Ustawaz dnia 23 lipca 2021 r.o zmianie ustawy o pracy na morzu
Treść ustawy
Art. 1.
W ustawie z dnia 5 sierpnia 2015 r. o pracy na morzu wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 2:
a)
pkt 1 otrzymuje brzmienie:
„
1)
armatorze - należy przez to rozumieć armatora w rozumieniu art. II ust. 1 lit. j Konwencji
o pracy na morzu, przyjętej przez Konferencję Ogólną Międzynarodowej Organizacji Pracy
w Genewie dnia 23 lutego 2006 r. (Dz. U. z 2013 r. poz. 845 i 846, z 2017 r. poz.
512, z 2019 r. poz. 962 oraz z 2021 r. poz. 707), zwanej dalej „Konwencją MLC”;
”
,
b)
w pkt 2 wyrazy „w Konwencji o pracy na morzu, przyjętej przez Konferencję Ogólną Międzynarodowej Organizacji
Pracy w Genewie dnia 23 lutego 2006 r. (Dz. U. z 2013 r. poz. 845, z 2017 r. poz.
512 oraz z 2019 r. poz. 962)” zastępuje się wyrazami „w Konwencji MLC”,
c)
pkt 3 otrzymuje brzmienie:
„
3)
marynarzu - należy przez to rozumieć marynarza w rozumieniu art. II ust. 1 lit. f
Konwencji MLC;
”
,
d)
po pkt 4 dodaje się pkt 4a w brzmieniu:
„
4a)
piractwie - należy przez to rozumieć piractwo w rozumieniu art. 101 Konwencji Narodów Zjednoczonych o prawie morza, sporządzonej w Montego Bay
dnia 10 grudnia 1982 r. ;
”
,
e)
pkt 7 otrzymuje brzmienie:
„
7)
statku niekonwencyjnym - należy przez to rozumieć statek, do którego nie ma zastosowania
Konwencja MLC, w szczególności statek uprawiający wyłącznie żeglugę na obszarach morskich
Rzeczypospolitej Polskiej z wyjątkiem wyłącznej strefy ekonomicznej;
”
,
f)
dodaje się pkt 8 w brzmieniu:
„
8)
zbrojnej napaści - należy przez to rozumieć zbrojną napaść w rozumieniu Konwencji
MLC.
”
;
2)
w art. 4:
a)
ust. 6 otrzymuje brzmienie:
„
6.
Marynarzowi, którego stan zdrowia, według uprawnionego lekarza, nie pozwala na wydanie
świadectwa zdrowia na okres 2 lat, świadectwo zdrowia może być wydane na okres krótszy
niż 2 lata.
”
,
b)
ust. 11 otrzymuje brzmienie:
„
11.
Świadectwo zdrowia wydane w innym państwie uznaje się za równoważne ze świadectwem
zdrowia wydanym na podstawie ustawy, jeżeli spełnia ono zasadnicze wymagania określone
w Międzynarodowej konwencji o wymaganiach w zakresie wyszkolenia marynarzy, wydawania
im świadectw oraz pełnienia wacht, 1978, sporządzonej w Londynie dnia 7 lipca 1978 r. , zwanej dalej „Konwencją STCW”, lub Konwencji MLC.
”
;
3)
w art. 5 po ust. 6 dodaje się ust. 6a i 6b w brzmieniu:
„
6a.
Marynarzowi, któremu w wyniku przeprowadzenia ponownego badania lekarskiego wydano
świadectwo zdrowia stwierdzające brak zdolności do pracy na statku, przysługuje prawo
do renty z tytułu niezdolności do pracy w trybie i na zasadach określonych w ustawie z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych lub ustawie z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków
przy pracy i chorób zawodowych .
6b.
Marynarzowi, w stosunku do którego, w wyniku przeprowadzenia ponownego badania lekarskiego,
zostały stwierdzone ograniczenia dotyczące zdolności do pracy, w szczególności w odniesieniu
do czasu pracy lub zakresu obowiązków, wydaje się świadectwo zdrowia na inne stanowisko
na statku zgodnie z posiadanymi kwalifikacjami albo przysługuje mu prawo do renty
z tytułu niezdolności do pracy w trybie i na zasadach określonych w przepisach, o
których mowa w ust. 6a.
”
;
4)
w art. 8:
a)
ust. 3 otrzymuje brzmienie:
„
3.
Przepisy ust. 1, 2, 4 i 5 stosuje się odpowiednio do praktykanta.
”
,
b)
dodaje się ust. 4 i 5 w brzmieniu:
„
4.
W książeczce żeglarskiej nie można dokonywać wpisów dotyczących jakości wykonania
przez marynarza pracy oraz dokonywać jego oceny.
5.
W książeczce żeglarskiej można dokonywać wpisów w języku angielskim.
”
;
5)
w art. 9 pkt 1 i 2 otrzymują brzmienie:
„
1)
osoby posiadającej udokumentowane ukończenie szkolenia podstawowego, o którym mowa
w rozdziale VI Konwencji STCW, przy czym świadectwa przeszkoleń stopnia podstawowego
mogą zostać zastąpione odpowiednimi świadectwami przeszkoleń stopnia wyższego;
2)
ucznia szkoły ponadpodstawowej, za zgodą rodziców lub opiekunów prawnych w przypadku
ucznia niepełnoletniego - potwierdzony przez armatora lub dyrektora tej szkoły;
”
;
6)
w art. 10 w ust. 2 zdanie drugie otrzymuje brzmienie:
„
Przed wystawieniem książeczki żeglarskiej konsul może zażądać informacji o posiadaczu
książeczki od kapitana statku lub dyrektora urzędu morskiego, który wydał utraconą,
zniszczoną albo nieaktualną książeczkę żeglarską.
”
;
7)
w art. 11:
a)
uchyla się ust. 2,
b)
ust. 4 i 5 otrzymują brzmienie:
„
4.
Za wystawienie książeczki żeglarskiej pobiera się opłatę w wysokości 200 zł.
5.
Za wystawienie książeczki żeglarskiej uczniom szkół ponadpodstawowych i studentom
pobiera się opłatę w wysokości 100 zł.
”
,
c)
uchyla się ust. 6,
d)
po ust. 6 dodaje się ust. 6a-6c w brzmieniu:
„
6a.
Za wystawienie książeczki żeglarskiej w przypadku, o którym mowa w art. 10 ust. 2,
pobiera się opłatę w wysokości równowartości 50 euro.
6b.
Za wystawienie książeczki żeglarskiej w przypadku, o którym mowa w art. 10 ust. 2,
uczniom szkół ponadpodstawowych i studentom pobiera się opłatę w wysokości równowartości
25 euro.
6c.
Za wystawienie nowej książeczki żeglarskiej nie pobiera się opłaty, w przypadku gdy
dotychczas posiadana książeczka żeglarska, której okres ważności jeszcze nie upłynął,
została utracona przez marynarza w wyniku wypadku morskiego stwierdzonego przez właściwy
organ zgodnie z Kodeksem międzynarodowych standardów i zalecanych praktyk postępowania
w sprawach badania wypadków lub incydentów morskich, przyjętym przez Komitet Bezpieczeństwa
Morskiego Międzynarodowej Organizacji Morskiej (IMO).
”
,
e)
ust. 7 otrzymuje brzmienie:
„
7.
Opłaty, o których mowa w ust. 4, 5, 6a i 6b, stanowią dochód budżetu państwa.
”
;
8)
w art. 12 uchyla się pkt 3;
9)
w art. 14:
a)
ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„
2.
Dyrektor urzędu morskiego unieważnia, w drodze decyzji, książeczkę żeglarską z przyczyn
określonych w art. 12 pkt 4.
”
,
b)
uchyla się ust. 3;
10)
w art. 18 w ust. 3 zdanie pierwsze otrzymuje brzmienie:
„
Dyrektor urzędu morskiego wydaje, na wniosek agencji zatrudnienia, dokument, o którym
mowa w ust. 2, na podstawie pozytywnych wyników audytu wstępnego przeprowadzonego
przez wyznaczonych audytorów posiadających wiedzę z zakresu zagadnień objętych Konwencją
MLC oraz kwalifikacje i doświadczenie w zakresie prowadzenia audytów.
”
;
11)
w art. 23 po ust. 1 dodaje się ust. 1a-1e w brzmieniu:
„
1a.
Jeżeli okres obowiązywania ubezpieczenia lub innego zabezpieczenia finansowego, o
których mowa w ust. 1, jest krótszy niż okres ważności dokumentu, o którym mowa w
art. 18 ust. 2, agencja jest obowiązana przedkładać właściwemu dyrektorowi urzędu
morskiego dowód odnowienia lub ustanowienia nowego ubezpieczenia lub innego zabezpieczenia
finansowego, o których mowa w ust. 1, nie później niż 14 dni przed upływem terminu
obowiązywania dotychczasowego ubezpieczenia lub innego zabezpieczenia finansowego,
o których mowa w ust. 1. Okres obowiązywania odnowionego lub ustanowionego nowego
ubezpieczenia lub innego zabezpieczenia finansowego, o których mowa w ust. 1, nie
może się rozpoczynać później niż w dniu następnym po dniu zakończenia obowiązywania
dotychczasowego ubezpieczenia lub innego zabezpieczenia finansowego, o których mowa
w ust. 1.
1b.
W przypadku nieprzedłożenia dowodu odnowienia lub ustanowienia nowego ubezpieczenia
lub innego zabezpieczenia finansowego, o którym mowa w ust. 1a, w terminie wskazanym
w tym ustępie, dyrektor urzędu morskiego przeprowadza niezwłocznie audyt dodatkowy.
1c.
W przypadku negatywnego wyniku audytu dodatkowego spowodowanego brakiem ubezpieczenia
lub innego zabezpieczenia finansowego, o których mowa w ust. 1, dyrektor urzędu morskiego
unieważnia, w drodze decyzji, dokument, o którym mowa w art. 18 ust. 2.
1d.
Decyzja, o której mowa w ust. 1c, podlega natychmiastowemu wykonaniu.
1e.
Dyrektor urzędu morskiego zamieszcza w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie
podmiotowej obsługującego go urzędu informację o negatywnym wyniku audytu dodatkowego
spowodowanego brakiem ubezpieczenia lub innego zabezpieczenia finansowego, o których
mowa w ust. 1.
”
;
12)
w art. 31:
a)
po ust. 1 dodaje się ust. 1a w brzmieniu:
„
1a.
W przypadku gdy marynarz jest przetrzymywany na statku lub poza nim na skutek piractwa
lub zbrojnej napaści na statek, marynarska umowa o pracę ulega przedłużeniu do dnia
przybycia statku do najbliższego portu umożliwiającego bezpieczną repatriację bez
względu na to, czy w trakcie okresu przetrzymywania umowa ta została rozwiązana, w
szczególności upłynął czas, na który została zawarta.
”
,
b)
ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„
2.
Jeżeli w przypadku, o którym mowa w ust. 1 i 1a, marynarz wraca do kraju w inny sposób
niż na statku, na którym jest wpisany na listę załogi statku, marynarska umowa o pracę
ulega przedłużeniu do dnia przybycia marynarza do miejsca repatriacji wskazanego w
marynarskiej umowie o pracę.
”
;
13)
po art. 35 dodaje się art. 35a w brzmieniu:
„
Art. 35a.
1.
Wynagrodzenie marynarza, który jest przetrzymywany na statku lub poza nim na skutek
piractwa lub zbrojnej napaści na statek, jest wypłacane na zasadach określonych w
art. 35 do czasu uwolnienia marynarza i jego przybycia do miejsca repatriacji wskazanego
w marynarskiej umowie o pracę.
2.
W przypadku śmierci marynarza w czasie przetrzymywania, o którym mowa w ust. 1, wynagrodzenie
jest wypłacane do dnia śmierci tego marynarza.
”
;
14)
w art. 44 ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„
1.
Czas pracy na statku nie może przekraczać 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin
w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym
1 miesiąca.
”
;
15)
w art. 58 dodaje się ust. 3 w brzmieniu:
„
3.
W przypadku przetrzymywania marynarza na statku lub poza nim w wyniku piractwa lub
zbrojnej napaści na statek ma on prawo do bezpłatnej repatriacji niezależnie od momentu,
w którym nastąpiły zdarzenia, o których mowa w ust. 1.
”
;
16)
w art. 100:
a)
w ust. 1 pkt 3 otrzymuje brzmienie:
„
3)
warunków pracy i życia na statku - z wyjątkiem przepisów art. 28 ust. 1 i 2, art.
63, art. 64 ust. 2-4, art. 65, art. 67 ust. 2 i 3 oraz art. 69 ust. 2, z tym że przepis
art. 63 ust. 3 stosuje się do statków, o których mowa w art. 103, holowników, pogłębiarek
oraz dźwigów pływających;
”
,
b)
ust. 3 otrzymuje brzmienie:
„
3.
Na statkach niekonwencyjnych, które nie odbywają podróży międzynarodowych, nie stosuje
się przepisów dotyczących repatriacji i porzucenia marynarzy oraz zabezpieczenia finansowego
na wypadek porzucenia marynarza.
”
;
17)
po art. 105 dodaje się art. 105a w brzmieniu:
„
Art. 105a.
W przypadku zastosowania przepisów art. 103-105 do pracowników urzędów morskich nie
mają zastosowania przepisy ustawy z dnia 16 września 1982 r. o pracownikach urzędów państwowych w zakresie czasu i systemu pracy.
”
;
18)
w art. 108 w ust. 1 zdanie pierwsze otrzymuje brzmienie:
„
Czas pracy na platformach wiertniczych lub wydobywczych, a także na specjalistycznych
statkach technicznych, takich jak holowniki, pogłębiarki i dźwigi pływające, obsługiwanych
przez kolejno wymieniające się załogi lub część załogi, może być przedłużony do 14
godzin na dobę i 84 godzin na tydzień.
”
;
19)
w art. 110 w ust. 3 uchyla się pkt 2;
20)
w art. 111 w ust. 1 część wspólna otrzymuje brzmienie:
„
-
-podlega karze pieniężnej od 1000 zł do 30 000 zł.
”
;
21)
art. 117 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 117.
1.
Do właściwości organów oraz trybu wymierzania i ściągania kar pieniężnych, o których
mowa w art. 110-111, stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 21 marca 1991 r. o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej i administracji
morskiej .
2.
Orzekanie w sprawach o czyny, o których mowa w art. 112-116, następuje na podstawie
wniosku pochodzącego od dyrektora urzędu morskiego lub od inspektora pracy, w trybie
przepisów ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. - Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia .
”
.
Art. 2.
1.
Do postępowań w sprawach wystawienia książeczek żeglarskich wszczętych przed dniem
wejścia w życie niniejszej ustawy i niezakończonych do tego dnia stosuje się przepisy
ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym.
2.
Do opłat za wystawienie i wymianę książeczek żeglarskich w przypadkach, w których
wniosek wpłynął przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy i do tego dnia nie została
wystawiona lub wymieniona książeczka żeglarska, stosuje się przepisy ustawy zmienianej
w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym.
3.
Książeczki żeglarskie wystawione przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy osobom,
o których mowa w art. 9 pkt 2-4 ustawy zmienianej w art. 1, zachowują swoją ważność
przez okres, na jaki zostały wydane.
Art. 3.
Przepisy art. 8-11 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą
stosuje się do uczniów dotychczasowych szkół ponadgimnazjalnych, o których mowa w
art. 149 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 22 listopada 2018 r. o zmianie ustawy - Prawo oświatowe,
ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw , kształcących się w zawodzie podstawowym dla żeglugi morskiej lub żeglugi śródlądowej.
Art. 4.
Do rozliczenia czasu pracy na statku, który jest nierozliczony w dniu wejścia w życie
niniejszej ustawy, stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym
przez okres nieprzekraczający 6 miesięcy.
Art. 5.
Do czynów popełnionych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, o których mowa
w art. 111 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym, stosuje się przepisy
dotychczasowe.
Art. 6.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.