Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwościz dnia 9 grudnia 2022 r.w sprawie trybu postępowania właściwych organów w wypadku, gdy liczba osadzonych w
zakładach karnych lub aresztach śledczych przekroczy w skali kraju ogólną pojemność
tych zakładów
Treść rozporządzenia
Na podstawie art. 110 § 5 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy zarządza się, co następuje:
§ 1.
Rozporządzenie określa tryb postępowania:
1)
Dyrektora Generalnego Służby Więziennej, dyrektorów okręgowych Służby Więziennej oraz
dyrektorów zakładów karnych lub aresztów śledczych w zakresie zawiadamiania o przekroczonej
pojemności odpowiednio w skali kraju, obszaru działania okręgowego inspektoratu Służby
Więziennej oraz zakładu karnego lub aresztu śledczego;
2)
dyrektorów zakładów karnych i aresztów śledczych w zakresie organizowania dodatkowych
cel mieszkalnych;
3)
prezesów sądów i kierowników jednostek organizacyjnych prokuratury w wypadku przeludnienia
zakładów karnych lub aresztów śledczych ponad ustaloną pojemność w skali kraju.
§ 2.
1.
W wypadku gdy liczba osadzonych zakwaterowanych w zakładach karnych lub aresztach
śledczych oraz podległych im oddziałach zewnętrznych, zwanych dalej „zakładami”, przekroczy
w skali kraju ogólną pojemność tych zakładów, Dyrektor Generalny Służby Więziennej,
w terminie 7 dni od dnia stwierdzenia przekroczenia pojemności, przedstawia o tym
informację, zwaną dalej „informacją”, Ministrowi Sprawiedliwości, dyrektorom okręgowym
Służby Więziennej oraz dyrektorom zakładów.
2.
Do realizacji celu, o którym mowa w ust. 1, z ogólnej pojemności zakładów wyłącza
się:
1)
miejsca zakwaterowania w celach mieszkalnych znajdujących się w oddziałach szpitalnych,
oddziałach i celach wymienionych w art. 88a § 3 i art. 212a § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy, zwanej dalej „Kodeksem karnym wykonawczym”, celach izolacyjnych, o których mowa
w art. 143 § 1 pkt 8 Kodeksu karnego wykonawczego, izbach chorych oraz pomieszczeniach usytuowanych w domach dla matki i dziecka oraz
oddziałach tymczasowego zakwaterowania skazanych;
2)
osadzonych zakwaterowanych w miejscach wymienionych w pkt 1.
3.
Minister Sprawiedliwości niezwłocznie przekazuje informację ministrowi właściwemu
do spraw wewnętrznych, Ministrowi Obrony Narodowej oraz Prokuratorowi Krajowemu, a
także prezesom sądów apelacyjnych, wojskowych sądów okręgowych oraz prokuratorom regionalnym.
§ 3.
1.
Po otrzymaniu informacji dyrektor zakładu podejmuje czynności mające na celu organizację
dodatkowych cel mieszkalnych przez przystosowanie pomieszczeń zakładu do wymogów cel
mieszkalnych.
2.
Na dodatkowe cele mieszkalne nie mogą być przeznaczone pomieszczenia, które są niezbędne
dla zachowania prawidłowego funkcjonowania zakładu, w szczególności biura, gabinety,
dyżurki i pomieszczenia socjalne, oraz miejsca wymienione w § 2 ust. 2 pkt 1.
§ 4.
1.
Dyrektor zakładu zawiadamia właściwego dyrektora okręgowego Służby Więziennej, z uwzględnieniem
terminów określonych w ust. 2, o przekroczonej pojemności zakładu, w szczególności
o liczbie zakwaterowanych osadzonych, liczbie miejsc oraz ich wykorzystaniu w dodatkowych
celach mieszkalnych, a także o liczbie osadzonych umieszczonych w warunkach, w których
powierzchnia w celi mieszkalnej na jedną osobę wynosi mniej niż 3 m2.
2.
Dyrektor okręgowy Służby Więziennej zawiadamia Dyrektora Generalnego Służby Więziennej,
w ustalonych przez niego terminach, jednakże nie rzadziej niż raz na 7 dni, o przekroczonej
pojemności zakładów w obszarze działania okręgowego inspektoratu Służby Więziennej,
w szczególności o osadzonych zakwaterowanych w tych zakładach, liczbie miejsc oraz
ich wykorzystaniu w dodatkowych celach mieszkalnych, a także o liczbie osadzonych
umieszczonych w warunkach, w których powierzchnia w celi mieszkalnej na jedną osobę
wynosi mniej niż 3 m2.
§ 5.
Prezes sądu apelacyjnego niezwłocznie po otrzymaniu informacji przekazuje ją prezesom
sądów okręgowych i rejonowych z obszaru działania sądu apelacyjnego, prezes wojskowego
sądu okręgowego - odpowiednio prezesom wojskowych sądów garnizonowych, Prokurator
Krajowy podległym komórkom Prokuratury Krajowej, a prokurator regionalny - podległym
mu kierownikom jednostek organizacyjnych prokuratury.
§ 6.
Po otrzymaniu informacji prezes właściwego sądu niezwłocznie zarządza:
1)
zbadanie spraw, w których skazani na karę pozbawienia wolności nie rozpoczęli jeszcze
jej odbywania, celem ustalenia dopuszczalności odroczenia wykonania tej kary;
2)
podjęcie działań organizacyjnych zmierzających do skierowania przez sąd na posiedzenie
spraw, w których jest dopuszczalne odroczenie wykonania kary pozbawienia wolności,
celem rozważenia przez sąd możliwości wydania postanowienia na podstawie art. 151 § 2 Kodeksu karnego wykonawczego;
3)
zbadanie spraw, o których mowa w art. 79 § 1 Kodeksu karnego wykonawczego, w celu ustalenia kolejności wydawania poleceń zatrzymania i doprowadzenia do zakładu,
a w wypadku, o którym mowa w art. 79 § 1a Kodeksu karnego wykonawczego, w celu ustalenia kolejności wzywania do stawienia się skazanego w zakładzie w wyznaczonym
terminie;
4)
inne działania organizacyjne zmierzające do skorzystania przez sąd z uprawnień wynikających
z przepisów Kodeksu karnego wykonawczego.
§ 7.
Prezes właściwego sądu, nie rzadziej niż raz w miesiącu, za pośrednictwem prezesa
sądu apelacyjnego, a prezes wojskowego sądu garnizonowego odpowiednio za pośrednictwem
prezesa wojskowego sądu okręgowego, informuje Ministra Sprawiedliwości o liczbie osób,
co do których sąd orzekł o odroczeniu wykonania kary pozbawienia wolności z powodu
przekroczenia w skali kraju ogólnej pojemności zakładów karnych lub aresztów śledczych.
§ 8.
Po otrzymaniu od Prokuratora Krajowego albo prokuratora regionalnego informacji kierujący
komórkami organizacyjnymi Prokuratury Krajowej właściwymi do prowadzenia postępowań
przygotowawczych albo właściwy kierownik jednostki organizacyjnej prokuratury niezwłocznie
podejmuje działania organizacyjne zmierzające do wykorzystania w toczących się postępowaniach
uprawnień prokuratora, określonych w art. 21 Kodeksu karnego wykonawczego, w celu ograniczenia liczby osób przebywających w zakładach.
§ 9.
Wwypadku gdy liczba osadzonych zakwaterowanych w zakładach, w okresie wyznaczonym
przez trzy kolejne terminy określone w § 4 ust. 2, osiągnie w skali kraju stan zgodny
z ogólną pojemnością tych zakładów albo poniżej tej pojemności, Dyrektor Generalny
Służby Więziennej niezwłocznie zawiadamia o tym Ministra Sprawiedliwości, dyrektorów
okręgowych Służby Więziennej oraz dyrektorów zakładów. Przepisy § 2 ust. 3 i § 5 stosuje
się odpowiednio.
§ 10.
Traci moc rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 25 listopada 2009 r. w sprawie trybu
postępowania właściwych organów w wypadku, gdy liczba osadzonych w zakładach karnych
lub aresztach śledczych przekroczy w skali kraju ogólną pojemność tych zakładów .
§ 11.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2023 r.
1)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2021 r.
poz. 472, 1236 i 2054 oraz z 2022 r. poz. 22, 655, 1855 i 2600.