Ustawaz dnia 22 listopada 2018 r.o zmianie ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy o ochronie baz
danych 1)Niniejsza ustawa wdraża dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/1564 z
dnia 13 września 2017 r. w sprawie niektórych dozwolonych sposobów korzystania z określonych
utworów i innych przedmiotów chronionych prawem autorskim i prawami pokrewnymi z korzyścią
dla osób niewidomych, osób słabowidzących lub osób z niepełnosprawnościami uniemożliwiającymi
zapoznawanie się z drukiem oraz w sprawie zmiany dyrektywy 2001/29/WE w sprawie harmonizacji
niektórych aspektów praw autorskich i pokrewnych w społeczeństwie informacyjnym (Dz.
Urz. UE L 242/6 z 20.9.2017, str. 6).
Treść ustawy
Art. 1.
W ustawie z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 6 w ust. 1 w pkt 17 kropkę zastępuje się średnikiem i dodaje się pkt 18-20
w brzmieniu:
„
18)
beneficjentem jest, niezależnie od jakichkolwiek innych dysfunkcji, osoba:
a)
niewidoma lub
b)
z dysfunkcją narządu wzroku niepoddającą się korekcji w takim stopniu, aby sprawność
wzroku tej osoby stała się zasadniczo równoważna ze sprawnością wzroku osoby bez takiej
dysfunkcji, i która w związku z tym nie jest w stanie czytać utworów wyrażonych słowem
pisanym w zasadniczo takim samym stopniu, jak osoba bez takiej dysfunkcji, lub
c)
z ograniczoną zdolnością postrzegania lub czytania, która w związku z tym nie jest
w stanie czytać utworów wyrażonych słowem pisanym w zasadniczo takim samym stopniu,
jak osoba bez takiej dysfunkcji, lub
d)
która ze względu na inną dysfunkcję fizyczną nie jest w stanie trzymać książki lub
posługiwać się nią lub też skupić wzroku lub poruszać oczami w stopniu umożliwiającym
normalne czytanie;
19)
upoważnionym podmiotem jest jednostka sektora finansów publicznych, instytucja oświatowa,
uczelnia lub niedziałająca w celu osiągnięcia zysku organizacja prowadząca działalność
pożytku publicznego, która w ramach swoich statutowych zadań prowadzi działania na
rzecz beneficjentów w zakresie edukacji, szkoleń, czytania adaptacyjnego lub dostępu
do informacji;
20)
kopią utworu w dostępnym formacie jest kopia:
a)
powstała w wyniku działania niezbędnego w celu zapewnienia beneficjentowi równie skutecznego
i wygodnego dostępu do utworu jak ten, z którego korzysta osoba bez dysfunkcji, o
których mowa w pkt 18,
b)
sporządzona z kopii, o której mowa w lit. a.
”
;
2)
w art. 331dotychczasową treść oznacza się jako ust. 1 i dodaje się ust. 2 w brzmieniu:
„
2.
Korzystanie, o którym mowa w ust. 1, polegające na zwielokrotnianiu utworów wyrażonych
słowem pisanym, symbolami matematycznymi, znakami graficznymi lub notacją oraz związanych
z nimi utworów plastycznych lub fotograficznych, udostępnionych publicznie w jakikolwiek
sposób, oraz rozpowszechnianiu tych utworów, na rzecz beneficjentów, odbywa się na
zasadach określonych w oddziale 3a.
”
;
3)
w rozdziale 3 po oddziale 3 dodaje się oddział 3a w brzmieniu:
„
Oddział 3a
Dozwolony użytek na rzecz beneficjentów
Art. 35a.
1.
Beneficjent lub osoba działająca w jego imieniu może zwielokrotniać utwory w celu
wykonania kopii utworów w dostępnych formatach.
2.
Upoważniony podmiot może:
1)
zwielokrotniać utwory w celu wykonania kopii utworów w dostępnych formatach;
2)
rozpowszechniać kopie utworów w dostępnych formatach, sporządzone samodzielnie lub
otrzymane od innego upoważnionego podmiotu, wśród beneficjentów oraz upoważnionych
podmiotów.
3.
Czynności, o których mowa w ust. 1 i 2, mogą być dokonywane wyłącznie w celu zapewnienia
beneficjentowi równie skutecznego i wygodnego dostępu do utworu jak ten, z którego
korzystają osoby bez dysfunkcji, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 18.
4.
W przypadku rozpowszechniania, o którym mowa w ust. 2 pkt 2, wśród beneficjentów,
beneficjent uprawdopodabnia istnienie okoliczności, o których mowa w art. 6 ust. 1
pkt 18, w szczególności przez oświadczenie w formie pisemnej lub dokumentowej, przedłożenie
zaświadczenia lekarskiego, orzeczenia o niepełnosprawności albo orzeczenia o stopniu
niepełnosprawności.
5.
Postanowienia umów zawartych między uprawnionym, któremu przysługują autorskie prawa
majątkowe, a beneficjentem, osobą działającą w jego imieniu lub upoważnionym podmiotem
sprzeczne z ust. 1 lub 2 są nieważne.
Art. 35b.
Upoważniony podmiot podejmuje:
1)
z zachowaniem należytej staranności działania, o których mowa w art. 35a ust. 2, i
utrwala ich przebieg;
2)
odpowiednie działania służące zniechęcaniu do niedozwolonego zwielokrotniania i rozpowszechniania
kopii utworów w dostępnych formatach.
Art. 35c.
1.
Upoważniony podmiot udostępnia na swojej stronie internetowej i na bieżąco aktualizuje:
1)
wykaz utworów, których kopie w dostępnych formatach posiada, oraz informacje o rodzajach
tych formatów;
2)
nazwy i dane kontaktowe upoważnionych podmiotów, z którymi prowadzi wymianę kopii
utworów w dostępnych formatach;
3)
informacje o sposobie realizacji obowiązków, o których mowa w art. 35b.
2.
Wykaz, informacje, nazwy i dane, o których mowa w ust. 1, mogą być udostępniane dodatkowo
w sposób zwyczajowo przyjęty dla danego upoważnionego podmiotu.
Art. 35d.
1.
Na żądanie beneficjenta, upoważnionego podmiotu lub uprawnionego, któremu przysługują
autorskie prawa majątkowe, upoważniony podmiot przekazuje mu wykaz, informacje, nazwy
i dane, o których mowa w art. 35c ust. 1 pkt 1 i 2.
2.
Wykaz, informacje, nazwy i dane, o których mowa w art. 35c ust. 1 pkt 1 i 2, przekazuje
się beneficjentowi w formie zapewniającej mu możliwość zapoznania się z ich treścią.
Art. 35e.
1.
Minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego, na wniosek upoważnionego
podmiotu, przekazuje Komisji Europejskiej nazwę oraz dane kontaktowe tego podmiotu.
2.
Minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego stwierdza w drodze
decyzji, że zgłaszający nazwę oraz dane kontaktowe podmiot nie jest upoważnionym podmiotem.
”
;
4)
art. 77 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 77.
1.
Do programów komputerowych nie stosuje się przepisów art. 16 pkt 3-5, art. 20, art.
23, art. 231, art. 27, art. 28, art. 332-335, art. 49 ust. 2, art. 56, art. 60 i art. 62.
2.
Do programów komputerowych przepis art. 331stosuje się wyłącznie w zakresie, o którym mowa w art. 331 ust. 2.
”
;
5)
art. 101 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 101.
Do artystycznych wykonań, fonogramów, wideogramów, nadań programów, pierwszych wydań
oraz wydań naukowych i krytycznych stosuje się odpowiednio przepisy art. 1 ust. 4,
art. 6, art. 61, art. 8 ust. 2, art. 355-359, art. 35a-35e, art. 39, art. 51, art. 79 i art. 80.
”
.
Art. 2.
W ustawie z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych w art. 8 w ust. 1 w pkt 3 kropkę zastępuje się przecinkiem i dodaje się pkt 4 w brzmieniu:
„
4)
dla dobra osób niepełnosprawnych będących beneficjentami w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 18 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych, odpowiednio na zasadach określonych w rozdziale 3 w oddziale 3a tej ustawy.
”
.
Art. 3.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
1)
Niniejsza ustawa wdraża dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/1564 z
dnia 13 września 2017 r. w sprawie niektórych dozwolonych sposobów korzystania z określonych
utworów i innych przedmiotów chronionych prawem autorskim i prawami pokrewnymi z korzyścią
dla osób niewidomych, osób słabowidzących lub osób z niepełnosprawnościami uniemożliwiającymi
zapoznawanie się z drukiem oraz w sprawie zmiany dyrektywy 2001/29/WE w sprawie harmonizacji
niektórych aspektów praw autorskich i pokrewnych w społeczeństwie informacyjnym (Dz.
Urz. UE L 242/6 z 20.9.2017, str. 6).