Ustawaz dnia 13 września 2018 r.o zmianie ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby
i macierzyństwa, ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób
niepełnosprawnych oraz ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków
publicznych
Treść ustawy
Art. 1.
W ustawie z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego
w razie choroby i macierzyństwa wprowadza się następujące zmiany:
1)
po art. 54 dodaje się art. 54a w brzmieniu:
„
Art. 54a.
1.
Wystawiający zaświadczenie lekarskie, mający utworzony profil informacyjny, o którym
mowa w art. 55a ust. 1, może udzielić upoważnienia do wystawiania zaświadczeń lekarskich,
w jego imieniu i na podstawie danych dotyczących orzeczonej czasowej niezdolności
do pracy zawartych w sporządzonej przez niego dokumentacji medycznej, o której mowa
w art. 55 ust. 4 pkt 2, zwanego dalej „upoważnieniem do wystawiania zaświadczeń lekarskich”,
osobie wykonującej:
1)
zawód medyczny w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej ;
2)
czynności pomocnicze przy udzielaniu świadczeń zdrowotnych, o których mowa w art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku
Praw Pacjenta .
2.
Upoważnienie do wystawiania zaświadczeń lekarskich może być udzielone na okres nie
dłuższy niż 12 miesięcy, przy czym po upływie tego okresu można udzielać kolejnych
upoważnień na okresy nie dłuższe niż 12 miesięcy. Upoważnienie do wystawiania zaświadczeń
lekarskich może być w każdym czasie cofnięte przez wystawiającego zaświadczenie lekarskie.
3.
W celu udzielenia upoważnienia do wystawiania zaświadczeń lekarskich osoba uprawniona
do złożenia wniosku o wpis do rejestru podmiotów wykonujących działalność leczniczą,
o którym mowa w art. 100 ust. 1 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej, w imieniu podmiotu wykonującego działalność leczniczą, w rozumieniu art. 2 ust.
1 pkt 5 tej ustawy, za pośrednictwem Rejestru Podmiotów Wykonujących Działalność Leczniczą
otrzymuje uprawnienia w Rejestrze Asystentów Medycznych, o którym mowa w ust. 8, i
zakłada konta:
1)
podmiotu wykonującego działalność leczniczą;
2)
osoby, której ma być udzielone upoważnienie do wystawiania zaświadczeń lekarskich;
3)
osoby wystawiającej zaświadczenie lekarskie, która może udzielić upoważnienia do wystawiania
zaświadczeń lekarskich w swoim imieniu.
4.
W przypadku istnienia konta w Rejestrze Asystentów Medycznych drugiego konta nie zakłada
się.
5.
Udzielenie upoważnienia do wystawiania zaświadczeń lekarskich następuje przez jego
wytworzenie w Rejestrze Asystentów Medycznych przez:
1)
osobę, której ma być udzielone upoważnienie do wystawiania zaświadczeń lekarskich,
lub
2)
podmiot wykonujący działalność leczniczą
- za pomocą konta, o którym mowa w ust. 3, oraz jego podpisanie przez wystawiającego
zaświadczenie lekarskie kwalifikowanym podpisem elektronicznym albo podpisem zaufanym
albo z wykorzystaniem sposobu potwierdzenia pochodzenia i integralności danych w postaci
elektronicznej dostępnego w systemie teleinformatycznym udostępnionym bezpłatnie przez
Zakład Ubezpieczeń Społecznych.
6.
Od dnia udzielenia upoważnienia do wystawiania zaświadczeń lekarskich do dnia jego
cofnięcia albo wygaśnięcia wystawiający zaświadczenie lekarskie ponosi odpowiedzialność
wynikającą z przepisów ustawy za skutki nieprawidłowego wystawienia zaświadczenia
lekarskiego przez osobę upoważnioną, o której mowa w ust. 1.
7.
Do przetwarzania danych osobowych osób, o których mowa w ust. 1, mogą być dopuszczeni
wyłącznie pracownicy posiadający upoważnienie do przetwarzania takich danych wydane
przez pracodawcę w postaci papierowej lub elektronicznej. Pracownicy dopuszczeni do
przetwarzania takich danych są obowiązani do zachowania poufności wszelkich informacji
i danych, które uzyskali w związku z wystawianiem zaświadczeń lekarskich.
8.
Rejestr Asystentów Medycznych obejmuje upoważnienia do wystawiania zaświadczeń lekarskich
oraz zawiera następujące dane:
1)
dotyczące wystawiającego zaświadczenie lekarskie:
a)
imię i nazwisko,
b)
numer prawa wykonywania zawodu,
c)
numer PESEL;
2)
dotyczące osoby upoważnionej, o której mowa w ust. 1:
a)
imię i nazwisko,
b)
numer PESEL,
c)
określenie zawodu medycznego, jaki wykonuje, i numer prawa wykonywania tego zawodu,
jeżeli posiada, lub wskazanie, że jest osobą wykonującą czynności pomocnicze przy
udzielaniu świadczeń zdrowotnych, o których mowa w art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku
Praw Pacjenta;
3)
datę, od której upoważnienie do wystawiania zaświadczeń lekarskich ma obowiązywać,
z zastrzeżeniem że upoważnienie obowiązuje od dnia otrzymania z Zakładu Ubezpieczeń
Społecznych informacji o pozytywnym wyniku weryfikacji, o której mowa w ust. 10, albo
od wprowadzonej przez wystawiającego zaświadczenie lekarskie daty obowiązywania upoważnienia
do wystawiania zaświadczeń lekarskich - w zależności, która z okoliczności nastąpi
później;
4)
okres, na jaki udzielono upoważnienia do wystawiania zaświadczeń lekarskich;
5)
datę cofnięcia albo wygaśnięcia upoważnienia do wystawiania zaświadczeń lekarskich;
6)
określenie przyczyny cofnięcia albo wygaśnięcia upoważnienia do wystawiania zaświadczeń
lekarskich;
7)
unikalny identyfikator upoważnienia nadany przez Rejestr Asystentów Medycznych.
9.
Minister właściwy do spraw zdrowia udostępnia Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych raz
dziennie, za pośrednictwem systemu teleinformatycznego informacje, o których mowa
w ust. 8 pkt 1 lit. b, pkt 2 lit. b oraz pkt 3-5, a także datę ostatniej aktualizacji
wpisu w Rejestrze Asystentów Medycznych i przyczynę tej aktualizacji, w formie dokumentu
elektronicznego, zapisanego w formacie XML oraz opatrzonego pieczęcią elektroniczną.
10.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych, na podstawie udostępnionej informacji, o której mowa
w ust. 8 pkt 1 lit. b i pkt 2 lit. b, dokonuje weryfikacji, czy możliwe jest udostępnienie
osobie upoważnionej, o której mowa w ust. 1, możliwości wystawiania zaświadczeń lekarskich
w formie dokumentu elektronicznego za pośrednictwem systemu teleinformatycznego udostępnionego
bezpłatnie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, i przekazuje wynik tej weryfikacji
ministrowi właściwemu do spraw zdrowia przez wprowadzenie go do Rejestru Asystentów
Medycznych, za pośrednictwem systemu teleinformatycznego obsługującego ten rejestr,
w formie dokumentu elektronicznego, zapisanego w formacie XML oraz opatrzonego pieczęcią
elektroniczną.
11.
Do wystawiania zaświadczeń lekarskich przez osoby upoważnione, o których mowa w ust.
1, stosuje się odpowiednio przepisy art. 55 ust. 1-3, art. 55a ust. 1, ust. 2 pkt
1 i 3, ust. 3-6, 8 i 9 oraz art. 58a dotyczące wystawiającego zaświadczenie lekarskie,
z tym że:
1)
przez wystawiającego zaświadczenie lekarskie, o którym mowa w art. 55 ust. 3 pkt 4,
rozumie się wystawiającego zaświadczenie lekarskie, o którym mowa w art. 54 ust. 1;
2)
po dokonaniu weryfikacji, o której mowa w ust. 10, z wynikiem pozytywnym, Zakład Ubezpieczeń
Społecznych, nie później niż w terminie 48 godzin, zapewnia osobie upoważnionej, o
której mowa w ust. 1, możliwość wystawiania zaświadczeń lekarskich w formie dokumentu
elektronicznego za pośrednictwem systemu teleinformatycznego udostępnionego bezpłatnie
przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, na jej profilu informacyjnym;
3)
do osoby upoważnionej, o której mowa w ust. 1, przepisy art. 58a stosuje się w celu
skorygowania błędu popełnionego w zaświadczeniu lekarskim wystawionym przez tę osobę,
a także przez wystawiającego zaświadczenie lekarskie, który ją upoważnił do wystawiania
zaświadczeń lekarskich, oraz przez inne osoby upoważnione przez niego do wystawiania
zaświadczeń lekarskich.
12.
W przypadku, o którym mowa w ust. 11 pkt 3, Zakład Ubezpieczeń Społecznych udostępnia
osobie upoważnionej, o której mowa w ust. 1, na jej profilu informacyjnym, informacje
o wcześniejszych zaświadczeniach lekarskich zgromadzonych w rejestrze, o którym mowa
w art. 55b ust. 1, wystawionych przez tę osobę, a także przez wystawiającego zaświadczenie
lekarskie, który ją upoważnił do wystawiania zaświadczeń lekarskich, oraz przez inne
osoby upoważnione przez niego do wystawiania zaświadczeń lekarskich.
13.
Rejestr Asystentów Medycznych jest prowadzony w systemie teleinformatycznym.
14.
Administratorem danych zawartych w Rejestrze Asystentów Medycznych jest minister właściwy
do spraw zdrowia.
”
;
2)
w art. 60:
a)
ust. 1 i 2 otrzymują brzmienie:
„
1.
W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w wystawianiu zaświadczeń lekarskich, w
szczególności gdy zaświadczenie lekarskie zostało wystawione:
1)
bez przeprowadzenia bezpośredniego badania ubezpieczonego,
2)
bez udokumentowania rozpoznania stanowiącego podstawę orzeczonej czasowej niezdolności
do pracy
- Zakład Ubezpieczeń Społecznych może, w formie decyzji, cofnąć upoważnienie, o którym
mowa w art. 54 ust. 1, na okres nieprzekraczający 12 miesięcy od dnia, w którym decyzja
stała się ostateczna.
2.
W przypadku powtarzającego się naruszania zasad określonych w art. 55 ust. 1-3, art.
55a ust. 6, 7 i 9 oraz art. 57 Zakład Ubezpieczeń Społecznych może, w drodze decyzji,
cofnąć upoważnienie, o którym mowa w art. 54 ust. 1, na okres nieprzekraczający 3
miesięcy od dnia, w którym decyzja stała się ostateczna.
”
,
b)
po ust. 2 dodaje się ust. 2a w brzmieniu:
„
2a.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych stwierdza, w formie decyzji, wygaśnięcie upoważnienia,
o którym mowa w art. 54 ust. 1, w przypadku uzyskania informacji o istnieniu przesłanek,
o których mowa w art. 162 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego.
”
,
c)
dodaje się ust. 6-8 w brzmieniu:
„
6.
Przepisy ust. 2, 4 i 5 stosuje się w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w wystawianiu
zaświadczeń lekarskich lub powtarzającego się naruszania zasad określonych w art.
55 ust. 1-3, art. 55a ust. 6 i 9 oraz art. 57 przez osoby upoważnione, o których mowa
w art. 54a ust. 1.
7.
W przypadku cofnięcia lub wygaszenia wystawiającemu zaświadczenia lekarskie upoważnienia,
o którym mowa w art. 54 ust. 1, wygasają udzielone przez niego upoważnienia do wystawiania
zaświadczeń lekarskich.
8.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych niezwłocznie przekazuje ministrowi właściwemu do spraw
zdrowia informacje dotyczące imienia i nazwiska, numeru PESEL i numeru prawa wykonywania
zawodu wystawiającego zaświadczenie lekarskie, któremu cofnięto lub wygaszono upoważnienie,
przez wprowadzenie ich do Rejestru Asystentów Medycznych, za pośrednictwem systemu
teleinformatycznego obsługującego ten rejestr wraz ze wskazaniem daty, od której cofnięto
albo wygaszono upoważnienie.
”
.
Art. 2.
W ustawie z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu
osób niepełnosprawnych w art. 6b w ust. 3 wprowadzenie do wyliczenia otrzymuje brzmienie:
„
W orzeczeniu powiatowego zespołu ustala się niepełnosprawność albo stopień niepełnosprawności,
nie więcej niż trzy symbole przyczyn niepełnosprawności oraz wskazania dotyczące w
szczególności:
”
.
Art. 3.
W ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych
ze środków publicznych wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 97 w ust. 3 po pkt 4b dodaje się pkt 4c w brzmieniu:
„
4c)
finansowanie informatyzacji świadczeń opieki zdrowotnej oraz szkoleń w tym zakresie;
”
;
2)
w art. 117 w ust. 1 po pkt 4 dodaje się pkt 4a w brzmieniu:
„
4a)
koszt zadania, o którym mowa w art. 97 ust. 3 pkt 4c;
”
.
Art. 4.
1.
W 2019 r. koszty poboru i ewidencjonowania składek na ubezpieczenie zdrowotne są potrącane
przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych w wysokości 0,175% kwoty tej części składek przekazanych
do centrali Narodowego Funduszu Zdrowia, które zostały zidentyfikowane (przypisane
do konkretnego ubezpieczonego) również w zakresie wysokości wpłat.
2.
Środki stanowiące różnicę między kwotą obliczoną zgodnie z art. 88 ustawy zmienianej
w art. 3 a kwotą, o której mowa w ust. 1, Narodowy Fundusz Zdrowia przeznacza na finansowanie
zakupu urządzeń informatycznych i oprogramowania oraz niezbędnego szkolenia świadczeniodawcy
posiadającego umowę o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, będącego wystawiającym
zaświadczenie lekarskie, o którym mowa w art. 54 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1,
lub u którego zatrudnieni są wystawiający zaświadczenie lekarskie i osoby upoważnione,
o których mowa w art. 54a ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą
ustawą.
3.
Minister właściwy do spraw zdrowia może dofinansować w 2018 r., w formie dotacji celowej,
do kwoty 50 mln zł przekazywanej do Narodowego Funduszu Zdrowia, zakup urządzeń informatycznych
i oprogramowania oraz koszty niezbędnego szkolenia świadczeniodawcy, o którym mowa
w ust. 2.
Art. 5.
1.
Przepisy art. 22 ust. 1 pkt 2 i art. 26a ust. 1b ustawy zmienianej w art. 2 stosuje
się do osób, w odniesieniu do których w okresie od dnia 27 czerwca 2018 r. do dnia
poprzedzającego dzień wejścia w życie niniejszej ustawy wydano orzeczenie określone
w art. 3 ustawy zmienianej w art. 2, a pracodawcy przedstawiono zaświadczenie, o którym
mowa w ust. 2.
2.
Zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności, który wydał orzeczenie, o którym mowa
w ust. 1, w ostatniej instancji, po jego uprawomocnieniu, wydaje zaświadczenie potwierdzające,
że podstawę zaliczenia do stopnia niepełnosprawności, określonego w tym orzeczeniu,
stanowiła choroba psychiczna.
3.
Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego określa na swojej stronie Biuletynu
Informacji Publicznej wzór zaświadczenia, o którym mowa w ust. 2.
4.
Zaświadczenie wydaje się na wniosek osoby niepełnosprawnej w terminie 30 dni od dnia
złożenia wniosku, dla celów określonych w ust. 1.
5.
Przewodniczący zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności:
1)
wyznacza lekarza - członka zespołu, który jednoosobowo rozpatruje złożony wniosek
o wydanie zaświadczenia;
2)
podpisuje zaświadczenie.
6.
Zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności prowadzi rejestr wydanych zaświadczeń.
7.
Pracodawca, o którym mowa w art. 22 ust. 1 lub art. 26a ust. 1 ustawy zmienianej w
art. 2, któremu przedstawiono zaświadczenie określone w ust. 2 oraz orzeczenie potwierdzające
niepełnosprawność w rozumieniu ustawy zmienianej w art. 2, koryguje stany zatrudnienia,
o których mowa w art. 22 ust. 1 pkt 2 lub art. 26a ust. 1b ustawy zmienianej w art.
2, za okresy od dnia przedstawienia mu orzeczenia, o którym mowa w ust. 1.
8.
W sprawach dotyczących odmowy wydania zaświadczenia stosuje się przepis art. 219 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego . Postanowienie o odmowie wydania zaświadczenia podpisuje przewodniczący zespołu do
spraw orzekania o niepełnosprawności lub osoba przez niego upoważniona.
Art. 6.
Tworzy się Rejestr Asystentów Medycznych.
Art. 7.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
1)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2018 r.
poz. 138, 650, 1128, 1375, 1532, 1629, 1669 i 1693.