Ustawaz dnia 28 lipca 2023 r.o zmianie ustawy - Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz niektórych innych ustaw 1)Niniejszą ustawą zmienia się ustawy: ustawę z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania
cywilnego, ustawę z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego, ustawę z
dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy, ustawę z dnia 27 lipca 2001 r. -
Prawo o ustroju sądów powszechnych, ustawę z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu
przemocy domowej oraz ustawę z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom
przestępczością na tle seksualnym.
Treść ustawy
Art. 1.
W ustawie z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy wprowadza się następujące zmiany:
1)
art. 99-992 otrzymują brzmienie:
„
Art. 99.
§ 1.
Dla dziecka pozostającego pod władzą rodzicielską, którego żadne z rodziców nie może
reprezentować, sąd opiekuńczy ustanawia reprezentanta dziecka.
§ 2.
Reprezentant dziecka jest umocowany do dokonywania wszelkich czynności łączących się
ze sprawą, również w zakresie zaskarżenia i wykonania orzeczenia. Do czynności reprezentanta
dziecka przepisy art. 95 § 3 i 4 oraz art. 154 stosuje się odpowiednio.
§ 3.
Do reprezentanta dziecka przepisy art. 148, art. 151, art. 152, art. 156, art. 159,
art. 164, art. 165 § 2, art. 168-170 i art. 180 § 2 stosuje się odpowiednio.
Art. 991.
§ 1.
Reprezentantem dziecka może być ustanowiony adwokat lub radca prawny, który wykazuje
szczególną znajomość spraw dotyczących dziecka, tego samego rodzaju lub rodzajowo
odpowiadających sprawie, w której wymagana jest reprezentacja dziecka, lub ukończył
szkolenie dotyczące zasad reprezentacji dziecka, praw lub potrzeb dziecka.
§ 2.
W przypadku gdy stopień skomplikowania sprawy tego nie wymaga, w szczególności gdy
sąd opiekuńczy określi szczegółowo treść czynności, reprezentantem dziecka może zostać
ustanowiona również inna osoba posiadająca wyższe wykształcenie prawnicze i wykazująca
znajomość potrzeb dziecka. Jeżeli szczególne okoliczności za tym przemawiają, reprezentantem
dziecka może zostać ustanowiona także osoba nieposiadająca wyższego wykształcenia
prawniczego.
§ 3.
Przepisu § 2 nie stosuje się do reprezentanta dziecka w postępowaniu karnym.
Art. 992.
§ 1.
Reprezentant dziecka w postępowaniu przed sądem lub innym organem państwowym, udziela
na piśmie lub przy wykorzystaniu środków komunikacji elektronicznej temu z rodziców
dziecka, które nie uczestniczy w postępowaniu, na jego wniosek, informacji niezbędnych
do prawidłowego wykonywania władzy rodzicielskiej dotyczących przebiegu tego postępowania
i podjętych w jego toku czynnościach, jeżeli nie stoi temu na przeszkodzie dobro dziecka.
Reprezentant dziecka uzyskuje od tego rodzica informacje o dziecku, jego stanie zdrowia,
sytuacji rodzinnej i środowisku, w zakresie niezbędnym do prawidłowej reprezentacji
dziecka.
§ 2.
Reprezentant dziecka może zwrócić się o informacje o dziecku, o których mowa w § 1,
także do organów, instytucji, stowarzyszeń, organizacji społecznych lub innych podmiotów,
do których należy dziecko, które świadczą dziecku pomoc lub posiadają informacje o
dziecku. Organy, instytucje, stowarzyszenia, organizacje społeczne lub inne podmioty
są obowiązane do udzielenia tych informacji na wniosek reprezentanta dziecka.
§ 3.
Jeżeli rozwój umysłowy, stan zdrowia i stopień dojrzałości dziecka na to pozwalają,
reprezentant dziecka nawiązuje z dzieckiem kontakt i informuje je w sposób zrozumiały
i dostosowany do stopnia jego rozwoju o podejmowanych czynnościach, przebiegu postępowania
i sposobie jego zakończenia oraz konsekwencjach podjętych działań dla jego sytuacji
prawnej.
§ 4.
Reprezentant dziecka jest obowiązany zachować w tajemnicy okoliczności sprawy, o których
powziął wiadomość ze względu na wykonywane czynności, z wyjątkiem wiarygodnych informacji
o przestępstwach popełnionych na szkodę dziecka oraz zagrożeniu dobra dziecka. W przypadku
gdy reprezentantem dziecka został ustanowiony adwokat lub radca prawny, tajemnica
ta stanowi tajemnicę zawodową w rozumieniu ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze lub ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych .
§ 5.
Przepisy § 1 stosuje się odpowiednio do podmiotów, o których mowa w art. 1121.
”
;
2)
po art. 992 dodaje się art. 992a w brzmieniu:
„
Art. 992a.
§ 1.
Nad działalnością reprezentanta dziecka czuwa sąd opiekuńczy, zaznajamiając się na
bieżąco z jego działalnością.
§ 2.
Reprezentant dziecka składa sądowi opiekuńczemu w wyznaczonych terminach, nie rzadziej
niż co cztery miesiące, informacje dotyczące jego działalności, w szczególności o
dokonywanych wszelkich czynnościach łączących się ze sprawą oraz obowiązkach określonych
w art. 992.
”
;
3)
art. 993 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 993.
§ 1.
O wynagrodzeniu reprezentanta dziecka i zwrocie poniesionych przez niego wydatków
orzeka sąd lub organ państwowy, przed którym dziecko jest reprezentowane, stosując
przepisy właściwe dla danego postępowania.
§ 2.
Wysokość wynagrodzenia reprezentanta dziecka niebędącego adwokatem lub radcą prawnym
i zwrot poniesionych przez niego wydatków w postępowaniu innym niż cywilne ustala
się na podstawie przepisów określających wysokość wynagrodzenia i zwrot wydatków kuratora
ustanowionego dla strony w sprawie cywilnej.
§ 3.
Do ustalenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków reprezentanta dziecka będącego
adwokatem lub radcą prawnym stosuje się odpowiednio przepisy wykonawcze wydane na
podstawie art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze lub art. 223 ust. 2 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych.
”
;
4)
w art. 183:
a)
§ 1 otrzymuje brzmienie:
„
§ 1.
Jeżeli pełnoletnia osoba niepełnosprawna potrzebuje wsparcia w prowadzeniu wszelkich
spraw, spraw określonego rodzaju albo załatwieniu określonej sprawy, ustanawia się
dla niej kuratora. Zakres obowiązków i uprawnień kuratora określa sąd opiekuńczy.
”
,
b)
po § 1 dodaje się § 11-14 w brzmieniu:
„
§ 11.
Kurator dla osoby niepełnosprawnej jest powołany do jej reprezentowania tylko wtedy,
gdy sąd tak postanowi. Sąd opiekuńczy może określić sprawę lub zakres spraw wskazanych
w postanowieniu o ustanowieniu kuratora, w których jest on uprawniony do reprezentowania
osoby niepełnosprawnej.
§ 12.
Kuratorem może zostać ustanowiona osoba pełnoletnia, która wyraziła na to zgodę i
której kwalifikacje osobiste uzasadniają przekonanie, że będzie należycie wywiązywała
się z powierzonych jej obowiązków kuratora osoby niepełnosprawnej. Osoba niepełnosprawna
może wskazać kandydata na kuratora.
§ 13.
Przy wyborze kuratora i określeniu zakresu jego obowiązków oraz uprawnień sąd opiekuńczy
uwzględnia w szczególności sposób funkcjonowania osoby niepełnosprawnej, w tym w zakresie
jej funkcji intelektualnych oraz sposobu porozumiewania się z otoczeniem.
§ 14.
Kurator uzgadnia z osobą niepełnosprawną sposób prowadzenia lub załatwienia spraw,
o których mowa w § 1, i informuje osobę niepełnosprawną o podjętych działaniach oraz
ich wynikach, tak aby mogła podejmować decyzje i działania odpowiednie do aktualnego
stanu sprawy.
”
.
Art. 2.
W ustawie z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 2161:
a)
w § 1 zdanie drugie otrzymuje brzmienie:
„
Jeżeli przed sądem dziecko odmawia udziału w wysłuchaniu, sąd odstępuje od tej czynności.
”
,
b)
dodaje się § 3 i 4 w brzmieniu:
„
§ 3.
Wysłuchanie dziecka może nastąpić tylko raz w toku postępowania, chyba że dobro dziecka
wymaga ponownego przeprowadzenia tej czynności lub potrzebę ponownego wysłuchania
zgłasza dziecko. Ponowne wysłuchanie dziecka przeprowadza ten sam sąd, chyba że jest
to niemożliwe lub stoi temu na przeszkodzie dobro dziecka.
§ 4.
Jeżeli sąd odstąpił od wysłuchania dziecka, najpóźniej przed zakończeniem postępowania,
wskazuje w protokole posiedzenia lub rozprawy, z jakich przyczyn czynność ta nie została
przeprowadzona.
”
;
2)
po art. 2161 dodaje się art. 2162 w brzmieniu:
„
Art. 2162.
§ 1.
Wysłuchanie dziecka następuje na posiedzeniu niejawnym, które odbywa się w odpowiednio
przystosowanych pomieszczeniach w siedzibie sądu lub, jeżeli dobro dziecka tego wymaga,
poza jego siedzibą.
§ 2.
W wysłuchaniu dziecka, oprócz sędziego, może brać udział wyłącznie biegły psycholog,
jeżeli z uwagi na stan zdrowia, rozwój umysłowy lub wiek dziecka niezbędne jest zapewnienie
mu pomocy psychologicznej podczas wysłuchania lub zachodzi konieczność udzielenia
pomocy sędziemu w zakresie rozpoznania potrzeb dziecka podczas wysłuchania.
§ 3.
Z przebiegu wysłuchania dziecka sporządza się notatkę urzędową. Przebiegu wysłuchania
dziecka nie utrwala się za pomocą urządzenia rejestrującego dźwięk albo obraz i dźwięk.
§ 4.
Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, sposób przygotowania i
przeprowadzenia wysłuchania dziecka oraz warunki, jakim mają odpowiadać pomieszczenia
przeznaczone do przeprowadzania takich wysłuchań, mając na względzie konieczność zapewnienia
swobody wypowiedzi i poczucia bezpieczeństwa wysłuchiwanych dzieci.
”
;
3)
w art. 572 dodaje się § 3 w brzmieniu:
„
§ 3.
Na wniosek osoby lub instytucji, o której mowa w § 1 lub 2, sąd opiekuńczy informuje
o wszczęciu postępowania z urzędu lub braku podstaw do jego wszczęcia z urzędu.
”
;
4)
w art. 576 dodaje się § 3 w brzmieniu:
„
§ 3.
Do wysłuchania, o którym mowa w § 2, stosuje się odpowiednio przepisy art. 2161 § 3 i 4 oraz art. 2162.
”
;
5)
po art. 583 dodaje się art. 5831 w brzmieniu:
„
Art. 5831.
§ 1.
Wniosek o wyznaczenie reprezentanta dziecka, o którym mowa w art. 99 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, sąd opiekuńczy rozpoznaje niezwłocznie, nie później niż w terminie 7 dni od dnia
wpływu tego wniosku.
§ 2.
Adwokat lub radca prawny, o którym mowa w art. 991 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, jest wyznaczany z listy reprezentantów dziecka.
§ 3.
Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, sposób zapewnienia reprezentacji
dziecka przez reprezentanta dziecka, w tym sposób ustalania listy reprezentantów dziecka,
sposób wyznaczania reprezentanta dziecka oraz system szkoleniowy reprezentantów dziecka,
mając na uwadze konieczność zapewnienia prawidłowego toku postępowania oraz prawidłowej
realizacji prawa do ochrony interesów dziecka.
”
;
6)
w art. 5851 § 1 otrzymuje brzmienie:
„
§ 1.
Wskazanie osoby przysposabiającego przez rodziców, o którym mowa w art. 1191a Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, następuje przed sądem opiekuńczym właściwym dla osoby przysposabiającego lub osoby
mającej być przysposobioną.
”
;
7)
w art. 600 dodaje się § 3-7 w brzmieniu:
„
§ 3.
W toku postępowania o ustanowienie kuratora sąd wysłuchuje osobę niepełnosprawną.
W przypadku osoby niepełnosprawnej o złożonych potrzebach w komunikowaniu się, wysłuchanie
przeprowadza się przy uwzględnieniu tych potrzeb.
§ 4.
Sąd może odstąpić od wysłuchania tylko wówczas, gdy brak możliwości jakiegokolwiek
porozumienia się z osobą niepełnosprawną jest potwierdzony przez lekarza.
§ 5.
Przed wydaniem postanowienia sąd może zlecić kuratorowi sądowemu przeprowadzenie wywiadu
w celu ustalenia sposobu funkcjonowania osoby niepełnosprawnej, chyba że wystarczające
dla dokonania tych ustaleń jest wysłuchanie osoby niepełnosprawnej lub dokumentacja
będąca w posiadaniu sądu dotycząca tej osoby.
§ 6.
W razie potrzeby, o ile sąd uzna to za konieczne, zasięga opinii biegłego psychologa
lub biegłego innej specjalności.
§ 7.
Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, sposób przygotowania wysłuchania
osoby niepełnosprawnej oraz warunki, w jakich powinno odbywać się wysłuchanie, mając
na względzie konieczność zapewnienia swobody wypowiedzi i wsparcia potrzeb w komunikowaniu
się wysłuchiwanych osób niepełnosprawnych.
”
.
Art. 3.
W ustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 21 w § 1 w pkt 3 kropkę zastępuje się średnikiem i dodaje się pkt 4 w brzmieniu:
„
4)
rodzicowi albo opiekunowi prawnemu lub faktycznemu o przestępstwo popełnione na szkodę
małoletniego - należy bezzwłocznie zawiadomić sąd rodzinny właściwy dla miejsca zamieszkania
małoletniego.
”
;
2)
w art. 51 po § 2 dodaje się § 2a w brzmieniu:
„
§ 2a.
Sąd, a w postępowaniu przygotowawczym prokurator niezwłocznie, nie później niż w terminie
7 dni od dnia zaistnienia okoliczności, o których mowa w art. 98 § 2 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, występuje do sądu opiekuńczego z wnioskiem o wyznaczenie reprezentanta dziecka,
o którym mowa w art. 99 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego.
”
.
Art. 4.
W ustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 11:
a)
po § 1a dodaje się § 1b w brzmieniu:
„
§ 1b.
W przypadku skazanego za przestępstwo określone w rozdziale XXV Kodeksu karnego lub za przestępstwo określone w art. 156, art. 189a, art. 190a, art. 207, art. 211 Kodeksu karnego sąd, o którym mowa w § 1, z urzędu niezwłocznie przesyła dyrektorowi aresztu śledczego
lub zakładu karnego dane obejmujące imię, nazwisko i adres pokrzywdzonego, chyba że
pokrzywdzony pouczony o uprawnieniu, o którym mowa w art. 168a § 2a, oświadczył, że
z niego rezygnuje.
”
,
b)
§ 2 otrzymuje brzmienie:
„
§ 2.
Sąd po wydaniu wyroku skazującego przesyła dyrektorowi aresztu śledczego lub zakładu
karnego posiadane w sprawie informacje dotyczące skazanego, w tym dane o uprzedniej
karalności oraz zastosowanych wobec niego środkach wychowawczych lub poprawczych,
informacje pozwalające na identyfikację skazanego, w szczególności numer Automatycznego
Systemu Identyfikacji Daktyloskopijnej (AFIS), numer Powszechnego Elektronicznego
Systemu Ewidencji Ludności (PESEL), rysopis oraz opis znaków szczególnych i tatuaży,
a także fotografię skazanego, odpisy orzeczeń i opinii lekarskich oraz psychologicznych,
w tym stwierdzających u skazanego uzależnienia od substancji psychoaktywnej, a także
informacje dotyczące popełnienia przestępstwa określonego w art. 197-203 Kodeksu karnego w związku z zaburzeniami preferencji seksualnych oraz opinię, o której mowa w art. 22a ustawy z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością
na tle seksualnym i ochronie małoletnich (Dz. U. z 2023 r. poz. 1304 i 1606), a po uprawomocnieniu
się wyroku, na wniosek dyrektora zakładu lub aresztu - również akta sądowe.
”
;
2)
w art. 43lh § 5 otrzymuje brzmienie:
„
§ 5.
O wydaniu postanowienia sędzia penitencjarny niezwłocznie zawiadamia pokrzywdzonego,
jego przedstawiciela ustawowego lub osobę, pod której stałą pieczą pokrzywdzony pozostaje,
w przypadku, o którym mowa w art. 168a § 2a, albo jeżeli został złożony wniosek, o
którym mowa w art. 168a § 1 i 1a.
”
;
3)
w art. 168a:
a)
§ 2 otrzymuje brzmienie:
„
§ 2.
O uprawnieniach, o których mowa w § 1 i 1a oraz 2a, poucza pokrzywdzonego sąd, który
kieruje orzeczenie do wykonania.
”
,
b)
po § 2 dodaje się § 2a i 2b w brzmieniu:
„
§ 2a.
Zawiadomienie, o którym mowa w § 1, następuje z urzędu, w przypadku skazanego za przestępstwo
określone w rozdziale XXV Kodeksu karnego lub za przestępstwo określone w art. 156, art. 189a, art. 190a, art. 207, art. 211 Kodeksu karnego, chyba że pokrzywdzony oświadczy, że z takiego uprawnienia rezygnuje.
§ 2b.
W przypadkach, o których mowa w § 2a, pokrzywdzonego informuje się o możliwości uzyskania
z Funduszu pomocy, o której mowa w art. 43 § 8 pkt 1 i 1a.
”
.
Art. 5.
W ustawie z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych w art. 82a po § 3a dodaje się § 3b w brzmieniu:
„
§ 3b.
Sędzia orzekający w sprawach z zakresu prawa rodzinnego i opiekuńczego oraz dotyczących demoralizacji i czynów karalnych nieletnich powinien
uczestniczyć, co cztery lata, w szkoleniu i doskonaleniu zawodowym, w wymiarze co
najmniej 10 godzin, organizowanym przez Krajową Szkołę Sądownictwa i Prokuratury lub
jednostkę podległą Ministrowi Sprawiedliwości albo przez niego nadzorowaną, w celu
uzupełnienia specjalistycznej wiedzy i umiejętności zawodowych z zakresu prowadzenia
czynności z osobami, które nie ukończyły 18 lat, rozpoznawania symptomów krzywdzenia
dziecka i zabezpieczenia interesu dziecka w sytuacji sporu między rodzicami albo opiekunami.
”
.
Art. 6.
W ustawie z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu przemocy domowej w art. 12a:
1)
po ust. 4 dodaje się ust. 4a i 4b w brzmieniu:
„
4a.
Przed podjęciem decyzji, o której mowa w ust. 1, pracownik socjalny w uzgodnieniu
z funkcjonariuszem Policji, a także lekarzem, ratownikiem medycznym lub pielęgniarką
dokonuje oceny ryzyka zagrożenia dla życia lub zdrowia dziecka w kwestionariuszu szacowania
ryzyka zagrożenia dla życia lub zdrowia dziecka.
4b.
W przypadku zapewnienia dziecku ochrony, o której mowa w ust. 1, dziecku udziela się
wsparcia psychologa.
”
;
2)
dodaje się ust. 8 w brzmieniu:
„
8.
Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego w porozumieniu z ministrem właściwym
do spraw zdrowia i ministrem właściwym do spraw wewnętrznych określi, w drodze rozporządzenia,
wzór kwestionariusza szacowania ryzyka zagrożenia dla życia lub zdrowia dziecka służący
stwierdzeniu zasadności zapewnienia dziecku ochrony, o której mowa w ust. 1, mając
na względzie konieczność prawidłowej diagnozy sytuacji i stanu dziecka oraz udzielenia
mu natychmiastowej ochrony, uwzględniającej jego potrzeby oraz ochronę danych osobowych,
które mają być przetwarzane z wykorzystaniem kwestionariusza.
”
.
Art. 7.
W ustawie z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle
seksualnym wprowadza się następujące zmiany:
1)
w tytule ustawy ogólne określenie przedmiotu ustawy otrzymuje brzmienie:
„
o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich
”
;
2)
art. 1 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 1.
Ustawa określa szczególne środki ochrony przeciwdziałające zagrożeniom przestępczością
na tle seksualnym i szczególne środki ochrony małoletnich.
”
;
3)
art. 3 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 3.
1.
Szczególnymi środkami ochrony przeciwdziałającymi zagrożeniom przestępczością na tle
seksualnym, o których mowa w art. 1, są:
1)
Rejestr Sprawców Przestępstw na Tle Seksualnym;
2)
obowiązki pracodawców i innych organizatorów w zakresie działalności związanej z wychowaniem,
edukacją, wypoczynkiem, leczeniem, świadczeniem porad psychologicznych, rozwojem duchowym,
uprawianiem sportu lub realizacją innych zainteresowań przez małoletnich, lub z opieką
nad nimi oraz pracowników i innych osób dopuszczanych do takiej działalności;
3)
określenie miejsc szczególnego zagrożenia przestępczością na tle seksualnym.
2.
Szczególnymi środkami ochrony małoletnich, o których mowa w art. 1, są:
1)
ocena prawdopodobieństwa ponownego popełnienia przestępstwa przeciwko wolności seksualnej
i obyczajności na szkodę małoletniego;
2)
standardy ochrony małoletnich;
3)
analiza zdarzeń, w wyniku których małoletni na skutek działania rodzica albo opiekuna
prawnego lub faktycznego poniósł śmierć lub doznał ciężkiego uszczerbku na zdrowiu;
4)
Krajowy Plan Przeciwdziałania Przemocy na Szkodę Małoletnich oraz Krajowy Plan Przeciwdziałania
Przestępstwom Przeciwko Wolności Seksualnej i Obyczajności na Szkodę Małoletnich;
5)
kontrola wykonywania obowiązków, o których mowa w art. 21 oraz art. 22b.
”
;
4)
w art. 12 pkt 6 i 7 otrzymują brzmienie:
„
6)
pracodawcom - przed nawiązaniem z osobą stosunku pracy związanej z wychowaniem, edukacją,
wypoczynkiem, leczeniem, świadczeniem porad psychologicznych, rozwojem duchowym, uprawianiem
sportu lub realizacją innych zainteresowań przez małoletnich, lub z opieką nad nimi,
w zakresie uzyskania informacji, czy dane tej osoby są zgromadzone w tym Rejestrze;
7)
innym organizatorom - przed dopuszczeniem osoby do działalności związanej z wychowaniem,
edukacją, wypoczynkiem, leczeniem, świadczeniem porad psychologicznych, rozwojem duchowym,
uprawianiem sportu lub realizacją innych zainteresowań przez małoletnich, lub z opieką
nad nimi, w zakresie uzyskania informacji, czy dane tej osoby są zgromadzone w tym
Rejestrze;
”
;
5)
rozdział 3 otrzymuje brzmienie:
„
Rozdział 3
Obowiązki pracodawców i innych organizatorów w zakresie działalności związanej z wychowaniem, edukacją, wypoczynkiem, leczeniem, świadczeniem porad psychologicznych, rozwojem duchowym, uprawianiem sportu lub realizacją innych zainteresowań przez małoletnich, lub z opieką nad nimi oraz osób zatrudnianych i dopuszczanych do takiej działalności
Art. 21.
1.
Przed nawiązaniem z osobą stosunku pracy lub przed dopuszczeniem osoby do innej działalności
związanej z wychowaniem, edukacją, wypoczynkiem, leczeniem, świadczeniem porad psychologicznych,
rozwojem duchowym, uprawianiem sportu lub realizacją innych zainteresowań przez małoletnich,
lub z opieką nad nimi na pracodawcy lub innym organizatorze takiej działalności oraz
na osobie, z którą ma być nawiązany stosunek pracy lub która ma być dopuszczona do
takiej działalności, ciążą obowiązki określone w ust. 2-8.
2.
Pracodawca lub inny organizator uzyskuje informacje, czy dane osoby, o której mowa
w ust. 1, są zamieszczone w Rejestrze z dostępem ograniczonym lub w Rejestrze osób,
w stosunku do których Państwowa Komisja do spraw przeciwdziałania wykorzystaniu seksualnemu
małoletnich poniżej lat 15 wydała postanowienie o wpisie w Rejestrze.
3.
Osoba, o której mowa w ust. 1, przedkłada pracodawcy lub innemu organizatorowi informację
z Krajowego Rejestru Karnego w zakresie przestępstw określonych w rozdziale XIX i XXV Kodeksu karnego, w art. 189a i art. 207 Kodeksu karnego oraz w ustawie z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii , lub za odpowiadające tym przestępstwom czyny zabronione określone w przepisach prawa
obcego.
4.
Osoba, o której mowa w ust. 1, posiadająca obywatelstwo innego państwa niż Rzeczpospolita
Polska, ponadto przedkłada pracodawcy lub innemu organizatorowi informację z rejestru
karnego państwa obywatelstwa uzyskiwaną do celów działalności zawodowej lub wolontariackiej
związanej z kontaktami z dziećmi.
5.
Osoba, o której mowa w ust. 1, składa pracodawcy lub innemu organizatorowi oświadczenie
o państwie lub państwach, w których zamieszkiwała w ciągu ostatnich 20 lat, innych
niż Rzeczpospolita Polska i państwo obywatelstwa, oraz jednocześnie przedkłada pracodawcy
lub innemu organizatorowi informację z rejestrów karnych tych państw uzyskiwaną do
celów działalności zawodowej lub wolontariackiej związanej z kontaktami z dziećmi.
6.
Jeżeli prawo państwa, o którym mowa w ust. 4 lub 5, nie przewiduje wydawania informacji
do celów działalności zawodowej lub wolontariackiej związanej z kontaktami z dziećmi,
przedkłada się informację z rejestru karnego tego państwa.
7.
W przypadku gdy prawo państwa, z którego ma być przedłożona informacja, o której mowa
w ust. 4-6, nie przewiduje jej sporządzenia lub w danym państwie nie prowadzi się
rejestru karnego, osoba, o której mowa w ust. 1, składa pracodawcy lub innemu organizatorowi
oświadczenie o tym fakcie wraz z oświadczeniem, że nie była prawomocnie skazana w
tym państwie za czyny zabronione odpowiadające przestępstwom określonym w rozdziale XIX i XXV Kodeksu karnego, w art. 189a i art. 207 Kodeksu karnego oraz w ustawie z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii oraz nie wydano wobec niej innego orzeczenia, w którym stwierdzono, iż dopuściła
się takich czynów zabronionych, oraz że nie ma obowiązku wynikającego z orzeczenia
sądu, innego uprawnionego organu lub ustawy stosowania się do zakazu zajmowania wszelkich
lub określonych stanowisk, wykonywania wszelkich lub określonych zawodów albo działalności,
związanych z wychowaniem, edukacją, wypoczynkiem, leczeniem, świadczeniem porad psychologicznych,
rozwojem duchowym, uprawianiem sportu lub realizacją innych zainteresowań przez małoletnich,
lub z opieką nad nimi.
8.
Oświadczenia, o których mowa w ust. 5 i 7, składane są pod rygorem odpowiedzialności
karnej za złożenie fałszywego oświadczenia. Składający oświadczenie jest obowiązany
do zawarcia w nim klauzuli następującej treści: „Jestem świadomy odpowiedzialności
karnej za złożenie fałszywego oświadczenia”. Klauzula ta zastępuje pouczenie organu
o odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.
9.
Informacje, o których mowa w ust. 2, pracodawca lub inny organizator utrwala w formie
wydruku i załącza do akt osobowych pracownika albo dokumentacji dotyczącej osoby dopuszczonej
do działalności związanej z wychowaniem, edukacją, wypoczynkiem, leczeniem, świadczeniem
porad psychologicznych, rozwojem duchowym, uprawianiem sportu lub realizacją innych
zainteresowań przez małoletnich, lub z opieką nad nimi. Informacje oraz oświadczenia,
o których mowa w ust. 3-7, pracodawca lub inny organizator załącza do akt osobowych
pracownika albo dokumentacji dotyczącej osoby dopuszczonej do takiej działalności.
10.
Wykonanie obowiązków, o których mowa w ust. 1-8, nie jest wymagane przed dopuszczeniem
do działalności związanej z wychowaniem, edukacją, wypoczynkiem, leczeniem, świadczeniem
porad psychologicznych, rozwojem duchowym, uprawianiem sportu lub realizacją innych
zainteresowań przez małoletnich, lub z opieką nad nimi, członka rodziny małoletniego,
lub osoby znanej osobiście rodzicowi małoletniego albo przedstawicielowi ustawowemu
małoletniego, gdy jest ona wykonywana w stosunku do małoletniego dziecka, którego
rodzic albo przedstawiciel ustawowy są dopuszczającymi do działalności.
11.
Przez członka rodziny, o którym mowa w ust. 10, należy rozumieć osobę spokrewnioną
albo osobę niespokrewnioną, pozostającą w faktycznym związku oraz wspólnie zamieszkującą
i gospodarującą.
”
;
6)
po rozdziale 4 dodaje się rozdziały 4a-4e w brzmieniu:
„
Rozdział 4a
Ocena prawdopodobieństwa ponownego popełnienia przestępstwa przeciwko wolności seksualnej i obyczajności na szkodę małoletniego
Art. 22a.
1.
W sprawach o przestępstwa z art. 197-200b i art. 202 Kodeksu karnego popełnione na szkodę małoletniego sąd, a w postępowaniu przygotowawczym prokurator,
zasięga opinii dwóch biegłych psychiatrów i biegłego seksuologa lub biegłego psychoseksuologa
w celu ustalenia stopnia prawdopodobieństwa ponownego popełnienia przez sprawcę przestępstwa
przeciwko wolności seksualnej i obyczajności popełnionego na szkodę małoletniego,
wskazania, jakie działania muszą być podjęte w celu zmniejszenia prawdopodobieństwa
ponownego popełnienia tego rodzaju przestępstwa, a także ustalenia, czy sprawca wymaga
terapii lub innych indywidualnych oddziaływań, a jeśli tak, określenia ich charakteru.
2.
Ustalenia stopnia prawdopodobieństwa ponownego popełnienia przestępstwa, o którym
mowa w ust. 1, dokonuje się także w sprawie o przestępstwo z art. 148 Kodeksu karnego popełnione na szkodę małoletniego, jeżeli pozostaje ono w zbiegu z przestępstwem
przeciwko wolności seksualnej i obyczajności popełnionym na szkodę małoletniego.
Rozdział 4b
Standardy ochrony małoletnich
Art. 22b.
Obowiązek wprowadzenia standardów ochrony małoletnich, zwanych dalej „standardami”,
ma każdy:
1)
organ zarządzający jednostką systemu oświaty, o której mowa w art. 2 pkt 1-8 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe , oraz inną placówką oświatową, opiekuńczą, wychowawczą, resocjalizacyjną, religijną,
artystyczną, medyczną, rekreacyjną, sportową lub związaną z rozwijaniem zainteresowań,
do której uczęszczają albo w której przebywają lub mogą przebywać małoletni;
2)
organizator działalności oświatowej, opiekuńczej, wychowawczej, resocjalizacyjnej,
religijnej, artystycznej, medycznej, rekreacyjnej, sportowej lub związanej z rozwijaniem
zainteresowań przez małoletnich.
Art. 22c.
1.
W standardach, w sposób dostosowany do charakteru i rodzaju placówki lub działalności,
określa się w szczególności:
1)
zasady zapewniające bezpieczne relacje między małoletnim a personelem placówki lub
organizatora, a w szczególności zachowania niedozwolone wobec małoletnich;
2)
zasady i procedurę podejmowania interwencji w sytuacji podejrzenia krzywdzenia lub
posiadania informacji o krzywdzeniu małoletniego;
3)
procedury i osoby odpowiedzialne za składanie zawiadomień o podejrzeniu popełnienia
przestępstwa na szkodę małoletniego, zawiadamianie sądu opiekuńczego oraz w przypadku
instytucji, które posiadają takie uprawnienia, osoby odpowiedzialne za wszczynanie
procedury „Niebieskie Karty”;
4)
zasady przeglądu i aktualizacji standardów;
5)
zakres kompetencji osoby odpowiedzialnej za przygotowanie personelu placówki lub organizatora
do stosowania standardów, zasady przygotowania tego personelu do ich stosowania oraz
sposób dokumentowania tej czynności;
6)
zasady i sposób udostępniania rodzicom albo opiekunom prawnym lub faktycznym oraz
małoletnim standardów do zaznajomienia się z nimi i ich stosowania;
7)
osoby odpowiedzialne za przyjmowanie zgłoszeń o zdarzeniach zagrażających małoletniemu
i udzielenie mu wsparcia;
8)
sposób dokumentowania i zasady przechowywania ujawnionych lub zgłoszonych incydentów
lub zdarzeń zagrażających dobru małoletniego.
2.
W standardach wprowadzanych w placówce lub miejscu prowadzonej działalności, o których
mowa w art. 22b, należy określić także:
1)
wymogi dotyczące bezpiecznych relacji między małoletnimi, a w szczególności zachowania
niedozwolone;
2)
zasady korzystania z urządzeń elektronicznych z dostępem do sieci Internet;
3)
procedury ochrony dzieci przed treściami szkodliwymi i zagrożeniami w sieci Internet
oraz utrwalonymi w innej formie;
4)
zasady ustalania planu wsparcia małoletniego po ujawnieniu krzywdzenia.
3.
Obowiązek wprowadzenia standardów mają także podmioty świadczące usługi hotelarskie
oraz turystyczne, a także prowadzące inne miejsca zakwaterowania zbiorowego, w zakresie
niezbędnym do zapewnienia ochrony małoletnich. Standardy, w sposób dostosowany do
charakteru i rodzaju prowadzonych usług, określają w szczególności:
1)
zasady zapewniające bezpieczne relacje między personelem podmiotu a małoletnim, a
w szczególności zachowania niedozwolone wobec małoletnich;
2)
zasady i procedury identyfikacji małoletniego przebywającego w obiekcie hotelarskim
i jego relacji w stosunku do osoby dorosłej, z którą przebywa w tym obiekcie;
3)
zasady i procedury reagowania w przypadku uzasadnionego przypuszczenia, że dobro małoletniego
znajdującego się na terenie obiektu hotelarskiego lub korzystającego z usług turystycznych
jest zagrożone;
4)
procedury i osoby odpowiedzialne za składanie zawiadomień o podejrzeniu popełnienia
przestępstwa na szkodę małoletniego oraz zawiadamianie sądu opiekuńczego;
5)
zakres kompetencji osoby odpowiedzialnej za przygotowanie personelu podmiotu do stosowania
standardów, zasady przygotowania tego personelu do ich stosowania oraz sposób dokumentowania
tej czynności.
4.
W standardach uwzględnia się sytuację dzieci niepełnosprawnych oraz dzieci ze specjalnymi
potrzebami edukacyjnymi.
5.
Standardy sporządza się, mając na względzie konieczność ich zrozumienia przez osoby
małoletnie.
6.
Podmioty, o których mowa w art. 22b oraz w ust. 3, mają obowiązek co najmniej raz
na dwa lata dokonywać oceny standardów w celu zapewnienia ich dostosowania do aktualnych
potrzeb oraz zgodności z obowiązującymi przepisami. Wnioski z przeprowadzonej oceny
należy pisemnie udokumentować.
7.
Podmioty, o których mowa w art. 22b oraz w ust. 3, udostępniają standardy na swojej
stronie internetowej oraz wywieszają w widocznym miejscu w swoim lokalu, w wersji
zupełnej oraz skróconej, przeznaczonej dla małoletnich. Wersja skrócona zawiera informacje
istotne dla małoletnich.
Rozdział 4c
Analiza zdarzeń, na skutek których małoletni poniósł śmierć lub doznał ciężkiego uszczerbku na zdrowiu
Art. 22d.
1.
Jeżeli skutkiem zdarzenia, co do którego zachodzi uzasadnione przypuszczenie lub zostało
stwierdzone, że stanowi umyślny czyn zabroniony określony w Kodeksie karnym, popełniony przez rodzica albo opiekuna prawnego lub faktycznego, jest śmierć lub
ciężki uszczerbek na zdrowiu małoletniego, zdarzenie może zostać poddane analizie,
zwanej dalej „analizą określonego zdarzenia”, której celem jest ocena funkcjonowania
ochrony małoletnich przed krzywdzeniem oraz określenie działań usprawniających to
funkcjonowanie i umożliwiających zapobieganie podobnym zdarzeniom.
2.
Analiza określonego zdarzenia jest prowadzona niezależnie i odrębnie od postępowania
karnego, którego celem jest ustalenie winy i odpowiedzialności za popełnienie czynu
zabronionego, o którym mowa w ust. 1. W toku analizy określonego zdarzenia nie ustala
się winy i odpowiedzialności osób za popełnienie innego czynu zabronionego niż wskazany
w ust. 1, lub przewinienia dyscyplinarnego związanego z okolicznościami analizowanego
zdarzenia, ani odpowiedzialności instytucji lub innych organów.
3.
W toku analizy określonego zdarzenia, którą sporządza się w formie raportu, dokonuje
się w szczególności:
1)
wskazania okoliczności śmierci małoletniego lub doznania przez niego ciężkiego uszczerbku
na zdrowiu;
2)
ustalenia sytuacji małoletniego zanim doszło do jego śmierci lub doznania przez niego
ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, w tym jego sytuacji opiekuńczo-wychowawczej;
3)
ustalenia charakteru i rodzaju działań instytucji państwowych i samorządowych lub
innych organów, instytucji i placówek, zwanych dalej „właściwymi organami lub instytucjami”,
podejmowanych wobec:
a)
małoletniego,
b)
rodzeństwa małoletniego,
c)
rodzica małoletniego albo jego opiekuna prawnego lub faktycznego lub innych osób,
które mogły mieć wpływ na sytuację małoletniego
- zanim doszło do śmierci małoletniego lub doznania przez niego ciężkiego uszczerbku
na zdrowiu;
4)
wskazania podstawy prawnej działań właściwych organów lub instytucji;
5)
analizy działań właściwych organów lub instytucji, w szczególności w zakresie sposobu
faktycznego realizowania przyznanych uprawnień i wykonywania ciążących na nich obowiązków
oraz reagowania na zagrożenie życia lub zdrowia małoletniego;
6)
ustalenia, czy występują uchybienia w zakresie ochrony małoletnich utrudniające ujawnianie
i prawidłowe reagowanie na przypadki krzywdzenia małoletnich;
7)
opracowania wniosków końcowych i sformułowania zaleceń dla właściwych organów lub
instytucji mających na celu poprawę ochrony małoletnich przed krzywdzeniem.
Art. 22e.
1.
Przy Ministrze Sprawiedliwości działa Zespół do spraw analizy zdarzeń, na skutek których
małoletni poniósł śmierć lub doznał ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, zwany dalej „Zespołem
do spraw analizy zdarzeń”, jako organ pomocniczy Ministra Sprawiedliwości, którego
zadaniem jest analizowanie zdarzeń, o których mowa w art. 22d ust. 1.
2.
Członków Zespołu do spraw analizy zdarzeń powołuje Minister Sprawiedliwości.
3.
Kadencja Zespołu do spraw analizy zdarzeń trwa cztery lata.
4.
W skład Zespołu do spraw analizy zdarzeń wchodzi siedmiu stałych ekspertów: po jednym
z dziedziny prawa, pediatrii, psychologii, psychiatrii, pedagogiki, socjologii oraz
pracy socjalnej albo resocjalizacji. Pracami Zespołu do spraw analizy zdarzeń kieruje
przewodniczący wybierany większością głosów w obecności co najmniej pięciu stałych
ekspertów.
5.
Przewodniczący Zespołu do spraw analizy zdarzeń powołuje grupę ekspertów do przeprowadzenia
analizy określonego zdarzenia, zwaną dalej „grupą ekspertów”. W skład grupy ekspertów
wchodzi co najmniej dwóch stałych ekspertów. W skład grupy ekspertów mogą wchodzić
również eksperci, o których mowa w ust. 6 i 7.
6.
Minister Sprawiedliwości, na wniosek przewodniczącego Zespołu do spraw analizy zdarzeń,
może powołać w skład grupy ekspertów, ekspertów spośród osób działających na rzecz
ochrony małoletnich przed krzywdzeniem na terenie województwa, w którym doszło do
analizowanego zdarzenia lub będącego miejscem zamieszkania małoletniego. Ekspert wchodzi
w skład grupy ekspertów od dnia powołania do dnia przyjęcia raportu z analizy określonego
zdarzenia, do przeprowadzenia której został powołany.
7.
Minister Sprawiedliwości, na wniosek przewodniczącego Zespołu do spraw analizy zdarzeń,
może powołać w skład grupy ekspertów, ekspertów z dziedziny wskazanej w ust. 2 lub
innej dziedziny, o ile jest to niezbędne do przeprowadzenia analizy określonego zdarzenia.
Ekspert wchodzi w skład grupy ekspertów od dnia powołania do dnia przyjęcia raportu
z analizy określonego zdarzenia, do przeprowadzenia której został powołany.
8.
Ekspertom, o których mowa w ust. 4, 6 i 7, przysługuje wynagrodzenie za pracę związaną
z prowadzeniem analizy określonego zdarzenia i przygotowaniem raportu oraz zwrot kosztów
podróży i noclegów na zasadach określonych w przepisach dotyczących wysokości oraz
warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi z tytułu podróży służbowej
na obszarze kraju.
9.
Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia:
1)
tryb wyłaniania ekspertów, o których mowa w ust. 4, 6 i 7, mając na uwadze konieczność
wyłonienia ekspertów o odpowiednich wiedzy i doświadczeniu, niezbędnych do prawidłowego
przeprowadzania analiz określonego zdarzenia;
2)
wysokość przysługującego wynagrodzenia ekspertom, o których mowa w ust. 4, 6 i 7,
za pracę nad analizą określonego zdarzenia i przygotowanie raportu z tej analizy,
biorąc pod uwagę nakład pracy związany z analizą określonego zdarzenia;
3)
warunki i tryb zwrotu kosztów podróży i noclegów przysługujących ekspertom, o których
mowa w ust. 4, 6 i 7, w związku z poniesieniem tych kosztów w ramach pracy nad analizą
określonego zdarzenia lub udziałem w posiedzeniu oraz sposób obliczania wysokości
albo maksymalną kwotę tego zwrotu, mając na uwadze potrzebę zapewnienia racjonalności
ponoszonych kosztów podróży i noclegów.
Art. 22f.
1.
Eksperci, o których mowa w art. 22e ust. 4, 6 i 7, w toku prowadzonej analizy określonego
zdarzenia zachowują niezależność od Ministra Sprawiedliwości oraz innych organów lub
instytucji. Eksperci są obowiązani:
1)
osobiście wykonywać powierzone im zadania i czynności w toku prowadzonej analizy określonego
zdarzenia;
2)
zachować w tajemnicy informacje uzyskane w toku prowadzonej analizy określonego zdarzenia,
z wyjątkiem wiarygodnych informacji o przestępstwach, o których mowa w art. 240 § 1 Kodeksu karnego;
3)
zachować bezstronność i obiektywizm przy podejmowaniu wszystkich decyzji i formułowaniu
wniosków.
2.
W skład grupy ekspertów nie może zostać powołana osoba:
1)
jeżeli analizowane zdarzenie dotyczy jej praw lub obowiązków albo praw lub obowiązków
jej małżonka lub osoby pozostającej z nią we wspólnym pożyciu, krewnych i powinowatych
do drugiego stopnia albo osób związanych z nią z tytułu przysposobienia, opieki lub
kurateli, w tym również po ustaniu małżeństwa, wspólnego pożycia, przysposobienia,
opieki lub kurateli;
2)
która jest lub była świadkiem, biegłym lub przedstawicielem jednej ze stron w postępowaniu
prowadzonym w związku z analizą określonego zdarzenia albo której przedstawicielem
w tym postępowaniu jest jedna z osób wymienionych w pkt 1;
3)
jeżeli istnieją inne niż w pkt 1 i 2 uzasadnione wątpliwości co do jej bezstronności.
3.
Przed przystąpieniem do analizy określonego zdarzenia ekspert wchodzący w skład grupy
ekspertów składa oświadczenie, że nie zachodzą w stosunku do niego okoliczności, o
których mowa w ust. 2. Oświadczenie składa się pod rygorem odpowiedzialności karnej
za złożenie fałszywego oświadczenia. Składający oświadczenie jest obowiązany do zawarcia
w nim klauzuli następującej treści: „Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie
fałszywego oświadczenia”. Klauzula ta zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności
karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.
4.
Jeżeli okoliczności, o których mowa w ust. 2, wystąpiły w toku prowadzonej analizy
określonego zdarzenia, ekspert, w stosunku do którego okoliczności te zachodzą, niezwłocznie
wyłącza się od prowadzenia analizy określonego zdarzenia i zawiadamia o tym przewodniczącego
Zespołu do spraw analizy zdarzeń. Jeżeli okoliczności te zostały ujawnione przez inne
osoby, o wyłączeniu eksperta od prowadzenia analizy decyduje Zespół do spraw analizy
zdarzeń uchwałą podjętą na posiedzeniu większością głosów w obecności co najmniej
pięciu stałych ekspertów. W głosowaniu nie bierze udziału ekspert, w stosunku do którego
zachodzą okoliczności, o których mowa w ust. 2.
5.
Jeżeli okoliczności, o których mowa w ust. 2, zachodzą w stosunku do przewodniczącego
Zespołu do spraw analizy zdarzeń, wyłącza się on od prowadzenia analizy określonego
zdarzenia i zawiadamia o tym Ministra Sprawiedliwości. Przepisy ust. 4 zdanie drugie
i trzecie stosuje się odpowiednio. Minister Sprawiedliwości wyznacza jednego ze stałych
ekspertów w celu zwołania posiedzenia w przedmiocie wyłączenia przewodniczącego Zespołu
do spraw analizy zdarzeń od prowadzenia analizy określonego zdarzenia i przewodniczenia
temu posiedzeniu.
Art. 22g.
1.
Ekspertem, o którym mowa w art. 22e ust. 4, może być osoba, która:
1)
posiada wykształcenie wyższe w jednej z dziedzin, o których mowa w art. 22e ust. 4;
2)
posiada co najmniej 4-letnie doświadczenie w pracy związanej z ochroną małoletnich
przed krzywdzeniem, przeciwdziałaniem przemocy lub pomocą osobom pokrzywdzonym;
3)
korzysta z pełni praw publicznych;
4)
ma pełną zdolność do czynności prawnych;
5)
nie była prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe.
2.
Ekspertem, o którym mowa w art. 22e ust. 6, może być osoba, która:
1)
posiada co najmniej wykształcenie średnie;
2)
ma co najmniej 4-letnie doświadczenie w pracy związanej z ochroną małoletnich przed
krzywdzeniem, przeciwdziałaniem przemocy lub pomocą osobom pokrzywdzonym, szczególnie
przydatne dla prowadzonej analizy określonego zdarzenia;
3)
korzysta z pełni praw publicznych;
4)
ma pełną zdolność do czynności prawnych;
5)
nie była prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe.
3.
Ekspertem, o którym mowa w art. 22e ust. 7, może być osoba, która:
1)
posiada wykształcenie wyższe w dziedzinie niezbędnej do przeprowadzenia analizy określonego
zdarzenia;
2)
posiada co najmniej 4-letnie doświadczenie w pracy związanej z ochroną małoletnich
przed krzywdzeniem, przeciwdziałaniem przemocy lub pomocą osobom pokrzywdzonym, szczególnie
przydatne dla prowadzonej analizy określonego zdarzenia;
3)
korzysta z pełni praw publicznych;
4)
ma pełną zdolność do czynności prawnych;
5)
nie była prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe.
Art. 22h.
1.
Mandat eksperta, o którym mowa w art. 22e ust. 4, wygasa przed upływem kadencji w
przypadku:
1)
jego śmierci;
2)
złożenia pisemnej rezygnacji;
3)
odwołania przez Ministra Sprawiedliwości z powodu:
a)
trwałej niezdolności do pełnienia obowiązków członka Zespołu do spraw analizy zdarzeń
wywołanej chorobą,
b)
naruszenia obowiązków, w szczególności dotyczących osobistego wykonywania powierzonych
mu czynności oraz zachowania w tajemnicy informacji uzyskanych przy ich wykonywaniu;
4)
prawomocnego skazania za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe.
2.
Mandat eksperta, o którym mowa w art. 22e ust. 6 lub 7, wygasa przed przyjęciem raportu
z analizy określonego zdarzenia w przypadku:
1)
jego śmierci;
2)
złożenia pisemnej rezygnacji;
3)
odwołania przez Ministra Sprawiedliwości z powodu:
a)
trwałej niezdolności do pełnienia obowiązków w zakresie prowadzenia analizy określonego
zdarzenia,
b)
naruszenia obowiązków, w szczególności dotyczących osobistego wykonywania powierzonych
mu czynności oraz zachowania w tajemnicy informacji uzyskanych przy ich wykonywaniu;
4)
prawomocnego skazania za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe.
Art. 22i.
1.
Instytucje państwowe i samorządowe, które w związku ze swoją działalnością dowiedziały
się o zdarzeniu, o którym mowa w art. 22d ust. 1, mają obowiązek niezwłocznie zawiadomić
o tym przewodniczącego Zespołu do spraw analizy zdarzeń.
2.
Decyzję o przeprowadzeniu analizy określonego zdarzenia Zespół do spraw analizy zdarzeń
podejmuje, w drodze uchwały, z własnej inicjatywy lub po zawiadomieniu, o którym mowa
w ust. 1.
Art. 22j.
1.
Grupa ekspertów na potrzeby prowadzonej analizy określonego zdarzenia może:
1)
przeprowadzać wysłuchania osób pełnoletnich w celu ustalenia okoliczności istotnych
dla analizy określonego zdarzenia;
2)
występować z wnioskami o udzielenie informacji oraz udostępnienie akt, dokumentów,
zapisów z monitoringu lub innych danych, albo ich kopii, w celu zapoznania się z nimi.
2.
Przewodniczący Zespołu do spraw analizy zdarzeń kieruje wniosek, o którym mowa w ust.
1 pkt 2, wskazując dane ekspertów wchodzących w skład grupy ekspertów, upoważnionych
do zapoznania się z informacjami, aktami, dokumentami, zapisami z monitoringu lub
innymi danymi, albo ich kopiami. Wniosek może zostać skierowany do:
1)
Policji w celu szczegółowego ustalenia, czy w miejscu zamieszkania lub pobytu małoletniego
lub z uwagi na małoletniego, jego rodzeństwo, rodzica albo opiekuna prawnego lub faktycznego
podejmowano czynności interwencyjne lub czynności innego rodzaju, w tym wszczynano
procedurę „Niebieskie Karty” lub stosowano środki, o których mowa w art. 15a-15 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji , dat tych czynności, dokonanych w ich trakcie ustaleń, sposobu ich zakończenia oraz
podejmowanych w ich następstwie działań;
2)
Żandarmerii Wojskowej w celu szczegółowego ustalenia, czy w miejscu zamieszkania lub
pobytu małoletniego lub z uwagi na małoletniego, jego rodzeństwo, rodzica albo opiekuna
prawnego lub faktycznego podejmowano czynności interwencyjne lub czynności innego
rodzaju, w tym wszczynano procedurę „Niebieskie Karty” lub stosowano środki, o których
mowa w art. 18-18aa ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. o Żandarmerii Wojskowej i wojskowych
organach porządkowych , dat tych czynności, dokonanych w ich trakcie ustaleń, sposobu ich zakończenia oraz
podejmowanych w ich następstwie działań;
3)
jednostek organizacyjnych pomocy społecznej w celu szczegółowego ustalenia:
a)
czy małoletni, jego rodzeństwo, rodzic albo opiekun prawny lub faktyczny byli objęci
oddziaływaniami pomocy społecznej oraz rodzaju udzielanego wsparcia,
b)
dat, rodzaju i przebiegu czynności podejmowanych wobec małoletniego, jego rodzeństwa,
rodzica albo opiekuna prawnego lub faktycznego, dokonanych w ich trakcie ustaleń,
w tym dotyczących sytuacji osobistej, potrzeb, stanu zdrowia małoletniego, postawy
jego rodzica albo opiekuna prawnego lub faktycznego, w zakresie ujawnionego albo podejrzewanego
krzywdzenia małoletniego, oraz podejmowanych w ich następstwie działań;
4)
zespołów interdyscyplinarnych realizujących działania określone w gminnym programie
przeciwdziałania przemocy domowej oraz ochrony osób doznających przemocy domowej w
celu szczegółowego ustalenia:
a)
czy w miejscu zamieszkania lub pobytu małoletniego lub z uwagi na małoletniego, jego
rodzeństwo, rodzica albo opiekuna prawnego lub faktycznego podejmowano czynności interwencyjne
lub czynności innego rodzaju, w tym wszczynano procedurę „Niebieskie Karty”, dat tych
czynności, dokonanych w ich trakcie ustaleń, sposobu ich zakończenia oraz podejmowanych
w ich następstwie działań,
b)
czy kierowano rodzeństwo małoletniego, jego rodzica albo opiekuna prawnego lub faktycznego
do uczestnictwa w programie korekcyjno-edukacyjnym dla osób stosujących przemoc domową
lub programie psychologiczno-terapeutycznym dla osób stosujących przemoc domową;
5)
jednostek organizacyjnych wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej w celu szczegółowego
ustalenia:
a)
czy małoletni, jego rodzeństwo, rodzic albo opiekun prawny lub faktyczny byli objęci
oddziaływaniami tych jednostek oraz rodzaju udzielanego wsparcia,
b)
dat, rodzaju i przebiegu czynności podejmowanych wobec małoletniego, jego rodzeństwa,
rodzica albo opiekuna prawnego lub faktycznego, dokonanych w ich trakcie ustaleń,
w tym dotyczących sytuacji osobistej, potrzeb, stanu zdrowia małoletniego, postawy
jego rodzica albo opiekuna prawnego lub faktycznego, w zakresie ujawnionego albo podejrzewanego
krzywdzenia małoletniego, oraz podejmowanych w ich następstwie działań;
6)
żłobków, klubów dziecięcych, przedszkoli, szkół i innych placówek oświatowych, placówek
opiekuńczych i wychowawczych, poradni psychologiczno-pedagogicznych, młodzieżowych
ośrodków wychowawczych, młodzieżowych ośrodków socjoterapii, specjalnych ośrodków
szkolno-wychowawczych, okręgowych ośrodków wychowawczych, ośrodków kuratorskich, organizacji
społecznych, organizacji pozarządowych, zakładów poprawczych, schronisk dla nieletnich
lub ośrodków dla cudzoziemców, do których uczęszcza albo uczęszczał bądź przebywa
albo przebywał małoletni w celu szczegółowego ustalenia:
a)
sytuacji osobistej małoletniego i jego rodzeństwa, potrzeb, stanu zdrowia oraz relacji
z innymi małoletnimi w okresie będącym przedmiotem analizy określonego zdarzenia,
b)
sytuacji osobistej, stanu zdrowia oraz postawy rodzica albo opiekuna prawnego lub
faktycznego małoletniego w okresie będącym przedmiotem analizy określonego zdarzenia,
c)
czy z uwagi na małoletniego, jego rodzeństwo, rodzica albo opiekuna prawnego lub faktycznego
podejmowano czynności interwencyjne lub czynności innego rodzaju, w tym wszczynano
procedurę „Niebieskie Karty”, dat tych czynności, dokonanych w ich trakcie ustaleń,
sposobu ich zakończenia oraz podejmowanych w ich następstwie działań,
d)
rodzaju pomocy udzielanej małoletniemu lub jego rodzeństwu oraz innych podejmowanych
działań;
7)
publicznych oraz niepublicznych podmiotów wykonujących działalność leczniczą w celu
szczegółowego ustalenia:
a)
sytuacji osobistej małoletniego i jego rodzeństwa, potrzeb, stanu zdrowia oraz relacji
z innymi małoletnimi w okresie będącym przedmiotem analizy określonego zdarzenia,
b)
czy małoletniemu lub jego rodzeństwu były udzielane świadczenia zdrowotne oraz rodzaju
tych świadczeń,
c)
czy podczas udzielania świadczenia zdrowotnego u małoletniego lub jego rodzeństwa
ujawniono obrażenia ciała, stwierdzono zaburzenia emocjonalne lub inne okoliczności
świadczące o krzywdzeniu małoletniego lub jego rodzeństwa,
d)
sytuacji osobistej, stanu zdrowia oraz postawy rodzica albo opiekuna prawnego lub
faktycznego małoletniego w okresie będącym przedmiotem analizy określonego zdarzenia,
e)
czy z uwagi na małoletniego, jego rodzeństwo, rodzica albo opiekuna prawnego lub faktycznego
podejmowano czynności interwencyjne lub czynności innego rodzaju, w tym wszczynano
procedurę „Niebieskie Karty”, dat tych czynności, dokonanych w ich trakcie ustaleń,
sposobu ich zakończenia oraz podejmowanych w ich następstwie działań,
f)
rodzaju pomocy udzielanej małoletniemu lub jego rodzeństwu oraz innych podejmowanych
działań;
8)
prezesów właściwych sądów w celu szczegółowego ustalenia, czy:
a)
sąd orzekał w sprawach opiekuńczych dotyczących małoletniego lub jego rodzeństwa,
przebiegu postępowania opiekuńczego, dokonanych w tym postępowaniu ustaleniach oraz
treści wydanych orzeczeń,
b)
sąd orzekał w sprawach, o których mowa w art. 11a-11ab ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu przemocy domowej , sprawach o przymusowe leczenie odwykowe, o których mowa w art. 26 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu
alkoholizmowi , lub sprawach, o których mowa w art. 25 ustawy z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego , dotyczących rodzica albo opiekuna prawnego lub faktycznego małoletniego oraz przebiegu
postępowań w tych sprawach, dokonanych w tych postępowaniach ustaleniach oraz treści
wydanych orzeczeń,
c)
sąd orzekał przeciwko rodzicowi albo opiekunowi prawnemu lub faktycznemu małoletniego
w sprawach o przestępstwa określone w rozdziale XIX, XXIII, XXV, XXVI i XXXV oraz art. 217 Kodeksu karnego, a także w sprawach o przestępstwa określone w ustawie z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, oraz przebiegu postępowań w tych sprawach, dokonanych w tych postępowaniach ustaleniach
oraz treści wydanych orzeczeń,
d)
w miejscu zamieszkania lub pobytu małoletniego odbywały się wizyty kuratora sądowego,
przebiegu tych wizyt i ustaleń dokonanych na potrzeby sprawozdania kuratora sądowego,
treści tych sprawozdań i podejmowanych działań przez kuratora sądowego lub sąd;
9)
kierowników właściwych jednostek organizacyjnych prokuratury w celu szczegółowego
ustalenia, czy podejmowano czynności w związku z podejrzeniem popełnienia przez rodzica
albo opiekuna prawnego lub faktycznego małoletniego przestępstwa określonego w rozdziale XIX, XXIII, XXV, XXVI i XXXV oraz art. 217 Kodeksu karnego, a także przestępstwa określonego w ustawie z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, czy prowadzono postępowania przygotowawcze w tych sprawach, dokonanych w tych postępowaniach
ustaleniach i sposobie ich zakończenia.
3.
Podmioty, o których mowa w ust. 2, w terminie 30 dni od dnia doręczenia wniosku, o
którym mowa w ust. 1 pkt 2, udzielają informacji, udostępniają akta, dokumenty, zapisy
z monitoringu lub inne dane, albo ich kopie, w celu zapoznania się z nimi przez ekspertów
wchodzących w skład grupy ekspertów, chyba że udzielenie informacji, udostępnienie
akt, dokumentów, zapisów z monitoringu lub innych danych, albo ich kopii, jest wyłączone
lub ograniczone na podstawie przepisów odrębnych.
4.
Minister Sprawiedliwości, na wniosek przewodniczącego Zespołu do spraw analizy zdarzeń,
może zwrócić się do prokuratora prowadzącego lub nadzorującego postępowanie przygotowawcze
lub prezesa sądu, w którym prowadzone jest postępowanie w sprawie zdarzenia, o którym
mowa w art. 22d ust. 1, o udzielenie informacji o toczącym się postępowaniu przygotowawczym
lub sądowym, o umożliwienie wglądu do akt postępowania przygotowawczego lub sądowego,
a także o przekazanie niezbędnych dokumentów z tych akt albo ich kopii. Prokurator
prowadzący lub nadzorujący postępowanie przygotowawcze lub prezes sądu udziela informacji,
umożliwia wgląd do akt, a także przekazuje dokumenty albo ich kopie, jeżeli nie zachodzi
potrzeba zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania przygotowawczego lub sądowego.
5.
Minister Sprawiedliwości, na wniosek przewodniczącego Zespołu do spraw analizy zdarzeń,
może zwrócić się do Biura Informacyjnego Krajowego Rejestru Karnego o przekazanie
danych z Krajowego Rejestru Karnego dotyczących rodzica albo opiekuna prawnego lub
faktycznego małoletniego, o którym mowa w art. 22d ust. 1.
6.
W zakresie niezbędnym dla realizacji uprawnień, o których mowa w ust. 1, 2 i 4, członkowie
grupy ekspertów mają prawo zapoznania się z informacjami stanowiącymi tajemnicę zawodową:
1)
lekarza i lekarza dentysty, o której mowa w art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty ;
2)
osoby wykonującej zawód medyczny, o której mowa w art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw
Pacjenta ;
3)
pielęgniarki i położnej, o której mowa w art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 15 lipca 2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej ;
4)
osoby wykonującej czynności wynikające z ustawy z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego, o której mowa w art. 50 ust. 1 tej ustawy;
5)
psychologa, o której mowa w art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 8 czerwca 2001 r. o zawodzie psychologa i samorządzie
zawodowym psychologów ;
6)
pracownika socjalnego, o której mowa w art. 119 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej ;
7)
pracownika okręgowego ośrodka wychowawczego, zakładu poprawczego lub schroniska dla
nieletnich, o której mowa w art. 335 pkt 4 ustawy z dnia 9 czerwca 2022 r. o wspieraniu i resocjalizacji nieletnich .
Art. 22k.
1.
Prawo udziału w wysłuchaniu mają wyłącznie członkowie grupy ekspertów, chyba że porozumienie
się z osobą wysłuchiwaną wymaga obecności tłumacza języka obcego, polskiego języka
migowego (PJM), systemu językowo-migowego (SJM), sposobu komunikowania się osób głuchoniewidomych
(SKOGN) albo specjalisty metody komunikacji wspomagającej lub alternatywnej, którą
posługuje się osoba wysłuchiwana. Z wysłuchania sporządza się protokół, który podpisują
członkowie grupy ekspertów biorący udział w wysłuchaniu i osoba wysłuchiwana.
2.
Członkowie grupy ekspertów biorący udział w wysłuchaniu są obowiązani do zachowania
w tajemnicy wszelkich informacji, które uzyskali w toku wysłuchania.
3.
Wezwanie w celu wysłuchania doręcza się za pośrednictwem operatora pocztowego w rozumieniu
ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe . W sprawach niecierpiących zwłoki można dokonać wezwania za pomocą telefaksu, telefonicznie
albo za pośrednictwem poczty elektronicznej.
4.
Sposób wezwania należy udokumentować, dołączając do dokumentacji z analizy określonego
zdarzenia notatkę lub potwierdzenie transmisji danych.
5.
Jeżeli osoba wezwana nie może stawić się z powodu choroby lub innej niedającej się
usunąć przeszkody, członkowie grupy ekspertów mogą wysłuchać tę osobę w miejscu jej
pobytu albo za pomocą urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie tej czynności
na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. W takim przypadku
protokół z wysłuchania podpisują członkowie grupy ekspertów biorący udział w wysłuchaniu,
a nośnik z nagraniem wysłuchania stanowi załącznik do protokołu.
6.
Nie wolno wzywać w celu wysłuchania:
1)
obrońcy albo adwokata lub radcy prawnego działającego na podstawie art. 245 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego co do faktów, o których dowiedział się, udzielając porady prawnej lub prowadząc sprawę;
2)
duchownego co do faktów, o których dowiedział się przy spowiedzi;
3)
mediatora co do faktów, o których dowiedział się od oskarżonego lub pokrzywdzonego,
prowadząc postępowanie mediacyjne, z wyłączeniem informacji o przestępstwach, o których
mowa w art. 240 § 1 Kodeksu karnego;
4)
sędziego w zakresie informacji objętych tajemnicą, o której mowa w art. 85 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych ;
5)
prokuratora w zakresie informacji objętych tajemnicą, o której mowa w art. 102 ustawy z dnia 28 stycznia 2016 r. - Prawo o prokuraturze ;
6)
osób, o których mowa w art. 180 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego.
Art. 22l.
1.
Dokumentacja z analizy określonego zdarzenia obejmuje w szczególności protokoły z
wysłuchań, notatki służbowe oraz inne dokumenty dotyczące czynności podejmowanych
przez grupę ekspertów podczas przeprowadzania analizy określonego zdarzenia, projekt
raportu z analizy określonego zdarzenia, zastrzeżenia i dokumenty związane z rozpatrywaniem
zastrzeżeń oraz raport z analizy określonego zdarzenia.
2.
Do dokumentacji z analizy określonego zdarzenia dostęp mają wyłącznie członkowie grupy
ekspertów.
3.
Dokumentacji z analizy określonego zdarzenia nie udostępnia się organom prowadzącym
postępowanie karne, którego celem jest ustalenie odpowiedzialności za popełnienie
czynu zabronionego, o którym mowa w art. 22d ust. 1, ani innym organom prowadzącym
postępowanie, którego celem jest ustalenie odpowiedzialności za popełnienie innego
czynu zabronionego niż wskazany w art. 22d ust. 1, lub przewinienia dyscyplinarnego
związanego z okolicznościami analizowanego zdarzenia.
4.
Dokumentacja z analizy określonego zdarzenia stanowi tajemnicę prawnie chronioną.
Art. 22m.
1.
Raport z analizy określonego zdarzenia należy sporządzić w terminie trzech miesięcy
od dnia ukończenia analizy określonego zdarzenia.
2.
Raport z analizy określonego zdarzenia zawiera elementy, o których mowa w art. 22d
ust. 3, wskazania organizacyjne i systemowe w zakresie ochrony małoletnich przed krzywdzeniem,
a także, w miarę potrzeby, propozycje wydania lub zmiany określonych aktów normatywnych.
3.
Przewodniczący Zespołu do spraw analizy zdarzeń doręcza projekt raportu z analizy
określonego zdarzenia w zakresie wniosków końcowych oraz zaleceń właściwym organom
lub instytucjom, które w terminie 30 dni od dnia doręczenia tego projektu mogą zgłosić
zastrzeżenia.
4.
W przypadku nieuwzględnienia zastrzeżeń zamieszcza się je w raporcie z analizy określonego
zdarzenia wraz z wyjaśnieniem grupy ekspertów co do przyczyn ich nieuwzględnienia.
5.
Przewodniczący Zespołu do spraw analizy zdarzeń doręcza raport z analizy określonego
zdarzenia w zakresie wniosków końcowych oraz zaleceń właściwym organom lub instytucjom.
Właściwe organy lub instytucje w terminie trzech miesięcy od dnia doręczenia raportu
z analizy określonego zdarzenia informują przewodniczącego Zespołu do spraw analizy
zdarzeń o sposobie realizacji zaleceń.
6.
Na stronie internetowej urzędu obsługującego Ministra Sprawiedliwości umieszcza się
informację o przeprowadzonej analizie określonego zdarzenia, która zawiera zwięzły
opis stanu faktycznego analizowanego zdarzenia oraz wnioski końcowe i zalecenia dla
właściwych organów lub instytucji, z wyłączeniem danych osobowych małoletniego lub
innych osób mających związek ze zdarzeniem, o którym mowa w art. 22d ust. 1, umożliwiających
identyfikację tych osób, miejsce zdarzenia lub siedzibę właściwych organów lub instytucji.
Art. 22n.
1.
Administratorem danych osobowych w zakresie prowadzonych analiz określonego zdarzenia
i sporządzanych raportów z analizy określonego zdarzenia jest przewodniczący Zespołu
do spraw analizy zdarzeń.
2.
Eksperci przetwarzają wszelkie informacje niezbędne do realizacji ich ustawowych zadań,
w tym dane osobowe, o których mowa w art. 9 ust. 1 i art. 10 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679
z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem
danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy
95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) .
3.
Przed przystąpieniem do realizacji ustawowych zadań ekspert składa oświadczenie następującej
treści: „Oświadczam, że zachowam w tajemnicy informacje i dane, które uzyskałem przy
realizacji zadań związanych z prowadzeniem analiz zdarzeń, na skutek których małoletni
poniósł śmierć lub doznał ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, oraz że znane mi są przepisy
o odpowiedzialności karnej za udostępnienie danych osobowych lub umożliwienie do nich
dostępu osobom nieuprawnionym”.
Art. 22o.
1.
Zespół do spraw analizy zdarzeń określa, w drodze uchwały, regulamin swojego działania.
2.
Obsługę finansową, administracyjną i biurową Zespołu do spraw analizy zdarzeń zapewnia
urząd obsługujący Ministra Sprawiedliwości.
Art. 22p.
1.
Przewodniczący Zespołu do spraw analizy zdarzeń sporządza raz na dwa lata, w terminie
do dnia 31 marca roku następującego po okresie sprawozdawczym, sprawozdanie zawierające
w szczególności:
1)
wskazanie działań podejmowanych przez Zespół do spraw analizy zdarzeń, w tym liczbę
przeprowadzonych analiz określonego zdarzenia;
2)
wskazanie najczęstszych problemów, które pojawiały się w trakcie działań właściwych
organów lub instytucji w związku z analizowanymi zdarzeniami, oraz najczęstszych nieprawidłowości
w ich działaniu, wraz ze wskazaniem przyczyn, zakresu i skutków tych nieprawidłowości;
3)
wydane w okresie sprawozdawczym zalecenia dla właściwych organów lub instytucji;
4)
wskazanie działań podejmowanych przez właściwe organy lub instytucje w wyniku realizacji
przekazanych zaleceń;
5)
uwagi o stanie funkcjonowania systemu ochrony małoletnich przed krzywdzeniem oraz
ewentualne propozycje zmian w tym zakresie.
2.
Przepis art. 22m ust. 6 stosuje się odpowiednio.
Art. 22q.
Minister Sprawiedliwości przesyła co dwa lata Sejmowi i Senatowi Rzeczypospolitej
Polskiej, Prezydentowi Rzeczypospolitej Polskiej oraz Prezesowi Rady Ministrów w terminie
do dnia 31 maja roku następującego po okresie sprawozdawczym sprawozdanie, o którym
mowa w art. 22p ust. 1.
Rozdział 4d
Pozostałe szczególne środki ochrony małoletnich przed krzywdzeniem oraz podmioty wskazane do ich realizacji
Art. 22r.
1.
W celu tworzenia warunków skutecznej ochrony małoletnich przed krzywdzeniem Rada Ministrów
przyjmuje:
1)
Krajowy Plan Przeciwdziałania Przemocy na Szkodę Małoletnich,
2)
Krajowy Plan Przeciwdziałania Przestępstwom Przeciwko Wolności Seksualnej i Obyczajności
na Szkodę Małoletnich
- zwane dalej „krajowymi planami”.
2.
Krajowe plany określają w szczególności:
1)
działania w zakresie profilaktyki przemocy oraz przeciwdziałania przestępstwom przeciwko
wolności seksualnej i obyczajności na szkodę małoletnich;
2)
organizację systemu wsparcia materialnego, psychologicznego, medycznego i prawnego
dla pokrzywdzonych małoletnich;
3)
działania w zakresie upowszechniania informacji o możliwościach i formach udzielania
wsparcia osobom pokrzywdzonym i ich rodzinom;
4)
działania w zakresie resocjalizacji i oddziaływania na sprawców;
5)
sposób zaangażowania małoletnich w opracowanie i wdrażanie krajowych planów;
6)
zakres oraz schemat pozyskiwania danych statystycznych o przemocy na szkodę małoletnich
oraz przestępstwach przeciwko wolności seksualnej i obyczajności na szkodę małoletnich.
Art. 22s.
1.
Przy Ministrze Sprawiedliwości działa Zespół do Spraw Ochrony Małoletnich, zwany dalej
„Zespołem”, który jest jego organem opiniodawczo-doradczym.
2.
Minister Sprawiedliwości powołuje i odwołuje Koordynatora Realizacji Działań na rzecz
Ochrony Małoletnich przed Krzywdzeniem w randze sekretarza lub podsekretarza stanu
w urzędzie obsługującym Ministra Sprawiedliwości oraz członków Zespołu.
3.
Kadencja Zespołu trwa cztery lata.
4.
Do zadań Zespołu należy w szczególności:
1)
opracowywanie krajowych planów oraz ocena postępów ich realizacji;
2)
analiza rozwiązań prawnych mających na celu ochronę małoletnich przed krzywdzeniem
oraz inicjowanie zmian przepisów w tym zakresie;
3)
sporządzanie sprawozdań z realizacji krajowych planów;
4)
przygotowywanie wytycznych do opracowania standardów i aktualizowanie tych wytycznych
co 2 lata.
Art. 22t.
1.
W skład Zespołu wchodzi:
1)
Koordynator Realizacji Działań na rzecz Ochrony Małoletnich przed Krzywdzeniem, który
pełni funkcję przewodniczącego Zespołu;
2)
siedmiu przedstawicieli organów administracji rządowej albo jednostek im podległych
lub przez nie nadzorowanych, wybieranych spośród osób zgłoszonych przez te organy
albo jednostki;
3)
przedstawiciel Rzecznika Praw Dziecka;
4)
przedstawiciel Krajowego Koordynatora Realizacji Rządowego Programu Przeciwdziałania
Przemocy Domowej;
5)
po jednym przedstawicielu Straży Granicznej i Żandarmerii Wojskowej;
6)
dwóch przedstawicieli Policji, w tym co najmniej jeden przedstawiciel Centralnego
Biura Zwalczania Cyberprzestępczości;
7)
trzech przedstawicieli jednostek samorządu terytorialnego, wybieranych spośród osób
zgłoszonych przez te jednostki;
8)
trzech przedstawicieli organizacji pozarządowych, związków i porozumień organizacji
pozarządowych, wybieranych spośród osób zgłoszonych przez te podmioty;
9)
dwóch przedstawicieli kościołów i innych związków wyznaniowych, wybieranych spośród
osób zgłoszonych przez te podmioty;
10)
trzech przedstawicieli środowiska naukowego, wybieranych spośród osób zgłoszonych
przez uczelnie oraz placówki naukowo-badawcze;
11)
przedstawiciel Krajowej Rady Kuratorów.
2.
Mandat członka Zespołu wygasa przed upływem kadencji w przypadku:
1)
jego śmierci;
2)
złożenia pisemnej rezygnacji;
3)
odwołania przez Ministra Sprawiedliwości:
a)
na wniosek członka Zespołu,
b)
na wniosek podmiotu, którego przedstawicielem jest członek Zespołu;
4)
prawomocnego skazania za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe.
Art. 22u.
Organy administracji rządowej oraz podległe im państwowe jednostki organizacyjne,
na wniosek przewodniczącego Zespołu, udzielają Zespołowi wszechstronnej pomocy przy
wykonywaniu jego zadań, a w szczególności przedstawiają niezbędne informacje lub dokumenty.
Art. 22v.
Obsługę finansową, administracyjną i biurową Zespołu zapewnia urząd obsługujący Ministra
Sprawiedliwości.
Art. 22w.
Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, tryb powoływania członków
Zespołu oraz organizację, tryb działania i zasady uczestnictwa w pracach Zespołu,
uwzględniając konieczność zapewnienia, aby w jego skład weszli przedstawiciele urzędów,
instytucji i innych podmiotów, których kompetencje są niezbędne do realizacji zadań
Zespołu na odpowiednim poziomie, a także konieczność zapewnienia sprawnego funkcjonowania
Zespołu.
Rozdział 4e
Kontrola obowiązków
Art. 22x.
1.
Wójt, burmistrz, prezydent miasta, starosta oraz marszałek województwa sprawują kontrolę
wykonywania obowiązków, o których mowa w art. 21 i art. 22b, w zakresie objętym właściwością
rzeczową i miejscową tych organów.
2.
Organy, o których mowa w ust. 1, mogą upoważnić do wykonywania funkcji kontrolnych
pracowników podległych im urzędów marszałkowskich, powiatowych, miejskich lub gminnych
lub funkcjonariuszy straży gminnych.
3.
Podmiotem uprawnionym do kontroli wykonywania obowiązków, o których mowa w art. 21
i art. 22b, w zakresie swojej właściwości rzeczowej i miejscowej jest organ prowadzący
jednostkę systemu oświaty, o której mowa w art. 2 pkt 1-8 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe, lub organ sprawujący nadzór pedagogiczny nad taką jednostką, organ zarządzający
lub nadzorujący inną placówkę lub prowadzenie działalności związanej z wychowaniem,
edukacją, wypoczynkiem, leczeniem, świadczeniem porad psychologicznych, rozwojem duchowym,
uprawianiem sportu lub realizacją innych zainteresowań przez małoletnich, lub z opieką
nad nimi.
4.
Kontrolujący w ramach kontroli jest uprawniony do:
1)
wstępu wraz z niezbędnym sprzętem na teren kontrolowanego podmiotu w godzinach od
8 do 18;
2)
żądania pisemnych lub ustnych informacji niezbędnych dla przeprowadzenia kontroli;
3)
żądania okazania dokumentów i udostępnienia wszelkich danych mających związek z zakresem
kontroli.
5.
Z czynności kontrolnych kontrolujący sporządza protokół, którego jeden egzemplarz
doręcza kierownikowi kontrolowanego podmiotu lub kontrolowanej osobie fizycznej wraz
z zaleceniami pokontrolnymi.
6.
Jeżeli w wyniku kontroli zostanie stwierdzone naruszenie przez kontrolowany podmiot
przepisów lub występuje uzasadnione podejrzenie, że takie naruszenie mogło nastąpić,
niezależnie od przekazania zaleceń podmiotowi kontrolowanemu, wójt, burmistrz, prezydent
miasta, starosta, marszałek województwa lub podmioty wymienione w ust. 3 niezwłocznie
powiadamiają Policję lub prokuratora.
Art. 22y.
1.
Państwowa Inspekcja Pracy w zakresie swojej właściwości jest uprawniona do kontroli
wykonywania przez pracodawcę obowiązku, o którym mowa w art. 21 ust. 2.
2.
W razie stwierdzenia naruszenia wykonywania przez pracodawcę obowiązku, o którym mowa
w art. 21 ust. 2, Państwowa Inspekcja Pracy niezwłocznie powiadamia o tym Policję
lub prokuratora.
Art. 22z.
1.
Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia w zakresie swojej właściwości jest uprawniony do
kontroli wykonywania przez pracodawcę lub organizatora działalności obowiązku, o którym
mowa w art. 21 ust. 2, oraz obowiązku wprowadzenia standardów.
2.
W razie stwierdzenia naruszenia wykonywania przez pracodawcę lub organizatora działalności
obowiązku, o którym mowa w art. 21 ust. 2, lub obowiązku wprowadzenia standardów pracownicy
Narodowego Funduszu Zdrowia przeprowadzający kontrolę niezwłocznie powiadamiają o
tym Policję lub prokuratora.
”
;
7)
w art. 23:
a)
ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„
2.
Kto dopuszcza do pracy lub do innej działalności związanej z wychowaniem, edukacją,
wypoczynkiem, leczeniem, świadczeniem porad psychologicznych, rozwojem duchowym, uprawianiem
sportu lub realizacją innych zainteresowań przez małoletnich, lub z opieką nad nimi,
osobę bez uzyskania informacji, o których mowa w art. 21 ust. 2,
podlega karze aresztu, ograniczenia wolności albo grzywny nie niższej niż 1000 zł.
”
,
b)
dodaje się ust. 3 w brzmieniu:
„
3.
Kto przed nawiązaniem stosunku pracy lub dopuszczeniem do działalności związanej z
wychowaniem, edukacją, wypoczynkiem, leczeniem, świadczeniem porad psychologicznych,
rozwojem duchowym, uprawianiem sportu lub realizacją innych zainteresowań przez małoletnich,
lub z opieką nad nimi, nie wypełnia obowiązku przedłożenia informacji lub oświadczenia,
o których mowa w art. 21 ust. 3-7,
podlega karze aresztu, ograniczenia wolności albo grzywny nie niższej niż 1000 zł.
”
;
8)
po art. 23 dodaje się art. 23a-23c w brzmieniu:
„
Art. 23a.
Kto dopuszcza do pracy lub do innej działalności związanej z wychowaniem, edukacją,
wypoczynkiem, leczeniem, świadczeniem porad psychologicznych, rozwojem duchowym, uprawianiem
sportu lub realizacją innych zainteresowań przez małoletnich, lub z opieką nad nimi,
osobę wiedząc, że dane tej osoby są zamieszczone w Rejestrze, albo wiedząc, że została
prawomocnie skazana za przestępstwo określone w rozdziale XIX i XXV Kodeksu karnego, przestępstwo określone w art. 189a i art. 207 Kodeksu karnego lub w ustawie z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii,
podlega karze aresztu, ograniczenia wolności albo grzywny nie niższej niż 1000 zł.
Art. 23b.
1.
Kto, będąc obowiązanym do wprowadzenia standardów ochrony małoletnich nie wykonuje
tego obowiązku,
podlega karze grzywny do 250 zł albo karze nagany.
2.
W razie ponownego stwierdzenia niewykonania obowiązku wprowadzenia standardów ochrony
małoletnich, sprawca,
podlega karze grzywny nie niższej niż 1000 zł.
Art. 23c.
Kto dopuszcza do pracy lub do innej działalności związanej z wychowaniem, edukacją,
leczeniem małoletnich lub z opieką nad nimi osobę wiedząc, że osoba ta ma obowiązek
stosowania się do orzeczonego przez sąd zakazu zajmowania wszelkich lub określonych
stanowisk, wykonywania wszelkich lub określonych zawodów albo działalności, związanych
z wychowaniem, edukacją, leczeniem małoletnich lub z opieką nad nimi,
podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.
”
;
9)
po art. 24 dodaje się art. 24a w brzmieniu:
„
Art. 24a.
1.
W razie skazania za przestępstwo, o którym mowa w art. 23c, sąd orzeka środek karny
w postaci świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy
Postpenitencjarnej. Wysokość tego świadczenia nie może przekroczyć 30 000 zł.
2.
W razie ukarania za wykroczenie, o którym mowa w art. 23 ust. 2, art. 23a i art. 23b
ust. 2, sąd orzeka środek karny w postaci świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu
Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej. Wysokość tego świadczenia nie
może przekroczyć 10 000 zł.
”
.
Art. 8.
Rada Ministrów przyjmie pierwszy Krajowy Plan Przeciwdziałania Przemocy na Szkodę
Małoletnich oraz pierwszy Krajowy Plan Przeciwdziałania Przestępstwom Przeciwko Wolności
Seksualnej i Obyczajności na Szkodę Małoletnich do dnia 31 grudnia 2026 r.
Art. 9.
Tworzy się:
1)
Zespół do spraw analizy zdarzeń, na skutek których małoletni poniósł śmierć lub doznał
ciężkiego uszczerbku na zdrowiu;
2)
Zespół do Spraw Ochrony Małoletnich.
Art. 10.
Podmioty, o których mowa w art. 22b ust. 1 oraz art. 22c ust. 3 ustawy zmienianej
w art. 7, mają obowiązek wprowadzenia standardów ochrony małoletnich w terminie 6
miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.
Art. 11.
Przepisy ustawy zmienianej w art. 4, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, stosuje
się do skazanych, którzy rozpoczną odbywanie kary pozbawienia wolności po dniu wejścia
w życie niniejszej ustawy.
Art. 12.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art.
1 pkt 1-3, art. 5, art. 7 pkt 6 w zakresie rozdziałów 4c i 4d, art. 8 oraz art. 9,
które wchodzą w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
1)
Niniejszą ustawą zmienia się ustawy: ustawę z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania
cywilnego, ustawę z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego, ustawę z
dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy, ustawę z dnia 27 lipca 2001 r. -
Prawo o ustroju sądów powszechnych, ustawę z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu
przemocy domowej oraz ustawę z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom
przestępczością na tle seksualnym.
2)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2022 r.
poz. 1855, 2582 i 2600 oraz z 2023 r. poz. 289, 535 i 818.
3)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2022 r.
poz. 2600 oraz z 2023 r. poz. 185, 240, 289, 347, 535, 641 i 1088.
4)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2022 r.
poz. 1855, 2582 i 2600 oraz z 2023 r. poz. 289, 535, 818 i 1606.
5)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2022 r.
poz. 2642 oraz z 2023 r. poz. 289, 614, 1030, 1429 i 1606.