Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwościz dnia 28 września 2020 r.w sprawie sposobu przygotowania przesłuchania przeprowadzanego w trybie określonym
w art. 185a-185c Kodeksu postępowania karnego
Treść rozporządzenia
Na podstawie art. 185d § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego zarządza się, co następuje:
§ 1.
1.
Rozporządzenie określa:
1)
sposób przygotowania przesłuchania przeprowadzanego w trybie określonym w art. 185a-185c ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego, zwanego dalej „przesłuchaniem”;
2)
warunki, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia przeznaczone do przeprowadzania przesłuchania.
2.
Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o:
1)
ustawie - rozumie się przez to ustawę z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego;
2)
świadku - rozumie się przez to również pokrzywdzonego przesłuchiwanego w charakterze
świadka.
§ 2.
Jeżeli świadek jest małoletnim, który w chwili przesłuchania nie ukończył 15 lat,
planowane pora i czas przesłuchania uwzględniają potrzeby wynikające z jego wieku,
potrzebę nawiązania z nim kontaktu przez biegłego psychologa przed przystąpieniem
do przesłuchania oraz potrzebę ewentualnych przerw w prowadzonej czynności.
§ 3.
1.
Przed rozpoczęciem przesłuchania biegły psycholog przeprowadza ze świadkiem wstępną
rozmowę w pokoju przesłuchań w celu nawiązania z nim kontaktu, ustalenia indywidualnych
potrzeb świadka oraz w razie potrzeby obniżenia poziomu lęku i niepokoju świadka.
2.
Przed rozpoczęciem przesłuchania sędzia, w miarę potrzeby w uzgodnieniu z biegłym
psychologiem ustala, czy obecność osoby, o której mowa w art. 51 § 2 ustawy, albo
osoby pełnoletniej wskazanej przez pokrzywdzonego, o której mowa w art. 185a § 2 i
art. 185c § 2 ustawy w pokoju przesłuchań podczas przesłuchania może ograniczać swobodę
wypowiedzi świadka.
§ 4.
1.
Przed rozpoczęciem przesłuchania małoletniego, który w chwili przesłuchania nie ukończył
15 lat, lub osoby cierpiącej na upośledzenie umysłowe, a także w innych przypadkach
uzasadnionych stanem emocjonalnym lub właściwościami osobistymi świadka, sędzia, prokurator,
obrońca i pełnomocnik pokrzywdzonego mogą uzgodnić z biegłym psychologiem sposób formułowania
zadawanych świadkowi pytań, w szczególności dotyczących sfery intymnej.
2.
Przed rozpoczęciem przesłuchania, sędzia informuje o sposobie prowadzenia przesłuchania,
określonym w niniejszym rozporządzeniu osoby, o których mowa w § 3 ust. 2.
3.
Jeżeli świadek jest małoletnim, który w chwili przesłuchania nie ukończył 15 lat,
lub osobą cierpiącą na upośledzenie umysłowe, a także w innych przypadkach uzasadnionych
stanem emocjonalnym lub właściwościami osobistymi, biegły psycholog w miarę potrzeby
udziela sędziemu pomocy w wyjaśnieniu w sposób zrozumiały dla świadka zasad przesłuchania,
w tym prawa odmowy składania zeznań, o ile prawo to świadkowi przysługuje, obowiązku
mówienia prawdy oraz faktu utrwalania czynności w formie zapisu na nośnikach.
§ 5.
1.
Na potrzeby prowadzenia przesłuchania wyodrębnia się pokój przesłuchań i pokój techniczny.
2.
Wielkość pokoju przesłuchań powinna umożliwiać swobodne przeprowadzenie przesłuchania
świadka przez sędziego z udziałem biegłego psychologa, tłumacza, jeżeli został powołany
oraz w obecności osób, o których mowa w § 3 ust. 2.
3.
Pokój techniczny może być:
1)
pomieszczeniem przylegającym do pokoju przesłuchań i oddzielonym od niego lustrem
obserwacyjnym albo
2)
pomieszczeniem połączonym z pokojem przesłuchań za pomocą środków technicznych umożliwiających
przeprowadzenie przesłuchania na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu
i dźwięku - w takim przypadku pokój techniczny może znajdować się w innym budynku
niż pokój przesłuchań.
4.
Wielkość pokoju technicznego powinna umożliwiać swobodny udział w przesłuchaniu prokuratorowi,
obrońcy, pełnomocnikowi pokrzywdzonego oraz swobodną obecność osobom, o których mowa
w § 3 ust. 2, jeżeli ich obecność w pokoju przesłuchań mogłaby ograniczać swobodę
wypowiedzi świadka. W pokoju technicznym przebywa również protokolant.
§ 6.
Pokój przesłuchań może znajdować się w siedzibie sądu albo poza jego siedzibą, w szczególności
w siedzibie prokuratury, Policji, instytucji państwowej lub samorządowej lub podmiotu,
do którego zadań należy pomoc małoletnim lub ofiarom przestępstwa zgwałcenia, albo
w siedzibie innego podmiotu, o ile posiada on pokój przesłuchań spełniający warunki
określone w niniejszym rozporządzeniu.
§ 7.
1.
Jeżeli warunki lokalowe to umożliwiają:
1)
pokój przesłuchań znajdujący się w budynku sądu, prokuratury lub Policji posiada odrębne
wejście lub zlokalizowany jest w taki sposób, aby dojście do niego nie prowadziło
przez części budynku, gdzie przebywają oskarżeni, zatrzymani lub pokrzywdzeni innymi
czynami;
2)
w bezpośrednim sąsiedztwie pokoju przesłuchań powinna znajdować się toaleta;
3)
możliwie najbliżej pokoju przesłuchań należy wyodrębnić poczekalnię.
2.
Poczekalnia zapewnia możliwość oczekiwania świadka na przesłuchanie w miejscu, do
którego nie mają wstępu osoby nieuprawnione do udziału w przesłuchaniu.
3.
Poczekalnia wyposażona jest w książki, czasopisma, kredki, papier i inne przedmioty
zapewniające świadkowi, w tym również będącemu małoletnim poniżej lat 15, możliwość
aktywnego spędzenia czasu oczekiwania. W poczekalni nie umieszcza się materiałów edukacyjnych
i informacyjnych na temat przemocy i wykorzystywania seksualnego.
§ 8.
1.
Pokój przesłuchań jest izolowany od odgłosów dobiegających z zewnątrz w stopniu wystarczającym,
by zapewnić należytą jakość zapisu dźwięku.
2.
Kolorystyka pokoju przesłuchań utrzymana jest w barwach jasnych i stonowanych.
3.
Pokój przesłuchań wyposaża się w meble dostosowane dla osób dorosłych oraz meble dostosowane
dla dzieci, a podłogę wykłada się miękką wykładziną.
4.
W pokoju przesłuchań znajdują się materiały umożliwiające uzyskiwanie zeznań od świadka,
w szczególności kredki, papier, a także materiały umożliwiające obniżenie poczucia
lęku i napięcia u świadka, w szczególności poduszki, maskotki do przytulania.
§ 9.
1.
Pokój przesłuchań wyposaża się w środki techniczne umożliwiające:
1)
utrwalanie obrazu i dźwięku z przebiegu przesłuchania;
2)
obserwowanie i słuchanie przebiegu przesłuchania przez uczestników czynności przebywających
w pokoju technicznym;
3)
przekazywanie sędziemu prowadzącemu przesłuchanie oraz biegłemu psychologowi pytań
do świadka oraz wypowiedzi kierowanych przez uczestników czynności przebywających
w pokoju technicznym;
4)
utrwalanie pytań i wypowiedzi, o których mowa w pkt 3, w formie zapisu dźwięku;
5)
zabezpieczenie utrwalonego obrazu i utrwalonego dźwięku, o których mowa w pkt 1 i
4, w taki sposób by dostęp do nich miały wyłącznie osoby upoważnione.
2.
W miarę potrzeby pokój techniczny lub pokój przesłuchań mogą być wyposażone w urządzenia
umożliwiające utrwalanie dźwięku z przebiegu przesłuchania na dodatkowym nośniku.
§ 10.
1.
Środki techniczne instaluje się w pokoju przesłuchań w sposób umożliwiający uczestnikom
znajdującym się w pokoju technicznym obserwację pokoju przesłuchań oraz osoby świadka
ze szczególnym uwzględnieniem mimiki twarzy świadka.
2.
Urządzenia służące do utrwalania obrazu i dźwięku z przebiegu przesłuchania umieszcza
się w pokoju przesłuchań, jeżeli ich rozmiary i sposób pracy umożliwiają nagrywanie
w sposób, który nie będzie rozpraszał uwagi świadka; w innym przypadku umieszcza się
je w pokoju technicznym.
3.
Urządzenia służące do utrwalania obrazu i dźwięku, o których mowa w ust. 2, zabezpiecza
się w taki sposób by dostęp do nich miały wyłącznie osoby upoważnione.
§ 11.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 5 października 2020 r.1)Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości
z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie sposobu przygotowania przesłuchania przeprowadzanego
w trybie określonym w art. 185a-185c Kodeksu postępowania karnego (Dz. U. poz. 1642),
które na podstawie art. 21 ust. 2 ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy
- Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1694) traci
moc z dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia.
1)
Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości
z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie sposobu przygotowania przesłuchania przeprowadzanego
w trybie określonym w art. 185a-185c Kodeksu postępowania karnego (Dz. U. poz. 1642),
które na podstawie art. 21 ust. 2 ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy
- Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1694) traci
moc z dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia.