Ustawaz dnia 22 marca 2018 r.o zmianie ustawy o usługach płatniczych oraz niektórych innych ustaw 1)Niniejsza ustawa w zakresie swojej regulacji wdraża dyrektywę Parlamentu Europejskiego
i Rady (UE) 2015/2366 z dnia 25 listopada 2015 r. w sprawie usług płatniczych w ramach
rynku wewnętrznego, zmieniającą dyrektywy 2002/65/WE, 2009/110/WE, 2013/36/UE i rozporządzenie
(UE) nr 1093/2010 oraz uchylającą dyrektywę 2007/64/WE (Dz. Urz. UE L 337 z 23.12.2015,
str. 35).
Treść ustawy
Art. 1.
W ustawie z dnia 19 sierpnia 2011 r. o usługach płatniczych wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 2 po pkt 25 dodaje się pkt 25a w brzmieniu:
„
25a)
rachunek zwrotu - nieoprocentowany rachunek techniczny dostawcy prowadzony w celu
wykonania obowiązku, o którym mowa w art. 143 ust. 2 zdanie drugie, na który jest
dokonywany zwrot kwoty transakcji płatniczej wykonanej z użyciem nieprawidłowego unikatowego
identyfikatora;
”
;
2)
w art. 12 w ust. 1 po pkt 3 dodaje się pkt 3a i 3b w brzmieniu:
„
3a)
płatnikowi w wykonaniu obowiązków określonych w art. 143b oraz art. 143c ust. 6;
3b)
innemu dostawcy w wykonaniu obowiązków określonych w art. 143a ust. 1 pkt 2, art.
143b ust. 2 oraz art. 143c ust. 2 i 5;
”
;
3)
w art. 143:
a)
ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„
2.
Jeżeli unikatowy identyfikator podany przez użytkownika jest nieprawidłowy, dostawca
nie ponosi odpowiedzialności na podstawie art. 144-146. Dostawca płatnika, a w przypadku,
o którym mowa w art. 143a ust. 1 pkt 2, również dostawca odbiorcy, są jednak obowiązani
podjąć działania w celu odzyskania kwoty transakcji płatniczej wykonanej z użyciem
nieprawidłowego unikatowego identyfikatora, w szczególności w trybie i na zasadach
określonych w art. 143a-143c. Strony mogą zastrzec w umowie, że dostawca płatnika
ma prawo pobrać od płatnika opłatę za odzyskanie środków. Przepis art. 36 ust. 2 stosuje
się odpowiednio.
”
,
b)
po ust. 2 dodaje się ust. 2a w brzmieniu:
„
2a.
W celu wykonania obowiązku, o którym mowa w ust. 2 zdanie drugie, dostawca prowadzi
rachunek zwrotu.
”
;
4)
po art. 143 dodaje się art. 143a-143c w brzmieniu:
„
Art. 143a.
1.
W celu wykonania obowiązku, o którym mowa w art. 143 ust. 2 zdanie drugie, dostawca
płatnika, nie później niż w terminie 3 dni roboczych od dnia dokonania zgłoszenia
przez płatnika informacji o transakcji płatniczej wykonanej z użyciem nieprawidłowego
unikatowego identyfikatora, w przypadku gdy:
1)
prowadzi rachunek płatniczy odbiorcy - pisemnie zawiadamia odbiorcę o:
a)
zgłoszeniu przez płatnika informacji o transakcji płatniczej wykonanej z użyciem nieprawidłowego
unikatowego identyfikatora i możliwości dokonania zwrotu kwoty tej transakcji na rachunek
zwrotu dostawcy odbiorcy bez pobierania od odbiorcy opłat,
b)
obowiązku udostępnienia płatnikowi danych osobowych odbiorcy w celu umożliwienia dochodzenia
zwrotu kwoty transakcji płatniczej wykonanej z użyciem nieprawidłowego unikatowego
identyfikatora, jeżeli odbiorca nie dokona jej zwrotu w terminie, o którym mowa w
art. 143b ust. 1,
c)
dniu upływu terminu, o którym mowa w art. 143b ust. 1,
d)
numerze rachunku zwrotu;
2)
nie prowadzi rachunku płatniczego odbiorcy - zwraca się do dostawcy odbiorcy o podjęcie
działań w celu odzyskania kwoty transakcji płatniczej wykonanej z użyciem nieprawidłowego
unikatowego identyfikatora, przekazując jednocześnie posiadane informacje niezbędne
do ich podjęcia.
2.
W przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, w celu wykonania obowiązku, o którym mowa
w art. 143 ust. 2 zdanie drugie, przez dostawcę odbiorcy, przepis ust. 1 stosuje się
odpowiednio.
3.
Odbiorca dokonuje zwrotu kwoty transakcji płatniczej wykonanej z użyciem nieprawidłowego
unikatowego identyfikatora na rachunek zwrotu dostawcy odbiorcy. Za dokonanie zwrotu
dostawca odbiorcy nie może pobierać od odbiorcy opłat ani prowizji.
4.
Jeżeli dostawca płatnika prowadzi rachunek płatniczy odbiorcy, a odbiorca dokonał
zwrotu kwoty transakcji płatniczej wykonanej z użyciem nieprawidłowego unikatowego
identyfikatora, dostawca płatnika, nie później niż w terminie 1 dnia roboczego od
uznania rachunku zwrotu kwotą transakcji płatniczej wykonanej z użyciem nieprawidłowego
unikatowego identyfikatora, doprowadza do uznania tą kwotą rachunku płatniczego płatnika,
który został nią obciążony.
5.
Jeżeli dostawca płatnika nie prowadzi rachunku płatniczego odbiorcy, a odbiorca dokonał
zwrotu kwoty transakcji płatniczej wykonanej z użyciem nieprawidłowego unikatowego
identyfikatora, dostawca odbiorcy, nie później niż w terminie 1 dnia roboczego od
uznania prowadzonego przez siebie rachunku zwrotu, doprowadza do uznania rachunku
zwrotu dostawcy płatnika, kwotą transakcji płatniczej wykonanej z użyciem nieprawidłowego
unikatowego identyfikatora, a następnie dostawca płatnika nie później niż w terminie
1 dnia roboczego od uznania prowadzonego przez siebie rachunku zwrotu uznaje tą kwotą
rachunek płatniczy płatnika, o którym mowa w ust. 4.
6.
Jeżeli doprowadzenie do uznania rachunku płatniczego płatnika, o którym mowa w ust.
4 i 5, nie jest możliwe, dostawca płatnika, nie później niż w terminie 3 dni roboczych
od uznania rachunku zwrotu, informuje płatnika o możliwości zwrotu kwoty transakcji
płatniczej wykonanej z użyciem nieprawidłowego unikatowego identyfikatora na wskazany
przez płatnika numer rachunku płatniczego lub poprzez dokonanie wypłaty środków pieniężnych.
7.
Jeżeli płatnik wskazał numer rachunku płatniczego, o którym mowa w ust. 6, dostawca
płatnika, nie później niż w terminie 1 dnia roboczego od jego wskazania, doprowadza
do uznania tego rachunku kwotą transakcji płatniczej wykonanej z użyciem nieprawidłowego
unikatowego identyfikatora. Jeżeli płatnik nie wskazał numeru rachunku płatniczego,
wypłata środków pieniężnych następuje niezwłocznie na żądanie płatnika.
Art. 143b.
1.
Jeżeli działania, o których mowa w art. 143a, w terminie miesiąca od dnia dokonania
zgłoszenia, o którym mowa w art. 143a ust. 1, nie doprowadziły do odzyskania kwoty
transakcji płatniczej wykonanej z użyciem nieprawidłowego unikatowego identyfikatora,
nie później niż w terminie 3 dni roboczych od dnia otrzymania pisemnego żądania płatnika
o udostępnienie danych odbiorcy, dostawca płatnika:
1)
który prowadzi rachunek płatniczy odbiorcy, udostępnia płatnikowi:
a)
imię i nazwisko lub nazwę odbiorcy,
b)
miejsce zamieszkania i adres albo siedzibę i adres odbiorcy,
2)
który nie prowadzi rachunku płatniczego odbiorcy - zwraca się do dostawcy odbiorcy
o przekazanie mu danych, o których mowa w pkt 1 - w celu umożliwienia płatnikowi dochodzenia
kwoty transakcji płatniczej wykonanej z użyciem nieprawidłowego unikatowego identyfikatora.
2.
W przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, dostawca odbiorcy przekazuje dostawcy płatnika
dane, o których mowa w ust. 1 pkt 1, nie później niż w terminie 3 dni roboczych od
dnia otrzymania żądania. Dostawca płatnika przekazuje otrzymane dane płatnikowi nie
później niż w terminie 3 dni roboczych od dnia ich otrzymania.
Art. 143c.
1.
W przypadku usługi przekazu pieniężnego polegającej na transferze środków pieniężnych
na rachunek płatniczy dostawcy odbiorcy, świadczonej przez biuro usług płatniczych,
płatnikiem, o którym mowa w art. 143a i art. 143b, jest biuro usług płatniczych.
2.
Biuro usług płatniczych, nie później niż w terminie 3 dni roboczych od dnia dokonania
zgłoszenia przez zlecającego przekaz pieniężny informacji o przekazie pieniężnym wykonanym
z użyciem nieprawidłowego unikatowego identyfikatora, zgłasza swojemu dostawcy transakcję
płatniczą wykonaną z użyciem nieprawidłowego unikatowego identyfikatora. Przepis art.
143a stosuje się odpowiednio.
3.
Zwrot kwoty transakcji płatniczej wykonanej z użyciem nieprawidłowego unikatowego
identyfikatora następuje na rachunek płatniczy biura usług płatniczych, który został
obciążony kwotą tej transakcji. Jeżeli doprowadzenie do uznania rachunku płatniczego,
o którym mowa w zdaniu pierwszym, nie jest możliwe, zwrot kwoty transakcji następuje
na inny rachunek wskazany przez biuro usług płatniczych.
4.
Biuro usług płatniczych, nie później niż w terminie 3 dni roboczych od uznania rachunku
płatniczego, o którym mowa w ust. 3, kwotą transakcji płatniczej wykonanej z użyciem
nieprawidłowego unikatowego identyfikatora, informuje zlecającego przekaz pieniężny
o możliwości zwrotu kwoty tej transakcji poprzez dokonanie wypłaty środków pieniężnych.
Wypłata następuje niezwłocznie na żądanie zlecającego przekaz pieniężny.
5.
Jeżeli działania, o których mowa w ust. 2-4, nie doprowadziły do odzyskania kwoty
transakcji płatniczej wykonanej z użyciem nieprawidłowego unikatowego identyfikatora
w terminie miesiąca od dnia zgłoszenia, o którym mowa w ust. 2, biuro usług płatniczych,
nie później niż w terminie 3 dni roboczych od dnia otrzymania pisemnego żądania zlecającego
przekaz pieniężny o udostępnienie danych odbiorcy, o których mowa w art. 143b ust.
1 pkt 1, pisemnie przekazuje żądanie swojemu dostawcy. Przepis art. 143b stosuje się
odpowiednio.
6.
Biuro usług płatniczych przekazuje otrzymane dane zlecającemu przekaz pieniężny, nie
później niż w terminie 3 dni roboczych od dnia ich otrzymania od swojego dostawcy.
”
;
5)
po art. 153c dodaje się art. 153d w brzmieniu:
„
Art. 153d.
Płatnik, który pozyskuje i wykorzystuje dane, o których mowa w art. 143b ust. 1, w
innym celu niż dochodzenie kwoty transakcji płatniczej wykonanej z użyciem nieprawidłowego
unikatowego identyfikatora,
podlega grzywnie do 30 000 zł.
”
.
Art. 2.
W ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe w art. 105 w ust. 1:
1)
po pkt 1h dodaje się pkt 1i w brzmieniu:
„
1i)
dostawcom usług płatniczych w rozumieniu ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o usługach płatniczych, w zakresie niezbędnym do wykonania obowiązków określonych w art. 143a ust. 1 pkt
2, art. 143b ust. 2 i art. 143c ust. 2 i 5 tej ustawy;
”
;
2)
w pkt 2 po lit. m dodaje się lit. ma w brzmieniu:
„
ma) płatnika w rozumieniu ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o usługach płatniczych, w zakresie określonym w art. 143b oraz art. 143c ust. 6 tej ustawy,
”
.
Art. 3.
W ustawie z dnia 5 listopada 2009 r. o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych w art. 9f w ust. 1 po pkt 5c dodaje się pkt 5d i 5e w brzmieniu:
„
5d)
płatnikowi w rozumieniu ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o usługach płatniczych, w zakresie określonym w art. 143b oraz art. 143c ust. 6 tej ustawy;
5e)
dostawcy usług płatniczych w rozumieniu ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o usługach płatniczych, w zakresie określonym w art. 143a ust. 1 pkt 2, art. 143b ust. 2 i art. 143c ust.
2 i 5 tej ustawy;
”
.
Art. 4.
1.
Do informacji o transakcjach płatniczych wykonanych z użyciem nieprawidłowego unikatowego
identyfikatora, zgłoszonych przez płatników przed dniem wejścia w życie niniejszej
ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe.
2.
Przepis ust. 1 nie ogranicza uprawnień płatników do ponownego zgłoszenia informacji
o transakcjach płatniczych wykonanych z użyciem nieprawidłowego unikatowego identyfikatora,
które miały miejsce przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy. W tym przypadku
stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.
3.
Do informacji o transakcjach płatniczych wykonanych z użyciem nieprawidłowego unikatowego
identyfikatora przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy a zgłoszonych przez płatników
po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy ustawy zmienianej w
art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.
Art. 5.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia.
1)
Niniejsza ustawa w zakresie swojej regulacji wdraża dyrektywę Parlamentu Europejskiego
i Rady (UE) 2015/2366 z dnia 25 listopada 2015 r. w sprawie usług płatniczych w ramach
rynku wewnętrznego, zmieniającą dyrektywy 2002/65/WE, 2009/110/WE, 2013/36/UE i rozporządzenie
(UE) nr 1093/2010 oraz uchylającą dyrektywę 2007/64/WE (Dz. Urz. UE L 337 z 23.12.2015,
str. 35).
2)
Niniejszą ustawą zmienia się ustawy: ustawę z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe
oraz ustawę z dnia 5 listopada 2009 r. o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych.
3)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2017 r.
poz. 2361 i 2491 oraz z 2018 r. poz. 62, 106, 138, 650, 685 i 723.
4)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2017 r.
poz. 2486 i 2491 oraz z 2018 r. poz. 62, 106, 138, 650, 723 i 771.