Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiejz dnia 16 maja 2019 r.w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy
oraz finansowaniu terroryzmu
Spis treści
- Treść obwieszczenia
- Załącznik - Tekst jednolity ustawy z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy
oraz finansowaniu terroryzmu
- Rozdział 1 - Przepisy ogólne
- Rozdział 2 - Organy informacji finansowej
- Rozdział 3 - Komitet Bezpieczeństwa Finansowego
- Rozdział 4 - Krajowa ocena ryzyka prania pieniędzy i finansowania terroryzmu oraz ocena ryzyka instytucji obowiązanych
- Rozdział 5 - Środki bezpieczeństwa finansowego oraz inne obowiązki instytucji obowiązanych
- Rozdział 6 - Centralny Rejestr Beneficjentów Rzeczywistych
- Rozdział 7 - Przekazywanie i gromadzenie informacji
- Rozdział 8 - Wstrzymywanie transakcji i blokowanie rachunków
- Rozdział 9 - Ochrona i udostępnianie informacji
- Rozdział 10 - Szczególne środki ograniczające
- Rozdział 11 - Inne środki służące ochronie interesu publicznego
- Rozdział 12 - Kontrolowanie instytucji obowiązanych
- Rozdział 13 - Kary administracyjne
- Rozdział 14 - Przepisy karne
- Rozdział 15 - Zmiany w przepisach obowiązujących
- Rozdział 16 - Przepisy przejściowe i dostosowujące
- Rozdział 17 - Przepisy końcowe
Treść obwieszczenia
1.
Na podstawie art. 16 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych
i niektórych innych aktów prawnych ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst ustawy z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu
terroryzmu , z uwzględnieniem zmian wprowadzonych:
1)
ustawą z dnia 10 maja 2018 r. o zmianie ustawy o usługach płatniczych oraz niektórych
innych ustaw ,
2)
ustawą z dnia 5 lipca 2018 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz niektórych
innych ustaw ,
3)
ustawą z dnia 4 października 2018 r. o pracowniczych planach kapitałowych ,
4)
ustawą z dnia 14 grudnia 2018 r. o ochronie danych osobowych przetwarzanych w związku
z zapobieganiem i zwalczaniem przestępczości ,
5)
ustawą z dnia 21 lutego 2019 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z zapewnieniem
stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27
kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych
osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy
95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych)
oraz zmian wynikających z przepisów ogłoszonych przed dniem 14 maja 2019 r.
2.
Podany w załączniku do niniejszego obwieszczenia tekst jednolity ustawy nie obejmuje:
1)
art. 158-180 ustawy z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz
finansowaniu terroryzmu , które stanowią:
„
Art. 158.
W ustawie z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze w art. 6 ust. 4 otrzymuje brzmienie:
„
4.
Obowiązek zachowania tajemnicy zawodowej nie dotyczy informacji udostępnianych na
podstawie przepisów o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu
- w zakresie określonym tymi przepisami.
”
.
Art. 159.
W ustawie z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych w art. 3 ust. 6 otrzymuje brzmienie:
„
6.
Obowiązek zachowania tajemnicy zawodowej nie dotyczy informacji udostępnianych na
podstawie przepisów o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu
- w zakresie określonym tymi przepisami.
”
.
Art. 160.
W ustawie z dnia 6 kwietnia 1984 r. o fundacjach po art. 14 dodaje się art. 14a w brzmieniu:
„
Art. 14a.
1.
Organ, o którym mowa w art. 13, sprawuje kontrolę nad działalnością fundacji będącej
instytucją obowiązaną w rozumieniu przepisów o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz
finansowaniu terroryzmu w zakresie zgodności jej działania z przepisami tej ustawy.
2.
Do kontroli, o której mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy rozdziału 12 ustawy z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz
finansowaniu terroryzmu .
”
.
Art. 161.
W ustawie z dnia 7 kwietnia 1989 r. - Prawo o stowarzyszeniach po art. 25 dodaje się art. 25a w brzmieniu:
„
Art. 25a.
1.
Organ, o którym mowa w art. 8 ust. 5, sprawuje kontrolę nad działalnością stowarzyszenia
będącego instytucją obowiązaną w rozumieniu przepisów o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy
oraz finansowaniu terroryzmu w zakresie zgodności jego działania z przepisami tej
ustawy.
2.
Do kontroli, o której mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy rozdziału 12 ustawy z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz
finansowaniu terroryzmu .
”
.
Art. 162.
W ustawie z dnia 14 lutego 1991 r. - Prawo o notariacie w art. 18 § 4 otrzymuje brzmienie:
„
§ 4.
Obowiązek zachowania tajemnicy nie dotyczy informacji udostępnianych na podstawie
przepisów o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu - w zakresie
określonym tymi przepisami.
”
.
Art. 163.
W ustawie z dnia 5 lipca 1996 r. o doradztwie podatkowym w art. 37 ust. 4 otrzymuje brzmienie:
„
4.
Obowiązek, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy informacji udostępnianych na podstawie
przepisów o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu - w zakresie
określonym tymi przepisami.
”
.
Art. 164.
W ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych w art. 43 ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„
2.
W odniesieniu do zbiorów, o których mowa w ust. 1 pkt 1, 2a i 3, oraz zbiorów, o których
mowa w ust. 1 pkt 1a, przetwarzanych przez Agencję Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencję
Wywiadu, Służbę Kontrwywiadu Wojskowego, Służbę Wywiadu Wojskowego, Służbę Ochrony
Państwa, Centralne Biuro Antykorupcyjne i Generalnego Inspektora Informacji Finansowej,
z wyjątkiem zbioru danych, o których mowa w art. 80 ust. 2 ustawy z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz
finansowaniu terroryzmu , Generalnemu Inspektorowi nie przysługują uprawnienia określone w art. 12 pkt 2,
art. 14 pkt 1 i 3-5 oraz art. 15-18.
”
.
Art. 165.
W ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 119zo w § 4 pkt 1 otrzymuje brzmienie:
„
1)
art. 106 i art. 106a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe oraz art. 15 i art. 16 ustawy z dnia 5 listopada 2009 r. o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych , w tym dokonywania oceny ryzyka prania pieniędzy i finansowania terroryzmu, o której
mowa w przepisach o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu;
”
;
2)
w art. 119zr w § 1 w pkt 5 wprowadzenie do wyliczenia otrzymuje brzmienie:
„
dane identyfikacyjne pełnomocnika do rachunków podmiotu kwalifikowanego i reprezentanta
podmiotu kwalifikowanego, a także jego beneficjenta rzeczywistego w rozumieniu art. 2 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy
oraz finansowaniu terroryzmu , jeżeli są dostępne, zawierające:
”
.
Art. 166.
W ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe w art. 106a ust. 3a otrzymuje brzmienie:
„
3a.
W przypadku uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa, o którym mowa w art. 165a lub art. 299 Kodeksu karnego, lub wykorzystywania działalności banku w celu ukrycia działań przestępczych lub
dla celów mających związek z przestępstwem lub przestępstwem skarbowym prokurator
może, w drodze postanowienia, wstrzymać określoną transakcję lub dokonać blokady środków
na rachunku bankowym na czas oznaczony, nie dłuższy niż 6 miesięcy, również pomimo
braku zawiadomienia, o którym mowa w ust. 1. W postanowieniu określa się zakres, sposób
i termin wstrzymania transakcji lub blokady środków na rachunku.
”
.
Art. 167.
W ustawie z dnia 11 kwietnia 2001 r. o rzecznikach patentowych w art. 14 ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„
2.
Obowiązek zachowania tajemnicy zawodowej nie dotyczy informacji udostępnianych na
podstawie przepisów o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu
- w zakresie określonym tymi przepisami.
”
.
Art. 168.
W ustawie z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji
Wywiadu w art. 34a w ust. 2 pkt 4 otrzymuje brzmienie:
„
4)
instytucji obowiązanych w rozumieniu przepisów o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy
oraz finansowaniu terroryzmu;
”
.
Art. 169.
W ustawie z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie w art. 33a w ust. 2 pkt 5 otrzymuje brzmienie:
„
5)
niewypełniania obowiązków wynikających z przepisów o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy
oraz finansowaniu terroryzmu;
”
.
Art. 170.
W ustawie z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 3 uchyla się pkt 25a;
2)
w art. 150 w ust. 1 pkt 3 otrzymuje brzmienie:
„
3)
Generalnemu Inspektorowi Informacji Finansowej - w zakresie i na zasadach określonych
w przepisach o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu;
”
.
Art. 171.
W ustawie z dnia 5 listopada 2009 r. o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 67 pkt 7 otrzymuje brzmienie:
„
7)
badaniu przestrzegania obowiązków wynikających z przepisów o przeciwdziałaniu praniu
pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu;
”
;
2)
w art. 68 w ust. 1 pkt 6 otrzymuje brzmienie:
„
6)
badaniu przestrzegania obowiązków wynikających z przepisów o przeciwdziałaniu praniu
pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu;
”
;
3)
w art. 71 w ust. 1 pkt 5 otrzymuje brzmienie:
„
5)
usunięcie w wyznaczonym terminie nieprawidłowości w zakresie przestrzegania obowiązków
wynikających z przepisów o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu;
”
.
Art. 172.
W ustawie z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych w art. 11 ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„
2.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych może wystąpić z wnioskiem do Generalnego
Inspektora Informacji Finansowej, Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Szefa
Centralnego Biura Antykorupcyjnego lub Komendanta Głównego Policji o przekazanie informacji,
czy w odniesieniu do podmiotów, o których mowa w ust. 1 pkt 1, istnieją uzasadnione
zastrzeżenia z punktu widzenia bezpieczeństwa państwa, porządku publicznego, bezpieczeństwa
interesów ekonomicznych państwa, a także zagrożeń związanych z praniem pieniędzy lub
finansowaniem terroryzmu.
”
.
Art. 173.
W ustawie z dnia 9 kwietnia 2010 r. o udostępnianiu informacji gospodarczych i wymianie
danych gospodarczych w art. 25 w ust. 1 pkt 6 otrzymuje brzmienie:
„
6)
Generalny Inspektor Informacji Finansowej - w zakresie niezbędnym do wykonywania zadań
określonych w przepisach o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu;
”
.
Art. 174.
W ustawie z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze w art. 49a ust. 10 otrzymuje brzmienie:
„
10.
Minister właściwy do spraw środowiska przekazuje niezwłocznie Komisji Nadzoru Finansowego,
Szefowi Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Szefowi Agencji Wywiadu wnioski o
przeprowadzenie postępowania kwalifikacyjnego, w celu przedstawienia opinii w zakresie,
o którym mowa w ust. 2 pkt 1.
”
.
Art. 175.
W ustawie z dnia 19 sierpnia 2011 r. o usługach płatniczych wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 59ic ust. 8 otrzymuje brzmienie:
„
8.
W przypadkach, o których mowa w ust. 6 i 7, dostawca niezwłocznie informuje konsumenta,
nieodpłatnie, o przyczynach odmowy zawarcia umowy, chyba że przekazanie takiej informacji
zagrażałoby bezpieczeństwu narodowemu lub porządkowi publicznemu lub byłoby sprzeczne
z przepisami prawa, w tym z przepisami ustawy z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu
terroryzmu , zwanej dalej „ustawą o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy”.
”
;
2)
w art. 64a w ust. 1 w pkt 1 lit. b otrzymuje brzmienie:
„
b)
zasady i procedury wypełniania obowiązków instytucji obowiązanych w rozumieniu art.
2 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy;
”
.
Art. 176.
W ustawie z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej w art. 35 w ust. 2 pkt 9 otrzymuje brzmienie:
„
9)
Generalnego Inspektora Informacji Finansowej, w zakresie wykonywania przez niego zadań
określonych w przepisach o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu;
”
.
Art. 177.
W ustawie z dnia 10 czerwca 2016 r. o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym, systemie gwarantowania
depozytów oraz przymusowej restrukturyzacji w art. 54 ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„
1.
W przypadku gdy środki zdeponowane na rachunku zostały zablokowane na podstawie przepisów
o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu lub została dokonana
blokada rachunku podmiotu kwalifikowanego w rozumieniu art. 119zg pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa , wypłatę środków gwarantowanych zawiesza się na czas trwania blokady.
”
.
Art. 178.
W ustawie z dnia 15 grudnia 2016 r. o Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej w art. 39 ust. 5 otrzymuje brzmienie:
„
5.
Obowiązek zachowania tajemnicy nie dotyczy informacji udostępnianych na podstawie
przepisów o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu - w zakresie
określonym tymi przepisami.
”
.
Art. 179.
W ustawie z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 2 w ust. 1 uchyla się pkt 11;
2)
w art. 14 w ust. 1:
a)
uchyla się pkt 8,
b)
pkt 9 otrzymuje brzmienie:
„
9)
koordynowanie kontroli celno-skarbowych wykonywanych przez naczelników urzędów celno-skarbowych,
z wyjątkiem kontroli celno-skarbowych, o których mowa w art. 54 ust. 1 pkt 5;
”
;
3)
w art. 54 w ust. 1 w pkt 4 kropkę zastępuje się średnikiem i dodaje się pkt 5 w brzmieniu:
„
5)
o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu.
”
;
4)
w art. 148:
a)
w ust. 1 w pkt 1 uchyla się lit. c,
b)
ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„
2.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia,
stawki dodatku kontrolerskiego, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, warunki i tryb przyznawania,
wypłaty, zmiany wysokości oraz utraty dodatku kontrolerskiego, uwzględniając potrzebę
zwiększenia skuteczności kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej, audytu lub
czynności, o których mowa w art. 113-117, art. 118 ust. 1-17, art. 119 ust. 1-10,
art. 120 ust. 1-6, art. 122-126, art. 127 ust. 1-5, art. 127a ust. 1, 2 i 6-12, art.
128 ust. 1, art. 131 ust. 1, 2 i 5 i art. 133, przez zapewnienie motywacji do ich
sprawnego wykonywania.
”
.
Art. 180.
W ustawie z dnia 9 marca 2017 r. o wymianie informacji podatkowych z innymi państwami wprowadza się następujące zmiany:
1)
w odnośniku nr 1 po pkt 2 kropkę zastępuje się średnikiem i dodaje się pkt 3 w brzmieniu:
„
3)
dyrektywę Rady (UE) 2016/2258 z dnia 6 grudnia 2016 r. zmieniającą dyrektywę 2011/16/UE
w odniesieniu do dostępu organów podatkowych do informacji dotyczących przeciwdziałania
praniu pieniędzy .
”
;
2)
w art. 2 po pkt 7 dodaje się pkt 7a w brzmieniu:
„
7a)
ustawie o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu - rozumie
się przez to ustawę z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu
terroryzmu ;
”
;
3)
w art. 4:
a)
po ust. 1 dodaje się ust. 1a w brzmieniu:
„
1a.
W celu realizacji zadań związanych z wymianą informacji podatkowych instytucje obowiązane
wymienione w art. 2 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu, na pisemne żądanie ministra właściwego do spraw finansów publicznych, Szefa Krajowej
Administracji Skarbowej lub jego upoważnionego przedstawiciela, są obowiązane do udzielenia
informacji gromadzonych na potrzeby realizacji obowiązków związanych ze stosowaniem
środków bezpieczeństwa finansowego wynikających z tej ustawy.
”
,
b)
ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„
2.
Żądania, o których mowa w ust. 1 i 1a, oznacza się klauzulą „Tajemnica skarbowa”,
a ich przekazanie następuje w trybie przewidzianym dla dokumentów zawierających informacje
niejawne o klauzuli „zastrzeżone” w rozumieniu przepisów o ochronie informacji niejawnych.
”
;
4)
w art. 24 w ust. 1 pkt 20 otrzymuje brzmienie:
„
20)
osobie kontrolującej - rozumie się przez to beneficjenta rzeczywistego, o którym mowa
w art. 2 ust. 2 pkt 1 ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu;”.
”
;
”
;
2)
odnośnika nr 1 oraz art. 27 ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o zmianie ustawy o usługach płatniczych oraz
niektórych innych ustaw , które stanowią:
„
1)Niniejsza ustawa w zakresie swojej regulacji wdraża dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/2366 z dnia 25 listopada 2015 r.
w sprawie usług płatniczych w ramach rynku wewnętrznego, zmieniającą dyrektywy 2002/65/WE,
2009/110/WE, 2013/36/UE i rozporządzenie (UE) nr 1093/2010 oraz uchylającą dyrektywę
2007/64/WE .
”
„
Art. 27.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
”
;
3)
art. 19 ustawy z dnia 5 lipca 2018 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz
niektórych innych ustaw , który stanowi:
„
Art. 19.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem:
1)
art. 1 pkt 1 lit. b w zakresie art. 119zg pkt 5 lit. a, c oraz d, pkt 6 lit. c w zakresie
art. 119zr § 3 pkt 9, pkt 8, art. 4, art. 9, art. 11 oraz art. 16, które wchodzą w
życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia;
2)
art. 1 pkt 5, który wchodzi w życie z dniem 1 października 2018 r.;
3)
art. 1 pkt 1 lit. b w zakresie art. 119zg pkt 5 lit. b, pkt 6 lit. a, b oraz c w zakresie
art. 119zr § 3 pkt 7 i 8, pkt 7, pkt 9 lit. b w zakresie art. 119zv § 4b-4d oraz art.
12, które wchodzą w życie z dniem 1 lipca 2019 r.
”
;
4)
art. 144 ustawy z dnia 4 października 2018 r. o pracowniczych planach kapitałowych , który stanowi:
„
Art. 144.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2019 r., z wyjątkiem:
1)
art. 124 pkt 4 lit. b, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2021 r.;
2)
art. 49 ust. 5 i 6, który wchodzi w życie z dniem 30 czerwca 2021 r.;
3)
art. 77 ust. 3 pkt 4, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2022 r.;
4)
art. 23 ust. 5 i 6, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2023 r.
”
;
5)
odnośnika nr 1 oraz art. 107 i art. 108 ustawy z dnia 14 grudnia 2018 r. o ochronie danych osobowych przetwarzanych
w związku z zapobieganiem i zwalczaniem przestępczości , które stanowią:
„
1)Niniejsza ustawa dokonuje w zakresie swojej regulacji wdrożenia dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/680 z dnia 27 kwietnia 2016 r.
w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych przez
właściwe organy do celów zapobiegania przestępczości, prowadzenia postępowań przygotowawczych,
wykrywania i ścigania czynów zabronionych i wykonywania kar, w sprawie swobodnego
przepływu takich danych oraz uchylającej decyzję ramową Rady 2008/977/WSiSW .
”
„
Art. 107.
Tracą moc art. 1, art. 2, art. 3 ust. 1, art. 4-7, art. 14-22, art. 23-28, art. 31 oraz rozdziały
4, 5 i 7 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych zachowane w mocy w odniesieniu do przetwarzania danych osobowych w celu rozpoznawania,
zapobiegania, wykrywania i zwalczania czynów zabronionych, prowadzenia postępowań
w sprawach dotyczących tych czynów oraz wykonywania orzeczeń w nich wydanych, kar
porządkowych i środków przymusu w zakresie określonym w przepisach stanowiących podstawę
działania służb i organów uprawnionych do realizacji zadań w tym zakresie, w terminie
do dnia wejścia w życie przepisów wdrażających dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/680 z dnia 27 kwietnia 2016 r.
w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych przez
właściwe organy do celów zapobiegania przestępczości, prowadzenia postępowań przygotowawczych,
wykrywania i ścigania czynów zabronionych i wykonywania kar, w sprawie swobodnego
przepływu takich danych oraz uchylającą decyzję ramową Rady 2008/977/WSiSW na podstawie art. 175 ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych.
Art. 108.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem:
1)
art. 58 pkt 12, który wchodzi w życie z dniem 1 listopada 2019 r.;
2)
art. 82 pkt 5 w zakresie art. 25c-25h, które wchodzą w życie po upływie roku od dnia
ogłoszenia.
”
;
6)
odnośnika nr 1 oraz art. 173 ustawy z dnia 21 lutego 2019 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z zapewnieniem
stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27
kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych
osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy
95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) , które stanowią:
„
1) Niniejsza ustawa służy stosowaniu rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady
(UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku
z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz
uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) (Dz. Urz. UE
L 119 z 04.05.2016, str. 1 oraz Dz. Urz. UE L 127 z 23.05.2018, str. 2).
”
„
Art. 173.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem:
1)
art. 87 pkt 1, który wchodzi w życie po upływie 90 dni od dnia ogłoszenia;
2)
art. 107 pkt 7 i 8, które wchodzą w życie z dniem 1 maja 2019 r.;
3)
art. 157 pkt 2, który wchodzi w życie z dniem 13 października 2019 r.
”
.
a)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2017 r.
poz. 648, 768, 935, 1428, 1537, 2169 i 2491 oraz z 2018 r. poz. 106, 138, 398 i 650.
b)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2017 r.
poz. 2486 i 2491 oraz z 2018 r. poz. 62, 106, 138, 650 i 723.
c)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2017 r.
poz. 2361 i 2491 oraz z 2018 r. poz. 62, 106, 138, 650 i 685.
d)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2017 r.
poz. 2486 i 2491 oraz z 2018 r. poz. 106, 138, 650 i 685.
e)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2017 r.
poz. 2486 i 2491 oraz z 2018 r. poz. 62, 106, 138 i 650.
f)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2017 r.
poz. 1089, 1926, 2102 i 2486 oraz z 2018 r. poz. 8, 106, 650 i 685.
g)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2017 r.
poz. 648, 768, 935, 1428, 1537, 2169 i 2491 oraz z 2018 r. poz. 106, 138, 398, 650
i 723.
Załącznik - Tekst jednolity ustawy z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu1)Niniejsza ustawa: 1) w zakresie swojej regulacji wdraża dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/849 z dnia 20 maja 2015 r. w sprawie zapobiegania wykorzystywaniu systemu finansowego do prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu, zmieniającą rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 648/2012 i uchylającą dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2005/60/WE oraz dyrektywę Komisji 2006/70/WE (Dz. Urz. UE L 141 z 05.06.2015, str. 73); 2) służy stosowaniu: rozporządzenia Rady (WE) nr 2580/2001 z dnia 27 grudnia 2001 r. w sprawie szczególnych środków restrykcyjnych skierowanych przeciwko niektórym osobom i podmiotom mających na celu zwalczanie terroryzmu (Dz. Urz. UE L 344 z 28.12.2001, str. 70, z późn. zm.), rozporządzenia Rady (WE) nr 881/2002 z dnia 27 maja 2002 r. wprowadzającego niektóre szczególne środki ograniczające skierowane przeciwko niektórym osobom i podmiotom związanym z organizacjami ISIL (Daisz) i Al-Kaida (Dz. Urz. UE L 139 z 29.05.2002, str. 9, z późn. zm.), rozporządzenia (WE) nr 1889/2005 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 26 października 2005 r. w sprawie kontroli środków pieniężnych wwożonych do Wspólnoty lub wywożonych ze Wspólnoty (Dz. Urz. UE L 309 z 25.11.2005, str. 9), rozporządzenia Rady (UE) nr 753/2011 z dnia 1 sierpnia 2011 r. w sprawie środków ograniczających skierowanych przeciwko niektórym osobom, grupom, przedsiębiorstwom i podmiotom w związku z sytuacją w Afganistanie (Dz. Urz. UE L 199 z 02.08.2011, str. 1, z późn. zm.), rozporządzenia Komisji (UE) nr 389/2013 z dnia 2 maja 2013 r. ustanawiającego rejestr Unii zgodnie z dyrektywą 2003/87/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, decyzjami nr 280/2004/WE i nr 406/2009/WE Parlamentu Europejskiego i Rady oraz uchylającego rozporządzenia Komisji (UE) nr 920/2010 i nr 1193/2011 (Dz. Urz. UE L 122 z 03.05.2013, str. 1 oraz Dz. Urz. UE L 17 z 21.01.2017, str. 52), rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/847 z dnia 20 maja 2015 r. w sprawie informacji towarzyszących transferom środków pieniężnych i uchylenia rozporządzenia (WE) nr 1781/2006 (Dz. Urz. UE L 141 z 05.06.2015, str. 1).
Rozdział 1
Przepisy ogólne
Art. 1.
Ustawa określa zasady i tryb przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu.
Art. 2.
1.
Instytucjami obowiązanymi są:
1)
banki krajowe, oddziały banków zagranicznych, oddziały instytucji kredytowych, instytucje
finansowe mające siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz oddziały instytucji
finansowych niemających siedziby na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w rozumieniu
ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe ;
2)
spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe oraz Krajowa Spółdzielcza Kasa Oszczędnościowo-Kredytowa,
w rozumieniu ustawy z dnia 5 listopada 2009 r. o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych ;
32)W brzmieniu ustalonym przez art. 11 ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o zmianie ustawy o usługach płatniczych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1075), która weszła w życie z dniem 20 czerwca 2018 r.)
krajowe instytucje płatnicze, krajowe instytucje pieniądza elektronicznego, oddziały
unijnych instytucji płatniczych, oddziały unijnych i zagranicznych instytucji pieniądza
elektronicznego, małe instytucje płatnicze, biura usług płatniczych oraz agenci rozliczeniowi,
w rozumieniu ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o usługach płatniczych ;
4)
firmy inwestycyjne, banki powiernicze w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi oraz oddziały zagranicznych firm inwestycyjnych w rozumieniu tej ustawy, prowadzące
działalność na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
5)
zagraniczne osoby prawne prowadzące na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej działalność
maklerską, w tym prowadzące taką działalność w formie oddziału, oraz towarowe domy
maklerskie w rozumieniu ustawy z dnia 26 października 2000 r. o giełdach towarowych , a także spółki handlowe, o których mowa w art. 50a tej ustawy;
6)
spółki prowadzące rynek regulowany - w zakresie, w jakim prowadzą platformę aukcyjną,
o której mowa w art. 3 pkt 10a ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi;
7)
fundusze inwestycyjne, alternatywne spółki inwestycyjne, towarzystwa funduszy inwestycyjnych,
zarządzający ASI, oddziały spółek zarządzających oraz oddziały zarządzających z Unii
Europejskiej znajdujące się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w rozumieniu
ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi
funduszami inwestycyjnymi ;
8)
zakłady ubezpieczeń wykonujące działalność, o której mowa w dziale I załącznika do ustawy z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej
i reasekuracyjnej , w tym krajowe zakłady ubezpieczeń, główne oddziały zagranicznych zakładów ubezpieczeń
z siedzibą w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej oraz oddziały
zagranicznych zakładów ubezpieczeń mających siedzibę w innym niż Rzeczpospolita Polska
państwie członkowskim Unii Europejskiej;
9)
pośrednicy ubezpieczeniowi wykonujący czynności pośrednictwa ubezpieczeniowego w zakresie
ubezpieczeń wymienionych w dziale I załącznika do ustawy z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej
i reasekuracyjnej oraz oddziały zagranicznych pośredników wykonujących takie czynności mające siedzibę
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, z wyłączeniem agenta ubezpieczeniowego, który
jest agentem ubezpieczeniowym wykonującym czynności pośrednictwa ubezpieczeniowego
na rzecz jednego zakładu ubezpieczeń w zakresie tego samego działu zgodnie z załącznikiem
do ustawy z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej oraz nie pobiera od klienta składki ubezpieczeniowej ani od zakładu ubezpieczeń kwot
należnych klientowi;
10)
Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych S.A. oraz spółka, której Krajowy Depozyt Papierów
Wartościowych S.A. przekazał wykonywanie czynności z zakresu, o którym mowa w art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi, w zakresie, w jakim prowadzą rachunki papierów wartościowych lub rachunki zbiorcze;
11)
przedsiębiorcy prowadzący działalność kantorową w rozumieniu ustawy z dnia 27 lipca 2002 r. - Prawo dewizowe , inni przedsiębiorcy świadczący usługę wymiany walut lub usługę pośrednictwa w wymianie
walut, niebędący innymi instytucjami obowiązanymi, oraz oddziały przedsiębiorców zagranicznych
prowadzących taką działalność na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
12)
podmioty prowadzące działalność gospodarczą polegającą na świadczeniu usług w zakresie:
a)
wymiany pomiędzy walutami wirtualnymi i środkami płatniczymi,
b)
wymiany pomiędzy walutami wirtualnymi,
c)
pośrednictwa w wymianie, o której mowa w lit. a lub b,
d)
prowadzenia rachunków, o których mowa w ust. 2 pkt 17 lit. e;
13)
notariusze w zakresie czynności dokonywanych w formie aktu notarialnego, obejmujących:
a)
przeniesienie własności wartości majątkowej, w tym sprzedaż, zamianę lub darowiznę
ruchomości lub nieruchomości,
b)
zawarcie umowy działu spadku, zniesienia współwłasności, dożywocia, renty w zamian
za przeniesienie własności nieruchomości oraz o podział majątku wspólnego,
c)
przeniesienie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, prawa użytkowania wieczystego
oraz ekspektatywy odrębnej własności lokalu,
d)
wniesienie wkładu niepieniężnego po założeniu spółki,
e)
zawarcie umowy dokumentującej wniesienie lub podwyższenie wkładów do spółki albo wniesienie
lub podwyższenie kapitału zakładowego,
f)
przekształcenie lub połączenie spółek,
g)
zbycie przedsiębiorstwa,
h)
zbycie udziałów w spółce;
14)
adwokaci, radcowie prawni, prawnicy zagraniczni, doradcy podatkowi w zakresie, w jakim
świadczą na rzecz klienta pomoc prawną lub czynności doradztwa podatkowego dotyczące:
a)
kupna lub sprzedaży nieruchomości, przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa,
b)
zarządzania środkami pieniężnymi, instrumentami finansowymi lub innymi aktywami klienta,
c)
zawierania umowy o prowadzenie rachunku bankowego, rachunku papierów wartościowych
lub wykonywania czynności związanych z prowadzeniem tych rachunków,
d)
wnoszenia wkładu do spółki kapitałowej lub podwyższenia kapitału zakładowego spółki
kapitałowej,
e)
tworzenia, prowadzenia działalności lub zarządzania spółkami kapitałowymi lub trustami
- z wyjątkiem radców prawnych oraz prawników zagranicznych wykonujących zawód w ramach
stosunku pracy lub służby w urzędach obsługujących organy administracji publicznej,
innych państwowych lub samorządowych jednostkach organizacyjnych oraz w podmiotach
innych niż spółki, o których mowa w art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych , oraz doradców podatkowych wykonujących zawód w ramach stosunku pracy w podmiotach
innych niż te, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 5 lipca 1996 r. o doradztwie podatkowym ;
15)
doradcy podatkowi w zakresie czynności doradztwa podatkowego innych niż wymienione
w pkt 14 oraz biegli rewidenci;
16)
przedsiębiorcy w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców , niebędący innymi instytucjami obowiązanymi, świadczący usługi polegające na:3)Wprowadzenie do wyliczenia ze zmianą wprowadzoną przez art. 10 pkt 1 ustawy z dnia
5 lipca 2018 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw
(Dz. U. poz. 1499), która weszła w życie z dniem 22 sierpnia 2018 r.
a)
tworzeniu osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej,
b)
pełnieniu funkcji członka zarządu lub umożliwianiu innej osobie pełnienia tej funkcji
lub podobnej funkcji w osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej nieposiadającej
osobowości prawnej,
c)
zapewnianiu siedziby, adresu prowadzenia działalności lub adresu korespondencyjnego
oraz innych pokrewnych usług osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej nieposiadającej
osobowości prawnej,
d)
działaniu lub umożliwieniu innej osobie działania jako powiernik trustu, który powstał
w drodze czynności prawnej,
e)
działaniu lub umożliwieniu innej osobie działania jako osoba wykonująca prawa z akcji
lub udziałów na rzecz podmiotu innego niż spółka notowana na rynku regulowanym podlegającym
wymogom dotyczącym ujawniania informacji zgodnie z prawem Unii Europejskiej lub podlegająca
równoważnym standardom międzynarodowym;
17)
podmioty prowadzące działalność w zakresie usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych;
18)
pośrednicy w obrocie nieruchomościami;
19)
operatorzy pocztowi w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe ;
20)
podmioty prowadzące działalność w zakresie gier losowych, zakładów wzajemnych, gier
w karty i gier na automatach w rozumieniu ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych ;
21)
fundacje ustanowione na podstawie ustawy z dnia 6 kwietnia 1984 r. o fundacjach w zakresie, w jakim przyjmują lub dokonują płatności w gotówce o wartości równej
lub przekraczającej równowartość 10 000 euro, bez względu na to, czy płatność jest
przeprowadzana jako pojedyncza operacja, czy kilka operacji, które wydają się ze sobą
powiązane;
22)
stowarzyszenia posiadające osobowość prawną, utworzone na podstawie ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. - Prawo o stowarzyszeniach , w zakresie, w jakim przyjmują lub dokonują płatności w gotówce o wartości równej
lub przekraczającej równowartość 10 000 euro, bez względu na to, czy płatność jest
przeprowadzana jako pojedyncza operacja, czy kilka operacji, które wydają się ze sobą
powiązane;
234)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 10 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 3.)
przedsiębiorcy w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców w zakresie, w jakim przyjmują lub dokonują płatności za towary w gotówce o wartości
równej lub przekraczającej równowartość 10 000 euro, bez względu na to, czy transakcja
jest przeprowadzana jako pojedyncza operacja, czy kilka operacji, które wydają się
ze sobą powiązane;
244)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 10 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 3.)
przedsiębiorcy w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców w zakresie, w jakim prowadzą działalność polegającą na udostępnianiu skrytek sejfowych,
oraz oddziały przedsiębiorców zagranicznych prowadzące taką działalność na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej;
25)
instytucje pożyczkowe w rozumieniu ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim .
2.
Ilekroć w ustawie jest mowa o:
1)
beneficjencie rzeczywistym - rozumie się przez to osobę fizyczną lub osoby fizyczne
sprawujące bezpośrednio lub pośrednio kontrolę nad klientem poprzez posiadane uprawnienia,
które wynikają z okoliczności prawnych lub faktycznych, umożliwiające wywieranie decydującego
wpływu na czynności lub działania podejmowane przez klienta, lub osobę fizyczną lub
osoby fizyczne, w imieniu których są nawiązywane stosunki gospodarcze lub przeprowadzana
jest transakcja okazjonalna, w tym:
a)
w przypadku klienta będącego osobą prawną inną niż spółka, której papiery wartościowe
są dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym podlegającym wymogom ujawniania informacji
wynikającym z przepisów prawa Unii Europejskiej lub odpowiadającym im przepisom prawa
państwa trzeciego: - osobę fizyczną będącą udziałowcem lub akcjonariuszem klienta,
której przysługuje prawo własności więcej niż 25% ogólnej liczby udziałów lub akcji
tej osoby prawnej, - osobę fizyczną dysponującą więcej niż 25% ogólnej liczby głosów
w organie stanowiącym klienta, także jako zastawnik albo użytkownik, lub na podstawie
porozumień z innymi uprawnionymi do głosu, - osobę fizyczną sprawującą kontrolę nad
osobą prawną lub osobami prawnymi, którym łącznie przysługuje prawo własności więcej
niż 25% ogólnej liczby udziałów lub akcji klienta, lub łącznie dysponującą więcej
niż 25% ogólnej liczby głosów w organie klienta, także jako zastawnik albo użytkownik,
lub na podstawie porozumień z innymi uprawnionymi do głosu, - osobę fizyczną sprawującą
kontrolę nad klientem poprzez posiadanie w stosunku do tej osoby prawnej uprawnień,
o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 37 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości , lub - osobę fizyczną zajmującą wyższe stanowisko kierownicze w przypadku udokumentowanego
braku możliwości ustalenia lub wątpliwości co do tożsamości osób fizycznych określonych
w tiret pierwszym, drugim, trzecim i czwartym oraz w przypadku niestwierdzenia podejrzeń
prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu,
b)
w przypadku klienta będącego trustem: - założyciela, - powiernika, - nadzorcę, jeżeli
został ustanowiony, - beneficjenta, - inną osobę sprawującą kontrolę nad trustem,
c)
w przypadku klienta będącego osobą fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą, wobec
którego nie stwierdzono przesłanek lub okoliczności mogących wskazywać na fakt sprawowania
kontroli nad nim przez inną osobę fizyczną lub osoby fizyczne, przyjmuje się, że taki
klient jest jednocześnie beneficjentem rzeczywistym;
2)
blokadzie rachunku - rozumie się przez to czasowe uniemożliwienie korzystania i dysponowania
ze wszystkich lub części wartości majątkowych gromadzonych na rachunku, w tym również
przez instytucję obowiązaną;
3)
członkach rodziny osoby zajmującej eksponowane stanowisko polityczne - rozumie się
przez to:
a)
małżonka lub osobę pozostającą we wspólnym pożyciu z osobą zajmującą eksponowane stanowisko
polityczne,
b)
dziecko osoby zajmującej eksponowane stanowisko polityczne i jego małżonka lub osoby
pozostającej we wspólnym pożyciu,
c)
rodziców osoby zajmującej eksponowane stanowisko polityczne;
4)
dyrektywie 2015/849 - rozumie się przez to dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/849 z dnia 20 maja 2015 r. w sprawie
zapobiegania wykorzystywaniu systemu finansowego do prania pieniędzy lub finansowania
terroryzmu, zmieniającą rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 648/2012
i uchylającą dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2005/60/WE oraz dyrektywę Komisji
2006/70/WE ;
5)
europejskich urzędach nadzoru - rozumie się przez to Europejski Urząd Nadzoru Bankowego,
Europejski Urząd Nadzoru Ubezpieczeń i Pracowniczych Programów Emerytalnych oraz Europejski
Urząd Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych;
6)
finansowaniu terroryzmu - rozumie się przez to czyn określony w art. 165a ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny ;
7)
grupie - rozumie się przez to jednostkę dominującą wraz z jej jednostkami podporządkowanymi
w rozumieniu ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości;
8)
jednostkach współpracujących - rozumie się przez to organy administracji rządowej,
organy jednostek samorządu terytorialnego oraz inne państwowe jednostki organizacyjne,
a także Narodowy Bank Polski (NBP), Komisję Nadzoru Finansowego (KNF) i Najwyższą
Izbę Kontroli (NIK);
9)
kadrze kierowniczej wyższego szczebla - rozumie się przez to członka zarządu, dyrektora
lub pracownika instytucji obowiązanej posiadającego wiedzę z zakresu ryzyka prania
pieniędzy oraz finansowania terroryzmu związanego z działalnością instytucji obowiązanej
oraz podejmującego decyzje mające wpływ na to ryzyko;
10)
kliencie - rozumie się przez to osobę fizyczną, osobę prawną lub jednostkę organizacyjną
nieposiadającą osobowości prawnej, której instytucja obowiązana świadczy usługi lub
dla której wykonuje czynności wchodzące w zakres prowadzonej przez nią działalności
zawodowej, w tym z którą instytucja obowiązana nawiązuje stosunki gospodarcze, lub
na zlecenie której przeprowadza transakcję okazjonalną; w przypadku umowy ubezpieczenia
przez klienta instytucji obowiązanej rozumie się ubezpieczającego;
11)
osobach zajmujących eksponowane stanowiska polityczne - rozumie się przez to osoby
fizyczne zajmujące znaczące stanowiska lub pełniące znaczące funkcje publiczne, w
tym:
a)
szefów państw, szefów rządów, ministrów, wiceministrów, sekretarzy stanu, podsekretarzy
stanu, w tym Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, Prezesa Rady Ministrów i wiceprezesa
Rady Ministrów,
b)
członków parlamentu lub podobnych organów ustawodawczych, w tym posłów i senatorów,
c)
członków organów zarządzających partii politycznych,
d)
członków sądów najwyższych, trybunałów konstytucyjnych oraz innych organów sądowych
wysokiego szczebla, których decyzje nie podlegają zaskarżeniu, z wyjątkiem trybów
nadzwyczajnych, w tym sędziów Sądu Najwyższego, Trybunału Konstytucyjnego, Naczelnego
Sądu Administracyjnego, wojewódzkich sądów administracyjnych oraz sędziów sądów apelacyjnych,
e)
członków trybunałów obrachunkowych lub zarządów banków centralnych, w tym Prezesa
oraz członków Zarządu NBP,
f)
ambasadorów, chargés d'affaires oraz wyższych oficerów sił zbrojnych,
g)
członków organów administracyjnych, zarządczych lub nadzorczych przedsiębiorstw państwowych,
w tym dyrektorów przedsiębiorstw państwowych oraz członków zarządów i rad nadzorczych
spółek z udziałem Skarbu Państwa, w których ponad połowa akcji albo udziałów należy
do Skarbu Państwa lub innych państwowych osób prawnych,
h)
dyrektorów, zastępców dyrektorów oraz członków organów organizacji międzynarodowych
lub osoby pełniące równoważne funkcje w tych organizacjach,
i)
dyrektorów generalnych w urzędach naczelnych i centralnych organów państwowych, dyrektorów
generalnych urzędów wojewódzkich oraz kierowników urzędów terenowych organów rządowej
administracji specjalnej;
12)
osobach znanych jako bliscy współpracownicy osoby zajmującej eksponowane stanowisko
polityczne - rozumie się przez to:
a)
osoby fizyczne będące beneficjentami rzeczywistymi osób prawnych, jednostek organizacyjnych
nieposiadających osobowości prawnej lub trustów wspólnie z osobą zajmującą eksponowane
stanowisko polityczne lub utrzymujące z taką osobą inne bliskie stosunki związane
z prowadzoną działalnością gospodarczą,
b)
osoby fizyczne będące jedynym beneficjentem rzeczywistym osób prawnych, jednostek
organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej lub trustu, o których wiadomo,
że zostały utworzone w celu uzyskania faktycznej korzyści przez osobę zajmującą eksponowane
stanowisko polityczne;
13)
państwie trzecim wysokiego ryzyka - rozumie się przez to państwo identyfikowane na
podstawie informacji pochodzących z wiarygodnych źródeł, w tym raportów z ewaluacji
krajowych systemów przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu
przeprowadzanych przez Grupę Specjalną do spraw Przeciwdziałania Praniu Pieniędzy
(FATF) oraz organy lub organizacje z nią powiązane, jako nieposiadające skutecznego
systemu przeciwdziałania praniu pieniędzy lub finansowaniu terroryzmu lub posiadające
znaczące braki w systemie przeciwdziałania praniu pieniędzy lub finansowaniu terroryzmu,
w szczególności państwo trzecie zidentyfikowane przez Komisję Europejską w akcie delegowanym
przyjętym na podstawie art. 9 dyrektywy 2015/849;
14)
praniu pieniędzy - rozumie się przez to czyn określony w art. 299 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny;
15)
przeprowadzaniu transakcji - rozumie się przez to wykonanie przez instytucję obowiązaną
dyspozycji lub zlecenia wydanych przez klienta lub osobę działającą w jego imieniu;
16)
przetwarzaniu informacji - rozumie się przez to każdą operację wykonywaną na informacjach,
w szczególności ich uzyskiwanie, gromadzenie, utrwalanie, przechowywanie, opracowywanie,
zmienianie, udostępnianie i usuwanie, a zwłaszcza te operacje, które wykonuje się
w systemach informatycznych;
17)
rachunku - rozumie się przez to:
a)
rachunek płatniczy w rozumieniu ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o usługach płatniczych,
b)
rachunek bankowy i rachunek w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej niebędące
rachunkami płatniczymi,
c)
rachunek papierów wartościowych i rachunek zbiorczy oraz służący do ich obsługi rachunek
pieniężny, w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi,
d)
rejestr uczestników funduszu lub ewidencję uczestników funduszu inwestycyjnego zamkniętego,
e)
prowadzony w formie elektronicznej zbiór danych identyfikacyjnych zapewniających osobom
uprawnionym możliwość korzystania z jednostek walut wirtualnych, w tym przeprowadzania
transakcji ich wymiany,
f)
rachunek derywatów w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi;
18)
relacjach korespondenckich - rozumie się przez to:
a)
świadczenie usług bankowych przez jeden bank jako korespondenta na rzecz innego banku
jako respondenta,
b)
relacje między instytucjami kredytowymi, instytucjami finansowymi, w tym relacje,
w ramach których są świadczone podobne usługi przez instytucję będącą korespondentem
na rzecz instytucji będącej respondentem, oraz relacje, które zostały ustanowione
na potrzeby transakcji dotyczących papierów wartościowych lub na potrzeby transferów
środków pieniężnych;
19)
rozporządzeniu 2015/847 - rozumie się przez to rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/847 z dnia 20 maja 2015 r.
w sprawie informacji towarzyszących transferom środków pieniężnych i uchylenia rozporządzenia
(WE) nr 1781/2006 ;
20)
stosunkach gospodarczych - rozumie się przez to stosunki instytucji obowiązanej z
klientem związane z działalnością zawodową instytucji obowiązanej, które w chwili
ich nawiązywania wykazują cechę trwałości;
21)
transakcji - rozumie się przez to czynność prawną lub faktyczną, na podstawie której
dokonuje się przeniesienia własności lub posiadania wartości majątkowych, lub czynność
prawną lub faktyczną dokonywaną w celu przeniesienia własności lub posiadania wartości
majątkowych;
22)
transakcji okazjonalnej - rozumie się przez to transakcję, która nie jest przeprowadzana
w ramach stosunków gospodarczych;
23)
transferze środków pieniężnych - rozumie się przez to transfer środków pieniężnych
w rozumieniu rozporządzenia 2015/847;
24)
truście (trust) - rozumie się przez to regulowany przepisami prawa obcego stosunek
prawny wynikający ze zdarzenia prawnego, umowy lub porozumienia, w tym zespołu takich
zdarzeń lub czynności prawnych, na podstawie którego dokonuje się przeniesienia własności
lub posiadania wartości majątkowych na powiernika w celu sprawowania zarządu powierniczego
oraz udostępniania tych wartości beneficjentom tego stosunku;
25)
umowie ubezpieczenia - rozumie się przez to umowę, o której mowa w dziale I załącznika do ustawy z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej
i reasekuracyjnej;
26)
walucie wirtualnej - rozumie się przez to cyfrowe odwzorowanie wartości, które nie
jest:
a)
prawnym środkiem płatniczym emitowanym przez NBP, zagraniczne banki centralne lub
inne organy administracji publicznej,
b)
międzynarodową jednostką rozrachunkową ustanawianą przez organizację międzynarodową
i akceptowaną przez poszczególne kraje należące do tej organizacji lub z nią współpracujące,
c)
pieniądzem elektronicznym w rozumieniu ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o usługach płatniczych,
d)
instrumentem finansowym w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi,
e)
wekslem lub czekiem
- oraz jest wymienialne w obrocie gospodarczym na prawne środki płatnicze i akceptowane
jako środek wymiany, a także może być elektronicznie przechowywane lub przeniesione
albo może być przedmiotem handlu elektronicznego;
27)
wartościach majątkowych - rozumie się przez to prawa majątkowe lub inne mienie ruchome
lub nieruchomości, środki płatnicze, instrumenty finansowe w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi, inne papiery wartościowe, wartości dewizowe oraz waluty wirtualne;
28)
wstrzymaniu transakcji - rozumie się przez to czasowe ograniczenie korzystania i dysponowania
wartościami majątkowymi polegające na uniemożliwieniu przeprowadzenia przez instytucję
obowiązaną określonej transakcji lub większej liczby określonych transakcji.
Art. 3.
Do umowy ubezpieczenia oraz do umowy o udostępnieniu skrytki sejfowej stosuje się
odpowiednio przepisy ustawy.
Art. 4.
Przepisów rozporządzenia 2015/847 nie stosuje się do transferów środków pieniężnych
wykonywanych pomiędzy dostawcami usług płatniczych mającymi siedzibę na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej, na rachunek płatniczy odbiorcy umożliwiający dokonywanie
wyłącznie płatności za dostawę towarów lub usług, jeżeli:
1)
dostawca usług płatniczych odbiorcy może za pomocą niepowtarzalnego identyfikatora
transakcji monitorować transfer środków pieniężnych pomiędzy odbiorcą a osobą fizyczną,
osobą prawną lub jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, która
zawarła z odbiorcą umowę na dostawę towarów lub usług;
2)
kwota transferu środków pieniężnych z tytułu płatności za dostawę towarów lub usług
nie przekracza równowartości 1000 euro.
Art. 5.
Przeliczenia kwot wyrażonych w ustawie w euro dokonuje się według średniego kursu
waluty ogłoszonego przez NBP, obowiązującego w dniu przeprowadzania transakcji, w
dniu zlecenia przeprowadzenia transakcji lub w dniu wydania decyzji o nałożeniu kary
pieniężnej.
Art. 6.
Instytucje obowiązane wyznaczają kadrę kierowniczą wyższego szczebla odpowiedzialną
za wykonywanie obowiązków określonych w ustawie.
Art. 7.
W przypadku instytucji obowiązanej, w której działa zarząd lub inny organ zarządzający,
wyznacza się spośród członków tego organu osobę odpowiedzialną za wdrażanie obowiązków
określonych w ustawie.
Art. 8.
Instytucje obowiązane wyznaczają pracownika zajmującego kierownicze stanowisko odpowiedzialnego
za zapewnienie zgodności działalności instytucji obowiązanej oraz jej pracowników
i innych osób wykonujących czynności na rzecz tej instytucji obowiązanej z przepisami
o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Wyznaczony pracownik
jest również odpowiedzialny za przekazywanie w imieniu instytucji obowiązanej zawiadomień,
o których mowa w art. 74 ust. 1, art. 86 ust. 1, art. 89 ust. 1 i art. 90.
Art. 9.
W przypadku instytucji obowiązanych prowadzących działalność jednoosobowo zadania
kadry kierowniczej wyższego szczebla oraz pracownika, o których mowa w art. 6 i art.
8, wykonuje osoba prowadząca tę działalność.
Rozdział 2
Organy informacji finansowej
Art. 10.
1.
Organami administracji rządowej właściwymi w sprawach przeciwdziałania praniu pieniędzy
oraz finansowaniu terroryzmu, zwanymi dalej „organami informacji finansowej”, są:
1)
minister właściwy do spraw finansów publicznych jako naczelny organ informacji finansowej;
2)
Generalny Inspektor Informacji Finansowej, zwany dalej „Generalnym Inspektorem”.
2.
Generalnego Inspektora powołuje i odwołuje Prezes Rady Ministrów na wniosek ministra
właściwego do spraw finansów publicznych po zasięgnięciu opinii ministra - członka
Rady Ministrów właściwego do spraw koordynowania działalności służb specjalnych, jeżeli
został wyznaczony przez Prezesa Rady Ministrów.
3.
Generalny Inspektor jest sekretarzem albo podsekretarzem stanu w urzędzie obsługującym
ministra właściwego do spraw finansów publicznych.
Art. 11.
Generalnym Inspektorem może być osoba, która:
1)
posiada wyłącznie obywatelstwo polskie;
2)
korzysta z pełni praw publicznych;
3)
wykazuje nieskazitelną postawę moralną, obywatelską i patriotyczną;
4)
nie była skazana za przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego lub przestępstwo
skarbowe;
5)
spełnia wymagania określone w przepisach o ochronie informacji niejawnych w zakresie
dostępu do informacji niejawnych o klauzuli „ściśle tajne”;
6)
posiada tytuł zawodowy magistra lub tytuł równorzędny w zakresie prawa, ekonomii lub
finansów;
7)
posiada wiedzę z zakresu przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu;
8)
nie pełniła służby zawodowej ani nie pracowała w organach bezpieczeństwa państwa wymienionych
w art. 2 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach
organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów , ani nie była ich współpracownikiem.
Art. 12.
1.
Do zadań Generalnego Inspektora należy podejmowanie działań w celu przeciwdziałania
praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu, w szczególności:
1)
analizowanie informacji dotyczących wartości majątkowych, co do których Generalny
Inspektor powziął podejrzenie, że mają one związek z przestępstwem prania pieniędzy
lub finansowania terroryzmu;
2)
przeprowadzanie procedury wstrzymania transakcji lub blokady rachunku;
3)
żądanie przekazania informacji o transakcjach i ich udostępnianie;
4)
przekazywanie uprawnionym organom informacji i dokumentów uzasadniających podejrzenie
popełnienia przestępstwa;
5)
wymiana informacji z jednostkami współpracującymi;
6)
sporządzanie krajowej oceny ryzyka prania pieniędzy i finansowania terroryzmu oraz
strategii przeciwdziałania tym przestępstwom we współpracy z jednostkami współpracującymi
i instytucjami obowiązanymi;
7)
sprawowanie kontroli nad przestrzeganiem przepisów dotyczących przeciwdziałania praniu
pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu;
8)
wydawanie decyzji w sprawach wpisu na listę osób i podmiotów, wobec których stosuje
się szczególne środki ograniczające, o których mowa w art. 117, lub skreślenia z niej
oraz prowadzenie tej listy;
9)
współpraca z właściwymi organami innych państw, a także zagranicznymi instytucjami
i międzynarodowymi organizacjami zajmującymi się przeciwdziałaniem praniu pieniędzy
lub finansowaniu terroryzmu;
10)
nakładanie kar administracyjnych, o których mowa w ustawie;
11)
udostępnianie wiedzy i informacji z zakresu przepisów o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy
oraz finansowaniu terroryzmu w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej
urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw finansów publicznych;
12)
przetwarzanie informacji w trybie określonym w ustawie;
13)
inicjowanie innych działań w celu przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu
terroryzmu.
2.
Generalny Inspektor wykonuje swoje zadania przy pomocy komórki organizacyjnej wyodrębnionej
w tym celu w urzędzie obsługującym ministra właściwego do spraw finansów publicznych.
3.
W celu skutecznego i efektywnego wykonywania zadań Generalny Inspektor może wydać,
z zachowaniem wymogów dotyczących ochrony informacji niejawnych, instrukcję dotyczącą
sposobu realizacji zadań przez komórkę organizacyjną, o której mowa w ust. 2, w zakresie
gromadzenia, przetwarzania i analizy informacji w trybie ustawy.
4.
Generalny Inspektor jest administratorem systemu teleinformatycznego służącego przeciwdziałaniu
praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu.
Art. 13.
W celu przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu Generalny Inspektor
może przetwarzać informacje pochodzące również od izb rozliczeniowych utworzonych
na podstawie art. 67 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe oraz instytucji utworzonych na podstawie art. 105 ust. 4 tej ustawy.
Art. 14.
1.
Generalny Inspektor przedstawia Prezesowi Rady Ministrów, za pośrednictwem ministra
właściwego do spraw finansów publicznych, roczne sprawozdanie ze swojej działalności
w terminie 3 miesięcy od zakończenia roku, za który jest składane sprawozdanie.
2.
Sprawozdanie, o którym mowa w ust. 1, zawiera w szczególności informacje o:
1)
poszczególnych kategoriach instytucji obowiązanych i znaczeniu gospodarczym sektorów
rynku, do których należą, według stanu na dzień 31 grudnia tego roku, za który jest
składane sprawozdanie;
2)
liczbie przekazanych przez instytucje obowiązane informacji w trybie przewidzianym
w ustawie;
3)
liczbie przekazanych przez jednostki współpracujące informacji w trybie przewidzianym
w ustawie;
4)
działaniach podjętych przez Generalnego Inspektora na podstawie przekazanych informacji,
o których mowa w pkt 2 i 3, wraz z opisem tych działań;
5)
liczbie postępowań karnych wszczętych i zakończonych w sprawach dotyczących prania
pieniędzy i liczbie postępowań karnych wszczętych i zakończonych w sprawach dotyczących
finansowania terroryzmu;
6)
liczbie osób, którym przedstawiono zarzut prania pieniędzy, i liczbie osób, którym
przedstawiono zarzut finansowania terroryzmu;
7)
liczbie osób prawomocnie skazanych za pranie pieniędzy i liczbie osób prawomocnie
skazanych za finansowanie terroryzmu;
8)
rodzajach przestępstw bazowych, o których mowa w art. 1 lit. e Konwencji Rady Europy o praniu, ujawnianiu, zajmowaniu i konfiskacie
dochodów pochodzących z przestępstwa oraz o finansowaniu terroryzmu, sporządzonej
w Warszawie dnia 16 maja 2005 r. , do których odnoszą się informacje wskazane w pkt 5-7;
9)
wartościach majątkowych, w stosunku do których dokonano zamrożenia, wstrzymania transakcji
i blokady lub orzeczono zajęcie, zabezpieczenie majątkowe lub przepadek;
10)
danych statystycznych dotyczących informacji od instytucji obowiązanych i jednostek
współpracujących, przekazanych przez Generalnego Inspektora do prokuratury i innych
organów oraz jednostek administracji publicznej w trybie przewidzianym w ustawie;
11)
danych statystycznych dotyczących informacji, o których mowa w pkt 10, w wyniku których
prokurator, inny organ lub jednostka administracji publicznej podjęły dalsze czynności,
w tym dotyczących przekazania innemu organowi lub jednostce administracji publicznej,
a w przypadku czynności podjętych przez prokuratora - wszczęcia postępowania przygotowawczego,
postawienia zarzutu popełnienia przestępstwa, dokonania blokady rachunku albo wstrzymania
transakcji, wydania postanowienia o zabezpieczeniu majątkowym;
12)
liczbie transgranicznych wniosków o udzielenie informacji, które zostały przekazane
przez zagraniczne jednostki analityki finansowej, rozpatrzonych przez Generalnego
Inspektora;
13)
liczbie kontroli instytucji obowiązanych przeprowadzonych na podstawie przepisów ustawy;
14)
karach administracyjnych nałożonych na instytucje obowiązane na podstawie przepisów
ustawy;
15)
działalności Komitetu Bezpieczeństwa Finansowego.
3.
Minister Sprawiedliwości przekazuje Generalnemu Inspektorowi informacje, o których
mowa w ust. 2 pkt 5-9, w terminie miesiąca od zakończenia roku, za który są przekazywane
informacje.
4.
Podmioty, o których mowa w art. 130 ust. 2, w zakresie swoich właściwości przekazują
Generalnemu Inspektorowi posiadane informacje, o których mowa w ust. 2 pkt 1, w terminie
miesiąca od zakończenia roku, za który są przekazywane informacje.
5.
Podmioty, o których mowa w art. 105 ust. 1-4, przekazują Generalnemu Inspektorowi
informacje, o których mowa w ust. 2 pkt 11, w terminie miesiąca od zakończenia roku,
za który są przekazywane informacje.
6.
Minister Sprawiedliwości oraz podmioty, o których mowa w art. 105 ust. 1-4 i art.
130 ust. 2, przekazują informacje w trybie i formacie uzgodnionych z Generalnym Inspektorem.
7.
Sprawozdanie, o którym mowa w ust. 1, po przekazaniu Prezesowi Rady Ministrów, Generalny
Inspektor udostępnia w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej urzędu
obsługującego ministra właściwego do spraw finansów publicznych.
Art. 15.
1.
Generalny Inspektor oraz pracownicy komórki organizacyjnej, o której mowa w art. 12
ust. 2, podlegają wyłączeniu od wykonywania zadań, o których mowa w art. 12 ust. 1
pkt 1-5 i 7-10, w przypadku wystąpienia okoliczności mogącej wywołać wątpliwość co
do ich bezstronności, w tym w przypadku spraw dotyczących ich praw lub obowiązków
albo praw lub obowiązków ich małżonka lub osoby pozostającej z nimi we wspólnym pożyciu,
krewnych i powinowatych do drugiego stopnia albo osób związanych z nimi z tytułu przysposobienia,
opieki lub kurateli. Powody wyłączenia trwają mimo ustania małżeństwa, wspólnego pożycia,
przysposobienia, opieki lub kurateli.
2.
O wyłączeniu, o którym mowa w ust. 1, rozstrzyga z urzędu lub na wniosek:
1)
minister właściwy do spraw finansów publicznych - w przypadku Generalnego Inspektora;
2)
Generalny Inspektor - w przypadku kierownika komórki organizacyjnej, o której mowa
w art. 12 ust. 2;
3)
bezpośredni przełożony - w przypadku innych pracowników komórki organizacyjnej, o
której mowa w art. 12 ust. 2.
3.
W przypadku wyłączenia:
1)
Generalnego Inspektora - jego zadania wykonuje minister właściwy do spraw finansów
publicznych;
2)
kierownika lub pracownika komórki organizacyjnej, o której mowa w art. 12 ust. 2 -
ich zadania wykonuje pracownik tej komórki wyznaczony odpowiednio przez Generalnego
Inspektora albo bezpośredniego przełożonego.
Art. 16.
1.
Minister właściwy do spraw wewnętrznych, Szef Centralnego Biura Antykorupcyjnego,
Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Szef Służby Kontrwywiadu Wojskowego,
w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych, na wniosek Generalnego
Inspektora mogą delegować pracowników lub funkcjonariuszy jednostek i organów im podległych
lub przez nich nadzorowanych do pracy lub służby w komórce organizacyjnej, o której
mowa w art. 12 ust. 2.
2.
Szczegółowe warunki i tryb delegowania pracowników lub funkcjonariuszy jednostek i
organów, o których mowa w ust. 1, regulują odrębne przepisy określające sposób działania
tych jednostek i organów.
3.
Minister Obrony Narodowej w przypadku uzgodnienia z ministrem właściwym do spraw finansów
publicznych obsady stanowiska w komórce organizacyjnej, o której mowa w art. 12 ust.
2, może skierować żołnierza zawodowego na stanowisko służbowe w trybie art. 22 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych w celu wyznaczenia go przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych do
pełnienia zawodowej służby wojskowej w tej komórce.
Art. 17.
1.
Generalny Inspektor może zawierać porozumienia z podmiotami innymi niż instytucje
obowiązane w zakresie gromadzenia informacji istotnych dla realizacji jego zadań.
W porozumieniu określa się zakres, formę i tryb przekazania informacji.
2.
Generalny Inspektor może przetwarzać informacje, o których mowa w ust. 1.
Art. 18.
W przypadku prowadzenia postępowania kontrolnego w zakresie i na zasadach określonych
w przepisach o Najwyższej Izbie Kontroli Generalny Inspektor udostępnia kontrolerom
informacje uzyskane w wyniku realizacji zadań, o których mowa w art. 12 ust. 1, na
podstawie odrębnego upoważnienia Prezesa NIK. Przepis art. 101 ust. 1 stosuje się.
Rozdział 3
Komitet Bezpieczeństwa Finansowego
Art. 19.
1.
Przy Generalnym Inspektorze działa Komitet Bezpieczeństwa Finansowego, zwany dalej
„Komitetem”, pełniący funkcje opiniodawczą i doradczą w zakresie przeciwdziałania
praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu.
2.
Do zadań Komitetu należy w szczególności:
1)
opiniowanie krajowej oceny ryzyka prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu;
2)
wydawanie opinii w zakresie zasadności zastosowania zaleceń Komisji Europejskiej,
o których mowa w art. 6 ust. 4 dyrektywy 2015/849;
3)
opiniowanie strategii, o której mowa w art. 31 ust. 1, a także dokonywanie przeglądu
postępów w jej realizacji;
4)
wydawanie rekomendacji dotyczących zastosowania wobec danej osoby lub danego podmiotu
szczególnych środków ograniczających;
5)
opiniowanie wniosków o uznanie za bezprzedmiotowe stosowania wobec osoby lub podmiotu
szczególnych środków ograniczających;
6)
dokonywanie analiz i ocen rozwiązań prawnych z zakresu przeciwdziałania praniu pieniędzy
oraz finansowaniu terroryzmu;
7)
przedstawienie opinii o potrzebie dokonania zmian przepisów o przeciwdziałaniu praniu
pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu.
Art. 20.
1.
W skład Komitetu wchodzą:
1)
przewodniczący Komitetu - Generalny Inspektor;
2)
wiceprzewodniczący Komitetu - kierownik komórki organizacyjnej, o której mowa w art.
12 ust. 2;
3)
członkowie Komitetu - po jednym przedstawicielu wskazanym przez:
a)
ministra właściwego do spraw wewnętrznych,
b)
Ministra Sprawiedliwości,
c)
ministra właściwego do spraw zagranicznych,
d)
Ministra Obrony Narodowej,
e)
ministra właściwego do spraw gospodarki,
f)
ministra właściwego do spraw finansów publicznych,
g)
ministra właściwego do spraw informatyzacji,
h)
ministra - członka Rady Ministrów właściwego do spraw koordynowania działalności służb
specjalnych, jeżeli został wyznaczony przez Prezesa Rady Ministrów,
i)
Przewodniczącego KNF,
j)
Prezesa NBP,
k)
Komendanta Głównego Policji,
l)
Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej,
m)
Komendanta Głównego Straży Granicznej,
n)
Prokuratora Krajowego,
o)
Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego,
p)
Szefa Centralnego Biura Antykorupcyjnego,
q)
Szefa Agencji Wywiadu,
r)
Szefa Służby Wywiadu Wojskowego,
s)
Szefa Służby Kontrwywiadu Wojskowego,
t)
Szefa Krajowej Administracji Skarbowej,
u)
Szefa Biura Bezpieczeństwa Narodowego.
2.
Członkiem Komitetu może być osoba posiadająca wiedzę z zakresu przeciwdziałania praniu
pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu oraz spełniająca wymagania określone w przepisach
o ochronie informacji niejawnych w zakresie dostępu do informacji niejawnych o klauzuli
„tajne” lub „ściśle tajne”.
3.
Sekretarza Komitetu powołuje i odwołuje przewodniczący Komitetu. Sekretarzem Komitetu
może być osoba, która spełnia wymagania określone w przepisach o ochronie informacji
niejawnych w zakresie dostępu do informacji niejawnych o klauzuli „ściśle tajne”.
4.
Przewodniczący Komitetu może zapraszać do udziału w pracach Komitetu inne osoby, bez
prawa głosu.
Art. 21.
Posiedzenia Komitetu odbywają się co najmniej trzy razy w roku, w terminach wyznaczonych
przez przewodniczącego Komitetu.
Art. 22.
1.
Zadania, o których mowa w art. 19 ust. 2, Komitet wykonuje na wniosek przewodniczącego
Komitetu lub członka Komitetu wniesiony za pośrednictwem sekretarza Komitetu. Do wniosku
dołącza się projekt opinii, wniosku, rekomendacji lub analizy, wraz z uzasadnieniem.
2.
Wniosek o wydanie rekomendacji, o której mowa w art. 19 ust. 2 pkt 4, lub opinii,
o której mowa w art. 19 ust. 2 pkt 5, zawiera dodatkowo informacje o wynikach ustaleń
mających wpływ na wydanie rekomendacji i inne niezbędne informacje.
Art. 23.
1.
Posiedzenia Komitetu odbywają się w obecności co najmniej połowy jego składu.
2.
Członkowie Komitetu uczestniczą w jego posiedzeniach osobiście.
3.
Uchwały są podejmowane w drodze głosowania zwykłą większością głosów osób obecnych
na posiedzeniu Komitetu. W przypadku równej liczby głosów rozstrzyga głos przewodniczącego
Komitetu, a pod jego nieobecność - głos wiceprzewodniczącego Komitetu.
4.
Przewodniczący może zarządzić, że uchwała Komitetu jest podejmowana w trybie obiegowym
przy wykorzystaniu środków komunikacji elektronicznej.
Art. 24.
Szczegółowy tryb i sposób działania Komitetu określa regulamin przyjęty przez Komitet
i zatwierdzony przez Generalnego Inspektora.
Rozdział 4
Krajowa ocena ryzyka prania pieniędzy i finansowania terroryzmu oraz ocena ryzyka instytucji obowiązanych
Art. 25.
1.
Generalny Inspektor opracowuje krajową ocenę ryzyka prania pieniędzy oraz finansowania
terroryzmu, zwaną dalej „krajową oceną ryzyka”, we współpracy z Komitetem, jednostkami
współpracującymi i instytucjami obowiązanymi.
2.
Przy przygotowywaniu krajowej oceny ryzyka Generalny Inspektor bierze pod uwagę sprawozdanie
Komisji Europejskiej, o którym mowa w art. 6 ust. 1-3 dyrektywy 2015/849.
3.
Generalny Inspektor weryfikuje aktualność krajowej oceny ryzyka i w razie potrzeby,
nie rzadziej jednak niż co 2 lata, aktualizuje ją.
Art. 26.
1.
Jednostki współpracujące przekazują Generalnemu Inspektorowi informacje lub dokumenty
mogące mieć wpływ na krajową ocenę ryzyka.
2.
Na żądanie Generalnego Inspektora jednostka współpracująca przekazuje informacje lub
dokumenty mogące mieć wpływ na krajową ocenę ryzyka. W żądaniu Generalny Inspektor
wskazuje format oraz termin ich przekazania.
3.
Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego może odmówić przekazania informacji, o których
mowa w ust. 1 i 2, jeżeli mogłoby to uniemożliwić mu wykonywanie jego ustawowych zadań.
Art. 27.
1.
Instytucje obowiązane identyfikują i oceniają ryzyko związane z praniem pieniędzy
i finansowaniem terroryzmu odnoszące się do ich działalności, z uwzględnieniem czynników
ryzyka dotyczących klientów, państw lub obszarów geograficznych, produktów, usług,
transakcji lub kanałów ich dostaw. Działania te są proporcjonalne do charakteru i
wielkości instytucji obowiązanej.
2.
Przy ocenianiu ryzyka instytucje obowiązane mogą uwzględniać obowiązującą krajową
ocenę ryzyka, jak również sprawozdanie Komisji Europejskiej, o którym mowa w art.
6 ust. 1-3 dyrektywy 2015/849.
3.
Oceny ryzyka, o których mowa w ust. 1, instytucje obowiązane sporządzają w postaci
papierowej lub elektronicznej i w razie potrzeby, nie rzadziej jednak niż co 2 lata,
aktualizują, w szczególności w związku ze zmianami czynników ryzyka dotyczących klientów,
państw lub obszarów geograficznych, produktów, usług, transakcji lub kanałów ich dostaw
albo dokumentów, o których mowa w ust. 2.
4.
Oceny ryzyka, o których mowa w ust. 1, instytucje obowiązane mogą udostępniać organom
samorządów zawodowych lub stowarzyszeń skupiających te instytucje obowiązane.
Art. 28.
1.
Na żądanie Generalnego Inspektora instytucje obowiązane przekazują przygotowane w
zakresie swojej właściwości oceny ryzyka oraz inne informacje mogące mieć wpływ na
krajową ocenę ryzyka.
2.
Przekazanie ocen ryzyka oraz informacji, o których mowa w ust. 1, może nastąpić za
pośrednictwem organów samorządów zawodowych lub stowarzyszeń instytucji obowiązanych.
Art. 29.
1.
Krajowa ocena ryzyka zawiera w szczególności:
1)
opis metodyki krajowej oceny ryzyka;
2)
opis zjawisk związanych z praniem pieniędzy oraz finansowaniem terroryzmu;
3)
opis obowiązujących regulacji dotyczących prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu;
4)
wskazanie poziomu ryzyka prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu w Rzeczypospolitej
Polskiej wraz z uzasadnieniem;
5)
wnioski wynikające z oceny ryzyka prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu;
6)
identyfikację zagadnień dotyczących ochrony danych osobowych związanych z przeciwdziałaniem
praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu.
2.
W krajowej ocenie ryzyka Generalny Inspektor może określić ryzyka typowe dla poszczególnych
rodzajów instytucji obowiązanych, które nie wymagają dokumentowania w ocenach ryzyka
sporządzanych przez te instytucje.
3.
Generalny Inspektor przedstawia Komitetowi krajową ocenę ryzyka do zaopiniowania.
Art. 30.
1.
Krajowa ocena ryzyka, po jej zaopiniowaniu przez Komitet, jest przekazywana do akceptacji
ministra właściwego do spraw finansów publicznych.
2.
Krajową ocenę ryzyka po akceptacji, o której mowa w ust. 1, i po wyłączeniu części
zawierającej informacje niejawne Generalny Inspektor publikuje w Biuletynie Informacji
Publicznej na stronie podmiotowej urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw
finansów publicznych.
Art. 31.
1.
Generalny Inspektor, na podstawie krajowej oceny ryzyka, opracowuje projekt strategii
przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu, zwanej dalej „strategią”,
zawierający plan działań mających na celu ograniczenie ryzyka związanego z praniem
pieniędzy oraz finansowaniem terroryzmu.
2.
W przypadku zmiany krajowej oceny ryzyka lub gdy wymaga tego wdrożenie zaleceń Komisji
Europejskiej, o których mowa w art. 6 ust. 4 dyrektywy 2015/849, Generalny Inspektor
opracowuje projekt aktualizacji strategii.
3.
Przepisy art. 29 ust. 3 i art. 30 ust. 1 stosuje się odpowiednio.
Art. 32.
1.
Projekt strategii jest przedkładany do rozpatrzenia przez Radę Ministrów.
2.
Rada Ministrów w drodze uchwały przyjmuje strategię.
3.
Jednostki współpracujące przekazują do Generalnego Inspektora informacje o:
1)
sposobie wykorzystania zaleceń zawartych w strategii - w przypadku jednostek współpracujących
innych niż organy administracji rządowej,
2)
podjętych działaniach wynikających z zaleceń zawartych w strategii - w przypadku organów
administracji rządowej
- co najmniej raz na 6 miesięcy od dnia jej ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej
Polskiej „Monitor Polski”.
Rozdział 5
Środki bezpieczeństwa finansowego oraz inne obowiązki instytucji obowiązanych
Art. 33.
1.
Instytucje obowiązane stosują wobec swoich klientów środki bezpieczeństwa finansowego.
2.
Instytucje obowiązane rozpoznają ryzyko prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu
związane ze stosunkami gospodarczymi lub z transakcją okazjonalną oraz oceniają poziom
rozpoznanego ryzyka.
3.
Instytucje obowiązane dokumentują rozpoznane ryzyko prania pieniędzy oraz finansowania
terroryzmu związane ze stosunkami gospodarczymi lub z transakcją okazjonalną oraz
jego ocenę, uwzględniając w szczególności czynniki dotyczące:
1)
rodzaju klienta;
2)
obszaru geograficznego;
3)
przeznaczenia rachunku;
4)
rodzaju produktów, usług i sposobów ich dystrybucji;
5)
poziomu wartości majątkowych deponowanych przez klienta lub wartości przeprowadzonych
transakcji;
6)
celu, regularności lub czasu trwania stosunków gospodarczych.
4.
Instytucje obowiązane stosują środki bezpieczeństwa finansowego w zakresie i z intensywnością
uwzględniającymi rozpoznane ryzyko prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu związane
ze stosunkami gospodarczymi lub z transakcją okazjonalną oraz jego ocenę.
Art. 34.
1.
Środki bezpieczeństwa finansowego obejmują:
1)
identyfikację klienta oraz weryfikację jego tożsamości;
2)
identyfikację beneficjenta rzeczywistego oraz podejmowanie uzasadnionych czynności
w celu:
a)
weryfikacji jego tożsamości,
b)
ustalenia struktury własności i kontroli - w przypadku klienta będącego osobą prawną
albo jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej;
3)
ocenę stosunków gospodarczych i, stosownie do sytuacji, uzyskanie informacji na temat
ich celu i zamierzonego charakteru;
4)
bieżące monitorowanie stosunków gospodarczych klienta, w tym:
a)
analizę transakcji przeprowadzanych w ramach stosunków gospodarczych w celu zapewnienia,
że transakcje te są zgodne z wiedzą instytucji obowiązanej o kliencie, rodzaju i zakresie
prowadzonej przez niego działalności oraz zgodne z ryzykiem prania pieniędzy oraz
finansowania terroryzmu związanym z tym klientem,
b)
badanie źródła pochodzenia wartości majątkowych będących w dyspozycji klienta - w
przypadkach uzasadnionych okolicznościami,
c)
zapewnienie, że posiadane dokumenty, dane lub informacje dotyczące stosunków gospodarczych
są na bieżąco aktualizowane.
2.
Instytucje obowiązane, stosując środki bezpieczeństwa finansowego, o których mowa
w ust. 1 pkt 1 i 2, identyfikują osobę upoważnioną do działania w imieniu klienta
oraz weryfikują jej tożsamość i umocowanie do działania w imieniu klienta.
3.
Instytucje obowiązane dokumentują zastosowane środki bezpieczeństwa finansowego oraz
wyniki bieżącej analizy przeprowadzanych transakcji. Na żądanie organów, o których
mowa w art. 130, instytucje obowiązane wykazują, że przy uwzględnieniu poziomu rozpoznanego
ryzyka prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu związanego z danymi stosunkami
gospodarczymi lub transakcją okazjonalną zastosowały odpowiednie środki bezpieczeństwa
finansowego.
4.
Instytucje obowiązane na potrzeby stosowania środków bezpieczeństwa finansowego mogą
przetwarzać informacje zawarte w dokumentach tożsamości klienta i osoby upoważnionej
do działania w jego imieniu oraz sporządzać ich kopie.
5.
Przed nawiązaniem stosunków gospodarczych lub przeprowadzeniem transakcji okazjonalnej
instytucje obowiązane informują klienta o przetwarzaniu jego danych osobowych, w szczególności
o obowiązkach instytucji obowiązanej wynikających z ustawy w zakresie przetwarzania
tych danych.
Art. 35.
1.
Instytucje obowiązane stosują środki bezpieczeństwa finansowego w przypadku:
1)
nawiązywania stosunków gospodarczych;
2)
przeprowadzania transakcji okazjonalnej:
a)
o równowartości 15 000 euro lub większej, bez względu na to, czy transakcja jest przeprowadzana
jako pojedyncza operacja, czy kilka operacji, które wydają się ze sobą powiązane,
lub
b)
która stanowi transfer środków pieniężnych na kwotę przekraczającą równowartość 1000
euro;
3)
przeprowadzania gotówkowej transakcji okazjonalnej o równowartości 10 000 euro lub
większej, bez względu na to, czy transakcja jest przeprowadzana jako pojedyncza operacja,
czy kilka operacji, które wydają się ze sobą powiązane - w przypadku instytucji obowiązanych,
o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 23;
4)
obstawiania stawek oraz odbioru wygranych o równowartości 2000 euro lub większej,
bez względu na to, czy transakcja jest przeprowadzana jako pojedyncza operacja, czy
kilka operacji, które wydają się ze sobą powiązane - w przypadku instytucji obowiązanych,
o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 20;
5)
podejrzenia prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu;
6)
wątpliwości co do prawdziwości lub kompletności dotychczas uzyskanych danych identyfikacyjnych
klienta.
2.
Instytucje obowiązane stosują środki bezpieczeństwa finansowego również w odniesieniu
do klientów, z którymi utrzymują stosunki gospodarcze, z uwzględnieniem rozpoznanego
ryzyka prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu, w szczególności gdy doszło do
zmiany uprzednio ustalonego charakteru lub okoliczności stosunków gospodarczych.
Art. 36.
1.
Identyfikacja klienta polega na ustaleniu w przypadku:
1)
osoby fizycznej:
a)
imienia i nazwiska,
b)
obywatelstwa,
c)
numeru Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności (PESEL) lub daty urodzenia
- w przypadku gdy nie nadano numeru PESEL, oraz państwa urodzenia,
d)
serii i numeru dokumentu stwierdzającego tożsamość osoby,
e)
adresu zamieszkania - w przypadku posiadania tej informacji przez instytucję obowiązaną,
f)
nazwy (firmy), numeru identyfikacji podatkowej (NIP) oraz adresu głównego miejsca
wykonywania działalności gospodarczej - w przypadku osoby fizycznej prowadzącej działalność
gospodarczą;
2)
osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej:
a)
nazwy (firmy),
b)
formy organizacyjnej,
c)
adresu siedziby lub adresu prowadzenia działalności,
d)
NIP, a w przypadku braku takiego numeru - państwa rejestracji, rejestru handlowego
oraz numeru i daty rejestracji,
e)
danych identyfikacyjnych, o których mowa w pkt 1 lit. a i c, osoby reprezentującej
tę osobę prawną lub jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej.
2.
Identyfikacja beneficjenta rzeczywistego obejmuje ustalenie danych, o których mowa
w ust. 1 pkt 1 lit. a i b, w przypadku posiadania informacji przez instytucję obowiązaną
- również danych, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit. c-e.
3.
Identyfikacja osoby upoważnionej do działania w imieniu klienta obejmuje ustalenie
danych, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit. a-d.
Art. 37.
Weryfikacja tożsamości klienta, osoby upoważnionej do działania w jego imieniu oraz
beneficjenta rzeczywistego polega na potwierdzeniu ustalonych danych identyfikacyjnych
na podstawie dokumentu stwierdzającego tożsamość osoby fizycznej, dokumentu zawierającego
aktualne dane z wyciągu z właściwego rejestru lub innych dokumentów, danych lub informacji
pochodzących z wiarygodnego i niezależnego źródła.
Art. 38.
1.
Instytucje obowiązane przy uwzględnieniu rozpoznanego ryzyka prania pieniędzy oraz
finansowania terroryzmu mogą odstąpić od stosowania środków bezpieczeństwa finansowego,
o których mowa w art. 34 ust. 1 pkt 1-3, w odniesieniu do pieniądza elektronicznego
w rozumieniu ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o usługach płatniczych, pod warunkiem że spełnione są następujące warunki ograniczające ryzyko prania pieniędzy
oraz finansowania terroryzmu:
1)
instrument płatniczy nie może być zasilony lub instrument ten ma maksymalny miesięczny
limit transakcji płatniczych w wysokości równowartości 50 euro, która to kwota może
być wykorzystana wyłącznie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
2)
maksymalna kwota przechowywana elektronicznie nie przekracza równowartości 50 euro;
3)
instrument płatniczy może być wykorzystywany wyłącznie do zakupu towarów lub usług;
4)
instrument płatniczy nie może być zasilony pieniądzem elektronicznym wydanym bez zastosowania
środków bezpieczeństwa finansowego;
5)
wydawca pieniądza elektronicznego prowadzi bieżącą analizę przeprowadzanych transakcji
lub monitoruje stosunki gospodarcze w sposób umożliwiający identyfikację transakcji
nietypowych lub transakcji, których okoliczności wskazują, że mogą mieć one związek
z praniem pieniędzy lub finansowaniem terroryzmu.
2.
Przepisu ust. 1 nie stosuje się w przypadku wykupu pieniądza elektronicznego lub podjęcia
w gotówce wartości pieniądza elektronicznego, gdy kwota podlegająca wykupowi przekracza
równowartość 50 euro.
Art. 39.
1.
Weryfikacja tożsamości klienta i beneficjenta rzeczywistego następuje przed nawiązaniem
stosunków gospodarczych lub przeprowadzeniem transakcji okazjonalnej.
2.
Weryfikacja tożsamości klienta i beneficjenta rzeczywistego może być zakończona podczas
nawiązywania stosunków gospodarczych, jeżeli jest to konieczne dla zapewnienia ciągłości
prowadzenia działalności gospodarczej i gdy występuje niskie ryzyko prania pieniędzy
oraz finansowania terroryzmu. W takich przypadkach weryfikacja jest dokonywana w możliwie
krótkim terminie od momentu rozpoczęcia nawiązywania stosunków gospodarczych.
3.
Instytucje obowiązane, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 1-5, 7-11, 24 i 25, mogą
zawrzeć umowę o prowadzenie rachunku bankowego, rachunku papierów wartościowych lub
rachunku zbiorczego pod warunkiem, że środki bezpieczeństwa finansowego, o których
mowa w art. 34 ust. 1 pkt 1 i 2, zostaną zastosowane przed przeprowadzeniem transakcji
z wykorzystaniem tych rachunków.
4.
W przypadku trustów, w których beneficjenci są określani na podstawie szczególnych
cech, instytucje obowiązane uzyskują informacje dotyczące rodzaju tych beneficjentów,
pozwalające im na identyfikację beneficjenta w momencie dokonywania wypłaty wartości
majątkowych lub wykonywania przez beneficjenta przysługujących mu praw.
Art. 40.
1.
Instytucje obowiązane, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 8, będące stronami umowy
ubezpieczenia, stosują wobec osób uprawnionych z tytułu tych umów środki bezpieczeństwa
finansowego, o których mowa w art. 34 ust. 1 pkt 1. Środki te są stosowane niezwłocznie
po ustaleniu osób uprawnionych z tytułu umowy ubezpieczenia, nie później niż w momencie
wypłaty świadczenia. Przepisy art. 34 ust. 4, art. 36 ust. 1 pkt 1 oraz art. 37 stosuje
się odpowiednio.
2.
W przypadku uzyskania informacji o częściowym lub całkowitym przeniesieniu praw z
tytułu umowy ubezpieczenia instytucje obowiązane wymienione w art. 2 ust. 1 pkt 8
stosują wobec osób uprawnionych z tytułu tych umów środek bezpieczeństwa finansowego,
o którym mowa w art. 34 ust. 1 pkt 2.
Art. 41.
1.
W przypadku gdy instytucja obowiązana nie może zastosować jednego ze środków bezpieczeństwa
finansowego, o których mowa w art. 34 ust. 1:
1)
nie nawiązuje stosunków gospodarczych;
2)
nie przeprowadza transakcji okazjonalnej;
3)
nie przeprowadza transakcji za pośrednictwem rachunku bankowego;
4)
rozwiązuje stosunki gospodarcze.
2.
Instytucja obowiązana ocenia, czy niemożność zastosowania środków bezpieczeństwa finansowego,
o której mowa w ust. 1, stanowi podstawę do przekazania Generalnemu Inspektorowi zawiadomienia,
o którym mowa w art. 74 lub art. 86.
3.
Przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się do instytucji obowiązanych, o których mowa w
art. 2 ust. 1 pkt 14, w zakresie, w jakim instytucje te ustalają sytuację prawną klienta
w związku z postępowaniem sądowym, wykonywaniem obowiązków polegających na obronie,
reprezentowaniu lub zastępowaniu klienta w postępowaniu sądowym albo udzielaniu klientowi
porady prawnej dotyczącej wszczęcia postępowania sądowego lub uniknięcia takiego postępowania.
Art. 42.
1.
Instytucje obowiązane mogą stosować uproszczone środki bezpieczeństwa finansowego
w przypadkach, w których ocena ryzyka, o której mowa w art. 33 ust. 2, potwierdziła
niższe ryzyko prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu.
2.
O niższym ryzyku prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu może świadczyć w szczególności:
1)
to, że klient jest:
a)
jednostką sektora finansów publicznych, o której mowa w art. 9 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych ,
b)
przedsiębiorstwem państwowym albo spółką z większościowym udziałem Skarbu Państwa,
jednostek samorządu terytorialnego lub ich związków,
c)
spółką, której papiery wartościowe są dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym podlegającym
wymogom ujawniania informacji o jej beneficjencie rzeczywistym wynikającym z przepisów
prawa Unii Europejskiej lub odpowiadającym im przepisom prawa państwa trzeciego, albo
spółką z większościowym udziałem takiej spółki,
d)
rezydentem państwa członkowskiego Unii Europejskiej, państwa członkowskiego Europejskiego
Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym,
e)
rezydentem państwa trzeciego określanego przez wiarygodne źródła jako państwo o niskim
poziomie korupcji lub innej działalności przestępczej,
f)
rezydentem państwa trzeciego, w którym według danych pochodzących z wiarygodnych źródeł
obowiązują przepisy dotyczące przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu
terroryzmu odpowiadające wymogom wynikającym z przepisów Unii Europejskiej z zakresu
przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu;
2)
zawarcie umowy ubezpieczenia, gdy składka roczna nie przekracza równowartości 1500
euro lub składka jednorazowa nie przekracza 3500 euro; w przypadku grupowych umów
ubezpieczenia wskazana wartość składek liczona jest w odniesieniu do każdego ubezpieczonego;
36)W brzmieniu ustalonym przez art. 132 ustawy z dnia 4 października 2018 r. o pracowniczych planach kapitałowych (Dz. U. poz. 2215), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2019 r.)
przystąpienie i uczestnictwo w pracowniczym programie emerytalnym, uczestnictwo w
pracowniczym planie kapitałowym, zawarcie umowy i gromadzenie oszczędności na indywidualnym
koncie emerytalnym lub indywidualnym koncie zabezpieczenia emerytalnego;
4)
oferowanie produktów lub usług w celu zapewnienia odpowiednio zdefiniowanego i ograniczonego
dostępu do systemu finansowego klientom mającym ograniczony dostęp do produktów lub
usług oferowanych w ramach tego systemu;
5)
oferowanie produktów lub usług powiązanych z klientem, w przypadku których ryzyko
prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu jest ograniczane za pomocą innych czynników,
w tym jednostek uczestnictwa funduszy inwestycyjnych otwartych lub specjalistycznych
funduszy inwestycyjnych otwartych lub określonych rodzajów pieniądza elektronicznego;
6)
powiązanie stosunków gospodarczych lub transakcji okazjonalnej z:
a)
państwem członkowskim Unii Europejskiej, państwem członkowskim Europejskiego Porozumienia
o Wolnym Handlu (EFTA) - stroną umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym,
b)
państwem trzecim określanym przez wiarygodne źródła jako państwo o niskim poziomie
korupcji lub innej działalności przestępczej,
c)
państwem trzecim, w którym według danych pochodzących z wiarygodnych źródeł obowiązują
przepisy dotyczące przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu
odpowiadające wymogom wynikającym z przepisów Unii Europejskiej z zakresu przeciwdziałania
praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu.
3.
Uproszczonych środków bezpieczeństwa finansowego nie stosuje się w przypadkach, o
których mowa w art. 35 ust. 1 pkt 5 i 6.
Art. 43.
1.
Instytucje obowiązane stosują wzmożone środki bezpieczeństwa finansowego w przypadkach
wyższego ryzyka prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu, a także w przypadkach,
o których mowa w art. 44-46.
2.
O wyższym ryzyku prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu może świadczyć w szczególności:
1)
nawiązywanie stosunków gospodarczych w nietypowych okolicznościach;
2)
to, że klient jest:
a)
osobą prawną lub jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, których
działalność służy do przechowywania aktywów osobistych,
b)
spółką, w której wydano akcje na okaziciela, której papiery wartościowe nie są dopuszczone
do obrotu zorganizowanego, lub spółką, w której prawa z akcji lub udziałów są wykonywane
przez podmioty inne niż akcjonariusze lub udziałowcy;
3)
przedmiot prowadzonej przez klienta działalności gospodarczej obejmujący przeprowadzanie
znacznej liczby lub opiewających na wysokie kwoty transakcji gotówkowych;
4)
nietypowa lub nadmiernie złożona struktura własnościowa klienta, biorąc pod uwagę
rodzaj i zakres prowadzonej przez niego działalności gospodarczej;
5)
korzystanie przez klienta z usług lub produktów oferowanych w ramach bankowości prywatnej;
6)
korzystanie przez klienta z usług lub produktów sprzyjających anonimowości lub utrudniających
jego identyfikację, w tym z usługi polegającej na tworzeniu dodatkowych numerów rachunków
oznaczanych zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 68 pkt 3 i 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe oraz art. 4a ust. 5 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o usługach płatniczych, powiązanych z posiadanym rachunkiem, w celu ich udostępniania innym podmiotom do
identyfikacji płatności lub zleceniodawców tych płatności;
7)
nawiązywanie albo utrzymywanie stosunków gospodarczych lub przeprowadzanie transakcji
okazjonalnej bez fizycznej obecności klienta - w przypadku gdy związane z tym wyższe
ryzyko prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu nie zostało ograniczone w inny
sposób, w tym przez użycie notyfikowanego środka identyfikacji elektronicznej adekwatnie
do średniego poziomu bezpieczeństwa, o którym mowa w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 910/2014 z dnia 23 lipca 2014 r.
w sprawie identyfikacji elektronicznej i usług zaufania w odniesieniu do transakcji
elektronicznych na rynku wewnętrznym oraz uchylającym dyrektywę 1999/93/WE , lub wymóg stosowania kwalifikowanego podpisu elektronicznego lub podpisu potwierdzonego
profilem zaufanym ePUAP;
8)
zlecanie przez nieznane lub niepowiązane z klientem podmioty trzecie transakcji, których
beneficjentem jest klient;
9)
objęcie stosunkami gospodarczymi lub transakcjami nowych produktów lub usług albo
oferowanie produktów lub usług przy wykorzystaniu nowych kanałów dystrybucji;
10)
powiązanie stosunków gospodarczych lub transakcji okazjonalnej z:
a)
państwem trzecim wysokiego ryzyka,
b)
państwem określanym przez wiarygodne źródła jako państwo o wysokim poziomie korupcji
lub innego rodzaju działalności przestępczej, państwo finansujące lub wspierające
popełnianie czynów o charakterze terrorystycznym, lub z którym łączona jest działalność
organizacji o charakterze terrorystycznym,
c)
państwem, w stosunku do którego Organizacja Narodów Zjednoczonych lub Unia Europejska
podjęły decyzję o nałożeniu sankcji lub szczególnych środków ograniczających.
3.
Instytucje obowiązane prowadzą bieżącą analizę przeprowadzanych transakcji.
4.
W przypadku ujawnienia transakcji nietypowych, nienaturalnie złożonych oraz opiewających
na wysokie kwoty, które wydają się nie mieć uzasadnienia prawnego lub gospodarczego,
instytucje obowiązane:
1)
podejmują działania w celu wyjaśnienia okoliczności, w jakich przeprowadzono te transakcje;
2)
intensyfikują stosowanie środka bezpieczeństwa finansowego, o którym mowa w art. 34
ust. 1 pkt 4, w odniesieniu do stosunków gospodarczych, w ramach których te transakcje
zostały przeprowadzone.
Art. 44.
1.
Instytucje obowiązane stosują wzmożone środki bezpieczeństwa finansowego wobec klientów
pochodzących z państwa trzeciego wysokiego ryzyka lub mających w nim siedzibę.
2.
Obowiązek stosowania wzmożonych środków bezpieczeństwa finansowego wyłącznie ze względu
na siedzibę w państwie trzecim wysokiego ryzyka nie dotyczy:
1)
oddziałów instytucji obowiązanych,
2)
jednostek zależnych z większościowym udziałem instytucji obowiązanych,
3)
oddziałów i jednostek zależnych z większościowym udziałem podmiotów mających siedzibę
na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej podlegających obowiązkom wynikającym
z przepisów o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu, wydanych
na podstawie dyrektywy 2015/849
- stosujących procedury z zakresu przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu
terroryzmu obowiązujące w grupie, w skład której wchodzą.
3.
W przypadku, o którym mowa w ust. 2, zakres stosowanych środków bezpieczeństwa finansowego
jest określany z uwzględnieniem oceny ryzyka, o której mowa w art. 33 ust. 2.
Art. 45.
1.
W przypadku transgranicznych relacji korespondenckich z instytucją-respondentem z
państwa trzeciego instytucje obowiązane, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 1-5, 7-11,
24 i 25, będące instytucją-korespondentem, stosują środki bezpieczeństwa finansowego
oraz podejmują następujące działania:
1)
pozyskują informacje o instytucji-respondencie w celu zrozumienia charakteru działalności
prowadzonej przez tę instytucję;
2)
ustalają na podstawie powszechnie dostępnych informacji wiarygodność instytucji-respondenta
oraz jakość sprawowanego nad nią nadzoru;
3)
oceniają procedury w zakresie przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu
terroryzmu stosowane przez instytucję-respondenta;
4)
uzyskują przed nawiązaniem relacji korespondenckiej akceptację kadry kierowniczej
wyższego szczebla;
5)
określają oraz dokumentują zakres odpowiedzialności instytucji obowiązanej oraz instytucji-respondenta
za wykonanie obowiązków związanych z przeciwdziałaniem praniu pieniędzy oraz finansowaniu
terroryzmu;
6)
w odniesieniu do rachunków upewniają się, że instytucja-respondent zastosowała wobec
klientów mających bezpośredni dostęp do tych rachunków prowadzonych w instytucji obowiązanej
środki bezpieczeństwa finansowego, w tym środki bezpieczeństwa finansowego, o których
mowa w art. 34 ust. 1 pkt 1, oraz zapewniają, iż instytucja-respondent udostępnia
na ich żądanie informacje dotyczące zastosowanych środków bezpieczeństwa finansowego.
2.
Instytucje obowiązane, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 1-5, 7-11, 24 i 25, nie
nawiązują lub nie utrzymują relacji korespondenckich z:
1)
instytucją kredytową, finansową oraz podmiotem prowadzącym równoważną działalność,
niebędącymi częścią grupy, które nie posiadają siedziby na terytorium państwa, według
prawa którego zostały utworzone, oraz nie są faktycznie zarządzane i kierowane według
prawa tego państwa (bank fikcyjny);
2)
instytucjami kredytowymi i finansowymi, o których wiadomo, że zawierają umowy o prowadzenie
rachunków z bankiem fikcyjnym.
Art. 46.
1.
W celu ustalenia, czy klient lub beneficjent rzeczywisty jest osobą zajmującą eksponowane
stanowisko polityczne, instytucje obowiązane wdrażają procedury oparte na analizie
ryzyka, w tym mogą przyjmować od klienta oświadczenie w formie pisemnej lub formie
dokumentowej, że jest on albo nie jest osobą zajmującą takie stanowisko, składane
pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia. Składający
oświadczenie jest obowiązany do zawarcia w nim klauzuli następującej treści: „Jestem
świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.”. Klauzula
ta zastępuje pouczenie o odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.
2.
W przypadku stosunków gospodarczych z osobą zajmującą eksponowane stanowisko polityczne
instytucje obowiązane stosują wobec tych osób środki bezpieczeństwa finansowego oraz
podejmują następujące działania:
1)
uzyskują akceptację kadry kierowniczej wyższego szczebla na nawiązanie lub kontynuację
stosunków gospodarczych z osobą zajmującą eksponowane stanowisko polityczne;
2)
stosują odpowiednie środki w celu ustalenia źródła majątku klienta i źródła pochodzenia
wartości majątkowych pozostających w dyspozycji klienta w ramach stosunków gospodarczych
lub transakcji;
3)
intensyfikują stosowanie środka bezpieczeństwa finansowego, o którym mowa w art. 34
ust. 1 pkt 4.
3.
Instytucje obowiązane, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 8, będące stronami umowy
ubezpieczenia, nie później niż w momencie przeniesienia praw z tytułu takiej umowy
lub wypłaty świadczenia podejmują odpowiednie środki w celu ustalenia, czy uprawnieni
z tytułu umowy lub ich beneficjenci rzeczywiści są osobami zajmującymi eksponowane
stanowiska polityczne.
4.
W przypadku stwierdzenia wyższego ryzyka prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu
instytucje obowiązane, przed wypłatą świadczenia z tytułu umowy ubezpieczenia lub
przeniesienia praw z tytułu umowy ubezpieczenia, stosują środki bezpieczeństwa finansowego
oraz podejmują następujące działania:
1)
dokonują pogłębionej analizy stosunków gospodarczych z klientem;
2)
informują o zamiarze wypłaty tego świadczenia kadrę kierowniczą wyższego szczebla.
5.
W okresie od dnia zaprzestania zajmowania przez osobę eksponowanego stanowiska politycznego
do dnia ustalenia, że nie wiąże się z tą osobą wyższe ryzyko, jednak nie krócej niż
przez 12 miesięcy, instytucja obowiązana stosuje wobec takiej osoby środki uwzględniające
to ryzyko.
6.
Przepisy ust. 1-5 stosuje się odpowiednio do członków rodziny osoby zajmującej eksponowane
stanowisko polityczne oraz osób znanych jako bliscy współpracownicy osoby zajmującej
eksponowane stanowisko polityczne.
Art. 47.
1.
Instytucje obowiązane mogą korzystać z usług podmiotu trzeciego przy stosowaniu środków
bezpieczeństwa finansowego, o których mowa w art. 34 ust. 1 pkt 1-3, pod warunkiem
niezwłocznego przekazywania przez ten podmiot, na żądanie instytucji obowiązanej,
niezbędnych informacji oraz dokumentów dotyczących zastosowanych środków bezpieczeństwa
finansowego, w tym kopii dokumentów uzyskanych podczas stosowania środków bezpieczeństwa
finansowego polegających na identyfikacji klienta i beneficjenta rzeczywistego oraz
weryfikacji ich tożsamości.
2.
Korzystanie z usług podmiotu trzeciego nie zwalnia instytucji obowiązanej z odpowiedzialności
za zastosowanie środków bezpieczeństwa finansowego.
3.
Podmiotem trzecim, o którym mowa w ust. 1, może być:
1)
instytucja obowiązana;
2)
podmiot z siedzibą w innym państwie lub organizacja członkowska lub federacja zrzeszająca
taki podmiot, który na podstawie właściwych przepisów tego państwa z zakresu przeciwdziałania
praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu jest obowiązany do stosowania środków bezpieczeństwa
finansowego i przechowywania dokumentów i informacji oraz podlega nadzorowi właściwych
organów tego państwa w sposób odpowiadający wymogom wynikającym z przepisów Unii Europejskiej
z zakresu przeciwdziałania praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu.
4.
Instytucje obowiązane nie korzystają z usług, o których mowa w ust. 1, jeżeli podmiot
trzeci ma siedzibę w państwie trzecim wysokiego ryzyka. Zakaz ten nie dotyczy przypadków
korzystania z usług:
1)
oddziałów instytucji obowiązanych lub jednostek zależnych z większościowym udziałem
instytucji obowiązanych,
2)
oddziałów lub jednostek zależnych z większościowym udziałem podmiotów mających siedzibę
na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej oraz podlegających obowiązkom
wynikającym z przepisów o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu,
wydanych na podstawie dyrektywy 2015/849
- jeżeli stosują procedury grupowe, o których mowa w art. 51 ust. 1.
5.
Instytucja obowiązana wchodząca w skład grupy, która stosuje środki bezpieczeństwa
finansowego, zasady przechowywania dokumentów i informacji i która wdrożyła wewnętrzną
procedurę na poziomie grupy oraz podlega nadzorowi właściwych organów państwa członkowskiego
lub państwa trzeciego na zasadach i w sposób odpowiadający wymogom wynikającym z przepisów
Unii Europejskiej z zakresu przeciwdziałania praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu,
może uznać, że obowiązek stosowania środków bezpieczeństwa finansowego, o których
mowa w art. 34 ust. 1 pkt 1-3, został wykonany, jeżeli środki bezpieczeństwa finansowego
zostały zastosowane przez podmiot wchodzący w skład tej samej grupy. Przepis ust.
1 w zakresie przekazywania informacji i dokumentów oraz przepis ust. 2 w zakresie
zasad odpowiedzialności za zastosowanie środków bezpieczeństwa finansowego stosuje
się.
Art. 48.
1.
Instytucje obowiązane mogą powierzyć stosowanie środków bezpieczeństwa finansowego
oraz prowadzenie i dokumentowanie wyników bieżącej analizy przeprowadzanych transakcji,
o której mowa w art. 43 ust. 3, osobie fizycznej, osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej
nieposiadającej osobowości prawnej działającej w imieniu i na rzecz instytucji obowiązanej,
jeżeli na podstawie pisemnej umowy podmiot, któremu powierzono stosowanie środków
bezpieczeństwa finansowego, ma być traktowany jako część instytucji obowiązanej.
2.
Powierzenie stosowania środków bezpieczeństwa finansowego na zasadach określonych
w ust. 1 nie zwalnia instytucji obowiązanej z odpowiedzialności za zastosowanie środków
bezpieczeństwa finansowego.
Art. 49.
1.
Instytucje obowiązane przechowują przez okres 5 lat, licząc od pierwszego dnia roku
następującego po roku, w którym zakończono stosunki gospodarcze z klientem lub w którym
przeprowadzono transakcje okazjonalne:
1)
kopie dokumentów i informacje uzyskane w wyniku stosowania środków bezpieczeństwa
finansowego;
2)
dowody potwierdzające przeprowadzone transakcje i ewidencje transakcji, obejmujące
oryginalne dokumenty lub kopie dokumentów konieczne do identyfikacji transakcji.
2.
Instytucje obowiązane przechowują wyniki analiz, o których mowa w art. 34 ust. 3,
przez okres 5 lat, licząc od pierwszego dnia roku następującego po roku ich przeprowadzenia.
3.
Przed upływem okresu, o którym mowa w ust. 1 i 2, Generalny Inspektor może zażądać
przechowywania dokumentacji, o której mowa w ust. 1 i 2, przez kolejny okres nie dłuższy
niż 5 lat, licząc od dnia, w którym upływa okres, o którym mowa w ust. 1 i 2, jeżeli
jest to konieczne w celu przeciwdziałania praniu pieniędzy lub finansowaniu terroryzmu.
4.
Przepisu ust. 3 nie stosuje się do instytucji obowiązanych, o których mowa w art.
2 ust. 1 pkt 13-18 i 21-23.
5.
W przypadku likwidacji, połączenia, podziału lub przekształcenia instytucji obowiązanej
do przechowywania dokumentacji stosuje się przepisy art. 76 ust. 1 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości.
Art. 50.
1.
Instytucje obowiązane wprowadzają wewnętrzną procedurę w zakresie przeciwdziałania
praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu, zwaną dalej „wewnętrzną procedurą instytucji
obowiązanej”.
2.
Wewnętrzna procedura instytucji obowiązanej określa, z uwzględnieniem charakteru,
rodzaju i rozmiaru prowadzonej działalności, zasady postępowania stosowane w instytucji
obowiązanej i obejmuje w szczególności określenie:
1)
czynności lub działań podejmowanych w celu ograniczenia ryzyka prania pieniędzy oraz
finansowania terroryzmu i właściwego zarządzania zidentyfikowanym ryzykiem prania
pieniędzy lub finansowania terroryzmu;
2)
zasad rozpoznawania i oceny ryzyka prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu związanego
z danymi stosunkami gospodarczymi lub transakcją okazjonalną, w tym zasad weryfikacji
i aktualizacji uprzednio dokonanej oceny ryzyka prania pieniędzy oraz finansowania
terroryzmu;
3)
środków stosowanych w celu właściwego zarządzania rozpoznanym ryzykiem prania pieniędzy
lub finansowania terroryzmu związanym z danymi stosunkami gospodarczymi lub transakcją
okazjonalną;
4)
zasad stosowania środków bezpieczeństwa finansowego;
5)
zasad przechowywania dokumentów oraz informacji;
6)
zasad wykonywania obowiązków obejmujących przekazywanie Generalnemu Inspektorowi informacji
o transakcjach oraz zawiadomieniach;
7)
zasad upowszechniania wśród pracowników instytucji obowiązanej wiedzy z zakresu przepisów
o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu;
8)
zasad zgłaszania przez pracowników rzeczywistych lub potencjalnych naruszeń przepisów
z zakresu przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu;
9)
zasad kontroli wewnętrznej lub nadzoru zgodności działalności instytucji obowiązanej
z przepisami o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu oraz
zasadami postępowania określonymi w wewnętrznej procedurze.
3.
Wewnętrzna procedura instytucji obowiązanej, przed jej wprowadzeniem do stosowania,
podlega akceptacji przez kadrę kierowniczą wyższego szczebla.
Art. 51.
1.
Instytucje obowiązane wchodzące w skład grupy oraz ich oddziały i jednostki zależne
z większościowym udziałem tych instytucji mające siedzibę w państwie trzecim wprowadzają
grupową procedurę w zakresie przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu,
zwaną dalej „procedurą grupową”, w celu wykonania ciążących na grupie oraz wchodzących
w jej skład podmiotach obowiązków określonych w przepisach o przeciwdziałaniu praniu
pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu.
2.
Procedura grupowa określa zasady wymiany i ochrony informacji przekazywanych na potrzeby
wykonywania obowiązków z zakresu przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu
terroryzmu pomiędzy poszczególnymi podmiotami wchodzącymi w skład grupy.
3.
W przypadku gdy wymogi obowiązujące w państwie trzecim w zakresie przeciwdziałania
praniu pieniędzy lub finansowaniu terroryzmu są mniej rygorystyczne niż wynikające
z ustawy, instytucje obowiązane wymagają stosowania przepisów ustawy, również dotyczących
ochrony danych osobowych, przez ich oddziały i jednostki zależne z większościowym
udziałem tych instytucji mające siedzibę w państwie trzecim w zakresie, w jakim pozwalają
na to przepisy tego państwa.
4.
W przypadku gdy przepisy państwa trzeciego nie pozwalają na wdrożenie procedury grupowej
w oddziałach instytucji obowiązanych i jednostkach zależnych z większościowym udziałem
tych instytucji mających siedzibę w tym państwie, instytucje obowiązane zapewniają
stosowanie przez te oddziały i jednostki zależne dodatkowych środków w celu skutecznego
przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu i informują o tym Generalnego
Inspektora oraz organy, o których mowa w art. 130 ust. 2, właściwe dla instytucji
obowiązanej w zakresie kontroli lub nadzoru. Jeżeli organy, o których mowa w art.
130, stwierdzą, w tym w wyniku kontroli, że zastosowane dodatkowe środki są niewystarczające
do skutecznego przeciwdziałania praniu pieniędzy lub finansowaniu terroryzmu, podejmują
odpowiednie działania, w tym zakazują nawiązywania stosunków gospodarczych lub nakazują
ich zakończenie, zakazują przeprowadzania transakcji, a w razie potrzeby nakazują
zakończenie działalności w państwie trzecim.
5.
Generalny Inspektor informuje europejskie organy nadzoru o przypadkach, gdy przepisy
państwa trzeciego nie pozwalają na wdrożenie procedury grupowej.
Art. 52.
1.
Instytucje obowiązane zapewniają udział osób wykonujących obowiązki związane z przeciwdziałaniem
praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu w programach szkoleniowych dotyczących
realizacji tych obowiązków.
2.
Programy szkoleniowe, o których mowa w ust. 1, powinny uwzględniać charakter, rodzaj
i rozmiar działalności prowadzonej przez instytucję obowiązaną oraz zapewniać aktualną
wiedzę w zakresie realizacji obowiązków instytucji obowiązanej, w szczególności obowiązków,
o których mowa w art. 74 ust. 1, art. 86 ust. 1 i art. 89 ust. 1.
3.
Do instytucji obowiązanych będących osobami fizycznymi prowadzącymi działalność gospodarczą
przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio.
Art. 53.
1.
Instytucje obowiązane opracowują i wdrażają wewnętrzną procedurę anonimowego zgłaszania
przez pracowników lub inne osoby wykonujące czynności na rzecz instytucji obowiązanej
rzeczywistych lub potencjalnych naruszeń przepisów z zakresu przeciwdziałania praniu
pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu.
2.
Procedura anonimowego zgłaszania naruszeń, o której mowa w ust. 1, określa w szczególności:
1)
osobę odpowiedzialną za odbieranie zgłoszeń;
2)
sposób odbierania zgłoszeń;
3)
sposób ochrony pracownika dokonującego zgłoszenia, zapewniający co najmniej ochronę
przed działaniami o charakterze represyjnym, dyskryminacją lub innymi rodzajami niesprawiedliwego
traktowania;
4)
sposób ochrony danych osobowych pracownika dokonującego zgłoszenia oraz osoby, której
zarzuca się dokonanie naruszenia, zgodnie z przepisami o ochronie danych osobowych;
5)
zasady zachowania poufności w przypadku ujawnienia tożsamości osób, o których mowa
w pkt 4, lub gdy ich tożsamość jest możliwa do ustalenia;
6)
rodzaj i charakter działań następczych podejmowanych po odebraniu zgłoszenia;
7)
termin usunięcia przez instytucje obowiązane danych osobowych zawartych w zgłoszeniach.
Art. 54.
1.
Instytucje obowiązane, ich pracownicy oraz inne osoby działające w imieniu i na rzecz
instytucji obowiązanych zachowują w tajemnicy fakt przekazania Generalnemu Inspektorowi
lub innym właściwym organom informacji określonych w rozdziałach 7 i 8 oraz informacji
o prowadzonych analizach dotyczących prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu.
2.
Obowiązek zachowania w tajemnicy informacji, o których mowa w ust. 1, nie dotyczy
przekazywania informacji pomiędzy:
1)
instytucjami obowiązanymi, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 1-5, 7-11, 24 i 25,
oraz ich oddziałami i jednostkami zależnymi wchodzącymi w skład grupy i stosującymi
zasady postępowania określone w procedurze grupowej, w tym oddziałami i jednostkami
zależnymi mającymi siedzibę w państwie trzecim;
2)
instytucjami obowiązanymi, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 13-15, oraz osobami
z państw trzecich, które podlegają wymogom określonym w dyrektywie 2015/849 lub równoważnym
i wykonują swoje czynności zawodowe w ramach tej samej osoby prawnej lub w ramach
struktury mającej wspólnego właściciela, wspólny zarząd lub wspólną kontrolę zgodności
z przepisami z zakresu przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu,
w skład której wchodzi osoba prawna, w ramach której ta instytucja obowiązana wykonuje
swoje czynności zawodowe;
3)
instytucjami obowiązanymi, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 13-15, a ich klientami
w zakresie informacji przekazywanych w celu zaprzestania przez klienta prowadzenia
działalności sprzecznej z prawem lub powstrzymania klienta od podjęcia takiej działalności;
4)
instytucjami obowiązanymi, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 1-5, 7-11, 13-15, 24
i 25, oraz pomiędzy tymi instytucjami obowiązanymi i ich odpowiednikami mającymi siedzibę
w państwie członkowskim lub w państwie trzecim, które podlegają wymogom określonym
w dyrektywie 2015/849 lub równoważnym oraz stosują właściwe przepisy dotyczące tajemnicy
zawodowej i ochrony danych osobowych, w przypadkach dotyczących tego samego klienta
i tej samej transakcji.
3.
Generalny Inspektor w uzasadnionych przypadkach może zażądać od instytucji obowiązanych,
o których mowa w ust. 2 pkt 1, zachowania w tajemnicy faktu przekazania Generalnemu
Inspektorowi lub innym właściwym organom informacji, na zasadach określonych w rozdziale
9.
Rozdział 6
Centralny Rejestr Beneficjentów Rzeczywistych
Art. 55.
Centralny Rejestr Beneficjentów Rzeczywistych, zwany dalej „Rejestrem”, jest systemem
teleinformatycznym służącym przetwarzaniu informacji o beneficjentach rzeczywistych
spółek wymienionych w art. 58.
Art. 56.
Organem właściwym w sprawach Rejestru jest minister właściwy do spraw finansów publicznych.
Art. 57.
1.
Organ właściwy w sprawach Rejestru jest administratorem danych zgromadzonych w Rejestrze.
2.
Do zadań organu właściwego w sprawach Rejestru należy:
1)
prowadzenie Rejestru oraz określanie organizacyjnych warunków i technicznych sposobów
jego prowadzenia;
2)
przetwarzanie informacji o beneficjentach rzeczywistych;
3)
opracowywanie analiz statystycznych dotyczących informacji przetwarzanych w Rejestrze.
Art. 58.
Do zgłaszania informacji o beneficjentach rzeczywistych i ich aktualizacji są obowiązane:
1)
spółki jawne;
2)
spółki komandytowe;
3)
spółki komandytowo-akcyjne;
4)
spółki z ograniczoną odpowiedzialnością;
5)
spółki akcyjne, z wyjątkiem spółek publicznych w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów
finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych .
Art. 59.
Informacje podlegające zgłoszeniu do Rejestru obejmują:
1)
dane identyfikacyjne spółek wymienionych w art. 58:
a)
nazwę (firmę),
b)
formę organizacyjną,
c)
siedzibę,
d)
numer w Krajowym Rejestrze Sądowym,
e)
NIP;
2)
dane identyfikacyjne beneficjenta rzeczywistego i członka organu lub wspólnika uprawnionego
do reprezentowania spółek wymienionych w art. 58:
a)
imię i nazwisko,
b)
obywatelstwo,
c)
państwo zamieszkania,
d)
numer PESEL albo datę urodzenia - w przypadku osób nieposiadających numeru PESEL,
e)
informację o wielkości i charakterze udziału lub uprawnieniach przysługujących beneficjentowi
rzeczywistemu.
Art. 60.
1.
Informacje, o których mowa w art. 59, są zgłaszane do Rejestru nie później niż w terminie
7 dni od dnia wpisu spółek wymienionych w art. 58 do Krajowego Rejestru Sądowego,
a w przypadku zmiany przekazanych informacji - w terminie 7 dni od ich zmiany.
2.
Do biegu terminów, o których mowa w ust. 1, nie wlicza się sobót i dni ustawowo wolnych
od pracy.
3.
W przypadku awarii lub zakłóceń funkcjonowania systemu teleinformatycznego organ właściwy
w sprawach Rejestru informuje o ich wystąpieniu i usunięciu w Biuletynie Informacji
Publicznej na stronie podmiotowej urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw
finansów publicznych. W takim przypadku do biegu terminów, o których mowa w ust. 1,
nie wlicza się okresu od chwili wystąpienia awarii lub zakłócenia wskazanych w informacji
zamieszczonej w tym Biuletynie do chwili zamieszczenia informacji o ich usunięciu.
Art. 61.
1.
Zgłoszenia do Rejestru dokonuje osoba uprawniona do reprezentacji spółki wymienionej
w art. 58.
2.
Zgłoszenia dokonuje się nieodpłatnie za pomocą środków komunikacji elektronicznej.
3.
Zgłoszenie składane jest w formie dokumentu elektronicznego, zgodnie ze wzorem udostępnionym
przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych.
4.
Zgłoszenie jest opatrzone kwalifikowanym podpisem elektronicznym lub podpisem potwierdzonym
profilem zaufanym ePUAP oraz zawiera oświadczenie osoby dokonującej zgłoszenia do
Rejestru o prawdziwości informacji zgłaszanych do Rejestru.
5.
Oświadczenie, o którym mowa w ust. 4, składane jest pod rygorem odpowiedzialności
karnej za złożenie fałszywego oświadczenia. Składający oświadczenie jest obowiązany
do zawarcia w nim klauzuli o następującej treści: „Jestem świadomy odpowiedzialności
karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.”. Klauzula ta zastępuje pouczenie o odpowiedzialności
karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.
Art. 62.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia,
sposób i tryb składania zgłoszenia do Rejestru, o którym mowa w art. 61, mając na
uwadze konieczność zapewnienia bezpiecznego, sprawnego i wiarygodnego zgłoszenia.
Art. 63.
Informacje, o których mowa w art. 59, są wprowadzane do Rejestru niezwłocznie po ich
zgłoszeniu lub aktualizacji.
Art. 64.
Zgromadzone w Rejestrze informacje, o których mowa w art. 59, są przechowywane przez
okres konieczny do realizacji zadań w celu przeciwdziałania praniu pieniędzy lub finansowaniu
terroryzmu.
Art. 65.
Przetwarzanie informacji o beneficjentach rzeczywistych zgromadzonych w Rejestrze
odbywa się bez wiedzy osób, których informacje te dotyczą.
Art. 667)W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 9..
Do przetwarzania danych osobowych zgromadzonych w Rejestrze nie stosuje się przepisów
art. 32 ust. 1 pkt 3 i 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych 8)Ustawa utraciła moc z dniem 25 maja 2018 r. z wyjątkiem art. 1, art. 2, art. 3 ust.
1, art. 4-7, art. 14-22, art. 23-28, art. 31 oraz rozdziałów 4, 5 i 7, które zachowały
moc w odniesieniu do przetwarzania danych osobowych w celu rozpoznawania, zapobiegania,
wykrywania i zwalczania czynów zabronionych, prowadzenia postępowań w sprawach dotyczących
tych czynów oraz wykonywania orzeczeń w nich wydanych, kar porządkowych i środków
przymusu w zakresie określonym w przepisach stanowiących podstawę działania służb
i organów uprawnionych do realizacji zadań w tym zakresie, w terminie do dnia wejścia
w życie przepisów wdrażających dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/680
z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem
danych osobowych przez właściwe organy do celów zapobiegania przestępczości, prowadzenia
postępowań przygotowawczych, wykrywania i ścigania czynów zabronionych i wykonywania
kar, w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylającą decyzję ramową Rady
2008/977/WSiSW (Dz. Urz. UE L 119 z 04.05.2016, str. 89), na podstawie art. 175 ustawy
z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. poz. 1000), która weszła
w życie z dniem 25 maja 2018 r. Przepisy ustawy wymienione w zdaniu pierwszym utraciły
moc z dniem 6 lutego 2019 r., na podstawie art. 107 ustawy z dnia 14 grudnia 2018 r.
o ochronie danych osobowych przetwarzanych w związku z zapobieganiem i zwalczaniem
przestępczości (Dz. U. z 2019 r. poz. 125), która weszła w życie z dniem 6 lutego
2019 r..
Art. 669)W brzmieniu ustalonym przez art. 157 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 5; wejdzie w życie z dniem 13 października 2019 r..
Do przetwarzania danych osobowych zgromadzonych w Rejestrze nie stosuje się przepisów
art. 15 ust. 1 lit. c rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r.
w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w
sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne
rozporządzenie o ochronie danych) 10)Zmiana wymienionego rozporządzenia została ogłoszona w Dz. Urz. UE L 127 z 23.05.2018,
str. 2..
Art. 67.
Rejestr jest jawny.
Art. 68.
Domniemywa się, że dane wpisane do Rejestru są prawdziwe. Osoba dokonująca zgłoszenia
informacji o beneficjentach rzeczywistych i ich aktualizacji ponosi odpowiedzialność
za szkodę wyrządzoną zgłoszeniem do Rejestru nieprawdziwych danych, a także niezgłoszeniem
w ustawowym terminie danych i zmian danych objętych wpisem do Rejestru, chyba że szkoda
nastąpiła wskutek siły wyższej albo wyłącznie z winy poszkodowanego lub osoby trzeciej,
za którą osoba dokonująca zgłoszenia informacji o beneficjentach rzeczywistych i ich
aktualizacji nie ponosi odpowiedzialności.
Art. 69.
Informacje o beneficjentach rzeczywistych zgromadzone w Rejestrze są udostępniane
nieodpłatnie.
Art. 70.
Informacje o beneficjentach rzeczywistych zgromadzone w Rejestrze są udostępniane
za pomocą środków komunikacji elektronicznej.
Art. 71.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia:
1)
sposób sporządzania i składania wniosków o udostępnienie informacji, o których mowa
w art. 59, oraz udostępniania tych informacji,
2)
tryb składania wniosków o udostępnienie informacji, o których mowa w art. 59, oraz
udostępniania tych informacji,
3)
terminy udostępniania informacji, o których mowa w art. 59
- mając na uwadze potrzebę zapewnienia szybkiego, wiarygodnego i bezpiecznego dostępu
do informacji z Rejestru.
Rozdział 7
Przekazywanie i gromadzenie informacji
Art. 72.
1.
Instytucje obowiązane, z wyjątkiem instytucji, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt
11, 13-15 i 18, przekazują Generalnemu Inspektorowi informacje o:
1)
przyjętej wpłacie lub dokonanej wypłacie środków pieniężnych o równowartości przekraczającej
15 000 euro;
2)
wykonanym transferze środków pieniężnych o równowartości przekraczającej 15 000 euro,
z wyjątkiem:
a)
transferu środków pieniężnych pomiędzy rachunkiem płatniczym i rachunkiem lokaty terminowej,
które należą do tego samego klienta w tej samej instytucji obowiązanej,
b)
krajowego transferu środków pieniężnych z innej instytucji obowiązanej,
c)
transakcji związanej z gospodarką własną instytucji obowiązanej, która została przeprowadzona
przez instytucję obowiązaną we własnym imieniu i na własną rzecz, w tym transakcji
zawartej na rynku międzybankowym,
d)
transakcji przeprowadzonej w imieniu lub na rzecz jednostek sektora finansów publicznych,
o których mowa w art. 9 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych,
e)
transakcji przeprowadzonej przez bank zrzeszający banki spółdzielcze, jeżeli informacja
o transakcji została przekazana przez zrzeszony bank spółdzielczy,
f)
przewłaszczenia na zabezpieczenie wartości majątkowych wykonanego na czas trwania
umowy przewłaszczenia z instytucją obowiązaną.
2.
Obowiązek przekazywania informacji, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, dotyczy również
transferu środków pieniężnych spoza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz
odbiorcy, którego dostawcą usług płatniczych jest instytucja obowiązana.
3.
Instytucje obowiązane przekazują Generalnemu Inspektorowi informacje o przeprowadzonej
transakcji kupna lub sprzedaży wartości dewizowych, której równowartość przekracza
15 000 euro, albo o pośredniczeniu w przeprowadzeniu takiej transakcji.
4.
Instytucje obowiązane, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 13, przekazują Generalnemu
Inspektorowi informacje o czynnościach wymienionych w tym przepisie, których równowartość
przekracza 15 000 euro.
5.
Instytucje obowiązane przekazują informacje w terminie 7 dni od dnia:
1)
przyjęcia wpłaty lub dokonania wypłaty środków pieniężnych - w przypadku informacji,
o których mowa w ust. 1 pkt 1;
2)
wykonania transakcji płatniczej transferu środków pieniężnych - w przypadku informacji,
o których mowa w ust. 1 pkt 2;
3)
udostępnienia środków płatniczych odbiorcy - w przypadku informacji, o których mowa
w ust. 2;
4)
przeprowadzenia albo pośredniczenia w przeprowadzeniu transakcji kupna lub sprzedaży
wartości dewizowych - w przypadku informacji, o których mowa w ust. 3;
5)
sporządzenia aktu notarialnego - w przypadku informacji, o których mowa w ust. 4.
6.
Informacje, o których mowa w ust. 1-5, zawierają:
1)
niepowtarzalny identyfikator transakcji w ewidencji instytucji obowiązanej;
2)
datę albo datę i godzinę przeprowadzenia transakcji;
3)
dane identyfikacyjne, o których mowa w art. 36 ust. 1, klienta wydającego dyspozycję
lub zlecenie przeprowadzenia transakcji;
4)
posiadane dane identyfikacyjne, o których mowa w art. 36 ust. 1, pozostałych stron
transakcji;
5)
kwotę i walutę transakcji albo wagę i próbę złota dewizowego lub platyny dewizowej
będących przedmiotem transakcji;
6)
rodzaj transakcji;
7)
tytuł transakcji;
8)
sposób wydania dyspozycji lub zlecenia przeprowadzenia transakcji;
9)
numery rachunków wykorzystanych do przeprowadzenia transakcji oznaczone identyfikatorem
Międzynarodowego Numeru Rachunku Bankowego (IBAN) lub identyfikatorem zawierającym
kod kraju oraz numer rachunku w przypadku rachunków nieoznaczonych IBAN.
Art. 73.
1.
Informacje, o których mowa w art. 72, mogą być przekazywane do Generalnego Inspektora
za pośrednictwem:
1)
izb gospodarczych zrzeszających instytucje obowiązane;
2)
banków zrzeszających banki spółdzielcze;
3)
izb rozliczeniowych utworzonych na podstawie art. 67 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe oraz instytucji utworzonych na podstawie art. 105 ust. 4 tej ustawy;
4)
innych podmiotów na podstawie podpisanych przez instytucję obowiązaną umów.
2.
Korzystanie z pośrednictwa podmiotów, o których mowa w ust. 1, nie zwalnia instytucji
obowiązanej z odpowiedzialności za przekazanie informacji do Generalnego Inspektora.
Art. 74.
1.
Instytucja obowiązana zawiadamia Generalnego Inspektora o okolicznościach, które mogą
wskazywać na podejrzenie popełnienia przestępstwa prania pieniędzy lub finansowania
terroryzmu.
2.
Zawiadomienie jest przekazywane niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 2
dni roboczych od dnia potwierdzenia przez instytucję obowiązaną podejrzenia, o którym
mowa w ust. 1.
3.
W zawiadomieniu podaje się:
1)
dane identyfikacyjne, o których mowa w art. 36 ust. 1, klienta instytucji obowiązanej
przekazującej zawiadomienie;
2)
posiadane dane identyfikacyjne, o których mowa w art. 36 ust. 1, osób fizycznych,
osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, niebędących
klientami instytucji obowiązanej przekazującej zawiadomienie;
3)
rodzaj i wielkość wartości majątkowych oraz miejsce ich przechowywania;
4)
numer rachunku prowadzonego dla klienta instytucji obowiązanej przekazującej zawiadomienie,
oznaczony identyfikatorem IBAN lub identyfikatorem zawierającym kod kraju oraz numer
rachunku w przypadku rachunków nieoznaczonych IBAN;
5)
posiadane informacje, o których mowa w art. 72 ust. 6, w odniesieniu do transakcji
lub prób ich przeprowadzenia;
6)
wskazanie państwa Europejskiego Obszaru Gospodarczego, z którym jest powiązana transakcja,
jeżeli została przeprowadzona w ramach działalności transgranicznej;
7)
posiadane informacje o rozpoznanym ryzyku prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu
oraz o czynie zabronionym, z którego mogą pochodzić wartości majątkowe;
8)
uzasadnienie przekazania zawiadomienia.
Art. 75.
Obowiązek przekazywania informacji i zawiadomień, o których mowa w art. 74 ust. 1,
art. 86 ust. 1, art. 89 ust. 1 oraz art. 90, nie dotyczy instytucji obowiązanych,
o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 14, w zakresie informacji uzyskanych podczas ustalania
sytuacji prawnej klienta w związku z postępowaniem sądowym, wykonywaniem obowiązków
polegających na obronie, reprezentowaniu lub zastępowaniu klienta w postępowaniu sądowym
albo udzielaniu klientowi porady prawnej dotyczącej wszczęcia postępowania sądowego
lub uniknięcia takiego postępowania, niezależnie od czasu uzyskania tych informacji.
Art. 76.
1.
Na żądanie Generalnego Inspektora instytucja obowiązana niezwłocznie przekazuje lub
udostępnia posiadane informacje lub dokumenty, niezbędne do realizacji zadań Generalnego
Inspektora określonych w ustawie, w tym dotyczące:
1)
klientów;
2)
przeprowadzonych transakcji, w zakresie danych określonych w art. 72 ust. 6;
3)
rodzaju i wielkości wartości majątkowych oraz miejsca ich przechowywania;
4)
stosowania środka bezpieczeństwa finansowego, o którym mowa w art. 34 ust. 1 pkt 4;
5)
adresów IP, z których następowało połączenie z systemem teleinformatycznym instytucji
obowiązanej, oraz czasów połączeń z tym systemem.
2.
Instytucja obowiązana, o której mowa w art. 2 ust. 1 pkt 13, na żądanie Generalnego
Inspektora przekazuje również informacje i dokumenty w zakresie innych czynności notarialnych
niż wymienione w tym przepisie.
3.
Generalny Inspektor w żądaniu, o którym mowa w ust. 1 i 2, może wskazać:
1)
termin oraz formę przekazania lub udostępnienia informacji lub dokumentów;
2)
zakres informacji oraz termin do ich pozyskania przez instytucję obowiązaną w związku
ze stosowaniem środka bezpieczeństwa finansowego, o którym mowa w art. 34 ust. 1 pkt
4, lub w związku z określonymi transakcjami okazjonalnymi.
4.
Informacje i dokumenty, o których mowa w ust. 1 i 2, są przekazywane i udostępniane
nieodpłatnie.
Art. 77.
1.
W celu realizacji po raz pierwszy obowiązków, o których mowa w art. 72, art. 74, art.
76, art. 86, art. 89 ust. 8 i art. 90, instytucja obowiązana przekazuje do Generalnego
Inspektora formularz identyfikujący instytucję obowiązaną.
2.
Formularz identyfikujący instytucję obowiązaną zawiera:
1)
nazwę (firmę) wraz z określeniem formy organizacyjnej instytucji obowiązanej;
2)
NIP instytucji obowiązanej;
3)
określenie rodzaju działalności prowadzonej przez instytucję obowiązaną;
4)
adres siedziby lub adres prowadzenia działalności;
5)
imię, nazwisko, stanowisko, numer telefonu i adres elektronicznej skrzynki pocztowej
pracownika, o którym mowa w art. 8;
6)
imiona, nazwiska, stanowiska, numery telefonów i adresy elektronicznej skrzynki pocztowej
innych pracowników odpowiedzialnych za realizację przepisów ustawy, których instytucja
obowiązana chce wskazać do kontaktów z Generalnym Inspektorem;
7)
nazwę (firmę) i NIP albo imię, nazwisko i PESEL podmiotu pośredniczącego, o którym
mowa w art. 73 ust. 1 - w przypadku korzystania z pośrednictwa tego podmiotu.
3.
W przypadku zmiany danych, o których mowa w ust. 2 pkt 1 i 3-7, instytucja obowiązana
dokonuje niezwłocznie ich aktualizacji.
Art. 78.
1.
Instytucja obowiązana przekazuje za pomocą środków komunikacji elektronicznej informacje,
o których mowa w art. 72, oraz formularz, o którym mowa w art. 77.
2.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych udostępnia, w formie dokumentu elektronicznego,
wzory informacji, o których mowa w art. 72, oraz wzór formularza, o którym mowa w
art. 77.
3.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia,
sposób sporządzania i przekazywania informacji, o których mowa w art. 72, oraz formularza,
o którym mowa w art. 77, a także tryb ich przekazywania, mając na uwadze konieczność
sprawnego, wiarygodnego i bezpiecznego ich przekazywania.
Art. 79.
1.
Instytucja obowiązana przekazuje za pomocą środków komunikacji elektronicznej zawiadomienia,
o których mowa w art. 74, oraz informacje i dokumenty, o których mowa w art. 76.
2.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych udostępnia, w formie dokumentu elektronicznego,
wzór zawiadomienia, o którym mowa w art. 74, oraz wzór informacji, o których mowa
w art. 76.
3.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia,
sposób sporządzania i przekazywania zawiadomienia, o którym mowa w art. 74, oraz informacji
i dokumentów, o których mowa w art. 76, jak również tryb ich przekazywania, mając
na uwadze konieczność sprawnego, wiarygodnego i bezpiecznego ich przekazywania.
Art. 80.
1.
Generalny Inspektor przyjmuje zgłoszenia rzeczywistych lub potencjalnych naruszeń
przepisów z zakresu przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu
od pracowników, byłych pracowników instytucji obowiązanych lub innych osób, które
wykonują lub wykonywały czynności na rzecz instytucji obowiązanych na innej podstawie
niż stosunek pracy. Przekazanie zgłoszenia nie narusza obowiązku zachowania tajemnicy
zawodowej.
2.
Generalny Inspektor zapewnia ochronę danych osobowych osób dokonujących zgłoszenia
lub osób, którym zarzuca się naruszenie przepisów z zakresu przeciwdziałania praniu
pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Dane osobowe są gromadzone w odrębnym zbiorze
danych.
3.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia,
sposób odbierania zgłoszeń, o których mowa w ust. 1, sposób postępowania ze zgłoszeniami
i ich przechowywania, a także informowania o działaniach, jakie mogą być podejmowane
po przyjęciu zgłoszenia, mając na względzie zapewnienie odpowiedniej ochrony, w tym
ochrony danych osobowych, osoby dokonującej zgłoszenia lub osoby, której zarzuca się
naruszenie przepisów z zakresu przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu
terroryzmu.
Art. 81.
1.
Prokurator informuje Generalnego Inspektora o wydaniu postanowienia o blokadzie rachunku
lub wstrzymaniu transakcji, wszczęciu postępowania, przedstawieniu zarzutu i wniesieniu
aktu oskarżenia, w sprawach o przestępstwo prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu.
2.
Przekazanie informacji, o których mowa w ust. 1, następuje niezwłocznie, nie później
niż w terminie 7 dni od dnia dokonania czynności.
3.
Informacje, o których mowa w ust. 1, wskazują w szczególności okoliczności dotyczące
popełnienia przestępstwa, wraz ze wskazaniem posiadanych danych identyfikacyjnych,
o których mowa w art. 36 ust. 1, osób fizycznych, osób prawnych lub jednostek organizacyjnych
nieposiadających osobowości prawnej, oraz sygnaturę akt.
4.
Generalny Inspektor niezwłocznie informuje prokuratora o posiadaniu informacji pozostających
w związku z informacjami przekazanymi na podstawie ust. 1.
Art. 82.
1.
Na wniosek Generalnego Inspektora jednostki współpracujące w granicach swoich ustawowych
kompetencji przekazują lub udostępniają posiadane informacje lub dokumenty. We wniosku
Generalny Inspektor może wskazać termin oraz formę ich przekazania lub udostępnienia.
2.
W celu przekazania lub udostępnienia informacji lub dokumentów, o których mowa w ust.
1, Generalny Inspektor może zawrzeć porozumienie z jednostką współpracującą, określające
warunki techniczne przekazania lub udostępnienia informacji lub dokumentów.
Art. 83.
1.
Jednostki współpracujące opracowują instrukcje postępowania na wypadek sytuacji podejrzenia
popełnienia przestępstwa prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu. Jednostki współpracujące
niezwłocznie powiadamiają Generalnego Inspektora o podejrzeniu popełnienia przestępstwa
prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu.
2.
Powiadomienie, o którym mowa w ust. 1, powinno zawierać w szczególności:
1)
posiadane dane, o których mowa w art. 36 ust. 1, osób fizycznych, osób prawnych lub
jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, pozostających w związku
z okolicznościami mogącymi wskazywać na podejrzenie popełnienia przestępstwa prania
pieniędzy lub finansowania terroryzmu;
2)
opis okoliczności, o których mowa w pkt 1;
3)
uzasadnienie przekazania powiadomienia.
3.
Generalny Inspektor, nie później niż w terminie 30 dni, informuje Agencję Bezpieczeństwa
Wewnętrznego, Centralne Biuro Antykorupcyjne, Policję, Żandarmerię Wojskową i Straż
Graniczną o okolicznościach wskazujących na związek pomiędzy informacjami zawartymi
w powiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, a zawiadomieniami przekazanymi na podstawie
art. 74 ust. 1, art. 86 ust. 1, art. 89 ust. 1 i art. 90.
Art. 84.
1.
Informacje, o których mowa w art. 81, i powiadomienia, o których mowa w art. 83, są
przekazywane w postaci papierowej lub za pomocą środków komunikacji elektronicznej.
2.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych udostępnia wzory informacji, o których
mowa w art. 81, i powiadomień, o których mowa w art. 83, w formie dokumentu elektronicznego.
3.
Generalny Inspektor zamieszcza wzory informacji, o których mowa w art. 81, i powiadomień,
o których mowa w art. 83, przekazywane w postaci papierowej, w Biuletynie Informacji
Publicznej na stronie podmiotowej urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw
finansów publicznych.
4.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia,
sposób sporządzania i przekazywania za pomocą środków komunikacji elektronicznej informacji,
o których mowa w art. 81, oraz powiadomień, o których mowa w art. 83, a także tryb
ich przekazywania, mając na uwadze potrzebę zapewnienia szybkiego, wiarygodnego i
bezpiecznego ich przekazania.
Art. 85.
1.
Organy Straży Granicznej oraz naczelnicy urzędów celno-skarbowych przekazują Generalnemu
Inspektorowi informacje, o których mowa w art. 5 rozporządzenia (WE) nr 1889/2005 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 26
października 2005 r. w sprawie kontroli środków pieniężnych wwożonych do Wspólnoty
lub wywożonych ze Wspólnoty , oraz informacje zawarte w zgłoszeniu określonym w przepisach wydanych na podstawie
art. 21 ustawy z dnia 27 lipca 2002 r. - Prawo dewizowe. Informacje te są przekazywane w terminie do 14. dnia miesiąca następującego po miesiącu,
w którym dokonano przywozu środków pieniężnych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
lub wywozu środków pieniężnych z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
2.
Informacje, o których mowa w ust. 1, są przekazywane za pomocą środków komunikacji
elektronicznej za pośrednictwem:
1)
Szefa Krajowej Administracji Skarbowej - w przypadku informacji przekazywanych przez
naczelników urzędów celno-skarbowych;
2)
Komendanta Głównego Straży Granicznej - w przypadku informacji przekazywanych przez
organy Straży Granicznej.
3.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych udostępnia wzór informacji, o których
mowa w ust. 1, w formie dokumentu elektronicznego.
4.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia,
sposób sporządzania i przekazywania informacji, o których mowa w ust. 1, oraz tryb
ich przekazywania, mając na uwadze potrzebę zapewnienia szybkiego, wiarygodnego i
bezpiecznego przekazania tych informacji.
Rozdział 8
Wstrzymywanie transakcji i blokowanie rachunków
Art. 86.
1.
Instytucja obowiązana niezwłocznie zawiadamia Generalnego Inspektora, za pomocą środków
komunikacji elektronicznej, o przypadku powzięcia uzasadnionego podejrzenia, że określona
transakcja lub określone wartości majątkowe mogą mieć związek z praniem pieniędzy
lub finansowaniem terroryzmu.
2.
W zawiadomieniu instytucja obowiązana przekazuje pozostające w jej posiadaniu informacje
związane z powziętym podejrzeniem oraz informację o przewidywanym terminie przeprowadzenia
transakcji, o której mowa w ust. 1. Do zawiadomienia przepis art. 74 ust. 3 stosuje
się odpowiednio.
3.
Po otrzymaniu zawiadomienia Generalny Inspektor dokonuje niezwłocznie potwierdzenia
jego przyjęcia, w postaci urzędowego poświadczenia odbioru, zawierającego w szczególności
datę i godzinę przyjęcia zawiadomienia.
4.
Do czasu otrzymania żądania, o którym mowa w ust. 5, lub zwolnienia, o którym mowa
w ust. 6, nie dłużej jednak niż przez 24 godziny, licząc od momentu potwierdzenia
przyjęcia zawiadomienia, o którym mowa w ust. 3, instytucja obowiązana nie przeprowadza
transakcji, o której mowa w ust. 1, lub innych transakcji obciążających rachunek,
na którym zgromadzono wartości majątkowe, o których mowa w ust. 1.
5.
Generalny Inspektor w przypadku uznania, że transakcja, o której mowa w ust. 1, może
mieć związek z praniem pieniędzy lub finansowaniem terroryzmu, przekazuje instytucji
obowiązanej żądanie wstrzymania transakcji lub blokady rachunku na okres nie dłuższy
niż 96 godzin, licząc od daty i godziny wskazanych w potwierdzeniu, o którym mowa
w ust. 3. Niezwłocznie po otrzymaniu tego żądania instytucja obowiązana wstrzymuje
transakcję lub blokuje rachunek. W żądaniu Generalny Inspektor określa wartości majątkowe
objęte żądaniem.
6.
Generalny Inspektor może zwolnić instytucję obowiązaną z obowiązku, o którym mowa
w ust. 4, w przypadku gdy posiadane informacje nie dają podstaw do zawiadomienia prokuratora
o podejrzeniu popełnienia przestępstwa prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu
albo w przypadku uznania, że wstrzymanie transakcji lub blokada rachunku mogłyby utrudnić
wykonywanie zadań organom wymiaru sprawiedliwości oraz służbom lub instytucjom odpowiedzialnym
za ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa obywateli lub ściganie sprawców przestępstw
lub przestępstw skarbowych.
7.
Generalny Inspektor przekazuje instytucji obowiązanej żądanie, o którym mowa w ust.
5, lub zwolnienie, o którym mowa w ust. 6, za pomocą środków komunikacji elektronicznej.
8.
Niezwłocznie po przekazaniu żądania, o którym mowa w ust. 5, Generalny Inspektor zawiadamia
właściwego prokuratora o podejrzeniu popełnienia przestępstwa prania pieniędzy lub
finansowania terroryzmu.
9.
Po otrzymaniu zawiadomienia, o którym mowa w ust. 8, prokurator może postanowieniem
wstrzymać transakcję lub dokonać blokady rachunku na czas oznaczony, nie dłuższy niż
6 miesięcy, licząc od dnia otrzymania tego zawiadomienia.
10.
Postanowienie w przedmiocie wstrzymania transakcji lub blokady rachunku, o którym
mowa w ust. 9, może zostać wydane również pomimo braku zawiadomienia określonego w
ust. 8.
11.
W postanowieniu, o którym mowa w ust. 9, określa się zakres, sposób i termin wstrzymania
transakcji lub blokady rachunku. Na postanowienie przysługuje zażalenie do sądu właściwego
do rozpoznania sprawy.
12.
Instytucja obowiązana na wniosek klienta wydającego dyspozycję lub zlecenie przeprowadzenia
transakcji, o których mowa w ust. 1, lub będącego posiadaczem albo właścicielem wartości
majątkowych, o których mowa w ust. 1, może poinformować tego klienta o przekazaniu
przez Generalnego Inspektora żądania, o którym mowa w ust. 5. W tym przypadku przepisu
art. 54 nie stosuje się.
13.
Wstrzymanie transakcji lub blokada rachunku upada, jeżeli przed upływem 6 miesięcy,
licząc od dnia otrzymania zawiadomienia, o którym mowa w ust. 8, nie zostanie wydane
postanowienie o zabezpieczeniu majątkowym lub postanowienie w przedmiocie dowodów
rzeczowych.
Art. 87.
1.
Generalny Inspektor w przypadku uznania, że określona transakcja lub określone wartości
majątkowe mogą mieć związek z praniem pieniędzy lub finansowaniem terroryzmu, przekazuje
instytucji obowiązanej, za pomocą środków komunikacji elektronicznej, żądanie wstrzymania
transakcji lub blokady rachunku. W żądaniu blokady rachunku Generalny Inspektor określa
wartości majątkowe objęte żądaniem.
2.
Instytucja obowiązana wstrzymuje transakcję lub dokonuje blokady rachunku na okres
nie dłuższy niż 96 godzin, licząc od momentu otrzymania żądania, o którym mowa w ust.
1.
3.
Niezwłocznie po przekazaniu żądania, o którym mowa w ust. 1, Generalny Inspektor zawiadamia
właściwego prokuratora o podejrzeniu popełnienia przestępstwa prania pieniędzy lub
finansowania terroryzmu.
4.
Przepisy art. 86 ust. 9-13 stosuje się odpowiednio.
Art. 88.
Generalny Inspektor informuje niezwłocznie, za pomocą środków komunikacji elektronicznej,
Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego o przekazaniu żądania, o którym mowa w art.
86 ust. 5 oraz art. 87 ust. 1.
Art. 89.
1.
Instytucja obowiązana, z wyłączeniem banków krajowych, oddziałów banków zagranicznych,
oddziałów instytucji kredytowych oraz spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych,
niezwłocznie zawiadamia właściwego prokuratora o przypadku powzięcia uzasadnionego
podejrzenia, że wartości majątkowe będące przedmiotem transakcji lub zgromadzone na
rachunku pochodzą z przestępstwa innego niż przestępstwo prania pieniędzy lub finansowania
terroryzmu lub z przestępstwa skarbowego albo mają związek z przestępstwem innym niż
przestępstwo prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu lub z przestępstwem skarbowym.
2.
W zawiadomieniu instytucja obowiązana przekazuje pozostające w jej posiadaniu informacje
związane z powziętym podejrzeniem oraz informację o przewidywanym terminie przeprowadzenia
transakcji, o której mowa w ust. 1.
3.
Do czasu otrzymania postanowienia, o którym mowa w ust. 4, nie dłużej niż przez 96
godzin, licząc od momentu przekazania zawiadomienia, o którym mowa w ust. 1, instytucja
obowiązana nie przeprowadza transakcji, o której mowa w ust. 1, lub innych transakcji
obciążających rachunek, na którym zgromadzono wartości majątkowe, o których mowa w
ust. 1.
4.
W terminie określonym w ust. 3 prokurator wydaje postanowienie o wszczęciu lub odmowie
wszczęcia postępowania, o którym niezwłocznie zawiadamia instytucję obowiązaną. W
przypadku wszczęcia postępowania prokurator, w drodze postanowienia, dokonuje wstrzymania
transakcji lub blokady rachunku, na okres nie dłuższy niż 6 miesięcy, licząc od dnia
otrzymania zawiadomienia, o którym mowa w ust. 1.
5.
Postanowienie w przedmiocie wstrzymania transakcji lub blokady rachunku, o którym
mowa w ust. 4, może zostać wydane również pomimo braku zawiadomienia określonego w
ust. 1.
6.
W postanowieniu, o którym mowa w ust. 4, określa się zakres, sposób i termin wstrzymania
transakcji lub blokady rachunku. Na postanowienie przysługuje zażalenie do sądu właściwego
do rozpoznania sprawy.
7.
Wstrzymanie transakcji lub blokada rachunku upada, jeżeli przed upływem 6 miesięcy
od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w ust. 4 i 5, nie zostanie wydane postanowienie
o zabezpieczeniu majątkowym lub postanowienie w przedmiocie dowodów rzeczowych.
8.
Niezwłocznie po otrzymaniu postanowień, o których mowa w ust. 4 i 7, instytucja obowiązana
przekazuje Generalnemu Inspektorowi, za pomocą środków komunikacji elektronicznej,
informacje o zawiadomieniach, o których mowa w ust. 1, oraz kopie tych postanowień.
Art. 90.
1.
Instytucja obowiązana niezwłocznie zawiadamia Generalnego Inspektora, za pomocą środków
komunikacji elektronicznej, o przeprowadzeniu transakcji, o której mowa w art. 86
ust. 1, w przypadku gdy przekazanie zawiadomienia było niemożliwe przed jej przeprowadzeniem.
W zawiadomieniu instytucja obowiązana uzasadnia przyczyny wcześniejszego nieprzekazania
zawiadomienia oraz przekazuje pozostające w jej posiadaniu informacje potwierdzające
powzięcie podejrzenia, o którym mowa w art. 86 ust. 1. Przepis art. 74 ust. 3 stosuje
się odpowiednio.
2.
Instytucja obowiązana niezwłocznie zawiadamia właściwego prokuratora o przeprowadzeniu
transakcji, o której mowa w art. 89 ust. 1, w przypadku gdy przekazanie zawiadomienia
o tej transakcji było niemożliwe przed jej przeprowadzeniem. W zawiadomieniu instytucja
obowiązana uzasadnia przyczyny wcześniejszego nieprzekazania zawiadomienia oraz przekazuje
pozostające w jej posiadaniu informacje potwierdzające powzięcie podejrzenia, o którym
mowa w art. 89 ust. 1. Przepis art. 89 ust. 8 stosuje się odpowiednio.
Art. 91.
Wykonanie przez instytucję obowiązaną obowiązków, o których mowa w art. 86, art. 87
i art. 89, nie powoduje odpowiedzialności dyscyplinarnej, cywilnej, karnej ani innej
określonej odrębnymi przepisami.
Art. 92.
Do biegu terminów, o których mowa w art. 86 ust. 4 i 5, art. 87 ust. 2 oraz art. 89
ust. 3, nie wlicza się sobót i dni ustawowo wolnych od pracy.
Art. 93.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych udostępnia wzory:
1)
zawiadomień, o których mowa w art. 86 ust. 1 i art. 90 ust. 1,
2)
żądań, o których mowa w art. 86 ust. 5 i art. 87 ust. 1,
3)
zwolnień, o których mowa w art. 86 ust. 6,
4)
informacji o zawiadomieniu, o której mowa w art. 89 ust. 8
- w formie dokumentu elektronicznego.
Art. 94.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia,
sposób sporządzania i przekazywania:
1)
zawiadomień, o których mowa w art. 86 ust. 1 i art. 90 ust. 1,
2)
potwierdzeń, o których mowa w art. 86 ust. 3,
3)
żądań, o których mowa w art. 86 ust. 5 i art. 87 ust. 1,
4)
zwolnień, o których mowa w art. 86 ust. 6,
5)
informacji o zawiadomieniu, o której mowa w art. 89 ust. 8
- oraz tryb ich przekazywania, mając na uwadze konieczność sprawnego, wiarygodnego
i bezpiecznego ich przekazywania.
Art. 95.
Wzakresie nieuregulowanym w niniejszym rozdziale do wstrzymania transakcji lub blokady
rachunku przepisy ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego stosuje się odpowiednio.
Rozdział 9
Ochrona i udostępnianie informacji
Art. 96.
1.
Do ujawniania Generalnemu Inspektorowi informacji w trybie i zakresie przewidzianym
ustawą nie stosuje się przepisów ograniczających udostępnianie informacji lub danych
objętych tajemnicą, z wyjątkiem informacji niejawnych w rozumieniu przepisów o ochronie
informacji niejawnych.
2.
W celu realizacji zadań ustawowych Generalny Inspektor może:
1)
zbierać i wykorzystywać niezbędne informacje zawierające dane osobowe oraz przetwarzać
je w rozumieniu przepisów o ochronie danych osobowych, także bez wiedzy i zgody osoby,
której dane dotyczą;
2)
tworzyć zbiory danych osobowych;
3)
przetwarzać informacje, o których mowa w art. 76 ust. 1 pkt 5, objęte tajemnicą telekomunikacyjną
w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. - Prawo telekomunikacyjne .
311)W brzmieniu ustalonym przez art. 96 pkt 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2018 r. o ochronie danych osobowych przetwarzanych w związku z zapobieganiem i zwalczaniem przestępczości (Dz. U. z 2019 r. poz. 125), która weszła w życie z dniem 6 lutego 2019 r..
Dane, o których mowa w art. 14 ustawy z dnia 14 grudnia 2018 r. o ochronie danych osobowych przetwarzanych
w związku z zapobieganiem i zwalczaniem przestępczości , mogą być zbierane i wykorzystywane oraz przetwarzane przez Generalnego Inspektora
wyłącznie w przypadku, gdy jest to niezbędne ze względu na zakres wykonywanych zadań
lub czynności.
Art. 97.
613)W brzmieniu ustalonym przez art. 96 pkt 2 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 11..
Kierownik komórki organizacyjnej, o której mowa w art. 12 ust. 2, któremu inspektor
ochrony danych wydał pisemne polecenie usunięcia stwierdzonych uchybień, informuje
Generalnego Inspektora, w terminie 7 dni od dnia wydania tego polecenia, o jego wykonaniu
lub przyczynie jego niewykonania.
713)W brzmieniu ustalonym przez art. 96 pkt 2 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 11..
W przypadku naruszenia przepisów ustawy lub przepisów o ochronie danych osobowych
inspektor ochrony danych podejmuje działania zmierzające do wyjaśnienia okoliczności
tego naruszenia, zawiadamiając o tym niezwłocznie Generalnego Inspektora oraz ministra
właściwego do spraw finansów publicznych.
8.
Pełnomocnik przedstawia corocznie, w terminie do dnia 31 marca, ministrowi właściwemu
do spraw finansów publicznych oraz Generalnemu Inspektorowi Ochrony Danych Osobowych 14)Obecnie Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych na podstawie art. 166 ust. 1 ustawy
z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. poz. 1000 i 1669 oraz z
2019 r. poz. 730), która weszła w życie z dniem 25 maja 2018 r., za pośrednictwem Generalnego Inspektora, sprawozdanie za poprzedni rok kalendarzowy,
w którym przedstawia stan ochrony danych osobowych przetwarzanych przez Generalnego
Inspektora oraz przypadki naruszenia przepisów w tym zakresie.
Art. 98.
1.
Kontrolę nad uzyskiwaniem przez Generalnego Inspektora danych, o których mowa w art.
76 ust. 1 pkt 5, sprawuje Sąd Okręgowy w Warszawie.
2.
Generalny Inspektor przekazuje, z zachowaniem przepisów o ochronie informacji niejawnych,
Sądowi Okręgowemu w Warszawie, w okresach półrocznych, informacje o liczbie wystąpień
do instytucji obowiązanych z żądaniem przekazania lub udostępnienia posiadanych informacji
lub dokumentów zawierających dane telekomunikacyjne, o których mowa w art. 76 ust.
1 pkt 5.
3.
W ramach kontroli, o której mowa w ust. 1, Sąd Okręgowy w Warszawie może zapoznać
się z materiałami uzasadniającymi wystąpienie przez Generalnego Inspektora z żądaniem,
o którym mowa w art. 76 ust. 1 pkt 5.
4.
Sąd Okręgowy w Warszawie informuje Generalnego Inspektora o wyniku kontroli w terminie
30 dni od dnia jej zakończenia.
Art. 99.
1.
Informacje gromadzone i udostępniane przez organy informacji finansowej w trybie przewidzianym
w ustawie są objęte tajemnicą informacji finansowej.
2.
Organy informacji finansowej udostępniają informacje, o których mowa w ust. 1, wyłącznie
w trybie przewidzianym w ustawie.
3.
Obowiązek zachowania tajemnicy informacji finansowej obejmuje osoby pełniące funkcje
organów informacji finansowej, pracowników zatrudnionych w komórce organizacyjnej,
o której mowa w art. 12 ust. 2, oraz osoby wykonujące czynności na rzecz tej komórki
na innej podstawie niż stosunek pracy.
4.
Obowiązek zachowania tajemnicy informacji finansowej istnieje również po ustaniu pełnienia
funkcji organu informacji finansowej, zatrudnienia w komórce organizacyjnej, o której
mowa w art. 12 ust. 2, oraz wykonywania na jej rzecz czynności na innej podstawie
niż stosunek pracy.
5.
Obowiązek zachowania tajemnicy informacji finansowej obejmuje również osoby pełniące
funkcje organów uprawnionych do uzyskania informacji w trybie przewidzianym w ustawie,
pracowników, funkcjonariuszy oraz osoby wykonujące czynności na rzecz tych organów.
Przepis ust. 4 stosuje się odpowiednio.
6.
Osoby, o których mowa w ust. 5, udostępniają informacje objęte tajemnicą informacji
finansowej, jeżeli obowiązek taki wynika z odrębnych przepisów.
7.
Informacje, o których mowa w ust. 1, objęte tajemnicami prawnie chronionymi określonymi
w odrębnych przepisach organy informacji finansowej udostępniają w zakresie i na zasadach
wskazanych w tych przepisach.
Art. 100.
1.
Generalny Inspektor przetwarza informacje finansowe, w tym dane osobowe, przez okres,
w którym są one niezbędne do realizacji jego ustawowych zadań.
2.
Generalny Inspektor dokonuje, nie rzadziej niż raz na 5 lat, weryfikacji potrzeby
dalszego przetwarzania zgromadzonych informacji.
3.
Po dokonaniu weryfikacji informacje, które nie są niezbędne do realizacji ustawowych
zadań Generalnego Inspektora, niezwłocznie usuwa powołana przez niego komisja. Komisja
sporządza protokół wykonanych czynności, zawierający w szczególności wykaz usuniętych
informacji oraz opis sposobu ich usunięcia.
Art. 101.
1.
Ujawnianie osobom nieuprawnionym przez osoby, o których mowa w art. 99 ust. 3 i 5,
faktu przekazania Generalnemu Inspektorowi informacji w trybie przewidzianym w ustawie
jest zabronione.
2.
Jednostki współpracujące, ich pracownicy i funkcjonariusze mogą wymieniać między sobą
informacje o przekazaniu lub pozyskaniu informacji w trybie przewidzianym w ustawie,
gdy jest to konieczne do zapewnienia prawidłowości realizowanych przez nich zadań.
Art. 102.
1.
Generalny Inspektor udostępnia dane osobowe:
1)
osób fizycznych dokonujących w imieniu instytucji obowiązanych zawiadomień, o których
mowa w art. 74 i art. 86 ust. 1,
2)
osób zgłaszających podejrzenie prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu w ramach
struktur wewnętrznych instytucji obowiązanych,
3)
osób zgłaszających naruszenia przepisów z zakresu przeciwdziałania praniu pieniędzy
oraz finansowaniu terroryzmu, o których mowa w art. 80 ust. 1,
4)
pracowników komórki organizacyjnej, o której mowa w art. 12 ust. 2, wykonujących zadania
Generalnego Inspektora, o których mowa w art. 12 ust. 1 pkt 1-5
- wyłącznie na żądanie sądu lub prokuratora, gdy jest to konieczne w toku prowadzonego
postępowania.
2.
Dane osobowe udostępnione na podstawie ust. 1 nie mogą być udostępniane innym podmiotom lub osobom, z wyjątkiem osób, o których
mowa w art. 156 § 1 i 5 oraz art. 321 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks
postępowania karnego, którym dane te mogą być udostępniane na zasadach określonych w tych przepisach.
Art. 103.
1.
Jeżeli uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa prania pieniędzy lub finansowania
terroryzmu wynika z posiadanych przez Generalnego Inspektora informacji, ich przetworzenia
lub analizy, Generalny Inspektor przekazuje właściwemu prokuratorowi zawiadomienie
o podejrzeniu popełnienia przestępstwa wraz z informacjami lub dokumentami uzasadniającymi
to podejrzenie.
2.
Jeżeli podstawą zawiadomienia, o którym mowa w ust. 1, były:
1)
informacja lub zawiadomienie, o których mowa w art. 74 i art. 86 ust. 1,
2)
powiadomienie, o którym mowa w art. 83 ust. 1
- Generalny Inspektor, nie później niż w terminie 30 dni od dnia przekazania zawiadomienia,
o którym mowa w ust. 1, informuje o tym fakcie instytucję obowiązaną lub jednostkę
współpracującą, która przekazała informacje będące podstawą tego zawiadomienia.
Art. 104.
1.
Generalny Inspektor udostępnia, na pisemny wniosek, informacje lub dokumenty, w tym
informacje lub dokumenty objęte tajemnicami prawnie chronionymi, zgromadzone na podstawie
przepisów ustawy, sądom i prokuratorom na potrzeby postępowania karnego.
2.
W celu weryfikacji danych zawartych w przekazanym przez Generalnego Inspektora zawiadomieniu
o podejrzeniu popełnienia przestępstwa prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu
prokurator może żądać od Generalnego Inspektora udostępnienia informacji lub dokumentów,
w tym informacji lub dokumentów objętych tajemnicami prawnie chronionymi.
3.
Generalny Inspektor występuje do instytucji obowiązanych, jednostek współpracujących
lub zagranicznych jednostek analityki finansowej w przypadku, gdy żądane informacje,
o których mowa w ust. 2, nie znajdują się w jego posiadaniu.
Art. 105.
1.
Generalny Inspektor udostępnia posiadane informacje na pisemny i uzasadniony wniosek:
1)
Komendanta Głównego Policji,
2)
Komendanta Centralnego Biura Śledczego Policji,
3)
Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej,
4)
Komendanta Głównego Straży Granicznej,
5)
Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego,
6)
Szefa Agencji Wywiadu,
7)
Szefa Służby Kontrwywiadu Wojskowego,
8)
Szefa Służby Wywiadu Wojskowego,
9)
Szefa Centralnego Biura Antykorupcyjnego,
10)
Inspektora Nadzoru Wewnętrznego,
11)
Komendanta Biura Spraw Wewnętrznych Policji,
12)
Komendanta Biura Spraw Wewnętrznych Straży Granicznej
- lub osób przez nich upoważnionych w zakresie ich ustawowych zadań.
2.
Generalny Inspektor udostępnia informacje, o których mowa w art. 72:
1)
Centralnemu Biuru Antykorupcyjnemu - w trybie i na zasadach określonych w art. 22a ust. 5 ustawy z dnia 9 czerwca 2006 r. o Centralnym Biurze Antykorupcyjnym ;
2)
Szefowi Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego - na warunkach określonych w art. 34 ust. 2a ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego
oraz Agencji Wywiadu .
3.
Generalny Inspektor udostępnia posiadane informacje również na pisemny i uzasadniony
wniosek:
1)
Przewodniczącego KNF - w zakresie nadzoru sprawowanego przez KNF na podstawie przepisów
ustawy z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym ;
2)
Prezesa NIK - w zakresie niezbędnym do przeprowadzenia postępowania kontrolnego określonego
w przepisach ustawy z dnia 23 grudnia 1994 r. o Najwyższej Izbie Kontroli ;
3)
krajowego administratora, o którym mowa w art. 3 pkt 22 rozporządzenia Komisji (UE) nr 389/2013 z dnia 2 maja 2013 r. ustanawiającego
rejestr Unii zgodnie z dyrektywą 2003/87/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, decyzjami
nr 280/2004/WE i nr 406/2009/WE Parlamentu Europejskiego i Rady oraz uchylającego
rozporządzenia Komisji (UE) nr 920/2010 i nr 1193/2011 15)Zmiana wymienionej dyrektywy została ogłoszona w Dz. Urz. UE L 17 z 21.01.2017, str.
52. - w zakresie jego kompetencji;
4)
ministra właściwego do spraw zagranicznych - w zakresie jego kompetencji ustawowych
w związku ze stosowaniem szczególnych środków ograniczających;
5)
ministra właściwego do spraw finansów publicznych - w związku z wnioskiem, o którym
mowa w art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych.
4.
Generalny Inspektor udostępnia posiadane informacje na pisemny i uzasadniony wniosek
Szefa Krajowej Administracji Skarbowej, dyrektora izby administracji skarbowej lub
naczelnika urzędu celno-skarbowego w zakresie ich ustawowych zadań.
5.
Do informacji udostępnianych na podstawie ust. 1, 2, ust. 3 pkt 5 i ust. 4 przepisu art. 99 ust. 7 nie stosuje się, z wyjątkiem
przepisów ustawy z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych .
6.
W szczególnie uzasadnionych przypadkach Generalny Inspektor może odmówić udostępnienia
posiadanych informacji podmiotom, o których mowa w ust. 1-4, jeżeli ich udostępnienie
mogłoby:
1)
negatywnie wpłynąć na proces analizowania przez Generalnego Inspektora informacji
dotyczących wartości majątkowych, co do których powzięto podejrzenie, że mogą mieć
związek z przestępstwem prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu;
2)
narazić na niewspółmierną szkodę osobę fizyczną lub osobę prawną.
Art. 106.
1.
W przypadku powzięcia podejrzenia popełnienia przestępstwa skarbowego lub innego przestępstwa
niż przestępstwo prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu Generalny Inspektor
przekazuje informacje uzasadniające to podejrzenie właściwym organom wskazanym w art.
105 ust. 1 i 4 w celu podjęcia czynności wynikających z ich ustawowych zadań.
2.
W przypadku powzięcia uzasadnionego podejrzenia naruszenia przepisów związanych z
funkcjonowaniem rynku finansowego Generalny Inspektor przekazuje KNF informacje uzasadniające
to podejrzenie.
3.
Do informacji udostępnianych na podstawie ust. 1 przepisu art. 99 ust. 7 nie stosuje się, z wyjątkiem przepisów ustawy z dnia
5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych.
Art. 107.
1.
Po otrzymaniu zawiadomienia, o którym mowa w art. 86 ust. 8, art. 87 ust. 3 lub art.
103 ust. 1, prokurator, w terminie 30 dni od dnia otrzymania tego zawiadomienia, przekazuje
Generalnemu Inspektorowi informacje o:
1)
wydaniu postanowienia w przedmiocie blokady rachunku lub wstrzymania transakcji;
2)
zawieszeniu postępowania;
3)
podjęciu zawieszonego postępowania;
4)
wydaniu postanowienia o przedstawieniu zarzutu popełnienia przestępstwa.
2.
Informacje, o których mowa w ust. 1, zawierają sygnaturę akt sprawy oraz znak i datę
zawiadomienia, o którym mowa w ust. 1.
Art. 108.
1.
W przypadku otrzymania informacji, o których mowa w art. 106, jednostka współpracująca
przekazuje informację zwrotną o sposobie ich wykorzystania w terminie nie dłuższym
niż 90 dni, licząc od dnia ich otrzymania.
2.
Informacja zwrotna zawiera sygnaturę akt jednostki współpracującej, znak i datę pisma,
w którym Generalny Inspektor przekazał te informacje, oraz wskazanie sposobu wykorzystania
tych informacji.
Art. 109.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych może określić, w drodze rozporządzenia,
sposób:
1)
sporządzania i przyjmowania przez Generalnego Inspektora wniosków, o których mowa
w art. 104 ust. 1 oraz art. 105 ust. 1, 3 i 4, oraz tryb ich przyjmowania,
2)
przekazywania przez Generalnego Inspektora informacji, o których mowa w art. 106 ust.
1 i 2
- mając na uwadze potrzebę zapewnienia szybkiego i bezpiecznego ich przyjmowania i
przekazywania.
Art. 110.
1.
Generalny Inspektor udostępnia na wniosek lub z urzędu zagranicznym jednostkom analityki
finansowej oraz pozyskuje od tych jednostek informacje związane z praniem pieniędzy
lub finansowaniem terroryzmu, w tym informacje o czynach zabronionych, z których mogą
pochodzić wartości majątkowe.
2.
Udostępnienie informacji, o których mowa w ust. 1, następuje w celu ich wykorzystania
do wykonywania zadań przez jednostki analityki finansowej określone w dyrektywie 2015/849,
przepisach krajowych wdrażających tę dyrektywę lub w przepisach prawa międzynarodowego
regulujących zasady funkcjonowania jednostek analityki finansowej.
Art. 111.
1.
Generalny Inspektor udostępnia posiadane informacje i dokumenty jednostkom analityki
finansowej państw członkowskich Unii Europejskiej.
2.
Generalny Inspektor udostępnia posiadane informacje jednostkom analityki finansowej
z państw niebędących państwami członkowskimi Unii Europejskiej na zasadzie wzajemności.
3.
Generalny Inspektor udostępnia posiadane informacje jednostkom analityki finansowej
państw będących stronami Konwencji Rady Europy o praniu, ujawnianiu, zajmowaniu i
konfiskacie dochodów pochodzących z przestępstwa oraz o finansowaniu terroryzmu, sporządzonej
w Warszawie dnia 16 maja 2005 r., na zasadach określonych w tej Konwencji.
4.
Generalny Inspektor w zakresie swoich uprawnień określonych w ustawie może pozyskiwać
informacje w celu udostępnienia ich zagranicznej jednostce analityki finansowej.
5.
Do informacji udostępnianych zagranicznym jednostkom analityki finansowej przepisu
art. 99 ust. 7 nie stosuje się, z wyjątkiem przepisów ustawy z dnia 5 sierpnia 2010 r.
o ochronie informacji niejawnych.
6.
Udostępnienie informacji na wniosek zagranicznej jednostki analityki finansowej następuje
w terminie 30 dni od dnia otrzymania tego wniosku przez Generalnego Inspektora.
7.
Udostępnianie i pozyskiwanie informacji i dokumentów od jednostek analityki finansowej
państw członkowskich Unii Europejskiej następuje przy wykorzystaniu bezpiecznych systemów
łączności oraz systemów teleinformatycznych umożliwiających porównanie danych posiadanych
przez Generalnego Inspektora z danymi posiadanymi przez te jednostki w sposób anonimowy
i z zapewnieniem ochrony danych osobowych.
Art. 112.
1.
Wniosek zagranicznej jednostki analityki finansowej o udostępnienie informacji kierowany
do Generalnego Inspektora oraz wniosek Generalnego Inspektora kierowany do zagranicznej
jednostki analityki finansowej w celu pozyskania informacji zawierają dane identyfikacyjne,
o których mowa w art. 36 ust. 1, opis okoliczności wskazujących na związek z praniem
pieniędzy lub finansowaniem terroryzmu oraz zamierzony cel wykorzystania informacji.
2.
W przypadku gdy wniosek zagranicznej jednostki analityki finansowej nie spełnia wymogów,
o których mowa w ust. 1, lub w sposób niewystarczający wskazuje na związek wnioskowanych
informacji z praniem pieniędzy lub finansowaniem terroryzmu, Generalny Inspektor zwraca
się o jego uzupełnienie.
3.
W przypadku gdy informacje przekazane Generalnemu Inspektorowi w zawiadomieniu lub
informacje, o których mowa w art. 74 ust. 1, art. 86 ust. 1, art. 89 ust. 8 lub art.
90, dotyczą innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, Generalny Inspektor niezwłocznie
przekazuje z urzędu te informacje do jednostki analityki finansowej właściwego państwa
członkowskiego Unii Europejskiej.
Art. 113.
1.
Na uzasadniony wniosek zagranicznej jednostki analityki finansowej Generalny Inspektor
może zezwolić na przekazanie udostępnionych informacji innym organom lub jednostkom
analityki finansowej lub na wykorzystanie tych informacji do celów innych niż określone
w art. 110 ust. 2. Generalny Inspektor wskazuje organy lub jednostki analityki finansowej,
którym mogą być przekazane udostępnione informacje, oraz określa cele, do jakich te
informacje mogą być wykorzystane.
2.
Generalny Inspektor występuje do zagranicznej jednostki analityki finansowej o wyrażenie
zgody na przekazanie pozyskanych od niej informacji sądom, jednostkom współpracującym,
innym jednostkom analityki finansowej lub na wykorzystanie takich informacji do celów
innych niż wykonywanie swoich zadań. W przypadku wyrażenia zgody przez zagraniczną
jednostkę analityki finansowej Generalny Inspektor przekazuje lub wykorzystuje pozyskane
od niej informacje wyłącznie w zakresie i w celach przez nią wskazanych.
3.
Do informacji przekazywanych na podstawie ust. 1 i 2 przepisu art. 99 ust. 7 nie stosuje się, z wyjątkiem przepisów ustawy z
dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych.
4.
Na uzasadniony wniosek zagranicznej jednostki analityki finansowej pozwalający na
uprawdopodobnienie podejrzenia popełnienia przestępstwa prania pieniędzy lub finansowania
terroryzmu Generalny Inspektor może przekazać instytucji obowiązanej żądanie wstrzymania
transakcji lub blokady rachunku. Przepisy art. 87 stosuje się.
Art. 114.
1.
Generalny Inspektor odmawia udostępnienia informacji zagranicznej jednostce analityki
finansowej, jeżeli:
1)
wniosek tej jednostki o udostępnienie informacji nie dotyczy informacji, o których
mowa w art. 110 ust. 1, lub pozyskane informacje mają być wykorzystane do celu innego
niż ten, o którym mowa w art. 110 ust. 2, chyba że zachodzi przypadek określony w
art. 113 ust. 1;
2)
informacje podlegają ochronie zgodnie z przepisami o ochronie informacji niejawnych;
3)
udostępnienie informacji mogłoby utrudnić wykonywanie zadań organom wymiaru sprawiedliwości
oraz służbom lub instytucjom odpowiedzialnym za ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa
obywateli lub ściganie sprawców przestępstw lub przestępstw skarbowych;
4)
udostępnienie informacji mogłoby zagrozić bezpieczeństwu państwa lub porządkowi publicznemu;
5)
państwo trzecie nie gwarantuje odpowiedniego poziomu ochrony danych osobowych.
2.
Odmowa udostępnienia informacji zagranicznej jednostce analityki finansowej wymaga
uzasadnienia.
Art. 115.
1.
Generalny Inspektor może dokonywać wymiany informacji związanych z praniem pieniędzy
lub finansowaniem terroryzmu z Agencją Unii Europejskiej ds. Współpracy Organów Ścigania
(Europol) bezpośrednio lub za pośrednictwem Jednostki Krajowej Europolu.
2.
Tryb i warunki techniczne wymiany informacji, o której mowa w ust. 1, mogą zostać
określone w porozumieniu zawartym między Generalnym Inspektorem a Szefem Jednostki
Krajowej Europolu.
3.
Do wymiany informacji, o której mowa w ust. 1 i 2, przepisu art. 99 ust. 7 nie stosuje się, z wyjątkiem przepisów ustawy
z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych.
Art. 116.
1.
Generalny Inspektor może udostępniać oraz pozyskiwać informacje w ramach współpracy
z właściwymi organami innych państw, zagranicznymi instytucjami i międzynarodowymi
organizacjami zajmującymi się przeciwdziałaniem praniu pieniędzy lub finansowaniu
terroryzmu oraz europejskimi urzędami nadzoru. W celu realizacji współpracy Generalny
Inspektor może zawierać porozumienia określające tryb i warunki techniczne udostępniania
lub pozyskiwania informacji.
2.
Do udostępniania i pozyskiwania informacji, o których mowa w ust. 1, przepisu art. 99 ust. 7 nie stosuje się, z wyjątkiem przepisów ustawy z dnia
5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych.
Rozdział 10
Szczególne środki ograniczające
Art. 117.
1.
W celu przeciwdziałania terroryzmowi oraz finansowaniu terroryzmu instytucje obowiązane
stosują szczególne środki ograniczające wobec osób i podmiotów, o których mowa w art.
118 ust. 1.
2.
Szczególne środki ograniczające polegają na:
1)
zamrożeniu wartości majątkowych będących własnością, posiadanych, kontrolowanych pośrednio
oraz bezpośrednio przez osoby i podmioty, a także korzyści pochodzących z tych wartości
majątkowych, przez co rozumie się zapobieganie ich przenoszeniu, zmianie lub wykorzystaniu,
a także przeprowadzeniu z udziałem tych wartości jakiejkolwiek operacji w jakikolwiek
sposób, który może spowodować zmianę ich wielkości, wartości, miejsca, własności,
posiadania, charakteru, przeznaczenia lub jakąkolwiek inną zmianę, która może umożliwić
osiągnięcie z nich korzyści;
2)
nieudostępnieniu wartości majątkowych bezpośrednio ani pośrednio osobom i podmiotom,
ani na ich rzecz, przez co rozumie się w szczególności nieudzielanie pożyczek, kredytu
konsumenckiego lub kredytu hipotecznego, niedokonywanie darowizn, niedokonywanie płatności
za towary lub usługi.
Art. 118.
1.
Instytucje obowiązane stosują szczególne środki ograniczające wobec osób i podmiotów
wskazanych na:
1)
listach ogłaszanych przez Generalnego Inspektora na podstawie rezolucji Rady Bezpieczeństwa
Organizacji Narodów Zjednoczonych wydanych na podstawie rozdziału VII Karty Narodów
Zjednoczonych, dotyczących zagrożeń dla międzynarodowego pokoju i bezpieczeństwa spowodowanych
aktami terrorystycznymi, w szczególności na listach, o których mowa w pkt 3 rezolucji
2253 (2015) Rady Bezpieczeństwa Organizacji Narodów Zjednoczonych lub w pkt 1 rezolucji
1988 (2011) Rady Bezpieczeństwa Organizacji Narodów Zjednoczonych,
2)
liście, o której mowa w art. 120 ust. 1
- publikowanych w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej ministra
właściwego do spraw finansów publicznych.
2.
Listy, o których mowa w ust. 1, wraz z ich aktualizacjami są publikowane niezwłocznie.
3.
Generalny Inspektor może rozpowszechniać, przy wykorzystaniu środków masowego przekazu,
komunikat, w określonych przez Generalnego Inspektora formie i czasie, o stosowaniu
szczególnych środków ograniczających wobec osób lub podmiotów.
Art. 119.
1.
Instytucje obowiązane zamrażają wartości majątkowe oraz nie udostępniają ich bez uprzedniego
informowania osób i podmiotów, o których mowa w art. 118 ust. 1.
2.
Wszystkie posiadane informacje związane z zamrożeniem wartości majątkowych lub ich
nieudostępnieniem są przekazywane do Generalnego Inspektora niezwłocznie, jednak nie
później niż w terminie 2 dni roboczych od dnia dokonania zamrożenia lub nieudostępnienia
wartości majątkowych.
3.
W przypadku gdy Generalny Inspektor otrzyma informację o zastosowaniu środków ograniczających
wobec osoby lub podmiotu, które nie są wymienione na listach, o których mowa w art.
118 ust. 1, wydaje decyzję o zwolnieniu z zamrożenia wartości majątkowych lub o ich
udostępnieniu.
Art. 120.
1.
Generalny Inspektor prowadzi listę osób i podmiotów, wobec których stosuje się szczególne
środki ograniczające, oraz wydaje decyzje w sprawach wpisu na tę listę lub wykreślenia
z niej.
2.
Postępowanie w sprawie wydania decyzji w sprawie wpisu na listę wszczyna się z urzędu.
3.
Decyzję w sprawie wpisu na listę lub wykreślenia z niej wydaje się na podstawie rekomendacji
Komitetu zawierającej wskazanie osoby lub podmiotu, w stosunku do których ma zostać
wydana decyzja, uzasadnienie oraz informacje i dokumenty potwierdzające okoliczności,
o których mowa w art. 121.
4.
Decyzje, o których mowa w ust. 1, zawierają w szczególności datę wydania, oznaczenie
osoby lub podmiotu, wobec których stosuje się szczególne środki ograniczające lub
zaprzestaje się ich stosowania, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie oraz uzasadnienie.
5.
Decyzja w sprawie wpisu na listę zawiera również pouczenie o dopuszczalności wniesienia
odwołania, złożenia wniosku, o którym mowa w art. 125 ust. 1 pkt 1, oraz wniosku,
o którym mowa w art. 127.
6.
Generalny Inspektor może ograniczyć zakres uzasadnienia ze względu na bezpieczeństwo
państwa lub porządek publiczny.
7.
Decyzje, o których mowa w ust. 1, podlegają natychmiastowemu wykonaniu.
8.
Zawiadomienie strony o decyzjach, o których mowa w ust. 1, i innych czynnościach podejmowanych
w toku postępowania dotyczącego wydawania tych decyzji następuje na zasadach i w trybie
określonych w art. 49 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego .
9.
Od decyzji w sprawie wpisu na listę przysługuje prawo wniesienia odwołania do ministra
właściwego do spraw finansów publicznych w terminie 14 dni od dnia dokonania zawiadomienia,
o którym mowa w ust. 8.
Art. 121.
Komitet może rekomendować wpisanie na listę, o której mowa w art. 120 ust. 1:
1)
osób, co do których istnieje uzasadnione podejrzenie, że popełniają same lub wspólnie
i w porozumieniu z inną osobą przestępstwo określone w art. 115 § 20, art. 120, art. 121, art. 136, art. 166, art. 167, art. 171, art. 252,
art. 255a lub art. 259a ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny albo wykonanie takiego czynu polecają lub kierują popełnieniem go przez inną osobę
albo podżegają do jego popełnienia lub ułatwiają jego popełnienie;
2)
podmiotów, które są własnością lub są kontrolowane bezpośrednio lub pośrednio przez
osoby, co do których istnieje uzasadnione podejrzenie, o którym mowa w pkt 1;
3)
osób lub podmiotów, które działają w imieniu lub pod kierunkiem osób, co do których
istnieje uzasadnione podejrzenie, o którym mowa w pkt 1, albo podmiotów, o których
mowa w pkt 2.
Art. 122.
1.
Komitet może rekomendować wpisanie na listę, o której mowa w art. 120 ust. 1, lub
wykreślenie z niej osób lub podmiotów na uzasadniony wniosek przekazany za pośrednictwem
ministra właściwego do spraw zagranicznych przez podmioty, o których mowa w art. 12
ust. 1 pkt 9.
2.
Do wpisu na listę osób lub podmiotów rekomendowanych w trybie określonym w ust. 1
przepisy art. 120 stosuje się odpowiednio.
Art. 123.
Generalny Inspektor po uzyskaniu rekomendacji Komitetu może wystąpić za pośrednictwem
ministra właściwego do spraw zagranicznych do niektórych podmiotów, o których mowa
w art. 12 ust. 1 pkt 9, z wnioskiem o stosowanie szczególnych środków ograniczających
wobec osób lub podmiotów wpisanych na listę, o której mowa w art. 120 ust. 1.
Art. 124.
Komitet dokonuje, raz na 6 miesięcy, oceny okoliczności uzasadniających dalszą potrzebę
stosowania szczególnych środków ograniczających wobec osób lub podmiotów wpisanych
na listę, o której mowa w art. 120 ust. 1.
Art. 125.
1.
Komitet może potwierdzić brak okoliczności uzasadniających dalszą potrzebę stosowania
szczególnych środków ograniczających wobec osób lub podmiotów wpisanych na listę,
o której mowa w art. 120 ust. 1, w szczególności:
1)
na umotywowany wniosek tej osoby lub tego podmiotu złożony do Generalnego Inspektora;
2)
w wyniku dokonania okresowej oceny okoliczności uzasadniających dalszą potrzebę stosowania
szczególnych środków ograniczających, o której mowa w art. 124.
2.
W przypadku potwierdzenia braku okoliczności uzasadniających potrzebę stosowania szczególnych
środków ograniczających wobec osób lub podmiotów wpisanych na listę, o której mowa
w art. 120 ust. 1, Komitet rekomenduje wykreślenie tej osoby lub tego podmiotu z listy.
Art. 126.
Do postępowania w pierwszej instancji w sprawie wydania decyzji, o których mowa w
art. 120 ust. 1, nie stosuje się przepisów art. 9, art. 11, art. 13, art. 31, art. 61 § 4, art. 73, art. 78 i art. 79 ustawy
z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
Art. 127.
1.
O ile nie sprzeciwia się to realizacji celu przeciwdziałania terroryzmowi oraz finansowaniu
terroryzmu, Generalny Inspektor na wniosek osób lub podmiotów, które wykażą uzasadniony
interes, wydaje zezwolenie na wykorzystanie zamrożonych wartości majątkowych lub ich
udostępnienie, w szczególności w celu:
1)
zaspokojenia podstawowych potrzeb osoby fizycznej, wobec której stosuje się szczególne
środki ograniczające, lub podstawowych potrzeb osób najbliższych w rozumieniu przepisu
art. 115 § 11 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny;
2)
zapłaty podatków, składek obowiązkowego ubezpieczenia społecznego, opłaty za usługi
użyteczności publicznej;
3)
pokrycia uzasadnionych kosztów związanych z przechowywaniem lub utrzymywaniem zamrożonych
wartości majątkowych;
4)
pokrycia uzasadnionych kosztów honorariów oraz zwrotu poniesionych wydatków związanych
ze świadczeniem usług prawnych.
2.
W przypadkach, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, do wniosku załącza się dokumenty
potwierdzające informacje o stanie rodzinnym, majątku, dochodach, źródłach utrzymania
oraz wydatkach osoby, wobec której stosowane są szczególne środki ograniczające.
3.
W pozostałych przypadkach do wniosku załącza się dokumenty poświadczające informacje
o uzasadnionych kosztach i wydatkach.
4.
Decyzję, o której mowa w ust. 1, Generalny Inspektor wydaje po uzyskaniu rekomendacji
Komitetu.
5.
Przepisy ust. 1-4 stosuje się odpowiednio do wniosków dotyczących zezwolenia na wykorzystanie
zamrożonych wartości majątkowych lub udostępnienie wartości majątkowych, złożonych
na podstawie rozporządzenia Rady (WE) nr 881/2002 z dnia 27 maja 2002 r. wprowadzającego
niektóre szczególne środki ograniczające skierowane przeciwko niektórym osobom i podmiotom
związanym z organizacjami ISIL (Daisz) i Al-Kaida (Dz. Urz. UE L 139 z 29.05.2002,
str. 9, z późn. zm.), zwanego dalej „rozporządzeniem 881/2002”, rozporządzenia Rady (UE) nr 753/2011 z dnia 1 sierpnia 2011 r. w sprawie środków ograniczających
skierowanych przeciwko niektórym osobom, grupom, przedsiębiorstwom i podmiotom w związku
z sytuacją w Afganistanie , zwanego dalej „rozporządzeniem 753/2011”, rozporządzenia Rady (WE) nr 2580/2001 z dnia 27 grudnia 2001 r. w sprawie szczególnych
środków restrykcyjnych skierowanych przeciwko niektórym osobom i podmiotom mających
na celu zwalczanie terroryzmu , zwanego dalej „rozporządzeniem 2580/2001”.
Art. 128.
Szczególnych środków ograniczających, o których mowa w art. 117 ust. 2 pkt 2, nie
stosuje się do:
1)
naliczania należnych odsetek od środków pieniężnych zgromadzonych na rachunkach osób
lub podmiotów, wobec których stosuje się szczególne środki ograniczające, pod warunkiem
że naliczone odsetki podlegają zamrożeniu;
2)
dokonywania płatności na rachunki osób lub podmiotów, wobec których stosuje się szczególne
środki ograniczające z tytułu zobowiązań wobec tych osób lub podmiotów powstałych
przed dniem powstania obowiązku stosowania szczególnych środków ograniczających, pod
warunkiem że płatności te dokonywane są na rachunek prowadzony w Unii Europejskiej
i podlegają zamrożeniu.
Rozdział 11
Inne środki służące ochronie interesu publicznego
Art. 129.
1.
Osoby fizyczne:
1)
będące wspólnikami, w tym akcjonariuszami, spółki prowadzącej działalność w zakresie,
o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 16,
2)
prowadzące działalność w zakresie, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 16,
3)
zajmujące stanowiska kierownicze w spółkach, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 16
- są obowiązane spełniać wymóg niekaralności za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo
skarbowe.
2.
Na żądanie organu, o którym mowa w art. 130, osoby, o których mowa w ust. 1, są obowiązane
przedstawić zaświadczenie, że nie były skazane prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo
lub umyślne przestępstwo skarbowe.
Rozdział 12
Kontrolowanie instytucji obowiązanych
Art. 130.
1.
Generalny Inspektor sprawuje kontrolę wykonywania przez instytucje obowiązane obowiązków
w zakresie przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu, zwaną dalej
„kontrolą”.
2.
W ramach sprawowanego nadzoru lub kontroli kontrolę sprawują także:
1)
na zasadach określonych w przepisach odrębnych, z zastrzeżeniem art. 131 ust. 1, 2
i 5:
a)
Prezes NBP - zgodnie z ustawą z dnia 27 lipca 2002 r. - Prawo dewizowe, w odniesieniu do podmiotów prowadzących działalność kantorową w rozumieniu tej ustawy,
b)
KNF - w odniesieniu do instytucji obowiązanych przez nią nadzorowanych,
c)
Krajowa Spółdzielcza Kasa Oszczędnościowo-Kredytowa - w odniesieniu do spółdzielczych
kas oszczędnościowo-kredytowych,
d)
prezesi sądów apelacyjnych - w odniesieniu do notariuszy,
e)
naczelnicy urzędów celno-skarbowych - w odniesieniu do instytucji obowiązanych kontrolowanych
przez te organy;
2)
na zasadach określonych w ustawie wojewodowie lub starostowie - w odniesieniu do stowarzyszeń;
3)
na zasadach określonych w ustawie ministrowie lub starostowie - w odniesieniu do fundacji.
Art. 131.
1.
Kontrola jest przeprowadzana na podstawie rocznych planów kontroli zawierających w
szczególności wykaz podmiotów podlegających kontroli, zakres kontroli oraz uzasadnienie
jej przeprowadzenia.
2.
Przy opracowywaniu planów kontroli bierze się pod uwagę ryzyko prania pieniędzy oraz
finansowania terroryzmu określone w szczególności w krajowej ocenie ryzyka oraz w
sprawozdaniu Komisji Europejskiej, o którym mowa w art. 6 ust. 1-3 dyrektywy 2015/849.
3.
Generalny Inspektor oraz podmioty, o których mowa w art. 130 ust. 2, mogą przeprowadzić
kontrolę nieprzewidzianą w rocznym planie kontroli (kontrola doraźna).
4.
Generalny Inspektor może zwrócić się do podmiotów, o których mowa w art. 130 ust.
2, o przeprowadzenie kontroli doraźnej w instytucjach obowiązanych.
5.
Podmioty, o których mowa w art. 130 ust. 2, przekazują Generalnemu Inspektorowi:
1)
roczne plany kontroli wraz z uzasadnieniem, nie później jednak niż do dnia 31 grudnia
roku poprzedzającego kontrolę, a także aktualizacje planów, w terminie 14 dni od dnia
ich sporządzenia;
2)
zawiadomienie o zamiarze przeprowadzenia kontroli doraźnej wraz z uzasadnieniem, nie
później niż w dniu rozpoczęcia kontroli, chyba że przeprowadzenie kontroli wynika
z zaktualizowanego planu kontroli;
3)
informację o wynikach kontroli, w terminie 14 dni od dnia jej zakończenia lub wydania
zaleceń pokontrolnych albo podjęcia decyzji o odstąpieniu od ich wydania.
6.
Generalny Inspektor może zwrócić się do podmiotów, o których mowa w art. 130 ust.
2, o przekazanie potwierdzonych kopii dokumentacji zgromadzonej w toku kontroli.
Art. 132.
1.
Generalny Inspektor koordynuje kontrole sprawowane przez podmioty, o których mowa
w art. 130 ust. 2.
2.
W ramach koordynacji, o której mowa w ust. 1, Generalny Inspektor opracowuje i udostępnia,
w terminie do dnia 15 listopada każdego roku, informacje o obszarach i sektorach szczególnie
narażonych na ryzyko prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu.
3.
Generalny Inspektor może przekazywać podmiotom, o których mowa w art. 130 ust. 2,
wskazówki dotyczące kontroli przestrzegania przepisów ustawy.
Art. 133.
1.
Kontrolę przeprowadza co najmniej dwóch imiennie upoważnionych przez Generalnego Inspektora
pracowników komórki organizacyjnej, o której mowa w art. 12 ust. 2, zwanych dalej
„kontrolerami”.
2.
Upoważnienie do przeprowadzenia kontroli jest udzielane w formie pisemnej i zawiera:
1)
podstawę prawną do przeprowadzenia kontroli;
2)
oznaczenie organu przeprowadzającego kontrolę;
3)
datę i miejsce wystawienia upoważnienia;
4)
imię i nazwisko kontrolera oraz numer jego legitymacji służbowej;
5)
oznaczenie kontrolowanej instytucji obowiązanej;
6)
miejsce przeprowadzenia kontroli;
7)
przedmiot oraz zakres kontroli;
8)
datę rozpoczęcia kontroli oraz przewidywany czas jej trwania;
9)
podpis osoby udzielającej upoważnienia;
10)
pouczenie o prawach i obowiązkach kontrolowanej instytucji obowiązanej.
Art. 134.
1.
Czynności kontrolnych dokonuje kontroler po okazaniu legitymacji służbowej oraz pisemnego
upoważnienia, o którym mowa w art. 133 ust. 2.
2.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia,
wzór legitymacji służbowej kontrolera oraz tryb jej wydawania i wymiany, mając na
uwadze potrzebę zapewnienia identyfikacji kontrolera oraz właściwej jego ochrony.
Art. 135.
1.
Czynności kontrolnych dokonuje kontroler w miejscu prowadzenia działalności przez
kontrolowaną instytucję obowiązaną oraz w każdym innym miejscu związanym z prowadzoną
przez nią działalnością, w dniach i w godzinach pracy kontrolowanej instytucji obowiązanej.
2.
W przypadku podejrzenia popełnienia przestępstwa lub przestępstwa skarbowego czynności
kontrolne niecierpiące zwłoki mogą być podejmowane w dniach wolnych od pracy lub poza
godzinami pracy kontrolowanej instytucji obowiązanej po uprzednim poinformowaniu o
tym osoby upoważnionej do reprezentowania kontrolowanej instytucji obowiązanej.
3.
Poszczególne czynności kontrolne mogą być podejmowane również poza miejscem określonym
w ust. 1, w szczególności w lokalu komórki organizacyjnej, o której mowa w art. 12
ust. 2, jeżeli jest to uzasadnione charakterem tych czynności oraz może przyczynić
się do szybszego i skuteczniejszego przeprowadzenia kontroli.
Art. 136.
1.
W zakresie wynikającym z przedmiotu kontroli kontroler jest uprawniony do swobodnego
poruszania się w miejscach i pomieszczeniach objętych kontrolą, bez obowiązku uzyskania
przepustki, oraz nie podlega rewizji osobistej.
2.
Czynności kontrolnych dokonuje się w obecności osoby upoważnionej przez kontrolowaną
instytucję obowiązaną, z wyjątkiem czynności, o których mowa w art. 135 ust. 3.
3.
Po zakończeniu czynności kontrolnych, a przed podpisaniem protokołu kontroli, kontroler
może zwrócić się do kontrolowanej instytucji obowiązanej o złożenie w wyznaczonym
terminie dodatkowych dokumentów oraz pisemnych wyjaśnień w zakresie objętym kontrolą.
Do terminu określonego w art. 141 ust. 3 nie wlicza się okresu od dnia wysłania pisemnych
wyjaśnień do dnia otrzymania dodatkowych wyjaśnień lub dokumentów.
Art. 137.
1.
Kontrolowana instytucja obowiązana ma obowiązek zapewnić kontrolerowi warunki i środki
niezbędne do sprawnego przeprowadzenia kontroli, w szczególności przedstawić w wyznaczonym
terminie żądane dokumenty i materiały, zapewnić terminowe udzielanie informacji, udostępnić
w niezbędnym zakresie środki łączności, a także inne urządzenia techniczne, umożliwić
sporządzanie kopii, filmowanie, fotografowanie, dokonywanie nagrań dźwiękowych oraz
przedłożyć urzędowe tłumaczenia na język polski sporządzonych w języku obcym dokumentów
mających znaczenie dla kontroli.
2.
Koszty wykonywania obowiązków określonych w ust. 1 ponosi kontrolowana instytucja
obowiązana.
3.
W przypadku utrudniania lub uniemożliwiania przeprowadzenia kontroli kontroler może
korzystać z pomocy funkcjonariuszy Policji. Funkcjonariusze Policji wykonują na polecenie
kontrolera czynności umożliwiające sprawne i niezakłócone przeprowadzenie kontroli.
4.
Kontroler, w związku z wykonywaniem czynności kontrolnych, korzysta z ochrony przewidzianej
w ustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny dla funkcjonariuszy publicznych.
Art. 138.
Kontroler przed podjęciem pierwszej czynności kontrolnej, takiej jak przyjęcie informacji,
wyjaśnień, przeprowadzenie przesłuchań, ma obowiązek poinformować osobę upoważnioną
przez kontrolowaną instytucję obowiązaną, jej pracowników lub inne osoby wykonujące
pracę na jej rzecz na innej podstawie niż stosunek pracy o ich prawach i obowiązkach
oraz pouczyć o skutkach prawnych utrudniania lub uniemożliwiania przeprowadzenia czynności
kontrolnych, a także o odpowiedzialności za złożenie nieprawdziwych wyjaśnień lub
zatajenie prawdy. Składający wyjaśnienia może odmówić odpowiedzi, gdy odpowiedź mogłaby
narazić jego lub osoby, o których mowa w art. 83 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, na odpowiedzialność karną lub bezpośrednią szkodę majątkową.
Art. 139.
1.
Informacje pisemne sporządzane przez kontrolowaną instytucję obowiązaną na potrzeby
przeprowadzanej kontroli są podpisywane przez osoby upoważnione do ich sporządzenia.
W przypadku odmowy ich podpisania kontroler sporządza stosowną adnotację w protokole
przekazania materiałów.
2.
Zgodność z oryginałem kopii dokumentów potwierdza osoba upoważniona do reprezentowania
kontrolowanej instytucji obowiązanej.
3.
Potwierdzenie, o którym mowa w ust. 2, zawiera klauzulę „za zgodność z oryginałem”
i podpis osoby dokonującej potwierdzenia. Zgodność z oryginałem kopii danych umieszczonych
w systemach informatycznych lub kopii danych utrwalonych na nośnikach informacji innych
niż dokumenty potwierdza się na piśmie, ze wskazaniem zawartości nośnika oraz jego
rodzaju.
Art. 140.
1.
Odebranie ustnych wyjaśnień wymaga sporządzenia protokołu, w dwóch egzemplarzach,
z których jeden otrzymuje kontrolowana instytucja obowiązana. Kontroler oraz osoba
składająca ustne wyjaśnienia podpisują protokół oraz parafują każdą jego stronę.
2.
W przypadku odmowy podpisania protokołu przez osobę składającą ustne wyjaśnienia wzmiankę
o tym umieszcza się w protokole, z podaniem przyczyn odmowy.
3.
Wyjaśnienia udzielane ustnie mogą być utrwalane przy wykorzystaniu urządzenia rejestrującego,
po uprzednim poinformowaniu o tym osoby składającej wyjaśnienia. W czynnościach ma
prawo uczestniczyć osoba upoważniona do reprezentowania kontrolowanej instytucji obowiązanej.
Przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się.
4.
Kontroler przekazuje kontrolowanej instytucji obowiązanej na nośniku elektronicznym
kopię wyjaśnień ustnych utrwalonych za pomocą urządzenia rejestrującego. Kontrolowana
instytucja obowiązana lub osoba przez nią upoważniona poświadcza pisemnie otrzymanie
takiej kopii.
Art. 141.
1.
Z przeprowadzonej kontroli sporządza się protokół kontroli w dwóch jednobrzmiących
egzemplarzach.
2.
Protokół kontroli zawiera:
1)
nazwę i adres kontrolowanej jednostki obowiązanej;
2)
imiona i nazwiska oraz stanowiska służbowe kontrolerów;
3)
datę upoważnienia do przeprowadzenia kontroli oraz wzmianki o jego zmianach;
4)
określenie przedmiotowego zakresu kontroli;
5)
określenie dnia rozpoczęcia i zakończenia kontroli;
6)
imiona i nazwiska oraz stanowiska służbowe osób składających oświadczenia i udzielających
informacji, wyjaśnień oraz składających zeznania w trakcie przeprowadzania kontroli;
7)
opis wykonanych czynności kontrolnych, ustaleń faktycznych oraz opis stwierdzonych
nieprawidłowości i ich zakres oraz osoby odpowiedzialne za te nieprawidłowości;
8)
opis załączników, z podaniem nazwy każdego załącznika;
9)
pouczenie podmiotu kontrolowanego o przysługującym prawie zgłoszenia zastrzeżeń do
protokołu;
10)
określenie miejsca i dnia sporządzenia protokołu kontroli.
3.
Protokół kontroli doręcza się kontrolowanej instytucji obowiązanej w terminie 30 dni
od dnia zakończenia kontroli bezpośrednio lub za pokwitowaniem przez operatora wyznaczonego
w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe.
4.
Protokół kontroli podpisują kontroler oraz osoba upoważniona do reprezentowania kontrolowanej
instytucji obowiązanej.
5.
Osoba upoważniona do reprezentowania kontrolowanej instytucji obowiązanej parafuje
każdą stronę jednego z otrzymanych egzemplarzy protokołu kontroli, a następnie przekazuje
ten egzemplarz Generalnemu Inspektorowi w terminie 14 dni od dnia doręczenia protokołu
kontroli.
6.
Kontroler umieszcza na egzemplarzu protokołu kontroli, który otrzymuje Generalny Inspektor,
wzmiankę o odmowie jego podpisania. Odmowa podpisania protokołu kontroli nie zwalnia
kontrolowanej instytucji obowiązanej z wykonania zaleceń, o których mowa w art. 142
ust. 3 pkt 3.
7.
Kontrolowana instytucja obowiązana ma prawo zgłoszenia umotywowanych zastrzeżeń do
protokołu kontroli. Zastrzeżenia zgłasza się na piśmie do Generalnego Inspektora w
terminie 14 dni od dnia otrzymania protokołu kontroli.
8.
Po rozpatrzeniu zastrzeżeń kontrolowanej instytucji obowiązanej, jednak nie później
niż po upływie 30 dni od dnia ich otrzymania, Generalny Inspektor w przypadku uwzględnienia
zastrzeżeń dokonuje zmiany protokołu kontroli w niezbędnym zakresie w formie pisemnego
aneksu, który doręcza się tej instytucji w terminie 30 dni od dnia otrzymania zastrzeżeń.
W przypadku nieuwzględnienia zastrzeżeń kontrolowanej instytucji obowiązanej doręcza
się tej instytucji pisemne stanowisko dotyczące tych zastrzeżeń w terminie 30 dni
od dnia ich otrzymania.
9.
Oczywiste omyłki pisarskie lub rachunkowe prostuje kontroler, parafując sprostowania.
Generalny Inspektor o sprostowaniu oczywistych omyłek informuje pisemnie kontrolowaną
instytucję obowiązaną.
Art. 142.
1.
Kontroler sporządza wystąpienie pokontrolne Generalnego Inspektora, zwane dalej „wystąpieniem
pokontrolnym”, w terminie 30 dni od dnia doręczenia kontrolowanej instytucji obowiązanej:
1)
protokołu kontroli - w przypadku braku zastrzeżeń, o których mowa w art. 141 ust.
7;
2)
stanowiska, o którym mowa w art. 141 ust. 8.
2.
Wystąpienie pokontrolne, o którym mowa w ust. 1, doręcza się kontrolowanej instytucji
obowiązanej.
3.
Wystąpienie pokontrolne zawiera:
1)
ocenę działalności instytucji obowiązanej w zakresie objętym kontrolą;
2)
zwięzły opis ustaleń kontroli, a w przypadku ustalenia nieprawidłowości - wskazanie
przepisów prawa, które zostały naruszone;
3)
zalecenia pokontrolne ze wskazaniem sposobu i terminu usunięcia ustalonych nieprawidłowości.
4.
W terminie 30 dni od dnia otrzymania wystąpienia pokontrolnego kontrolowana instytucja
obowiązana przesyła Generalnemu Inspektorowi informacje o sposobie realizacji zaleceń
pokontrolnych lub o stanie ich realizacji, wraz ze wskazaniem ostatecznego terminu
ich wykonania.
5.
Zmiana terminu wykonania zaleceń pokontrolnych może nastąpić za zgodą Generalnego
Inspektora na wniosek kontrolowanej instytucji obowiązanej złożony nie później niż
przed upływem terminu do ich wykonania.
Art. 143.
Generalny Inspektor może w każdym czasie odstąpić od dalszego przeprowadzania czynności
kontrolnych, o czym informuje na piśmie kontrolowaną instytucję obowiązaną. W takim
przypadku nie sporządza się protokołu kontroli, o którym mowa w art. 141 ust. 1.
Art. 144.
Generalny Inspektor przekazuje pisemną informację o wynikach kontroli przeprowadzonej
przez Generalnego Inspektora oraz o odstąpieniu, o którym mowa w art. 143, organom
sprawującym nadzór nad skontrolowanymi instytucjami obowiązanymi w terminie odpowiednio
14 dni od dnia sporządzenia wystąpienia pokontrolnego albo od dnia odstąpienia.
Art. 145.
1.
Generalny Inspektor może przeprowadzać kontrolę przestrzegania przepisów ustawy przez
jednostki organizacyjne podmiotów mających siedzibę na terytorium państwa członkowskiego
Unii Europejskiej działające na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz podlegające
obowiązkom wynikającym z przepisów o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu
terroryzmu wydanych na podstawie dyrektywy 2015/849.
2.
W celu zapewnienia przestrzegania przez jednostki organizacyjne, o których mowa w
ust. 1, przepisów ustawy Generalny Inspektor może wymieniać informacje z organami
państw członkowskich Unii Europejskiej sprawującymi nadzór nad przestrzeganiem przepisów
o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu wydanych na podstawie
dyrektywy 2015/849.
Art. 1464)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 10 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 3..
Wzakresie nieuregulowanym w niniejszym rozdziale do kontroli stosuje się przepisy
rozdziału 5 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców.
Rozdział 13
Kary administracyjne
Art. 147.
Instytucja obowiązana, która nie dopełnia obowiązku:
1)
wyznaczenia osoby odpowiedzialnej za wykonanie obowiązków określonych w ustawie, o
którym mowa w art. 8,
2)
sporządzania oceny ryzyka oraz jej aktualizacji, o którym mowa w art. 27 ust. 3,
3)
przekazania na żądanie Generalnego Inspektora oceny ryzyka oraz innych informacji
mogących mieć wpływ na krajową ocenę ryzyka, o którym mowa w art. 28,
4)
stosowania środków bezpieczeństwa finansowego, o których mowa w:
a)
art. 33,
b)
art. 43 - w przypadkach wyższego ryzyka prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu
oraz w przypadkach, o których mowa w art. 44-46,
5)
dokumentowania zastosowanych środków bezpieczeństwa finansowego oraz wyników bieżącej
analizy przeprowadzanych transakcji oraz wykazania na żądanie organów, o których mowa
w art. 130, zastosowania odpowiednich środków bezpieczeństwa, o których mowa w art.
34 ust. 3,
6)
przechowywania dokumentacji, o którym mowa w art. 49 ust. 1 i 2,
7)
wprowadzenia wewnętrznej procedury instytucji obowiązanej, o którym mowa w art. 50,
8)
wprowadzenia procedury grupowej, o którym mowa w art. 51,
9)
zapewnienia udziału osób wykonujących obowiązki związane z przeciwdziałaniem praniu
pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu w programach szkoleniowych, o którym mowa w
art. 52,
10)
wdrożenia wewnętrznej procedury anonimowego zgłaszania naruszeń przepisów z zakresu
przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu, o którym mowa w art.
53,
11)
zachowania w tajemnicy faktu przekazania Generalnemu Inspektorowi lub innym właściwym
organom informacji, o którym mowa w art. 54 ust. 1,
12)
przekazania lub udostępnienia informacji, o którym mowa w art. 72 lub art. 76,
13)
przekazania zawiadomień, o którym mowa w art. 74, art. 86 ust. 1 lub art. 90 ust.
1
- podlega karze administracyjnej.
Art. 148.
Instytucja obowiązana, która nie dopełnia obowiązku:
1)
zapewnienia, aby transferowi środków pieniężnych towarzyszyły informacje o płatniku
lub odbiorcy, o którym mowa w art. 4-6 rozporządzenia 2015/847,
2)
wdrożenia skutecznych procedur pozwalających na wykrywanie brakujących informacji
o płatniku lub odbiorcy, o których mowa w art. 7, art. 8, art. 11 i art. 12 rozporządzenia
2015/847,
3)
informowania Generalnego Inspektora o nieprzekazywaniu wymaganych informacji o płatniku
lub odbiorcy lub o podjętych działaniach, o którym mowa w art. 8 rozporządzenia 2015/847,
4)
zachowania wszystkich otrzymanych informacji o płatniku i odbiorcy, które towarzyszą
transferowi, o którym mowa w art. 10 rozporządzenia 2015/847,
5)
udzielania Generalnemu Inspektorowi informacji, o którym mowa w art. 14 rozporządzenia
2015/847,
6)
przechowywania dokumentacji, o którym mowa w art. 16 rozporządzenia 2015/847
- podlega karze administracyjnej.
Art. 149.
Instytucja obowiązana, która:
1)
nie dopełnia obowiązku stosowania szczególnych środków ograniczających, o których
mowa w art. 117 ust. 1, lub obowiązku przekazywania Generalnemu Inspektorowi posiadanych
informacji związanych z ich stosowaniem,
2)
nie dopełnia obowiązku zamrażania funduszy lub zasobów gospodarczych albo zakazu udostępnienia
funduszy lub zasobów gospodarczych, określonego w art. 2 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia
881/2002, art. 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia 753/2011 oraz art. 2 ust. 1 rozporządzenia
2580/2001,
3)
nie stosuje się do zakazu świadomego i celowego udziału w działaniach, których przedmiotem
lub celem jest, bezpośrednio lub pośrednio, próba obejścia nakazu zamrożenia lub zakazu
udostępnienia funduszy lub zasobów gospodarczych lub obowiązku informowania o obejściu
tych nakazów i zakazów, określonego w art. 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia 881/2002, art.
3 ust. 3 rozporządzenia 753/2011 oraz art. 3 rozporządzenia 2580/2001,
4)
nie dopełnia obowiązku niezwłocznego przekazania informacji, które ułatwiłyby zapewnienie
zgodności z rozporządzeniem 881/2002, rozporządzeniem 753/2011 oraz rozporządzeniem
2580/2001, lub obowiązku współpracy z Generalnym Inspektorem w zakresie weryfikacji
tych informacji, określonego w art. 5 ust. 1 rozporządzenia 881/2002, art. 8 ust.
1 rozporządzenia 753/2011 oraz art. 4 ust. 1 rozporządzenia 2580/2001,
5)
nie stosuje się do zakazu świadczenia usług finansowych określonego w art. 2 ust.
2 rozporządzenia 2580/2001
- podlega karze administracyjnej.
Art. 150.
1.
Karami administracyjnymi są:
1)
publikacja informacji o instytucji obowiązanej oraz zakresie naruszenia przepisów
ustawy przez tę instytucję w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej
urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw finansów publicznych;
2)
nakaz zaprzestania podejmowania przez instytucję obowiązaną określonych czynności;
3)
cofnięcie koncesji lub zezwolenia albo wykreślenie z rejestru działalności regulowanej;
4)
zakaz pełnienia obowiązków na stanowisku kierowniczym przez osobę odpowiedzialną za
naruszenie przez instytucję obowiązaną przepisów ustawy, przez okres nie dłuższy niż
rok;
5)
kara pieniężna.
2.
Karę pieniężną nakłada się do wysokości dwukrotności kwoty korzyści osiągniętej lub
straty unikniętej przez instytucję obowiązaną w wyniku naruszenia albo - w przypadku
gdy nie jest możliwe ustalenie kwoty tej korzyści lub straty - do wysokości równowartości
kwoty 1 000 000 euro.
3.
Karę pieniężną nakłada się na instytucje obowiązane, o których mowa w art. 2 ust.
1 pkt 1-5, 7-11, 24 i 25:
1)
w przypadku osoby fizycznej - do wysokości 20 868 500 zł;
2)
w przypadku osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości
prawnej - do wysokości równowartości kwoty 5 000 000 euro albo do wysokości 10% obrotu
wykazanego w ostatnim zatwierdzonym sprawozdaniu finansowym za rok obrotowy lub w
ostatnim skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym za rok obrotowy - w przypadku instytucji
objętych skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym grupy kapitałowej.
4.
Ustalając rodzaj kary administracyjnej oraz wysokość kary, uwzględnia się:
1)
wagę naruszenia i czas jego trwania;
2)
zakres odpowiedzialności instytucji obowiązanej;
3)
możliwości finansowe instytucji obowiązanej;
4)
skalę korzyści osiągniętych lub strat unikniętych przez instytucję obowiązaną, jeżeli
można te korzyści lub straty ustalić;
5)
straty poniesione przez osoby trzecie w związku z naruszeniem, jeżeli można je ustalić;
6)
stopień współpracy instytucji obowiązanej z organami właściwymi w sprawach przeciwdziałania
praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu;
7)
uprzednie naruszenia przepisów ustawy przez instytucję obowiązaną.
5.
W szczególnie uzasadnionych przypadkach, gdy:
1)
waga naruszenia przepisów ustawy jest znikoma, a instytucja obowiązana zaprzestała
naruszania przepisów ustawy lub
2)
za to samo zachowanie prawomocną decyzją na instytucję obowiązaną została uprzednio
nałożona kara administracyjna przez inny uprawniony organ administracji publicznej
lub instytucja obowiązana została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie
skarbowe lub prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe i uprzednia
kara spełnia cele, dla których miałaby być nałożona kara administracyjna
- organy, o których mowa w art. 151 ust. 1, mogą, w drodze decyzji, odstąpić od nałożenia
kary administracyjnej.
Art. 151.
1.
W drodze decyzji:
1)
Generalny Inspektor - w zakresie naruszeń stwierdzonych w wyniku kontroli, o której
mowa w art. 130 ust. 1, nakłada kary administracyjne, o których mowa w art. 150 ust.
1 pkt 1, 2 i 5;
2)
Prezes NBP - w zakresie naruszeń stwierdzonych w wyniku kontroli, o której mowa w
art. 130 ust. 2 pkt 1 lit. a, nakłada kary administracyjne, o których mowa w art.
150 ust. 1 pkt 1-3 i 5;
3)
KNF - w zakresie naruszeń stwierdzonych w wyniku kontroli, o której mowa w art. 130
ust. 2 pkt 1 lit. b, nakłada kary administracyjne, o których mowa w art. 150 ust.
1.
2.
Karę administracyjną, o której mowa w art. 150 ust. 1 pkt 3, na:
1)
instytucje obowiązane, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 11, prowadzące działalność
kantorową w rozumieniu ustawy z dnia 27 lipca 2002 r. - Prawo dewizowe nakłada Prezes NBP;
2)
instytucje obowiązane, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 20, nakłada minister właściwy
do spraw finansów publicznych;
3)
instytucje obowiązane objęte nadzorem, zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym nakłada KNF.
3.
Karę administracyjną, o której mowa w art. 150 ust. 1 pkt 4, w zakresie sprawowanego
nadzoru bankowego nakłada KNF.
4.
Organy, o których mowa w ust. 1, mogą odstąpić od wszczęcia postępowania w sprawie
nałożenia kar administracyjnych, w przypadku gdy naruszenie obowiązków, o których
mowa w art. 147 lub art. 148, nie ma charakteru poważnego, a instytucja obowiązana
wykonała zalecenia pokontrolne.
Art. 152.
1.
Generalny Inspektor publikuje w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej
urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw finansów publicznych informacje
o:
1)
wydaniu ostatecznej decyzji w sprawie nałożenia kary administracyjnej,
2)
wniesieniu skargi na decyzję, o której mowa w pkt 1,
3)
orzeczeniach zapadłych w wyniku rozpatrzenia skargi, o której mowa w pkt 2
- w tym dane identyfikacyjne instytucji obowiązanej, na którą nałożono karę administracyjną,
rodzaj i charakter naruszenia przepisów ustawy oraz rodzaj lub wysokość nałożonej
kary administracyjnej.
2.
Dane identyfikacyjne instytucji obowiązanej, o których mowa w ust. 1, obejmują w przypadku:
1)
osoby fizycznej - dane, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 1 lit. a-c i f;
2)
osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej - dane,
o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 2 lit. a-d.
3.
W przypadku uznania publikacji informacji, o których mowa w ust. 1, za nieproporcjonalną
do naruszenia, zagrażającą stabilności rynków finansowych lub zagrażającą prowadzonemu
postępowaniu:
1)
odracza się publikację informacji do momentu, kiedy przyczyny odroczenia publikacji
ustaną;
2)
ogranicza się zakres publikowanej informacji.
4.
Generalny Inspektor nie publikuje informacji, o których mowa w ust. 1, w przypadku
gdy odroczenie publikacji informacji lub ograniczenie zakresu publikacji informacji
jest nieproporcjonalne do naruszenia lub niewystarczające do uniknięcia zagrożenia
stabilności rynków finansowych.
5.
Informacje, o których mowa w ust. 1, usuwa się z Biuletynu Informacji Publicznej po
upływie 5 lat od dnia ich opublikowania, z tym że informacje, o których mowa w ust.
2 pkt 1, usuwa się po upływie roku.
6.
Informacja o nałożonej karze administracyjnej jest przekazywana organowi sprawującemu
nadzór nad działalnością instytucji obowiązanej.
7.
Informacja o karze administracyjnej nałożonej na instytucje obowiązane, o których
mowa w art. 2 ust. 1 pkt 1-5, 7-11, 24 i 25, w zakresie wskazanym w ust. 1, jest przekazywana
europejskim urzędom nadzoru.
8.
Przepisy niniejszego artykułu stosuje się odpowiednio do kar administracyjnych nakładanych
przez organy, o których mowa w art. 151 ust. 1 pkt 2 i 3.
Art. 153.
1.
Spółki wymienione w art. 58, które nie dopełniły obowiązku zgłoszenia informacji,
o których mowa w art. 59, w terminie wskazanym w ustawie, podlegają karze pieniężnej
do wysokości 1 000 000 zł.
2.
Osoba fizyczna, o której mowa w art. 129 ust. 1, która nie dopełnia obowiązku przedstawienia
zaświadczenia, że nie była skazana prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo lub
umyślne przestępstwo skarbowe, podlega karze pieniężnej do wysokości 10 000 zł.
Art. 154.
1.
W przypadku stwierdzenia naruszenia przez instytucję obowiązaną obowiązków, o których
mowa w art. 147 lub art. 148, organy, o których mowa w art. 151 ust. 1, mogą nałożyć
na osobę, o której mowa w art. 7, odpowiedzialną za wykonanie obowiązków określonych
w ustawie w czasie, w którym naruszono te przepisy, karę pieniężną do wysokości 1
000 000 zł.
2.
Do nakładania kary, o której mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy art.
150 ust. 4 i 5 oraz art. 152.
Art. 155.
Wpływy z kar pieniężnych stanowią dochód budżetu państwa.
Rozdział 14
Przepisy karne
Art. 156.
1.
Kto, działając w imieniu lub na rzecz instytucji obowiązanej:
1)
nie dopełnia obowiązku przekazania Generalnemu Inspektorowi zawiadomienia o okolicznościach,
które mogą wskazywać na podejrzenie popełnienia przestępstwa prania pieniędzy lub
finansowania terroryzmu, lub obowiązku przekazania Generalnemu Inspektorowi zawiadomienia
o powzięciu uzasadnionego podejrzenia, że określona transakcja lub wartości majątkowe
będące przedmiotem tej transakcji mogą mieć związek z praniem pieniędzy lub finansowaniem
terroryzmu,
2)
przekazuje Generalnemu Inspektorowi nieprawdziwe lub zataja prawdziwe dane dotyczące
transakcji, rachunków lub osób,
podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.
2.
Tej samej karze podlega, kto wbrew przepisom ustawy ujawnia osobom nieuprawnionym,
posiadaczom rachunku lub osobom, których transakcja dotyczy, informacje zgromadzone
zgodnie z ustawą lub wykorzystuje te informacje w sposób niezgodny z przepisami ustawy.
3.
Jeżeli sprawca czynu określonego w ust. 1 pkt 1 lub ust. 2 działa nieumyślnie, podlega
grzywnie.
Art. 157.
Kto udaremnia lub utrudnia przeprowadzenie czynności kontrolnych, o których mowa w
rozdziale 12, podlega grzywnie.
Rozdział 15
Zmiany w przepisach obowiązujących
Art. 158-180.
(pominięte)16)Zamieszczone w obwieszczeniu.
Rozdział 16
Przepisy przejściowe i dostosowujące
Art. 181.
1.
Zawiadomienia, o których mowa w art. 74, art. 86 ust. 1 i art. 90 ust. 1, potwierdzenie,
o którym mowa w art. 86 ust. 3, żądania, o których mowa w art. 86 ust. 5 i art. 87
ust. 1, zwolnienia, o których mowa w art. 86 ust. 6, informacje i dokumenty, o których
mowa w art. 76, a także informacje o zawiadomieniu, o których mowa w art. 89 ust.
8, są przekazywane w formie pisemnej do dnia wejścia w życie rozporządzeń, o których
mowa w art. 79 ust. 3 i art. 94.
2.
Przekazanie, o którym mowa w ust. 1, może następować za pomocą środków komunikacji
elektronicznej, jeżeli instytucja obowiązana uzgodniła z Generalnym Inspektorem taki
sposób przekazywania.
Art. 182.
Formularz identyfikacyjny przekazany elektronicznie do Generalnego Inspektora przez
instytucję obowiązaną przed dniem wejścia w życie ustawy uznaje się za formularz identyfikujący
instytucję obowiązaną w rozumieniu art. 77 ust. 1.
Art. 183.
W okresie 3 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy instytucje obowiązane, o których
mowa w ustawie uchylanej w art. 197, przekazują informacje, o których mowa w art.
72, oraz formularze, o których mowa w art. 77 ust. 1, zgodnie z przepisami dotychczasowymi,
a po upływie tego okresu, nie dłużej jednak niż przez 12 miesięcy od dnia wejścia
w życie ustawy - zgodnie z przepisami dotychczasowymi albo przepisami niniejszej ustawy.
Art. 184.
1.
W okresie 3 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy do instytucji obowiązanych niebędących
instytucjami obowiązanymi, o których mowa w ustawie uchylanej w art. 197, przepisów
art. 72 nie stosuje się.
2.
W okresie 3 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy instytucje obowiązane niebędące
instytucjami obowiązanymi, o których mowa w ustawie uchylanej w art. 197, realizując
obowiązki, o których mowa w art. 74, art. 76, art. 86, art. 89 ust. 8 i art. 90, nie
przekazują do Generalnego Inspektora formularza identyfikującego, o którym mowa w
art. 77.
3.
Po upływie okresu, o którym mowa w ust. 2, w celu realizacji po raz pierwszy obowiązków,
o których mowa w art. 74, art. 76, art. 86, art. 89 ust. 8 i art. 90, instytucje obowiązane
niebędące instytucjami obowiązanymi, o których mowa w ustawie uchylanej w art. 197,
przekazują do Generalnego Inspektora formularz, o którym mowa w art. 77.
Art. 185.
Do postępowań w sprawie wstrzymania transakcji lub blokady rachunku wszczętych i niezakończonych
przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.
Art. 186.
Do zwolnienia wartości majątkowych zamrożonych przed dniem wejścia w życie ustawy
na podstawie art. 20d ustawy uchylanej w art. 197 stosuje się przepisy dotychczasowe.
Art. 187.
Rejestry transakcji, o których mowa w art. 8 ust. 1 i 3 ustawy uchylanej w art. 197,
są przechowywane do czasu upływu okresu ich przechowywania przewidzianego na podstawie
przepisów dotychczasowych.
Art. 188.
1.
Do kontroli wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje
się przepisy dotychczasowe.
2.
Czynności podjęte w toku kontroli przed dniem wejścia w życie ustawy pozostają w mocy.
3.
Upoważnienia Generalnego Inspektora wydane na podstawie art. 21 ust. 2 ustawy uchylanej
w art. 197 pozostają w mocy.
4.
Dotychczasowe legitymacje służbowe, o których mowa w art. 21 ust. 2 ustawy uchylanej
w art. 197, zachowują ważność do czasu wydania nowych, jednak nie dłużej niż przez
okres 3 lat od dnia wejścia w życie ustawy.
Art. 189.
Do postępowań w sprawie nałożenia kar pieniężnych wszczętych i niezakończonych przed
dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe, chyba że przepisy
niniejszej ustawy są względniejsze dla instytucji obowiązanej.
Art. 190.
Dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 15a ust. 6 ustawy uchylanej
w art. 197 zachowują moc do dnia wejścia w życie przepisów wykonawczych wydanych na
podstawie art. 85 ust. 4, jednak nie dłużej niż przez okres 6 miesięcy od dnia wejścia
w życie ustawy.
Art. 191.
1.
Znosi się Międzyresortowy Komitet Bezpieczeństwa Finansowego.
2.
Tworzy się Komitet Bezpieczeństwa Finansowego.
3.
Komitet Bezpieczeństwa Finansowego przedkłada Generalnemu Inspektorowi do zatwierdzenia
regulamin Komitetu w terminie 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy.
Art. 192.
Pierwszą krajową ocenę ryzyka, o której mowa w art. 25 ust. 1, Generalny Inspektor
opracowuje w terminie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy.
Art. 193.
Pierwszą ocenę ryzyka, o której mowa w art. 27, instytucje obowiązane sporządzają
w terminie 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy.
Art. 194.
Tworzy się Centralny Rejestr Beneficjentów Rzeczywistych.
Art. 195.
Spółki, o których mowa w art. 58, wpisane do Krajowego Rejestru Sądowego przed dniem
wejścia w życie rozdziału 6 zgłaszają do Centralnego Rejestru Beneficjentów Rzeczywistych
informacje o beneficjentach rzeczywistych w terminie 6 miesięcy od dnia wejścia w
życie tego rozdziału.
Art. 196.
1.
Pracownicy, funkcjonariusze i żołnierze delegowani do pracy w jednostce, o której
mowa w art. 3 ust. 4 ustawy uchylanej w art. 197, na podstawie art. 5 ust. 1 tej ustawy,
stają się pracownikami i funkcjonariuszami delegowanymi do pracy w komórce organizacyjnej,
o której mowa w art. 12 ust. 2, na podstawie art. 16 ust. 1.
2.
Żołnierze zawodowi wyznaczeni do pełnienia służby w jednostce, o której mowa w art.
3 ust. 4 ustawy uchylanej w art. 197, na podstawie art. 5 ust. 3 tej ustawy, stają
się żołnierzami zawodowymi wyznaczonymi do pełnienia służby wojskowej w komórce organizacyjnej,
o której mowa w art. 12 ust. 2, na podstawie art. 16 ust. 3.
Rozdział 17
Przepisy końcowe
Art. 197.
Traci moc ustawa z dnia 16 listopada 2000 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu
terroryzmu .
Art. 198.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem rozdziału
6, art. 194 i art. 195, które wchodzą w życie po upływie 18 miesięcy od dnia ogłoszenia17)Ustawa została ogłoszona w dniu 12 kwietnia 2018 r..
1)
Niniejsza ustawa: 1) w zakresie swojej regulacji wdraża dyrektywę Parlamentu Europejskiego
i Rady (UE) 2015/849 z dnia 20 maja 2015 r. w sprawie zapobiegania wykorzystywaniu
systemu finansowego do prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu, zmieniającą rozporządzenie
Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 648/2012 i uchylającą dyrektywę Parlamentu
Europejskiego i Rady 2005/60/WE oraz dyrektywę Komisji 2006/70/WE (Dz. Urz. UE L 141
z 05.06.2015, str. 73); 2) służy stosowaniu: rozporządzenia Rady (WE) nr 2580/2001
z dnia 27 grudnia 2001 r. w sprawie szczególnych środków restrykcyjnych skierowanych
przeciwko niektórym osobom i podmiotom mających na celu zwalczanie terroryzmu (Dz.
Urz. UE L 344 z 28.12.2001, str. 70, z późn. zm.), rozporządzenia Rady (WE) nr 881/2002
z dnia 27 maja 2002 r. wprowadzającego niektóre szczególne środki ograniczające skierowane
przeciwko niektórym osobom i podmiotom związanym z organizacjami ISIL (Daisz) i Al-Kaida
(Dz. Urz. UE L 139 z 29.05.2002, str. 9, z późn. zm.), rozporządzenia (WE) nr 1889/2005
Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 26 października 2005 r. w sprawie kontroli
środków pieniężnych wwożonych do Wspólnoty lub wywożonych ze Wspólnoty (Dz. Urz. UE
L 309 z 25.11.2005, str. 9), rozporządzenia Rady (UE) nr 753/2011 z dnia 1 sierpnia
2011 r. w sprawie środków ograniczających skierowanych przeciwko niektórym osobom,
grupom, przedsiębiorstwom i podmiotom w związku z sytuacją w Afganistanie (Dz. Urz.
UE L 199 z 02.08.2011, str. 1, z późn. zm.), rozporządzenia Komisji (UE) nr 389/2013
z dnia 2 maja 2013 r. ustanawiającego rejestr Unii zgodnie z dyrektywą 2003/87/WE
Parlamentu Europejskiego i Rady, decyzjami nr 280/2004/WE i nr 406/2009/WE Parlamentu
Europejskiego i Rady oraz uchylającego rozporządzenia Komisji (UE) nr 920/2010 i nr
1193/2011 (Dz. Urz. UE L 122 z 03.05.2013, str. 1 oraz Dz. Urz. UE L 17 z 21.01.2017,
str. 52), rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/847 z dnia 20 maja
2015 r. w sprawie informacji towarzyszących transferom środków pieniężnych i uchylenia
rozporządzenia (WE) nr 1781/2006 (Dz. Urz. UE L 141 z 05.06.2015, str. 1).
2)
W brzmieniu ustalonym przez art. 11 ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o zmianie ustawy
o usługach płatniczych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1075), która weszła
w życie z dniem 20 czerwca 2018 r.
3)
Wprowadzenie do wyliczenia ze zmianą wprowadzoną przez art. 10 pkt 1 ustawy z dnia
5 lipca 2018 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw
(Dz. U. poz. 1499), która weszła w życie z dniem 22 sierpnia 2018 r.
4)
Ze zmianą wprowadzoną przez art. 10 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 3.
5)
Przez art. 157 pkt 1 ustawy z dnia 21 lutego 2019 r. o zmianie niektórych ustaw w
związku z zapewnieniem stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE)
2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z
przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz
uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) (Dz. U. poz.
730), która weszła w życie z dniem 4 maja 2019 r.
6)
W brzmieniu ustalonym przez art. 132 ustawy z dnia 4 października 2018 r. o pracowniczych
planach kapitałowych (Dz. U. poz. 2215), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2019 r.
7)
W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 9.
8)
Ustawa utraciła moc z dniem 25 maja 2018 r. z wyjątkiem art. 1, art. 2, art. 3 ust.
1, art. 4-7, art. 14-22, art. 23-28, art. 31 oraz rozdziałów 4, 5 i 7, które zachowały
moc w odniesieniu do przetwarzania danych osobowych w celu rozpoznawania, zapobiegania,
wykrywania i zwalczania czynów zabronionych, prowadzenia postępowań w sprawach dotyczących
tych czynów oraz wykonywania orzeczeń w nich wydanych, kar porządkowych i środków
przymusu w zakresie określonym w przepisach stanowiących podstawę działania służb
i organów uprawnionych do realizacji zadań w tym zakresie, w terminie do dnia wejścia
w życie przepisów wdrażających dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/680
z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem
danych osobowych przez właściwe organy do celów zapobiegania przestępczości, prowadzenia
postępowań przygotowawczych, wykrywania i ścigania czynów zabronionych i wykonywania
kar, w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylającą decyzję ramową Rady
2008/977/WSiSW (Dz. Urz. UE L 119 z 04.05.2016, str. 89), na podstawie art. 175 ustawy
z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. poz. 1000), która weszła
w życie z dniem 25 maja 2018 r. Przepisy ustawy wymienione w zdaniu pierwszym utraciły
moc z dniem 6 lutego 2019 r., na podstawie art. 107 ustawy z dnia 14 grudnia 2018 r.
o ochronie danych osobowych przetwarzanych w związku z zapobieganiem i zwalczaniem
przestępczości (Dz. U. z 2019 r. poz. 125), która weszła w życie z dniem 6 lutego
2019 r.
9)
W brzmieniu ustalonym przez art. 157 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 5; wejdzie
w życie z dniem 13 października 2019 r.
10)
Zmiana wymienionego rozporządzenia została ogłoszona w Dz. Urz. UE L 127 z 23.05.2018,
str. 2.
11)
W brzmieniu ustalonym przez art. 96 pkt 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2018 r. o ochronie
danych osobowych przetwarzanych w związku z zapobieganiem i zwalczaniem przestępczości
(Dz. U. z 2019 r. poz. 125), która weszła w życie z dniem 6 lutego 2019 r.
12)
Przez art. 96 pkt 2 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 11.
13)
W brzmieniu ustalonym przez art. 96 pkt 2 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku
11.
14)
Obecnie Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych na podstawie art. 166 ust. 1 ustawy
z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. poz. 1000 i 1669 oraz z
2019 r. poz. 730), która weszła w życie z dniem 25 maja 2018 r.
15)
Zmiana wymienionej dyrektywy została ogłoszona w Dz. Urz. UE L 17 z 21.01.2017, str.
52.
16)
Zamieszczone w obwieszczeniu.
17)
Ustawa została ogłoszona w dniu 12 kwietnia 2018 r.