
w sądzie powszechnym.
§ 2.
Zgłoszenia kandydatury na wolne stanowisko sędziowskie oraz innych czynności w toku
postępowania w sprawie powołania do pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim kandydat
dokonuje za pośrednictwem systemu teleinformatycznego obsługującego to postępowanie,
zwanego dalej „systemem teleinformatycznym”, dostępnego na stronie internetowej Krajowej
Rady Sądownictwa.
§ 3.
Czynności w toku postępowania w sprawie powołania do pełnienia urzędu na stanowisku
sędziowskim dokonane przez kandydata bez zachowania formy przewidzianej ustawą nie
wywołują skutków prawnych, jakie ustawa wiąże z ich dokonaniem.
§ 4.
System teleinformatyczny prowadzi Minister Sprawiedliwości. Administratorami danych
osobowych w systemie teleinformatycznym są: Minister Sprawiedliwości, prezesi właściwych
sądów oraz Krajowa Rada Sądownictwa, każde w zakresie zadań wykonywanych w postępowaniu
w sprawie powołania do pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim.
§ 5.
Uwierzytelnienie w systemie teleinformatycznym wymaga użycia profilu zaufanego, profilu
osobistego, innego środka identyfikacji elektronicznej, wydanego w systemie identyfikacji
elektronicznej przyłączonym do węzła krajowego identyfikacji elektronicznej, o którym
mowa w art. 21a ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 5 września 2016 r. o usługach zaufania
oraz identyfikacji elektronicznej , adekwatnie do poziomu bezpieczeństwa środka identyfikacji elektronicznej wymaganego
dla usług świadczonych w tym systemie, danych weryfikowanych za pomocą kwalifikowanego
certyfikatu podpisu elektronicznego, jeżeli te dane pozwalają na identyfikację i uwierzytelnienie
wymagane w celu realizacji usługi online, albo otrzymanego w sądzie identyfikatora
wskazującego na tożsamość kandydata.
§ 6.
Zgłaszający swoją kandydaturę wypełnia w systemie teleinformatycznym kartę zgłoszenia
kandydata na wolne stanowisko sędziowskie, opatruje ją podpisem elektronicznym nadanym
przez ten system, podpisem zaufanym, podpisem osobistym albo kwalifikowanym podpisem
elektronicznym, a następnie wnosi za pośrednictwem systemu do prezesa właściwego sądu.
§ 7.
Zgłaszający swoją kandydaturę dołącza do karty zgłoszenia informację z Krajowego Rejestru
Karnego dotyczącą jego osoby i zaświadczenie stwierdzające, że jest zdolny, ze względu
na stan zdrowia, do pełnienia obowiązków sędziego, z zastrzeżeniem art. 58 § 4a. Zgłaszający
urodzony przed dniem 1 sierpnia 1972 r. składa w postaci papierowej oświadczenie,
o którym mowa w art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach
organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów , albo informację, o której mowa w art. 7 ust. 3a tej ustawy. Do karty zgłoszenia
dołącza się również oświadczenie w przedmiocie zgody albo niewyrażenia zgody na wykorzystanie
dokumentów dotyczących zgłaszającego w innych postępowaniach w sprawie powołania do
pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim.
§ 8.
Zawarte w karcie zgłoszenia oświadczenia: o korzystaniu z pełni praw cywilnych i obywatelskich, o toczącym się postępowaniu o przestępstwo lub przestępstwo skarbowe,
o ukaraniu w postępowaniu dyscyplinarnym, o toczącym się postępowaniu dyscyplinarnym
oraz o uprawomocnieniu się orzeczenia, o którym mowa w art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 11 kwietnia 1997 r. o ujawnieniu pracy lub służby w organach
bezpieczeństwa państwa lub współpracy z nimi w latach 1944-1990 osób pełniących funkcje
publiczne 30)Ustawa utraciła moc z dniem 15 marca 2007 r. z wyjątkiem art. 30, na podstawie art.
66 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów
bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów (Dz. U. poz. 1592),
która weszła w życie z dniem 15 marca 2007 r., jak również oświadczenie, że nie toczy się wobec kandydata inne postępowanie w sprawie
powołania do pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim, kandydat składa pod rygorem
odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania.
§ 9.
Minister Sprawiedliwości, po zasięgnięciu opinii Krajowej Rady Sądownictwa, określi,
w drodze rozporządzenia, zakres danych zawartych w karcie zgłoszenia na wolne stanowisko
sędziowskie, mając na względzie, aby dane te umożliwiały weryfikację w niezbędnym
zakresie spełnienia warunków wymaganych przez ustawę od kandydatów na stanowisko sędziowskie.
§ 10.
Minister Sprawiedliwości, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw zdrowia, po
zasięgnięciu opinii Krajowej Rady Sądownictwa, określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy
zakres i sposób przeprowadzania badań lekarskich i psychologicznych kandydatów do
objęcia urzędu sędziego oraz kwalifikacje wymagane od lekarzy i psychologów uprawnionych
do przeprowadzania tych badań i wydawania zaświadczeń o zdolności do pełnienia obowiązków
sędziego, jak również terminy wykorzystania wydawanych zaświadczeń w postępowaniu
w sprawie powołania do pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim, mając na względzie
zapewnienie należytej oceny zdolności kandydatów do objęcia urzędu sędziego, uwzględniającej
charakter tego urzędu.
Art. 57a.
§ 1.
Kandydat na wolne stanowisko sędziowskie, który zajmuje stanowisko sędziego sądu powszechnego,
sędziego sądu administracyjnego albo sędziego sądu wojskowego, do karty zgłoszenia
dołącza wykaz sygnatur akt pięćdziesięciu spraw sądowych różnych kategorii, w których
rozpoznawaniu brał udział, a w przypadku mniejszej liczby spraw - wykaz sygnatur akt
wszystkich spraw.
§ 2.
Kandydat na wolne stanowisko sędziowskie, który zajmuje stanowisko prokuratora, do
karty zgłoszenia dołącza wykaz sygnatur akt pięćdziesięciu spraw, w których prowadził
lub nadzorował postępowanie przygotowawcze, sporządził akt oskarżenia lub środki zaskarżenia
albo występował przed sądem lub składał pisma procesowe, a w przypadku mniejszej liczby
spraw - wykaz sygnatur akt wszystkich spraw.
§ 3.
Kandydat na wolne stanowisko sędziowskie, który wykonuje zawód adwokata lub radcy
prawnego albo zajmuje stanowisko radcy Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej,
do karty zgłoszenia dołącza wykaz sygnatur akt pięćdziesięciu spraw sądowych różnych
kategorii, w których występował w charakterze zastępcy procesowego, a jeżeli występował
w mniejszej liczbie spraw - wykaz sygnatur akt wszystkich spraw, ze wskazaniem sądów,
w których sprawy te toczyły się lub toczą, a także odpisy wszystkich, jednak nie więcej
niż pięćdziesięciu, opinii prawnych i innych dokumentów sporządzonych w związku ze
stosowaniem lub tworzeniem prawa; radca Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej
dołącza ponadto opinię przełożonego.
§ 4.
Kandydat na wolne stanowisko sędziowskie, który wykonuje zawód notariusza, do karty
zgłoszenia dołącza wykaz pięćdziesięciu aktów notarialnych obejmujących różne kategorie
spraw, a jeżeli sporządził mniejszą ich liczbę - wykaz wszystkich aktów.
§ 5.
Kandydat na wolne stanowisko sędziowskie, który ma tytuł naukowy profesora lub stopień
naukowy doktora habilitowanego nauk prawnych, do karty zgłoszenia dołącza wykaz publikacji
wraz z opiniami recenzentów, jeżeli były sporządzone, odpisy sporządzonych opinii
prawnych oraz charakterystykę osiągnięć w zakresie kształcenia kadr lub dorobku naukowego.
§ 6.
(uchylony)
§ 7.
Kandydat na wolne stanowisko sędziowskie zajmujący stanowisko sędziego albo prokuratora,
który w okresie poprzedzającym obwieszczenie był delegowany do pełnienia czynności
administracyjnych w Ministerstwie Sprawiedliwości lub innej jednostce organizacyjnej
podległej Ministrowi Sprawiedliwości lub przez niego nadzorowanej, Kancelarii Prezydenta
Rzeczypospolitej Polskiej albo urzędzie obsługującym ministra właściwego do spraw
zagranicznych, do karty zgłoszenia dołącza wykaz sygnatur akt pięćdziesięciu spraw
określonych w § 1 lub 2 lub spraw zarejestrowanych w referacie kandydata lub przez
niego nadzorowanych w okresie delegowania, a także opis wykonywanych w okresie delegowania
czynności wraz z opinią przełożonego.
§ 8.
Przepis § 7 stosuje się odpowiednio w przypadku delegowania do pełnienia:
1)
czynności w Biurze Krajowej Rady Sądownictwa;
2)
czynności lub prowadzenia zajęć szkoleniowych w Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury;
3)
obowiązków w międzynarodowej sędziowskiej organizacji pozarządowej;
4)
obowiązków lub pełnienia określonej funkcji poza granicami państwa w ramach działań
podejmowanych przez organizacje międzynarodowe lub ponadnarodowe oraz zespoły międzynarodowe
działające na podstawie umów międzynarodowych, w tym umów konstytuujących organizacje
międzynarodowe, ratyfikowanych przez Rzeczpospolitą Polską.
§ 9.
Przełożonym, o którym mowa w § 7, jest osoba kierująca jednostką, do której delegowanie
nastąpiło, a w przypadku podziału tej jednostki na departamenty, biura albo inne równorzędne
komórki organizacyjne - osoba kierująca taką komórką. Za przełożonego osoby kierującej
daną jednostką lub komórką organizacyjną uznaje się osobę sprawującą funkcję nadrzędną.
§ 10.
Do kandydata na wolne stanowisko sędziowskie, który zajmuje stanowisko prezesa lub
wiceprezesa Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej, stosuje się odpowiednio,
stosownie do zawodu wykonywanego przed powołaniem na to stanowisko, przepisy § 1-5
lub 7.
§ 11.
Do kandydata na wolne stanowisko sędziowskie, który wykonywał więcej niż jeden z zawodów
wskazanych w przepisach § 1-5 i 10, stosuje się przepisy § 1-5 i 7, z tym że łączna
liczba zamieszczonych w wykazie sygnatur akt spraw lub odpisów opinii prawnych i innych
dokumentów, o których mowa w tych przepisach, nie może przekraczać stu.
§ 12.
Do karty zgłoszenia kandydat może dołączyć także inne dokumenty popierające jego kandydaturę,
w szczególności opinie i rekomendacje.
Art. 57aa.
§ 1.
Dokumenty dołączane do karty zgłoszenia kandydat tworzy w systemie teleinformatycznym
i wnosi za pośrednictwem tego systemu, opatrując je podpisem elektronicznym nadanym
przez ten system, podpisem zaufanym, podpisem osobistym albo kwalifikowanym podpisem
elektronicznym.
§ 2.
Dokumenty mające w oryginale postać papierową kandydat zamieszcza w systemie teleinformatycznym
w postaci elektronicznych kopii, opatrując je podpisem elektronicznym nadanym przez
ten system, podpisem zaufanym, podpisem osobistym albo kwalifikowanym podpisem elektronicznym,
co jednocześnie stanowi oświadczenie o zgodności elektronicznej kopii dokumentu z
oryginałem w postaci papierowej. Oświadczenie to jest składane pod rygorem odpowiedzialności
karnej za fałszywe zeznania. Prezes właściwego sądu, któremu zgłoszono kandydaturę
na wolne stanowisko sędziowskie, w uzasadnionych przypadkach może wezwać kandydata
do doręczenia w terminie trzech dni oryginałów dokumentów. Obowiązek zamieszczenia
w systemie teleinformatycznym elektronicznej kopii dokumentu nie dotyczy oświadczenia,
o którym mowa w art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach
organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów, a także informacji, o której mowa w art. 7 ust. 3a tej ustawy.
§ 3.
Prezes właściwego sądu, któremu zgłoszono kandydaturę na wolne stanowisko sędziowskie,
zamieszcza w systemie teleinformatycznym w terminie 3 dni roboczych elektroniczne
kopie dokumentów innych niż zamieszczone przez kandydata, mających w oryginale postać
papierową, wymaganych w tym postępowaniu, opatrując je podpisem elektronicznym nadanym
przez ten system. Obowiązek zamieszczenia w systemie teleinformatycznym elektronicznej
kopii dokumentu nie dotyczy oświadczenia, o którym mowa w art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach
organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów, a także informacji, o której mowa w art. 7 ust. 3a tej ustawy.
§ 4.
Ponowne zgłoszenie kandydatury na wolne stanowisko sędziowskie może nastąpić nie wcześniej
niż po dniu zakończenia poprzednio rozpoczętego postępowania w sprawie powołania do
pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim. Za dzień rozpoczęcia postępowania w sprawie
powołania do pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim przyjmuje się dzień złożenia
karty zgłoszenia na dane stanowisko sędziowskie. Za dzień zakończenia postępowania
wobec kandydata w sprawie powołania do pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim
przyjmuje się dzień upływu wobec kandydata terminu do złożenia zastrzeżenia od pozostawienia
zgłoszenia bez rozpatrzenia albo dzień uprawomocnienia się wobec kandydata uchwały
Krajowej Rady Sądownictwa w przedmiocie:
1)
nieuwzględnienia zastrzeżenia od pozostawienia zgłoszenia bez rozpatrzenia albo
2)
umorzenia postępowania, albo
3)
nieprzedstawienia wniosku o powołanie do pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim
Prezydentowi Rzeczypospolitej Polskiej, albo
4)
przedstawienia wniosku o powołanie do pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim Prezydentowi
Rzeczypospolitej Polskiej.
Art. 57ab.
§ 1.
Kandydaturę na wolne stanowisko sędziego sądu rejonowego oraz na wolne stanowisko
sędziego sądu okręgowego zgłasza się prezesowi właściwego sądu okręgowego, zaś kandydaturę
na wolne stanowisko sędziego sądu apelacyjnego - prezesowi sądu apelacyjnego.
§ 2.
Czynności w stosunku do kandydata w toku postępowania w sprawie powołania do pełnienia
urzędu na stanowisku sędziowskim prezes właściwego sądu dokonuje za pośrednictwem
systemu teleinformatycznego.
Art. 57ac.
§ 1.
Jeżeli zgłoszenie na wolne stanowisko sędziowskie nie spełnia wymogów formalnych,
o których mowa w art. 57 § 6 i 7 oraz art. 57a § 1-5 i 7, prezes właściwego sądu wzywa
kandydata do jego uzupełnienia w terminie siedmiu dni.
§ 2.
Jeżeli swoją kandydaturę zgłosiła osoba, która nie spełnia warunków do objęcia stanowiska
sędziego sądu powszechnego, o których mowa w art. 61 § 1 pkt 1 oraz 3-7 lub § 2 i
5 albo w art. 63 i art. 64, albo zgłoszenie nastąpiło po upływie terminu, o którym
mowa w art. 57 § 1, lub zgłoszenie nie zostało uzupełnione w wyznaczonym terminie
albo wobec zgłaszającego kandydaturę toczy się inne postępowanie w sprawie powołania
do pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim, prezes właściwego sądu zawiadamia zgłaszającego
o pozostawieniu zgłoszenia bez rozpatrzenia, za pośrednictwem systemu teleinformatycznego,
podając przyczynę pozostawienia zgłoszenia bez rozpatrzenia.
§ 3.
Osoba, której zgłoszenie pozostawiono bez rozpatrzenia może w terminie siedmiu dni
od zawiadomienia, o którym mowa w § 2, złożyć zastrzeżenie za pośrednictwem systemu
teleinformatycznego. W razie nieuwzględnienia zastrzeżenia prezes właściwego sądu
niezwłocznie przekazuje je za pośrednictwem systemu teleinformatycznego wraz ze zgłoszeniem
Krajowej Radzie Sądownictwa. W przedmiocie pozostawienia zgłoszenia bez rozpatrzenia
rozstrzyga Krajowa Rada Sądownictwa.
Art. 57ad.
§ 1.
W razie cofnięcia zgłoszenia na wolne stanowisko sędziowskie prezes właściwego sądu
niezwłocznie przekazuje oświadczenie o cofnięciu zgłoszenia za pośrednictwem systemu
teleinformatycznego do Krajowej Rady Sądownictwa. Nie wstrzymuje to podejmowania dalszych
czynności w stosunku do kandydatów, którzy zgłosili się na to samo wolne stanowisko
sędziowskie.
§ 2.
Doręczenia uznaje się za skuteczne z chwilą zalogowania się kandydata do systemu teleinformatycznego
lub po upływie czternastu dni od dnia umieszczenia pisma w systemie teleinformatycznym.
Art. 57ae.
§ 1.
O zgłoszeniu każdego kandydata na wolne stanowisko sędziowskie prezes właściwego sądu
zawiadamia Ministra Sprawiedliwości przez udostępnienie karty zgłoszenia kandydata
w systemie teleinformatycznym.
§ 2.
Prezes sądu okręgowego ma dostęp do zgromadzonych w systemie teleinformatycznym dokumentów
dotyczących wszystkich postępowań w sprawie powołania do pełnienia urzędu na stanowisku
sędziowskim w sądzie okręgowym i w sądach rejonowych danego okręgu. Prezes sądu apelacyjnego
ma dostęp do zgromadzonych w systemie teleinformatycznym dokumentów dotyczących wszystkich
postępowań w sprawie powołania do pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim w sądzie
apelacyjnym.
Art. 57af.
Dokumenty dotyczące postępowania w sprawie powołania do pełnienia urzędu na stanowisku
sędziowskim, zgromadzone w systemie teleinformatycznym są przechowywane przez okres
dwunastu miesięcy. Okres przechowywania dokumentów, które mogą być wykorzystane w
innych postępowaniach w sprawie powołania do pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim
dotyczących danego kandydata, wynosi siedem lat. Po upływie okresu przechowywania
dokumenty podlegają brakowaniu w sposób określony w przepisach ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach .
Art. 57ag.
Minister Sprawiedliwości, po zasięgnięciu opinii Krajowej Rady Sądownictwa, w porozumieniu
z ministrem właściwym do spraw informatyzacji określi, w drodze rozporządzenia, tryb
zakładania konta w systemie teleinformatycznym, sposób dostępu do konta, sposób korzystania
z systemu teleinformatycznego oraz podejmowania w nim czynności związanych z wnoszeniem
karty zgłoszenia i dołączonych dokumentów, szczegółowy tryb doręczeń i zawiadomień
elektronicznych, jak również sposób przechowywania, udostępniania i usuwania - po
zakończeniu postępowania w sprawie powołania do pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim
- zamieszczonych w systemie dokumentów, mając na względzie potrzebę zapewnienia sprawności
postępowania dotyczącego objęcia stanowiska sędziowskiego, dostępność drogi elektronicznej
dla uczestników postępowania oraz potrzebę zabezpieczenia danych zgromadzonych w systemie,
w tym danych osobowych kandydatów.
Art. 57ah.
§ 1.
Prezes sądu, któremu złożono kartę zgłoszenia, po stwierdzeniu spełniania przez kandydata
warunków oraz wymogów formalnych zgłoszenia, zarządza, w terminie nie dłuższym niż
siedem dni od dnia zgłoszenia, dokonanie oceny kwalifikacji kandydata przez wyznaczonego
sędziego.
§ 2.
W razie potrzeby prezes sądu może zlecić dokonanie oceny kwalifikacji więcej niż jednemu
sędziemu.
§ 3.
Oceny kwalifikacji kandydatów nie może dokonywać sędzia będący małżonkiem, krewnym
albo powinowatym chociażby jednego z kandydatów lub pozostający chociażby z jednym
z kandydatów w takim stosunku prawnym lub faktycznym, że może to budzić uzasadnione
wątpliwości co do bezstronności sędziego.
§ 4.
Prezes właściwego sądu zapoznaje kandydata z oceną kwalifikacji, zamieszczając ją
w systemie teleinformatycznym. Kandydat ma prawo do złożenia prezesowi sądu uwag do
oceny kwalifikacji w terminie siedmiu dni od daty zamieszczenia oceny kwalifikacji
w systemie teleinformatycznym.
§ 5.
Prezes sądu apelacyjnego przedstawia kandydaturę na wolne stanowisko sędziego sądu
apelacyjnego wraz z oceną kwalifikacji oraz ewentualnymi uwagami kandydata do zaopiniowania
kolegium sądu apelacyjnego. Prezes sądu okręgowego przedstawia kandydaturę na wolne
stanowisko sędziego sądu okręgowego i sędziego sądu rejonowego wraz z oceną kwalifikacji
oraz ewentualnymi uwagami kandydata do zaopiniowania kolegium sądu okręgowego.
Art. 57b.
§ 1.
Ocena kwalifikacji kandydata zajmującego stanowisko sędziego sądu powszechnego, sędziego
sądu administracyjnego oraz sędziego sądu wojskowego obejmuje badanie poziomu merytorycznego
orzecznictwa oraz sprawności i efektywności podejmowanych czynności i organizowania
pracy przy rozpoznawaniu spraw lub wykonywaniu innych powierzonych zadań lub funkcji,
z uwzględnieniem stopnia obciążenia wykonywanymi zadaniami i ich złożoności, realizacji
procesu doskonalenia zawodowego, a także kultury urzędowania, obejmującej kulturę
osobistą i kulturę organizacji pracy oraz poszanowania praw stron lub uczestników
postępowania przy rozpoznawaniu spraw lub wykonywaniu innych powierzonych zadań lub
funkcji. Przez badanie poziomu merytorycznego orzecznictwa rozumie się przede wszystkim
badanie sposobu formułowania orzeczeń, a także ich uzasadnień, zwięzłość tych uzasadnień,
prawidłowość formułowania sądów z uwzględnieniem zasad logiki i doświadczenia życiowego,
a także adekwatność przytaczanego orzecznictwa i poglądów doktryny do problemu będącego
przedmiotem rozpoznania w sprawie.31)Zdanie drugie dodane przez art. 7 pkt 4 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 5.
§ 2.
Ocena kwalifikacji, o której mowa w § 1, jest dokonywana na podstawie badania akt
co najmniej piętnastu spraw różnych kategorii, wybranych losowo spośród wymienionych
w wykazie, o którym mowa w art. 57a § 1, a ponadto akt co najmniej dziesięciu innych
spraw różnych kategorii spoza wykazu wybranych przez sędziego dokonującego oceny,
jak również na podstawie danych ewidencjonowanych w sądach, w tym na potrzeby statystyki
sądowej.
§ 3.
Sędzia dokonujący oceny kwalifikacji kandydata, o którym mowa w § 1, z urzędu obejmuje
badaniem także nieujęte w wykazie akta dziesięciu spraw niezakończonych, przydzielonych
kandydatowi do rozpoznania, w których od momentu pierwszej rejestracji upłynął najdłuższy
okres, a także akta wszystkich spraw, których referentem był kandydat, w których w
okresie ostatnich dwóch lat poprzedzających zgłoszenie na wolne stanowisko sędziowskie
zmieniono lub uchylono orzeczenie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania oraz
w których stwierdzono przewlekłość postępowania lub niezgodność z prawem prawomocnego
orzeczenia.
§ 4.
Jeżeli ze względu na szczególny zakres czynności kandydata, o którym mowa w § 1, lub
z innych przyczyn zbadanie liczby spraw wskazanej w § 2 i 3 nie jest możliwe, przyjmuje
się, z podaniem przyczyn, inną liczbę.
§ 5.
Jeżeli w okresie ostatnich dwóch lat poprzedzających zgłoszenie kandydat, o którym
mowa w § 1, nie wykonywał zadań określonych w art. 1 § 2 i 3, przepis § 3 stosuje
się odpowiednio, z tym że badaniem obejmuje się okres dwóch lat, w których zadania
te ostatnio były wykonywane.
§ 632)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 7 pkt 4 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 5..
Do oceny kwalifikacji kandydata, o którym mowa w § 1, dołącza się odpisy znajdujących
się w aktach osobowych prawomocnych wyroków orzekających karę dyscyplinarną oraz dokumentów
dotyczących zwrócenia uwagi lub wytknięcia uchybienia, o których mowa w art. 37 §
4 i art. 40 § 1 ustawy, a także art. 97 § 1 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym .
Art. 57c.
(uchylony)
Art. 57d.
(uchylony)
Art. 57e.
§ 1.
Ocena kwalifikacji kandydata zajmującego stanowisko prokuratora jest dokonywana pod
względem prawidłowości i poziomu merytorycznego, jak również efektywności wykonywania
powierzonych obowiązków służbowych, z uwzględnieniem stopnia obciążenia wykonywanymi
zadaniami i ich złożoności, a także podnoszenia kwalifikacji zawodowych i kultury
urzędowania obejmującej kulturę osobistą oraz sposób zachowania wobec uczestników
postępowania i współpracowników. Przepisy art. 57b § 2 i 4 stosuje się odpowiednio.
Sędzia dokonujący oceny kwalifikacji może objąć badaniem także akta spraw nieujęte
w wykazie oraz zwracać się do prezesów sądów lub jednostek organizacyjnych prokuratury
o wskazanie sygnatur i przedstawienie akt takich spraw.
§ 2.
Do oceny kwalifikacji kandydata, o którym mowa w § 1, dołącza się opinie przełożonych,
a także odpisy znajdujących się w aktach osobowych prokuratora prawomocnych wyroków
orzekających karę dyscyplinarną lub prawomocnych decyzji o wymierzeniu kary porządkowej
upomnienia, jak również odpisy prawomocnych decyzji prokuratora przełożonego, zawierających
wytknięcie uchybienia w razie oczywistej obrazy prawa, chyba że uprawniony organ zarządził
usunięcie tych wyroków lub decyzji z akt osobowych.
Art. 57f.
§ 1.
Ocena kwalifikacji kandydata wykonującego zawód adwokata, radcy prawnego, notariusza
albo zajmującego stanowisko radcy Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej
jest dokonywana w oparciu o badanie jakości, sprawności, rzetelności i terminowości
dokonywanych czynności bądź jakości i rzetelności sporządzonych opinii prawnych lub
innych dokumentów sporządzonych w związku ze stosowaniem lub tworzeniem prawa, a także
podnoszenia kwalifikacji zawodowych i kultury urzędowania obejmującej kulturę osobistą
oraz sposób zachowania wobec uczestników postępowania i współpracowników.
§ 2.
Ocena kwalifikacji kandydata wykonującego zawód adwokata lub radcy prawnego albo zajmującego
stanowisko radcy Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej jest dokonywana
na podstawie badania akt co najmniej dwudziestu pięciu spraw różnych kategorii lub
opinii prawnych i innych dokumentów sporządzonych w związku ze stosowaniem lub tworzeniem
prawa, wybranych losowo spośród wymienionych w wykazie, o którym mowa w art. 57a §
3. Przepis art. 57b § 4 stosuje się odpowiednio. Sędzia dokonujący oceny kwalifikacji
może objąć badaniem także akta spraw sądowych, w których kandydat występował w charakterze
zastępcy procesowego, a których nie ujęto w wykazie, oraz zwracać się do prezesów
sądów o wskazanie sygnatur i przedstawienie akt takich spraw.
§ 3.
Ocena kwalifikacji kandydata wykonującego zawód notariusza jest dokonywana na podstawie
badania co najmniej dwudziestu pięciu aktów notarialnych obejmujących różne kategorie
spraw wybranych losowo spośród wymienionych w wykazie, o którym mowa w art. 57a §
4. Przepis art. 57b § 4 stosuje się odpowiednio. Sędzia dokonujący oceny kwalifikacji
może objąć badaniem także nieujęte w wykazie akty notarialne lub akta spraw sądowych,
w których rozpoznano środki odwoławcze na odmowę dokonania wpisu lub odmowę dokonania
czynności, oraz zwracać się do prezesów sądów o wskazanie sygnatur i przedstawienie
akt takich spraw.
§ 4.
Do oceny kwalifikacji kandydata wykonującego zawód adwokata, radcy prawnego albo notariusza
dołącza się wykaz prawomocnych orzeczeń bądź decyzji o ukaraniu karą dyscyplinarną,
chyba że właściwy organ zarządził usunięcie wzmianki o ukaraniu lub odpisu orzeczenia
sądu dyscyplinarnego z akt osobowych kandydata.
§ 5.
Do oceny kwalifikacji kandydata wykonującego zawód adwokata lub radcy prawnego dołącza
się także wykaz ostrzeżeń udzielonych przez właściwe organy samorządu zawodowego oraz
zawiadomień o naruszeniu obowiązków procesowych dokonanych przez sąd lub prokuratora.
§ 6.
Do oceny kwalifikacji kandydata zajmującego stanowisko radcy Prokuratorii Generalnej
Rzeczypospolitej Polskiej dołącza się protokoły okresowych ocen kwalifikacyjnych oraz
odpisy prawomocnych orzeczeń o ukaraniu karą dyscyplinarną, chyba że kara została
uznana za niebyłą.
§ 7.
Do oceny kwalifikacji kandydata wykonującego zawód adwokata, radcy prawnego albo notariusza
dołącza się protokoły wizytacji, kontroli lub ocen przeprowadzonych w trybie art. 36 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze, art. 221 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych albo art. 44 § 2 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. - Prawo o notariacie .
Art. 57g.
§ 1.
Ocena kwalifikacji kandydata, mającego tytuł naukowy profesora lub stopień naukowy
doktora habilitowanego nauk prawnych jest dokonywana z uwzględnieniem osiągnięć naukowych,
rodzaju i jakości publikacji, opinii recenzentów, jakości i rzetelności opinii prawnych
bądź innych dokumentów sporządzonych w związku ze stosowaniem lub tworzeniem prawa.
§ 2. Do oceny kwalifikacji kandydata, o którym mowa w § 1, dołącza się odpisy prawomocnych
orzeczeń o udzieleniu kary dyscyplinarnej, chyba że kara uległa zatarciu.
Art. 57h.
Do oceny kwalifikacji kandydata, który zajmuje stanowisko prezesa lub wiceprezesa
Prokuratorii Generalnej, stosuje się odpowiednio, stosownie do zawodu wykonywanego
przed powołaniem na to stanowisko, przepisy art. 57b lub 57e-57g.
Art. 57i.
§ 1.
Przy ocenie kwalifikacji kandydata na wolne stanowisko sędziowskie uwzględnia się
predyspozycje osobowościowe kandydata do zawodu sędziego oraz przestrzeganie zasad
etyki wykonywanego zawodu.
§ 2.
Prezes właściwego sądu zwraca się do organów sprawujących nadzór administracyjny nad
sądami, Prokuratora Generalnego, Prezesa Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej
Polskiej, organów sprawujących nadzór nad działalnością notariuszy, organów samorządów
zawodowych adwokatów i radców prawnych, a w przypadku kandydata mającego tytuł naukowy
profesora lub stopień naukowy doktora habilitowanego nauk prawnych do kierownika danej
polskiej szkoły wyższej, Polskiej Akademii Nauk, instytutu badawczego lub innej placówki
naukowej o udzielenie informacji lub nadesłanie dokumentów niezbędnych do przeprowadzenia
oceny kwalifikacji kandydata.
§ 3.
Do oceny kwalifikacji dołącza się informację o postępowaniach karnych, dyscyplinarnych
bądź wyjaśniających toczących się przeciwko kandydatowi.
§ 4.
Minister Sprawiedliwości, po zasięgnięciu opinii Krajowej Rady Sądownictwa, określi,
w drodze rozporządzenia, szczegółowy tryb i sposób dokonywania oceny kwalifikacji
kandydata na wolne stanowisko sędziowskie, mając na uwadze konieczność zachowania
metodyki uwzględniającej specyfikę wykonywanego przez kandydata zawodu lub zajmowanego
stanowiska oraz potrzebę jej dostosowania do zakresu analizy i kryteriów wskazanych
w ustawie.
Art. 58.
§ 133)W brzmieniu ustalonym przez art. 6 pkt 5 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..
Rozpatrzenie kandydatur odbywa się na tym samym posiedzeniu kolegium zwołanym przez
prezesa właściwego sądu, na dzień przypadający nie później niż w terminie czternastu
dni od dnia zamieszczenia w systemie teleinformatycznym oceny kwalifikacji ostatniego
kandydata.
§ 2.
(uchylony)
§ 2a.
W opiniowaniu kandydatów nie może brać udziału osoba będąca małżonkiem, krewnym albo
powinowatym chociażby jednego z kandydatów lub pozostająca chociażby z jednym z kandydatów
w takim stosunku prawnym lub faktycznym, że może to budzić uzasadnione wątpliwości
co do bezstronności członka kolegium.
§ 3.
W przypadku kandydatów do objęcia pierwszego stanowiska sędziowskiego właściwy prezes
sądu zasięga od właściwego ze względu na siedzibę sądu komendanta wojewódzkiego Policji
albo Komendanta Stołecznego Policji informacji o każdym z kandydatów. Informacje o
kandydacie do objęcia stanowiska sędziowskiego uzyskuje się i sporządza w oparciu
o dane zawarte w policyjnych systemach teleinformatycznych. Komendant Policji przedstawia
pisemną informację o kandydacie prezesowi sądu w terminie 14 dni od dnia wpływu wniosku.
Informacji nie zasięga się, jeżeli kandydat zajmuje stanowisko asesora sądowego lub
prokuratora.
§ 4.
Prezes właściwego sądu zamieszcza w systemie teleinformatycznym w terminie 3 dni roboczych
ocenę kwalifikacji, opinię właściwego kolegium sądu, informację uzyskaną od komendanta
wojewódzkiego Policji albo Komendanta Stołecznego Policji, o której mowa w § 3, jak
również inne dokumenty dotyczące danego postępowania w sprawie powołania do pełnienia
urzędu na stanowisku sędziowskim.
§ 4a.
Wymóg dołączania informacji i zaświadczeń, o których mowa w art. 57 § 7, nie dotyczy
kandydatów zajmujących stanowisko sędziego sądu powszechnego, sędziego sądu administracyjnego,
sędziego sądu wojskowego, asesora sądowego albo stanowisko prokuratora.
§ 4b.
Na żądanie Krajowej Rady Sądownictwa, przesłane za pośrednictwem systemu teleinformatycznego,
prezes właściwego sądu niezwłocznie przesyła oryginały dokumentów, o których mowa
w art. 57aa § 2 i 3.
§ 5.
Przedstawiając informację, o której mowa w § 3, komendant wojewódzki Policji albo
Komendant Stołeczny Policji przekazuje prezesowi sądu wszystkie zebrane materiały
służące do sporządzenia informacji.
§ 6.
O treści informacji uzyskanej od komendanta wojewódzkiego Policji albo Komendanta
Stołecznego Policji prezes sądu zawiadamia kandydata za pośrednictwem systemu teleinformatycznego
nie później niż w terminie przedstawienia kandydatury Krajowej Radzie Sądownictwa.
Przepis art. 57ad § 2 stosuje się odpowiednio.
§ 7.
(uchylony)
Art. 59.
(uchylony)
Art. 60.
Krajowa Rada Sądownictwa rozpatruje kandydatury na stanowiska sędziów sądów powszechnych,
w trybie określonym w odrębnej ustawie.
Art. 61.
§ 1.
Na stanowisko sędziego sądu rejonowego może być powołany ten, kto:
1)
posiada wyłącznie obywatelstwo polskie i korzysta z pełni praw cywilnych i publicznych, a także nie był prawomocnie skazany za umyślne przestępstwo ścigane
z oskarżenia publicznego lub umyślne przestępstwo skarbowe;
2)
jest nieskazitelnego charakteru;
3)
ukończył wyższe studia prawnicze w Rzeczypospolitej Polskiej i uzyskał tytuł zawodowy
magistra lub zagraniczne studia prawnicze uznane w Rzeczypospolitej Polskiej;
4)
jest zdolny, ze względu na stan zdrowia, do pełnienia obowiązków sędziego;
5)
ukończył 29 lat;
6)
złożył egzamin sędziowski lub prokuratorski;
7)
zajmując stanowisko asesora sądowego, pełnił obowiązki sędziego co najmniej przez
trzy lata.
§ 2.
Wymagania określone w § 1 pkt 6 i 7 nie dotyczą tego, kto przed powołaniem:
1)
zajmował stanowisko sędziego sądu administracyjnego lub sądu wojskowego;
2)
zajmował stanowisko prokuratora;
3)
pracował w polskiej szkole wyższej, w Polskiej Akademii Nauk, w instytucie badawczym
lub innej placówce naukowej i ma tytuł naukowy profesora albo stopień naukowy doktora
habilitowanego nauk prawnych;
4)
wykonywał zawód adwokata, radcy prawnego lub notariusza - co najmniej przez trzy lata;
5)
zajmował stanowisko prezesa, wiceprezesa, radcy Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej
Polskiej - co najmniej przez trzy lata.
§ 3.
(uchylony)
§ 4.
(uchylony)
§ 5.
Na stanowisko sędziego sądu rejonowego może być powołany ten, kto zajmował jedno ze
stanowisk określonych w § 2 pkt 2-4 w okresie pięciu lat przed zgłoszeniem na wolne
stanowisko sędziowskie.
§ 6.
(uchylony)
§ 7.
(uchylony)
Art. 62.
Profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych w polskich szkołach wyższych, w Polskiej
Akademii Nauk oraz w instytutach naukowo-badawczych i innych placówkach naukowych
może być powołany na stanowisko sędziego sądu powszechnego, w niepełnym, nie mniejszym
niż połowa, wymiarze czasu pracy.
Art. 63.
§ 1.
Na stanowisko sędziego sądu okręgowego może być powołany sędzia sądu rejonowego oraz
sędzia wojskowego sądu garnizonowego, który posiada co najmniej czteroletni okres
pracy na stanowisku sędziego sądu rejonowego lub sędziego wojskowego sądu garnizonowego
lub na stanowisku prokuratora.
§ 1a.
Na stanowisko sędziego sądu okręgowego może być powołany również prokurator, który
posiada co najmniej czteroletni okres pracy na stanowisku prokuratora lub sędziego.
§ 2.
Na stanowisko sędziego sądu okręgowego może być powołany także ten, kto spełnia wymagania
określone w art. 61 § 1 pkt 1-4, jeżeli:
1)
wykonywał zawód adwokata, radcy prawnego lub notariusza - co najmniej przez sześć
lat;
1a)
zajmował stanowisko prezesa, wiceprezesa, radcy Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej
Polskiej - co najmniej przez sześć lat;
2)
pracował w polskiej szkole wyższej, w Polskiej Akademii Nauk, w instytucie badawczym
lub innej placówce naukowej i ma tytuł naukowy profesora albo stopień naukowy doktora
habilitowanego nauk prawnych;
3)
zajmował stanowisko sędziego sądu administracyjnego lub sędziego wojskowego sądu okręgowego.
§ 3.
Na stanowisko sędziego sądu okręgowego może być powołany ten, kto wykonywał zawód
lub zajmował stanowisko określone w § 2 w okresie 3 lat przed powołaniem.
Art. 63a.
(uchylony)
Art. 64.
§ 1.
Na stanowisko sędziego sądu apelacyjnego może być powołany sędzia sądu powszechnego
lub sądu wojskowego, który posiada co najmniej dziesięcioletni okres pracy na stanowisku
sędziego lub prokuratora.
§ 1a.
Na stanowisko sędziego sądu apelacyjnego może być powołany również prokurator, który
posiada co najmniej dziesięcioletni okres pracy na stanowisku prokuratora lub sędziego.
§ 2.
Na stanowisko sędziego sądu apelacyjnego może być powołany także ten, kto spełnia
wymagania określone w art. 61 § 1 pkt 1-4, jeżeli:
1)
wykonywał zawód adwokata, radcy prawnego lub notariusza co najmniej przez dziesięć
lat;
1a)
zajmował stanowisko Prezesa, wiceprezesa, radcy Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej
Polskiej co najmniej przez dziesięć lat;
2)
pracował w polskiej szkole wyższej, w Polskiej Akademii Nauk, w instytucie badawczym
lub innej placówce naukowej i ma tytuł naukowy profesora albo stopień naukowy doktora
habilitowanego nauk prawnych;
3)
zajmował stanowisko sędziego sądu administracyjnego.
§ 3.
Na stanowisko sędziego sądu apelacyjnego może być powołany ten, kto wykonywał zawód
lub zajmował stanowisko określone w § 2 w okresie 3 lat przed powołaniem.
Art. 64a.
(uchylony)
Rozdział 1a
Status sędziego
Art. 65.
§ 1.
Stosunek służbowy sędziego nawiązuje się po doręczeniu mu aktu powołania.
§ 2.
Sędzia powinien zgłosić się w celu objęcia pierwszego stanowiska w ciągu czternastu
dni od dnia otrzymania aktu powołania.
§ 3.
W razie nieusprawiedliwionego nieobjęcia pierwszego stanowiska sędziowskiego w terminie
określonym w § 2, powołanie traci moc; okoliczność tę stwierdza Minister Sprawiedliwości.
Art. 65a.
(uchylony)
Art. 65b.
(uchylony)
Art. 66.
§ 1.
Przy powołaniu sędzia składa ślubowanie wobec Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej
według następującej roty:
„
Ślubuję uroczyście jako sędzia sądu powszechnego służyć wiernie Rzeczypospolitej Polskiej,
stać na straży prawa, obowiązki sędziego wypełniać sumiennie, sprawiedliwość wymierzać
zgodnie z przepisami prawa, bezstronnie według mego sumienia, dochować tajemnicy prawnie
chronionej, a w postępowaniu kierować się zasadami godności i uczciwości.
”
;
składający ślubowanie może dodać na końcu zwrot: „Tak mi dopomóż Bóg.”.
§ 2.
Odmowa złożenia ślubowania jest równoznaczna ze zrzeczeniem się stanowiska sędziowskiego.
Art. 67.
§ 1.
Prezes sądu okręgowego prowadzi dla każdego sędziego sądu rejonowego i sędziego sądu
okręgowego, sprawującego urząd w okręgu sądowym, osobny wykaz służbowy zawierający
podstawowe dane dotyczące jego stosunków służbowych i osobistych w zakresie mającym
wpływ na pełnienie urzędu sędziego, a także dane na temat odbytych szkoleń i form
doskonalenia zawodowego oraz innych okoliczności wskazujących na specjalizację w poszczególnych
dziedzinach prawa lub rozpoznawaniu poszczególnych rodzajów spraw. Prezes sądu apelacyjnego
prowadzi taki wykaz dla sędziów sądu apelacyjnego.
§ 2.
Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, wzór wykazów służbowych
oraz sposób ich prowadzenia, na podstawie akt osobowych prowadzonych dla sędziego,
dokumentów oraz innych informacji, stwierdzających dane zamieszczane w wykazie.
Art. 68.
§ 1.
Stosunek służbowy sędziego rozwiązuje się z mocy prawa, jeżeli sędzia zrzekł się urzędu.
Zrzeczenie się urzędu jest skuteczne po upływie trzech miesięcy od dnia złożenia na
ręce Ministra Sprawiedliwości oświadczenia, chyba że na wniosek sędziego Minister
Sprawiedliwości określi inny termin. O zrzeczeniu się urzędu przez sędziego Minister
Sprawiedliwości zawiadamia Krajową Radę Sądownictwa i Prezydenta Rzeczypospolitej
Polskiej.
§ 2.
Prawomocny wyrok sądu dyscyplinarnego o złożeniu sędziego z urzędu oraz prawomocne
orzeczenie przez sąd środka karnego w postaci pozbawienia praw publicznych lub zakazu
zajmowania stanowiska sędziego pociąga za sobą, z mocy prawa, utratę urzędu i stanowiska
sędziego; stosunek służbowy sędziego wygasa z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia
lub wyroku.
§ 3.
Stosunek służbowy sędziego wygasa z dniem utraty przez niego obywatelstwa polskiego.
Art. 69.
§ 1.
Sędzia przechodzi w stan spoczynku z dniem ukończenia 65 roku życia, chyba że nie
później niż na sześć miesięcy i nie wcześniej niż na dwanaście miesięcy przed ukończeniem
tego wieku oświadczy Krajowej Radzie Sądownictwa wolę dalszego zajmowania stanowiska
i przedstawi zaświadczenie stwierdzające, że jest zdolny, ze względu na stan zdrowia,
do pełnienia obowiązków sędziego, wydane na zasadach określonych dla kandydata na
stanowisko sędziowskie.
§ 1a.
(uchylony)
§ 1b.
Krajowa Rada Sądownictwa może wyrazić zgodę na dalsze zajmowanie stanowiska sędziego,
jeżeli jest to uzasadnione interesem wymiaru sprawiedliwości lub ważnym interesem
społecznym, w szczególności jeśli przemawia za tym racjonalne wykorzystanie kadr sądownictwa
powszechnego lub potrzeby wynikające z obciążenia zadaniami poszczególnych sądów.
Uchwała Krajowej Rady Sądownictwa jest ostateczna. W przypadku niezakończenia postępowania
związanego z dalszym zajmowaniem stanowiska sędziego po ukończeniu przez niego wieku,
o którym mowa w § 1, sędzia pozostaje na stanowisku do czasu zakończenia tego postępowania.
§ 2.
Sędzia przechodzi na swój wniosek w stan spoczynku, z zachowaniem prawa do uposażenia
określonego w art. 100 § 2, po ukończeniu 55 lat przez kobietę, jeżeli przepracowała
na stanowisku sędziego lub prokuratora nie mniej niż 25 lat, a 60 lat przez mężczyznę,
jeżeli przepracował na stanowisku sędziego lub prokuratora nie mniej niż 30 lat.
§ 2a.
Przepis § 2 stosuje się do sędziego, który wymagane warunki spełnił do dnia 31 grudnia
2017 r.
§ 2b.
Sędzia będący kobietą przechodzi na swój wniosek w stan spoczynku po ukończeniu 60
lat, niezależnie od okresu przepracowanego na stanowisku prokuratora lub sędziego.
§ 3.
W razie wyrażenia przez Krajową Radę Sądownictwa zgody, o której mowa w § 1b, sędzia
może zajmować stanowisko nie dłużej niż do ukończenia 70. roku życia. Sędzia ten może
przejść w stan spoczynku za trzymiesięcznym uprzedzeniem, składając odpowiednie oświadczenie
Krajowej Radzie Sądownictwa. Okres uprzedzenia ulega wydłużeniu o przysługujący sędziemu
urlop wypoczynkowy niewykorzystany do końca okresu uprzedzenia. Na wniosek sędziego
Krajowa Rada Sądownictwa może udzielić zgody na przejście w stan spoczynku przed upływem
okresu uprzedzenia.
Art. 70.
§ 1.
Sędziego przenosi się w stan spoczynku na jego wniosek albo na wniosek właściwego
kolegium sądu, jeżeli z powodu choroby lub utraty sił uznany został przez lekarza
orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych za trwale niezdolnego do pełnienia obowiązków
sędziego.
§ 2.
Z żądaniem przeniesienia w stan spoczynku oraz zbadania niezdolności do pełnienia
obowiązków przez sędziego i wydania orzeczenia, może wystąpić zainteresowany sędzia
lub właściwe kolegium sądu. W przypadku sędziego pełniącego funkcję prezesa sądu okręgowego
i apelacyjnego z wnioskiem może wystąpić także Minister Sprawiedliwości.
§ 3.
Orzeczenie w sprawie trwałej niezdolności do pełnienia obowiązków sędziego, o którym
mowa w § 1 i 2, lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych doręcza zainteresowanemu
sędziemu oraz odpowiednio prezesowi sądu okręgowego albo apelacyjnego, a w przypadku
sędziego pełniącego funkcję prezesa sądu okręgowego albo apelacyjnego orzeczenie doręcza
się także Ministrowi Sprawiedliwości.
§ 3a.
Od orzeczenia lekarza orzecznika, o którym mowa w § 1 i 2, zainteresowanemu sędziemu
lub kolegium właściwego sądu przysługuje sprzeciw do komisji lekarskiej Zakładu Ubezpieczeń
Społecznych, w ciągu 14 dni od dnia doręczenia tego orzeczenia.
§ 4.
Koszty badania i wydania orzeczenia pokrywa Skarb Państwa.
Art. 71.
§ 1.
(uchylony)
§ 2.
Sędzia może być przeniesiony w stan spoczynku, jeżeli bez uzasadnionej przyczyny nie
poddał się badaniu, o którym mowa w art. 70 § 2, jeżeli z żądaniem badania wystąpiło
kolegium sądu albo Minister Sprawiedliwości.
§ 3.
Sędzia może być również przeniesiony w stan spoczynku, na wniosek Ministra Sprawiedliwości,
w razie zmiany ustroju sądów lub zmiany granic okręgów sądowych, jeżeli nie został
przeniesiony do innego sądu.
Art. 72.
O rozwiązaniu stosunku służbowego, o którym mowa w art. 68 § 1, lub o wygaśnięciu
stosunku służbowego, o którym mowa w art. 68 § 2, albo o przejściu sędziego w stan
spoczynku na podstawie art. 69 sędziego zawiadamia Minister Sprawiedliwości.
Art. 73.
§ 1.
W sprawach przeniesienia sędziego w stan spoczynku, o których mowa w art. 70 i 71,
podejmuje decyzję Krajowa Rada Sądownictwa, na wniosek sędziego, kolegium właściwego
sądu albo Ministra Sprawiedliwości.
§ 2.
Od decyzji Krajowej Rady Sądownictwa w sprawach, o których mowa w art. 70 i 71, przysługuje
odwołanie do Sądu Najwyższego.
§ 3.
Odwołanie wnosi się za pośrednictwem Krajowej Rady Sądownictwa w terminie miesiąca
od dnia doręczenia skarżącemu decyzji. Odwołanie przysługuje sędziemu, prezesowi właściwego
sądu oraz Ministrowi Sprawiedliwości, a w sprawach, w których wniosek został złożony
przez kolegium właściwego sądu - także temu kolegium.
Art. 74.
§ 1.
Sędzia przeniesiony w stan spoczynku z przyczyn, o których mowa w art. 71 § 3, ma
prawo powrócić na stanowisko zajmowane poprzednio albo otrzymać stanowisko równorzędne
poprzednio zajmowanemu, jeżeli ustały przyczyny będące podstawą przeniesienia w stan
spoczynku.
§ 1a.
Sędzia przeniesiony w stan spoczynku z przyczyn, o których mowa w art. 70 § 1, ma
prawo powrotu na stanowisko zajmowane poprzednio albo stanowisko równorzędne poprzednio
zajmowanemu, jeżeli przedstawi zaświadczenie stwierdzające, że jest zdolny, ze względu
na stan zdrowia, do pełnienia obowiązków sędziego, wydane przez lekarza orzecznika
Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
§ 2.
W celu wykonania prawa, o którym mowa w § 1 i 1a, sędzia zgłasza Krajowej Radzie Sądownictwa
zamiar powrotu na stanowisko zajmowane poprzednio albo wniosek o wyznaczenie stanowiska
równorzędnego, jeżeli powrót na stanowisko zajmowane poprzednio nie jest możliwy z
przyczyn, o których mowa w art. 75 § 2 pkt 1. Krajowa Rada Sądownictwa w terminie
miesiąca wydaje w tej sprawie decyzję. W razie decyzji negatywnej sędziemu przysługuje
odwołanie do Sądu Najwyższego.
Art. 75.
§ 1.
Przeniesienie sędziego na inne miejsce służbowe może nastąpić tylko za jego zgodą.
§ 2.
Zgoda sędziego na przeniesienie na inne miejsce służbowe nie jest wymagana w przypadkach:
1)
zniesienia stanowiska wywołanego zmianą w organizacji sądownictwa lub zniesienia danego
sądu lub wydziału zamiejscowego albo przeniesienia siedziby sądu;
2)
niedopuszczalności zajmowania stanowiska sędziego w danym sądzie wskutek wystąpienia
okoliczności, o których mowa w art. 6;
3)
gdy wymaga tego wzgląd na powagę stanowiska, na podstawie orzeczenia sądu dyscyplinarnego,
wydanego na wniosek kolegium właściwego sądu lub Krajowej Rady Sądownictwa;
4)
przeniesienia w wyniku kary dyscyplinarnej.
§ 3.
O przeniesieniu sędziego w przypadkach określonych w § 1 i 2 wydaje decyzję Minister
Sprawiedliwości, z tym że przeniesienie sędziego z przyczyn wymienionych w § 2 pkt
1 może nastąpić, jeżeli uwzględnienie wniosku sędziego co do nowego miejsca służbowego
nie jest możliwe.
§ 4.
W przypadkach, o których mowa w § 2 pkt 1 i 2, od decyzji Ministra Sprawiedliwości
sędziemu przysługuje odwołanie do Sądu Najwyższego.
Art. 75a.
§ 1.
W razie przeniesienia sędziego na inne miejsce służbowe sędziemu nie przysługuje ekwiwalent
pieniężny za dni niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego. Sędzia zachowuje prawo do
wykorzystania tego urlopu w czasie pełnienia służby w miejscu, do którego przeniesienie
nastąpiło.
§ 2.
Przepis § 1 stosuje się odpowiednio w przypadku awansowania sędziego na wyższe stanowisko
sędziowskie.
Art. 75b.
§ 1.
O zamiarze obwieszczenia o wolnym stanowisku sędziowskim Minister Sprawiedliwości
ogłasza w Biuletynie Informacji Publicznej.
§ 2.
Sędzia zainteresowany przeniesieniem na inne miejsce służbowe może w terminie siedmiu
dni od dnia ogłoszenia, o którym mowa w § 1, złożyć wniosek o przeniesienie. Wniosek
składa się wyłącznie za pośrednictwem systemu teleinformatycznego.
§ 3.
Minister Sprawiedliwości wydaje decyzję w przedmiocie wniosku sędziego o przeniesienie
na inne miejsce służbowe, mając na względzie racjonalne wykorzystanie kadr sądownictwa
powszechnego, potrzeby wynikające z obciążenia zadaniami poszczególnych sądów, a także
okoliczności wynikające z uzasadnienia wniosku.
§ 4.
Wniosek sędziego o przeniesienie na inne miejsce służbowe niespełniający wymogów,
o których mowa w § 2, pozostawia się bez rozpoznania. W przypadku nieuwzględnienia
wniosku sędzia może złożyć kolejny wniosek o przeniesienie nie wcześniej niż po upływie
3 lat, chyba że przyczyną nieuwzględnienia wniosku był jedynie brak wystarczającej
liczby wolnych stanowisk sędziowskich w odniesieniu do liczby wniosków. Wniosek złożony
przed upływem tego terminu pozostawia się bez rozpoznania.
§ 5.
Minister Sprawiedliwości może z urzędu zwrócić się do sędziego, który uprzednio składał
wniosek o przeniesienie na inne miejsce służbowe, o wyrażenie zgody na przeniesienie
na wnioskowane lub inne miejsce służbowe.
§ 6.
W przypadku obsadzenia wolnego stanowiska sędziowskiego przez przeniesienie sędziego
na inne miejsce służbowe Minister Sprawiedliwości ogłasza w Biuletynie Informacji
Publicznej dokonanie przeniesienia.
Art. 76.
W razie przeniesienia sędziego do innej miejscowości, przysługuje mu zwrot kosztów
przeniesienia, z wyjątkiem przypadku, gdy przeniesienie nastąpiło w drodze dyscyplinarnej
lub na wniosek sędziego. Sędziemu przenoszonemu na jego wniosek Minister Sprawiedliwości,
w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może przyznać zwrot kosztów przeniesienia.
Art. 77.
§ 1.
Minister Sprawiedliwości może delegować sędziego, za jego zgodą, do pełnienia obowiązków
sędziego lub czynności administracyjnych:
1)
w innym sądzie równorzędnym lub niższym, a w szczególnie uzasadnionych wypadkach także
w sądzie wyższym, mając na względzie racjonalne wykorzystanie kadr sądownictwa powszechnego
oraz potrzeby wynikające z obciążenia zadaniami poszczególnych sądów,
2)
w Ministerstwie Sprawiedliwości lub innej jednostce organizacyjnej podległej Ministrowi
Sprawiedliwości albo przez niego nadzorowanej,
2a)
w Kancelarii Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej - na wniosek Prezydenta Rzeczypospolitej
Polskiej,
2b)
w urzędzie obsługującym ministra właściwego do spraw zagranicznych - na wniosek ministra
właściwego do spraw zagranicznych,
2c34)Dodany przez art. 44 pkt 1 ustawy z dnia 14 kwietnia 2023 r. o Państwowej Komisji do spraw badania wpływów rosyjskich na bezpieczeństwo wewnętrzne Rzeczypospolitej Polskiej w latach 2007-2022 (Dz. U. poz. 1030), która weszła w życie z dniem 31 maja 2023 r.)
w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów do obsługi Państwowej Komisji do spraw badania
wpływów rosyjskich na bezpieczeństwo wewnętrzne Rzeczypospolitej Polskiej w latach
2007-2022 - na wniosek Prezesa Rady Ministrów,
3)
w Sądzie Najwyższym - na wniosek Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego,
4)
w sądzie administracyjnym - na wniosek Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego
- na czas określony, nie dłuższy niż 2 lata, albo na czas nieokreślony.
§ 1a35)Dodany przez art. 7 pkt 5 ustawy, o której mowa w odnośniku 5; wszedł w życie z dniem 15 kwietnia 2023 r..
Przez delegowanie sędziego na czas określony rozumie się również delegowanie na czas
pełnienia funkcji lub zajmowania stanowiska, jeżeli ustawa określa okres, na jaki
obejmuje się funkcję lub stanowisko.
§ 2.
Minister Sprawiedliwości może delegować sędziego, za jego zgodą, na wniosek Przewodniczącego
Krajowej Rady Sądownictwa do pełnienia czynności w Biurze tej Rady.
§ 2a.
Minister Sprawiedliwości może delegować sędziego, za jego zgodą, do pełnienia czynności
lub prowadzenia zajęć szkoleniowych w Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury.
§ 2b36)W brzmieniu ustalonym przez art. 44 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 34..
Sędzia nie może łączyć funkcji orzekania z pełnieniem czynności administracyjnych
w Ministerstwie Sprawiedliwości lub innej jednostce organizacyjnej podległej Ministrowi
Sprawiedliwości, Kancelarii Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, Kancelarii Prezesa
Rady Ministrów albo urzędzie obsługującym ministra właściwego do spraw zagranicznych.
§ 3.
Minister Sprawiedliwości może delegować sędziego na jego wniosek do pełnienia obowiązków
w międzynarodowej sędziowskiej organizacji pozarządowej.
§ 3a.
Minister Sprawiedliwości może delegować sędziego, za jego zgodą, do pełnienia obowiązków
lub pełnienia określonej funkcji poza granicami państwa w ramach działań podejmowanych
przez organizacje międzynarodowe lub ponadnarodowe oraz zespoły międzynarodowe, działające
na podstawie umów międzynarodowych, w tym umów konstytuujących organizacje międzynarodowe,
ratyfikowanych przez Rzeczpospolitą Polską, zgodnie z kwalifikacjami sędziego, na
czas określony, nie dłuższy niż cztery lata, z możliwością ponownego delegowania na
kolejny okres, nieprzekraczający czterech lat.
§ 3b.
Minister Sprawiedliwości, na wniosek Dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury,
może delegować sędziego, za jego zgodą, do pełnienia obowiązków lub określonej funkcji,
lub odbycia stażu trwającego dłużej niż miesiąc, poza granicami państwa w ramach współpracy
międzynarodowej Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury, zgodnie z kwalifikacjami
sędziego, na czas określony, nie dłuższy niż cztery lata, z możliwością ponownego
delegowania na kolejny okres nieprzekraczający czterech lat.
§ 437)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 44 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 34..
Sędzia delegowany na podstawie § 1 pkt 2-2c oraz § 2a, na czas nieokreślony, może
być odwołany z delegowania lub z niego ustąpić za trzymiesięcznym uprzedzeniem. W
pozostałych przypadkach delegowania sędziego, odwołanie lub ustąpienie sędziego następuje
bez zachowania okresu uprzedzenia.
§ 5.
(uchylony)
§ 6.
Jeżeli delegowanie sędziego następuje do innej miejscowości, niż miejscowość w której
znajduje się miejsce służbowe sędziego, niebędącej miejscem jego stałego zamieszkania,
sędziemu delegowanemu w okresie delegowania, jako pracownikowi w podróży służbowej,
przysługują następujące należności, rekompensujące niedogodności wynikające z delegowania
poza stałe miejsce pełnienia służby:
1)
prawo do nieodpłatnego zakwaterowania, w warunkach odpowiadających godności urzędu
albo zwrot kosztów zamieszkania w miejscu delegowania, w jednej z następujących form:
a)
zwrotu kosztów faktycznie poniesionych - w wysokości określonej w fakturze,
b)
miesięcznego ryczałtu - w kwocie nie wyższej niż 78 % podstawy ustalenia wynagrodzenia
zasadniczego sędziego, o której mowa w art. 91 § 1c;
2)
zwrot kosztów pierwszego przejazdu z miejsca stałego zamieszkania do miejsca delegowania,
zwrot kosztów ostatniego przejazdu z miejsca delegowania do miejsca stałego zamieszkania
oraz zwrot kosztów przejazdów odbywanych nie częściej niż raz w tygodniu do miejsca
stałego zamieszkania i z powrotem na warunkach określonych w przepisach wydanych na
podstawie art. 775§ 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy według zasad obowiązujących przy podróżach służbowych na obszarze kraju;
3)
ryczałt na pokrycie kosztów dojazdów środkami komunikacji miejscowej, o którym mowa
w przepisach w sprawie wysokości oraz warunków ustalania należności przysługujących
pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej
z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju;
4)
diety, o których mowa w przepisach w sprawie wysokości oraz warunków ustalania należności
przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce
sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju;
5)
zwrot kosztów poniesionych z tytułu używania pojazdów, stanowiących własność pracownika,
do celów służbowych, o którym mowa w przepisach w sprawie warunków ustalania oraz
sposobu dokonywania zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych,
motocykli i motorowerów niebędących własnością pracodawcy;
6)
zwrot kosztów codziennych dojazdów do miejscowości delegowania, o których mowa w §
6b.
§ 6a.
Świadczenia i należności, o których mowa w § 6 pkt 1 i 2, nie przysługują w wypadkach,
gdy odległość od miejscowości w której sędzia delegowany ma miejsce stałego zamieszkania
do miejscowości delegowania nie przekracza 60 km, chyba że organ powołany do kierowania
jednostką do której delegowanie następuje, na wniosek sędziego delegowanego uzna,
że nie jest celowy codzienny dojazd sędziego delegowanego do miejscowości delegowania.
§ 6b.
Sędzia delegowany, o którym mowa w § 6a, któremu nie przysługują świadczenia i należności,
o których mowa w § 6 pkt 1 i 2, ma prawo do zwrotu kosztów codziennych dojazdów do
miejscowości delegowania w wysokości nie wyższej niż równowartość przejazdu środkami
komunikacji kolejowej lub innym środkiem komunikacji publicznej, z uwzględnieniem
przysługującej sędziemu delegowanemu ulgi na dany środek transportu, bez względu na
to, z jakiego tytułu ulga ta przysługuje.
§ 7.
W razie delegowania sędziego do sądu równorzędnego, sędziemu przysługuje dodatek funkcyjny
wizytatora sądu okręgowego.
§ 7a.
§ 7b.
§ 8.
Prezes sądu apelacyjnego może delegować sędziego sądu rejonowego, sędziego sądu okręgowego
albo sędziego sądu apelacyjnego do pełnienia obowiązków sędziego w sądzie równorzędnym
lub niższym na obszarze apelacji, po uzyskaniu zgody sędziego i kolegium sądu okręgowego
właściwego ze względu na siedzibę sądu, do którego ma nastąpić delegowanie, na nieprzerwany
okres, nie dłuższy jednak niż sześć miesięcy w ciągu roku.
§ 9.
W szczególnie uzasadnionych wypadkach prezes sądu apelacyjnego może delegować sędziego
sądu rejonowego albo sędziego sądu okręgowego do pełnienia obowiązków sędziego w sądzie
wyższym, po uzyskaniu zgody sędziego i kolegium sądu, do którego ma nastąpić delegowanie,
mając na względzie racjonalne wykorzystanie kadr oraz potrzeby wynikające z obciążenia
zadaniami poszczególnych sądów działających na obszarze apelacji; przydział spraw
delegowanemu sędziemu, jako sędziemu sprawozdawcy, nie może przekroczyć 30 spraw w
ciągu roku.
§ 9a.
Prezes sądu okręgowego może delegować sędziego sądu rejonowego, za jego zgodą, do
pełnienia dyżurów w innym sądzie rejonowym równocześnie z pełnieniem dyżuru w miejscu
służbowym. Sędzia może cofnąć zgodę za trzymiesięcznym uprzedzeniem.
§ 10.
Aktu delegowania nie dołącza się do akt spraw sądowych.
Art. 77a.
Sędziemu delegowanemu do wykonania czynności służbowych w innej miejscowości niż miejscowość,
w której znajduje się jego miejsce służbowe lub miejsce delegowania, o którym mowa
w art. 77 § 1-3b, przysługują należności określone w przepisach w sprawie wysokości
oraz warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej
lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej na obszarze
kraju.
Art. 78.
§ 1.
Sędziemu delegowanemu do pełnienia czynności w Ministerstwie Sprawiedliwości, Kancelarii
Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej albo urzędzie obsługującym ministra właściwego
do spraw zagranicznych mogą być powierzane obowiązki na stanowiskach urzędniczych,
z wyłączeniem stanowiska dyrektora generalnego urzędu.
§ 1a.
Obowiązki, o których mowa w § 1, mogą być powierzane sędziemu delegowanemu do pełnienia
czynności w Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury.
§ 1b.
Do Ministerstwa Sprawiedliwości, Kancelarii Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej,
urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw zagranicznych albo Krajowej Szkoły
Sądownictwa i Prokuratury może być delegowany jedynie sędzia wyróżniający się wysokim
poziomem wiedzy prawniczej oraz wykazujący znajomość problematyki w zakresie powierzanych
mu obowiązków.
§ 2.
Sędzia delegowany do pełnienia czynności administracyjnych w Ministerstwie Sprawiedliwości,
Kancelarii Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, urzędzie obsługującym ministra właściwego
do spraw zagranicznych albo Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury, a także do
prowadzenia zajęć szkoleniowych w Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury ma prawo
do wynagrodzenia zasadniczego przysługującego mu na zajmowanym stanowisku sędziowskim
oraz dodatku za długoletnią pracę. W okresie delegowania sędzia otrzymuje dodatek
funkcyjny, określony w przepisach wykonawczych wydanych na podstawie art. 91 § 8.
§ 3.
W okresie delegowania, ze względu na charakter pracy i zakres wykonywanych zadań,
sędziemu może być przyznany przez Ministra Sprawiedliwości dodatek specjalny w kwocie
nieprzekraczającej łącznie 40 % wynagrodzenia zasadniczego i dodatku funkcyjnego.
Dodatek przyznaje się na czas określony, a w indywidualnych przypadkach - także na
czas nieokreślony. Dodatek dla sędziów delegowanych do Kancelarii Prezydenta Rzeczypospolitej
Polskiej oraz urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw zagranicznych może
być przyznany, na wniosek Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej albo ministra właściwego
do spraw zagranicznych.
§ 4.
W szczególnie uzasadnionych przypadkach dodatek specjalny może przekraczać wysokość,
o której mowa w § 3.
§ 4a.
W okresie delegowania do Ministerstwa Sprawiedliwości Minister Sprawiedliwości może
kierować sędziego, za jego zgodą, do udziału w różnych formach podnoszenia kwalifikacji
zawodowych w zakresie problematyki dotyczącej powierzonych mu obowiązków.
§ 4b.
Koszty podnoszenia kwalifikacji zawodowych, o których mowa w § 4a, są pokrywane z
części budżetowej „Sprawiedliwość”, której dysponentem jest Minister Sprawiedliwości.
§ 5.
Minister Sprawiedliwości po zasięgnięciu opinii Krajowej Rady Sądownictwa określi,
w drodze rozporządzenia, tryb i szczegółowe warunki delegowania sędziów do pełnienia
obowiązków w Ministerstwie Sprawiedliwości, Kancelarii Prezydenta Rzeczypospolitej
Polskiej oraz urzędzie obsługującym ministra właściwego do spraw zagranicznych, a
także pełnienia czynności administracyjnych lub prowadzenia zajęć szkoleniowych w
Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury oraz tryb i szczegółowe warunki realizacji
prawa do nieodpłatnego zakwaterowania i zwrotu kosztów zamieszkania w miejscu delegowania,
w tym maksymalną wysokość zwrotu kosztów faktycznie poniesionych oraz wysokość miesięcznego
ryczałtu, z uwzględnieniem możliwości zróżnicowania jego wysokości w zależności od
miejscowości delegowania, a także tryb, szczegółowe warunki przyznawania i zakres
innych świadczeń, mając na względzie zakres świadczeń przysługujących pracownikom
odbywającym podróże służbowe oraz czasowo przenoszonym.
Art. 78a.
§ 1.
Sędzia delegowany na podstawie art. 77 § 3a i 3b ma prawo do wynagrodzenia zasadniczego
przysługującego mu na zajmowanym stanowisku sędziowskim oraz dodatku za długoletnią
pracę, a także do świadczeń odszkodowawczych z tytułu wypadków przy pracy i chorób
zawodowych, jeżeli zdarzenie powodujące powstanie prawa do tych świadczeń zaistniało
w czasie pełnienia obowiązków lub funkcji poza granicami państwa. W okresie delegowania
do pełnienia funkcji sędzia otrzymuje dodatek funkcyjny określony w przepisach wykonawczych
wydanych na podstawie art. 91 § 8.
§ 2.
Sędziemu delegowanemu w czasie pełnienia obowiązków lub funkcji poza granicami państwa
przysługują, wypłacane w walucie polskiej lub obcej:
1)
dodatek zagraniczny na pokrycie zwiększonych kosztów związanych z pełnieniem obowiązków
lub funkcji poza granicami państwa, ustalany odpowiednio do warunków i zakresu ich
pełnienia;
2)
w przypadku powierzenia pełnienia obowiązków lub funkcji pociągających za sobą zmianę
miejsca pobytu trwającą co najmniej rok:
a)
jednorazowy dodatek adaptacyjny,
b)
pokrycie kosztów podróży przesiedleniowej sędziego delegowanego i każdego przenoszącego
się z nim członka rodziny, w tym przewozu ich mienia, niezależnie od terminów ich
faktycznego przesiedlenia,
c)
pokrycie, raz na dwa lata, kosztów przejazdu sędziego delegowanego oraz członków jego
rodziny przebywających z nim na stałe poza granicami państwa, z miejsca delegacji
do miejsca stałego zamieszkania na urlop wypoczynkowy i z powrotem;
3)
zwrot kosztów podróży w związku z rozpoczęciem i zakończeniem pełnienia obowiązków
lub funkcji poza granicami państwa, podróży służbowej na terytorium obcego państwa
poza miejscem delegowania, przejazdu z miejsca delegowania do kraju i z powrotem w
uzasadnionych przypadkach służbowych lub losowych;
4)
zwrot kosztów leczenia, gdy delegacja następuje do państwa niebędącego członkiem Unii
Europejskiej;
5)
pokrycie kosztów zamieszkania w miejscu delegacji do wysokości udokumentowanych wydatków,
nieprzekraczających wysokości ustalonego limitu.
§ 3.
Sumę należności, o których mowa w § 2, zmniejsza się o kwotę środków pieniężnych otrzymanych
przez sędziego delegowanego od strony zagranicznej na pokrycie kosztów związanych
z wykonywaniem przez niego obowiązków lub funkcji poza granicami państwa. Należności
te nie przysługują, jeżeli sędzia delegowany nie ponosi kosztów, na pokrycie których
są one przeznaczone.
§ 4.
Wydatki związane z delegacją sędziów poza granice państwa są pokrywane z budżetu państwa
ze środków pozostających w dyspozycji Ministra Sprawiedliwości.
§ 5.
Wydatki, o których mowa w § 4, mogą być również pokrywane w całości lub w części ze
środków przeznaczonych na ten cel przez organizację międzynarodową, którymi dysponowanie
powierzono Ministrowi Sprawiedliwości.
§ 6.
Do wydatków, o których mowa w § 4, nie zalicza się wynagrodzenia zasadniczego sędziego
oraz dodatku za długoletnią pracę przysługujących na zajmowanym stanowisku sędziowskim,
do których sędzia zachowuje prawo w czasie delegacji do pełnienia obowiązków lub funkcji
poza granicami państwa.
§ 7.
Minister Sprawiedliwości, po zasięgnięciu opinii Krajowej Rady Sądownictwa, określi,
w drodze rozporządzenia, tryb, wysokość i szczegółowe warunki przyznawania i wypłaty
należności, o których mowa w § 2, limity, do wysokości których podlegają zwrotowi
koszty zamieszkania, oraz walutę, w której należności takie są wypłacane, uwzględniając
zakres ich przyznawania zależnie od miejsca pełnienia obowiązków i powierzonej sędziemu
funkcji, a także potrzebę zapewnienia warunków do prawidłowego ich wykonywania oraz
konieczność pokrycia zwiększonych kosztów związanych z wykonywaniem tych obowiązków
lub funkcji poza granicami państwa oraz z sytuacjami szczególnymi, w tym zdarzeniami
losowymi.
Art. 79.
Sędzia nie może, powołując się na zasadę niezawisłości sędziowskiej, uchylić się od
wykonania poleceń w zakresie czynności administracyjnych, jeżeli z mocy przepisów
ustawy należą do obowiązków sędziowskich, a także poleceń dotyczących sprawności postępowania
sądowego; może jednak domagać się wydania polecenia na piśmie.
Art. 80.
§ 139)Uznany za niezgodny z Konstytucją z dniem 10 kwietnia 2015 r. w zakresie, w jakim nie obejmuje odpowiedzialności za złożenie niezgodnego z prawdą oświadczenia lustracyjnego, na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 2 kwietnia 2015 r. sygn. akt P 31/12 (Dz. U. poz. 509)..
Sędzia nie może być zatrzymany ani pociągnięty do odpowiedzialności karnej bez zezwolenia
właściwego sądu dyscyplinarnego. Nie dotyczy to zatrzymania w razie ujęcia sędziego
na gorącym uczynku przestępstwa, jeżeli zatrzymanie jest niezbędne do zapewnienia
prawidłowego toku postępowania. Do czasu wydania uchwały zezwalającej na pociągnięcie
sędziego do odpowiedzialności karnej wolno podejmować tylko czynności niecierpiące
zwłoki.
§ 2.
O zatrzymaniu sędziego niezwłocznie powiadamia się prezesa sądu apelacyjnego właściwego
ze względu na miejsce zatrzymania. Może on nakazać natychmiastowe zwolnienie zatrzymanego
sędziego. O fakcie zatrzymania sędziego prezes sądu apelacyjnego niezwłocznie zawiadamia
Krajową Radę Sądownictwa, Ministra Sprawiedliwości i Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego.
§ 2a.
Wniosek o zezwolenie na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej, jeżeli
nie pochodzi od prokuratora, powinien być sporządzony i podpisany przez adwokata albo
radcę prawnego będącego pełnomocnikiem.
§ 2b.
Jeżeli wniosek o zezwolenie na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej nie
odpowiada warunkom formalnym pisma procesowego określonym w Kodeksie postępowania karnego lub jest oczywiście bezzasadny, prezes sądu dyscyplinarnego odmawia jego przyjęcia.40)Zdanie pierwsze rozumiane w ten sposób, że „oczywista bezzasadność wniosku o zezwolenie
na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej” obejmuje także zagadnienie wymagające
zasadniczej wykładni ustawy, utraciło moc z dniem 3 listopada 2010 r. na podstawie
wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 października 2010 r. sygn. akt K 10/08
(Dz. U. poz. 1364). Na zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku przysługuje zażalenie do sądu dyscyplinarnego
właściwego do rozpoznania wniosku.
§ 2c.
Sąd dyscyplinarny wydaje uchwałę zezwalającą na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności
karnej, jeżeli zachodzi dostatecznie uzasadnione podejrzenie popełnienia przez niego
przestępstwa. Uchwała zawiera rozstrzygnięcie w przedmiocie zezwolenia na pociągnięcie
sędziego do odpowiedzialności karnej wraz z uzasadnieniem.
§ 2d.
Sąd dyscyplinarny rozpoznaje wniosek o zezwolenie na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności
karnej w terminie czternastu dni od dnia jego wpłynięcia do sądu dyscyplinarnego.
§ 2da.
Jeżeli wniosek o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej lub tymczasowe
aresztowanie dotyczy sędziego ujętego na gorącym uczynku zbrodni lub występku zagrożonego
karą pozbawienia wolności, której górna granica wynosi co najmniej 8 lat, występku,
o którym mowa w art. 177 § 1 Kodeksu karnego w związku z art. 178 § 1 Kodeksu karnego, a także w art. 178a § 1 lub 4 Kodeksu karnego, i pozostającego nadal zatrzymanym, sąd dyscyplinarny podejmuje uchwałę w przedmiocie
wniosku niezwłocznie, nie później niż przed upływem 24 godzin od jego wpłynięcia do
sądu dyscyplinarnego. Uchwała zezwalająca na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej
lub tymczasowe aresztowanie sędziego jest natychmiast wykonalna.
§ 2e.
Przed wydaniem uchwały sąd dyscyplinarny wysłuchuje rzecznika dyscyplinarnego, sędziego,
przedstawiciela organu lub osobę, którzy wnieśli o zezwolenie - jeżeli się stawią.
Ich niestawiennictwo, jak również niestawiennictwo obrońcy, nie wstrzymuje rozpoznania
wniosku.
§ 2f.
Sędzia, którego dotyczy postępowanie, ma prawo wglądu do dokumentów, które zostały
załączone do wniosku. Jednak prokurator, kierując wniosek do sądu dyscyplinarnego,
może zastrzec, że dokumenty te lub ich część nie mogą być sędziemu udostępnione z
uwagi na dobro postępowania przygotowawczego.
§ 2g.
Jeżeli prokurator złożył zastrzeżenie, o którym mowa w § 2f, prezes sądu dyscyplinarnego
niezwłocznie kieruje sprawę na posiedzenie. Sąd dyscyplinarny może odmówić sędziemu
wglądu do dokumentów dołączonych do wniosku.
§ 2h41)Utracił moc z dniem 22 stycznia 2009 r. w zakresie, w jakim ustanawia domniemanie, że uchwała zezwalająca na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej obejmuje również zezwolenie na zatrzymanie sędziego i zastosowanie tymczasowego aresztowania, na podstawie wyroku, o którym mowa w odnośniku 38..
Jeżeli prokurator składając wniosek o zezwolenie na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności
karnej wnosi jednocześnie o zezwolenie na tymczasowe aresztowanie sędziego, uchwała
zezwalająca na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej obejmuje również
zezwolenie na zatrzymanie sędziego i zastosowanie tymczasowego aresztowania, chyba
że sąd dyscyplinarny postanowi inaczej.
§ 3.
(uchylony)
§ 4.
Orzekając w sprawie, o której mowa w § 1, sąd dyscyplinarny może poprzestać na oświadczeniu
sędziego, że wnosi o wydanie uchwały o zezwoleniu na pociągnięcie go do odpowiedzialności
karnej.
Art. 80a.
Art. 80b.
Art. 80c.
Art. 80d.
Art. 81.
§ 1.
Za wykroczenie sędzia odpowiada tylko dyscyplinarnie, z zastrzeżeniem § 2.
§ 2.
Sędzia może wyrazić zgodę na pociągnięcie go do odpowiedzialności karnej za wykroczenia,
o których mowa w § 3, w trybie określonym w tym przepisie.
§ 3.
W przypadku popełnienia przez sędziego wykroczenia, o którym mowa w rozdziale XI ustawy z dnia 20 maja 1971 r. - Kodeks wykroczeń , przyjęcie przez sędziego mandatu karnego albo uiszczenie grzywny, w przypadku ukarania
mandatem karnym zaocznym, o którym mowa w art. 98 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. - Kodeks postępowania w sprawach
o wykroczenia , stanowi oświadczenie o wyrażeniu przez niego zgody na pociągnięcie go do odpowiedzialności
w tej formie.
§ 4.
Wyrażenie przez sędziego zgody na pociągnięcie go do odpowiedzialności karnej w trybie
określonym w § 3 wyłącza odpowiedzialność dyscyplinarną.
Rozdział 2
Prawa i obowiązki sędziów
Art. 82.
§ 1.
Sędzia jest obowiązany postępować zgodnie ze ślubowaniem sędziowskim.
§ 2.
Sędzia powinien w służbie i poza służbą strzec powagi stanowiska sędziego i unikać
wszystkiego, co mogłoby przynieść ujmę godności sędziego lub osłabiać zaufanie do
jego bezstronności.
§ 3.
(uchylony)
Art. 82a.
§ 1.
Sędzia jest obowiązany stale podnosić kwalifikacje zawodowe.
§ 2.
Po objęciu pierwszego stanowiska sędziowskiego sędzia, który nie zajmował stanowiska
asesora sądowego, odbywa szkolenie z zakresu metodyki pracy sędziego organizowane
przez Krajową Szkołę Sądownictwa i Prokuratury. Prezes sądu kieruje sędziego na szkolenie
w najbliższym terminie przewidzianym w harmonogramie działalności szkoleniowej Krajowej
Szkoły Sądownictwa i Prokuratury na dany rok.
§ 3.
Sędzia jest obowiązany uczestniczyć, w miarę możliwości corocznie, w szkoleniu i doskonaleniu
zawodowym organizowanym przez Krajową Szkołę Sądownictwa i Prokuratury lub innych
formach doskonalenia zawodowego, w celu uzupełnienia specjalistycznej wiedzy i umiejętności
zawodowych.
§ 3a43)Dodany przez art. 7 ustawy z dnia 13 stycznia 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 289), która weszła w życie z dniem 15 sierpnia 2023 r..
Sędzia orzekający w sprawach karnych powinien uczestniczyć, co cztery lata, w szkoleniu
i doskonaleniu zawodowym organizowanym przez Krajową Szkołę Sądownictwa i Prokuratury,
w celu uzupełnienia specjalistycznej wiedzy i umiejętności zawodowych z zakresu przesłuchiwania
osób, które nie ukończyły 18 lat, oraz osób, o których mowa w art. 185c i art. 185e ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego.
§ 3b44)Dodany przez art. 5 ustawy z dnia 28 lipca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1606); wszedł w życie z dniem 29 sierpnia 2023 r..
Sędzia orzekający w sprawach z zakresu prawa rodzinnego i opiekuńczego oraz dotyczących demoralizacji i czynów karalnych nieletnich powinien
uczestniczyć, co cztery lata, w szkoleniu i doskonaleniu zawodowym, w wymiarze co
najmniej 10 godzin, organizowanym przez Krajową Szkołę Sądownictwa i Prokuratury lub
jednostkę podległą Ministrowi Sprawiedliwości albo przez niego nadzorowaną, w celu
uzupełnienia specjalistycznej wiedzy i umiejętności zawodowych z zakresu prowadzenia
czynności z osobami, które nie ukończyły 18 lat, rozpoznawania symptomów krzywdzenia
dziecka i zabezpieczenia interesu dziecka w sytuacji sporu między rodzicami albo opiekunami.
§ 4.
(uchylony)
§ 5.
Sędzia, o ile jest to możliwe, najpóźniej na trzy dni przed rozpoczęciem szkolenia
lub korzystania z innej formy doskonalenia zawodowego, zawiadamia o tym prezesa właściwego
sądu, jeżeli w związku z korzystaniem z doskonalenia zawodowego będzie przebywał więcej
niż dzień poza miejscowością będącą siedzibą sądu, w którym pełni służbę. Prezes sądu
rejonowego zawiadamia o tym prezesa przełożonego sądu okręgowego, prezes sądu okręgowego
prezesa przełożonego sądu apelacyjnego, zaś prezes sądu apelacyjnego Ministra Sprawiedliwości.
Art. 82b.
Sędziemu, za jego zgodą, może zostać powierzony obowiązek sprawowania patronatu nad
przebiegiem praktyk aplikantów Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury.
Art. 82c.
Sędzia jest obowiązany wykonywać czynności związane z powierzonymi mu obowiązkami
sędziego sądu dyscyplinarnego przy sądzie apelacyjnym.
Art. 83.
Czas pracy sędziego jest określony wymiarem jego zadań.
Art. 83a.
Prawo do urlopu wychowawczego sędzia, który nie pełni funkcji, może wykonywać także
przez zmniejszenie przydziału spraw co najwyżej o 50 % z jednoczesnym obniżeniem wynagrodzenia
zasadniczego w tym samym stopniu. Do wykonywania prawa do zmniejszenia przydziału
spraw stosuje się odpowiednio przepisy o urlopach wychowawczych, z tym że żądanie
zmniejszenia przydziału spraw lub zmiany zakresu zmniejszenia należy złożyć za co
najmniej dwumiesięcznym uprzedzeniem.
Art. 84.
§ 1.
Sędzia na rozprawie i posiedzeniu z udziałem stron, odbywającym się w budynku sądu,
używa stroju urzędowego. Strojem urzędowym sędziego jest toga, a sędziego przewodniczącego
na rozprawie lub posiedzeniu - także nakładany na kołnierz togi łańcuch z wizerunkiem
orła. Jeżeli w posiedzeniu uczestniczy małoletni sędzia może zaniechać używania stroju
urzędowego.
§ 2.
Minister Sprawiedliwości, po zasięgnięciu opinii Krajowej Rady Sądownictwa, określi,
w drodze rozporządzenia, wzór stroju urzędowego sędziów, uwzględniając uroczysty charakter
stroju, odpowiedni dla powagi sądu i utrwalonej tradycji.
§ 3.
Sędzia otrzymuje legitymację służbową, wymieniającą zajmowane przez niego stanowisko
i miejsce służbowe. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze zarządzenia, wzór legitymacji
służbowej sędziego.
Art. 85.
§ 1.
Sędzia jest obowiązany zachować w tajemnicy okoliczności sprawy, o których powziął
wiadomość ze względu na swój urząd, poza jawną rozprawą sądową.
§ 2.
Obowiązek zachowania tajemnicy trwa także po ustaniu stosunku służbowego.
§ 3.
Obowiązek zachowania tajemnicy ustaje, gdy sędzia składa zeznania jako świadek przed
sądem, chyba że ujawnienie tajemnicy zagraża dobru państwa albo takiemu ważnemu interesowi
prywatnemu, który nie jest sprzeczny z celami wymiaru sprawiedliwości. W tych przypadkach
od obowiązku zachowania tajemnicy może zwolnić sędziego Minister Sprawiedliwości.
§ 4.
Wobec osoby pełniącej urząd na stanowisku sędziego postępowania sprawdzającego przewidzianego
w ustawie z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych nie przeprowadza się. Przed przystąpieniem do pełnienia obowiązków sędzia zapoznaje
się z przepisami o ochronie informacji niejawnych i składa oświadczenie o znajomości
tych przepisów. Informacje niejawne mogą być udostępnione sędziemu tylko w zakresie
niezbędnym do pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim, pełnienia powierzonej funkcji
lub wykonywania powierzonych czynności.
Art. 86.
§ 1.
Sędzia nie może podejmować dodatkowego zatrudnienia, z wyjątkiem zatrudnienia na stanowisku
dydaktycznym, naukowo-dydaktycznym lub naukowym w łącznym wymiarze nieprzekraczającym
pełnego wymiaru czasu pracy pracowników zatrudnionych na tych stanowiskach, jeżeli
wykonywanie tego zatrudnienia nie przeszkadza w pełnieniu obowiązków sędziego.
§ 2.
Sędziemu nie wolno także podejmować innego zajęcia ani sposobu zarobkowania, które
przeszkadzałoby w pełnieniu obowiązków sędziego, mogło osłabiać zaufanie do jego bezstronności
lub przynieść ujmę godności urzędu sędziego.
§ 3.
Sędzia nie może:
1)
być członkiem zarządu, rady nadzorczej lub komisji rewizyjnej spółki prawa handlowego;
2)
być członkiem zarządu, rady nadzorczej lub komisji rewizyjnej spółdzielni;
3)
być członkiem zarządu fundacji prowadzącej działalność gospodarczą;
4)
posiadać w spółce prawa handlowego więcej niż 10 % akcji lub udziały przedstawiające
więcej niż 10 % kapitału zakładowego;
5)
prowadzić działalności gospodarczej na własny rachunek lub wspólnie z innymi osobami,
a także zarządzać taką działalnością lub być przedstawicielem bądź pełnomocnikiem
w prowadzeniu takiej działalności.
§ 3a.
Przez spółkę prawa handlowego rozumie się spółkę handlową, a także inną spółkę, do
której stosuje się przepisy prawa handlowego, w tym spółkę według prawa obcego.
§ 3b.
(uchylony)
§ 3c.
(uchylony)
§ 3d.
Wybór lub powołanie do władz spółki, spółdzielni lub fundacji z naruszeniem zakazów
określonych w § 3 pkt 1-3 są z mocy prawa nieważne i nie podlegają wpisowi do właściwego
rejestru.
§ 4.
O zamiarze podjęcia dodatkowego zatrudnienia, o którym mowa w § 1, a także o podjęciu
innego zajęcia lub sposobu zarobkowania, sędzia sądu apelacyjnego oraz sędzia sądu
okręgowego zawiadamia prezesa właściwego sądu, a prezesi tych sądów - Ministra Sprawiedliwości.
Sędzia sądu rejonowego kieruje zawiadomienie, o którym mowa w zdaniu pierwszym, do
prezesa właściwego sądu okręgowego.
§ 5.
Prezes właściwego sądu w stosunku do sędziego, a Minister Sprawiedliwości w stosunku
do prezesa sądu apelacyjnego i prezesa sądu okręgowego, wydaje decyzję o sprzeciwie
wobec zamiaru podjęcia zatrudnienia na stanowisku dydaktycznym, badawczo-dydaktycznym
lub badawczym w szkole wyższej, jeżeli uzna, że będzie ono przeszkadzało w pełnieniu
obowiązków sędziego, oraz wobec podejmowania lub kontynuowania innego zajęcia, które
przeszkadza w pełnieniu obowiązków sędziego, osłabia zaufanie do jego bezstronności
lub przynosi ujmę godności urzędu sędziego.
§ 6.
(uchylony)
Art. 87.
§ 1.
Sędziowie i dyrektorzy sądów oraz ich zastępcy są obowiązani do złożenia oświadczenia
o swoim stanie majątkowym. Oświadczenie o stanie majątkowym dotyczy majątku osobistego
oraz objętego małżeńską wspólnością majątkową. Oświadczenie to powinno zawierać w
szczególności informacje o:
1)
posiadanych zasobach pieniężnych;
2)
posiadanych nieruchomościach i tytułach prawnych do ich posiadania;
3)
posiadanych rzeczach ruchomych o wartości jednostkowej powyżej 10.000 zł;
4)
posiadanych udziałach i akcjach w spółkach prawa handlowego;
5)
posiadanych instrumentach finansowych w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi innych niż wskazane w pkt 4;
6)
dochodach podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, uzyskanych
w okresie roku przed dniem, na który składane jest oświadczenie, o ile ich łączna
wartość przekracza 10.000 zł, i ich źródłach, z wyłączeniem dochodów uzyskanych w
związku z pełnieniem urzędu na stanowisku sędziowskim albo zatrudnieniem na stanowisku
dyrektora sądu lub zastępcy dyrektora sądu;
7)
nabytym przez składającego oświadczenie albo jego małżonka od Skarbu Państwa, innej
państwowej osoby prawnej, jednostek samorządu terytorialnego, ich związków lub samorządowej
osoby prawnej, mieniu, które podlegało zbyciu w drodze przetargu;
8)
wierzytelnościach i zobowiązaniach pieniężnych o wartości powyżej 10.000 zł.
§ 1a.
Oświadczenie, o którym mowa w § 1, składa się w dwóch egzemplarzach.
§ 2.
Oświadczenie, o którym mowa w § 1, sędziowie składają właściwemu terytorialnie prezesowi
sądu apelacyjnego, zaś dyrektorzy sądów i ich zastępcy - Ministrowi Sprawiedliwości.
§ 3.
Analizy danych zawartych w oświadczeniu, o którym mowa w § 1, złożonym przez sędziego,
dokonuje właściwe terytorialnie kolegium sądu apelacyjnego w terminie do dnia 30 czerwca
każdego roku i przedstawia jej wyniki zgromadzeniu ogólnemu sędziów sądu apelacyjnego.
Analizy danych zawartych w oświadczeniu, o którym mowa w § 1, złożonym przez dyrektora
sądu lub zastępcę dyrektora sądu dokonuje Minister Sprawiedliwości w terminie do dnia
30 czerwca każdego roku.
§ 4.
Prezesi sądów apelacyjnych składają oświadczenie, o którym mowa w § 1, Krajowej Radzie
Sądownictwa, która dokonuje analizy zawartych w nim danych w terminie do dnia 30 czerwca
każdego roku.
§ 5.
Oświadczenie, o którym mowa w § 1, składa się w terminie 30 dni od dnia objęcia urzędu
sędziego albo powołania na stanowisko dyrektora sądu lub zastępcy dyrektora sądu,
według stanu na dzień objęcia urzędu albo powołania, a następnie co roku do dnia 30
kwietnia, według stanu na dzień 31 grudnia roku poprzedniego, a także w terminie 30
dni od dnia opuszczenia urzędu sędziego albo odwołania ze stanowiska dyrektora sądu
lub zastępcy dyrektora sądu, według stanu na dzień opuszczenia urzędu albo odwołania.
§ 5a.
Oświadczenie składane w związku z objęciem urzędu sędziego albo powołaniem na stanowisko
dyrektora sądu lub zastępcy dyrektora sądu nie zawiera informacji, o których mowa
w § 1 pkt 6. Oświadczenie składane w związku z opuszczeniem urzędu sędziego albo odwołaniem
ze stanowiska dyrektora sądu lub zastępcy dyrektora sądu zawiera informacje, o których
mowa w § 1 pkt 6, za okres od 1 stycznia roku opuszczenia urzędu albo odwołania do
dnia opuszczenia urzędu albo odwołania.
§ 6.
Informacje zawarte w oświadczeniu, o którym mowa w § 1, są jawne, także co do imienia
i nazwiska, z wyjątkiem danych adresowych, informacji o miejscu położenia nieruchomości,
a także informacji umożliwiających identyfikację ruchomości. Na wniosek sędziego,
dyrektora sądu lub zastępcy dyrektora sądu, który złożył oświadczenie, podmiot uprawniony
do odebrania oświadczenia może zdecydować o objęciu informacji zawartych w oświadczeniu
ochroną przewidzianą dla informacji niejawnych o klauzuli tajności „zastrzeżone”,
określoną w przepisach ustawy z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych, jeżeli ujawnienie tych informacji mogłoby powodować zagrożenie dla składającego
oświadczenie lub osób dla niego najbliższych. Minister Sprawiedliwości jest uprawniony
do zniesienia tej klauzuli w odniesieniu do oświadczeń, o których mowa w § 1, złożonych
przez sędziów. W stosunku do tego uprawnienia przepisu art. 6 ust. 3 ustawy z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych nie stosuje się.
§ 6a.
Jawne informacje zawarte w oświadczeniach o stanie majątkowym podmiot uprawniony do
odebrania oświadczenia udostępnia w Biuletynie Informacji Publicznej, o którym mowa
w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej , nie później niż do dnia 30 czerwca każdego roku.
§ 7.
Oświadczenie, o którym mowa w § 1, przechowuje się przez sześć lat.
§ 8.
Jeden egzemplarz oświadczenia o stanie majątkowym podmiot uprawniony do odebrania
oświadczenia przekazuje do urzędu skarbowego właściwego ze względu na miejsce zamieszkania
sędziego, dyrektora sądu lub zastępcy dyrektora sądu. Właściwy urząd skarbowy jest
uprawniony do analizy danych zawartych w oświadczeniu, w tym również do porównania
jego treści z treścią uprzednio złożonych oświadczeń oraz rocznych zeznań podatkowych
(PIT). Jeżeli wynik analizy budzi uzasadnione wątpliwości co do legalności pochodzenia
majątku ujawnionego w oświadczeniu, urząd skarbowy kieruje sprawę do właściwego postępowania,
prowadzonego na podstawie odrębnych przepisów.
§ 9.
Oświadczenie, o którym mowa w § 1, składa się pod rygorem odpowiedzialności karnej
za złożenie fałszywego oświadczenia. Składający oświadczenie jest obowiązany do zawarcia
w nim klauzuli o następującej treści: „Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za
złożenie fałszywego oświadczenia.”. Klauzula ta zastępuje pouczenie organu uprawnionego
do odebrania oświadczenia o odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.
Art. 88.
Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, wzór formularza oświadczenia,
o którym mowa w art. 87 § 1, zawierający szczegółowy zakres informacji zawieranych
w oświadczeniu oraz klauzulę, o której mowa w art. 87 § 9, mając na uwadze konieczność
rzetelnego wykazania stanu majątkowego osób obowiązanych do składania oświadczeń.
Art. 88a.
§ 1.
Sędzia jest obowiązany do złożenia pisemnego oświadczenia o:
1)
członkostwie w zrzeszeniu, w tym w stowarzyszeniu - ze wskazaniem nazwy i siedziby
zrzeszenia, pełnionych funkcji oraz okresu członkostwa;
2)
funkcji pełnionej w organie fundacji nieprowadzącej działalności gospodarczej - ze
wskazaniem nazwy i siedziby fundacji oraz okresu pełnienia funkcji;
3)
członkostwie w partii politycznej przed powołaniem na stanowisko sędziego, a także
w okresie sprawowania urzędu przed dniem 29 grudnia 1989 r. - ze wskazaniem nazwy
partii, pełnionych funkcji oraz okresu członkostwa.
§ 2.
Oświadczenia, o których mowa w § 1, sędziowie składają prezesowi właściwego sądu apelacyjnego,
a prezesi sądów apelacyjnych - Ministrowi Sprawiedliwości.
§ 3.
Oświadczenia, o których mowa w § 1, składa się w terminie 30 dni od dnia objęcia urzędu
sędziego, a także w terminie 30 dni od powstania lub ustania okoliczności, o których
mowa w § 1.
§ 4.
Informacje zawarte w oświadczeniach, o których mowa w § 1, są jawne i podlegają udostępnieniu
w Biuletynie Informacji Publicznej, o którym mowa w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, nie później niż 30 dni od dnia złożenia oświadczenia uprawnionemu podmiotowi.
Art. 88b.
§ 1.
Właściwy prezes sądu ogłasza w Biuletynie Informacji Publicznej informację o pierwszym
i kolejnych powołaniach sędziów sądu, którym kieruje.
§ 2.
Ogłoszenie, o którym mowa w § 1, zawiera informację o:
1)
organie powołującym oraz wnioskującym o powołanie;
2)
dacie powołania;
3)
miejscu służbowym (siedzibie) sędziego.
Art. 89.
§ 1.
Żądania, wystąpienia i zażalenia w sprawach związanych z pełnionym urzędem sędzia
może wnosić tylko w drodze służbowej. W takich sprawach sędzia nie może zwracać się
do instytucji i osób postronnych ani podawać tych spraw do wiadomości publicznej.
§ 2.
W sprawach o roszczenia ze stosunku służbowego sędziemu przysługuje droga sądowa.
§ 3.
Przepis § 1 nie dotyczy żądań, wystąpień ani zażaleń kierowanych przez sędziego bezpośrednio
do Krajowej Rady Sądownictwa, Rzecznika Praw Obywatelskich lub Ministra Sprawiedliwości.
Art. 90.
Sędzia sądu rejonowego i sędzia sądu okręgowego jest obowiązany niezwłocznie zawiadomić
prezesa sądu okręgowego, sędzia sądu apelacyjnego i prezes sądu okręgowego - prezesa
sądu apelacyjnego, a prezes sądu apelacyjnego - Ministra Sprawiedliwości o toczącej
się sprawie sądowej, w której występuje jako strona lub uczestnik postępowania.
Art. 91.
§ 1.
Wysokość wynagrodzenia sędziów, zajmujących równorzędne stanowiska sędziowskie, różnicuje
staż pracy lub pełnione funkcje.
§ 1a.
(uchylony)
§ 1b.
(uchylony)
§ 1c.
Podstawę ustalenia wynagrodzenia zasadniczego sędziego w danym roku stanowi przeciętne
wynagrodzenie w drugim kwartale roku poprzedniego, ogłaszane w Dzienniku Urzędowym
Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski” przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego
na podstawie art. 20 pkt 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu
Ubezpieczeń Społecznych , z zastrzeżeniem § 1d.
§ 1d.
Jeżeli przeciętne wynagrodzenie, o którym mowa w § 1c, jest niższe od przeciętnego
wynagrodzenia ogłoszonego za drugi kwartał roku poprzedzającego - przyjmuje się podstawę
ustalenia wynagrodzenia zasadniczego sędziego w dotychczasowej wysokości.
§ 2.
Wynagrodzenie zasadnicze sędziego określa się w stawkach, których wysokość ustala
się z zastosowaniem mnożników podstawy ustalenia wynagrodzenia zasadniczego, o której
mowa w § 1c. Stawki wynagrodzenia zasadniczego na poszczególnych stanowiskach sędziowskich
oraz mnożniki, służące do ustalenia wysokości wynagrodzenia zasadniczego sędziów w
poszczególnych stawkach, określa załącznik do ustawy.
§ 2a.
(uchylony)
§ 3.
(uchylony)
§ 4.
(uchylony)
§ 4a.
(uchylony)
§ 5.
(uchylony)
§ 6.
W związku z pełnioną funkcją sędziemu przysługuje dodatek funkcyjny.
§ 7.
Wynagrodzenie sędziów różnicuje ponadto dodatek za długoletnią pracę, wynoszący, począwszy
od szóstego roku pracy, 5 % wynagrodzenia zasadniczego i wzrastający po każdym roku
o 1 %, aż do osiągnięcia 20 % wynagrodzenia zasadniczego.
§ 8.
Minister Sprawiedliwości, po zasięgnięciu opinii Krajowej Rady Sądownictwa, określi,
w drodze rozporządzenia, funkcje z tytułu których przysługują sędziom dodatki funkcyjne
oraz sposób ustalania tych dodatków, biorąc pod uwagę rodzaj funkcji, wielkość jednostki
organizacyjnej oraz zakres obowiązków.
§ 9.
Od wynagrodzenia sędziów nie odprowadza się składek na ubezpieczenie społeczne.
§ 10.
W razie rozwiązania albo wygaśnięcia stosunku służbowego sędziego w sposób, o którym
mowa w art. 68, od wynagrodzenia wypłaconego sędziemu w okresie służby, od którego
nie odprowadzano składki na ubezpieczenie społeczne, przekazuje się składkę do Zakładu
Ubezpieczeń Społecznych, przewidzianą za ten okres w przepisach o ubezpieczeniu społecznym.
§ 11.
Składka na ubezpieczenie społeczne, o której mowa w § 10, podlega waloryzacji:
1)
za okres do 31 grudnia 1998 r. wskaźnikiem wzrostu płac wynikającym ze wzrostu prognozowanego
przeciętnego wynagrodzenia, określanego corocznie w ustawie budżetowej, które stanowiło
podstawę do ustalania środków i limitów na wynagrodzenia sędziów;
2)
za okres od 1 stycznia 1999 r. wskaźnikiem waloryzacji składek określonym na podstawie
przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
§ 12.
Przy obliczaniu kwoty należnych składek, waloryzowanych na podstawie § 11 pkt 2, stosuje się odpowiednio art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r.
o systemie ubezpieczeń społecznych .
§ 13.
Składki, o której mowa w § 10, nie przekazuje się, jeżeli sędzia zrzekł się urzędu
w związku z powołaniem na stanowisko prokuratorskie. Jeżeli stosunek służbowy prokuratora
ulega następnie rozwiązaniu lub wygaśnięciu w sposób, o którym mowa w art. 93 ustawy z dnia 28 stycznia 2016 r. - Prawo o prokuraturze , składkę należną za okres pełnienia służby na stanowisku sędziowskim przekazuje się
na zasadach określonych w § 10-12.
Art. 91a.
§ 1.
Sędziemu obejmującemu stanowisko w sądzie rejonowym przysługuje wynagrodzenie zasadnicze
w stawce pierwszej. Sędziemu obejmującemu stanowisko w sądzie okręgowym przysługuje
wynagrodzenie zasadnicze w stawce czwartej, a jeżeli na niższym stanowisku otrzymywał
już wynagrodzenie w stawce czwartej albo piątej - przysługuje mu wynagrodzenie zasadnicze
w stawce, odpowiednio, piątej albo szóstej. Sędziemu obejmującemu stanowisko w sądzie
apelacyjnym przysługuje wynagrodzenie zasadnicze w stawce siódmej, a jeżeli na niższym
stanowisku otrzymywał już wynagrodzenie w stawce siódmej albo ósmej - przysługuje
mu wynagrodzenie zasadnicze w stawce, odpowiednio, ósmej albo dziewiątej.
§ 2.
Jeżeli przed objęciem stanowiska sędziowskiego sędzia zajmował inne, odpowiednio równorzędne,
stanowisko sędziowskie lub prokuratorskie, na obejmowanym stanowisku przysługuje mu
wynagrodzenie zasadnicze w stawce nie niższej od stawki, w której przysługiwało mu
na stanowisku zajmowanym poprzednio.
§ 3.
Wynagrodzenie zasadnicze sędziego określa się w stawce bezpośrednio wyższej po upływie
kolejnych pięciu lat pracy na danym stanowisku sędziowskim.
§ 4.
Do okresu pracy na stanowisku sędziego sądu rejonowego dolicza się okres pracy na
stanowisku asesora sądowego.
§ 5.
Sędziemu, któremu z chwilą objęcia stanowiska w sądzie okręgowym przysługiwało wynagrodzenie
zasadnicze w stawce czwartej albo piątej, a także sędziemu, któremu z chwilą objęcia
stanowiska w sądzie apelacyjnym przysługiwało wynagrodzenie zasadnicze w stawce siódmej
albo ósmej, do okresu pracy niezbędnego do uzyskania wynagrodzenia w stawce bezpośrednio
wyższej zalicza się okres pracy na stanowisku bezpośrednio niższym, w którym sędziemu
przysługiwało wynagrodzenie zasadnicze w stawce, odpowiednio, trzeciej albo czwartej,
szóstej albo siódmej.
§ 6.
Okres pracy, o którym mowa w § 3, ulega wydłużeniu o trzy lata w razie ukarania sędziego
w tym czasie karą dyscyplinarną inną niż kara upomnienia, trzykrotnego wytknięcia
uchybienia, o którym mowa w art. 40 lub trzykrotnego zwrócenia uwagi w trybie określonym
w art. 37 § 4.
Art. 92.
§ 1.
Sędziemu przysługuje corocznie urlop dodatkowy w wymiarze:
1)
sześciu dni roboczych - po dziesięciu latach pracy;
2)
dwunastu dni roboczych - po piętnastu latach pracy.
§ 2.
Do okresu pracy, od którego zależy wymiar urlopu dodatkowego, wlicza się wszystkie
okresy zatrudnienia w sądzie lub prokuraturze na stanowiskach: asesorów sądowych,
asesorów prokuratorskich, sędziów i prokuratorów, w Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej
Polskiej na stanowiskach: Prezesa, wiceprezesa lub radcy, a także okresy wykonywania
zawodu adwokata, radcy prawnego lub zajmowania samodzielnego stanowiska w organach
władzy publicznej, z którym związana była praktyka prawnicza, oraz inne okresy zatrudnienia,
jeżeli z tego tytułu przysługiwał zwiększony wymiar urlopu.
§ 3.
Sędziemu przysługuje gratyfikacja jubileuszowa w wysokości:
1)
po dwudziestu latach pracy - 100 % wynagrodzenia miesięcznego;
2)
po dwudziestu pięciu latach pracy - 150 % wynagrodzenia miesięcznego;
3)
po trzydziestu latach pracy - 200 % wynagrodzenia miesięcznego;
4)
po trzydziestu pięciu latach pracy - 250 % wynagrodzenia miesięcznego;
5)
po czterdziestu latach pracy - 350 % wynagrodzenia miesięcznego;
6)
po czterdziestu pięciu latach pracy - 400 % wynagrodzenia miesięcznego.
§ 4.
Do okresu pracy uprawniającego do gratyfikacji jubileuszowej wlicza się wszystkie
poprzednie zakończone okresy zatrudnienia oraz inne okresy, jeżeli z mocy odrębnych
przepisów podlegają one wliczeniu do okresu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze.
§ 5.
Gratyfikację jubileuszową wypłaca się niezwłocznie po nabyciu przez sędziego prawa
do gratyfikacji, a jeżeli w aktach osobowych sędziego brak jest dokumentów potwierdzających
upływ okresów, o których mowa w § 4 - niezwłocznie po wykazaniu przez sędziego nabycia
prawa do gratyfikacji; podstawę ustalenia wysokości gratyfikacji jubileuszowej stanowi
wynagrodzenie przysługujące sędziemu w dniu nabycia prawa do gratyfikacji, obliczone
według przepisów dotyczących obliczania ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy.
Przy ustalaniu wysokości gratyfikacji jubileuszowej uwzględnia się obniżenie wysokości
wynagrodzenia, o którym mowa w art. 129 § 3.
§ 6.
Gratyfikację jubileuszową wypłaca się w dniu przejścia sędziego w stan spoczynku,
jeżeli w tym dniu sędziemu brakuje do okresu pracy, od którego zależy nabycie prawa
do gratyfikacji jubileuszowej, mniej niż dwanaście miesięcy.
Art. 93.
§ 1.
Sędziemu można udzielić płatnego urlopu dla poratowania zdrowia w celu przeprowadzenia
zaleconego leczenia, jeżeli leczenie to wymaga powstrzymania się od pełnienia służby.
§ 2.
Urlop dla poratowania zdrowia nie może przekraczać sześciu miesięcy.
§ 3.
Urlopu dla poratowania zdrowia udziela Minister Sprawiedliwości.
§ 4.
W przypadku odmowy udzielenia urlopu dla poratowania zdrowia sędziemu przysługuje
w terminie 14 dni od dnia otrzymania odmowy odwołanie do Sądu Najwyższego.
Art. 94.
§ 1.
W okresie nieobecności w pracy z powodu choroby sędzia otrzymuje 80 % wynagrodzenia,
nie dłużej jednak niż przez okres roku. Do okresu tego wlicza się okresy poprzedniej
przerwy w pełnieniu służby z powodu choroby lub płatnego urlopu dla poratowania zdrowia,
jeżeli okres czynnej służby nie przekroczył 60 dni. Po upływie roku w okresie dalszej
nieobecności w pracy z powodu choroby sędzia otrzymuje 50 % wynagrodzenia.
§ 1a.
Jeżeli nieobecność sędziego w pracy nastąpiła z powodu:
1)
wypadku przy pracy albo w drodze do pracy lub z pracy,
2)
choroby przypadającej w okresie ciąży,
3)
choroby powstałej w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami wykonywania
czynności sędziego,
4)
choroby spowodowanej przez inną osobę w wyniku popełnienia przez nią umyślnego czynu
zabronionego, w związku z wykonywaniem czynności sędziego, stwierdzonego orzeczeniem
wydanym przez uprawniony organ,
5)
poddania się niezbędnym badaniom lekarskim przewidzianym dla kandydatów na dawców
komórek, tkanek i narządów oraz poddania się zabiegowi pobrania komórek, tkanek i
narządów
- sędzia zachowuje prawo do 100 % wynagrodzenia, nie dłużej jednak niż przez okres
roku; przepis § 1 zdanie drugie i trzecie stosuje się.
§ 1b.
W razie ujawnienia u sędziego choroby, co do której zachodzi podejrzenie, że powstała
w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami wykonywania czynności sędziego,
prezes danego sądu kieruje sędziego do lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych
z urzędu lub na wniosek sędziego. Od orzeczenia lekarza orzecznika sędziemu przysługuje
sprzeciw do komisji lekarskiej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, w ciągu 14 dni od
dnia doręczenia tego orzeczenia.
§ 1c.
Za chorobę powstałą w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami wykonywania
czynności sędziego uznaje się chorobę spowodowaną działaniem czynników szkodliwych
występujących w miejscu wykonywania czynności sędziego.
§ 1d.
Koszty badania i wydania orzeczenia przez lekarza orzecznika oraz komisję lekarską
Zakładu Ubezpieczeń Społecznych pokrywa Skarb Państwa ze środków pozostających w dyspozycji
Ministra Sprawiedliwości.
§ 2.
W razie niemożności wykonywania pracy z innych przyczyn, uprawniających do uzyskania
świadczeń, określonych w przepisach o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego,
sędziemu przysługuje wynagrodzenie w wysokości świadczeń pieniężnych z ubezpieczenia
społecznego, przez okres przewidziany w tych przepisach.
§ 2a.
Okres nieobecności w pracy z powodu choroby oraz niemożności wykonywania pracy, o
której mowa w § 2, stwierdza zaświadczenie lekarskie wystawione zgodnie z art. 55 ust. 1 i art. 55a ust. 7 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach
pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa albo wydruk zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 55a ust. 6 tej ustawy,
z tym że w przypadku:
1)
poddania się niezbędnym badaniom lekarskim przewidzianym dla kandydatów na dawców
komórek, tkanek i narządów oraz niezdolności do pracy wskutek poddania się zabiegowi
pobrania komórek, tkanek i narządów - zaświadczenie wystawione przez lekarza na zwykłym
druku, zgodnie z art. 53 ust. 3 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia
społecznego w razie choroby i macierzyństwa;
2)
o którym mowa w art. 6 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z
ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa - decyzja wydana przez właściwy organ albo uprawniony podmiot na podstawie przepisów
o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi;
3)
urlopu macierzyńskiego - zaświadczenie lekarskie wystawione na zwykłym druku, określające
przewidywaną datę porodu - za okres przed porodem, odpis skrócony aktu urodzenia dziecka
lub jego kopia - za okres po porodzie;
4)
konieczności osobistego sprawowania opieki nad dzieckiem własnym lub małżonka sędziego,
dzieckiem przysposobionym, dzieckiem przyjętym na wychowanie i utrzymanie, do ukończenia
przez nie 8. roku życia, w przypadku:
a)
nieprzewidzianego zamknięcia żłobka, klubu dziecięcego, przedszkola lub szkoły, do
których dziecko uczęszcza, a także w przypadku choroby niani, z którą rodzice mają
zawartą umowę uaktywniającą, o której mowa w art. 50 ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 , lub dziennego opiekuna, sprawujących opiekę nad dzieckiem,
b)
porodu lub choroby małżonka sędziego lub rodzica dziecka sędziego, stale opiekujących
się dzieckiem, jeżeli poród lub choroba uniemożliwia temu małżonkowi lub rodzicowi
sprawowanie opieki nad dzieckiem,
c)
pobytu małżonka sędziego lub rodzica dziecka sędziego, stale opiekujących się dzieckiem,
w szpitalu lub innym zakładzie leczniczym podmiotu leczniczego wykonującego działalność
leczniczą w rodzaju stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne
- oświadczenie sędziego.
§ 2aa.
Doręczenie zaświadczenia lekarskiego odbywa się przy wykorzystaniu profilu informacyjnego,
o którym mowa w art. 58 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia
społecznego w razie choroby i macierzyństwa, na zasadach określonych w tej ustawie. Prezesi sądów wykorzystują lub tworzą profil
informacyjny płatnika składek, o którym mowa w art. 58 ust. 1 tej ustawy.
§ 2b.
Wydruk zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 55a ust. 6 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia
społecznego w razie choroby i macierzyństwa, zaświadczenie lekarskie, o którym mowa w art. 55a ust. 7 tej ustawy, zaświadczenie
wystawione przez lekarza na zwykłym druku w przypadkach, o których mowa w § 2a pkt
1 i 3, decyzję, odpis skrócony aktu urodzenia dziecka lub jego kopię, sędzia jest
obowiązany dostarczyć prezesowi sądu w terminie siedmiu dni od dnia ich otrzymania.
§ 2c.
Sędzia jest obowiązany złożyć prezesowi sądu oświadczenie o wystąpieniu okoliczności,
o których mowa w § 2a pkt 4, w terminie siedmiu dni od dnia ich zaistnienia.
§ 2d.
W przypadku niedopełnienia obowiązku, o którym mowa w § 2b i 2c, nieobecność uznaje
się za nieusprawiedliwioną, chyba że niedostarczenie zaświadczenia, decyzji, odpisu
skróconego aktu urodzenia dziecka lub jego kopii lub niezłożenie oświadczenia nastąpiło
z przyczyn niezależnych od sędziego.
§ 3.
Za inną usprawiedliwioną nieobecność w pracy sędziemu przysługuje wynagrodzenie.
§ 4.
W przypadkach, w których pracownikom podlegającym ubezpieczeniu społecznemu przysługują
zasiłki niezależnie od prawa do wynagrodzenia, sędziemu przysługuje świadczenie pieniężne
w wysokości zasiłku z ubezpieczenia społecznego.
Art. 94a.
§ 1.
Sędziemu, który wskutek wypadku przy pracy lub choroby zawodowej, doznał stałego lub
długotrwałego uszczerbku na zdrowiu, przysługuje jednorazowe odszkodowanie.
§ 2.
Członkom rodziny sędziego, który zmarł wskutek wypadku przy pracy lub choroby zawodowej,
przysługuje jednorazowe odszkodowanie. Odszkodowanie to przysługuje również w razie
śmierci w następstwie wypadku przy pracy lub choroby zawodowej sędziego w stanie spoczynku,
który zmarł uznany za trwale niezdolnego do pełnienia obowiązków sędziego wskutek
wypadku przy pracy lub choroby zawodowej.
§ 3.
Jednorazowe odszkodowanie i jego zwiększenie, a także jednorazowe odszkodowanie dla
członków rodziny sędziego lub sędziego w stanie spoczynku, ustala się na zasadach
i w wysokości określonej w ustawie z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków
przy pracy i chorób zawodowych .
§ 4.
Odszkodowanie przewidziane w niniejszym artykule przysługuje niezależnie od innych
świadczeń określonych w ustawie.
§ 5.
Skarb Państwa pokrywa koszty skutków wypadków przy pracy lub chorób zawodowych, związane
ze świadczeniami zdrowotnymi z zakresu stomatologii i szczepień ochronnych, na które
sędzia został skierowany przez lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych
na wniosek lekarza prowadzącego, a nierefundowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia na
podstawie odrębnych przepisów. Skarb Państwa pokrywa także koszty przedmiotów ortopedycznych
w wysokości udziału własnego ubezpieczonego, określonego w przepisach o ubezpieczeniu
zdrowotnym.
Art. 94b.
§ 1.
Oceny uszczerbku na zdrowiu oraz jego związku z wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową,
a także ustalenia związku śmierci sędziego lub sędziego w stanie spoczynku z takim
wypadkiem lub chorobą dokonuje, w formie orzeczenia, lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń
Społecznych. Koszty badania i wydania orzeczenia pokrywa Skarb Państwa ze środków
pozostających w dyspozycji Ministra Sprawiedliwości.
§ 2.
Orzeczenie, o którym mowa w § 1, lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych
doręcza zainteresowanemu sędziemu albo członkom rodziny zmarłego sędziego, albo zmarłego
sędziego w stanie spoczynku oraz prezesowi sądu apelacyjnego właściwemu do wydania
decyzji, o której mowa w § 4, lub Ministrowi Sprawiedliwości.
§ 3.
Jednorazowe odszkodowanie przyznaje się na wniosek sędziego, a w razie śmierci sędziego
lub sędziego w stanie spoczynku - na wniosek uprawnionych członków jego rodziny. Z
wnioskiem o przyznanie świadczenia może również wystąpić kolegium właściwego sądu.
§ 4.
Jednorazowe odszkodowanie przyznaje lub odmawia przyznania oraz ustala jego wysokość,
w drodze decyzji, a także świadczenie to wypłaca:
1)
prezes właściwego sądu apelacyjnego - z tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej
sędziego sądu rejonowego, okręgowego i apelacyjnego;
2)
Minister Sprawiedliwości - z tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej prezesa
sądu apelacyjnego oraz sędziego delegowanego do wykonywania czynności w Ministerstwie
Sprawiedliwości, Kancelarii Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej oraz urzędzie obsługującym
ministra właściwego do spraw zagranicznych.
§ 5.
Decyzję, o której mowa w § 4, prezes sądu apelacyjnego lub Minister Sprawiedliwości
wydaje w ciągu 14 dni od dnia:
1)
otrzymania orzeczenia lekarza orzecznika;
2)
wyjaśnienia ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji.
§ 6.
Jednorazowe odszkodowanie wypłaca się z urzędu w terminie 30 dni od dnia wydania decyzji,
o której mowa w § 4.
§ 7.
Od decyzji, o której mowa w § 4, sędziemu lub uprawnionym członkom rodziny sędziego
lub sędziego w stanie spoczynku, przysługuje odwołanie do sądu okręgowego - sądu pracy
i ubezpieczeń społecznych. Do postępowania w tych sprawach stosuje się odpowiednio
przepisy Kodeksu postępowania cywilnego o postępowaniu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.
§ 8.
W zakresie nieuregulowanym ustawą, do wypadków przy pracy i chorób zawodowych sędziego
stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące pracowników określone w ustawie, o której
mowa w art. 94a § 3.
Art. 94c.
§ 1.
Prezes sądu, oraz na jego wniosek Zakład Ubezpieczeń Społecznych, są uprawnieni do
kontrolowania prawidłowości wykorzystywania przez sędziego zwolnienia lekarskiego
od pracy z powodu choroby zgodnie z jego celem.
§ 2.
Na wniosek prezesa sądu Zakład Ubezpieczeń Społecznych jest uprawniony do kontrolowania
prawidłowości i zasadności udzielenia sędziom zwolnienia lekarskiego od pracy z powodu
choroby.
§ 3.
Sędzia wykonujący w okresie orzeczonej niezdolności do pracy pracę zarobkową, w tym
w sposób określony w art. 86 § 1 i 2, lub wykorzystujący zwolnienie lekarskie od pracy
z powodu choroby niezgodnie z jego celem traci prawo do wynagrodzenia za cały okres
tego zwolnienia.
§ 4.
Sędzia traci prawo do wynagrodzenia w razie odmowy poddania się badaniom kontrolnym
lub w razie niedostarczenia dokumentacji medycznej lekarzowi orzecznikowi Zakładu
Ubezpieczeń Społecznych od dnia następującego po upływie wyznaczonego terminu badania
lub po upływie wyznaczonego terminu dostarczenia dokumentacji medycznej. Utratę wynagrodzenia
stwierdza prezes sądu.
§ 5.
Koszty postępowań kontrolnych pokrywa Skarb Państwa ze środków pozostających w dyspozycji
Ministra Sprawiedliwości.
§ 6.
W zakresie dotyczącym kontrolowania prawidłowości wykorzystania zwolnienia lekarskiego,
kontrolowania prawidłowości zwolnienia lekarskiego, zasad utraty prawa do wynagrodzenia,
o których mowa w § 1, 2 i 4 stosuje się odpowiednio przepisy o świadczeniach pieniężnych
z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa.
Art. 94d.
§ 1.
Sędziego, który nie pełnił służby z powodu choroby lub płatnego urlopu dla poratowania
zdrowia przez okres roku, ustalony zgodnie z art. 94 § 1 zdanie drugie i złożył wniosek
o skierowanie na badanie lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Minister
Sprawiedliwości kieruje na to badanie.
§ 2.
Minister Sprawiedliwości może także z urzędu skierować sędziego, o którym mowa w §
1, na badanie lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
§ 3.
W przypadku wydania przez lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych orzeczenia
o dalszej niezdolności do pełnienia obowiązków sędziego, gdy leczenie lub rehabilitacja
lecznicza rokują odzyskanie zdolności do pracy, Minister Sprawiedliwości udziela sędziemu
urlopu rehabilitacyjnego na czas od miesiąca do trzech miesięcy.
§ 4.
W okresie urlopu rehabilitacyjnego, co miesiąc od daty wydania orzeczenia, o którym
mowa w § 3, sędzia jest obowiązany poddać się badaniu kontrolnemu lekarza orzecznika
Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, który wydaje orzeczenie o dalszej niezdolności do
pełnienia obowiązków sędziego albo o zdolności do pełnienia obowiązków sędziego, chyba
że Minister Sprawiedliwości, udzielając urlopu rehabilitacyjnego, zwolni sędziego
z tego obowiązku.
§ 5.
Orzeczenia, o których mowa w § 3 i 4, lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych
doręcza zainteresowanemu sędziemu oraz prezesowi sądu okręgowego albo sądu apelacyjnego,
a także Ministrowi Sprawiedliwości.
§ 6.
Od orzeczenia lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, o którym mowa w
§ 3 i 4, sędziemu przysługuje sprzeciw do komisji lekarskiej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych,
w ciągu 7 dni od dnia doręczenia tego orzeczenia.
§ 7.
Koszty badania i wydania orzeczenia przez lekarza orzecznika oraz komisję lekarską
Zakładu Ubezpieczeń Społecznych pokrywa Skarb Państwa ze środków pozostających w dyspozycji
Ministra Sprawiedliwości.
Art. 94e.
§ 1.
Listę lekarzy orzeczników Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, uprawnionych do przeprowadzania
badań, o których mowa w art. 94d § 1, 2 i 4, wraz ze wskazaniem ich specjalizacji,
ustala Minister Sprawiedliwości w porozumieniu z Prezesem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
§ 2.
W przypadkach, o których mowa w art. 94d § 1, 2 i 4, lekarza orzecznika wskazuje Minister
Sprawiedliwości z listy, o której mowa w § 1, biorąc pod uwagę jego specjalizację
oraz mając na względzie potrzebę zapewnienia niezwłocznego przeprowadzenia badania.
Art. 94f.
W okresie urlopu rehabilitacyjnego sędziemu przysługuje 80 % wynagrodzenia.
Art. 94g.
§ 1.
Niepoddanie się przez sędziego badaniu lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych,
o którym mowa w art. 94d § 4, powoduje obniżenie wynagrodzenia do wysokości 50 %.
§ 2.
Jeżeli sędzia lub inna osoba wykaże, że niepoddanie się badaniu, o którym mowa w art.
94d § 4, nastąpiło z przyczyn niezależnych od sędziego, Minister Sprawiedliwości nakazuje
wypłatę sędziemu równowartości niewypłaconej części wynagrodzenia.
Art. 95.
§ 1.
Sędzia powinien mieszkać w miejscowości będącej siedzibą sądu, w którym pełni służbę.
§ 2.
Prezes sądu okręgowego w stosunku do sędziego sądu rejonowego oraz sędziego sądu okręgowego,
prezes sądu apelacyjnego w stosunku do sędziego tego sądu, a Minister Sprawiedliwości
w stosunku do prezesa sądu okręgowego i prezesa sądu apelacyjnego, w uzasadnionych
przypadkach, może wyrazić zgodę na zamieszkanie sędziego w innej miejscowości.
§ 3.
W razie uzyskania zgody, o której mowa w § 2, sędziemu przysługuje zwrot kosztów przejazdu
z miejsca zamieszkania do siedziby sądu, wydziału zamiejscowego oraz ośrodka zamiejscowego
utworzonego poza siedzibą sądu, ustalonych na zasadach obowiązujących przy ustalaniu
wysokości należności przysługujących pracownikom z tytułu podróży służbowej na obszarze
kraju.
§ 4.
Zwrot kosztów, o których mowa w § 3, nie przysługuje, jeżeli zmiana miejsca służbowego
nastąpiła w wyniku orzeczenia kary dyscyplinarnej, o której mowa w art. 109 § 1 pkt
4, oraz orzeczenia sądu dyscyplinarnego o przeniesieniu sędziego na inne miejsce służbowe
ze względu na powagę stanowiska, chyba że przeniesienie było niezawinione przez sędziego.
Art. 96.
§ 1.
Sędziemu może być przyznana, jako pożyczka, pomoc finansowa na zaspokojenie jego potrzeb
mieszkaniowych.
§ 2.
Środki na pomoc finansową, o której mowa w § 1, stanowią do 6 % rocznego funduszu
wynagrodzeń osobowych sędziów.
§ 3.
Minister Sprawiedliwości, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych,
określi, w drodze rozporządzenia, sposób planowania i wykorzystywania środków na zaspokojenie
potrzeb mieszkaniowych sędziów oraz warunki przyznawania pomocy, o której mowa w §
1, z uwzględnieniem zaangażowania środków własnych sędziego, udziału kolegiów sądów
w przyznawaniu pomocy oraz zasady racjonalności gospodarowania środkami oraz przy
przyjęciu zasady, że w razie rozwiązania albo wygaśnięcia stosunku służbowego sędziego
w sposób, o którym mowa w art. 68, pożyczka podlega zwrotowi wraz z oprocentowaniem
w wysokości obowiązującej przy powszechnie dostępnych kredytach bankowych.
Art. 97.
§ 1.
W razie powołania sędziego do niezawodowej służby wojskowej, jego prawa i obowiązki
służbowe ulegają zawieszeniu na czas trwania służby. Sędzia zachowuje jednak swoje
stanowisko i prawo do wynagrodzenia, a czas służby wojskowej wlicza się do okresu
stosunku służbowego na stanowisku sędziego.
§ 2.
Inne szczególne uprawnienia związane ze stosunkiem służbowym sędziego powołanego do
czynnej służby wojskowej i zwolnionego z tej służby normują przepisy o obronie Ojczyzny.
§ 3.
Sędzia powołany do niezawodowej służby wojskowej odbywa ją w organach sądownictwa
wojskowego.
Art. 98.
§ 1.
Sędziemu ubiegającemu się o mandat posła albo senatora, albo radnego udziela się urlopu
bezpłatnego na czas kampanii wyborczej.
§ 2.
Sędzia, który został mianowany, powołany lub wybrany do pełnienia funkcji w organach
państwowych, samorządu terytorialnego, w służbie dyplomatycznej, konsularnej lub w
organach organizacji międzynarodowych oraz ponadnarodowych działających na podstawie
umów międzynarodowych ratyfikowanych przez Rzeczpospolitą Polską, jest obowiązany
zrzec się niezwłocznie swojego urzędu, chyba że przechodzi w stan spoczynku.
§ 3.
Sędzia, który zrzekł się urzędu z przyczyn określonych w § 2, może powrócić na urząd
sędziego i poprzednio zajmowane stanowisko, jeżeli przerwa w pełnieniu obowiązków
sędziego nie przekracza dziewięciu lat, chyba że pełnił funkcje sędziowskie lub prokuratorskie
w międzynarodowych lub ponadnarodowych organach sądowych.
§ 4.
W przypadku przewidzianym w § 3, Krajowa Rada Sądownictwa, z inicjatywy zainteresowanego,
przedstawia Prezydentowi Rzeczypospolitej Polskiej wniosek o powołanie byłego sędziego
na urząd sędziego, chyba że nie spełnia on warunków wymaganych do powołania na urząd
sędziego. Po powołaniu na urząd, sędziemu wyznacza się poprzednio zajmowane stanowisko
i miejsce służbowe, niezależnie od liczby stanowisk sędziowskich w danym sądzie.
§ 5.
W razie odmowy przedstawienia Prezydentowi Rzeczypospolitej Polskiej wniosku, o którym
mowa w § 4, zainteresowanemu służy skarga do Sądu Najwyższego.
§ 6.
Przepisów § 2-5 nie stosuje się do powołania sędziego na stanowisko podsekretarza
stanu w Ministerstwie Sprawiedliwości. W takim przypadku, na okres pełnienia tego
stanowiska, sędziego deleguje się do Ministerstwa Sprawiedliwości na zasadach określonych
w art. 77 § 1.
Art. 99.
Sędzia w stanie spoczynku może używać dotychczasowego tytułu z dodaniem wyrazów „w
stanie spoczynku”.
Art. 100.
§ 1.
Sędziemu, który został przeniesiony w stan spoczynku, w razie zmiany ustroju sądów
lub zmiany granic okręgów sądowych przysługuje do czasu osiągnięcia wieku 65 lat uposażenie
w wysokości wynagrodzenia pobieranego na ostatnio zajmowanym stanowisku.
§ 2.
Sędziemu przechodzącemu lub przeniesionemu w stan spoczynku z powodu wieku, choroby
lub utraty sił przysługuje uposażenie w wysokości 75 % wynagrodzenia zasadniczego
i dodatku za wysługę lat, pobieranych na ostatnio zajmowanym stanowisku.
§ 3.
Uposażenie, o którym mowa w § 1 i 2, podwyższa się stosownie do zmian wysokości wynagrodzeń
zasadniczych sędziów czynnych zawodowo.
§ 4.
Sędziemu przechodzącemu w stan spoczynku przysługuje jednorazowa odprawa w wysokości
sześciomiesięcznego wynagrodzenia.
§ 4a.
W przypadku, o którym mowa w § 1, sędzia w stanie spoczynku otrzymuje jednorazową
odprawę z chwilą osiągnięcia wieku 65 lat.
§ 4b45)W brzmieniu ustalonym przez art. 6 pkt 6 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1..
Sędziemu, który powrócił na stanowisko sędziego lub został ponownie powołany na stanowisko
sędziego, w razie przejścia lub przeniesienia w stan spoczynku przysługuje jednorazowa
odprawa w kwocie stanowiącej różnicę między wysokością odprawy wyliczonej na dzień
przejścia lub przeniesienia w stan spoczynku a wysokością odprawy wypłaconej. W przypadku,
o którym mowa w § 1, odprawa przysługuje z chwilą osiągnięcia wieku 65 lat.
§ 4c46)Dodany przez art. 6 pkt 6 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..
Przepis § 4b stosuje się również w razie spełnienia wymaganych warunków po dniu 11
sierpnia 2017 r.
§ 5.
Z tytułu pracy na stanowisku sędziego nie przysługuje prawo do emerytury lub renty
z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, z zastrzeżeniem przypadków, o których mowa w art.
91 § 10.
§ 6.
W razie zbiegu prawa do uposażenia w stanie spoczynku z prawem do emerytury lub renty
z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, wypłaca się wyłącznie uposażenie, z zastrzeżeniem
§ 7.
§ 6a.
Jeżeli zbieg praw, o którym mowa w § 6, dotyczy sędziego przechodzącego lub przeniesionego
w stan spoczynku zgodnie z § 2, który jest członkiem otwartego funduszu emerytalnego,
środki zgromadzone na rachunku w tym funduszu otwarty fundusz emerytalny przekazuje
za pośrednictwem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na dochody budżetu państwa.
§ 6b.
W razie zbiegu prawa do uposażenia w stanie spoczynku z prawem do uposażenia rodzinnego,
na wniosek uprawnionego wypłaca się uposażenie w stanie spoczynku albo uposażenie
rodzinne.
§ 7.
Jeżeli zbieg praw, o którym mowa w § 6, dotyczy sędziego w stanie spoczynku, który
do chwili przejścia w stan spoczynku był zatrudniony na podstawie powołania na stanowisko
sędziowskie w niepełnym wymiarze czasu pracy stosownie do art. 62, wypłaca się emeryturę
oraz uposażenie, z tym jednak, że wypłatę uposażenia ogranicza się w taki sposób,
aby suma emerytury i uposażenia nie przekraczała wysokości całego uposażenia sędziego
w stanie spoczynku, jakie by otrzymywał, gdyby nie został powołany w połowie wymiaru
czasu pracy.
§ 8.
Wynagrodzenie z tytułu pracy na stanowisku sędziego oraz uposażenie przysługujące
w stanie spoczynku jest osiąganiem przychodu powodującym zawieszenie prawa do emerytury
lub renty albo zmniejszenie tych świadczeń, w rozumieniu przepisów o emeryturach i
rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Prezes właściwego sądu i sędzia uprawniony
do świadczeń z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych są obowiązani do powiadamiania organu
rentowego o osiąganiu wynagrodzenia albo uposażenia i jego wysokości, na zasadach
i w terminach określonych w przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń
Społecznych.
Art. 101.
§ 1.
W razie śmierci sędziego jego rodzinie przysługuje odprawa pośmiertna na zasadach
przewidzianych w Kodeksie pracy dla rodzin pracowników. Do okresu zatrudnienia, od którego zależy wysokość odprawy,
wlicza się wszystkie okresy zatrudnienia na stanowiskach asesora sądowego lub sędziego.
§ 2.
W razie śmierci sędziego albo sędziego w stanie spoczynku lub członka jego rodziny,
osobie, która pokryła koszty pogrzebu, przysługuje świadczenie pieniężne w wysokości
i na zasadach określonych dla zasiłku pogrzebowego z ubezpieczenia społecznego.
§ 3.
Przepis § 2 stosuje się odpowiednio w razie śmierci osoby pobierającej uposażenie
rodzinne albo członka rodziny tej osoby.
§ 4.
W razie zbiegu prawa do świadczenia, o którym mowa w § 2 i 3, z prawem do zasiłku
pogrzebowego z ubezpieczenia społecznego, przysługuje prawo do jednego ze świadczeń,
wybranego przez uprawnionego.
Art. 102.
§ 1.
W razie śmierci sędziego albo sędziego w stanie spoczynku, członkom jego rodziny,
spełniającym warunki wymagane do uzyskania renty rodzinnej w myśl przepisów o emeryturach
i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, przysługuje uposażenie rodzinne w wysokości:
1)
dla jednej osoby uprawnionej - 85 %,
2)
dla dwóch osób uprawnionych - 90 %,
3)
dla trzech lub więcej osób uprawnionych - 95 %
- podstawy wymiaru.
§ 2.
Podstawę wymiaru uposażenia rodzinnego przysługującego rodzinie stanowi:
1)
w przypadku rodziny zmarłego sędziego w stanie spoczynku - uposażenie, jakie przysługiwało
w chwili śmierci zmarłemu sędziemu w stanie spoczynku, z zastrzeżeniem pkt 2;
2)
w przypadku rodziny zmarłego sędziego albo zmarłego sędziego w stanie spoczynku przeniesionego
na podstawie art. 100 § 1 - uposażenie, jakie przysługiwałoby mu w chwili śmierci
zgodnie z art. 100 § 2.
§ 3.
Do uposażenia, o którym mowa w § 1, stosuje się odpowiednio art. 100 § 3.
§ 4.
W razie zbiegu prawa do uposażenia rodzinnego z prawem do emerytury lub renty, na
wniosek uprawnionego, przysługuje albo uposażenie rodzinne, albo emerytura lub renta.
§ 5.
Do uposażenia rodzinnego przysługuje dodatek dla sierot zupełnych w wysokości i na
zasadach określonych w przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
Art. 103.
Minister Sprawiedliwości, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw pracy, określi,
w drodze rozporządzenia, sposób i tryb ustalania i wypłacania uposażeń sędziom w stanie
spoczynku oraz uposażeń rodzinnych członkom rodzin sędziów i sędziów w stanie spoczynku
oraz terminy przekazania do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych składek, o których mowa
w art. 91 § 10 i 11, mając na względzie w szczególności konieczność zapewnienia osobom
uprawnionym ciągłości źródeł utrzymania oraz udogodnień w odbiorze uposażeń i uposażeń
rodzinnych.
Art. 104.
§ 1.
Sędzia w stanie spoczynku jest obowiązany dochować godności sędziego.
§ 2.
Za uchybienie godności sędziego po przejściu w stan spoczynku oraz uchybienie godności
urzędu sędziego w okresie pełnienia służby sędzia w stanie spoczynku odpowiada dyscyplinarnie.
§ 3.
Do odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziów w stanie spoczynku stosuje się odpowiednio
przepisy o odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziów, z tym że zamiast kar przewidzianych
dla sędziów sąd dyscyplinarny orzeka kary:
1)
upomnienia;
2)
nagany;
2a)
obniżenia uposażenia o 5 %-50 % na okres od sześciu miesięcy do dwóch lat;
3)
zawieszenia podwyższenia uposażenia, o którym mowa w art. 100 § 3, na okres od roku
do trzech lat;
4)
pozbawienia prawa do stanu spoczynku wraz z prawem do uposażenia.
§ 3a.
Jeżeli orzeczona została kara pozbawienia prawa do stanu spoczynku wraz z prawem do
uposażenia, wyrok wywołuje skutek w postaci obniżenia do 50 % uposażenia do czasu
prawomocnego zakończenia postępowania dyscyplinarnego. W razie prawomocnego zakończenia
postępowania dyscyplinarnego orzeczeniem kary innej niż kara pozbawienia prawa do
stanu spoczynku wraz z prawem do uposażenia dokonuje się wyrównania uposażenia do
pełnej wysokości.
§ 4.
Skazanie sędziego w stanie spoczynku prawomocnym wyrokiem sądu na pozbawienie praw
publicznych za przestępstwo popełnione po przejściu w stan spoczynku, jak również
przed przejściem w stan spoczynku, lub prawomocne orzeczenie kary wydalenia ze służby,
za przewinienie popełnione, w tym przed przejściem w stan spoczynku, powoduje utratę
uprawnień do stanu spoczynku i uposażenia sędziego oraz uposażenia rodzinnego członków
jego rodziny.
§ 5.
W razie orzeczenia kary wymienionej w § 3 pkt 4, lub w przypadkach przewidzianych
w § 4, sędzia pozbawiony prawa do stanu spoczynku i uposażenia albo członek jego rodziny
pozbawiony prawa do uposażenia rodzinnego nabywa prawo do emerytury lub renty, jeżeli
spełnia warunki określone w przepisach o ubezpieczeniu społecznym.
Art. 105.
§ 1.
Do sędziów w stanie spoczynku stosuje się odpowiednio przepisy art. 84 § 3 i art.
86. Do sędziów w stanie spoczynku, którym powierzono pełnienie funkcji wizytatora,
stosuje się odpowiednio także przepisy art. 77 § 1, 6-6b i 8, art. 79, art. 82, art.
82a, art. 83, art. 85, art. 87-90 oraz art. 94a i art. 94b. Sędziom w stanie spoczynku,
którym powierzono pełnienie funkcji wizytatora, przysługuje prawo do nieświadczenia
pracy przez okres odpowiadający urlopowi wypoczynkowemu.
§ 2.
Sędziemu, który przeszedł w stan spoczynku w trybie art. 69 § 1, 1b, 2 i 2b, oraz
sędziemu przeniesionemu w stan spoczynku w razie zmiany ustroju sądów lub zmiany granic
okręgów sądowych można powierzyć, za jego zgodą, pełnienie funkcji wizytatora w Ministerstwie
Sprawiedliwości lub sądzie oraz koordynatora do spraw mediacji. Sędziemu w stanie
spoczynku pełniącemu funkcję wizytatora w sądzie oraz koordynatora do spraw mediacji
przysługuje dodatek funkcyjny w wysokości przewidzianej dla sędziego wizytatora lub
koordynatora do spraw mediacji. Do powierzenia funkcji wizytatora w sądzie stosuje
się odpowiednio przepisy art. 37d. Do powierzenia funkcji koordynatora do spraw mediacji
stosuje się odpowiednio przepisy art. 16a. Pełnienie funkcji wizytatora w Ministerstwie
Sprawiedliwości powierza Minister Sprawiedliwości na czas określony, nie dłuższy niż
dwa lata, albo na czas nieokreślony. Przepisy art. 78 § 2-4 stosuje się odpowiednio.
§ 3.
Powierzenie sędziemu w stanie spoczynku funkcji wizytatora oraz zgoda na pełnienie
tej funkcji przez sędziego w stanie spoczynku mogą zostać cofnięte, z zachowaniem
miesięcznego uprzedzenia.
§ 4.
Możliwość pełnienia funkcji wizytatora jest wyłączona w przypadku ubiegania się przez
sędziego w stanie spoczynku o mandat posła, senatora albo radnego bądź pełnienia przez
niego funkcji, o których mowa w art. 98 § 2.
Art. 106.
W razie utraty uprawnień do stanu spoczynku i uposażenia w przypadkach, o których
mowa w art. 104 § 5, stosuje się odpowiednio przepisy art. 91 § 10 i 11.
Rozdział 2a
(uchylony)
Rozdział 2b
Asesorzy sądowi
Art. 106h.
Na stanowisko asesora sądowego może być mianowany ten, kto:
1)
spełnia warunki określone w art. 61 § 1 pkt 1-4;
2)
ukończył aplikację w Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury;
3)
złożył egzamin sędziowski lub prokuratorski.
Art. 106i.
§ 1.
Asesorów sądowych mianuje Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej na czas nieokreślony,
na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa.
§ 2.
W akcie mianowania Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej wyznacza miejsce służbowe (siedzibę)
asesora sądowego, zgodnie z jego wyborem dokonanym w trybie art. 33a ust. 5 albo art. 33b ust. 6 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o Krajowej
Szkole Sądownictwa i Prokuratury.
§ 3.
Asesor sądowy składa ślubowanie wobec Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej według
następującej roty:
„
Ślubuję uroczyście jako asesor sądowy służyć wiernie Rzeczypospolitej Polskiej, stać
na straży prawa, obowiązki asesora sądowego wypełniać sumiennie, sprawiedliwość wymierzać
zgodnie z przepisami prawa, bezstronnie według mego sumienia, dochować tajemnicy prawnie
chronionej, a w postępowaniu kierować się zasadami godności i uczciwości.
”
;
składający ślubowanie może dodać na końcu zwrot: „Tak mi dopomóż Bóg”.
§ 4.
Stosunek służbowy asesora sądowego nawiązuje się po doręczeniu mu aktu mianowania.
§ 5.
Asesor sądowy zgłasza się w celu objęcia stanowiska w ciągu czternastu dni od dnia
otrzymania aktu mianowania.
§ 6.
W razie nieusprawiedliwionego nieobjęcia stanowiska asesorskiego w terminie określonym
w § 5 mianowanie traci moc. Okoliczność tę stwierdza Minister Sprawiedliwości.
§ 7.
(uchylony)
§ 8.
Asesor sądowy pełni obowiązki sędziego przez okres 4 lat od dnia objęcia stanowiska
asesorskiego.
§ 9.
(uchylony)
§ 10.
(uchylony)
Art. 106j.
§ 1.
Asesor sądowy w sprawowaniu swojego urzędu jest niezawisły i podlega tylko Konstytucji oraz ustawom.
§ 2.
Asesor sądowy nie może należeć do partii politycznej, związku zawodowego, ani prowadzić
działalności publicznej niedającej się pogodzić z zasadami niezależności sądów i niezawisłości
asesorów sądowych.
§ 3.
Asesorowi sądowemu ubiegającemu się o mandat posła, senatora albo radnego udziela
się urlopu bezpłatnego na czas kampanii wyborczej. Okresu udzielonego urlopu nie wlicza
się do okresu, o którym mowa w art. 61 § 1 pkt 7.
§ 4.
Asesor sądowy, który został mianowany, powołany lub wybrany do pełnienia funkcji w
organach państwowych, samorządu terytorialnego, w służbie dyplomatycznej, konsularnej
lub w organach organizacji międzynarodowych oraz ponadnarodowych działających na podstawie
umów międzynarodowych ratyfikowanych przez Rzeczpospolitą Polską, jest obowiązany
zrzec się niezwłocznie swojego urzędu.
Art. 106k.
§ 1.
Asesor sądowy jest nieusuwalny.
§ 2.
Stosunek służbowy asesora sądowego wygasa w przypadku:
1)
(uchylony)
2)
niezłożenia przez asesora sądowego wniosku o powołanie do pełnienia urzędu na stanowisku
sędziowskim - z upływem okresu, o którym mowa w art. 106i § 8;
3)
powołania do pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim - z dniem poprzedzającym powołanie
na stanowisko sędziowskie;
4)
nieprzedstawienia przez Krajową Radę Sądownictwa wniosku o powołanie asesora sądowego
do pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim - z dniem uprawomocnienia się uchwały
Krajowej Rady Sądownictwa.
§ 3.
Stosunek służbowy asesora sądowego rozwiązuje się z mocy prawa, jeżeli zrzekł się
on urzędu. Zrzeczenie się urzędu jest skuteczne po upływie trzech miesięcy od dnia
złożenia Ministrowi Sprawiedliwości oświadczenia, chyba że na wniosek asesora sądowego
Minister Sprawiedliwości określi inny termin. O zrzeczeniu się urzędu przez asesora
sądowego Minister Sprawiedliwości zawiadamia Krajową Radę Sądownictwa.
§ 3a.
Cofnięcie przez asesora sądowego wniosku o powołanie do pełnienia urzędu na stanowisku
sędziowskim jest równoznaczne ze złożeniem oświadczenia o zrzeczeniu się urzędu.
§ 4.
Prawomocne orzeczenie sądu dyscyplinarnego o złożeniu asesora sądowego z urzędu oraz
prawomocne orzeczenie sądu skazujące na środek karny pozbawienia praw publicznych
lub zakazu zajmowania stanowiska asesora sądowego powoduje, z mocy prawa, utratę urzędu
i stanowiska asesora sądowego; stosunek służbowy asesora sądowego wygasa z chwilą
uprawomocnienia się orzeczenia.
§ 5.
Stosunek służbowy asesora sądowego wygasa z dniem utraty przez niego obywatelstwa
polskiego.
§ 6.
Stosunek służbowy asesora sądowego wygasa, jeżeli z powodu choroby lub utraty sił
został uznany za trwale niezdolnego do pełnienia obowiązków asesora sądowego.
§ 7.
Minister Sprawiedliwości zawiadamia asesora sądowego o wygaśnięciu lub rozwiązaniu
stosunku służbowego.
Art. 106l.
§ 1.
(uchylony)
§ 1a.
Przeniesienie asesora sądowego na inne miejsce służbowe może nastąpić na jego wniosek,
w szczególnie uzasadnionych przypadkach i nie wcześniej niż po dwóch latach od dnia
mianowania.
§ 2.
Przeniesienie asesora sądowego na inne miejsce służbowe może nastąpić, także bez jego
zgody, w przypadkach:
1)
zniesienia stanowiska wywołanego zmianą w organizacji sądownictwa lub zniesienia danego
sądu lub wydziału zamiejscowego albo przeniesienia siedziby sądu;
2)
niedopuszczalności zajmowania stanowiska asesora sądowego w danym sądzie wskutek wystąpienia
okoliczności, o których mowa w art. 6;
3)
gdy wymaga tego wzgląd na powagę stanowiska, na podstawie orzeczenia sądu dyscyplinarnego,
wydanego na wniosek kolegium właściwego sądu lub Krajowej Rady Sądownictwa;
4)
przeniesienia w wyniku kary dyscyplinarnej.
§ 3.
Decyzję o przeniesieniu asesora sądowego wydaje Minister Sprawiedliwości, z tym że
przeniesienie z przyczyn, o których mowa w § 2 pkt 1, może nastąpić, jeżeli uwzględnienie
wniosku asesora sądowego co do nowego miejsca służbowego nie jest możliwe.
§ 4.
W przypadkach, o których mowa w § 2 pkt 1 i 2, od decyzji Ministra Sprawiedliwości
asesorowi sądowemu przysługuje odwołanie do Sądu Najwyższego.
Art. 106m.
§ 1.
W przypadku przeniesienia asesora sądowego na inne miejsce służbowe nie przysługuje
mu ekwiwalent pieniężny za dni niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego. Asesor sądowy
zachowuje prawo do wykorzystania tego urlopu w czasie pełnienia służby w miejscu,
do którego przeniesienie nastąpiło.
§ 2.
Przepis § 1 stosuje się odpowiednio w przypadku powołania asesora sądowego na stanowisko
sędziowskie.
§ 3.
W przypadku przeniesienia asesora sądowego do innej miejscowości, przysługuje mu zwrot
kosztów przeniesienia, z wyjątkiem przypadku, gdy przeniesienie nastąpiło w drodze
dyscyplinarnej lub na jego wniosek. Asesorowi sądowemu przenoszonemu na jego wniosek
Minister Sprawiedliwości, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może przyznać zwrot
kosztów przeniesienia.
Art. 106n.
(uchylony)
Art. 106o.
(uchylony)
Art. 106p.
(uchylony)
Art. 106q.
(uchylony)
Art. 106r.
(uchylony)
Art. 106s.
(uchylony)
Art. 106t.
(uchylony)
Art. 106u.
(uchylony)
Art. 106v.
(uchylony)
Art. 106w.
(uchylony)
Art. 106x.
(uchylony)
Art. 106xa.
§ 1.
Przed upływem 36 miesięcy pełnienia obowiązków sędziego asesor sądowy może złożyć
prezesowi właściwego sądu okręgowego wniosek o powołanie na stanowisko sędziego sądu
rejonowego. Przepisy art. 57 § 2-6 i 8, art. 57a § 1, art. 57ab § 2, art. 57ac-57af
oraz art. 58 § 4 stosuje się odpowiednio.
§ 2.
W razie złożenia wniosku, o którym mowa w § 1, prezes sądu okręgowego, w terminie
nie dłuższym niż siedem dni od dnia upływu 36 miesięcy pełnienia przez asesora sądowego
obowiązków sędziego, zarządza dokonanie oceny kwalifikacji asesora sądowego. Przepisy
art. 57ah § 3, art. 57b, art. 57i § 1 i 3 oraz przepisy wykonawcze wydane na podstawie
art. 57i § 4 stosuje się odpowiednio.
§ 347)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 6 pkt 7 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1..
Oceny kwalifikacji asesora sądowego dokonuje sędzia wizytator wyznaczony przez prezesa
właściwego sądu apelacyjnego w drodze losowania spośród sędziów z obszaru danej apelacji,
o których mowa w art. 37c § 3, z wyłączeniem sędziów z okręgu sądowego, w którym ma
siedzibę sąd, w którym asesor sądowy pełni służbę. Jeżeli asesor sądowy pełnił obowiązki
sędziego w wydziałach cywilnym i karnym, wyznacza się więcej niż jednego sędziego
wizytatora.
§ 4.
Prezes właściwego sądu okręgowego zapoznaje asesora sądowego z oceną kwalifikacji,
zamieszczając ją w systemie teleinformatycznym. Asesor sądowy ma prawo do złożenia
temu prezesowi uwag do oceny kwalifikacji, w terminie 21 dni od daty zamieszczenia
oceny kwalifikacji w systemie teleinformatycznym.
§ 548)W brzmieniu ustalonym przez art. 6 pkt 7 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..
Po upływie terminu, o którym mowa w § 4, lub złożeniu przez asesora sądowego uwag
do oceny kwalifikacji prezes sądu okręgowego przedstawia do zaopiniowania kolegium
sądu okręgowego kandydaturę asesora sądowego na wolne stanowisko sędziego sądu rejonowego
wraz z oceną kwalifikacji i ewentualnymi uwagami asesora sądowego.
Art. 106y.
§ 1.
Wynagrodzenie zasadnicze asesora sądowego wynosi 80 % wynagrodzenia zasadniczego w
stawce pierwszej sędziego sądu rejonowego, powiększonego o należną składkę z tytułu
ubezpieczenia społecznego.
§ 2.
(uchylony)
§ 3.
W przypadku powierzenia asesorowi sądowemu funkcji przewodniczącego wydziału, przysługuje
mu z tego tytułu dodatek funkcyjny ustalany w sposób określony w przepisach wykonawczych
wydanych na podstawie art. 91 § 8.
§ 4.
Wynagrodzenie asesorów sądowych różnicuje ponadto dodatek za długoletnią pracę wynoszący,
począwszy od szóstego roku pracy, 5 % wynagrodzenia zasadniczego i wzrastający po
każdym roku o 1 %, aż do osiągnięcia 20 % wynagrodzenia zasadniczego.
§ 5.
Czas pracy asesora sądowego jest określony wymiarem jego zadań.
§ 6.
(uchylony)
Art. 106z.
§ 1.
Asesorowi sądowemu można udzielić płatnego urlopu dla poratowania zdrowia w celu przeprowadzenia
zaleconego leczenia, jeżeli leczenie to wymaga powstrzymania się od pełnienia służby.
§ 2.
Urlop dla poratowania zdrowia nie może przekraczać sześciu miesięcy.
§ 3.
Urlopu dla poratowania zdrowia udziela Minister Sprawiedliwości.
§ 4.
W przypadku odmowy udzielenia urlopu dla poratowania zdrowia asesorowi sądowemu przysługuje
w terminie 14 dni od dnia otrzymania odmowy odwołanie do Sądu Najwyższego.
Art. 106za.
§ 1.
Strojem urzędowym asesora sądowego jest strój urzędowy sędziego. Przepis art. 84 §
1 stosuje się.
§ 2.
Asesor sądowy otrzymuje legitymację służbową, wymieniającą zajmowane przez niego stanowisko
i miejsce służbowe. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze zarządzenia, wzór legitymacji
służbowej asesora sądowego.
Art. 106zb.
(uchylony)
Art. 106zc.
Asesor sądowy nie może, powołując się na zasadę niezawisłości, uchylić się od wykonania
poleceń w zakresie czynności administracyjnych, jeżeli z mocy przepisów ustawy należą
do obowiązków asesorskich, a także poleceń dotyczących sprawności postępowania sądowego;
może domagać się wydania polecenia na piśmie.
Art. 106zd.
§ 1.
Asesor sądowy nie może być zatrzymany ani pociągnięty do odpowiedzialności karnej
bez zezwolenia właściwego sądu dyscyplinarnego. Nie dotyczy to zatrzymania w razie
ujęcia asesora sądowego na gorącym uczynku przestępstwa, jeżeli zatrzymanie jest niezbędne
do zapewnienia prawidłowego toku postępowania. Do czasu wydania uchwały zezwalającej
na pociągnięcie asesora sądowego do odpowiedzialności karnej wolno podejmować tylko
czynności niecierpiące zwłoki.
§ 2.
O zatrzymaniu asesora sądowego niezwłocznie powiadamia się prezesa sądu apelacyjnego
właściwego ze względu na miejsce zatrzymania. Może on nakazać natychmiastowe zwolnienie
zatrzymanego. O fakcie zatrzymania asesora sądowego prezes sądu apelacyjnego niezwłocznie
zawiadamia Krajową Radę Sądownictwa, Ministra Sprawiedliwości i Pierwszego Prezesa
Sądu Najwyższego.
§ 3.
Wniosek o zezwolenie na pociągnięcie asesora sądowego do odpowiedzialności karnej,
jeżeli nie pochodzi od prokuratora, powinien być sporządzony i podpisany przez adwokata
albo radcę prawnego będącego pełnomocnikiem.
§ 4.
Na zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku przysługuje zażalenie do sądu dyscyplinarnego
właściwego do rozpoznania wniosku.
§ 5.
Sąd dyscyplinarny wydaje uchwałę zezwalającą na pociągnięcie asesora sądowego do odpowiedzialności
karnej, jeżeli zachodzi dostatecznie uzasadnione podejrzenie popełnienia przez niego
przestępstwa. Uchwała zawiera rozstrzygnięcie w przedmiocie zezwolenia na pociągnięcie
asesora sądowego do odpowiedzialności karnej wraz z uzasadnieniem.
§ 6.
Sąd dyscyplinarny rozpoznaje wniosek o zezwolenie na pociągnięcie asesora sądowego
do odpowiedzialności karnej w terminie czternastu dni od dnia jego wpłynięcia do sądu
dyscyplinarnego.
§ 6a.
Jeżeli wniosek o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej lub tymczasowe
aresztowanie dotyczy asesora sądowego ujętego na gorącym uczynku zbrodni lub występku
zagrożonego karą pozbawienia wolności, której górna granica wynosi co najmniej 8 lat,
występku, o którym mowa w art. 177 § 1 Kodeksu karnego w związku z art. 178 § 1 Kodeksu karnego, a także w art. 178a § 1 lub 4 Kodeksu karnego, i pozostającego nadal zatrzymanym, sąd dyscyplinarny podejmuje uchwałę w przedmiocie
wniosku niezwłocznie, nie później niż przed upływem 24 godzin od jego wpłynięcia do
sądu dyscyplinarnego. Uchwała zezwalająca na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej
lub tymczasowe aresztowanie asesora sądowego jest natychmiast wykonalna.
§ 7.
Przed wydaniem uchwały sąd dyscyplinarny wysłuchuje rzecznika dyscyplinarnego, asesora
sądowego, przedstawiciela organu lub osobę, którzy wnieśli o zezwolenie, jeżeli się
stawią. Ich niestawiennictwo, jak również niestawiennictwo obrońcy, nie wstrzymuje
rozpoznania wniosku.
§ 8.
Asesor sądowy, którego dotyczy postępowanie, ma prawo wglądu do dokumentów, które
zostały załączone do wniosku. Jednak prokurator, kierując wniosek do sądu dyscyplinarnego,
może zastrzec, że dokumenty te lub ich część nie mogą być asesorowi sądowemu udostępnione
z uwagi na dobro postępowania przygotowawczego.
§ 9.
Jeżeli prokurator złożył zastrzeżenie prezes sądu dyscyplinarnego niezwłocznie kieruje
sprawę na posiedzenie. Sąd dyscyplinarny może odmówić asesorowi sądowemu wglądu do
dokumentów dołączonych do wniosku.
§ 10.
Orzekając w sprawie, o której mowa w § 1, sąd dyscyplinarny może poprzestać na oświadczeniu
asesora sądowego, że wnosi o wydanie uchwały o zezwoleniu na pociągnięcie go do odpowiedzialności
karnej.
Art. 106ze.
§ 1.
Za wykroczenie asesor sądowy odpowiada tylko dyscyplinarnie, z zastrzeżeniem § 2.
§ 2.
Asesor sądowy może wyrazić zgodę na pociągnięcie go do odpowiedzialności karnej za
wykroczenia, o których mowa w § 3, w trybie określonym w tym przepisie.
§ 3.
W przypadku popełnienia przez asesora sądowego wykroczenia, o którym mowa w rozdziale XI ustawy z dnia 20 maja 1971 r. - Kodeks wykroczeń, przyjęcie przez asesora sądowego mandatu karnego albo uiszczenie grzywny, w przypadku
ukarania mandatem karnym zaocznym, o którym mowa w art. 98 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. - Kodeks postępowania w sprawach
o wykroczenia, stanowi oświadczenie o wyrażeniu przez niego zgody na pociągnięcie go do odpowiedzialności
w tej formie.
§ 4.
Wyrażenie przez asesora sądowego zgody na pociągnięcie go do odpowiedzialności w trybie
określonym w § 3 wyłącza odpowiedzialność dyscyplinarną.
Art. 106zf.
§ 1.
Asesor sądowy jest obowiązany stale podnosić kwalifikacje zawodowe.
§ 2.
(uchylony)
§ 3.
Asesor sądowy jest obowiązany uczestniczyć, w miarę możliwości corocznie, w szkoleniu
i doskonaleniu zawodowym organizowanym przez Krajową Szkołę Sądownictwa i Prokuratury
lub innych formach doskonalenia zawodowego, w celu uzupełnienia specjalistycznej wiedzy
i umiejętności zawodowych.
§ 4.
(uchylony)
Art. 106zg.
§ 149)W brzmieniu ustalonym przez art. 6 pkt 8 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..
Do asesorów sądowych stosuje się odpowiednio przepisy art. 47b § 4-6, art. 67, art.
75b, art. 82, art. 83a, art. 85-90, art. 92 § 3-6, art. 95 i art. 97.
§ 2.
Ilekroć inne ustawy przewidują podejmowanie czynności urzędowych przez sędziego należy
przez sędziego rozumieć także asesora sądowego.
Rozdział 3
Odpowiedzialność dyscyplinarna sędziów i asesorów sądowych
Art. 107.
§ 1.
Sędzia odpowiada dyscyplinarnie za przewinienia służbowe (dyscyplinarne), w tym za:
1)
oczywistą i rażącą obrazę przepisów prawa;
1a)
odmowę wykonywania wymiaru sprawiedliwości;
2)
działania lub zaniechania mogące uniemożliwić lub istotnie utrudnić funkcjonowanie
organu wymiaru sprawiedliwości;
3)
działania kwestionujące istnienie stosunku służbowego sędziego, skuteczność powołania
sędziego, lub umocowanie konstytucyjnego organu Rzeczypospolitej Polskiej;
4)
działalność publiczną nie dającą się pogodzić z zasadami niezależności sądów i niezawisłości
sędziów;
5)
uchybienie godności urzędu.
§ 2.
Sędzia odpowiada dyscyplinarnie także za swoje postępowanie przed objęciem stanowiska,
jeżeli przez nie uchybił obowiązkowi piastowanego wówczas urzędu państwowego lub okazał
się niegodnym urzędu sędziego.
§ 3.
Nie stanowi przewinienia dyscyplinarnego:
1)
okoliczność, że orzeczenie sądowe wydane z udziałem danego sędziego obarczone jest
błędem w zakresie wykładni i stosowania przepisów prawa krajowego lub prawa Unii Europejskiej
lub w zakresie ustalenia stanu faktycznego lub oceny dowodów;
2)
wystąpienie do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z wnioskiem o rozpatrzenie
pytania prejudycjalnego, o którym mowa w art. 267 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
(Dz. U. z 2004 r. poz. 864, z późn. zm.);
3)
badanie spełniania wymogów niezawisłości i bezstronności w przypadku, o którym mowa
w art. 42a § 3 lub art. 23a § 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. - Prawo o ustroju
sądów wojskowych , lub art. 5a § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych , lub badanie spełniania wymogów niezależności lub niezawisłości w przypadku, o którym
mowa w art. 26 § 2 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym, lub badanie spełniania wymogów niezawisłości i bezstronności w przypadku, o którym
mowa w art. 29 § 5 tej ustawy.
Art. 107a.
Asesor sądowy odpowiada dyscyplinarnie za przewinienia służbowe (dyscyplinarne) oraz
za swoje postępowanie przed objęciem stanowiska, jeżeli przez nie okazał się niegodny
urzędu asesora sądowego, tak jak sędzia. Przepisy art. 108-133a stosuje się odpowiednio.
Art. 108.
§ 1.
Po upływie pięciu lat od chwili popełnienia czynu nie można wszcząć postępowania dyscyplinarnego.
§ 2.
W razie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego przed upływem terminu, o którym mowa
w § 1, przedawnienie dyscyplinarne następuje z upływem ośmiu lat od chwili popełnienia
czynu.
§ 3.
(uchylony)
§ 4.
Jeżeli jednak przewinienie dyscyplinarne zawiera znamiona przestępstwa, przedawnienie
dyscyplinarne nie może nastąpić wcześniej niż przedawnienie przewidziane w przepisach
Kodeksu karnego.
§ 5.
Przedawnienie dyscyplinarne nie biegnie w czasie postępowania dyscyplinarnego, począwszy
od dnia złożenia wniosku do sądu dyscyplinarnego do dnia prawomocnego zakończenia
postępowania dyscyplinarnego. Nie dotyczy to przypadku, gdy przedmiotem wniosku jest
pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności dyscyplinarnej za wykroczenie lub wykroczenie
skarbowe.
Art. 109.
§ 1.
Karami dyscyplinarnymi są:
1)
upomnienie;
2)
nagana;
2a)
obniżenie wynagrodzenia zasadniczego o 5 %-50 % na okres od sześciu miesięcy do dwóch
lat;
2b)
kara pieniężna w wysokości podlegającego wypłacie za miesiąc poprzedzający wydanie
prawomocnego wyroku skazującego jednomiesięcznego wynagrodzenia zasadniczego powiększonego
o przysługujący sędziemu dodatek za długoletnią pracę, dodatek funkcyjny i dodatek
specjalny;
3)
usunięcie z zajmowanej funkcji;
4)
przeniesienie na inne miejsce służbowe;
5)
złożenie sędziego z urzędu.
§ 1a.
Za przewinienie dyscyplinarne określone w art. 107 § 1 pkt 2-4, wymierza się karę,
o której mowa w § 1 pkt 4 lub 5, a w przypadku mniejszej wagi - karę, o której mowa
w § 1 pkt 2a, 2b lub 3.
§ 2.
(uchylony)
§ 3.
Wymierzenie kary określonej w § 1 pkt 2-4 pociąga za sobą pozbawienie możliwości awansowania
na wyższe stanowisko sędziowskie przez okres pięciu lat, niemożność udziału w tym
okresie w kolegium sądu, orzekania w sądzie dyscyplinarnym oraz objęcia w sądzie funkcji
prezesa sądu, wiceprezesa sądu lub kierownika ośrodka zamiejscowego sądu.
§ 3a.
Kara określona w § 1 pkt 4 polega na zmianie miejsca służbowego sędziego na znajdujące
się w:
1)
sądzie rejonowym z siedzibą na obszarze innej apelacji - w przypadku sędziego sądu
rejonowego;
2)
sądzie okręgowym z siedzibą na obszarze innej apelacji - w przypadku sędziego sądu
okręgowego;
3)
innym sądzie apelacyjnym - w przypadku sędziego sądu apelacyjnego.
§ 3b.
Okręg, apelację lub sąd, o którym mowa w § 3a, określa sąd dyscyplinarny w wyroku.
§ 3c.
W przypadku gdy określenie miejsca służbowego zgodnie z § 3a pkt 1 lub 2 byłoby niecelowe
z uwagi na szczególne okoliczności związane z ukaranym, sąd dyscyplinarny może określić
nowe miejsce służbowe sędziego w miejscu znajdującym się w sądzie na obszarze tej
samej apelacji.
§ 4.
Wymierzenie kary określonej w § 1 pkt 5 pociąga za sobą utratę możliwości ponownego
powołania ukaranego do pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim.
§ 5.
W przypadku przewinienia dyscyplinarnego lub wykroczenia mniejszej wagi, sąd dyscyplinarny
może odstąpić od wymierzenia kary.
Art. 109a.
§ 1.
Prawomocny wyrok skazujący sądu dyscyplinarnego podaje się do wiadomości publicznej.
§ 2.
Sąd dyscyplinarny może odstąpić od podania wyroku do wiadomości publicznej, jeżeli
jest to zbędne dla realizacji celów postępowania dyscyplinarnego lub konieczne dla
ochrony słusznego interesu prywatnego.
§ 3.
Prawomocny wyrok uniewinniający sądu dyscyplinarnego podaje się do wiadomości publicznej
na wniosek obwinionego sędziego złożony do sądu dyscyplinarnego pierwszej instancji,
nie później niż przed upływem czternastu dni od dnia uprawomocnienia się wyroku.
§ 4.
Wyrok sądu dyscyplinarnego podaje się do wiadomości publicznej poprzez zamieszczenie
go na stronie internetowej Sądu Najwyższego. Zamieszczeniu podlega sentencja wyroku,
z wyłączeniem danych dotyczących tożsamości osoby fizycznej lub innej osoby, jeżeli
jest to konieczne dla ochrony słusznych interesów tych osób.
Art. 109b.
O prawomocnym przeniesieniu sędziego na inne miejsce służbowe i złożeniu sędziego
z urzędu Minister Sprawiedliwości obwieszcza w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej
Polskiej „Monitor Polski”.
Art. 110.
§ 1.
W sprawach dyscyplinarnych sędziów orzekają:
1)
w pierwszej instancji:
a)
sądy dyscyplinarne przy sądach apelacyjnych w składzie trzech sędziów,
b)
Sąd Najwyższy w składzie dwóch sędziów orzekających w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej
i jednego ławnika Sądu Najwyższego w sprawach przewinień dyscyplinarnych wyczerpujących
znamiona umyślnych przestępstw ściganych z oskarżenia publicznego lub umyślnych przestępstw
skarbowych, lub sprawach, w których Sąd Najwyższy zwrócił się z wnioskiem o rozpoznanie
sprawy dyscyplinarnej wraz z wytknięciem uchybienia, oraz sprawach, o których mowa
w art. 107 § 1 pkt 3;
2)
w drugiej instancji - Sąd Najwyższy w składzie dwóch sędziów orzekających w Izbie
Odpowiedzialności Zawodowej i jednego ławnika Sądu Najwyższego.
§ 2.
Sądy dyscyplinarne są ponadto właściwe do orzekania w sprawach, o których mowa w art.
37 § 5, art. 75 § 2 pkt 3, art. 80 i art. 106zd.
§ 2a.
Do rozpoznawania spraw, o których mowa w art. 37 § 5 i art. 75 § 2 pkt 3, właściwy
miejscowo jest sąd dyscyplinarny, w okręgu którego pełni służbę sędzia objęty postępowaniem.
W sprawach, o których mowa w art. 80 i art. 106zd, orzeka w pierwszej instancji Sąd
Najwyższy w składzie jednego sędziego orzekającego w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej,
a w drugiej instancji - Sąd Najwyższy w składzie trzech sędziów orzekających w Izbie
Odpowiedzialności Zawodowej.
§ 2b.
W sprawach, w których właściwy jest Sąd Najwyższy, czynności prezesa sądu dyscyplinarnego
wykonuje Prezes Sądu Najwyższego kierujący pracą Izby Odpowiedzialności Zawodowej.
§ 3.
Do rozpoznania spraw wymienionych w § 1 pkt 1 lit. a właściwy miejscowo jest sąd dyscyplinarny,
w okręgu którego pełni służbę sędzia objęty postępowaniem. Jeżeli jednak sprawa dotyczy
sędziego sądu apelacyjnego albo sędziego sądu okręgowego, właściwy jest inny sąd dyscyplinarny
wyznaczony, na wniosek rzecznika dyscyplinarnego, przez Sąd Najwyższy - Izbę Odpowiedzialności
Zawodowej spośród sądów dyscyplinarnych właściwych dla obszarów apelacji sąsiadujących
z obszarem apelacji, w którym znajduje się sąd, w którym pełni służbę sędzia objęty
postępowaniem.
§ 4.
(uchylony)
§ 5.
Sąd dyscyplinarny pierwszej instancji może orzekać na sesjach wyjazdowych w sądzie
okręgowym, na obszarze właściwości którego obwiniony zajmuje stanowisko sędziego,
chyba że sprzeciwia się temu dobro wymiaru sprawiedliwości.
Art. 110a.
§ 1.
Minister Sprawiedliwości powierza obowiązki sędziego sądu dyscyplinarnego przy sądzie
apelacyjnym sędziemu sądu powszechnego posiadającemu co najmniej dziesięcioletni staż
pracy na stanowisku sędziego, po zasięgnięciu opinii Krajowej Rady Sądownictwa.
§ 2.
Wykonywanie obowiązków sędziego sądu dyscyplinarnego przy sądzie apelacyjnym jest
niezależne od wykonywania obowiązków służbowych związanych z zajmowanym przez sędziego
miejscem służbowym.
§ 3.
Kadencja sędziego sądu dyscyplinarnego przy sądzie apelacyjnym trwa sześć lat.
§ 4.
Po upływie kadencji sędzia sądu dyscyplinarnego przy sądzie apelacyjnym może brać
udział w rozpoznawaniu sprawy rozpoczętej wcześniej z jego udziałem, do czasu jej
zakończenia.
§ 5.
Kadencja sędziego sądu dyscyplinarnego przy sądzie apelacyjnym wygasa przed jej upływem
w przypadku:
1)
rozwiązania albo wygaśnięcia stosunku służbowego sędziego;
2)
przejścia albo przeniesienia sędziego w stan spoczynku;
3)
ukarania sędziego karą dyscyplinarną określoną w art. 109 § 1 pkt 2-4.
Art. 110b.
§ 1.
Prezesa sądu dyscyplinarnego przy sądzie apelacyjnym powołuje spośród sędziów tego
sądu dyscyplinarnego Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego. Kadencja prezesa sądu dyscyplinarnego
przy sądzie apelacyjnym trwa trzy lata.
§ 2.
Prezes sądu dyscyplinarnego przy sądzie apelacyjnym może być odwołany przez Pierwszego
Prezesa Sądu Najwyższego:
1)
rażącego lub uporczywego niewywiązywania się z obowiązków służbowych;
2)
gdy dalsze pełnienie funkcji z innych powodów nie da się pogodzić z dobrem wymiaru
sprawiedliwości;
3)
złożenia rezygnacji z pełnionej funkcji.
§ 3.
W razie nieobecności prezesa sądu dyscyplinarnego przy sądzie apelacyjnym jego obowiązki
pełni najstarszy służbą sędzia tego sądu.
§ 4.
Prezes sądu apelacyjnego zapewnia odpowiednie warunki lokalowe i techniczne oraz obsługę
administracyjno-finansową sądu dyscyplinarnego.
Art. 110c.
Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, liczbę sędziów w sądach
dyscyplinarnych przy sądach apelacyjnych, kierując się względami organizacyjnymi oraz
potrzebą zapewnienia sprawnego postępowania w sprawach dyscyplinarnych.
Art. 111.
Skład sądu dyscyplinarnego wyznacza się w drodze losowania, z listy wszystkich sędziów
danego sądu, z tym że w składzie sądu zasiada przynajmniej jeden sędzia stale orzekający
w sprawach karnych. Składowi sądu dyscyplinarnego przewodniczy sędzia stale orzekający
w sprawach karnych, najstarszy służbą.
Art. 112.
§ 1.
Oskarżycielami przed sądem dyscyplinarnym są Rzecznik Dyscyplinarny Sędziów Sądów
Powszechnych oraz Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego Sędziów Sądów Powszechnych, a
także zastępcy rzecznika dyscyplinarnego działający przy sądach apelacyjnych i zastępcy
rzecznika dyscyplinarnego działający przy sądach okręgowych.
§ 2.
W sprawach sędziów sądów apelacyjnych oraz prezesów i wiceprezesów sądów apelacyjnych
i sądów okręgowych oskarżycielami przed sądem dyscyplinarnym są Rzecznik Dyscyplinarny
Sędziów Sądów Powszechnych oraz Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego Sędziów Sądów Powszechnych.
W sprawach pozostałych sędziów sądów okręgowych, a także prezesów oraz wiceprezesów
sądów rejonowych uprawnionym oskarżycielem jest zastępca rzecznika dyscyplinarnego
działający przy sądzie apelacyjnym, a w pozostałych sprawach sędziów sądów rejonowych
oraz asesorów sądowych - zastępca rzecznika dyscyplinarnego działający przy sądzie
okręgowym.
§ 2a.
Rzecznik Dyscyplinarny Sędziów Sądów Powszechnych i Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego
Sędziów Sądów Powszechnych mogą podjąć i prowadzić czynności w każdej sprawie dotyczącej
sędziego.
§ 3.
Rzecznika Dyscyplinarnego Sędziów Sądów Powszechnych oraz dwóch Zastępców Rzecznika
Dyscyplinarnego Sędziów Sądów Powszechnych powołuje Minister Sprawiedliwości na czteroletnią
kadencję.
§ 4.
Krajowa Rada Sądownictwa zapewnia obsługę administracyjną Rzecznika Dyscyplinarnego
Sędziów Sądów Powszechnych oraz Zastępców Rzecznika Dyscyplinarnego Sędziów Sądów
Powszechnych przez utworzenie odrębnej komórki organizacyjnej w ramach Biura Krajowej
Rady Sądownictwa.
§ 5.
Rzecznik Dyscyplinarny Sędziów Sądów Powszechnych, Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego
Sędziów Sądów Powszechnych, zastępca rzecznika dyscyplinarnego działający przy sądzie
apelacyjnym i zastępca rzecznika dyscyplinarnego działający przy sądzie okręgowym
wykonują swoje obowiązki do czasu powołania osób pełniących te funkcje w kolejnej
kadencji.
§ 5a.
Przy sądzie okręgowym działa jeden zastępca rzecznika dyscyplinarnego. W sądzie powyżej
sześćdziesięciu stanowisk sędziowskich Rzecznik Dyscyplinarny Sędziów Sądów Powszechnych
może, po uzyskaniu zgody Ministra Sprawiedliwości, ustalić większą liczbę zastępców
rzecznika dyscyplinarnego działających przy sądzie okręgowym, jeżeli jest to uzasadnione
interesem wymiaru sprawiedliwości. O ustaleniu większej liczby zastępców rzecznika
dyscyplinarnego działających przy sądzie okręgowym Rzecznik Dyscyplinarny Sędziów
Sądów Powszechnych informuje prezesa właściwego sądu okręgowego.
§ 6.
Zastępcę rzecznika dyscyplinarnego działającego przy sądzie apelacyjnym powołuje na
czteroletnią kadencję spośród sędziów tego sądu lub sędziów sądów okręgowych z obszaru
właściwości sądu apelacyjnego Rzecznik Dyscyplinarny Sędziów Sądów Powszechnych.
§ 7.
Zastępcę rzecznika dyscyplinarnego działającego przy sądzie okręgowym powołuje na
czteroletnią kadencję spośród sędziów tego sądu lub sędziów sądów rejonowych z obszaru
właściwości sądu okręgowego Rzecznik Dyscyplinarny Sędziów Sądów Powszechnych.
§ 8.
Kadencja zastępcy rzecznika dyscyplinarnego przy sądzie apelacyjnym lub przy sądzie
okręgowym wygasa przed jej upływem w przypadku:
1)
rozwiązania albo wygaśnięcia stosunku służbowego sędziego;
2)
przejścia albo przeniesienia sędziego w stan spoczynku;
3)
przeniesienia sędziego na inne stanowisko sędziowskie poza obszarem właściwości odpowiednio
sądu apelacyjnego lub okręgowego lub delegowania go poza ten obszar na podstawie art.
77;
4)
przyjęcia przez Rzecznika Dyscyplinarnego Sędziów Sądów Powszechnych złożonej przez
sędziego rezygnacji z funkcji zastępcy rzecznika.
§ 9.
Zastępca rzecznika pełni obowiązki po upływie kadencji do czasu powołania zastępcy
rzecznika na następną kadencję.
§ 10.
(uchylony)
§ 11.
(uchylony)
§ 12.
(uchylony)
§ 13.
(uchylony)
Art. 112a.
§ 1.
Rzecznika dyscyplinarnego do prowadzenia sprawy dyscyplinarnej wyznacza się w kolejności
wpływu spraw, wedle alfabetycznej listy rzeczników dyscyplinarnych. Odstępstwo od
tej zasady może nastąpić wyłącznie z powodu choroby rzecznika dyscyplinarnego lub
z innej ważnej przyczyny, co należy zaznaczyć w zarządzeniu o wyznaczeniu rzecznika
dyscyplinarnego w sprawie.
§ 1a.
Rzecznik Dyscyplinarny Sędziów Sądów Powszechnych oraz Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego
Sędziów Sądów Powszechnych mogą przejąć sprawę prowadzoną przez zastępcę rzecznika
dyscyplinarnego działającego przy sądzie okręgowym, a także przekazać temu rzecznikowi
sprawę do prowadzenia.
§ 2.
W razie niemożności prowadzenia sprawy przez żadnego z właściwych zastępców rzecznika
dyscyplinarnego działających przy sądzie okręgowym Rzecznik Dyscyplinarny Sędziów
Sądów Powszechnych wyznacza do jej prowadzenia zastępcę rzecznika dyscyplinarnego
działającego w innym okręgu.
§ 3.
Przepisy § 1a i 2 stosuje się odpowiednio do zastępcy rzecznika dyscyplinarnego działającego
przy sądzie apelacyjnym, z tym że przekazać sprawę zastępcy lub wyznaczyć do jej prowadzenia
innego zastępcę można tylko spośród zastępców rzecznika dyscyplinarnego działających
przy sądzie apelacyjnym.
Art. 112b.
§ 1.
Minister Sprawiedliwości może powołać Rzecznika Dyscyplinarnego Ministra Sprawiedliwości
do prowadzenia określonej sprawy dotyczącej sędziego. Powołanie Rzecznika Dyscyplinarnego
Ministra Sprawiedliwości wyłącza innego rzecznika od podejmowania czynności w sprawie.
§ 2.
Rzecznik Dyscyplinarny Ministra Sprawiedliwości jest powoływany spośród sędziów sądów
powszechnych lub Sądu Najwyższego. W sprawie przewinień dyscyplinarnych wyczerpujących
znamiona umyślnych przestępstw ściganych z oskarżenia publicznego, Rzecznik Dyscyplinarny
Ministra Sprawiedliwości może zostać powołany także spośród prokuratorów wskazanych
przez Prokuratora Krajowego. W uzasadnionych przypadkach, w szczególności śmierci
lub przedłużającej się przeszkody w pełnieniu funkcji Rzecznika Dyscyplinarnego Ministra
Sprawiedliwości, Minister Sprawiedliwości wyznacza w miejsce tej osoby innego sędziego,
albo, w sprawie przewinienia dyscyplinarnego wyczerpującego znamiona umyślnego przestępstwa
ściganego z oskarżenia publicznego, sędziego lub prokuratora.
§ 3.
Rzecznik Dyscyplinarny Ministra Sprawiedliwości może wszcząć postępowanie na wniosek
Ministra Sprawiedliwości albo wstąpić do toczącego się postępowania.
§ 4.
Powołanie Rzecznika Dyscyplinarnego Ministra Sprawiedliwości jest równoznaczne z żądaniem
podjęcia postępowania wyjaśniającego albo postępowania dyscyplinarnego.
§ 5.
Funkcja Rzecznika Dyscyplinarnego Ministra Sprawiedliwości wygasa z chwilą uprawomocnienia
się orzeczenia o odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego, umorzeniu postępowania
dyscyplinarnego albo uprawomocnienia się orzeczenia kończącego postępowanie dyscyplinarne.
Art. 112c.
Prezes Sądu Najwyższego kierujący pracą Izby Odpowiedzialności Zawodowej ma wgląd
w czynności sądu dyscyplinarnego pierwszej instancji.
Art. 112d.
Ilekroć w przepisach niniejszej ustawy jest mowa o rzeczniku dyscyplinarnym należy
przez to rozumieć Rzecznika Dyscyplinarnego Sędziów Sądów Powszechnych, Zastępcę Rzecznika
Dyscyplinarnego Sędziów Sądów Powszechnych, Rzecznika Dyscyplinarnego Ministra Sprawiedliwości,
zastępcę rzecznika dyscyplinarnego działającego przy sądzie apelacyjnym albo zastępcę
rzecznika dyscyplinarnego działającego przy sądzie okręgowym.
Art. 113.
§ 1.
Obwiniony może ustanowić obrońcę spośród sędziów, prokuratorów, adwokatów lub radców
prawnych.
§ 2.
Jeżeli obwiniony nie może brać udziału w postępowaniu przed sądem dyscyplinarnym z
powodu choroby, prezes sądu dyscyplinarnego albo sąd dyscyplinarny wyznacza, na uzasadniony
wniosek obwinionego, obrońcę z urzędu spośród adwokatów lub radców prawnych. We wniosku
obwiniony jest obowiązany wykazać poprzez złożenie zaświadczenia wystawionego przez
lekarza sądowego, że jego stan zdrowia uniemożliwia mu udział w postępowaniu dyscyplinarnym.
§ 3.
W wyjątkowych przypadkach, gdy z okoliczności wynika, że niezłożenie wniosku nastąpiło
z przyczyn niezależnych od obwinionego, obrońcę z urzędu można wyznaczyć bez wniosku,
o którym mowa w § 2.
§ 4.
Po ustaniu niemożności wzięcia udziału w postępowaniu dyscyplinarnym przez obwinionego,
prezes sądu dyscyplinarnego albo sąd dyscyplinarny zwalnia obrońcę z jego obowiązków,
chyba że ujawniły się inne okoliczności uzasadniające udział obrońcy w postępowaniu.
Art. 113a.
(uchylony)
Art. 113b.
W sprawach uregulowanych w niniejszym rozdziale nie stosuje się przepisu art. 117 § 2 Kodeksu postępowania karnego, chyba że ustawa nakazuje zawiadomienie uczestnika o terminie czynności procesowej,
a brak jest dowodu, że został on o nim powiadomiony.
Art. 114.
§ 1.
Rzecznik dyscyplinarny podejmuje czynności wyjaśniające na żądanie Ministra Sprawiedliwości,
prezesa sądu apelacyjnego lub prezesa sądu okręgowego, kolegium sądu apelacyjnego
lub kolegium sądu okręgowego, Krajowej Rady Sądownictwa, a także z własnej inicjatywy,
po wstępnym ustaleniu okoliczności koniecznych dla stwierdzenia znamion przewinienia
dyscyplinarnego. Czynności wyjaśniające powinny być przeprowadzone w terminie trzydziestu
dni od dnia podjęcia pierwszej czynności przez rzecznika dyscyplinarnego.
§ 2.
Rzecznik dyscyplinarny w ramach czynności wyjaśniających może wezwać sędziego do złożenia
pisemnego oświadczenia dotyczącego przedmiotu tych czynności, w terminie czternastu
dni od dnia otrzymania wezwania. Rzecznik dyscyplinarny może również odebrać od sędziego
oświadczenie ustne. Niezłożenie oświadczenia przez sędziego nie wstrzymuje dalszego
biegu postępowania.
§ 3.
Jeżeli po przeprowadzeniu czynności wyjaśniających zachodzą podstawy do wszczęcia
postępowania dyscyplinarnego, rzecznik dyscyplinarny wszczyna postępowanie dyscyplinarne
i sporządza zarzuty dyscyplinarne na piśmie.
§ 4.
Niezwłocznie po sporządzeniu zarzutów dyscyplinarnych rzecznik dyscyplinarny doręcza
je obwinionemu. Doręczając zarzuty rzecznik dyscyplinarny wzywa obwinionego do przedstawienia
na piśmie wyjaśnień i wszystkich wniosków dowodowych, w terminie czternastu dni od
dnia doręczenia zarzutów dyscyplinarnych. W razie uchybienia temu obowiązkowi rzecznik
dyscyplinarny może pozostawić bez rozpoznania wnioski dowodowe zgłoszone przez obwinionego
po upływie tego terminu, chyba że obwiniony wykaże, iż dowód nie był mu wcześniej
znany.
§ 5.
Rzecznik dyscyplinarny może także odebrać od obwinionego, a na jego wniosek odbiera,
wyjaśnienia w drodze przesłuchania.
§ 6.
Niezłożenie wyjaśnień w terminie określonym w § 4 lub niestawiennictwo w wyznaczonym
przez rzecznika dyscyplinarnego terminie przesłuchania nie wstrzymuje dalszych czynności.
§ 7.
Jednocześnie z doręczeniem zarzutów rzecznik dyscyplinarny zwraca się do Sądu Najwyższego
- Izby Odpowiedzialności Zawodowej o wyznaczenie sądu dyscyplinarnego do rozpoznania
sprawy w pierwszej instancji. Sąd Najwyższy - Izba Odpowiedzialności Zawodowej wyznacza
ten sąd w terminie siedmiu dni od dnia otrzymania wniosku.
§ 8.
Po upływie terminu, o którym mowa w § 4, a w razie potrzeby po przeprowadzeniu dalszych
dowodów, rzecznik dyscyplinarny składa wniosek o rozpoznanie sprawy dyscyplinarnej
do wyznaczonego zgodnie z § 7 sądu dyscyplinarnego. Wniosek powinien zawierać dokładne
określenie czynu, który jest przedmiotem postępowania, wykaz dowodów uzasadniających
wniosek oraz uzasadnienie.
§ 9.
Jeżeli rzecznik dyscyplinarny nie znajduje podstaw do wszczęcia postępowania dyscyplinarnego,
na żądanie uprawnionego organu, wydaje postanowienie o odmowie jego wszczęcia. Odpis
postanowienia doręcza się organowi, który złożył wniosek o wszczęcie postępowania,
kolegium odpowiednio sądu okręgowego lub apelacyjnego i obwinionemu. Odpis postanowienia
doręcza się również Ministrowi Sprawiedliwości, który w terminie trzydziestu dni może
złożyć sprzeciw. Wniesienie sprzeciwu jest równoznaczne z obowiązkiem wszczęcia postępowania
dyscyplinarnego, a wskazania Ministra Sprawiedliwości co do dalszego toku postępowania
są wiążące dla rzecznika dyscyplinarnego.
§ 10.
Jeżeli postępowanie dyscyplinarne nie dostarczyło podstaw do złożenia do sądu dyscyplinarnego
wniosku o rozpoznanie sprawy dyscyplinarnej, rzecznik dyscyplinarny wydaje postanowienie
o umorzeniu postępowania dyscyplinarnego.
§ 11.
W terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia, o którym mowa w § 10, obwinionemu,
organowi, który złożył wniosek o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego i właściwemu
kolegium, służy zażalenie do sądu dyscyplinarnego.
§ 12.
Na żądanie organu uprawnionego do wniesienia zażalenia albo sprzeciwu, rzecznik dyscyplinarny
niezwłocznie przesyła lub w inny sposób udostępnia materiały zebrane w toku czynności
wyjaśniających lub postępowania dyscyplinarnego.
§ 13.
Zażalenie powinno być rozpoznane w terminie czternastu dni od dnia wniesienia zażalenia
do sądu.
Art. 114a.
§ 1.
Na świadka, który bez należytego usprawiedliwienia nie stawił się na wezwanie rzecznika
dyscyplinarnego albo bez jego zezwolenia wydalił się z miejsca czynności przed jej
zakończeniem można nałożyć karę pieniężną w wysokości do 3000 zł. Nałożenie kary pieniężnej
nie wyłącza odpowiedzialności dyscyplinarnej.
§ 2.
O nałożeniu kary pieniężnej, o której mowa w § 1, rozstrzyga na wniosek rzecznika
dyscyplinarnego sąd dyscyplinarny przy sądzie apelacyjnym, w którego okręgu prowadzi
się czynności.
§ 3.
Na postanowienie sądu dyscyplinarnego w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej przysługuje
zażalenie do Sądu Najwyższego w składzie jednego sędziego orzekającego w Izbie Odpowiedzialności
Zawodowej.
Art. 115.
§ 1.
Sąd dyscyplinarny rozpoznaje sprawę dyscyplinarną na rozprawie, chyba że wystarczające
jest rozpoznanie sprawy na posiedzeniu, w terminie 30 dni od wpływu wniosku o rozpoznanie
sprawy dyscyplinarnej.
§ 2.
Doręczając stronom wezwania na rozprawę sąd dyscyplinarny wzywa strony do złożenia
wniosków dowodowych w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania.
§ 3.
Wniosek dowodowy złożony po upływie terminu, o którym mowa w § 2, sąd dyscyplinarny
może pozostawić bez rozpoznania, chyba że strona wykaże, że wniosek nie mógł zostać
złożony w terminie z przyczyn od niej niezależnych.
§ 4.
Sąd dyscyplinarny wzywa obwinionego ponadto do przedstawienia w terminie, o którym
mowa w § 2, wyjaśnień na piśmie oraz wskazania obrońcy, jeżeli go ustanowił. Niezłożenie
wyjaśnień w tym terminie nie wstrzymuje dalszego postępowania.
Art. 115a.
§ 1.
Nieusprawiedliwione niestawiennictwo na rozprawie lub posiedzeniu zawiadomionego obwinionego
lub jego obrońcy nie wstrzymuje rozpoznania sprawy.
§ 2.
Jeżeli nie można rozpoznać sprawy z powodu usprawiedliwionej nieobecności obwinionego,
a nie ma on obrońcy, sąd dyscyplinarny wyznacza mu obrońcę z urzędu, określając termin
dla obrońcy do zapoznania się z materiałami sprawy.
§ 3.
(uchylony)
Art. 115b.
§ 1.
Sąd dyscyplinarny, uznając na podstawie materiału zebranego przez rzecznika dyscyplinarnego,
że okoliczności czynu i wina obwinionego nie budzą wątpliwości, a wystarczające będzie
wymierzenie kar określonych w art. 109 § 1 pkt 1-3, może wydać wyrok nakazowy.
§ 2.
Wyrok nakazowy wydaje sąd dyscyplinarny w składzie jednego sędziego.
§ 3.
Wyrokiem nakazowym, karę, o której mowa w art. 109 § 1 pkt 2a, orzeka się w wymiarze
od 5 % do 10 % wynagrodzenia zasadniczego na okres od sześciu miesięcy do roku.
§ 4.
Od wyroku nakazowego obwinionemu, rzecznikowi dyscyplinarnemu, Krajowej Radzie Sądownictwa
i Ministrowi Sprawiedliwości służy sprzeciw.
§ 5.
Sprzeciw wnosi się do sądu dyscyplinarnego, który wydał wyrok nakazowy, w terminie
zawitym siedmiu dni od dnia jego doręczenia.
Art. 115c.
Dowody uzyskane do celów postępowania karnego w trybie określonym w art. 168b, art. 237 lub art. 237a Kodeksu postępowania karnego lub uzyskane w wyniku stosowania kontroli operacyjnej mogą zostać wykorzystane w
postępowaniu dyscyplinarnym.
Art. 116.
§ 1.
Postępowanie dyscyplinarne jest jawne.
§ 2.
Sąd dyscyplinarny może wyłączyć jawność postępowania dyscyplinarnego ze względu na
moralność, bezpieczeństwo państwa i porządek publiczny oraz ze względu na ochronę
życia prywatnego stron lub inny ważny interes prywatny.
§ 3.
W razie wyłączenia jawności postępowania dyscyplinarnego orzeczenie ogłaszane jest
publicznie.
Art. 117.
Jeżeli w toku rozprawy ujawni się inne przewinienie, oprócz objętego wnioskiem o rozpoznanie
sprawy dyscyplinarnej, sąd może wydać co do tego przewinienia wyrok tylko za zgodą
rzecznika dyscyplinarnego i obwinionego lub jego obrońcy; w razie braku zgody rzecznik
dyscyplinarny prowadzi w tym zakresie odrębne postępowanie dyscyplinarne.
Art. 118.
W razie rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku służbowego sędziego w toku postępowania
dyscyplinarnego, postępowanie to toczy się nadal. Jeżeli obwiniony podjął pracę w
urzędzie państwowym, Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej, adwokaturze
lub jako radca prawny albo notariusz, sąd przesyła wyrok odpowiednio temu urzędowi,
Prezesowi Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej, Naczelnej Radzie Adwokackiej
lub Krajowej Radzie Radców Prawnych albo Krajowej Radzie Notarialnej.
Art. 119.
Jeżeli przewinienie zawiera znamiona przestępstwa, sąd dyscyplinarny z urzędu rozpoznaje
sprawę w zakresie zezwolenia na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej
i wydaje uchwałę, o której mowa w art. 80 § 1, co nie wstrzymuje biegu postępowania
dyscyplinarnego.
Art. 120.
§ 1.
Po prawomocnym zakończeniu postępowania karnego przeciwko sędziemu, sąd lub prokurator
przesyła akta sprawy właściwemu rzecznikowi dyscyplinarnemu. Jeżeli postępowanie dyscyplinarne
nie było wszczęte, rzecznik dyscyplinarny podejmuje czynności dyscyplinarne, choćby
w postępowaniu karnym został wydany wyrok uniewinniający.
§ 2.
Jeżeli przeciwko sędziemu zapadł prawomocny wyrok pociągający za sobą, w myśl ustawy,
utratę stanowiska, sąd dyscyplinarny zawiadamia o tym Ministra Sprawiedliwości, który
zarządza złożenie ukaranego sędziego z urzędu, chociażby wykonano już wyrok dyscyplinarny
skazujący na karę łagodniejszą niż złożenie z urzędu.
Art. 121.
§ 1.
Od wydanego w pierwszej instancji wyroku sądu dyscyplinarnego oraz postanowienia i
zarządzenia zamykających drogę do wydania wyroku przysługuje odwołanie obwinionemu,
rzecznikowi dyscyplinarnemu, a także Krajowej Radzie Sądownictwa i Ministrowi Sprawiedliwości.
Termin do wniesienia odwołania wynosi trzydzieści dni i biegnie dla każdego uprawnionego
od dnia doręczenia orzeczenia lub zarządzenia.
§ 2.
Odwołanie powinno być rozpoznane w terminie dwóch miesięcy od dnia wpłynięcia do sądu
dyscyplinarnego drugiej instancji.
§ 3.
W postępowaniu odwoławczym nie stosuje się przepisu art. 454 Kodeksu postępowania karnego.
§ 4.
Sąd odwoławczy rozpoznaje sprawę w granicach zaskarżenia, a jeżeli w środku odwoławczym
zostały wskazane zarzuty stawiane rozstrzygnięciu - również w granicach podniesionych
zarzutów, a w zakresie szerszym, w wypadkach wskazanych w art. 435, art. 439 § 1 i art. 455 zdanie pierwsze Kodeksu postępowania karnego lub jeżeli stwierdzi oczywistą niesprawiedliwość orzeczenia.
§ 5.
Jeżeli sąd dyscyplinarny pierwszej instancji rozpoznawał sprawę dyscyplinarną na posiedzeniu,
sąd odwoławczy rozpoznaje odwołanie na posiedzeniu, chyba że niezbędne dla prawidłowego
rozpoznania sprawy jest bezpośrednie przeprowadzenie na rozprawie dowodów z wyjaśnień
obwinionego, zeznań świadków, opinii biegłych lub innych istotnych dowodów.
§ 6.
Sąd odwoławczy rozpoznaje sprawę dyscyplinarną na rozprawie na podstawie dowodów znajdujących
się w aktach sprawy, chyba że uzna, iż niezbędne dla prawidłowego rozpoznania sprawy
jest bezpośrednie przeprowadzenie dowodów z wyjaśnień obwinionego, zeznań świadków,
opinii biegłych lub innych istotnych dowodów.
Art. 122.
§ 1.
Od wyroku sądu dyscyplinarnego kasacja nie przysługuje.
§ 2.
Od wyroku sądu dyscyplinarnego drugiej instancji służy odwołanie do innego składu
tego sądu, jeżeli wyrokiem tym obwinionemu wymierzono karę dyscyplinarną, pomimo wydanego
wcześniej przez sąd pierwszej instancji wyroku uniewinniającego lub umarzającego postępowanie.
§ 3.
Wyrok, o którym mowa w § 2, staje się prawomocny po bezskutecznym upływie terminu
do wniesienia odwołania do innego składu sądu dyscyplinarnego drugiej instancji.
§ 4.
Termin do wniesienia odwołania do innego składu sądu dyscyplinarnego drugiej instancji
wynosi trzydzieści dni od dnia doręczenia wyroku. Do postępowania w sprawie odwołania
do innego składu sądu dyscyplinarnego drugiej instancji stosuje się odpowiednio przepisy
dotyczące postępowania przed sądem dyscyplinarnym drugiej instancji.
Art. 123.
§ 1.
Jeżeli orzeczona została kara złożenia sędziego z urzędu, a sąd dyscyplinarny wcześniej
nie zawiesił sędziego w czynnościach służbowych, wyrok wywołuje zawieszenie sędziego
w czynnościach służbowych, z jednoczesnym obniżeniem do 50 % jego wynagrodzenia na
czas trwania zawieszenia. Art. 129 § 3 stosuje się odpowiednio.
§ 2.
Prezes sądu dyscyplinarnego pierwszej instancji przesyła odpis prawomocnego wyroku
sądu dyscyplinarnego Krajowej Radzie Sądownictwa i Ministrowi Sprawiedliwości, a ponadto
- prezesowi właściwego sądu i kolegium tego sądu.
§ 3.
Wykonanie wyroku należy do Ministra Sprawiedliwości co do kar wymienionych w art.
109 § 1 pkt 4 i 5, a co do kar wymienionych w art. 109 § 1 pkt 3 - do prezesa sądu
okręgowego oraz do prezesa sądu apelacyjnego w stosunku do sędziów tego sądu.
Art. 124.
§ 1.
Odpis prawomocnego wyroku skazującego na karę dyscyplinarną oraz określonego w art.
109 § 5 dołącza się do akt osobowych sędziego.
§ 2.
Po upływie pięciu lat od dnia uprawomocnienia się wyroku orzekającego karę przewidzianą
w art. 109 § 1 pkt 1-4 oraz wyroku określonego w art. 109 § 5, Minister Sprawiedliwości
zarządza usunięcie odpisu wyroku z akt osobowych sędziego, jeżeli w tym okresie nie
wydano przeciwko sędziemu innego wyroku skazującego. W takim przypadku dopuszczalne
jest tylko jednoczesne usunięcie z akt osobowych sędziego odpisów wszystkich wyroków.
§ 3.
Prezes sądu prowadzący akta osobowe sędziego niezwłocznie zawiadamia Ministra Sprawiedliwości
o wystąpieniu okoliczności, o których mowa w § 2 zdanie pierwsze.
Art. 125.
Krajowa Rada Sądownictwa, Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego i Minister Sprawiedliwości
mogą wystąpić o wznowienie postępowania dyscyplinarnego.
Art. 126.
§ 1.
Wznowienie postępowania dyscyplinarnego na niekorzyść obwinionego może nastąpić, jeżeli
umorzenie postępowania lub wydanie wyroku nastąpiło wskutek przestępstwa albo jeżeli
w ciągu pięciu lat od umorzenia lub od wydania wyroku wyjdą na jaw nowe okoliczności
lub dowody, które mogły uzasadniać skazanie lub wymierzenie kary surowszej.
§ 2.
Wznowienie postępowania na korzyść skazanego może nastąpić także po jego śmierci,
jeżeli wyjdą na jaw nowe okoliczności lub dowody, które mogłyby uzasadniać uniewinnienie
lub wymierzenie kary łagodniejszej.
§ 3.
W razie śmierci skazanego, wniosek o wznowienie postępowania mogą złożyć jego małżonek,
krewni w linii prostej, rodzeństwo, przysposabiający lub przysposobiony oraz rzecznik
dyscyplinarny.
Art. 127.
Rozstrzygnięcia zapadające w toku postępowania dyscyplinarnego wymagają z urzędu uzasadnienia
na piśmie i doręczenia ich stronom. Wyroki oraz postanowienia i zarządzenia zamykające
drogę do wydania wyroku doręcza się także Krajowej Radzie Sądownictwa i Ministrowi
Sprawiedliwości.
Art. 128.
W sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale stosuje się odpowiednio przepisy
części ogólnej Kodeksu karnego oraz przepisy Kodeksu postępowania karnego, z wyłączeniem art. 344a i art. 396a, z uwzględnieniem odrębności wynikających z
charakteru postępowania dyscyplinarnego.
Art. 129.
§ 1.
Sąd dyscyplinarny może zawiesić w czynnościach służbowych sędziego, przeciwko któremu
wszczęto postępowanie dyscyplinarne lub o ubezwłasnowolnienie, a także jeżeli wydaje
uchwałę zezwalającą na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej.
§ 2.
Jeżeli sąd dyscyplinarny wydaje uchwałę zezwalającą na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności
karnej za przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego, z urzędu zawiesza
sędziego w czynnościach służbowych.
§ 3.
Sąd dyscyplinarny, zawieszając sędziego w czynnościach służbowych, obniża w granicach
od 25 % do 50 % wysokość jego wynagrodzenia na czas trwania tego zawieszenia; nie
dotyczy to osób, w stosunku do których wszczęto postępowanie o ubezwłasnowolnienie.
§ 3a.
Jeżeli sąd dyscyplinarny wydaje uchwałę zezwalającą na pociągnięcie sędziego w stanie
spoczynku do odpowiedzialności karnej za przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia
publicznego, z urzędu obniża w granicach od 25 % do 50 % wysokość jego uposażenia
na czas trwania postępowania dyscyplinarnego.
§ 4.
Jeżeli postępowanie dyscyplinarne zostało umorzone lub zakończyło się uniewinnieniem,
dokonuje się wyrównania wszystkich składników wynagrodzenia albo uposażenia do pełnej
wysokości.
Art. 130.
§ 1.
Jeżeli sędziego zatrzymano z powodu schwytania na gorącym uczynku popełnienia przestępstwa
umyślnego albo jeżeli ze względu na rodzaj czynu dokonanego przez sędziego powaga
sądu lub istotne interesy służby wymagają natychmiastowego odsunięcia go od wykonywania
obowiązków służbowych, prezes sądu albo Minister Sprawiedliwości mogą zarządzić natychmiastową
przerwę w czynnościach służbowych sędziego aż do czasu wydania uchwały przez sąd dyscyplinarny,
nie dłużej niż na miesiąc.
§ 2.
Jeżeli sędzia, o którym mowa w § 1, pełni funkcję prezesa sądu, zarządzenie przerwy
w czynnościach służbowych należy do Ministra Sprawiedliwości.
§ 3.
O wydaniu zarządzenia, o którym mowa w § 1, prezes sądu albo Minister Sprawiedliwości,
w terminie trzech dni od dnia jego wydania, zawiadamia sąd dyscyplinarny, który niezwłocznie,
nie później niż przed upływem terminu, na który przerwa została zarządzona, wydaje
uchwałę o zawieszeniu sędziego w czynnościach służbowych albo uchyla zarządzenie o
przerwie w wykonywaniu tych czynności. Sąd dyscyplinarny zawiadamia sędziego o posiedzeniu,
jeżeli uzna to za celowe.
Art. 131.
§ 1.
W przypadkach przewidzianych w art. 75 § 2 pkt 3 lub w sprawie zawieszenia sędziego
w czynnościach służbowych, lub uchylenia zarządzenia o przerwie w wykonywaniu czynności,
o której mowa w art. 130 § 1, po wysłuchaniu rzecznika dyscyplinarnego oraz w przypadku,
o którym mowa w art. 37 § 5, sąd dyscyplinarny wydaje uchwałę. Wysłuchuje także sędziego,
jeżeli stawił się na posiedzenie, a w przypadku, o którym mowa w art. 37 § 5 - także
prezesa właściwego sądu.
§ 2.
Na uchwałę odmawiającą uwzględnienia wniosku, o którym mowa w art. 75 § 2 pkt 3, przysługuje
zażalenie Krajowej Radzie Sądownictwa oraz kolegium sądu, które złożyło wniosek.
§ 3.
Na uchwałę odmawiającą uwzględnienia zastrzeżenia, o którym mowa w art. 37 § 5, sędziemu
przysługuje zażalenie.
§ 4.
Na uchwałę o zawieszeniu w czynnościach służbowych sędziemu przysługuje zażalenie,
a rzecznikowi dyscyplinarnemu - także na uchwałę o uchyleniu zarządzenia o przerwie
w wykonywaniu czynności, o której mowa w art. 130 § 2; zażalenie nie wstrzymuje wykonania
uchwały.
§ 5.
Zażalenie rozpoznaje sąd dyscyplinarny drugiej instancji.
Art. 132.
Zawieszenie w czynnościach służbowych ustaje z chwilą prawomocnego zakończenia postępowania
dyscyplinarnego, chyba że sąd dyscyplinarny uchylił je wcześniej.
Art. 132a.
§ 1.
Okres zawieszenia w czynnościach służbowych stanowi okres zatrudnienia, od którego
zależą uprawnienia pracownicze.
§ 2.
W okresie zawieszenia w czynnościach służbowych sędzia nie nabywa prawa do urlopu
wypoczynkowego. Przepisy art. 1551 § 1 pkt 2 i art. 1552 § 2 Kodeksu pracy stosuje się odpowiednio.
Art. 133.
Koszty postępowania dyscyplinarnego ponosi Skarb Państwa.
Art. 133a.
§ 1.
W razie jednoczesnego ukarania za kilka przewinień dyscyplinarnych sąd dyscyplinarny
wymierza karę za poszczególne przewinienia dyscyplinarne, a następnie karę łączną.
§ 2.
Przy orzekaniu kary łącznej stosuje się następujące zasady:
1)
w razie orzeczenia kary upomnienia i nagany wymierza się łączną karę nagany;
2)
kary upomnienia i nagany podlegają łączeniu z innymi karami, przy czym jako karę łączną
wymierza się wówczas karę surowszą, o której mowa w art. 109 § 1 pkt 2a, 3, 4 lub
5;
3)
przy orzeczonych za kilka przewinień karach rodzajowo różnych i karze złożenia sędziego
z urzędu wymierza się tę karę jako karę łączną.
§ 3.
W przypadku gdy obwiniony popełnił dwa lub więcej przewinienia dyscyplinarne, zanim
zapadło pierwsze, choćby nieprawomocne, orzeczenie co do któregokolwiek z nich, na
wniosek ukaranego wydaje się orzeczenie łączne, o ile orzeczone kary podlegają łączeniu
według zasad przewidzianych w § 2.
Dział III
(uchylony)
Dział IV
Referendarze sądowi, kuratorzy sądowi, pracownicy sądów, stali mediatorzy, ławnicy oraz organy pomocnicze sądów
Rozdział 1
Przepisy ogólne
Art. 147.
§ 1.
W sądach do wykonywania określonych w ustawach czynności należących do sądów w zakresie
ochrony prawnej, innych niż wymiar sprawiedliwości, są zatrudniani referendarze sądowi
i starsi referendarze sądowi, zwani dalej „referendarzami”.
§ 2.
W sądach działają kuratorzy sądowi (kuratorzy rodzinni i kuratorzy dla dorosłych),
którzy stanowią służbę kuratorską i wykonują czynności o charakterze wychowawczo-resocjalizacyjnym
i profilaktycznym oraz inne czynności określone w przepisach szczególnych.
§ 3.
W sądach są zatrudniani urzędnicy i inni pracownicy sądowi.
§ 4.
W sądach mogą być zatrudniani asystenci sędziów i starsi asystenci sędziów. Ilekroć
w przepisach jest mowa o asystentach sędziów, rozumie się przez to także starszych
asystentów sędziów.
Art. 148.
§ 1.
Minister Sprawiedliwości określi, w drodze zarządzenia, organizację i zakres działania
sekretariatów sądowych oraz innych działów administracji sądowej, sposób zapewnienia
obsługi kancelaryjnej postępowań sądowych, w tym stosowane urządzenia ewidencyjne
i podział spraw na kategorie, a także kategorie pracowników sądowych obowiązanych
do noszenia stroju urzędowego lub oznak i warunki ich przydziału, uwzględniając potrzebę
zapewnienia prawidłowej obsługi administracyjnej i kancelaryjnej sądów oraz potrzebę
wprowadzenia podziału spraw na kategorie obejmujące sprawy o zbliżonym stopniu skomplikowania
i pracochłonności.
§ 2.
Referendarze i asystenci sędziów podlegają okresowym ocenom, obejmującym jakość i
terminowość wykonywania zadań, kulturę urzędowania, efektywność wykorzystania czasu
pracy oraz realizację doskonalenia zawodowego.
§ 2a.
Okresową ocenę sporządza się na piśmie i niezwłocznie zapoznaje z nią referendarza
albo asystenta sędziego. Referendarz oraz asystent sędziego, w terminie siedmiu dni
od zapoznania z oceną, ma prawo zgłosić sprzeciw do prezesa sądu. Sprzeciw rozpatruje
się w terminie czternastu dni.
§ 2b.
W razie uwzględnienia sprzeciwu okresową ocenę zmienia się albo sporządza się po raz
drugi. Od oceny sporządzonej po raz drugi przysługuje sprzeciw na zasadach określonych
w § 2a.
§ 3.
Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe kryteria oraz
szczegółowy sposób dokonywania okresowych ocen referendarzy i asystentów sędziów,
mając na uwadze konieczność dostosowania metodyki ich przeprowadzania do zakresu analizy
i kryteriów wskazanych w § 2, oraz zapewnienia sprawnego i rzetelnego przeprowadzenia
oceny.
Rozdział 2
Referendarze sądowi
Art. 149.
§ 1.
Na stanowisko referendarza sądowego może być mianowany ten, kto:
1)
posiada obywatelstwo polskie i korzysta z pełni praw cywilnych i obywatelskich;
2)
jest nieskazitelnego charakteru;
3)
ukończył wyższe studia prawnicze w Polsce i uzyskał tytuł magistra prawa lub zagraniczne
uznane w Polsce;
551)W brzmieniu ustalonym przez art. 6 pkt 9 ustawy, o której mowa w odnośniku 1.)
zdał egzamin referendarski, sędziowski, prokuratorski, notarialny, adwokacki albo
radcowski lub ukończył aplikację sędziowską albo aplikację prokuratorską, lub uzyskał
wpis na listę adwokatów albo wpis na listę radców prawnych albo został powołany przez
Ministra Sprawiedliwości na notariusza.
§ 1a52)Dodany przez art. 2 pkt 10 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 8..
Wymagania określone w § 1 pkt 5 nie dotyczą tego, kto przed mianowaniem przez okres
co najmniej 5 lat był zatrudniony na stanowisku asystenta sędziego w pełnym wymiarze
czasu pracy. W przypadku zatrudnienia w niepełnym wymiarze czasu pracy okres ten podlega
proporcjonalnemu wydłużeniu.
§ 2.
(uchylony)
§ 3.
(uchylony)
Art. 149a.
§ 1.
Nabór kandydatów organizuje się w drodze konkursu, który ma na celu wyłonienie kandydata
o największej wiedzy i najwyższych umiejętnościach, predyspozycjach i zdolnościach
ogólnych, niezbędnych do wykonywania obowiązków referendarza. Przepisy art. 155a §
2, 3 i 5 stosuje się odpowiednio.
§ 1a.
Prezes sądu nie ogłasza konkursu, jeśli obsadzenie zwolnionego lub przydzielonego
stanowiska następuje przez przeniesienie referendarza sądowego.
§ 2.
Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy sposób i tryb
przeprowadzania konkursu, o którym mowa w § 1, w szczególności skład komisji konkursowych
oraz sposób i tryb ich działania, etapy i przebieg konkursu, a także zakres i sposób
udostępniania informacji kandydatowi, mając na uwadze właściwy dobór kadry referendarzy
w sądach.
Art. 150.
§ 153)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 11 ustawy, o której mowa w odnośniku 8..
Na stanowisko starszego referendarza sądowego może być mianowany referendarz, który
zajmował stanowisko referendarza sądowego przez co najmniej 10 lat, nie był karany
za przewinienia dyscyplinarne i uzyskiwał przez ostatnie 5 lat pozytywne okresowe
oceny.
§ 2.
Stosunek pracy z referendarzem nawiązuje się na podstawie mianowania, z dniem określonym
w akcie mianowania.
§ 3.
Referendarza mianuje i rozwiązuje z nim stosunek pracy prezes sądu apelacyjnego. Przed
mianowaniem prezes sądu apelacyjnego zasięga informacji z Krajowego Rejestru Karnego
oraz zwraca się do właściwego komendanta wojewódzkiego Policji albo Komendanta Stołecznego
Policji o nadesłanie informacji o kandydacie. Informacje o kandydacie do objęcia stanowiska
referendarza sądowego uzyskuje się i sporządza na zasadach określonych dla informacji
o kandydacie do objęcia pierwszego stanowiska sędziowskiego.
§ 4.
Przed podjęciem po raz pierwszy pracy na stanowisku referendarza referendarz sądowy
wobec prezesa sądu okręgowego, a referendarz zatrudniony w sądzie apelacyjnym - wobec
prezesa tego sądu, składa ślubowanie według następującej roty:
„
Ślubuję uroczyście na powierzonym mi stanowisku referendarza służyć wiernie Rzeczypospolitej
Polskiej, sumiennie i starannie wykonywać obowiązki urzędowe, przestrzegać prawa,
kierować się zasadami godności i uczciwości oraz dochować tajemnicy prawnie chronionej.
”
;
składający ślubowanie może dodać zwrot: „Tak mi dopomóż Bóg.”.
Art. 151.
§ 1.
W zakresie wykonywanych obowiązków referendarz jest niezależny co do treści wydawanych
orzeczeń i zarządzeń określonych w ustawach.
§ 2.
Referendarze zatrudnieni w sądach mających siedziby na obszarze właściwości tego samego
sądu okręgowego co najmniej raz w roku odbywają zebranie referendarzy okręgu. Zebranie
zwołuje prezes sądu okręgowego.
§ 3.
Zebranie referendarzy okręgu zajmuje stanowisko we wszystkich sprawach istotnych dla
wykonywania zadań przez referendarzy, wybiera na okres kadencji przedstawiciela i
reprezentuje referendarzy okręgu wobec organów sądów. Przewodniczącym zebrania referendarzy
okręgu jest referendarz najstarszy wiekiem, chyba że zebranie wybierze innego przewodniczącego.
Art. 151a.
§ 1.
Referendarz może zostać przeniesiony na inne miejsce służbowe tylko za jego zgodą.
Przeniesienia na inne miejsce służbowe na obszarze danej apelacji dokonuje prezes
sądu apelacyjnego, a poza obszar apelacji - Minister Sprawiedliwości.
§ 1a.
O wolnym stanowisku referendarza sądowego Minister Sprawiedliwości ogłasza w Biuletynie
Informacji Publicznej. Referendarz sądowy zainteresowany przeniesieniem na inne miejsce
służbowe może w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia złożyć do Ministra Sprawiedliwości
wniosek o przeniesienie. Wniosek składa się za pośrednictwem systemu teleinformatycznego.
§ 1b.
Jeżeli jeden lub więcej wniosków, o których mowa w § 1a, zostało złożonych wyłącznie
przez referendarzy zatrudnionych na obszarze apelacji, w której ogłoszono o wolnym
stanowisku, Minister Sprawiedliwości przekazuje je prezesowi właściwego sądu apelacyjnego.
§ 1c54)W brzmieniu ustalonym przez art. 6 pkt 10 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..
Minister Sprawiedliwości albo prezes sądu apelacyjnego wydaje decyzję w przedmiocie
wniosku referendarza sądowego o przeniesienie na inne miejsce służbowe, mając na względzie
racjonalne wykorzystanie kadr sądownictwa powszechnego, potrzeby wynikające z obciążenia
zadaniami poszczególnych sądów, a także okoliczności wynikające z uzasadnienia wniosku.
W przypadku nieuwzględnienia wniosku referendarz może złożyć kolejny wniosek o przeniesienie
nie wcześniej niż po upływie 3 lat, chyba że przyczyną nieuwzględnienia wniosku był
jedynie brak wystarczającej liczby wolnych stanowisk referendarza sądowego w odniesieniu
do liczby wniosków. Wniosek złożony przed upływem tego terminu pozostawia się bez
rozpoznania.
§ 1d.
W przypadku obsadzenia wolnego stanowiska przez przeniesienie referendarza sądowego
na inne miejsce służbowe Minister Sprawiedliwości ogłasza w Biuletynie Informacji
Publicznej dokonanie przeniesienia.
§ 2.
Zgoda referendarza na przeniesienie na inne miejsce służbowe nie jest wymagana w przypadku:
1)
zniesienia stanowiska w wyniku zmiany w organizacji sądownictwa lub zniesienia danego
sądu lub wydziału albo przeniesienia siedziby sądu;
1a)
jeżeli przeniesienie następuje do innego sądu w tej samej miejscowości, w której znajduje
się miejsce służbowe referendarza;
2)
niedopuszczalności zajmowania stanowiska referendarza w danym sądzie wskutek zawarcia
związku małżeńskiego albo powstania stosunku powinowactwa, o którym mowa w art. 6;
3)
gdy wymaga tego wzgląd na powagę stanowiska referendarza, na wniosek kolegium właściwego
sądu.
§ 3.
Do przeniesienia referendarza na inne miejsce służbowe przepis art. 76 stosuje się
odpowiednio.
§ 4.
Prezes sądu apelacyjnego może delegować referendarza, za jego zgodą, do pełnienia
czynności referendarza w innym sądzie na obszarze danej apelacji, na czas określony.
§ 5.
Minister Sprawiedliwości może delegować referendarza, za jego zgodą:
1)
do pełnienia czynności referendarza w innym sądzie na obszarze innej apelacji,
2)
do pełnienia czynności administracyjnych w Ministerstwie Sprawiedliwości lub innej
jednostce organizacyjnej podległej Ministrowi Sprawiedliwości albo przez niego nadzorowanej
- na czas określony, nie dłuższy niż dwa lata, albo na czas nieokreślony. Przepisy
art. 78 § 1b, 4a i 4b stosuje się odpowiednio.
§ 5a.
Minister Sprawiedliwości może delegować referendarza sądowego, za jego zgodą, na wniosek
Przewodniczącego Krajowej Rady Sądownictwa do pełnienia czynności w Biurze tej Rady,
na czas określony, nie dłuższy niż dwa lata, albo na czas nieokreślony.
§ 6.
Jeżeli wymaga tego interes wymiaru sprawiedliwości, delegowanie referendarza do pełnienia
czynności referendarza w innym sądzie może nastąpić nawet bez jego zgody, na okres
nie dłuższy niż sześć miesięcy. Delegowanie referendarza bez jego zgody może być powtórzone
nie wcześniej niż po upływie trzech lat.
§ 7.
W okresie delegowania, w przypadkach wskazanych w § 4-6, referendarz ma prawo do wynagrodzenia
zasadniczego, przysługującego na jego stanowisku, oraz dodatku za długoletnią pracę;
przepisy art. 77 § 4 i 6 oraz art. 78 § 1 i 3 stosuje się odpowiednio.
§ 8.
W przypadku delegowania referendarza do innego sądu bez jego zgody lub na okres dłuższy
niż 6 miesięcy, referendarzowi przysługuje dodatek w wysokości 10 % wynagrodzenia
zasadniczego. W przypadku delegowania do Ministerstwa Sprawiedliwości lub innej jednostki
organizacyjnej podległej Ministrowi Sprawiedliwości albo przez niego nadzorowanej
referendarzowi przysługuje dodatek funkcyjny. Do ustalania wysokości dodatku funkcyjnego
stosuje się przepisy o dodatkach funkcyjnych przysługujących sędziom.
§ 9.
Minister Sprawiedliwości może delegować referendarza, za zgodą referendarza i zgodnie
z jego kwalifikacjami, do pełnienia obowiązków lub funkcji poza granicami państwa,
w ramach działań podejmowanych przez organizacje międzynarodowe lub ponadnarodowe
oraz zespoły międzynarodowe, działające na podstawie umów międzynarodowych, w tym
umów konstytuujących organizacje międzynarodowe, ratyfikowanych przez Rzeczpospolitą
Polską, na czas określony, nie dłuższy niż cztery lata. Delegowanie może zostać powtórzone
na kolejny okres, nieprzekraczający czterech lat. Przepisy art. 78a stosuje się odpowiednio.
§ 10.
Rozwiązanie stosunku pracy z referendarzem może nastąpić w drodze wypowiedzenia w
przypadku:
1)
uzyskania dwukrotnej, następującej po sobie, negatywnej okresowej oceny;
2)
zniesienia sądu lub jego reorganizacji, powodującej utratę możliwości dalszego zatrudnienia
referendarza;
3)
uznania przez lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych za trwale niezdolnego
do pełnienia obowiązków referendarza;
4)
(uchylony)
5)
skazania referendarza za przestępstwo inne niż wymienione w § 16.
§ 11.
W przypadku rozwiązania stosunku pracy z referendarzem na podstawie § 10 pkt 2, w
okresie między ustaniem zatrudnienia w likwidowanym lub reorganizowanym sądzie a podjęciem
pracy lub działalności gospodarczej, referendarzowi przysługuje świadczenie pieniężne
ze środków budżetu państwa przez okres nie dłuższy niż sześć miesięcy, obliczone jak
ekwiwalent pieniężny za urlop wypoczynkowy; świadczenie to nie przysługuje referendarzowi,
który nabył prawo do emerytury.
§ 12.
Referendarz może wypowiedzieć stosunek pracy.
§ 13.
Okres wypowiedzenia wynosi trzy miesiące.
§ 14.
Stosunek pracy z referendarzem może być rozwiązany za porozumieniem stron.
§ 15.
W przypadku wszczęcia przeciwko referendarzowi postępowania karnego lub postępowania
dyscyplinarnego prezes sądu apelacyjnego może zawiesić referendarza w czynnościach
służbowych, z obniżeniem na czas trwania zawieszenia wysokości wynagrodzenia w granicach
od 25 % do 50 %. Jeżeli postępowanie dyscyplinarne lub postępowanie karne zostało
umorzone lub zakończyło się uniewinnieniem, referendarzowi wypłaca się zatrzymane
wynagrodzenie.
§ 16.
W przypadku utraty obywatelstwa polskiego lub skazania za umyślnie popełnione przestępstwo
ścigane z urzędu lub przestępstwo skarbowe, stosunek pracy z referendarzem rozwiązuje
się bez wypowiedzenia. Stosunek pracy z referendarzem może być rozwiązany bez wypowiedzenia
z przyczyn określonych w art. 53 Kodeksu pracy.
Art. 151b.
§ 1.
Wynagrodzenie zasadnicze referendarza sądowego wynosi 75 % wynagrodzenia zasadniczego
w stawce pierwszej sędziego sądu rejonowego, powiększonego o należną składkę z tytułu
ubezpieczenia społecznego. Po siedmiu latach pracy na stanowisku referendarza sądowego
wynagrodzenie zasadnicze podwyższa się do wysokości 75 % wynagrodzenia zasadniczego
sędziego sądu rejonowego w stawce drugiej, powiększonego o należną składkę z tytułu
ubezpieczenia społecznego, a po dalszych siedmiu latach pracy - do wysokości 75 %
wynagrodzenia zasadniczego sędziego sądu rejonowego w stawce trzeciej, powiększonego
o należną składkę z tytułu ubezpieczenia społecznego.
§ 2.
Wynagrodzenie zasadnicze starszego referendarza sądowego wynosi 85 % wynagrodzenia
zasadniczego sędziego sądu rejonowego w stawce drugiej, powiększonego o należną składkę
z tytułu ubezpieczenia społecznego. Po siedmiu latach pracy na stanowisku starszego
referendarza sądowego wynagrodzenie zasadnicze podwyższa się do wysokości 85 % wynagrodzenia
zasadniczego sędziego sądu rejonowego w stawce trzeciej, powiększonego o należną składkę
z tytułu ubezpieczenia społecznego.
§ 2a.
W przypadku nieuzyskania przez referendarza pozytywnej okresowej oceny, okresy pracy
wskazane w § 1 i 2 ulegają wydłużeniu o trzy lata.
§ 2b.
Poza wynagrodzeniem zasadniczym referendarzowi przysługuje dodatek za długoletnią
pracę, o którym mowa w art. 91 § 7, oraz gratyfikacja jubileuszowa, na zasadach określonych
w art. 92 § 3-6, a także jednorazowa odprawa w razie ustania stosunku pracy w związku
z przejściem na rentę z tytułu niezdolności do pracy lub emeryturę, na zasadach określonych
w przepisach o pracownikach sądów i prokuratury.
§ 2c.
W związku z pełnioną funkcją referendarzowi przysługuje dodatek funkcyjny. Do ustalania
wysokości dodatku funkcyjnego stosuje się przepisy o dodatkach funkcyjnych przysługujących
sędziom.
§ 2d.
Czas pracy referendarza wynosi 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin w przeciętnie
pięciodniowym tygodniu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym
3 miesięcy.
§ 2e.
Jeżeli jest to uzasadnione potrzebami sądu wynikającymi z obciążenia zadaniami lub
organizacją pracy wydziału, wobec referendarzy może być stosowany równoważny lub zadaniowy
czas pracy.
§ 2f.
Dobowy czas pracy w systemie równoważnego czasu pracy nie może przekraczać 12 godzin
w okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 3 miesięcy.
§ 2g.
Stosowanie systemów czasu pracy, o których mowa w § 2e, wprowadza prezes sądu w drodze
zarządzenia. W zarządzeniu wskazuje się wydziały sądu lub referendarzy, objętych danym
systemem czasu pracy. Zarządzenie wchodzi w życie po upływie 7 dni od dnia podania
go do wiadomości referendarza.
§ 2h.
W zarządzeniu wprowadzającym stosowanie systemu zadaniowego czasu pracy prezes sądu
określa także normy pracy dotyczące powierzonych referendarzom zadań, biorąc pod uwagę
obowiązujący referendarzy czas pracy. Normy pracy ustala się uwzględniając obciążenie
zadaniami, stopień złożoności powierzonych zadań oraz stosowane rozwiązania w zakresie
organizacji pracy.
§ 2i.
Normy pracy, o których mowa w § 2h, prezes sądu może określić także dla referendarzy
objętych podstawowym lub równoważnym systemem czasu pracy.
§ 2j.
Rozkład czasu pracy referendarzy oraz jego wymiar w poszczególnych dniach tygodnia
określa prezes sądu. Na pisemny wniosek referendarza uzasadniony ważnymi względami
rodzinnymi lub osobistymi prezes sądu może ustalić indywidualny rozkład jego czasu
pracy w ramach systemu czasu pracy, którym jest objęty.
§ 2k.
Jeżeli wymagają tego szczególne potrzeby sądu, prezes sądu lub przewodniczący wydziału
może polecić referendarzowi wykonywanie pracy poza obowiązującym go czasem pracy,
a w wyjątkowych wypadkach także w niedzielę i święta.
§ 2l.
Referendarzowi sądowemu za pracę wykonywaną poza obowiązującym go czasem pracy przysługuje
według jego wyboru czas wolny w tym samym wymiarze albo wynagrodzenie, bez dodatków,
o których mowa w art. 1511§ 1 Kodeksu pracy. Za pracę wykonaną ponad obowiązujący referendarza sądowego czas pracy w niedzielę
lub święto przysługuje inny dzień wolny. Przepis art. 15111Kodeksu pracy stosuje się odpowiednio.
§ 3.
Przepisy art. 45 § 1, art. 82a § 1 i 3, art. 83a, art. 87-89, art. 92 § 1 i 2, art.
93 oraz art. 97 § 1 i 2 stosuje się odpowiednio do referendarzy, z tym że urlopu,
o którym mowa w art. 93, udziela prezes właściwego sądu apelacyjnego.
§ 4.
W sprawach nieuregulowanych w ustawie do referendarzy stosuje się odpowiednio przepisy
o pracownikach sądów i prokuratury.
Art. 151c.
(uchylony)
Art. 152.
§ 1.
Za naruszenie swoich obowiązków, w tym za oczywistą i rażącą obrazę przepisów prawa
i uchybienie godności stanowiska, referendarz ponosi odpowiedzialność dyscyplinarną.
§ 2.
Karami dyscyplinarnymi są:
1)
nagana;
2)
nagana z ostrzeżeniem;
3)
nagana z obniżeniem wynagrodzenia zasadniczego o 10 % na okres dwóch lat;
4)
wydalenie z pracy.
§ 3.
W sprawach dyscyplinarnych referendarzy orzekają komisje dyscyplinarne.
§ 4.
Komisje dyscyplinarne powołują prezesi sądów okręgowych do rozpatrywania w pierwszej
instancji spraw dyscyplinarnych referendarzy zatrudnionych w okręgu sądowym.
§ 5.
Minister Sprawiedliwości powołuje komisję dyscyplinarną do rozpatrywania spraw dyscyplinarnych
referendarzy w drugiej instancji.
§ 6.
Do składu komisji dyscyplinarnych, o których mowa w § 4 i 5, powołuje się referendarzy.
§ 7.
Za przewinienia mniejszej wagi referendarz ponosi odpowiedzialność porządkową. Karą
porządkową wymierzaną przez prezesa sądu jest upomnienie.
§ 8.
W zakresie nieuregulowanym w ustawie do odpowiedzialności dyscyplinarnej i porządkowej
referendarzy stosuje się odpowiednio przepisy o odpowiedzialności dyscyplinarnej i
porządkowej urzędników państwowych mianowanych.
Art. 153.
(uchylony)
Art. 153a.
(uchylony)
Art. 153b.
§ 1.
Minister Sprawiedliwości przydziela nowe stanowiska referendarza sądowego poszczególnym
sądom, mając na względzie racjonalne wykorzystanie kadr sądownictwa powszechnego i
potrzeby wynikające z obciążenia zadaniami poszczególnych sądów.
§ 2.
W razie zwolnienia stanowiska referendarza sądowego w sądach działających na obszarze
danej apelacji, prezes sądu apelacyjnego niezwłocznie zawiadamia o tym Ministra Sprawiedliwości,
który, w oparciu o kryteria wymienione w § 1, przydziela stanowisko do danego albo
innego sądu albo je znosi.
Rozdział 3
Kuratorzy sądowi
Art. 154.
§ 1.
Kuratorzy sądowi pełnią swoje czynności zawodowo (kuratorzy zawodowi) albo społecznie
(kuratorzy społeczni).
§ 2.
Zasady organizacji służby kuratorskiej i wykonywania obowiązków przez kuratorów sądowych
oraz status kuratorów sądowych określa odrębna ustawa.
Rozdział 4
Asystenci sędziów
Art. 155.
§ 1.
Asystent sędziego wykonuje czynności zmierzające do przygotowania spraw sądowych do
rozpoznania oraz czynności z zakresu działalności administracyjnej sądów, o której
mowa w art. 8 pkt 2.
§ 2.
Na stanowisku asystenta sędziego może byś zatrudniony ten, kto:
1)
jest obywatelem Rzeczypospolitej Polskiej i korzysta z pełni praw cywilnych i obywatelskich;
2)
jest nieskazitelnego charakteru;
3)
ukończył wyższe studia prawnicze w Polsce i uzyskał tytuł magistra lub zagraniczne
uznane w Polsce;
455)W brzmieniu ustalonym przez art. 6 pkt 11 ustawy, o której mowa w odnośniku 1.)
ukończył 23 lata.
5)
(uchylony)
§ 2a.
Nabór kandydatów następuje w drodze konkursu, który ma na celu wyłonienie kandydata
o największej wiedzy i najwyższych kwalifikacjach, predyspozycjach i zdolnościach
ogólnych, niezbędnych do wykonywania obowiązków asystenta sędziego.
§ 3.
Prezes sądu przed zatrudnieniem asystenta sędziego zasięga informacji o kandydacie
z Krajowego Rejestru Karnego.
§ 3a.
(uchylony)
§ 3b.
Na stanowisku starszego asystenta sędziego może być zatrudniony:
1)
asystent, który zajmował stanowisko asystenta sędziego przez co najmniej dziesięć
lat i uzyskiwał pozytywne okresowe oceny, albo
2)
osoba, która złożyła egzamin sędziowski lub egzamin prokuratorski.
§ 4.
Asystentowi sędziego przysługuje wynagrodzenie zasadnicze. Poza wynagrodzeniem zasadniczym
asystentowi sędziego przysługuje dodatek za wieloletnią pracę, nagrody jubileuszowe
oraz jednorazowa odprawa w razie ustania stosunku pracy w związku z przejściem na
rentę z tytułu niezdolności do pracy lub emeryturę, na zasadach określonych w przepisach
o pracownikach sądów i prokuratury. Na zasadach określonych w przepisach o pracownikach
sądów i prokuratury asystentowi sędziego mogą być przyznane:
1)
dodatek specjalny z tytułu okresowego zwiększenia obowiązków lub powierzenia dodatkowych
zadań;
2)
nagrody za szczególne osiągnięcia w pracy zawodowej.
§ 5.
Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy zakres i sposób
wykonywania czynności przez asystentów sędziów, mając na uwadze zasady sprawności,
racjonalności, ekonomicznego i szybkiego działania, zapewniając rzetelne wykonywanie
powierzonych zadań.
§ 6.
Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, wysokość wynagrodzenia
zasadniczego asystentów sędziów, biorąc pod uwagę rodzaj i charakter czynności wykonywanych
przez asystentów sędziów oraz poziom wynagrodzeń urzędników sądów.
§ 7.
(uchylony)
§ 7a.
(uchylony)
§ 8.
Do asystentów sędziów stosuje się odpowiednio przepis art. 82a § 1.
§ 9.
W sprawach nieuregulowanych w ustawie do asystentów sędziów stosuje się odpowiednio
przepisy o pracownikach sądów i prokuratury.
Art. 155a.
§ 1.
Konkurs, o którym mowa w art. 155 § 2a, organizuje właściwy prezes sądu, określony
w art. 5 ustawy z dnia 18 grudnia 1998 r. o pracownikach sądów i prokuratury, zwany dalej „prezesem”.
§ 2.
Prezes informuje o konkursie przez umieszczenie ogłoszenia w miejscu powszechnie dostępnym
w siedzibie sądu, we właściwym ze względu na siedzibę sądu urzędzie pracy, w Biuletynie
Informacji Publicznej oraz może poinformować w inny sposób, w szczególności przez
umieszczenie ogłoszenia w prasie.
§ 3.
Konkurs przeprowadza komisja konkursowa powołana przez prezesa.
§ 4.
(uchylony)
§ 5.
Komisja konkursowa po przeprowadzeniu konkursu, w oparciu o jego wyniki, może wyłonić
rezerwową listę kandydatów na wypadek zaistnienia możliwości zatrudnienia większej
liczby osób lub rezygnacji kandydata.
§ 6.
Warunkiem ubiegania się o zatrudnienie w sądzie jest złożenie przez osobę ubiegającą
się o przyjęcie na stanowisko asystenta sędziego oświadczenia, że nie jest prowadzone
przeciwko niej postępowanie o przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego lub przestępstwo
skarbowe.
§ 7.
Minister Sprawiedliwości, po zasięgnięciu opinii Krajowej Rady Sądownictwa, określi,
w drodze rozporządzenia, szczegółowy sposób i tryb przeprowadzania konkursu, o którym
mowa w art. 155 § 2a, w szczególności skład komisji konkursowych oraz sposób i tryb
ich działania, etapy i przebieg konkursu, a także zakres i sposób udostępniania informacji
kandydatowi, mając na uwadze właściwy dobór kadry asystentów w sądach.
Art. 155b.
(uchylony)
Art. 155c.
(uchylony)
Art. 155ca.
§ 1.
W okresie pierwszych dwóch lat pracy asystent sędziego odbywa staż asystencki organizowany
przez prezesa sądu apelacyjnego.
§ 2.
Do czasu ukończenia stażu asystenckiego asystenta sędziego zatrudnia się na podstawie
umowy o pracę na czas określony, z możliwością jej wcześniejszego rozwiązania za dwutygodniowym
wypowiedzeniem.
§ 3.
Z obowiązku odbycia stażu asystenckiego są zwolnione osoby, które zdały egzamin sędziowski,
prokuratorski, notarialny, adwokacki lub radcowski.
§ 4.
Asystent sędziego w pierwszym roku pracy, w ramach stażu asystenckiego, odbywa szkolenie
z zakresu metodyki pracy organizowane przez Krajową Szkołę Sądownictwa i Prokuratury.
Prezes sądu kieruje asystenta na szkolenie w najbliższym terminie przewidzianym w
harmonogramie działalności szkoleniowej Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury
na dany rok.
Art. 155cb.
§ 1.
Staż asystencki trwa 12 miesięcy i ma na celu teoretyczne i praktyczne przygotowanie
do wykonywania czynności asystenta sędziego.
§ 2.
Minister Sprawiedliwości, po zasięgnięciu opinii Krajowej Rady Sądownictwa, określi,
w drodze rozporządzenia, szczegółowe warunki organizacji i trybu odbywania stażu asystenckiego,
harmonogram zajęć praktycznych i teoretycznych, zakres programowy stażu asystenckiego
oraz wzór dokumentu potwierdzającego odbycie stażu asystenckiego, mając na względzie
konieczność zapewnienia odpowiednio wysokiego poziomu przygotowania do wykonywania
czynności na stanowisku asystenta sędziego.
Art. 155d.
§ 1.
Minister Sprawiedliwości przydziela nowe stanowiska asystenta sędziego poszczególnym
sądom, mając na względzie racjonalne wykorzystanie kadr sądownictwa powszechnego i
potrzeby wynikające z obciążenia zadaniami poszczególnych sądów.
§ 2.
W razie zwolnienia stanowiska asystenta sędziego w sądach działających na obszarze
danej apelacji, prezes sądu apelacyjnego niezwłocznie zawiadamia o tym Ministra Sprawiedliwości,
który, w oparciu o kryteria wymienione w § 1, przydziela stanowisko do danego albo
innego sądu albo je znosi.
Art. 155e.
§ 1.
Prezes sądu apelacyjnego może delegować asystenta sędziego, za jego zgodą, do pełnienia
czynności asystenta sędziego w innym sądzie na obszarze danej apelacji, na czas określony,
nie dłuższy niż dwa lata, albo na czas nieokreślony.
§ 2.
Minister Sprawiedliwości może delegować asystenta sędziego, za jego zgodą:
1)
do pełnienia czynności asystenta sędziego w innym sądzie na obszarze innej apelacji,
2)
do pełnienia czynności administracyjnych w Ministerstwie Sprawiedliwości lub innej
jednostce organizacyjnej podległej Ministrowi Sprawiedliwości albo przez niego nadzorowanej
- na czas określony, nie dłuższy niż dwa lata, albo na czas nieokreślony. Przepisy
art. 78 § 1b, 4a i 4b stosuje się odpowiednio.
§ 2a.
Minister Sprawiedliwości może delegować asystenta sędziego, za jego zgodą, na wniosek
Przewodniczącego Krajowej Rady Sądownictwa do pełnienia czynności w Biurze tej Rady,
na czas określony, nie dłuższy niż dwa lata, albo na czas nieokreślony.
§ 3.
Jeżeli wymaga tego interes wymiaru sprawiedliwości, delegowanie asystenta sędziego
do pełnienia czynności w innym sądzie może nastąpić nawet bez jego zgody, na okres
nie dłuższy niż sześć miesięcy. Delegowanie asystenta sędziego bez jego zgody może
być powtórzone nie wcześniej niż po upływie trzech lat.
§ 4.
W okresie delegowania, w przypadkach wskazanych w § 1-3, asystent sędziego ma prawo
do wynagrodzenia zasadniczego, przysługującego na jego stanowisku, oraz dodatku za
wieloletnią pracę; przepisy art. 77 § 4 i 6 oraz art. 78 § 1 i 3 stosuje się odpowiednio.
W razie delegowania asystenta sędziego do innego sądu bez jego zgody lub na okres
dłuższy niż sześć miesięcy, asystentowi sędziego przysługuje dodatek w wysokości 10
% wynagrodzenia zasadniczego. W razie delegowania do Ministerstwa Sprawiedliwości
lub innej jednostki organizacyjnej podległej Ministrowi Sprawiedliwości albo przez
niego nadzorowanej asystentowi sędziego przysługuje dodatek funkcyjny. Do ustalania
wysokości dodatku funkcyjnego stosuje się przepisy o dodatkach funkcyjnych przysługujących
pracownikom sądów i prokuratury.
§ 5.
Minister Sprawiedliwości może delegować asystenta sędziego, za zgodą asystenta i zgodnie
z jego kwalifikacjami, do pełnienia obowiązków lub funkcji poza granicami państwa,
w ramach działań podejmowanych przez organizacje międzynarodowe lub ponadnarodowe
oraz zespoły międzynarodowe, działające na podstawie umów międzynarodowych, w tym
umów konstytuujących organizacje międzynarodowe, ratyfikowanych przez Rzeczpospolitą
Polską, na czas określony, nie dłuższy niż cztery lata. Delegowanie może zostać powtórzone
na kolejny okres, nieprzekraczający czterech lat. Przepisy art. 78a stosuje się odpowiednio.
Rozdział 5
Urzędnicy i inni pracownicy sądowi
Art. 156.
Zasady zatrudniania urzędników i innych pracowników sądowych oraz ich obowiązki i
prawa określają odrębne przepisy.
Rozdział 6
Biegli
Art. 157.
§ 1.
Prezes sądu okręgowego ustanawia biegłych sądowych i prowadzi ich listę.
§ 1a56)Dodany przez art. 2 pkt 12 ustawy, o której mowa w odnośniku 8; wejdzie w życie z dniem 14 marca 2024 r..
Biegły wpisany na listę biegłych sądowych ma obowiązek posiadania konta w portalu
informacyjnym. W przypadku skreślenia biegłego z listy biegłych sądowych prezes właściwego
sądu okręgowego występuje do Ministra Sprawiedliwości o usunięcie konta w portalu
informacyjnym.
§ 2.
Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, tryb ustanawiania biegłych
sądowych, pełnienia przez nich czynności oraz zwalniania ich z funkcji. W tym samym
trybie Minister Sprawiedliwości może również określić szczegółowe zasady powoływania
i działania zespołów biegłych sądowych.
§ 3.
W związku z wykonywaniem czynności wynikających z postanowienia o zasięgnięciu opinii
biegły korzysta z ochrony prawnej przewidzianej dla funkcjonariuszy publicznych.
Rozdział 6a
Stali mediatorzy
Art. 157a.
Stałym mediatorem może być osoba fizyczna, która:
1)
spełnia warunki określone w art. 1832 § 1 i 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego;
2)
ma wiedzę i umiejętności w zakresie prowadzenia mediacji;
3)
ukończyła 26 lat;
4)
zna język polski;
5)
nie była prawomocnie skazana za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe;
6)
została wpisana na listę stałych mediatorów prowadzoną przez prezesa sądu okręgowego.
Art. 157b.
§ 1.
Wpisu na listę stałych mediatorów dokonuje prezes sądu okręgowego w drodze decyzji
wydawanej na wniosek osoby ubiegającej się o wpis.
§ 1a.
Do wpisu na listę stałych mediatorów stosuje się przepisy działu II rozdziału 14 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego .
§ 1b.
Sprawę wpisu na listę stałych mediatorów uznaje się za załatwioną milcząco w sposób
w całości uwzględniający żądanie strony występującej z wnioskiem o wpis na listę stałych
mediatorów, jeżeli w terminie 14 dni od dnia doręczenia wniosku prezes sądu okręgowego
nie wyda decyzji albo postanowienia, o których mowa w art. 122a § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
§ 2.
Do wniosku o wpis na listę stałych mediatorów dołącza się oświadczenia lub dokumenty
potwierdzające spełnianie warunków, o których mowa w art. 157a pkt 1-5.
§ 3.
Oświadczenie potwierdzające spełnianie warunku, o którym mowa w art. 157a pkt 5, osoba
ubiegająca się o wpis składa pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego
oświadczenia. Osoba ubiegająca się o wpis jest obowiązana do zawarcia w nich klauzuli
o następującej treści: „Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego
oświadczenia.”. Klauzula ta zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej
za złożenie fałszywego oświadczenia.
Art. 157c.
§ 1.
Prezes sądu okręgowego, w drodze decyzji, skreśla stałego mediatora z listy w przypadku:
1)
śmierci stałego mediatora;
2)
złożenia przez stałego mediatora wniosku o skreślenie z listy;
3)
zaprzestania przez stałego mediatora spełniania któregokolwiek z warunków określonych
w art. 1832§ 1 i 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego;
4)
prawomocnego skazania stałego mediatora za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo
skarbowe;
5)
stwierdzenia nienależytego wykonywania obowiązków przez stałego mediatora.
§ 2.
Sąd zawiadamia prezesa sądu okręgowego, który wydał decyzję o wpisie na listę stałych
mediatorów, o każdym przypadku uzasadniającym skreślenie z tej listy na podstawie
§ 1 pkt 5.
§ 3.
Od decyzji prezesa sądu okręgowego w przedmiocie wpisu lub skreślenia z listy stałych
mediatorów przysługuje odwołanie do prezesa sądu apelacyjnego.
Art. 157d.
§ 1.
Prezes sądu okręgowego prowadzi listę stałych mediatorów dla obszaru właściwości danego
okręgu sądowego.
§ 2.
Na liście stałych mediatorów zamieszcza się następujące dane dotyczące stałego mediatora:
1)
imię i nazwisko oraz rok urodzenia;
2)
adres do korespondencji;
3)
informację dotyczącą wykształcenia i odbytych szkoleń;
4)
informacje dotyczące specjalizacji.
§ 3.
Na liście, o której mowa w § 2, na wniosek stałego mediatora, zamieszcza się:
1)
numer telefonu stałego mediatora;
2)
adres poczty elektronicznej stałego mediatora;
3)
informację o wpisie na listę mediatorów, o której mowa w art. 1832§ 3 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.
§ 4.
Prawomocna decyzja o wpisie na listę stałych mediatorów stanowi podstawę do wpisania
mediatora na listę stałych mediatorów prowadzoną w innym sądzie okręgowym, na wniosek
mediatora złożony do prezesa tego sądu.
§ 5.
Stały mediator zawiadamia prezesa sądu okręgowego o:
1)
każdej zmianie imienia lub nazwiska oraz danych lub informacji, o których mowa w §
2 pkt 2-4 oraz § 3,
2)
okolicznościach, o których mowa w art. 157c § 1 pkt 3 i 4,
3)
umieszczeniu na liście, o której mowa w § 4
- w terminie 14 dni od dnia zaistnienia zdarzenia powodującego obowiązek zawiadomienia.
Art. 157e.
Prezes sądu okręgowego udostępnia sądom oraz innym podmiotom w siedzibie sądu oraz
zamieszcza w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej sądu aktualną
listę stałych mediatorów.
Art. 157f.
Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, sposób prowadzenia listy
stałych mediatorów, tryb wpisywania i skreślania z listy, zamieszczania na liście
i aktualizacji danych i informacji, sposób potwierdzania spełnienia warunków wpisywania
na listę, wzór formularza wniosku o wpis na listę stałych mediatorów, a także rodzaje
dokumentów załączanych do wniosku, uwzględniając potrzebę zapewnienia wiarygodnej
i aktualnej informacji o stałych mediatorach, jednolitości wniosków i sprawnego przebiegu
procedury wpisu na listę stałych mediatorów.
Rozdział 7
Ławnicy
Art. 158.
§ 1.
Ławnikiem może być wybrany ten, kto:
1)
posiada obywatelstwo polskie i korzysta z pełni praw cywilnych i obywatelskich;
2)
jest nieskazitelnego charakteru;
3)
ukończył 30 lat;
4)
jest zatrudniony, prowadzi działalność gospodarczą lub mieszka w miejscu kandydowania
co najmniej od roku;
5)
nie przekroczył 70 lat;
6)
jest zdolny, ze względu na stan zdrowia, do pełnienia obowiązków ławnika;
7)
posiada co najmniej wykształcenie średnie lub średnie branżowe.
§ 2.
(uchylony)
§ 3.
Do orzekania w sprawach z zakresu prawa pracy ławnikiem powinna być wybrana osoba
wykazująca szczególną znajomość spraw pracowniczych.
Art. 159.
§ 1.
Ławnikami nie mogą być:
1)
osoby zatrudnione w sądach powszechnych i innych sądach oraz w prokuraturze;
2)
osoby wchodzące w skład organów, od których orzeczenia można żądać skierowania sprawy
na drogę postępowania sądowego;
3)
funkcjonariusze Policji oraz inne osoby zajmujące stanowiska związane ze ściganiem
przestępstw i wykroczeń;
4)
adwokaci i aplikanci adwokaccy;
5)
radcy prawni i aplikanci radcowscy;
6)
duchowni;
7)
żołnierze w czynnej służbie wojskowej;
8)
funkcjonariusze Służby Więziennej;
9)
radni gminy, powiatu i województwa.
§ 2.
Nie można być ławnikiem jednocześnie w więcej niż jednym sądzie.
Art. 160.
§ 1.
Ławników do sądów okręgowych oraz do sądów rejonowych wybierają rady gmin, których
obszar jest objęty właściwością tych sądów - w głosowaniu tajnym.
§ 2.
Wybory przygotowują gminy jako zadanie zlecone z zakresu administracji rządowej.
Art. 161.
§ 1.
Liczbę ławników wybieranych przez poszczególne rady gmin do wszystkich sądów działających
na obszarze właściwości sądu okręgowego, w tym także liczbę ławników do orzekania
w sprawach z zakresu prawa pracy, ustala kolegium sądu okręgowego; liczbę ławników
do poszczególnych sądów rejonowych ustala się po zasięgnięciu opinii prezesów tych
sądów.
§ 2.
Prezes sądu okręgowego podaje liczbę ławników do wiadomości poszczególnym radom gmin
najpóźniej na trzydzieści dni przed upływem terminu zgłaszania kandydatów.
Art. 162.
§ 1.
Kandydatów na ławników mogą zgłaszać radom gmin prezesi właściwych sądów, stowarzyszenia,
inne organizacje społeczne i zawodowe, zarejestrowane na podstawie przepisów prawa,
z wyłączeniem partii politycznych, oraz co najmniej pięćdziesięciu obywateli mających
czynne prawo wyborcze, zamieszkujących stale na terenie gminy dokonującej wyboru,
w terminie do dnia 30 czerwca ostatniego roku kadencji.
§ 2.
Do zgłoszenia kandydata na ławnika dokonanego na karcie zgłoszenia dołącza się następujące
dokumenty:
1)
informację z Krajowego Rejestru Karnego dotyczącą zgłaszanej osoby;
2)
oświadczenie kandydata, że nie jest prowadzone przeciwko niemu postępowanie o przestępstwo
ścigane z oskarżenia publicznego lub przestępstwo skarbowe;
3)
oświadczenie kandydata, że nie jest lub nie był pozbawiony władzy rodzicielskiej,
a także, że władza rodzicielska nie została mu ograniczona ani zawieszona;
4)
zaświadczenie lekarskie o stanie zdrowia, wystawione przez lekarza podstawowej opieki
zdrowotnej, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 27 października 2017 r. o podstawowej opiece zdrowotnej , stwierdzające brak przeciwwskazań do wykonywania funkcji ławnika;
5)
dwa zdjęcia zgodne z wymogami stosowanymi przy składaniu wniosku o wydanie dowodu
osobistego.
§ 3.
Do zgłoszenia kandydata na ławnika dokonanego na karcie zgłoszenia przez stowarzyszenie,
inną organizację społeczną lub zawodową, zarejestrowaną na podstawie przepisów prawa,
dołącza się również aktualny odpis z Krajowego Rejestru Sądowego albo odpis lub zaświadczenie
potwierdzające wpis do innego właściwego rejestru lub ewidencji dotyczące tej organizacji.
§ 4.
Do zgłoszenia kandydata na ławnika dokonanego na karcie zgłoszenia przez obywateli
dołącza się również listę osób zawierającą imię (imiona), nazwisko, numer ewidencyjny
PESEL, miejsce stałego zamieszkania i własnoręczny podpis każdej z pięćdziesięciu
osób zgłaszających kandydata.
§ 5.
Dokumenty wymienione w § 2 pkt 1-4 powinny być opatrzone datą nie wcześniejszą niż
trzydzieści dni przed dniem zgłoszenia, a dokumenty wymienione w § 3 nie wcześniejszą
niż trzy miesiące przed dniem zgłoszenia.
§ 6.
Osobą uprawnioną do składania wyjaśnień w sprawie zgłoszenia kandydata na ławnika
przez obywateli jest osoba, której nazwisko zostało umieszczone jako pierwsze na liście,
o której mowa w § 4.
§ 7.
Koszt opłaty za wydanie informacji z Krajowego Rejestru Karnego ponosi Skarb Państwa.
§ 7a.
Koszt opłaty za badanie lekarskie i za wystawienie zaświadczenia lekarskiego ponosi
kandydat na ławnika.
§ 8.
Koszt opłaty za wydanie aktualnego odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego albo odpisu
lub zaświadczenia z innego właściwego rejestru lub ewidencji ponosi Skarb Państwa.
§ 9.
Rady gmin zasięgają od komendanta wojewódzkiego Policji albo Komendanta Stołecznego
Policji informacji o kandydatach na ławników. Informacje o kandydacie na ławnika uzyskuje
się i sporządza na zasadach określonych dla informacji o kandydacie do objęcia stanowiska
sędziowskiego.
§ 10.
Zgłoszenia kandydatów, które wpłynęły do rady gminy po upływie terminu, o którym mowa
w § 1, a także zgłoszenia, które nie spełniają wymagań formalnych, o których mowa
w § 2-5, pozostawia się bez dalszego biegu. Przywrócenie terminu do zgłoszenia kandydatów
jest niedopuszczalne. Pozostawienie zgłoszenia bez dalszego biegu rada gminy stwierdza
w drodze uchwały.
§ 11.
Minister Sprawiedliwości, po zasięgnięciu opinii Krajowej Rady Sądownictwa, określi,
w drodze rozporządzenia, sposób postępowania z dokumentami złożonymi radom gmin przy
zgłaszaniu kandydatów na ławników, wzór karty zgłoszenia oraz sposób jego udostępniania,
mając na uwadze potrzebę udokumentowania przez podmioty zgłaszające spełnianie przez
kandydatów na ławników wymogów określonych w ustawie, a także zapewnienia wyboru kandydatów
o najwyższych walorach etycznych i intelektualnych, umożliwienia rzetelnej weryfikacji
zgłoszeń i przejrzystości działań związanych ze zgłaszaniem kandydatów na ławników,
a przez określenie wzoru karty zgłoszenia i sposobu jego udostępniania - potrzebę
ujednolicenia procedury zgłaszania, ułatwienia dostępu do wzoru i rozpatrywania zgłoszeń.
Art. 163.
§ 1.
Wybory ławników odbywają się najpóźniej w październiku roku kalendarzowego, w którym
upływa kadencja dotychczasowych ławników.
§ 2.
Przed przystąpieniem do wyborów rada gminy powołuje zespół, który przedstawia na sesji
rady gminy swoją opinię o zgłoszonych kandydatach, w szczególności w zakresie spełnienia
przez nich wymogów określonych w ustawie.
Art. 164.
§ 1.
Listę wybranych ławników wraz z dokumentami, o których mowa w art. 162 § 2-4, rady
gmin, które dokonały ich wyboru, przesyłają prezesom właściwych sądów, najpóźniej
do końca października. Spośród ławników znajdujących się na liście wybranych ławników
rady gmin wskazują ławników do orzekania w sprawach z zakresu prawa pracy.
§ 2.
Prezes sądu wręcza ławnikom zawiadomienie o wyborze i odbiera od nich ślubowanie według
roty ustalonej dla sędziów, z odpowiednią zmianą.
§ 3.
Po odebraniu ślubowania prezes sądu wpisuje ławnika na listę ławników, którzy mogą
być wyznaczani do orzekania, i wydaje mu legitymację.
Art. 165.
§ 1.
Kadencja ławników sądów okręgowych i rejonowych trwa cztery lata kalendarzowe następujące
po roku, w którym dokonano wyborów, jednak mandat ławnika wybranego dodatkowo wygasa
z upływem kadencji ogółu ławników.
§ 2.
Po upływie kadencji ławnik może brać udział jedynie w rozpoznawaniu sprawy rozpoczętej
wcześniej z jego udziałem, do czasu jej zakończenia.
Art. 166.
§ 1.
Mandat ławnika wygasa w razie prawomocnego skazania za przestępstwo bądź wykroczenie,
w tym również za przestępstwo lub wykroczenie skarbowe. Rada gminy, która wybrała
ławnika, stwierdza wygaśnięcie mandatu z tego powodu i informuje o tym prezesa właściwego
sądu.
§ 2.
Rada gminy, która wybrała ławnika, może go odwołać na wniosek prezesa właściwego sądu,
w razie:
1)
(uchylony)
2)
niewykonywania obowiązków ławnika;
3)
zachowania godzącego w powagę sądu;
4)
niezdolności do wykonywania obowiązków ławnika.
§ 2a.
Wniosek, o którym mowa w § 2, jest składany łącznie z opiniami właściwej rady ławniczej
oraz kolegium właściwego sądu okręgowego albo z oświadczeniem prezesa właściwego sądu,
że taka opinia lub takie opinie nie zostały wydane w terminie 21 dni od dnia doręczenia
wniosku do zaopiniowania. W przypadku braku opinii prezes właściwego sądu przedkłada
radzie gminy wraz z wnioskiem potwierdzenie jego doręczenia podmiotowi uprawnionemu
do wydania opinii. Niewydanie opinii w terminie uważa się za niezgłoszenie uwag do
wniosku. Przepis art. 31 § 2 stosuje się odpowiednio.
§ 2b.
Przed podjęciem uchwały w sprawie wniosku o odwołanie ławnika przewodniczący rady
gminy umożliwia wysłuchanie ławnika i jego udział w posiedzeniu właściwej komisji
i w sesji rady gminy, na których taki wniosek będzie opiniowany i rozpoznawany. O
terminach posiedzenia komisji i sesji rady gminy ławnik jest powiadamiany na piśmie,
co najmniej z siedmiodniowym wyprzedzeniem, w trybie i w sposób przewidziany w Kodeksie postępowania administracyjnego.
§ 2c.
W sprawach, o których mowa w § 2b, ławnik działa osobiście, a w razie niemożności
osobistego stawiennictwa może działać przez pełnomocnika.
§ 3.
Przed upływem kadencji mandat ławnika wygasa z dniem doręczenia mu zawiadomienia prezesa
sądu o skreśleniu z listy ławników wskutek zrzeczenia się mandatu z ważnych przyczyn
lub odwołania ławnika przez radę gminy.
Art. 167.
§ 1.
W czasie trwania kadencji nie powołuje się ławnika do pełnienia obowiązków w przypadku:
1)
ujawnienia okoliczności, które nie pozwalały na jego wybór;
2)
wszczęcia postępowania o odwołanie ławnika - do czasu podjęcia przez radę gminy uchwały
w przedmiocie odwołania;
3)
wszczęcia przeciwko ławnikowi postępowania o przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego
lub przestępstwo skarbowe - do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy.
§ 2.
W razie zniesienia sądu, ośrodka zamiejscowego lub wydziału zamiejscowego - ławnicy
tych jednostek stają się ławnikami sądów, które przejmują kompetencje zniesionych
jednostek.
Art. 168.
W razie potrzeby, zwłaszcza z powodu zmniejszenia się w czasie kadencji liczby ławników,
rada gminy na wniosek prezesa sądu okręgowego dokonuje uzupełnienia listy, wybierając
nowych ławników w sposób określony w ustawie.
Art. 169.
§ 1.
W zakresie orzekania ławnicy są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji oraz ustawom.
§ 2.
Ławnik nie może przewodniczyć na rozprawie i naradzie ani też wykonywać czynności
sędziego poza rozprawą, chyba że ustawy stanowią inaczej.
§ 3.
Do ławników przepis art. 85 § 4 stosuje się odpowiednio.
Art. 170.
§ 1.
Ławnik może zostać wyznaczony do udziału w rozprawach do dwunastu dni w ciągu roku.
Liczba tych dni może być zwiększona przez prezesa sądu tylko z ważnych przyczyn, a
zwłaszcza w przypadku konieczności zakończenia rozprawy z udziałem tego ławnika.
§ 2.
(uchylony)
§ 3.
Wyznaczając ławnika do udziału w rozprawie, zawiadamia się o tym jednocześnie pracodawcę
zatrudniającego ławnika.
Art. 171.
§ 1.
Prezes sądu może zarządzić przydzielenie dodatkowego ławnika do sprawy, jeżeli istnieje
prawdopodobieństwo, że będzie ona trwać czas dłuższy. W razie potrzeby można przydzielić
dwóch ławników dodatkowych wskazując kolejność, w której będą oni wstępować do udziału
w naradzie i głosowaniu.
§ 2.
Ławnik dodatkowy bierze udział w naradzie i głosowaniu, jeżeli jeden z ławników nie
może uczestniczyć w składzie sądu.
Art. 172.
§ 1.
Pracodawca zatrudniający ławnika jest obowiązany zwolnić go od pracy na czas wykonywania
czynności w sądzie.
§ 2.
Za czas zwolnienia od pracy ławnik zachowuje prawo do świadczeń wynikających ze stosunku
pracy, z wyjątkiem prawa do wynagrodzenia.
§ 3.
Ławnik otrzymuje rekompensatę pieniężną za czas wykonywania czynności w sądzie, którymi
są: udział w rozprawie lub posiedzeniu, uczestnictwo w naradzie nad wyrokiem, sporządzenie
uzasadnienia lub uczestnictwo w posiedzeniu rady ławniczej, jeżeli został do niej
wybrany.
§ 4.
Wysokość rekompensaty dla ławników biorących udział w rozpoznawaniu spraw w sądach
powszechnych, za jeden dzień pełnienia obowiązków ławnika, wynosi 2,64 % podstawy
ustalenia wynagrodzenia zasadniczego sędziego, o której mowa w art. 91 § 1c.
§ 4a.
Ławnikowi przysługuje ryczałt na pokrycie kosztów dojazdu do sądu w celu wykonywania
czynności w sądzie środkami komunikacji miejscowej w wysokości 0,25 % podstawy ustalenia
wynagrodzenia zasadniczego sędziego, o której mowa w art. 91 § 1c.
§ 5.
(uchylony)
§ 6.
Koszty wypłaty świadczeń, o których mowa w § 4 i 4a, ponosi Skarb Państwa.
Art. 173.
Ławnicy zamieszkali poza siedzibą sądu otrzymują diety oraz zwrot kosztów przejazdu
i noclegu według zasad ustalonych w tym zakresie dla sędziów.
Art. 174.
§ 1.
Należności, o których mowa w art. 172 § 3 i art. 173, przyznaje prezes właściwego
sądu.
§ 2.
Od decyzji prezesa sądu rejonowego przysługuje odwołanie do prezesa sądu okręgowego,
a gdy decyzję w pierwszej instancji wydał prezes sądu okręgowego lub prezes sądu apelacyjnego
- do Ministra Sprawiedliwości.
Art. 175.
§ 1.
Ławnicy każdego sądu wybierają ze swego grona radę ławniczą, jej przewodniczącego
i zastępców.
§ 2.
Do zadań rady ławniczej należy w szczególności podnoszenie poziomu pracy ławników
i ich reprezentowanie oraz pobudzanie działalności wychowawczej ławników w społeczeństwie.
§ 3.
Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, sposób wyboru, skład i
strukturę organizacyjną, tryb działania oraz szczegółowe zadania rady ławniczej, uwzględniając
obligatoryjny charakter rady ławniczej jako samorządu ławniczego, reprezentującego
ławników w danym sądzie, zakres współpracy z prezesem sądu, potrzebę uwzględnienia
w jej strukturze przewodniczącego i zastępców oraz określenia ich zadań.
Dział IVa
Przetwarzanie danych osobowych, telekomunikacyjnych, pocztowych i internetowych oraz informatyzacja sądownictwa powszechnego
Art. 175a58)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 14 ustawy, o której mowa w odnośniku 8; wszedł w życie z dniem 1 stycznia 2024 r..
§ 1.
Administratorami danych osobowych:
1)
sędziów i sędziów w stanie spoczynku oraz asesorów sądowych,
2)
referendarzy sądowych, asystentów sędziów, dyrektorów sądów oraz ich zastępców, kuratorów
sądowych, aplikantów aplikacji sądowej, aplikantów kuratorskich, urzędników oraz innych
pracowników sądów,
3)
biegłych sądowych, lekarzy sądowych, mediatorów oraz ławników,
4)
kandydatów na stanowiska wymienione w pkt 1 i 2
- są prezesi i dyrektorzy właściwych sądów oraz Minister Sprawiedliwości, w ramach
realizowanych zadań.
§ 2.
Minister Sprawiedliwości wymienia dane dotyczące sędziów w stanie spoczynku, w zakresie
określonym w art. 68a ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, w ramach Systemu Elektronicznej Wymiany Informacji dotyczących Zabezpieczenia Społecznego,
o którym mowa w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września
2009 r. dotyczącym wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji
systemów zabezpieczenia społecznego , za pośrednictwem punktu kontaktowego prowadzonego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych.
§ 3.
Instytucją łącznikową, w rozumieniu przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września
2009 r. dotyczącego wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji
systemów zabezpieczenia społecznego, w odniesieniu do uposażeń sędziów w stanie spoczynku oraz uposażeń rodzinnych członków
rodzin sędziów i sędziów w stanie spoczynku, podlegających przepisom o koordynacji
systemów zabezpieczenia społecznego, przysługujących z budżetu państwa na podstawie
przepisów niniejszej ustawy, jest organ emerytalny określony przez ministra właściwego
do spraw wewnętrznych w przepisach wykonawczych wydanych na podstawie art. 32 ust. 2a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy
Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu
Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży
Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej,
Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin .
§ 4.
Administratorami danych osobowych przetwarzanych w związku z działalnością administracyjną
sądów są prezesi właściwych sądów, dyrektorzy właściwych sądów oraz Minister Sprawiedliwości
w ramach realizowanych zadań.
Art. 175b.
§ 1.
Prezesi sądów okręgowych właściwych dla siedziby organu wnioskującego o udostępnienie
danych przekazują corocznie Ministrowi Sprawiedliwości informację na temat przetwarzania
danych telekomunikacyjnych, pocztowych i internetowych, z podziałem na liczbę przypadków
udostępnienia danych dla danego rodzaju danych, oraz wyników przeprowadzonych kontroli,
w terminie do dnia 31 marca roku następującego po roku nią objętym.
§ 2.
Minister Sprawiedliwości przedstawia corocznie Sejmowi i Senatowi zagregowaną informację
na temat przetwarzania danych telekomunikacyjnych, pocztowych i internetowych oraz
wyników przeprowadzonych kontroli, w terminie do dnia 30 czerwca roku następującego
po roku nią objętym.
Art. 175c.
§ 1.
Minister Sprawiedliwości jest administratorem systemu służącego do przetwarzania danych
osobowych uzyskanych z systemu teleinformatycznego, o którym mowa w art. 213 § 1a Kodeksu postępowania karnego.
§ 2.
Minister Sprawiedliwości przetwarza dane osób uzyskane z systemu teleinformatycznego,
o którym mowa w art. 213 § 1a Kodeksu postępowania karnego, wyłącznie w zakresie niezbędnym do realizacji zadania, o którym mowa w § 1.
Art. 175d59)W brzmieniu ustalonym przez art. 4 ustawy z dnia 1 grudnia 2022 r. o zmianie ustawy o udziale Rzeczypospolitej Polskiej w Systemie Informacyjnym Schengen oraz Wizowym Systemie Informacyjnym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2642), która weszła w życie z dniem 7 marca 2023 r. na podstawie decyzji wykonawczej Komisji Europejskiej (UE) 2023/201 z dnia 30 stycznia 2023 r. określającej datę rozpoczęcia eksploatacji Systemu Informacyjnego Schengen zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1861 i rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1862 (Dz. Urz. UE L 27 z 31.01.2023, str. 29), zgodnie z art. 66 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1861 z dnia 28 listopada 2018 r. w sprawie utworzenia, funkcjonowania i użytkowania Systemu Informacyjnego Schengen (SIS) w dziedzinie odpraw granicznych, zmiany konwencji wykonawczej do układu z Schengen oraz zmiany i uchylenia rozporządzenia (WE) nr 1987/2006 oraz art. 79 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1862 z dnia 28 listopada 2018 r. w sprawie utworzenia, funkcjonowania i użytkowania Systemu Informacyjnego Schengen (SIS) w dziedzinie współpracy policyjnej i współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych, zmiany i uchylenia decyzji Rady 2007/533/WSiSW oraz uchylenia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1986/2006 i decyzji Komisji 2010/261/UE oraz na podstawie art. 9 tej ustawy..
Minister Sprawiedliwości w celu wykonania zadań określonych w ustawie pełni funkcję
koordynującą, o której mowa w art. 44 ust. 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1862 z dnia
28 listopada 2018 r. w sprawie utworzenia, funkcjonowania i użytkowania Systemu Informacyjnego
Schengen (SIS) w dziedzinie współpracy policyjnej i współpracy wymiarów sprawiedliwości
w sprawach karnych, zmiany i uchylenia decyzji Rady 2007/533/WSiSW oraz uchylenia
rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1986/2006 i decyzji Komisji
2010/261/UE 60)Zmiany wymienionego rozporządzenia zostały ogłoszone w Dz. Urz. UE L 135 z 22.05.2019,
str. 85, Dz. Urz. UE L 316 z 06.12.2019, str. 4, Dz. Urz. UE L 248 z 13.07.2021, str.
1, Dz. Urz. UE L 249 z 14.07.2021, str. 1 oraz Dz. Urz. UE L 185 z 12.07.2022, str.
1., i zapewnia sądom dostęp do danych, w tym do przetwarzania danych osobowych w tym
systemie.
Art. 175da61)W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 62..
Administratorami danych osobowych przetwarzanych w systemach teleinformatycznych obsługujących
postępowania sądowe, w systemach teleinformatycznych, w których są prowadzone rejestry
sądowe, oraz w systemach teleinformatycznych, w których są prowadzone urządzenia ewidencyjne
(sądowe systemy teleinformatyczne), są sądy w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości
albo realizacji zadań z zakresu ochrony prawnej, prezesi właściwych sądów oraz Minister
Sprawiedliwości w ramach realizowanych zadań.
Art. 175da62)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 15 ustawy, o której mowa w odnośniku 8; wejdzie w życie z dniem 14 marca 2024 r..
§ 1.
Minister Sprawiedliwości wykonuje zadania z zakresu informatyzacji sądownictwa polegające
w szczególności na projektowaniu, wdrażaniu, eksploatacji, integracji, utrzymaniu,
rozwoju, administrowaniu i udostępnianiu sądowych systemów teleinformatycznych, zabezpieczaniu
danych osobowych przetwarzanych w tych systemach, koordynowaniu tych działań oraz
zapewnianiu możliwości wymiany informacji pomiędzy tymi systemami.
§ 2.
O ile przepisy szczególne nie stanowią inaczej, Minister Sprawiedliwości może tworzyć
i utrzymywać systemy teleinformatyczne wspierające działalność administracyjną sądów,
systemy teleinformatyczne obsługujące postępowania sądowe lub ich części, w tym systemy,
w których tworzy się lub przetwarza akta sprawy, systemy teleinformatyczne, w których
są prowadzone rejestry sądowe, systemy teleinformatyczne, w których są prowadzone
urządzenia ewidencyjne, lub inne systemy teleinformatyczne wykorzystywane w działalności
sądów, w tym portal informacyjny (sądowe systemy teleinformatyczne).
§ 3.
Minister Sprawiedliwości jest administratorem sądowych systemów teleinformatycznych.
§ 4.
Minister Sprawiedliwości jako administrator sądowych systemów teleinformatycznych
nie ma dostępu do akt postępowania.
§ 5.
Współadministratorami danych osobowych przetwarzanych w sądowych systemach teleinformatycznych
są sądy w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości albo realizacji zadań z zakresu
ochrony prawnej, prezesi właściwych sądów, dyrektorzy właściwych sądów oraz Minister
Sprawiedliwości w ramach realizowanych zadań.
§ 6.
Minister Sprawiedliwości przetwarza dane, w tym dane osobowe znajdujące się w sądowych
systemach teleinformatycznych, wyłącznie w zakresie niezbędnym dla realizacji ustawowych
zadań Ministra Sprawiedliwości, w szczególności związanych z informatyzacją sądownictwa.
§ 7.
Minister Sprawiedliwości może powierzyć, w drodze zarządzenia, dyrektorom sądów apelacyjnych
wykonywanie niektórych zadań związanych z informatyzacją sądownictwa, mając na uwadze
efektywność wymiaru sprawiedliwości oraz możliwości techniczne i organizacyjne sądów,
a także potrzebę sprawnego działania sądowego systemu teleinformatycznego przy jednoczesnym
zapewnieniu odpowiedniego poziomu bezpieczeństwa.
§ 8.
Minister Sprawiedliwości może powierzyć, w drodze porozumienia, innym niż dyrektorzy
sądów apelacyjnych podmiotom realizującym zadania publiczne, o których mowa w art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów
realizujących zadania publiczne , wykonywanie niektórych zadań związanych z informatyzacją sądownictwa.
§ 9.
Minister Sprawiedliwości w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw informatyzacji
określi, w drodze rozporządzenia:
1)
opis sądowych systemów teleinformatycznych stosowanych w sądach powszechnych, zawierający
strukturę systemu, wymaganą minimalną funkcjonalność systemu oraz zakres komunikacji
między elementami struktury systemu,
2)
wymagania standaryzujące w zakresie bezpieczeństwa, wydajności i rozwoju systemu,
3)
sposób postępowania w zakresie stwierdzania zgodności oprogramowania z opisem systemu
- mając na uwadze zapewnienie spójności sądowych systemów teleinformatycznych stosowanych
w sądach powszechnych, w szczególności w zakresie jednorodności zakresu i rodzaju
danych, a także zachowanie zgodności z minimalnymi wymogami i sposobem stwierdzania
zgodności oprogramowania, określonymi na podstawie ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących
zadania publiczne.
Art. 175db.
Administratorami danych osobowych przetwarzanych w postępowaniach sądowych w ramach
sprawowania wymiaru sprawiedliwości albo realizacji zadań z zakresu ochrony prawnej
są sądy.
Art. 175dc.
§ 1.
Do przetwarzania danych osobowych w postępowaniach sądowych, w rejestrach sądowych
albo w sądowych systemach teleinformatycznych nie stosuje się przepisów art. 15, art.
16 - w zakresie, w jakim przepisy szczególne przewidują odrębny tryb sprostowania,
oraz art. 18 i art. 19 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia
27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych
osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy
95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) 63)Zmiana wymienionego rozporządzenia została ogłoszona w Dz. Urz. UE L 127 z 23.05.2018,
str. 2., zwanego dalej „rozporządzeniem 2016/679”.
§ 2.
W związku z przetwarzaniem danych osobowych w postępowaniach sądowych wykonanie obowiązków,
o których mowa w art. 13 rozporządzenia 2016/679, następuje przez umieszczenie informacji
określonych w art. 13 ust. 2 rozporządzenia 2016/679 w Biuletynie Informacji Publicznej
na stronie podmiotowej oraz w widocznym miejscu w budynku sądu.
Art. 175dd.
§ 1.
Nadzór nad przetwarzaniem danych osobowych, których administratorami są sądy, zgodnie
z art. 175da i art. 175db, wykonują w zakresie działalności sądu:
1)
rejonowego - prezes sądu okręgowego;
2)
okręgowego - prezes sądu apelacyjnego;
3)
apelacyjnego - Krajowa Rada Sądownictwa.
§ 2.
W ramach nadzoru, o którym mowa w § 1, właściwe organy:
1)
rozpatrują skargi osób, których dane osobowe są przetwarzane niezgodnie z prawem;
2)
podejmują działania mające na celu upowszechnianie wśród nadzorowanych administratorów
i podmiotów przetwarzających wiedzy o obowiązkach wynikających z rozporządzenia 2016/679
oraz ustawy z dnia 14 grudnia 2018 r. o ochronie danych osobowych przetwarzanych w związku
z zapobieganiem i zwalczaniem przestępczości ;
3)
współpracują z innymi organami sprawującymi nadzór nad przetwarzaniem danych osobowych
w ramach postępowań prowadzonych przez sądy i trybunały oraz z organami nadzorczymi
w rozumieniu art. 51 rozporządzenia 2016/679, w tym dzielą się informacjami oraz świadczą
wzajemną pomoc, w celu zapewnienia spójnego stosowania rozporządzenia 2016/679 oraz
ustawy z dnia 14 grudnia 2018 r. o ochronie danych osobowych przetwarzanych w związku
z zapobieganiem i zwalczaniem przestępczości.
§ 3.
Organy, o których mowa w § 1, są uprawnione do:
1)
nakazywania administratorowi lub podmiotowi przetwarzającemu albo ich przedstawicielom
dostarczenia wszelkich informacji potrzebnych do realizacji zadań tego organu;
2)
zawiadamiania administratora lub podmiotu przetwarzającego o podejrzeniu naruszenia
rozporządzenia 2016/679 lub ustawy z dnia 14 grudnia 2018 r. o ochronie danych osobowych przetwarzanych w związku
z zapobieganiem i zwalczaniem przestępczości;
3)
uzyskiwania od administratora i podmiotu przetwarzającego dostępu do danych osobowych
i informacji niezbędnych organowi nadzorczemu do realizacji swoich zadań;
4)
uzyskiwania dostępu do pomieszczeń administratora i podmiotu przetwarzającego, w tym
do sprzętu i środków służących do przetwarzania danych;
5)
wydawania ostrzeżeń administratorowi lub podmiotowi przetwarzającemu dotyczących możliwości
naruszenia przepisów rozporządzenia 2016/679 lub ustawy z dnia 14 grudnia 2018 r. o ochronie danych osobowych przetwarzanych w związku
z zapobieganiem i zwalczaniem przestępczości;
6)
udzielania upomnień administratorowi lub podmiotowi przetwarzającemu w przypadku naruszenia
przepisów rozporządzenia 2016/679 lub ustawy z dnia 14 grudnia 2018 r. o ochronie danych osobowych przetwarzanych w związku
z zapobieganiem i zwalczaniem przestępczości;
7)
wzywania administratora lub podmiotu przetwarzającego do dostosowania przetwarzania
danych do przepisów rozporządzenia 2016/679 lub ustawy z dnia 14 grudnia 2018 r. o ochronie danych osobowych przetwarzanych w związku
z zapobieganiem i zwalczaniem przestępczości.
§ 4.
Do przyjmowania i rozpatrywania skarg związanych z przetwarzaniem danych osobowych
przez sądy w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości albo realizacji zadań z zakresu
ochrony prawnej stosuje się odpowiednio przepisy działu I rozdziału 5a.
Art. 175e.
§ 1.
Minister Sprawiedliwości może powołać koordynatora do spraw informatyzacji sądownictwa
powszechnego.
§ 2.
Sędziemu powołanemu do pełnienia funkcji koordynatora do spraw informatyzacji sądownictwa
powszechnego przysługuje dodatek funkcyjny.
Art. 175f.
§ 1.
Minister Sprawiedliwości może, w drodze decyzji, przyznać Skarbowi Państwa uprawnienia
wynikające z autorskich praw majątkowych do programu komputerowego obsługującego sądowe
systemy informatyczne, zwanego dalej „programem komputerowym”, w zakresie niezbędnym
do wykonywania zadań sądów.
§ 2.
Decyzja, o której mowa w § 1, może zostać wydana, jeżeli zagrożona jest sprawność
działania lub ciągłość funkcjonowania programu komputerowego lub systemu teleinformatycznego
wykorzystującego program komputerowy, lub jeżeli zapewnienia ich sprawności działania
lub ciągłości funkcjonowania wymaga ważny interes państwa lub dobro wymiaru sprawiedliwości,
a porozumienie w tym zakresie z osobą, której przysługują autorskie prawa majątkowe
do programu komputerowego, napotyka przeszkody.
§ 3.
W decyzji, o której mowa w § 1, określa się:
1)
zakres uprawnień, które mogą obejmować:
a)
korzystanie z programu komputerowego,
b)
trwałe lub czasowe zwielokrotnienie programu komputerowego w całości lub części jakimikolwiek
środkami i w jakiejkolwiek formie,
c)
tłumaczenie, przystosowywanie, zmiany układu programu komputerowego lub wprowadzanie
w nim jakichkolwiek innych zmian,
d)
rozpowszechnianie, w tym użyczenie lub najem, programu komputerowego lub jego kopii,
e)
zwielokrotnianie kodu lub tłumaczenie jego formy;
2)
czas korzystania z uprawnień nie dłuższy niż dwadzieścia lat.
§ 4.
W decyzji, o której mowa w § 1, Minister Sprawiedliwości może nałożyć na osobę, której
przysługują autorskie prawa majątkowe do programu komputerowego, obowiązek wydania
dokumentacji i kodów źródłowych tego programu, w tym bibliotek i instrukcji niezbędnych
do osiągnięcia kodu wynikowego. W takim przypadku decyzja może określać format i formę
przekazania dokumentacji i kodów źródłowych.
§ 5.
Decyzji, o której mowa w § 1, może zostać nadany rygor natychmiastowej wykonalności.
Art. 175g.
§ 1.
Minister Sprawiedliwości określa, w drodze decyzji, po zasięgnięciu opinii biegłego,
wysokość wynagrodzenia należnego osobie, której przysługują autorskie prawa majątkowe
do programu komputerowego, stanowiącego ekwiwalent nabytych przez Skarb Państwa, na
podstawie decyzji, o której mowa w art. 175f § 1, uprawnień wynikających z autorskich
praw majątkowych do tego programu.
§ 2.
Od decyzji, o której mowa w § 1, przysługuje odwołanie do sądu powszechnego.
§ 3.
Wynagrodzenie, o którym mowa w § 1, wyczerpuje wszelkie roszczenia osoby, której przysługują
autorskie prawa majątkowe do programu komputerowego, względem Skarbu Państwa wynikające
z przeniesienia na rzecz Skarbu Państwa uprawnień określonych w decyzji, o której
mowa w art. 175f § 1.
Dział V
Finansowanie działalności sądów powszechnych
Rozdział 1
Budżet sądownictwa
Art. 176.
§ 1.
Dochody i wydatki sądów powszechnych stanowią w budżecie państwa odrębną część.
§ 2.
(uchylony)
Art. 177.
§ 1.
Dysponentem części budżetowej odpowiadającej sądom powszechnym jest Minister Sprawiedliwości.
§ 2.
Dyrektor sądu apelacyjnego wykonuje zadania i kompetencje dysponowania budżetem sądów
na obszarze apelacji oraz sprawuje kontrolę gospodarki finansowej i gospodarowania
mieniem Skarbu Państwa przez te sądy.
§ 3.
(uchylony)
§ 4.
W zakresie, o którym mowa w § 2, dyrektor sądu apelacyjnego podlega bezpośrednio Ministrowi
Sprawiedliwości, a dyrektorzy sądów okręgowych i rejonowych - dyrektorowi przełożonego
sądu apelacyjnego.
Art. 177a.
(uchylony)
Art. 178.
§ 1.
Projekty planów finansowych oraz plany finansowe dla sądów na obszarze apelacji opracowują
dyrektorzy sądów apelacyjnych na podstawie projektów przygotowanych przez dyrektorów
sądów okręgowych i dyrektorów sądów rejonowych, według zasad określonych w przepisach
o finansach publicznych, uwzględniając zakres realizowanych przez sądy zadań, o których
mowa w art. 1 § 2 i 3.
§ 2.
Projekty, o których mowa w § 1, dyrektorzy sądów apelacyjnych przedkładają Krajowej
Radzie Sądownictwa i Ministrowi Sprawiedliwości.
§ 3.
Krajowa Rada Sądownictwa w ciągu miesiąca od otrzymania projektu składa Ministrowi
Sprawiedliwości wniosek o opracowanie projektu planu dochodów i wydatków sądów powszechnych
wraz ze swymi uwagami i zastrzeżeniami.
§ 4.
Projekt planów dochodów i wydatków sądów powszechnych sporządzony w trybie określonym
w przepisach § 1-3 Minister Sprawiedliwości przekazuje ministrowi właściwemu do spraw
finansów publicznych w celu włączenia tego projektu do projektu ustawy budżetowej,
na zasadach określonych art. 139 ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych.
§ 5.
W zakresie wykonywania budżetu w części odpowiadającej sądom powszechnym Ministrowi
Sprawiedliwości przysługują uprawnienia ministra właściwego do spraw finansów publicznych.
Rozdział 2
Gospodarka finansowa sądów
Art. 179.
§ 1.
Organem kierującym gospodarką finansową sądu jest dyrektor sądu.
§ 1a.
Czynności prezesa sądu wywołujące skutki finansowe nieujęte w planie finansowym sądu
wymagają, dla ich ważności, uprzedniej akceptacji właściwego dyrektora sądu, z wyjątkiem
zarządzeń dotyczących kosztów sądowych orzeczonych przez sąd.
§ 2.
(uchylony)
§ 3.
Działalność inwestycyjną sądu prowadzą:
1)
dla sądu apelacyjnego i sądów rejonowych działających na obszarze apelacji, w których
powołano dyrektora sądu - dyrektor sądu apelacyjnego;
2)
dla sądu okręgowego oraz sądów rejonowych działających w okręgu sądowym, w których
nie powołano dyrektora sądu - dyrektor sądu okręgowego.
§ 4.
Dyrektor sądu apelacyjnego może przekazać dyrektorowi jednego sądu okręgowego wykonywanie
zadań inwestycyjnych innego sądu okręgowego lub sądów rejonowych.
§ 5.
Minister Sprawiedliwości w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych
określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady prowadzenia gospodarki finansowej
i działalności inwestycyjnej sądów, w tym:
1)
zasady dysponowania środkami budżetu sądownictwa, ustanawiania dysponentów środków
oraz określenie ich zadań i kompetencji,
2)
zasady i tryb opracowywania planów finansowych sądów,
3)
zasady i tryb dokonywania zmian w planach finansowych sądów,
4)
uruchamianie środków budżetowych,
5)
rachunki bankowe sądów,
6)
rozliczenia w okresie przejściowym po zakończeniu roku budżetowego,
7)
tryb pobierania dochodów i dokonywania wydatków sądów,
8)
sprawozdawczość budżetową i finansową,
9)
prowadzenie działalności inwestycyjnej sądów
- z uwzględnieniem konieczności prawidłowego gospodarowania środkami publicznymi i
wymogów wynikających z przepisów o finansach publicznych.
Art. 179a.
§ 1.
Minister Sprawiedliwości może powierzyć jednostce utworzonej na podstawie art. 23 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych określone zadania z zakresu działalności administracyjnej sądów, dotyczące:
164)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 2 pkt 16 ustawy, o której mowa w odnośniku 8; wszedł w życie z dniem 1 stycznia 2024 r.)
realizacji zadań z zakresu informatyzacji sądownictwa oraz obsługi informatycznej
sądów;
2)
prowadzenia postępowań o udzielenie zamówienia publicznego.
§ 2.
Jednostka, o której mowa w § 1, może otrzymywać dotacje z budżetu państwa z części
budżetowej odpowiadającej sądom powszechnym na realizację zadań wymienionych w § 1.
Art. 179b65)Dodany przez art. 2 pkt 17 ustawy, o której mowa w odnośniku 8; wszedł w życie z dniem 1 stycznia 2024 r..
§ 1.
Zadania sądów związane z pobieraniem opłat oraz innych kosztów i należności sądowych
wnoszonych za pomocą sądowych systemów teleinformatycznych mogą być wykonywane przez
inne sądy przy użyciu wspólnego rachunku bankowego.
§ 2.
Minister Sprawiedliwości może wyznaczyć, w drodze rozporządzenia, sąd apelacyjny właściwy
do dysponowania środkami pieniężnymi zgromadzonymi na rachunku, o którym mowa w §
1, oraz określić rodzaj należności pieniężnych, które będą obsługiwane przy użyciu
tego rachunku, mając na względzie przygotowanie techniczne i organizacyjne sądu apelacyjnego.
Dział VI
Zmiany w przepisach obowiązujących, przepisy przejściowe i końcowe
Rozdział 1
Zmiany w przepisach obowiązujących
Art. 180-195.
(pominięte)
Rozdział 2
Przepisy przejściowe i końcowe
Art. 196.
Sądy utworzone na podstawie ustawy wymienionej w art. 211 są sądami powszechnymi w
rozumieniu ustawy.
Art. 197.
Istniejące w dniu wejścia w życie ustawy ośrodki zamiejscowe i wydziały zamiejscowe
sądów okręgowych stają się, odpowiednio, ośrodkami zamiejscowymi albo wydziałami zamiejscowymi
odpowiednich sądów okręgowych w rozumieniu ustawy.
Art. 198.
§ 1.
Z dniem wejścia w życie ustawy sędziowie sądów powszechnych otrzymują stawkę podstawową
wynagrodzenia zasadniczego przysługującą na zajmowanym stanowisku oraz dodatek za
długoletnią pracę, według zasad określonych w art. 91 § 7.
§ 2.
Z dniem 1 stycznia 2003 r. sędziowie, którzy przepracowali na zajmowanym stanowisku
co najmniej siedem lat, otrzymują stawkę pierwszą awansową wynagrodzenia zasadniczego.
§ 3.
Z dniem 1 stycznia 2004 r. sędziowie, którzy przepracowali na danym stanowisku sędziowskim
co najmniej czternaście lat, otrzymują drugą stawkę awansową wynagrodzenia zasadniczego.
§ 4.
Sędziemu, który na podstawie § 2 otrzymał stawkę pierwszą awansową wynagrodzenia zasadniczego,
a z dniem 1 stycznia 2004 r. nie spełniał warunku, o którym mowa w § 3, do okresu
wymaganego zgodnie z art. 91 § 4 dla uzyskania stawki drugiej awansowej wynagrodzenia
zasadniczego zalicza się pełny okres pracy powyżej 7 lat na zajmowanym stanowisku
sędziowskim.
§ 5.
Przepisy § 1-3 stosuje się przy obliczaniu wysokości wynagrodzenia sędziów sądów powszechnych
dla potrzeb ustalania uposażenia sędziów sądów wojskowych według zasad określonych
w art. 70 § 3 ustawy, o której mowa w art. 19066)Artykuł 190 zawiera zmiany do ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. - Prawo o ustroju
sądów wojskowych. zdanie wstępne.
Art. 199.
Sędziowie Sądu Najwyższego spełniający warunki do przejścia na emeryturę w dniu 30
czerwca 1990 r. na podstawie art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1989 r. o zmianie ustawy - Prawo o ustroju
sądów powszechnych, o Sądzie Najwyższym, o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, o Trybunale
Konstytucyjnym, o ustroju sądów wojskowych i Prawo o notariacie , nabyli prawo do uposażenia sędziów w stanie spoczynku obliczanego od wynagrodzenia
przysługującego sędziom Sądu Najwyższego.
Art. 200.
§ 1.
Sędziów, którzy przed dniem 1 stycznia 1998 r. przeszli na emerytury lub renty i nabyli
prawo do uposażenia, uważa się za sędziów w stanie spoczynku w rozumieniu ustawy,
chyba że utracili uprawnienie do tego uposażenia.
§ 2.
Uposażenia sędziów w stanie spoczynku z dniem wejścia w życie ustawy ustala się w
wysokości 75 % sumy wynagrodzenia zasadniczego i dodatku za wysługę lat, jakie otrzymywałby
sędzia w chwili przejścia na emeryturę lub rentę albo w stan spoczynku, przy zastosowaniu
zasad określonych w art. 198 § 1.
§ 3.
Przepisy art. 100 § 2-8 niniejszej ustawy mają zastosowanie do byłych sędziów, którzy
nabyli prawo do emerytury lub renty przed dniem 1 stycznia 1998 r., jeżeli prawo to
nabyli zajmując stanowisko sędziego. Przy ustalaniu wysokości uposażenia uwzględnia
się wynagrodzenie zasadnicze wraz z dodatkiem za wysługę lat, które pobierałby sędzia
w dniu 1 stycznia 1998 r., z zastosowaniem przepisu § 2.
§ 4.
Uposażenia rodzinne po zmarłych sędziach albo sędziach w stanie spoczynku, do których
prawo powstało po dniu 1 stycznia 1999 r., z dniem wejścia w życie ustawy podwyższa
się, przy zastosowaniu zasad określonych w art. 102.
§ 5.
Wysokość uposażeń sędziów w stanie spoczynku oraz byłych sędziów, o których mowa w
§ 3, a także wysokość uposażeń rodzinnych ustala się w terminach i na zasadach określonych
w art. 198 § 2 i 3, przy przyjęciu okresu pracy na ostatnio zajmowanym stanowisku
sędziowskim w dniu przejścia w stan spoczynku albo na emeryturę lub rentę, względnie
w dniu śmierci sędziego, po którym przysługuje prawo do uposażenia rodzinnego.
Art. 201.
§ 1.
Kadencje prezesów i wiceprezesów sądów okręgowych oraz apelacyjnych, rozpoczęte przed
dniem wejścia w życie ustawy, wynoszą sześć lat i liczą się od ich rozpoczęcia, chyba
że w ciągu sześciu tygodni po upływie okresu, na który zostali powołani do pełnienia
funkcji, właściwe zgromadzenie sędziów wyrazi sprzeciw. Kadencje prezesów i wiceprezesów,
którzy pełnią jedną z tych funkcji kolejno po raz drugi, kończą się z upływem okresu,
na który zostali powołani.
§ 2.
W ciągu trzech miesięcy od wejścia w życie ustawy zgromadzenia ogólne sędziów dostosują swój skład do stanu zgodnego z ustawą. Kadencje zgromadzeń
ogólnych sędziów trwają do końca kadencji prezesów sądów.
§ 3.
W ciągu miesiąca od rozpoczęcia nowej kadencji zgromadzeń ogólnych sędziów zostaną
przeprowadzone wybory członków kolegiów sądów, zgodnie z ustawą.
§ 4.
Do aplikacji sądowej oraz do aplikacji w sądzie wojskowym i do asesury oraz do asesury
w sądzie wojskowym rozpoczętych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy
dotychczasowe. Asesorzy sądowi i asesorzy sądów wojskowych, mianowani przed dniem
wejścia w życie ustawy, mogą być asesorami przez okres przekraczający trzy lata, do
ukończenia wieku wymaganego do powołania na stanowisko sędziego sądu rejonowego albo
sędziego sądu wojskowego.
Art. 202.
§ 1.
W okresie do dnia 31 grudnia 2003 r. na stanowisko sędziego sądu rejonowego może być
powołany ten, kto spełnia wymagania określone w art. 61, z tym że wymagany wiek wynosi
ukończone 28 lat, a wymagany okres pracy w charakterze asesora sądowego i prokuratorskiego
wynosi dwa lata.
§ 2.
W okresie, o którym mowa w § 1, na stanowisko sędziego sądu wojskowego może być powołany
ten, kto spełnia warunki określone w art. 22 ustawy wymienionej w art. 19066)Artykuł 190 zawiera zmiany do ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. - Prawo o ustroju
sądów wojskowych., z tym że wymagany wiek wynosi ukończone 28 lat, a wymagany staż na stanowisku asesora
wynosi dwa lata.
Art. 203.
§ 1.
Dyrektorzy, o których mowa w art. 21 § 2, zostaną zatrudnieni z dniem 1 stycznia 2002 r.
§ 2.
Do czasu zatrudnienia dyrektorów sądów apelacyjnych, okręgowych lub kierowników oddziałów
finansowych sądów rejonowych ich obowiązki wykonują odpowiednio prezesi sądów apelacyjnych,
okręgowych lub rejonowych.
Art. 204.
§ 1.
W sprawach przewinień dyscyplinarnych sędziów popełnionych przed wejściem w życie
ustawy stosuje się przepisy tej ustawy z wyjątkiem art. 108, z zastrzeżeniem § 2-5.
§ 2.
Sąd Dyscyplinarny i Wyższy Sąd Dyscyplinarny powołane na podstawie przepisów dotychczasowych
działają do zakończenia postępowania w sprawach, o których mowa w § 3 i 4.
§ 3.
Do spraw należących do właściwości sądów dyscyplinarnych niezakończonych w pierwszej
instancji do dnia wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.
§ 4.
W sprawach, o których mowa w § 2, w których zostały wniesione środki odwoławcze, orzeka
w drugiej instancji Wyższy Sąd Dyscyplinarny, według przepisów dotychczasowych.
§ 5.
W razie uchylenia orzeczenia przez Wyższy Sąd Dyscyplinarny i przekazania sprawy do
ponownego rozpoznania, stosuje się przepisy ustawy.
§ 6.
Akta spraw dyscyplinarnych prowadzonych na podstawie dotychczasowych przepisów przechowuje
Sąd Najwyższy.
§ 7.
Przepisy § 1-6 stosuje się również w sprawach przewinień dyscyplinarnych sędziów sądów
wojskowych.
Art. 205.
Referendarze sądowi do dnia 31 grudnia 2002 r. zachowują wynagrodzenie ustalone na
podstawie przepisów dotychczasowych.
Art. 205a.
W okresie do 31 grudnia 2004 r. na stanowisko referendarza sądowego może być mianowany
także ten, kto spełnia wymagania określone w art. 149 § 1 pkt 1, 2, 4 i 5, i ukończył
wyższe studia administracyjne.
Art. 206.
§ 1.
Z dniem wejścia w życie ustawy prokuratorzy powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury otrzymują stawkę podstawową wynagrodzenia
zasadniczego przysługującą na zajmowanym stanowisku oraz dodatek za długoletnią pracę
według zasad określonych w art. 62 ust. 1g ustawy, o której mowa w art. 18567)Artykuł 185 zawiera zmiany do ustawy z dnia 20 czerwca 1985 r. o prokuraturze. zdanie wstępne.
§ 2.
Z dniem 1 stycznia 2003 r. prokuratorzy, którzy przepracowali na zajmowanym stanowisku
co najmniej siedem lat, otrzymują stawkę pierwszą awansową wynagrodzenia zasadniczego.
§ 3.
Z dniem 1 stycznia 2004 r. prokuratorzy, którzy przepracowali na danym stanowisku
prokuratorskim co najmniej czternaście lat, otrzymują drugą stawkę awansową wynagrodzenia
zasadniczego.
§ 4.
Prokuratorowi, który na podstawie § 2 otrzymał stawkę pierwszą awansową wynagrodzenia
zasadniczego, a z dniem 1 stycznia 2004 r. nie spełniał warunku, o którym mowa w §
3, do okresu wymaganego zgodnie z art. 62 ust. 1d ustawy, o której mowa w art. 18567)Artykuł 185 zawiera zmiany do ustawy z dnia 20 czerwca 1985 r. o prokuraturze. zdanie wstępne, dla uzyskania stawki drugiej awansowej wynagrodzenia zasadniczego,
zalicza się pełny okres pracy powyżej siedmiu lat na zajmowanym stanowisku prokuratorskim.
§ 5.
Przepisy § 1-3 stosuje się przy obliczaniu wysokości wynagrodzenia prokuratorów powszechnych
jednostek organizacyjnych prokuratury dla potrzeb ustalania uposażenia prokuratorów
wojskowych jednostek organizacyjnych prokuratury według zasad określonych w art. 116
ust. 2 ustawy, o której mowa w art. 18567)Artykuł 185 zawiera zmiany do ustawy z dnia 20 czerwca 1985 r. o prokuraturze. zdanie wstępne.
§ 6.
Przepisy art. 200 stosuje się odpowiednio do prokuratorów, byłych prokuratorów, uposażenia
prokuratorów w stanie spoczynku i do uposażenia rodzinnego po zmarłych prokuratorach
albo prokuratorach w stanie spoczynku.
§ 7.
Przepis art. 201 § 4 stosuje się do aplikacji prokuratorskiej oraz do asesury prokuratorskiej.
Art. 207.
§ 1.
Sędziowie, którzy na podstawie dotychczasowych przepisów uzyskali zgodę Krajowej Rady
Sądownictwa na dalsze zajmowanie stanowiska pomimo ukończenia 65 roku życia, przechodzą
w stan spoczynku z upływem okresu, na który Krajowa Rada Sądownictwa wyraziła zgodę.
§ 2.
Przepis § 1 stosuje się odpowiednio do prokuratorów, którzy uzyskali zgodę Prokuratora
Generalnego na dalsze zajmowanie stanowiska.
§ 3.
W sprawach dotyczących wyrażenia zgody, o której mowa w § 1 i 2, niezakończonych w
chwili wejścia w życie ustawy, przepis art. 69 § 3 zdanie drugie stosuje się.
Art. 208-210.
(pominięte)
Art. 211.
§ 1.
Traci moc ustawa z dnia 20 czerwca 1985 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych .
§ 2.
Zachowują moc akty prawne wydane w celu wykonania ustawy, o której mowa w § 1, o ile
nie są sprzeczne z ustawą.
Art. 212.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 października 2001 r., z wyjątkiem:
1)
art. 91 § 2a, art. 151 § 1, art. 178, art. 193 i art. 195 pkt 2, które wchodzą w życie
z dniem 1 stycznia 2002 r.;
2)
art. 13 § 2 pkt 4, art. 91 § 2, 3 i 4, art. 176, art. 177 i art. 179 § 1-4, które
wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2003 r.
1)
W brzmieniu ustalonym przez art. 6 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2023 r. o zmianie
ustawy - Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1615), która weszła
w życie z dniem 15 listopada 2023 r.
2)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2023 r.
poz. 1273, 1407, 1429, 1641, 1693 i 1872.
3)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2023 r.
poz. 1429, 1606, 1615, 1667, 1860 i 2760.
4)
Zmiany wymienionej Konwencji zostały ogłoszone w Dz. U. z 1995 r. poz. 175, 176 i
177, z 1998 r. poz. 962, z 2001 r. poz. 266, z 2003 r. poz. 364, z 2010 r. poz. 587
oraz z 2014 r. poz. 1155.
5)
Dodany przez art. 7 pkt 1 ustawy z dnia 9 marca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks
postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 614), która weszła
w życie z dniem 1 lipca 2023 r.; wszedł w życie z dniem 1 stycznia 2024 r.
6)
Z dniem 1 sierpnia 2007 r. na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18
lipca 2007 r. sygn. akt K 25/07 (Dz. U. poz. 976).
7)
W brzmieniu ustalonym przez art. 6 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 1.
8)
W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 1 lit. a tiret pierwsze ustawy z dnia 7 lipca
2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego, ustawy - Prawo o ustroju
sądów powszechnych, ustawy - Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw
(Dz. U. poz. 1860), która weszła w życie z dniem 28 września 2023 r.; weszło w życie
z dniem 1 stycznia 2024 r.
9)
W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 1 lit. a tiret drugie ustawy, o której mowa
w odnośniku 8; weszło w życie z dniem 1 stycznia 2024 r.
10)
Dodany przez art. 2 pkt 1 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 8; weszła w życie
z dniem 1 stycznia 2024 r.
11)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2023 r.
poz. 1088, 1234, 1672, 1872 i 2005 oraz z 2024 r. poz. 124.
12)
Zdanie czwarte ze zmianą wprowadzoną przez art. 6 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku
1.
13)
Z dniem 5 czerwca 2015 r. przez to, że nie przewidywał możliwości wniesienia zastrzeżeń
przez prezesa lub wiceprezesa sądu do uwagi na piśmie sporządzonej przez Ministra
Sprawiedliwości, na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 7 listopada
2013 r. sygn. akt K 31/12 (Dz. U. poz. 1433).
14)
W brzmieniu ustalonym przez art. 7 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 5; wszedł
w życie z dniem 15 kwietnia 2023 r.
15)
W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 8.
16)
W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 3 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku
8.
17)
W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 3 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku
8.
18)
W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 8.
19)
Dodany przez art. 2 pkt 5 ustawy, o której mowa w odnośniku 8.
20)
Obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 21.
21)
Przez art. 2 pkt 6 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 8; wejdzie w życie z dniem
14 marca 2024 r.
22)
Przez art. 2 pkt 6 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 8; weszła w życie z dniem
1 stycznia 2024 r.
23)
Dodany przez art. 2 pkt 7 ustawy, o której mowa w odnośniku 8.
24)
Dodany przez art. 2 pkt 8 ustawy, o której mowa w odnośniku 8; wejdzie w życie z dniem
14 marca 2024 r.
25)
W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 9 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku
8.
26)
Dodany przez art. 2 pkt 9 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 8.
27)
Zdanie drugie w brzmieniu ustalonym przez art. 7 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku
5; wszedł w życie z dniem 15 kwietnia 2023 r.
28)
W brzmieniu ustalonym przez art. 6 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 1.
29)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 1999 r.
poz. 618, 681 i 701, z 2000 r. poz. 488 i 600, z 2002 r. poz. 128, 676, 765, 1271
i 1434, z 2003 r. poz. 390 i 921, z 2004 r. poz. 219, z 2005 r. poz. 1365 oraz z 2006 r.
poz. 708, 711 i 1218.
30)
Ustawa utraciła moc z dniem 15 marca 2007 r. z wyjątkiem art. 30, na podstawie art.
66 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów
bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów (Dz. U. poz. 1592),
która weszła w życie z dniem 15 marca 2007 r.
31)
Zdanie drugie dodane przez art. 7 pkt 4 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 5.
32)
Ze zmianą wprowadzoną przez art. 7 pkt 4 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku
5.
33)
W brzmieniu ustalonym przez art. 6 pkt 5 ustawy, o której mowa w odnośniku 1.
34)
Dodany przez art. 44 pkt 1 ustawy z dnia 14 kwietnia 2023 r. o Państwowej Komisji
do spraw badania wpływów rosyjskich na bezpieczeństwo wewnętrzne Rzeczypospolitej
Polskiej w latach 2007-2022 (Dz. U. poz. 1030), która weszła w życie z dniem 31 maja
2023 r.
35)
Dodany przez art. 7 pkt 5 ustawy, o której mowa w odnośniku 5; wszedł w życie z dniem
15 kwietnia 2023 r.
36)
W brzmieniu ustalonym przez art. 44 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 34.
37)
Ze zmianą wprowadzoną przez art. 44 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 34.
38)
Z dniem 22 stycznia 2009 r. na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15
stycznia 2009 r. sygn. akt K 45/07 (Dz. U. poz. 57).
39)
Uznany za niezgodny z Konstytucją z dniem 10 kwietnia 2015 r. w zakresie, w jakim
nie obejmuje odpowiedzialności za złożenie niezgodnego z prawdą oświadczenia lustracyjnego,
na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 2 kwietnia 2015 r. sygn. akt
P 31/12 (Dz. U. poz. 509).
40)
Zdanie pierwsze rozumiane w ten sposób, że „oczywista bezzasadność wniosku o zezwolenie
na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej” obejmuje także zagadnienie wymagające
zasadniczej wykładni ustawy, utraciło moc z dniem 3 listopada 2010 r. na podstawie
wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 października 2010 r. sygn. akt K 10/08
(Dz. U. poz. 1364).
41)
Utracił moc z dniem 22 stycznia 2009 r. w zakresie, w jakim ustanawia domniemanie,
że uchwała zezwalająca na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej obejmuje
również zezwolenie na zatrzymanie sędziego i zastosowanie tymczasowego aresztowania,
na podstawie wyroku, o którym mowa w odnośniku 38.
42)
Z dniem 11 grudnia 2007 r. na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28
listopada 2007 r. sygn. akt K 39/07 (Dz. U. poz. 1698).
43)
Dodany przez art. 7 ustawy z dnia 13 stycznia 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania
cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 289), która weszła w życie z dniem
15 sierpnia 2023 r.
44)
Dodany przez art. 5 ustawy z dnia 28 lipca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks rodzinny
i opiekuńczy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1606); wszedł w życie z dniem
29 sierpnia 2023 r.
45)
W brzmieniu ustalonym przez art. 6 pkt 6 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku
1.
46)
Dodany przez art. 6 pkt 6 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1.
47)
Ze zmianą wprowadzoną przez art. 6 pkt 7 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku
1.
48)
W brzmieniu ustalonym przez art. 6 pkt 7 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku
1.
49)
W brzmieniu ustalonym przez art. 6 pkt 8 ustawy, o której mowa w odnośniku 1.
50)
Przez art. 2 pkt 10 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 8.
51)
W brzmieniu ustalonym przez art. 6 pkt 9 ustawy, o której mowa w odnośniku 1.
52)
Dodany przez art. 2 pkt 10 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 8.
53)
W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 11 ustawy, o której mowa w odnośniku 8.
54)
W brzmieniu ustalonym przez art. 6 pkt 10 ustawy, o której mowa w odnośniku 1.
55)
W brzmieniu ustalonym przez art. 6 pkt 11 ustawy, o której mowa w odnośniku 1.
56)
Dodany przez art. 2 pkt 12 ustawy, o której mowa w odnośniku 8; wejdzie w życie z
dniem 14 marca 2024 r.
57)
Tytuł działu ze zmianą wprowadzoną przez art. 2 pkt 13 ustawy, o której mowa w odnośniku
8.
58)
W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 14 ustawy, o której mowa w odnośniku 8; wszedł
w życie z dniem 1 stycznia 2024 r.
59)
W brzmieniu ustalonym przez art. 4 ustawy z dnia 1 grudnia 2022 r. o zmianie ustawy
o udziale Rzeczypospolitej Polskiej w Systemie Informacyjnym Schengen oraz Wizowym
Systemie Informacyjnym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2642), która weszła
w życie z dniem 7 marca 2023 r. na podstawie decyzji wykonawczej Komisji Europejskiej
(UE) 2023/201 z dnia 30 stycznia 2023 r. określającej datę rozpoczęcia eksploatacji
Systemu Informacyjnego Schengen zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego
i Rady (UE) 2018/1861 i rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1862
(Dz. Urz. UE L 27 z 31.01.2023, str. 29), zgodnie z art. 66 ust. 2 rozporządzenia
Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1861 z dnia 28 listopada 2018 r. w sprawie
utworzenia, funkcjonowania i użytkowania Systemu Informacyjnego Schengen (SIS) w dziedzinie
odpraw granicznych, zmiany konwencji wykonawczej do układu z Schengen oraz zmiany
i uchylenia rozporządzenia (WE) nr 1987/2006 oraz art. 79 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu
Europejskiego i Rady (UE) 2018/1862 z dnia 28 listopada 2018 r. w sprawie utworzenia,
funkcjonowania i użytkowania Systemu Informacyjnego Schengen (SIS) w dziedzinie współpracy
policyjnej i współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych, zmiany i uchylenia
decyzji Rady 2007/533/WSiSW oraz uchylenia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego
i Rady (WE) nr 1986/2006 i decyzji Komisji 2010/261/UE oraz na podstawie art. 9 tej
ustawy.
60)
Zmiany wymienionego rozporządzenia zostały ogłoszone w Dz. Urz. UE L 135 z 22.05.2019,
str. 85, Dz. Urz. UE L 316 z 06.12.2019, str. 4, Dz. Urz. UE L 248 z 13.07.2021, str.
1, Dz. Urz. UE L 249 z 14.07.2021, str. 1 oraz Dz. Urz. UE L 185 z 12.07.2022, str.
1.
61)
W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 62.
62)
W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 15 ustawy, o której mowa w odnośniku 8; wejdzie
w życie z dniem 14 marca 2024 r.
63)
Zmiana wymienionego rozporządzenia została ogłoszona w Dz. Urz. UE L 127 z 23.05.2018,
str. 2.
64)
Ze zmianą wprowadzoną przez art. 2 pkt 16 ustawy, o której mowa w odnośniku 8; wszedł
w życie z dniem 1 stycznia 2024 r.
65)
Dodany przez art. 2 pkt 17 ustawy, o której mowa w odnośniku 8; wszedł w życie z dniem
1 stycznia 2024 r.
66)
Artykuł 190 zawiera zmiany do ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. - Prawo o ustroju
sądów wojskowych.
67)
Artykuł 185 zawiera zmiany do ustawy z dnia 20 czerwca 1985 r. o prokuraturze.
68)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 1994 r.
poz. 355, 421 i 509, z 1995 r. poz. 163 i 406, z 1996 r. poz. 367, z 1997 r. poz.
471, 604, 679, 751, 752, 753, 769, 782 i 882, z 1998 r. poz. 607, 1064, 1118 i 1125,
z 1999 r. poz. 180, 636, 853, 931 i 1255 oraz z 2000 r. poz. 551, 580, 678, 1193,
1268, 1314 i 1319.
Załącznik - Stawki wynagrodzenia zasadniczego na poszczególnych stanowiskach sędziowskich oraz mnożniki, służące do ustalenia wysokości wynagrodzenia zasadniczego sędziów
|