Rozporządzenie Rady Ministrówz dnia 9 grudnia 2022 r.w sprawie listy inwazyjnych gatunków obcych stwarzających zagrożenie dla Unii i listy
inwazyjnych gatunków obcych stwarzających zagrożenie dla Polski, działań zaradczych
oraz środków mających na celu przywrócenie naturalnego stanu ekosystemów
Spis treści
- Treść rozporządzenia
- Załącznik nr 1 - Lista inwazyjnych gatunków obcych stwarzających zagrożenie dla unii podlegających szybkiej eliminacji oraz rozprzestrzenionych na szeroką skalę
- Załącznik nr 2 - Lista inwazyjnych gatunków obcych stwarzających zagrożenie dla polski podlegających szybkiej eliminacji oraz rozprzestrzenionych na szeroką skalę
Treść rozporządzenia
Na podstawie art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. o gatunkach obcych zarządza się, co następuje:
§ 1.
Rozporządzenie określa:
1)
listę inwazyjnych gatunków obcych, zwanych dalej „IGO”, stwarzających zagrożenie dla
Unii:
a)
podlegających szybkiej eliminacji,
b)
rozprzestrzenionych na szeroką skalę;
2)
listę IGO stwarzających zagrożenie dla Polski:
a)
podlegających szybkiej eliminacji,
b)
rozprzestrzenionych na szeroką skalę;
3)
działania zaradcze przeprowadzane w stosunku do IGO stwarzających zagrożenie dla Unii
lub IGO stwarzających zagrożenie dla Polski oraz warunki ich przeprowadzania;
4)
środki mające na celu przywrócenie naturalnego stanu ekosystemów, które zostały zdegradowane,
uszkodzone lub zniszczone przez IGO - w stosunku do IGO stwarzających zagrożenie dla
Unii lub IGO stwarzających zagrożenie dla Polski.
§ 2.
Listę IGO, o której mowa w § 1 pkt 1, określa załącznik nr 1 do rozporządzenia.
§ 3.
Listę IGO, o której mowa w § 1 pkt 2, określa załącznik nr 2 do rozporządzenia.
§ 4.
1.
Działania zaradcze obejmują:
1)
w stosunku do roślin wymienionych w załączniku nr 1 do rozporządzenia oraz w załączniku
nr 2 do rozporządzenia, zwanych dalej „roślinami należącymi do IGO”:
a)
środki fizyczne - wykopywanie, wyrywanie, koszenie, ścinanie, uszkadzanie, zbieranie,
zaorywanie lub zacienianie tych roślin, ścinanie, uszkadzanie lub zbieranie części,
z których te rośliny mogą się rozmnożyć, wypas zwierząt, zmianę stosunków wodnych,
okrywanie, ściółkowanie, usuwanie wierzchniej warstwy gleby lub osadów dennych, odgradzanie,
tworzenie stref buforowych dla tych roślin lub przetrzymywanie ich w obiektach izolowanych,
b)
środki chemiczne - stosowanie środków ochrony roślin wprowadzonych do obrotu na podstawie
wydanego przez ministra właściwego do spraw rolnictwa zezwolenia, o którym mowa w
art. 28 ust. 1, art. 30 ust. 1, art. 41, art. 51 lub w art. 53 ust. 1 rozporządzenia
Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1107/2009 z dnia 21 października 2009 r. dotyczącego
wprowadzania do obrotu środków ochrony roślin i uchylającego dyrektywy Rady 79/117/EWG
i 91/414/EWG 1)Zmiany wymienionego rozporządzenia zostały ogłoszone w Dz. Urz. UE L 81 z 21.03.2012,
str. 43, Dz. Urz. UE L 158 z 10.06.2013, str. 72, Dz. Urz. UE L 189 z 27.06.2014,
str. 1, Dz. Urz. UE L 95 z 07.04.2017, str. 1, Dz. Urz. UE L 205 z 08.08.2017, str.
59, Dz. Urz. UE L 101 z 20.04.2018, str. 33, Dz. Urz. UE L 111 z 02.05.2018, str.
10, Dz. Urz. UE L 82 z 25.03.2019, str. 40, Dz. Urz. UE L 170 z 25.06.2019, str. 1,
Dz. Urz. UE L 231 z 06.09.2019, str. 1, Dz. Urz. UE L 74 z 04.03.2021, str. 7 oraz
Dz. Urz. UE L 227 z 01.09.2022, str. 2., zwanego dalej „rozporządzeniem nr 1107/2009”, lub pozwolenia na handel równoległy,
o którym mowa w art. 52 rozporządzenia nr 1107/2009, lub stosowanie innych środków
chemicznych zgodnie z odrębnymi przepisami dotyczącymi środków biobójczych;
2)
w stosunku do zwierząt wymienionych w załączniku nr 1 do rozporządzenia oraz w załączniku
nr 2 do rozporządzenia, zwanych dalej „zwierzętami należącymi do IGO”:
a)
środki fizyczne - odłów ręczny lub przy użyciu narzędzi, w szczególności czerpaków,
pułapek żywołownych lub sieci stawnych, niszczenie jaj lub form rozwojowych, a w przypadku
bezkręgowców także postaci dorosłych, elektropołów, odstrzał z broni palnej, dekapitacja
po uprzednim ogłuszeniu - w przypadku ryb, zamrażanie - w przypadku skorupiaków lub
mięczaków, porażanie prądem - w przypadku ryb, skorupiaków lub mięczaków, odgradzanie
lub przetrzymywanie tych zwierząt w obiektach izolowanych, w tym w azylach dla zwierząt,
b)
środki chemiczne - stosowanie środków farmakologicznych, środków ochrony roślin wprowadzonych
do obrotu na podstawie wydanego przez ministra właściwego do spraw rolnictwa zezwolenia,
o którym mowa w art. 28 ust. 1, art. 30 ust. 1, art. 41, art. 51 lub w art. 53 ust.
1 rozporządzenia nr 1107/2009, lub pozwolenia na handel równoległy, o którym mowa
w art. 52 rozporządzenia nr 1107/2009, lub stosowanie innych środków chemicznych zgodnie
z odrębnymi przepisami dotyczącymi środków biobójczych.
2.
Działania zaradcze w stosunku do roślin należących do IGO lub zwierząt należących
do IGO przeprowadza się w następujących warunkach:
1)
środki fizyczne i środki chemiczne dostosowuje się do charakterystyki danego IGO oraz
do miejsca i terminu podejmowania tych działań;
2)
środki fizyczne i środki chemiczne stosuje się pojedynczo albo łącznie, aż do osiągnięcia
celu tych działań;
3)
środki fizyczne i środki chemiczne stosuje się w taki sposób, aby nie doszło do przypadkowego
rozprzestrzenienia się tych IGO, w tym na skutek przemieszczania podłoża zawierającego
ich okazy;
4)
odzież roboczą, narzędzia, maszyny oraz środki transportu oczyszcza się z IGO - po
ich użyciu.
3.
Działania zaradcze w stosunku do roślin należących do IGO przeprowadza się także w
następujących warunkach:
1)
w miarę możliwości w początkowej fazie ich rozwoju, a zwłaszcza przed ich kwitnieniem
lub owocowaniem;
2)
w pierwszej kolejności stosuje się środki fizyczne, a w przypadku gdy zastosowanie
wyłącznie środków fizycznych nie byłoby skuteczne stosuje się środki chemiczne.
4.
Jeżeli usunięte rośliny należące do IGO:
1)
pozostają w miejscu ich usunięcia - pozostawia się je na podłożu lub miesza z podłożem,
przy czym:
a)
w przypadku gdy usunięte rośliny należące do IGO zawierają nasiona - nasiona lub części
roślin wraz z nasionami zakopuje się na głębokość minimum 0,5 m; warunek ten nie dotyczy
roślin należących do IGO oznaczonych symbolem (1) w załączniku nr 1 do rozporządzenia
oraz w załączniku nr 2 do rozporządzenia,
b)
w przypadku gdy usunięte rośliny należące do IGO zawierają części inne niż nasiona,
z których rośliny te mogą się rozmnożyć - odizolowuje się te części od podłoża oraz
zabezpiecza przed rozprzestrzenieniem się, w szczególności przez przykrycie siatką
przytwierdzaną do podłoża;
2)
będą transportowane poza miejsce ich usunięcia - w przypadku gdy mogą się rozmnożyć
- zabezpiecza się je na czas transportu oraz przetwarza, w szczególności przez kompostowanie,
biofermentację metanową, składowanie lub termiczne przekształcanie, w tym suszenie
lub spalanie.
§ 5.
W celu przywrócenia naturalnego stanu ekosystemów, które zostały zdegradowane, uszkodzone
lub zniszczone przez IGO, stosuje się następujące środki:
1)
w stosunku do ekosystemów, z których usuwano rośliny należące do IGO:
a)
poprawę warunków dla gatunków rodzimych występujących na danym obszarze przez:
-
-odtwarzanie stosunków świetlnych lub wodnych, powiązań troficznych, stanu gleby lub wody - właściwych dla siedlisk występujących w tych ekosystemach,
-
-regulowanie sukcesji roślinnej przez wypas zwierząt, koszenie, wycinanie drzew lub krzewów, usuwanie biomasy lub wprowadzanie upraw,
-
-odtwarzanie korytarzy ekologicznych,
b)
wprowadzanie gatunków rodzimych odpowiednich dla siedlisk występujących w tych ekosystemach;
2)
w stosunku do ekosystemów, z których usuwano zwierzęta należące do IGO:
a)
poprawę warunków dla gatunków rodzimych występujących na danym obszarze przez:
-
-odtwarzanie stosunków świetlnych lub wodnych, powiązań troficznych, stanu gleby lub wody - właściwych dla siedlisk występujących w tych ekosystemach,
-
-regulowanie sukcesji roślinnej przez wypas zwierząt, koszenie, wycinanie drzew lub krzewów, usuwanie biomasy lub wprowadzanie upraw,
-
-tworzenie lub poprawę stanu schronień, siedlisk lub ostoi będących ich obszarem rozrodu, wychowu młodych, odpoczynku, migracji lub żerowania,
-
-odtwarzanie korytarzy ekologicznych,
b)
wprowadzanie gatunków rodzimych odpowiednich dla siedlisk występujących w tych ekosystemach.
§ 6.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia2)Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia
9 września 2011 r. w sprawie listy roślin i zwierząt gatunków obcych, które w przypadku
uwolnienia do środowiska przyrodniczego mogą zagrozić gatunkom rodzimym lub siedliskom
przyrodniczym (Dz. U. poz. 1260), które traci moc z dniem wejścia w życie niniejszego
rozporządzenia zgodnie z art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. o gatunkach
obcych (Dz. U. poz. 1718 oraz z 2022 r. poz. 2375)., z wyjątkiem:
1)
lp. 13, 44 i 50 w załączniku nr 1 do rozporządzenia, które wchodzą w życie z dniem
2 sierpnia 2024 r.;
2)
lp. 72 w załączniku nr 1 do rozporządzenia, która wchodzi w życie z dniem 2 sierpnia
2027 r.
1)
Zmiany wymienionego rozporządzenia zostały ogłoszone w Dz. Urz. UE L 81 z 21.03.2012,
str. 43, Dz. Urz. UE L 158 z 10.06.2013, str. 72, Dz. Urz. UE L 189 z 27.06.2014,
str. 1, Dz. Urz. UE L 95 z 07.04.2017, str. 1, Dz. Urz. UE L 205 z 08.08.2017, str.
59, Dz. Urz. UE L 101 z 20.04.2018, str. 33, Dz. Urz. UE L 111 z 02.05.2018, str.
10, Dz. Urz. UE L 82 z 25.03.2019, str. 40, Dz. Urz. UE L 170 z 25.06.2019, str. 1,
Dz. Urz. UE L 231 z 06.09.2019, str. 1, Dz. Urz. UE L 74 z 04.03.2021, str. 7 oraz
Dz. Urz. UE L 227 z 01.09.2022, str. 2.
2)
Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia
9 września 2011 r. w sprawie listy roślin i zwierząt gatunków obcych, które w przypadku
uwolnienia do środowiska przyrodniczego mogą zagrozić gatunkom rodzimym lub siedliskom
przyrodniczym (Dz. U. poz. 1260), które traci moc z dniem wejścia w życie niniejszego
rozporządzenia zgodnie z art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. o gatunkach
obcych (Dz. U. poz. 1718 oraz z 2022 r. poz. 2375).