Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiejz dnia 7 czerwca 2018 r.w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o Karcie Polaka
Spis treści
- Treść obwieszczenia
- Załącznik - Tekst jednolity ustawy z dnia 7 września 2007 r. o Karcie Polaka
- Rozdział 1 - Przepisy ogólne
- Rozdział 2 - Uprawnienia posiadacza Karty Polaka
- Rozdział 2a - Świadczenie pieniężne dla posiadaczy Karty Polaka osiedlających się w Rzeczypospolitej Polskiej
- Rozdział 3 - Rada do Spraw Polaków na Wschodzie
- Rozdział 4 - Przyznawanie i unieważnianie Karty Polaka
- Rozdział 5 - Rejestry i ewidencje
- Rozdział 5a - Finansowanie wypłaty świadczeń pieniężnych z budżetu państwa
- Rozdział 6 - Zmiany w przepisach obowiązujących i przepisy końcowe
Treść obwieszczenia
1.
Na podstawie art. 16 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych
i niektórych innych aktów prawnych ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst ustawy z dnia 7 września 2007 r. o Karcie Polaka , z uwzględnieniem zmian wprowadzonych:
1)
ustawą z dnia 24 listopada 2017 r. o zmianie ustawy o repatriacji, ustawy o Karcie
Polaka oraz ustawy o cudzoziemcach ,
2)
ustawą z dnia 6 marca 2018 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo przedsiębiorców
oraz inne ustawy dotyczące działalności gospodarczej
oraz zmian wynikających z przepisów ogłoszonych przed dniem 5 czerwca 2018 r.
2.
Podany w załączniku do niniejszego obwieszczenia tekst jednolity ustawy nie obejmuje:
1)
art. 6 i art. 9 ustawy z dnia 24 listopada 2017 r. o zmianie ustawy o repatriacji,
ustawy o Karcie Polaka oraz ustawy o cudzoziemcach , które stanowią:
„
Art. 6.
Do postępowań w sprawie przyznania Karty Polaka wszczętych na podstawie przepisów
ustawy zmienianej w art. 2 i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej
ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.
”
„
Art. 9.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
”
;
2)
art. 236 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo przedsiębiorców
oraz inne ustawy dotyczące działalności gospodarczej , który stanowi:
„
Art. 236.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem:
1)
art. 184, który wchodzi w życie z dniem 1 lipca 2018 r.;
2)
art. 185, który wchodzi w życie z dniem 11 lipca 2019 r.;
3)
art. 188, który wchodzi w życie z dniem 1 października 2018 r.
”
.
Załącznik - Tekst jednolity ustawy z dnia 7 września 2007 r. o Karcie Polaka
realizując postanowienia Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w zakresie udzielania pomocy Polakom zamieszkałym za granicą w zachowaniu ich związków
z narodowym dziedzictwem kulturalnym,
wypełniając moralny obowiązek wobec Polaków na Wschodzie, którzy na skutek zmiennych
losów naszej Ojczyzny utracili obywatelstwo polskie,
spełniając oczekiwania tych, którzy polskimi obywatelami nigdy wcześniej nie byli,
lecz ze względu na swoje poczucie tożsamości narodowej pragną uzyskać potwierdzenie
przynależności do Narodu Polskiego,
w celu wzmocnienia więzi łączących Polaków na Wschodzie z Macierzą oraz wspierając
ich starania o zachowanie języka polskiego oraz kultywowanie tradycji narodowej,
postanawia się, co następuje:
Rozdział 1
Przepisy ogólne
Art. 1.
Ustawa określa uprawnienia osoby, której przyznano Kartę Polaka, zwanej dalej „posiadaczem
Karty Polaka”, zasady przyznawania, utraty ważności i unieważniania Karty Polaka oraz
właściwość i tryb postępowania organów w tych sprawach.
Art. 2.
1.
Karta Polaka może być przyznana osobie, która deklaruje przynależność do Narodu Polskiego
i spełni łącznie następujące warunki:
1)
wykaże swój związek z polskością przez przynajmniej podstawową znajomość języka polskiego,
który uważa za język ojczysty, oraz znajomość i kultywowanie polskich tradycji i zwyczajów;
2)
w obecności konsula Rzeczypospolitej Polskiej, zwanego dalej „konsulem”, lub w przypadku,
o którym mowa w art. 12 ust. 4 - wojewody, albo wyznaczonego przez niego pracownika,
złoży pisemną deklarację przynależności do Narodu Polskiego;
31)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 ustawy z dnia 24 listopada 2017 r. o zmianie ustawy o repatriacji, ustawy o Karcie Polaka oraz ustawy o cudzoziemcach (Dz. U. poz. 2282), która weszła w życie z dniem 23 grudnia 2017 r.)
wykaże, że jest narodowości polskiej lub co najmniej jedno z jej rodziców lub dziadków
albo dwoje pradziadków było narodowości polskiej, albo przedstawi zaświadczenie organizacji
polskiej lub polonijnej działającej na terenie jednego z państw, o których mowa w
ust. 2, potwierdzające aktywne zaangażowanie w działalność na rzecz języka i kultury
polskiej lub polskiej mniejszości narodowej przez okres co najmniej ostatnich trzech
lat;
4)
złoży oświadczenie, że ona lub jej wstępni nie repatriowali się lub nie zostali repatriowani
z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej albo Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, na
podstawie umów repatriacyjnych zawartych w latach 1944-1957 przez Rzeczpospolitą Polską
albo przez Polską Rzeczpospolitą Ludową z Białoruską Socjalistyczną Republiką Radziecką,
Ukraińską Socjalistyczną Republiką Radziecką, Litewską Socjalistyczną Republiką Radziecką
i Związkiem Socjalistycznych Republik Radzieckich, do jednego z państw będących stroną
tych umów.
2.
Karta Polaka może być przyznana wyłącznie osobie posiadającej w dniu złożenia wniosku
o wydanie Karty Polaka obywatelstwo Republiki Armenii, Republiki Azerbejdżańskiej,
Republiki Białoruś, Republiki Estońskiej, Gruzji, Republiki Kazachstanu, Republiki
Kirgiskiej, Republiki Litewskiej, Republiki Łotewskiej, Republiki Mołdowy, Federacji
Rosyjskiej, Republiki Tadżykistanu, Turkmenistanu, Ukrainy lub Republiki Uzbekistanu
albo posiadającej w jednym z tych państw status bezpaństwowca.
3.
Karta Polaka może być także przyznana osobie będącej obywatelem jednego z państw,
o których mowa w ust. 2, której polskie pochodzenie zostało stwierdzone zgodnie z
przepisami ustawy z dnia 9 listopada 2000 r. o repatriacji , pod warunkiem wykazania się znajomością języka polskiego w stopniu co najmniej podstawowym.
Przepisy art. 13 ust. 7 i 8 stosuje się odpowiednio.
4.
Karta Polaka może być przyznana wyłącznie osobie nieposiadającej obywatelstwa polskiego
albo zezwolenia na pobyt stały na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Art. 3.
1.
Karta Polaka jest dokumentem potwierdzającym przynależność do Narodu Polskiego.
2.
Karta Polaka poświadcza uprawnienia wynikające z niniejszej ustawy.
Art. 4.
1.
Do postępowań w sprawach uregulowanych w ustawie stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego , jeżeli niniejsza ustawa nie stanowi inaczej.
2.
Do postępowań w sprawach należących do właściwości konsulów stosuje się przepisy ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. - Prawo konsularne .
Rozdział 2
Uprawnienia posiadacza Karty Polaka
Art. 5.
Posiadacz Karty Polaka jest zwolniony z opłat konsularnych za przyjęcie i rozpatrzenie
wniosku o wydanie wizy krajowej w celu korzystania z uprawnień wynikających z posiadania
Karty Polaka.
Art. 5a.
Posiadacz Karty Polaka jest zwolniony z opłat konsularnych za przyjęcie wniosku i
opracowanie dokumentacji w sprawie o nadanie obywatelstwa polskiego.
Art. 6.
1.
Posiadacz Karty Polaka ma prawo do:
1)
zwolnienia z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę na zasadach określonych w ustawie z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy ;
23)W brzmieniu ustalonym przez art. 126 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo przedsiębiorców oraz inne ustawy dotyczące działalności gospodarczej (Dz. U. poz. 650), która weszła w życie z dniem 30 kwietnia 2018 r.)
podejmowania i wykonywania działalności gospodarczej na takich samych zasadach jak
obywatele polscy na zasadach określonych w ustawie z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców oraz w ustawie z dnia 6 marca 2018 r. o zasadach uczestnictwa przedsiębiorców zagranicznych
i innych osób zagranicznych w obrocie gospodarczym na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej ;
3)
podejmowania i odbywania studiów, studiów doktoranckich oraz innych form kształcenia,
a także uczestniczenia w badaniach naukowych i pracach rozwojowych na zasadach określonych
w ustawie z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym ;
4)
korzystania z form kształcenia na zasadach określonych w ustawie z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe oraz ustawie z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty ;
5)
korzystania ze świadczeń opieki zdrowotnej w stanach nagłych, w zakresie określonym
w ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych
ze środków publicznych , chyba że umowa międzynarodowa, której Rzeczpospolita Polska jest stroną, przewiduje
zasady bardziej korzystne;
6)
ulgi 37% przy przejazdach środkami publicznego transportu zbiorowego kolejowego w
pociągach osobowych, pospiesznych i ekspresowych, na podstawie biletów jednorazowych,
na zasadach określonych w ustawie z dnia 20 czerwca 1992 r. o uprawnieniach do ulgowych przejazdów środkami
publicznego transportu zbiorowego ;
7)
bezpłatnego wstępu do muzeów państwowych;
8)
pomocy konsula, w ramach jego kompetencji i z zastosowaniem i poszanowaniem zwyczajów
i prawa międzynarodowego, w sytuacji zagrożenia życia lub bezpieczeństwa.
2.
Posiadacz Karty Polaka lub osoba, której stwierdzono pochodzenie polskie zgodnie z
ustawą o repatriacji, korzysta z pierwszeństwa przy ubieganiu się o pomoc finansową udzielaną osobom fizycznym
ze środków budżetu państwa lub budżetów samorządów terytorialnych przeznaczonych na
wspieranie Polaków za granicą.
3.
Posiadacz Karty Polaka podejmujący kształcenie, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, zachowuje
prawo do ubiegania się o stypendia i inną pomoc przewidzianą dla cudzoziemców w odrębnych
przepisach.
4.
Przepis ust. 1 pkt 5 nie ma zastosowania do osób uprawnionych do świadczeń opieki
zdrowotnej na podstawie przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego.
Art. 7.
1.
Przyznanie Karty Polaka nie oznacza nabycia polskiego obywatelstwa ani stwierdzenia
polskiego pochodzenia w rozumieniu odrębnych przepisów.
2.
Karta Polaka nie jest dokumentem uprawniającym do przekraczania granicy ani do osiedlenia
się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Art. 8.
Koszty świadczeń opieki zdrowotnej, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 5, są finansowane
z budżetu państwa, z części, której dysponentem jest minister właściwy do spraw zdrowia,
na zasadach określonych w ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych
ze środków publicznych.
Rozdział 2a
Świadczenie pieniężne dla posiadaczy Karty Polaka osiedlających się w Rzeczypospolitej Polskiej
Art. 8a.
1.
Osobie, która złoży wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt stały z powołaniem się
na okoliczność, o której mowa w art. 195 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach , na jej wniosek, może być przyznane świadczenie pieniężne przeznaczone na częściowe
pokrycie kosztów zagospodarowania i bieżącego utrzymania w Rzeczypospolitej Polskiej,
zwane dalej „świadczeniem pieniężnym”. Świadczenie pieniężne przyznaje się na okres
do 9 miesięcy.
2.
Wniosek o przyznanie świadczenia pieniężnego składa się do wojewody, do którego został
złożony wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt stały, o którym mowa w ust. 1.
3.
Pierwszy wniosek o przyznanie świadczenia pieniężnego składa się w terminie do 3 miesięcy
od daty złożenia wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt stały, o którym mowa w ust.
1. Pierwszy wniosek o przyznanie świadczenia pieniężnego złożony po upływie tego terminu
pozostawia się bez rozpoznania.
4.
Kolejny wniosek o świadczenie pieniężne złożony przez osobę, której przyznano świadczenie
pieniężne w łącznym wymiarze 9 miesięcy, pozostawia się bez rozpoznania.
Art. 8b.
1.
Świadczenie pieniężne przyznaje w drodze decyzji wojewoda właściwy do przyjęcia wniosku
o przyznanie świadczenia.
2.
Wypłaty świadczenia pieniężnego dokonuje w okresach miesięcznych starosta wskazany
przez wojewodę w decyzji przyznającej świadczenie pieniężne jako właściwy ze względu
na miejsce pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej osoby uprawnionej do świadczenia
pieniężnego.
3.
Zadanie starosty, o którym mowa w ust. 2, jest zadaniem zleconym z zakresu administracji
rządowej.
4.
Organem wyższego stopnia w stosunku do wojewody w rozumieniu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego w sprawach, o których mowa w ust. 1, jest minister właściwy do spraw wewnętrznych.
Art. 8c.
1.
Świadczenie pieniężne ustala się w kwocie stanowiącej:
1)
w okresie pierwszych 3 miesięcy - równowartość 50% minimalnego wynagrodzenia za pracę,
obowiązującego w roku złożenia wniosku o przyznanie świadczenia pieniężnego - na wnioskodawcę
i jego małżonka oraz równowartość 50% tej kwoty na każde małoletnie dziecko pozostające
pod władzą rodzicielską wnioskodawcy lub jego małżonka;
2)
w okresie od 4. do 9. miesiąca - odpowiednio 60% kwot określonych w pkt 1.
2.
Przy ustalaniu wysokości świadczenia pieniężnego uwzględnia się wyłącznie członków
rodziny wnioskodawcy, określonych w ust. 1 pkt 1, którzy przebywają razem z nim na
terenie Rzeczypospolitej Polskiej.
3.
Świadczenia pieniężnego nie wlicza się do dochodu, o którym mowa w art. 8 ust. 3 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej .
4.
Świadczenie pieniężne nie przysługuje osobie, która została objęta tym świadczeniem
jako członek rodziny wnioskodawcy, a następnie złożyła wniosek o udzielenie zezwolenia
na pobyt stały, o którym mowa w art. 8a ust. 1.
Art. 8d.
1.
W przypadku zmiany miejsca pobytu przez wnioskodawcę lub członków rodziny określonych
w art. 8c ust. 1 pkt 1 na inne znajdujące się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,
właściwy do wypłaty świadczenia pozostaje starosta wskazany przez wojewodę w decyzji
o przyznaniu świadczenia pieniężnego.
2.
W przypadku wydania decyzji o odmowie udzielenia zezwolenia na pobyt stały następuje
z mocy prawa zawieszenie wypłaty świadczenia pieniężnego.
3.
W przypadku, gdy decyzja o odmowie udzielenia zezwolenia na pobyt stały stanie się
ostateczna następuje z mocy prawa utrata świadczenia pieniężnego.
Art. 8e.
Minister właściwy do spraw wewnętrznych określi, w drodze rozporządzenia, wzór formularza
wniosku o przyznanie świadczenia pieniężnego oraz sposób przyznawania pomocy, biorąc
pod uwagę sprawność postępowania oraz możliwość kontroli zasadności przyznanych świadczeń
pieniężnych.
Rozdział 3
Rada do Spraw Polaków na Wschodzie
Art. 9.
1.
Tworzy się Radę do Spraw Polaków na Wschodzie.
2.
Rada do Spraw Polaków na Wschodzie, zwana dalej „Radą”, jest organem administracji
publicznej rozpatrującym odwołania od decyzji, o których mowa w art. 12, art. 19 i
art. 20.
3.
Rada jest organem wyższego stopnia w rozumieniu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
4.
Rada jest także organem właściwym w sprawach wznowienia postępowania, uchylenia, zmiany
lub stwierdzenia nieważności wydanych przez siebie decyzji lub postanowień.
5.
Minister właściwy do spraw zagranicznych określi, w drodze rozporządzenia:
1)
wewnętrzną organizację i tryb pracy Rady, w tym tryb podejmowania decyzji,
2)
tryb wyboru, uprawnienia i obowiązki przewodniczącego Rady, wysokość wynagrodzenia
przewodniczącego i członków Rady oraz sposób pokrywania pozostałych wydatków związanych
z pracami Rady
- uwzględniając zakres zadań Rady oraz konieczność ich sprawnego i terminowego wykonywania.
6.
Obsługę administracyjną i kancelaryjną Rady wykonuje urząd obsługujący ministra właściwego
do spraw zagranicznych w szczególności poprzez:
1)
zbieranie i opracowywanie materiałów w sprawach należących do zakresu działania Rady;
2)
prowadzenie rejestru odwołań od decyzji konsulów lub wojewodów w sprawach odmowy przyznania
oraz unieważnienia Karty Polaka;
3)
wykonywanie innych czynności związanych z działalnością Rady, w tym czynności technicznych
i kancelaryjno-biurowych.
7.
Działalność Rady jest finansowana z budżetu państwa, z rozdziału dotyczącego Rady
do Spraw Polaków na Wschodzie, z części - Sprawy zagraniczne.
8.
(uchylony)
Art. 10.
1.
W skład Rady wchodzi 9 członków powoływanych przez Prezesa Rady Ministrów na wniosek
ministra właściwego do spraw zagranicznych na pięcioletnią kadencję spośród osób wyróżniających
się wiedzą i doświadczeniem z zakresu spraw dotyczących Polonii i Polaków za granicą.
Co najmniej połowa członków Rady powinna posiadać wyższe wykształcenie prawnicze.
2.
Członkiem Rady może być osoba posiadająca obywatelstwo polskie i korzystająca z pełni
praw publicznych oraz niekarana za przestępstwo popełnione umyślnie, ścigane z oskarżenia
publicznego.
Art. 11.
1.
Prezes Rady Ministrów na wniosek ministra właściwego do spraw zagranicznych może odwołać
członka Rady przed upływem kadencji.
2.
Prezes Rady Ministrów odwołuje członka Rady w przypadku prawomocnego skazania za przestępstwo
popełnione umyślnie, ścigane z oskarżenia publicznego.
3.
W przypadku odwołania członka Rady lub jego śmierci Prezes Rady Ministrów na wniosek
ministra właściwego do spraw zagranicznych uzupełnia skład Rady powołując, na miejsce
opróżnione, nowego członka Rady na okres do końca kadencji.
Rozdział 4
Przyznawanie i unieważnianie Karty Polaka
Art. 12.
1.
Przyznanie Karty Polaka i przedłużenie jej ważności następuje w drodze decyzji, na
pisemny wniosek, odpowiednio osoby ubiegającej się o jej wydanie albo przedłużenie,
zwanej dalej „wnioskodawcą”, lub jej przedstawiciela ustawowego.
2.
Organem właściwym w sprawie przyznania Karty Polaka lub przedłużenia jej ważności
jest konsul właściwy ze względu na miejsce zamieszkania wnioskodawcy lub w przypadku,
o którym mowa w ust. 4, wskazany wojewoda.
3.
Czynności wykonywane w związku ze złożeniem przez wnioskodawcę wniosku o przyznanie
Karty Polaka lub przedłużenie jej ważności oraz wydaniem decyzji w tych sprawach są
wolne od wszelkich opłat, w tym opłat konsularnych.
4.
Rada Ministrów może, w drodze rozporządzenia, wyznaczyć wojewodę jako organ właściwy
w zakresie przyjmowania wniosków o przyznanie lub przedłużenie ważności Karty Polaka
oraz wydania decyzji w tych sprawach, a także wskazać państwo pochodzenia osób mogących
skorzystać z tej właściwości, biorąc pod uwagę konieczność zapewnienia szybkiego i
sprawnego dostępu osób zainteresowanych otrzymaniem Karty Polaka.
Art. 13.
1.
Wniosek o przyznanie Karty Polaka lub przedłużenie jej ważności zawiera następujące
dane:
1)
imię i nazwisko;
2)
datę i miejsce urodzenia;
3)
płeć;
4)
adres zamieszkania za granicą;
5)
obywatelstwo albo status bezpaństwowca;
6)
narodowość;
7)
obywatelstwo i narodowość rodziców, dziadków lub pradziadków, jeżeli ich dane zostały
wskazane przez osobę ubiegającą się o przyznanie Karty Polaka.
2.
Wnioskodawca ma obowiązek przedstawić dokumenty i inne dowody potwierdzające spełnianie
warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 i 2.
3.
Dokumentami i dowodami, o których mowa w ust. 2, mogą być w szczególności:
1)
polskie dokumenty tożsamości;
2)
akty stanu cywilnego lub ich odpisy, metryki chrztu, świadectwa szkolne lub inne dokumenty
potwierdzające związek z polskością;
3)
dokumenty potwierdzające odbycie służby wojskowej w polskich formacjach wojskowych;
4)
dokumenty potwierdzające fakt deportacji lub uwięzienia, zawierające wpis informujący
o polskim pochodzeniu;
5)
dokumenty o rehabilitacji osoby deportowanej, zawierające wpis informujący o polskim
pochodzeniu;
6)
zagraniczne dowody tożsamości zawierające informacje na temat narodowości polskiej
ich posiadacza;
7)
zaświadczenie organizacji polskiej lub polonijnej działającej na terenie jednego z
państw, o których mowa w art. 2 ust. 2, potwierdzające aktywne zaangażowanie w działalność
na rzecz języka i kultury polskiej lub polskiej mniejszości narodowej;
8)
prawomocna decyzja w sprawie stwierdzenia polskiego pochodzenia, wydana zgodnie z
przepisami ustawy o repatriacji.
4.
Minister właściwy do spraw zagranicznych ogłasza, w drodze obwieszczenia, w Dzienniku
Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski” wykaz organizacji polskich lub
polonijnych uprawnionych do wystawiania zaświadczeń, o których mowa w ust. 3 pkt 7.
5.
W przypadku osób, o których mowa w art. 2 ust. 3, właściwy organ wydaje decyzję o
przyznaniu Karty Polaka na podstawie decyzji, o której mowa w ust. 3 pkt 8.
6.
W odniesieniu do wnioskodawcy szczególnie zasłużonego dla Rzeczypospolitej Polskiej
konsul lub w przypadku, o którym mowa w art. 12 ust. 4 - wojewoda, może wydać decyzję
o przyznaniu Karty Polaka bez konieczności przedstawiania przez wnioskodawcę dokumentów,
o których mowa w ust. 3.
7.
Wnioskodawca ubiegający się o przyznanie Karty Polaka wykazuje posiadanie znajomości
języka polskiego przez przedłożenie poświadczenia, o którym mowa w art. 11a ustawy z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim , świadectwa ukończenia szkoły lub studiów w Rzeczypospolitej Polskiej lub świadectwa
ukończenia szkoły za granicą z wykładowym językiem polskim.
8.
W odniesieniu do wnioskodawców, którzy nie wykazali posiadania znajomości języka polskiego
w trybie przewidzianym w ust. 7, oceny znajomości języka polskiego dokonuje podczas
rozmowy konsul, a w przypadku, o którym mowa w art. 12 ust. 4 - wojewoda.
Art. 14.
Do wniosku o przyznanie Karty Polaka wnioskodawca dołącza kopię ważnego dokumentu
potwierdzającego tożsamość.
Art. 15.
(uchylony)
Art. 16.
1.
Małoletniemu przyznaje się Kartę Polaka na wniosek rodziców, gdy:
1)
oboje rodzice posiadają Kartę Polaka;
2)
jeden z rodziców posiada Kartę Polaka - za zgodą drugiego z rodziców wyrażoną w oświadczeniu
złożonym przed konsulem, a w przypadku, o którym mowa w art. 12 ust. 4 - wojewodą,
chyba że drugiemu z rodziców nie przysługuje władza rodzicielska.
2.
Przyznanie Karty Polaka małoletniemu, który ukończył 16 lat, może nastąpić jedynie
za jego zgodą.
3.
W przypadku śmierci jednego z rodziców, który spełniał warunki, o których mowa w art.
2 ust. 1 pkt 3, w części dotyczącej obywatelstwa polskiego lub polskiej narodowości,
Karta Polaka może być przyznana małoletniemu na wniosek żyjącego rodzica w przypadku
wykazania, że małoletni spełnia warunki określone w art. 2 ust. 1 pkt 3, w części
dotyczącej obywatelstwa polskiego lub polskiej narodowości. W przypadku śmierci obojga
rodziców, z których przynajmniej jeden spełniał warunki, o których mowa w art. 2 ust.
1 pkt 3, w części dotyczącej obywatelstwa polskiego lub polskiej narodowości Karta
Polaka może zostać przyznana małoletniemu na wniosek przedstawiciela ustawowego w
przypadku wykazania, że małoletni spełnia warunki określone w art. 2 ust. 1 pkt 3,
w części dotyczącej obywatelstwa polskiego lub polskiej narodowości.
4.
Jeżeli rodzic małoletniego posiadał Kartę Polaka, ale utraciła ona ważność z powodu
uzyskania pozwolenia na pobyt stały, przepis ust. 1 stosuje się tak, jakby rodzic
posiadał kartę.
Art. 17.
1.
Karta Polaka jest ważna przez okres 10 lat od dnia jej przyznania, z zastrzeżeniem
ust. 2a i 3.
2.
Jeżeli najpóźniej na 3 miesiące przed terminem utraty ważności Karty Polaka jej posiadacz
złoży wniosek o przedłużenie ważności, ważność Karty Polaka jest przedłużana na okres
kolejnych 10 lat.
2a.
Karta Polaka przyznana osobie, która ukończyła 65 lat, jest ważna na czas nieoznaczony.
3.
Karta Polaka przyznana małoletniemu jest ważna przez okres 10 lat od dnia jej przyznania,
jednak nie dłużej niż do dnia, w którym upływa rok od dnia uzyskania przez niego pełnoletności.
4.
Jeżeli po uzyskaniu pełnoletności, najpóźniej na 3 miesiące przed terminem, o którym
mowa w ust. 3, posiadacz złoży wniosek o przedłużenie ważności, ważność Karty Polaka
jest przedłużana na okres 10 lat.
5.
(uchylony)
6.
Jeżeli w okresie ważności Karty Polaka nastąpiła zmiana danych jej posiadacza uwidocznionych
w tej Karcie, na wniosek posiadacza lub jego przedstawiciela ustawowego, na podstawie
przedłożonych dokumentów stanu cywilnego, właściwy konsul, a w przypadku, o którym
mowa w art. 12 ust. 4 - wojewoda, wydaje Kartę Polaka z uwzględnieniem zmienionych
danych.
7.
Karta Polaka wydana na podstawie ust. 6 wydawana jest na okres 10 lat; przepisy ust.
2a i 3 stosuje się odpowiednio.
Art. 18.
1.
Kartę Polaka osobie, której ją przyznano, wydaje konsul a w przypadku, o którym mowa
w art. 12 ust. 4 - wojewoda, albo inna wyznaczona przez niego osoba.
2.
Jeżeli jest to możliwe, wręczenie Karty Polaka następuje w sposób uroczysty.
3.
Korzystanie z uprawnień, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 3-5, wymaga okazywania
Karty Polaka oraz ważnego dokumentu potwierdzającego tożsamość jej posiadacza.
4.
W przypadku zagubienia lub zniszczenia Karty Polaka konsul lub wojewoda, który wydał
Kartę Polaka, na wniosek posiadacza, wydaje duplikat Karty Polaka.
Art. 19.
Konsul lub w przypadku, o którym mowa w art. 12 ust. 4 - wojewoda, wydaje decyzję
o odmowie przyznania Karty Polaka w przypadku, gdy:
1)
wnioskodawca nie spełnia warunków określonych w art. 2, z zastrzeżeniem art. 13 ust.
6;
2)
w postępowaniu o przyznanie Karty Polaka wnioskodawca złożył wniosek lub dołączył
do niego dokumenty zawierające nieprawdziwe dane osobowe lub fałszywe informacje,
jak również gdy oświadczył nieprawdę lub zataił prawdę albo, w celu użycia jako autentycznego,
podrobił lub przerobił dokument albo takiego dokumentu jako autentycznego użył;
3)
wnioskodawca lub jego wstępni repatriowali się lub zostali repatriowani z terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej albo Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, na podstawie umów
repatriacyjnych zawartych w latach 1944-1957 przez Rzeczpospolitą Polską albo przez
Polską Rzeczpospolitą Ludową z Białoruską Socjalistyczną Republiką Radziecką, Ukraińską
Socjalistyczną Republiką Radziecką, Litewską Socjalistyczną Republiką Radziecką i
Związkiem Socjalistycznych Republik Radzieckich, do jednego z państw będących stroną
tych umów;
4)
wnioskodawca nabył obywatelstwo polskie albo uzyskał zezwolenie na pobyt stały na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
5)
przemawiają za tym względy obronności, bezpieczeństwa albo ochrony porządku publicznego
Rzeczypospolitej Polskiej;
6)
wnioskodawca działał lub działa na szkodę Rzeczypospolitej Polskiej, a zwłaszcza jej
niepodległości i suwerenności, lub uczestniczył lub uczestniczy w łamaniu praw człowieka.
Art. 19a.
1.
Przed wydaniem decyzji o przyznaniu Karty Polaka właściwy konsul lub w przypadku,
o którym mowa w art. 12 ust. 4 - wojewoda, może zwrócić się do Szefa Agencji Bezpieczeństwa
Wewnętrznego, a w razie potrzeby także do innych organów administracji publicznej,
z wnioskiem o przekazanie informacji, czy wobec wnioskodawcy zachodzą okoliczności,
o których mowa w art. 19 pkt 5 lub 6.
2.
Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i inne organy administracji publicznej przekazują
informacje, o których mowa w ust. 1, w terminie 14 dni od dnia otrzymania wniosku
o ich przekazanie. Nieprzekazanie informacji w tym terminie uznaje się za równoważne
z brakiem okoliczności, o których mowa w art. 19 pkt 5 i 6.
Art. 20.
1.
Konsul lub w przypadku, o którym mowa w art. 12 ust. 4 - wojewoda, w drodze decyzji,
z urzędu unieważnia Kartę Polaka w przypadku:
1)
gdy po otrzymaniu Karty Polaka jej posiadacz zachowuje się w sposób uwłaczający Rzeczypospolitej
Polskiej lub Polakom;
2)
gdy zachodzi jedna z przesłanek określonych w art. 19 pkt 2, 5 lub 6;
3)
zrzeczenia się Karty Polaka;
4)
gdy na podstawie art. 17 ust. 6 wydał nową Kartę Polaka zawierającą zmienione dane.
1a.
Jeżeli posiadacz Karty Polaka nabył obywatelstwo polskie albo uzyskał zezwolenie na
pobyt stały na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, posiadana przez niego Karta Polaka
traci ważność z mocy prawa z dniem wydania dokumentu potwierdzającego nabycie obywatelstwa
polskiego albo uzyskania zezwolenia na pobyt stały.
2.
W przypadku, o którym mowa w ust. 1, posiadacz Karty Polaka niezwłocznie zwraca Kartę
Polaka konsulowi albo wojewodzie, który ją wydał.
3.
W przypadku, o którym mowa w ust. 1a, posiadacz Karty Polaka zwraca Kartę Polaka wojewodzie
właściwemu ze względu na miejsce pobytu, nie później niż w terminie 14 dni od dnia,
w którym:
1)
doręczono mu dokument potwierdzający nabycie obywatelstwa polskiego albo
2)
decyzja o uzyskaniu zezwolenia na pobyt stały stała się ostateczna.
Art. 21.
1.
Organem odwoławczym od decyzji, o których mowa w art. 12, art. 19 i art. 20, jest
Rada.
2.
Odwołanie wnosi się za pośrednictwem konsula, a w przypadku, o którym mowa w art.
12 ust. 4 - wojewody, w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji.
Art. 22.
Minister właściwy do spraw zagranicznych określi, w drodze rozporządzenia:
1)
wzór wniosku o przyznanie Karty Polaka lub przedłużenie jej ważności,
2)
wzór Karty Polaka
- uwzględniając dane, które muszą być zawarte we wniosku oraz dane i informacje, jakie
powinny być zawarte w Karcie Polaka, a także biorąc pod uwagę, że zapisu imienia i
nazwiska w Karcie Polaka dokonuje się zgodnie z dokumentem tożsamości wnioskodawcy,
chyba że we wniosku wnioskodawca oświadczy, że chce aby te dane były zapisane również
w języku polskim.
Rozdział 5
Rejestry i ewidencje
Art. 23.
1.
Konsul i wojewoda prowadzą, każdy w zakresie swojej właściwości, rejestr złożonych
wniosków o przyznanie Karty Polaka lub przedłużenie jej ważności, decyzji wydanych
w tych sprawach, przyznanych i unieważnionych Kart Polaka oraz Kart Polaka, które
utraciły ważność z mocy prawa.
2.
Rejestr, o którym mowa w ust. 1, zawiera informację o wydanych decyzjach oraz następujące
dane osób, którym przyznano albo odmówiono przyznania Karty Polaka, których Kartę
Polaka unieważniono albo w przypadku których Karta Polaka utraciła ważność z mocy
prawa:
1)
imię i nazwisko;
2)
datę i miejsce urodzenia;
3)
płeć;
4)
adres zamieszkania za granicą;
5)
obywatelstwo albo status bezpaństwowca;
6)
narodowość;
7)
obywatelstwo i narodowość rodziców, dziadków lub pradziadków, jeżeli ich dane zostały
wskazane przez osobę ubiegającą się o przyznanie Karty Polaka.
2a.
Wojewoda oraz minister właściwy do spraw wewnętrznych prowadzą w systemie teleinformatycznym,
każdy w zakresie swojej właściwości, rejestr złożonych wniosków o przyznanie świadczenia
pieniężnego oraz decyzji i postanowień wydanych w tych sprawach.
2b.
Rejestr, o którym mowa w ust. 2a, zawiera informację o wydanych decyzjach, postanowieniach,
okresach, na jaki przyznano świadczenie, miesięcznej wysokości świadczenia pieniężnego
oraz następujące dane osób, które złożyły wniosek o przyznanie świadczenia pieniężnego,
i członków ich rodzin objętych wnioskiem:
1)
imię (imiona) i nazwisko;
2)
nazwisko rodowe;
3)
nazwisko poprzednie;
4)
płeć;
5)
data urodzenia;
6)
miejsce i kraj urodzenia;
7)
obywatelstwo;
8)
miejsce zamieszkania za granicą;
9)
miejsce zamierzonego osiedlenia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
2c.
Dane przechowywane w rejestrze, o którym mowa w ust. 2a, udostępnia się organom administracji
publicznej, sądom, prokuraturom, Policji, Straży Granicznej, Służbie Kontrwywiadu
Wojskowego, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu oraz organom Krajowej
Administracji Skarbowej, w zakresie niezbędnym do realizacji ich ustawowych zadań.
2d.
Do sposobu i trybu udostępniania danych zawartych w rejestrze, o którym mowa w ust.
2a, stosuje się odpowiednio przepisy art. 452-456 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach oraz przepisy wydane na podstawie art. 457 i art. 458 tej ustawy.
3.
Minister właściwy do spraw zagranicznych prowadzi centralny rejestr przyznanych oraz
unieważnionych Kart Polaka oraz Kart Polaka, które utraciły ważność z mocy prawa.
Centralny rejestr zawiera dane, o których mowa w ust. 2.
4.
Konsul i wojewoda, o którym mowa w art. 12 ust. 4, przekazują ministrowi właściwemu
do spraw zagranicznych dane, o których mowa w ust. 2.
Art. 24.
1.
Dane z rejestru, o którym mowa w art. 23 ust. 1, są udostępniane za pośrednictwem
urządzeń teleinformatycznych, bez konieczności składania pisemnych wniosków, ministrowi
właściwemu do spraw wewnętrznych, Szefowi Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Szefowi
Agencji Wywiadu, konsulom oraz organom Policji i Straży Granicznej, w zakresie niezbędnym
do wykonywania zadań ustawowych tych organów.
1a.
Dane z rejestru, o którym mowa w art. 23 ust. 1, są udostępniane za pośrednictwem
urządzeń teleinformatycznych, bez konieczności składania pisemnych wniosków, także
ministrowi właściwemu do spraw gospodarki w zakresie niezbędnym do prowadzenia Centralnej
Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej.
2.
Minister właściwy do spraw zagranicznych, w porozumieniu z ministrem właściwym do
spraw administracji publicznej, określi, w drodze rozporządzenia, sposób prowadzenia
rejestrów, o których mowa w art. 23 ust. 1, i centralnego rejestru, o którym mowa
w art. 23 ust. 3, sposób przetwarzania danych w nich zawartych, a także sposób przekazywania
przez konsula i wojewodę, o którym mowa w art. 12 ust. 4, danych do centralnego rejestru,
biorąc pod uwagę konieczność zapewnienia bezpieczeństwa przekazywania danych.
3.
Ustala się dziesięcioletni okres przechowywania danych w rejestrach.
Rozdział 5a
Finansowanie wypłaty świadczeń pieniężnych z budżetu państwa
Art. 24a.
1.
Wypłata świadczeń pieniężnych finansowana jest z rezerwy celowej budżetu państwa.
2.
Dysponentem rezerwy celowej, o której mowa w ust. 1, jest minister właściwy do spraw
wewnętrznych.
Art. 24b.
1.
Świadczenia pieniężne są wypłacane w danym roku budżetowym do wysokości kwoty rezerwy
celowej, o której mowa w art. 24a ust. 1.
2.
Starosta składa do wojewody wniosek o udzielenie dotacji na wypłatę świadczeń pieniężnych.
Art. 24c.
1.
Minister właściwy do spraw wewnętrznych monitoruje wykorzystanie limitu środków zaplanowanych
w ustawie budżetowej na wypłatę świadczeń pieniężnych.
2.
W przypadku gdy łączna kwota wynikająca z wniosków o przyznanie świadczenia pieniężnego
z terminem wypłaty w danym roku osiągnie równowartość 75% kwoty zaplanowanej w ustawie
budżetowej na wypłatę świadczeń pieniężnych, minister właściwy do spraw wewnętrznych
ogłasza w Biuletynie Informacji Publicznej informację o wstrzymaniu rozpatrywania
wniosków o przyznanie świadczenia pieniężnego z terminem wypłaty przypadającym na
dany rok, do czasu zabezpieczenia w ustawie budżetowej środków na ich wypłatę, a wojewodowie
wstrzymują rozpatrywanie takich wniosków, począwszy od dnia następującego po dniu
ogłoszenia informacji przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych.
3.
Starostowie są obowiązani do przekazywania wojewodom informacji o poziomie wykorzystania
dotacji na wypłatę świadczeń pieniężnych, w terminie określonym w przepisach wydanych
na podstawie art. 24d.
4.
Wojewodowie są obowiązani do przekazywania ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych
informacji o koniecznej do zabezpieczenia wypłaty świadczeń pieniężnych kwocie wynikającej
z wniosków o przyznanie świadczenia pieniężnego oraz o poziomie wykorzystania dotacji
przez starostów, w terminie określonym w przepisach wydanych na podstawie art. 24d.
5.
Minister właściwy do spraw wewnętrznych ogłasza w Biuletynie Informacji Publicznej
informację o poziomie wykorzystania kwoty zaplanowanej w ustawie budżetowej na wypłatę
świadczeń pieniężnych według stanu na koniec każdego miesiąca.
Art. 24d.
Minister właściwy do spraw wewnętrznych określi, w drodze rozporządzenia:
1)
szczegółowy tryb podziału rezerwy celowej na wypłatę świadczeń pieniężnych oraz przekazywania
środków na pokrycie wydatków związanych z udzielaniem tych świadczeń,
2)
termin składania wniosków o dotacje, o których mowa w art. 24b ust. 2,
3)
wzór wniosku o udzielenie dotacji, o którym mowa w art. 24b ust. 2,
4)
termin przekazywania informacji, o których mowa w art. 24c ust. 3 i 4
- uwzględniając konieczność efektywnego wykorzystania środków rezerwy celowej oraz
rozliczania przez jednostki samorządu terytorialnego otrzymanych w formie dotacji
środków budżetowych.
Rozdział 6
Zmiany w przepisach obowiązujących i przepisy końcowe
Art. 25-29.
(pominięte)
Art. 30.
(uchylony)
Art. 31.
(pominięty)
Art. 32.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia6)Ustawa została ogłoszona w dniu 28 września 2007 r..
1)
W brzmieniu ustalonym przez art. 2 ustawy z dnia 24 listopada 2017 r. o zmianie ustawy
o repatriacji, ustawy o Karcie Polaka oraz ustawy o cudzoziemcach (Dz. U. poz. 2282),
która weszła w życie z dniem 23 grudnia 2017 r.
2)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2017 r.
poz. 1292, 1321, 1428, 1543, 2371 i 2494 oraz z 2018 r. poz. 107, 138, 650, 730 i
858.
3)
W brzmieniu ustalonym przez art. 126 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Przepisy wprowadzające
ustawę - Prawo przedsiębiorców oraz inne ustawy dotyczące działalności gospodarczej
(Dz. U. poz. 650), która weszła w życie z dniem 30 kwietnia 2018 r.
4)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2017 r.
poz. 2201 oraz z 2018 r. poz. 138, 398, 650, 730, 912 i 1000.
5)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2017 r.
poz. 2110, 2217, 2361 i 2434 oraz z 2018 r. poz. 107, 138, 650, 697, 730, 771, 858,
912 i 932.
6)
Ustawa została ogłoszona w dniu 28 września 2007 r.