Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiejz dnia 10 maja 2018 r.w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o zakazie propagowania komunizmu lub
innego ustroju totalitarnego przez nazwy jednostek organizacyjnych, jednostek pomocniczych
gminy, budowli, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej oraz pomniki
Spis treści
- Treść obwieszczenia
- Załącznik - Tekst jednolity ustawy z dnia 1 kwietnia 2016 r. o zakazie propagowania komunizmu
lub innego ustroju totalitarnego przez nazwy jednostek organizacyjnych, jednostek
pomocniczych gminy, budowli, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej oraz pomniki
- Rozdział 1 - Zakaz propagowania komunizmu lub innego ustroju totalitarnego przez nazwy jednostek organizacyjnych, jednostek pomocniczych gminy, budowli, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej
- Rozdział 2 - Zakaz propagowania komunizmu lub innego ustroju totalitarnego przez pomniki
- Rozdział 3 - Przepisy dostosowujące i przepis końcowy
Treść obwieszczenia
1.
Na podstawie art. 16 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych
i niektórych innych aktów prawnych ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst ustawy z dnia 1 kwietnia 2016 r. o zakazie propagowania komunizmu lub innego ustroju
totalitarnego przez nazwy budowli, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej , z uwzględnieniem zmian wprowadzonych:
1)
ustawą z dnia 22 czerwca 2017 r. o zmianie ustawy o zakazie propagowania komunizmu
lub innego ustroju totalitarnego przez nazwy budowli, obiektów i urządzeń użyteczności
publicznej ,
2)
ustawą z dnia 14 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o zakazie propagowania komunizmu
lub innego ustroju totalitarnego przez nazwy jednostek organizacyjnych, jednostek
pomocniczych gminy, budowli, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej oraz pomniki
oraz ustawy o zmianie ustawy o zakazie propagowania komunizmu lub innego ustroju totalitarnego
przez nazwy budowli, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej
oraz zmian wynikających z przepisów ogłoszonych przed dniem 9 maja 2018 r.
2.
Podany w załączniku do niniejszego obwieszczenia tekst jednolity ustawy nie obejmuje:
1)
art. 2-4 ustawy z dnia 22 czerwca 2017 r. o zmianie ustawy o zakazie propagowania
komunizmu lub innego ustroju totalitarnego przez nazwy budowli, obiektów i urządzeń
użyteczności publicznej , które stanowią:
„
Art. 2.
Obowiązujące w dniu wejścia w życie ustawy nazwy jednostek organizacyjnych oraz jednostek
pomocniczych gminy upamiętniające osoby, organizacje, wydarzenia lub daty symbolizujące
komunizm lub inny ustrój totalitarny lub propagujące taki ustrój w inny sposób, właściwy
organ jednostki samorządu terytorialnego, związku jednostek samorządu terytorialnego
albo związku metropolitalnego zmienia w terminie 12 miesięcy od dnia jej wejścia w
życie. Przepisy art. 1 ust. 2 i 3 oraz art. 6 ust. 2-4 ustawy zmienianej w art. 1
stosuje się odpowiednio.
Art. 3.
1.
Właściciel albo użytkownik wieczysty nieruchomości, na której w dniu wejścia w życie
ustawy znajduje się pomnik upamiętniający osoby, organizacje, wydarzenia lub daty
symbolizujące komunizm lub inny ustrój totalitarny lub propagujący taki ustrój w inny
sposób, usuwa ten pomnik w terminie do dnia 31 marca 2018 r. Przepisy art. 1 ust.
2 oraz art. 5a ust. 2 i 3 ustawy zmienianej w art. 1 stosuje się.
2.
W przypadku wykonania obowiązku, o którym mowa w ust. 1, koszty usunięcia pomnika
zwraca Skarb Państwa ze środków budżetu państwa, których dysponentem jest wojewoda,
jeżeli właściciel albo użytkownik wieczysty nieruchomości, na której znajdował się
pomnik, nie uczestniczył w procedurze wzniesienia tego pomnika.
3.
W przypadku niewykonania obowiązku, o którym mowa w ust. 1, stosuje się przepisy art.
5b ustawy zmienianej w art. 1.
Art. 4.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia.
”
;
2)
art. 3-5 ustawy z dnia 14 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o zakazie propagowania
komunizmu lub innego ustroju totalitarnego przez nazwy jednostek organizacyjnych,
jednostek pomocniczych gminy, budowli, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej
oraz pomniki oraz ustawy o zmianie ustawy o zakazie propagowania komunizmu lub innego
ustroju totalitarnego przez nazwy budowli, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej , które stanowią:
„
Art. 3.
Zarządzenia zastępcze, o których mowa w art. 3 ust. 1 i art. 6 ust. 2 ustawy zmienianej
w art. 1, ogłoszone w wojewódzkim dzienniku urzędowym, nieprawomocne w dniu wejścia
w życie ustawy, podlegają wykonaniu począwszy od dnia następującego po dniu wejścia
w życie ustawy.
Art. 4.
Do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się
przepisy ustawy w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.
Art. 5.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 7 dni od dnia ogłoszenia.
”
.
Załącznik - Tekst jednolity ustawy z dnia 1 kwietnia 2016 r. o zakazie propagowania komunizmu lub innego ustroju totalitarnego przez nazwy jednostek organizacyjnych, jednostek pomocniczych gminy, budowli, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej oraz pomniki1)Tytuł ustawy ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 22 czerwca 2017 r. o zmianie ustawy o zakazie propagowania komunizmu lub innego ustroju totalitarnego przez nazwy budowli, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej (Dz. U. poz. 1389), która weszła w życie z dniem 21 października 2017 r.
Rozdział 1
Zakaz propagowania komunizmu lub innego ustroju totalitarnego przez nazwy jednostek organizacyjnych, jednostek pomocniczych gminy, budowli, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej
Art. 1.
13)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 3 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1..
Nazwy jednostek organizacyjnych, jednostek pomocniczych gminy, budowli, obiektów i
urządzeń użyteczności publicznej, w tym dróg, ulic, mostów i placów, nadawane przez
jednostki samorządu terytorialnego nie mogą upamiętniać osób, organizacji, wydarzeń
lub dat symbolizujących komunizm lub inny ustrój totalitarny, ani w inny sposób takiego
ustroju propagować.
2.
Za propagujące komunizm uważa się także nazwy odwołujące się do osób, organizacji,
wydarzeń lub dat symbolizujących represyjny, autorytarny i niesuwerenny system władzy
w Polsce w latach 1944-1989.
34)Dodany przez art. 1 pkt 3 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..
Za jednostki organizacyjne uważa się w szczególności szkoły i ich zespoły, przedszkola,
szpitale, placówki opiekuńczo-wychowawcze, instytucje kultury oraz instytucje społeczne.
Art. 2.
15)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 4 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1..
Stwierdzenie przez wojewodę nieważności uchwały nadającej nazwę jednostce organizacyjnej,
jednostce pomocniczej gminy, budowli, obiektowi lub urządzeniu użyteczności publicznej,
w zakresie w jakim nadaje nazwę niezgodną z art. 1, wymaga opinii Instytutu Pamięci
Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu potwierdzającej
tę niezgodność.
37)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 4 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 1..
Opinia, o której mowa w ust. 1, jest przedstawiana w terminie miesiąca, a w sprawie
szczególnie skomplikowanej - nie później niż w terminie 2 miesięcy, od dnia doręczenia
żądania wojewody. Oczekiwanie na opinię wstrzymuje bieg terminu na stwierdzenie nieważności
aktu.
Art. 3.
1.
Jeżeli w terminie 3 miesięcy od dnia uprawomocnienia się rozstrzygnięcia nadzorczego,
o którym mowa w art. 2 ust. 1, nie zostanie nadana nowa nazwa, a jej nadanie jest
konieczne do oznaczania adresów, wojewoda wydaje zarządzenie zastępcze, w którym nadaje
nazwę zgodną z art. 1.
3.
Do czasu nadania nowej nazwy stosuje się nazwę dotychczasową.
4.
Przepisy art. 98, art. 100 i art. 102a ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym , art. 85, art. 86 i art. 90a ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym oraz art. 86, art. 87 i art. 88a ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa stosuje się odpowiednio.
59)Dodany przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o zakazie propagowania komunizmu lub innego ustroju totalitarnego przez nazwy jednostek organizacyjnych, jednostek pomocniczych gminy, budowli, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej oraz pomniki oraz ustawy o zmianie ustawy o zakazie propagowania komunizmu lub innego ustroju totalitarnego przez nazwy budowli, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej (Dz. U. poz. 2495), która weszła w życie z dniem 7 stycznia 2018 r..
Zarządzenie zastępcze, o którym mowa w ust. 1, podlega wykonaniu począwszy od dnia
wejścia w życie.
Art. 410)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 6 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..
Przepisy art. 1-3 stosuje się odpowiednio do nazw jednostek organizacyjnych, budowli,
obiektów i urządzeń użyteczności publicznej nadawanych przez związki jednostek samorządu
terytorialnego i związki metropolitalne.
Art. 5.
1.
Pisma oraz postępowania sądowe i administracyjne w sprawach dotyczących ujawnienia
w księgach wieczystych oraz uwzględnienia w rejestrach, ewidencjach i dokumentach
urzędowych zmiany nazwy dokonanej na podstawie ustawy są wolne od opłat.
2.
Zmiana nazwy dokonana na podstawie ustawy nie ma wpływu na ważność dokumentów zawierających
nazwę dotychczasową.
Rozdział 2
Zakaz propagowania komunizmu lub innego ustroju totalitarnego przez pomniki11)Rozdział dodany przez art. 1 pkt 7 ustawy, o której mowa w odnośniku 1.
Art. 5a.
1.
Pomniki nie mogą upamiętniać osób, organizacji, wydarzeń lub dat symbolizujących komunizm
lub inny ustrój totalitarny, ani w inny sposób takiego ustroju propagować. Przepis
art. 1 ust. 2 stosuje się.
2.
Przez pomniki rozumie się również kopce, obeliski, kolumny, rzeźby, posągi, popiersia,
kamienie pamiątkowe, płyty i tablice pamiątkowe, napisy i znaki.
3.
Przepisu ust. 1 nie stosuje się do pomników:
1)
niewystawionych na widok publiczny;
2)
znajdujących się na terenie cmentarzy albo innych miejsc spoczynku;
3)
wystawionych na widok publiczny w ramach działalności artystycznej, edukacyjnej, kolekcjonerskiej,
naukowej lub o podobnym charakterze, w celu innym niż propagowanie ustroju totalitarnego;
4)
wpisanych - samodzielnie albo jako część większej całości - do rejestru zabytków.
Art. 5b.
1.
Wojewoda, w drodze decyzji, nakazuje właścicielowi albo użytkownikowi wieczystemu
nieruchomości, na której znajduje się pomnik, który nie spełnia warunków określonych
w art. 5a ust. 1, usunięcie tego pomnika.
2.
Wydanie decyzji o usunięciu pomnika wymaga opinii Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji
Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu potwierdzającej, że pomnik nie spełnia
warunków określonych w art. 5a ust. 1. Przepis art. 2 ust. 3 zdanie pierwsze stosuje
się odpowiednio.
3.
Organem wyższego stopnia w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego w stosunku do wojewody w sprawach o usunięcie pomnika jest minister właściwy do spraw
kultury i ochrony dziedzictwa narodowego.
4.
Koszty usunięcia pomnika ponosi właściciel albo użytkownik wieczysty nieruchomości,
na której znajduje się pomnik.
Art. 5c.
Do stwierdzenia przez wojewodę nieważności uchwały o wzniesieniu pomnika, który nie
spełnia warunków określonych w art. 5a ust. 1, przepisy art. 2 stosuje się odpowiednio.
Rozdział 3
Przepisy dostosowujące i przepis końcowy
Art. 6.
1.
Obowiązujące w dniu wejścia w życie ustawy nazwy budowli, obiektów i urządzeń użyteczności
publicznej, w tym dróg, ulic, mostów i placów, upamiętniające osoby, organizacje,
wydarzenia lub daty symbolizujące komunizm lub inny ustrój totalitarny lub propagujące
taki ustrój w inny sposób, właściwy organ jednostki samorządu terytorialnego albo
związku, o którym mowa w art. 4, zmienia w terminie 12 miesięcy od dnia jej wejścia
w życie.
2.
W przypadku niewykonania obowiązku, o którym mowa w ust. 1, wojewoda wydaje zarządzenie
zastępcze, w którym nadaje nazwę zgodną z art. 1, w terminie 3 miesięcy od dnia, w
którym upłynął termin, o którym mowa w ust. 1.
313)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 9 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..
Wydanie zarządzenia zastępczego, o którym mowa w ust. 2, wymaga opinii Instytutu Pamięci
Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu potwierdzającej
niezgodność nazwy obowiązującej w dniu wejścia w życie ustawy z art. 1. Przepis art.
2 ust. 3 stosuje się odpowiednio.
413)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 9 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..
Przepisy art. 3 ust. 4 oraz art. 5 stosuje się odpowiednio.
514)Dodany przez art. 1 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 9..
Zarządzenie zastępcze, o którym mowa w ust. 2, podlega wykonaniu począwszy od dnia
wejścia w życie.
Art. 6a15)Dodany przez art. 1 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 9..
1.
W przypadku niewykonania przez jednostkę samorządu terytorialnego albo związek wskazany
w art. 4 zarządzenia zastępczego, o którym mowa w art. 3 ust. 1 oraz art. 6 ust. 2,
w terminie 30 dni od dnia jego wejścia w życie, wojewoda zapewnia jego wykonanie na
koszt tej jednostki albo związku.
2.
W przypadku wykonania przez wojewodę czynności, o których mowa w ust. 1, zwrot kosztów
przez jednostkę samorządu terytorialnego albo związek, o którym mowa w art. 4, następuje
na podstawie właściwych w danym przypadku dokumentów finansowo-księgowych, w terminie
30 dni od dnia ich przekazania przez wojewodę.
Art. 6b15)Dodany przez art. 1 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 9..
W przypadku nadania nazwy w trybie zarządzenia zastępczego, o którym mowa w art. 3
ust. 1 oraz art. 6 ust. 2, jej zmiana przez jednostkę samorządu terytorialnego albo
związek, o którym mowa w art. 4, wymaga uprzedniej zgody Instytutu Pamięci Narodowej
- Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu oraz właściwego miejscowo
wojewody.
Art. 6c15)Dodany przez art. 1 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 9..
Skarga do sądu administracyjnego na zarządzenie zastępcze, o którym mowa w art. 3
ust. 1 oraz art. 6 ust. 2, przysługuje jednostce samorządu terytorialnego albo związkowi,
o którym mowa w art. 4, jedynie w przypadku, gdy brak możliwości wykonania obowiązku,
o którym mowa w art. 3 ust. 1 oraz art. 6 ust. 1, wynikał z przyczyn niezależnych
od tej jednostki albo związku.
Art. 7.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia16)Ustawa została ogłoszona w dniu 1 czerwca 2016 r..
1)
Tytuł ustawy ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 22 czerwca 2017 r.
o zmianie ustawy o zakazie propagowania komunizmu lub innego ustroju totalitarnego
przez nazwy budowli, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej (Dz. U. poz. 1389),
która weszła w życie z dniem 21 października 2017 r.
2)
Nazwa rozdziału dodana przez art. 1 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 1.
3)
Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 3 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku
1.
4)
Dodany przez art. 1 pkt 3 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1.
5)
Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 4 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku
1.
6)
Przez art. 1 pkt 4 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1.
7)
W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 4 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku
1.
8)
Przez art. 1 pkt 5 ustawy, o której mowa w odnośniku 1.
9)
Dodany przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o zakazie
propagowania komunizmu lub innego ustroju totalitarnego przez nazwy jednostek organizacyjnych,
jednostek pomocniczych gminy, budowli, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej
oraz pomniki oraz ustawy o zmianie ustawy o zakazie propagowania komunizmu lub innego
ustroju totalitarnego przez nazwy budowli, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej
(Dz. U. poz. 2495), która weszła w życie z dniem 7 stycznia 2018 r.
10)
Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 6 ustawy, o której mowa w odnośniku 1.
11)
Rozdział dodany przez art. 1 pkt 7 ustawy, o której mowa w odnośniku 1.
12)
Nazwa rozdziału dodana przez art. 1 pkt 8 ustawy, o której mowa w odnośniku 1.
13)
W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 9 ustawy, o której mowa w odnośniku 1.
14)
Dodany przez art. 1 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 9.
15)
Dodany przez art. 1 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 9.
16)
Ustawa została ogłoszona w dniu 1 czerwca 2016 r.