Obwieszczenie Ministra Zdrowiaz dnia 27 lutego 2018 r.w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie
zakresu badań niezbędnych do ustalenia właściwości leczniczych naturalnych surowców
leczniczych i właściwości leczniczych klimatu, kryteriów ich oceny oraz wzoru świadectwa
potwierdzającego te właściwości
Spis treści
- Treść obwieszczenia
- Załącznik - Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 13 kwietnia 2006 r. w sprawie zakresu badań niezbędnych do ustalenia właściwości leczniczych naturalnych surowców leczniczych i właściwości leczniczych klimatu, kryteriów ich oceny oraz wzoru świadectwa potwierdzającego te właściwości
- Załącznik nr 1 - Zakres badań niezbędnych do ustalenia właściwości leczniczych wód i gazów leczniczych
- Załącznik nr 2 - Zakres badań niezbędnych do ustalenia właściwości leczniczych peloidów
- Załącznik nr 3 - Zakres badań niezbędnych do ustalenia właściwości leczniczych klimatu, w tym oceny stanu sanitarnego powietrza
- Załącznik nr 4 - Kryteria oceny właściwości leczniczych wód i gazów, peloidów i klimatu oraz ich przydatności do celów leczniczych
- Załącznik nr 5 - Świadectwo potwierdzające właściwości lecznicze naturalnych surowców leczniczych i klimatu (wzór)
Treść obwieszczenia
1.
Na podstawie art. 16 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych
innych aktów prawnych ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 13 kwietnia 2006 r. w sprawie zakresu badań
niezbędnych do ustalenia właściwości leczniczych naturalnych surowców leczniczych
i właściwości leczniczych klimatu, kryteriów ich oceny oraz wzoru świadectwa potwierdzającego
te właściwości , z uwzględnieniem zmian wprowadzonych rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 5 października 2016 r. zmieniającym rozporządzenie
w sprawie zakresu badań niezbędnych do ustalenia właściwości leczniczych naturalnych
surowców leczniczych i właściwości leczniczych klimatu, kryteriów ich oceny oraz wzoru
świadectwa potwierdzającego te właściwości .
2.
Podany w załączniku do niniejszego obwieszczenia tekst jednolity rozporządzenia nie
obejmuje § 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 października 2016 r. zmieniającego rozporządzenie
w sprawie zakresu badań niezbędnych do ustalenia właściwości leczniczych naturalnych
surowców leczniczych i właściwości leczniczych klimatu, kryteriów ich oceny oraz wzoru
świadectwa potwierdzającego te właściwości , który stanowi:
„
§ 2.
Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
”
.
Załącznik - Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 13 kwietnia 2006 r. w sprawie zakresu badań niezbędnych do ustalenia właściwości leczniczych naturalnych surowców leczniczych i właściwości leczniczych klimatu, kryteriów ich oceny oraz wzoru świadectwa potwierdzającego te właściwości1)Minister Zdrowia kieruje działem administracji rządowej - zdrowie, na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 10 stycznia 2018 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Zdrowia (Dz. U. poz. 95).
Na podstawie art. 36 ust. 5 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach
i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych zarządza się, co następuje:
§ 12)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 października 2016 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie zakresu badań niezbędnych do ustalenia właściwości leczniczych naturalnych surowców leczniczych i właściwości leczniczych klimatu, kryteriów ich oceny oraz wzoru świadectwa potwierdzającego te właściwości (Dz. U. poz. 1709), które weszło w życie z dniem 1 listopada 2016 r..
Oceny właściwości leczniczych naturalnych surowców leczniczych i klimatu dokonuje
się na podstawie udokumentowanych badań przeprowadzonych w okresie 24 miesięcy przed
złożeniem wniosku o potwierdzenie właściwości leczniczych naturalnych surowców leczniczych
i właściwości leczniczych klimatu.
§ 2.
Zakres badań niezbędnych do ustalenia właściwości leczniczych wód i gazów leczniczych
określa załącznik nr 1 do rozporządzenia.
§ 3.
Zakres badań niezbędnych do ustalenia właściwości leczniczych peloidów określa załącznik
nr 2 do rozporządzenia.
§ 4.
Zakres badań niezbędnych do ustalenia właściwości leczniczych klimatu, w tym oceny
stanu sanitarnego powietrza, określa załącznik nr 3 do rozporządzenia.
§ 5.
Kryteria oceny właściwości leczniczych wód i gazów, peloidów i klimatu oraz ich przydatności
do celów leczniczych określa załącznik nr 4 do rozporządzenia.
§ 6.
Wzór świadectwa potwierdzającego właściwości lecznicze naturalnych surowców leczniczych
i klimatu określa załącznik nr 5 do rozporządzenia.
§ 7.
Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia3)Rozporządzenie zostało ogłoszone w dniu 11 maja 2006 r..
1)
Minister Zdrowia kieruje działem administracji rządowej - zdrowie, na podstawie §
1 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 10 stycznia 2018 r. w sprawie
szczegółowego zakresu działania Ministra Zdrowia (Dz. U. poz. 95).
2)
W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 października
2016 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie zakresu badań niezbędnych do ustalenia
właściwości leczniczych naturalnych surowców leczniczych i właściwości leczniczych
klimatu, kryteriów ich oceny oraz wzoru świadectwa potwierdzającego te właściwości
(Dz. U. poz. 1709), które weszło w życie z dniem 1 listopada 2016 r.
3)
Rozporządzenie zostało ogłoszone w dniu 11 maja 2006 r.
Załącznik nr 1 - Zakres badań niezbędnych do ustalenia właściwości leczniczych wód i gazów leczniczych
1.
Badanie właściwości fizycznych i fizykochemicznych:
1)
odczyn wody;
2)
temperatura wody;
3)
potencjał redox;
4)
przewodność elektrolityczna właściwa mierzona na wypływie wody z ujęcia;
5)
absorbancja wody przy λ = 254 nm i λ = 436 nm;
6)
całkowita aktywność promieniotwórcza α i β,226Ra,222Rn.
2.
Badanie składników mineralnych zdysocjowanych:
1)
kationy: amonu, sodu, potasu, wapnia, magnezu, manganu, żelaza, litu, baru, strontu,
miedzi, cynku, niklu, kadmu, ołowiu, chromu, selenu, arsenu, glinu, antymonu, kobaltu
i rtęci;
2)
aniony: fluorkowy, chlorkowy, bromkowy, jodkowy, siarczanowy, wodorowęglanowy, azotanowy
(III i V), fosforanowy, siarczkowy, cyjankowy.
3.
Badanie składników mineralnych niezdysocjowanych: związki boru i krzemu.
4.
Badanie składników gazowych:
1)
dwutlenek węgla;
2)
siarkowodór;
3)
radon.
5.
Badanie substancji organicznych potencjalnie szkodliwych dla zdrowia i wskaźników
zanieczyszczenia:
1)
fenole;
2)
wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne (WWA);
3)
substancje powierzchniowo czynne (anionowe);
4)
pestycydy.
6.
Badanie wskaźników zanieczyszczenia mikrobiologicznego:
1)
bakterie grupy coli;
2)
bakterie coli typu kałowego;
3)
Pseudomonas aeruginosa ;
4)
Streptococcus faecalis ;
5)
Clostridia redukujące siarczyny;
6)
ogólna liczba bakterii wyhodowanych na agarze w 1 dm3 wody w temperaturach +22°C/74 h oraz +37°C/24 h.
Załącznik nr 2 - Zakres badań niezbędnych do ustalenia właściwości leczniczych peloidów
1.
Badanie właściwości fizykochemicznych:
1)
barwa;
2)
konsystencja;
3)
zapach;
4)
stopień humifikacji;
5)
zawartość wody;
6)
odczyn (pH) wyciągu wodnego;
7)
chłonność wody;
8)
objętość sedymentacyjna.
2.
Badanie zawartości składników:
1)
nieorganicznych (ogółem), nierozpuszczalnych w 10% kwasie solnym (krzemionka);
2)
organicznych (ogółem) oraz kwasów humusowych, bitumin, pektyn, białek i węglowodanów.
3.
Badanie wskaźników zanieczyszczenia mikrobiologicznego:
1)
bakterie grupy coli typu kałowego;
2)
Pseudomonas aeruginosa ;
3)
Staphylococcus aureus ;
4)
Enterobacteriacae ;
5)
Candida albicans .
Załącznik nr 3 - Zakres badań niezbędnych do ustalenia właściwości leczniczych klimatu, w tym oceny stanu sanitarnego powietrza
1.
Określenie warunków klimatycznych poprzez elementy klimatu, do których należą:
1)
temperatura powietrza;
2)
usłonecznienie;
3)
zachmurzenie;
4)
wilgotność względna powietrza;
5)
ciśnienie atmosferyczne i ciśnienie pary wodnej;
6)
wiatry - siła i kierunek;
7)
opady atmosferyczne;
8)
zjawiska atmosferyczne: mgła, burze, wiatr fenowy i halny, pokrywa śnieżna, gołoledź.
Przy określaniu klimatu uwzględniane są trzy kategorie danych statystycznych: przeciętnego
stanu albo przeciętnej sumy rocznej elementów klimatu, ich wahań oraz wartości największych
odchyleń od stanu przeciętnego (absolutne maksimum, absolutne minimum).
24)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 2 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2..
Określenie zanieczyszczenia powietrza poprzez ocenę jakości powietrza, zgodnie z przepisami
wydanymi na podstawie art. 86 ust. 1 i 2 oraz art. 90 ust. 3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony
środowiska .
34)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 2 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2..
Określenie poziomu hałasu zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska.
44)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 2 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2..
Określenie poziomów pól elektromagnetycznych zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie
art. 122 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska.
4)
W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 2 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2.
5)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2017 r.
poz. 785, 898, 1089, 1529, 1566, 1888, 1999, 2056, 2180 i 2290 oraz z 2018 r. poz.
9, 88 i 534.
Załącznik nr 4 - Kryteria oceny właściwości leczniczych wód i gazów, peloidów i klimatu oraz ich przydatności do celów leczniczych
I.
Kryteria oceny leczniczych właściwości wód podziemnych
1.
Klasyfikacja fizykochemiczna wód podziemnych, które mogą być uznane za lecznicze
Na podstawie składu chemicznego wody i jej właściwości oznaczonych według zakresu
podanego w załączniku nr 1 do rozporządzenia ust. 1-4 wody podziemne klasyfikuje się
następująco:
1)
wody mineralne - wody zawierające w 1 dm3 co najmniej 1000 mg rozpuszczonych składników, w tym w szczególności: chlorki, siarczany
i wodorowęglany sodu, wapnia i magnezu, występujące w poszczególnych wodach w różnych
stosunkach ilościowych.
W charakterystyce wody mineralnej podaje się procentową zawartość ogółu składników
stałych, rozpuszczonych w danej wodzie oraz nazwy anionów i kationów, których udział
ilościowy w przeliczeniu na miligramorównoważniki (meq) w 1 dm3 wody przekracza 20%, w kolejności malejących stężeń;
2)
wody swoiste (słabo zmineralizowane) - wody zawierające w dm3 poniżej 1000 mg rozpuszczonych składników stałych, w tym jeden lub więcej składników
leczniczych swoistych, w podanych lub wyższych stężeniach:
a)
1 mg jodków - woda jodkowa,
b)
1 mg siarczków lub innych związków siarki (II) - woda siarczkowa,
c)
2 mg fluorków - woda fluorkowa,
d)
10 mg żelaza (II) - woda żelazista,
e)
70 mg kwasu metakrzemowego - woda krzemowa,
f)
1000 mg niezwiązanego dwutlenku węgla - szczawa,
g)
250-999 mg niezwiązanego dwutlenku węgla - woda kwasowęglowa lub
h)
wykazująca na wypływie z ujęcia temperaturę co najmniej 20şC - woda termalna,
i)
wykazująca aktywność promieniotwórczą co najmniej 74 Bg/dm3 - woda radonowa.
W charakterystyce wody swoistej wymienia się zawarte w niej składniki swoiste w porządku
malejących stężeń;
3)
wody mineralne swoiste - wody mineralne zawierające jeden lub więcej składników swoistych
wymienionych w pkt 2.
W charakterystyce wody mineralnej swoistej podaje się procentową zawartość rozpuszczonych
składników mineralnych, nazwy anionów i kationów, których udział ilościowy w przeliczeniu
na miligramorównoważniki (meq) w 1 dm3 wody przekracza 20%, oraz nazwę związaną z charakterystycznymi dla danej wody składnikami
swoistymi, w porządku malejących stężeń.
2.
Wymagania organoleptyczne i fizykochemiczne
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Uwaga: znak „-” oznacza, że wymagań w tym zakresie się nie określa.
1) Wielkość dotyczy wody na stanowisku zabiegowym.
3.
Najwyższe dopuszczalne stężenia składników niepożądanych w nadmiernych stężeniach
oraz toksycznych
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Uwaga: znak „-” oznacza, że wymagań w tym zakresie się nie określa.
x) Wymagania dotyczą stosowania kuracji powyżej 1 miesiąca.
4.
Wymagania mikrobiologiczne
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Uwaga: znak „-” oznacza, że wymagań w tym zakresie się nie określa.
II.
Kryteria oceny leczniczych właściwości peloidów
Peloidem o właściwościach leczniczych jest surowiec pochodzący z nieodwodnionego złoża
torfowego o udokumentowanych zasobach i stopniu humifikacji masy roślinnej powyżej
30%. Peloidy różnicuje się na surowiec typu wysokiego, przejściowego i niskiego z
uwzględnieniem kryteriów podanych w tabeli 1.
Za peloid leczniczy zostaje uznany peloid spełniający wymagania fizykochemiczne i
mikrobiologiczne przedstawione w tabelach 1 i 2.
1.
Wymagania ogólne i fizykochemiczne peloidów
Tabela 1
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
*) Części nierozpuszczonych w kwasie solnym (krzemionki) poniżej 10%.
2.
Wymagania mikrobiologiczne dla peloidów
Tabela 2
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
III.
Kryteria oceny właściwości leczniczych klimatu i stanu sanitarnego powietrza
1.
Parametry klimatu o właściwościach leczniczych:
1)
liczba godzin ze słońcem w roku co najmniej 1500;
2)
liczba dni z opadem (≥ 0,1 mm) w roku nie więcej niż 183;
3)
liczba dni z mgłą w okresie od października do marca nie więcej niż 50, a od kwietnia
do września nie więcej niż 15.
2.
Klimat o właściwościach leczniczych nie powinien mieć cech stanowiących bodźce niekorzystne
dla organizmu ludzkiego:
1)
częste występowanie dni parnych (ciśnienie pary wodnej ≥ 18,8 hPa);
2)
zbyt mała (poniżej 55%) lub zbyt duża (powyżej 86%) wilgotność względna powietrza;
3)
częste występowanie dni charakterystycznych termicznie: dni gorące (t max ≥ 25,0şC),
dni upalne (t max ≥ 30,0şC), dni mroźne (t min ≥ -10,0şC), dni bardzo mroźne (t max
< -10şC);
4)
długie okresy pogody pochmurnej (zachmurzenie 100%);
5)
zbyt małe przewietrzanie terenu (duża liczba dni z ciszą i bardzo małą prędkością
wiatru, poniżej 2 m/s);
6)
częste występowanie dni z dużą prędkością wiatru, dni z ciszą i małą prędkością wiatru,
poniżej 8 m/s;
7)
częste zmiany pogody (ponad 50% dni w miesiącu);
8)
częste występowanie burz i wiatru halnego;
9)
duże kontrasty dobowe temperatury i wilgotności powietrza związane z zastoiskami chłodnego
powietrza i inwersjami temperatury;
10)
częste pojawianie się wysokich i niskich wartości temperatury odczuwalnej.
36)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 3 lit. a rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2..
Ocena właściwości leczniczych klimatu obejmuje kryteria jakości powietrza, ochrony
przed hałasem i ochrony przed polami elektromagnetycznymi, zgodnie z przepisami wydanymi
na podstawie:
1)
art. 86 ust. 1 i 2 oraz art. 90 ust. 3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony
środowiska;
2)
art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska;
3)
art. 122 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska.
6)
W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 3 lit. a rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku
2.
7)
Przez § 1 pkt 3 lit. b rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2.