Rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Budownictwaz dnia 7 kwietnia 2017 r.w sprawie udostępniania infrastruktury kolejowej 1)Minister Infrastruktury i Budownictwa kieruje działem administracji rządowej - transport,
na podstawie § 1 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada
2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Infrastruktury i Budownictwa
(Dz. U. poz. 1907 i 2094).
Spis treści
- Treść rozporządzenia
- Rozdział 1 - Przepisy ogólne
- Rozdział 2 - Przydzielanie zdolności przepustowej
- Rozdział 3 - Przydzielanie zdolności przepustowej w ramach rocznego rozkładu jazdy pociągów
- Rozdział 4 - Przydzielanie zdolności przepustowej w ramach indywidualnego rozkładu jazdy pociągu
- Rozdział 5 - Przydzielanie zdolności przepustowej w ramach uproszczonego rozkładu jazdy pociągu
- Rozdział 6 - Zmiany rozkładu jazdy pociągów
- Rozdział 7 - Analiza i plan powiększenia zdolności przepustowej
- Rozdział 8 - Warunki korzystania z infrastruktury kolejowej
- Rozdział 9 - Opóźnienia pociągów
- Rozdział 10 - Opłaty
- Rozdział 11 - Zakres umowy ramowej
- Rozdział 12 - Regulamin sieci
- Rozdział 13 - Przepis przejściowy i przepis końcowy
Treść rozporządzenia
Na podstawie art. 35 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym zarządza się, co następuje:
Rozdział 1
Przepisy ogólne
§ 1.
Rozporządzenie określa:
1)
tryb składania i rozpatrywania wniosków o przydzielenie zdolności przepustowej, o
których mowa w art. 29d ust. 1 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym, zwanej dalej „ustawą”, w szczególności informacje jakie powinny znaleźć się we wnioskach
o przydzielenie zdolności przepustowej oraz warunki uznania, że odcinek linii kolejowej
posiada niewystarczającą zdolność przepustową;
2)
tryb wprowadzania zmian do rozkładu jazdy pociągów;
3)
zakres analizy zdolności przepustowej, o której mowa w art. 30 ust. 6 ustawy;
4)
zakres planu powiększenia zdolności przepustowej, o którym mowa w art. 30 ust. 7 ustawy;
5)
warunki korzystania przez przewoźników kolejowych, zwanych dalej „przewoźnikami”,
z infrastruktury kolejowej;
6)
sposób kwalifikacji opóźnień pociągów;
7)
maksymalną wielkość opóźnienia pociągu, o którym mowa w art. 30f ust. 4 pkt 1 ustawy,
z uwzględnieniem podziału na pociągi pasażerskie i pozostałe;
8)
minimalny procentowy udział liczby pociągów przewoźnika kolejowego, które nie zostaną
opóźnione z jego winy, o którym mowa w art. 30f ust. 4 pkt 2 ustawy, z uwzględnieniem
podziału na pociągi pasażerskie i pozostałe;
9)
sposób ustalania opłat, o których mowa w art. 33 ust. 2-4, 8 i 11 ustawy, oraz minimalne
stawki opłat, o których mowa w art. 33 ust. 2 i 3 ustawy;
10)
sposób podwyższania opłaty podstawowej;
11)
sposób udzielania ulg w opłacie podstawowej;
12)
zakres przedmiotowy zagadnień, które w szczególności wymagają uregulowania umową ramową,
o której mowa w art. 31 ustawy, zwaną dalej „umową ramową”;
13)
sposób opracowania regulaminu sieci i zakres informacji w nim zawieranych.
§ 2.
Użyte w rozporządzeniu określenia oznaczają:
1)
cykliczny rozkład jazdy - rozkład jazdy grupy pociągów na całości lub części trasy,
w ramach którego:
a)
co najmniej 4 pociągi w trakcie doby z większości stacji odjeżdżają o godzinach ze
stałą końcówką minutową,
b)
odstęp pomiędzy danym pociągiem a poprzednim lub następnym pociągiem kursującym w
cyklu jest nie większy niż 4 godziny,
c)
parametry pociągów umożliwiają opracowanie rozkładu jazdy pociągów o zbliżonym czasie
przejazdu;
2)
modyfikacja przydzielonej zdolności przepustowej - zmianę przydzielonej zdolności
przepustowej, w wyniku której aplikant zakłada przynajmniej częściowe jej wykorzystanie,
inna niż zmiana terminu kursowania;
3)
pociągokilometr - miernik pracy eksploatacyjnej odpowiadający przejazdowi jednego
pociągu na odległość jednego kilometra;
4)
trasa jednosieciowa - trasę pociągu niewykraczającą poza jedną sieć kolejową;
5)
trasa wielosieciowa - trasę pociągu przebiegającą przez więcej niż jedną sieć kolejową,
niewykraczającą poza granice Rzeczypospolitej Polskiej;
6)
trasa międzynarodowa - trasę pociągu przebiegającą przez więcej niż jedną sieć kolejową
i wykraczającą poza granice Rzeczypospolitej Polskiej.
Rozdział 2
Przydzielanie zdolności przepustowej
§ 3.
1.
Wniosek o przydzielenie zdolności przepustowej może dotyczyć:
1)
przydzielenia nowej zdolności przepustowej albo
2)
modyfikacji przydzielonej zdolności przepustowej.
2.
Aplikant we wniosku o przydzielenie zdolności przepustowej wskazuje powiązane wnioski
o przydzielenie zdolności przepustowej, których zrealizowanie jest niezbędne do przydzielenia
zdolności przepustowej, o którą wnioskuje.
3.
Zarządca nie przydziela zdolności przepustowej dla żadnego z wniosków powiązanych,
jeżeli na podstawie co najmniej jednego z nich nie przydzielił zdolności przepustowej.
§ 4.
1.
We wniosku, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 1, aplikant wskazuje, że wniosek dotyczy
przydzielenia trasy pociągu, zdolności przepustowej w celu wykonania manewrów lub
zdolności przepustowej w celu postoju składu pojazdów kolejowych.
2.
Jeżeli wniosek dotyczy przydzielenia trasy pociągu, zawiera co najmniej:
1)
informację, czy wniosek dotyczy trasy jednosieciowej, trasy wielosieciowej czy trasy
międzynarodowej;
2)
relację i trasę przejazdu pociągu;
3)
rodzaj wykonywanych przewozów;
4)
dane, które zarządca przyjmuje do określenia parametrów trasy pociągu:
a)
typ pojazdu trakcyjnego albo dane techniczne wraz z charakterystyką trakcyjną pojazdu
trakcyjnego,
b)
maksymalną prędkość pociągu,
c)
masę pociągu,
d)
długość pociągu;
5)
w przypadku wniosków dotyczących cyklicznego rozkładu jazdy:
a)
odcinek, na którym pociąg ma kursować w ramach cyklicznego rozkładu jazdy,
b)
wskazanie wniosków o przydzielenie zdolności przepustowej dla pociągów, z którymi
cykliczny rozkład jazdy ma zostać utworzony;
6)
informację o wnioskach powiązanych, o których mowa w § 3 ust. 2.
3.
Jeżeli wniosek dotyczy przydzielenia zdolności przepustowej w celu wykonania manewrów,
zawiera co najmniej:
1)
cel wykonania manewrów;
2)
miejsce wykonania manewrów;
3)
rodzaj manewrujących pojazdów.
4.
Jeżeli wniosek dotyczy przydzielenia zdolności przepustowej w celu postoju składu
pojazdów kolejowych, zawiera co najmniej:
1)
miejsce postoju składu pojazdów kolejowych;
2)
maksymalną długość składu pojazdów kolejowych;
3)
czas postoju składu pojazdów kolejowych.
5.
Aplikant nie może złożyć wniosku o przydzielenie zdolności przepustowej dotyczącego
różnych rodzajów zdolności przepustowej, jeżeli nie są one związane z następującymi
po sobie czynnościami wykonywanymi ze składem pojazdów kolejowych.
6.
Aplikant we wniosku może wskazać inne wnioski dotyczące przydzielenia zdolności przepustowej
bezpośrednio poprzedzającej wnioskowaną dla tego samego składu pojazdów kolejowych.
7.
Aplikant składa wnioski, o których mowa w ust. 2-4, w postaci elektronicznej.
8.
W przypadkach określonych przez zarządcę w regulaminie sieci wnioski, o których mowa
w ust. 3 i 4, mogą być składane telefonicznie lub przy użyciu urządzeń radiołączności.
§ 5.
1.
We wniosku, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 2, aplikant wskazuje wniosek, który ma
zostać zmodyfikowany, oraz zakres wnioskowanej modyfikacji.
2.
Akceptacja przez aplikanta zdolności przepustowej przydzielonej na podstawie wniosku,
o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 2, jest równoznaczna z rezygnacją aplikanta z przydzielonej
wcześniej zdolności przepustowej w zakresie objętym wnioskiem.
3.
Zarządca określa w regulaminie sieci przypadki, w których zmiana masy pociągu lub
pojazdu trakcyjnego w stosunku do informacji ujętych we wniosku o przydzielenie trasy
pociągu nie wymaga składania wniosku o modyfikację przydzielonej trasy pociągu.
4.
Zarządca umożliwia przewoźnikowi do momentu uruchomienia pociągu zgłoszenie zmiany
zaplanowanej masy pociągu lub pojazdu trakcyjnego, które nie wymaga składania wniosku
o modyfikację przydzielonej trasy pociągu.
§ 6.
1.
Zarządca przyjmuje do rozpatrzenia wyłącznie wnioski, które:
1)
zostały złożone przez aplikantów, którzy zawarli z zarządcą umowę o przydzielenie
zdolności przepustowej;
2)
przekazano w terminie określonym w regulaminie sieci;
3)
zawierają wymagane informacje, o których mowa odpowiednio w § 4 ust. 1-4 i § 5 ust.
1.
2.
Wnioski niespełniające wymogów, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, niezwłocznie zwraca
się aplikantowi wraz ze wskazaniem przyczyny zwrotu.
3.
W przypadku wniosków niespełniających wymogów, o których mowa w ust. 1 pkt 3, zarządca
wzywa aplikanta do uzupełnienia wniosku w terminie określonym w regulaminie sieci,
nie krótszym niż 5 dni roboczych.
Rozdział 3
Przydzielanie zdolności przepustowej w ramach rocznego rozkładu jazdy pociągów
§ 7.
1.
Zarządca w celu przydzielenia zdolności przepustowej w ramach rocznego rozkładu jazdy
pociągów określa zapotrzebowanie na zdolność przepustową niezbędną dla:
1)
utrzymania infrastruktury kolejowej;
2)
wstępnie ustalonych międzynarodowych tras pociągów w korytarzu towarowym w rozumieniu
art. 2 ust. 2 lit. a rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 913/2010
z dnia 22 września 2010 r. w sprawie europejskiej sieci kolejowej ukierunkowanej na
konkurencyjny transport towarowy .
2.
Termin składania wniosków o przydzielenie zdolności przepustowej wyznacza się dla
tras:
1)
międzynarodowych - nie wcześniej niż 12 miesięcy przed rozpoczęciem okresu obowiązywania
rocznego rozkładu jazdy pociągów;
2)
wielosieciowych - nie wcześniej niż 12 miesięcy przed rozpoczęciem okresu obowiązywania
rocznego rozkładu jazdy pociągów, przy czym termin ten nie może być wcześniejszy niż
ustalony dla tras międzynarodowych;
3)
jednosieciowych - nie wcześniej niż 12 i nie później niż 5 miesięcy przed rozpoczęciem
okresu obowiązywania rocznego rozkładu jazdy pociągów, przy czym termin ten nie może
być wcześniejszy niż ustalony dla tras wielosieciowych.
3.
Na podstawie wniosków o przydzielenie zdolności przepustowej dla tras międzynarodowych,
zarządca uzgadnia, nie później niż 11 miesięcy przed rozpoczęciem okresu obowiązywania
rocznego rozkładu jazdy pociągów, z zainteresowanymi zarządcami:
1)
trasy, które mają zostać uwzględnione w rocznym rozkładzie jazdy pociągów,
2)
godzinę przejazdu pociągu międzynarodowego na styku sieci kolejowych
- z uwzględnieniem przewidywanego ruchu pociągów, które mają pierwszeństwo w stosunku
do wnioskowanych tras międzynarodowych. Korekty w stosunku do uzgodnień są dokonywane
tylko w razie konieczności.
4.
Na podstawie wniosków o przydzielenie zdolności przepustowej dla tras wielosieciowych
zarządca uzgadnia, nie później niż w terminie, o którym mowa w ust. 2 pkt 3, z zainteresowanymi
zarządcami:
1)
trasy, które mają zostać uwzględnione w rocznym rozkładzie jazdy pociągów,
2)
godzinę przejazdu pociągu na styku sieci kolejowych
- z uwzględnieniem przewidywanego ruchu pociągów, które mają pierwszeństwo w stosunku
do wnioskowanych tras wielosieciowych.
5.
Wniosek o przydzielenie trasy pociągu na podstawie umowy ramowej aplikant składa w
terminie wyznaczonym przez zarządcę dla składania wniosków o przydzielenie tras wielosieciowych.
6.
Na podstawie wniosków, o których mowa w ust. 2 pkt 1 i 2 oraz ust. 5, zarządca opracowuje,
nie później niż w terminie, o którym mowa w ust. 2 pkt 3, wstępne trasy pociągów wraz
z określeniem zdolności przepustowej zarezerwowanej na możliwe ich przesunięcia wynikające
z dalszych prac nad rocznym rozkładem jazdy pociągów.
7.
Na podstawie złożonych wniosków o przydzielenie zdolności przepustowej zarządca opracowuje
projekt rocznego rozkładu jazdy pociągów, uwzględniając w następującej kolejności:
1)
ograniczenia wynikające z:
a)
potrzeby zapewnienia zdolności przepustowej, o której mowa w ust. 1 pkt 1,
b)
możliwości przesunięcia wstępnych tras pociągów, o których mowa w ust. 6;
2)
pierwszeństwo ruchu uprzywilejowanego na odcinkach linii kolejowych, o których mowa
w art. 29b ustawy;
3)
jak najlepsze wykorzystanie zdolności przepustowej;
4)
pierwszeństwo w przydzielaniu tras pociągów:
a)
uwzględnionych w ogłoszonych planach transportowych,
b)
dla pociągów realizujących przewóz osób,
c)
zamówionych przez aplikantów, którzy spełnili wymagania w zakresie ustalonego przez
zarządcę progu wykorzystania tras pociągów w ostatnim zakończonym okresie obowiązywania
rocznego rozkładu jazdy pociągów,
d)
dla których aplikant wskazał we wniosku, że mają kursować w ramach cyklicznego rozkładu
jazdy,
e)
dla których przewidziano większą liczbę dni kursowania;
5)
w miarę możliwości, ograniczenia dotyczące aplikantów, w tym skutki ekonomiczne dla
ich działalności gospodarczej.
8.
W przypadku kolizji tras pociągów zarządca zapewnia możliwie najlepszą realizację
zgłoszonych potrzeb w drodze konsultacji z aplikantami, które obejmują:
1)
przekazanie aplikantom informacji, w postaci papierowej lub elektronicznej, o wystąpieniu
kolizji tras pociągów, niezwłocznie po jej ujawnieniu, wraz z:
a)
niezbędną informacją dotyczącą wnioskowanych tras kolizyjnych, bez ujawniania tożsamości
pozostałych aplikantów, chyba że zainteresowani aplikanci wyrażą zgodę na takie ujawnienie,
b)
propozycją zarządcy rozwiązania sytuacji kolizyjnej, z uwzględnieniem pierwszeństwa
w przydzielaniu tras pociągów powodujących kolizję, w tym propozycji tras alternatywnych
lub wariantowych, o ile są możliwe,
c)
informacją na temat kryteriów uwzględnianych w ramach procesu przydzielania tras pociągów
oraz wskazaniem wniosków o przydzielenie tras pociągów równorzędnych pod względem
pierwszeństwa w przydzielaniu zdolności przepustowej;
2)
akceptację ze strony aplikanta propozycji bądź zgłoszenie uwag i przedstawienie przez
aplikanta możliwych ustępstw w zakresie złożonych wniosków, przy czym brak odpowiedzi
aplikanta w terminie 5 dni roboczych od dnia otrzymania informacji od zarządcy jest
równoznaczny z akceptacją przedstawionej propozycji.
9.
Zarządca przekazuje aplikantom do uzgodnienia dotyczącą ich część projektu rocznego
rozkładu jazdy pociągów nie później niż dwa miesiące po upływie terminu, o którym
mowa w ust. 2 pkt 3.
10.
W terminie miesiąca od dnia otrzymania projektu, o którym mowa w ust. 9, aplikant
akceptuje projekt albo zgłasza uwagi lub proponuje zmiany do dotyczącej go części
projektu w zakresie, w jakim nie spełnia ona wymagań ujętych w złożonych przez niego
wnioskach.
11.
Zarządca, jeżeli nie może uwzględnić uwag lub zrealizować zmian, o których mowa w
ust. 10:
1)
wskazuje przepełniony odcinek infrastruktury, na którym kolizja tras pociągów uniemożliwiła
realizację wniosku zgodnie z określonymi w nim wymaganiami, oraz okres przepełnienia,
z wyłączeniem przypadku, gdy trasa pociągu zakłada odstępstwo od wymagań określonych
we wniosku w zakresie pory kursowania lub czasów postojów handlowych łącznie:
a)
do 15 minut - w przypadku pociągów realizujących przewozy wojewódzkie,
b)
do 30 minut - w przypadku pociągów pasażerskich realizujących przewozy inne niż wojewódzkie,
c)
do 180 minut - w przypadku pociągów towarowych;
2)
powiadamia aplikanta o zakresie uwag i zmian, których nie uwzględnił, nie później
niż w terminie 14 dni od upłynięcia terminu, o którym mowa w ust. 10;
3)
w przypadku wskazania przepełnionego odcinka infrastruktury, o którym mowa w pkt 1,
w powiadomieniu, o którym mowa w pkt 2, wskazuje aplikantowi trasy równorzędne pod
względem pierwszeństwa w przydzielaniu zdolności przepustowej, które powodują odstępstwo
od wymagań określonych we wniosku;
4)
w przypadku wskazania tras, o których mowa w pkt 3, przeprowadza z udziałem aplikantów,
którzy wnioskowali o te trasy, aukcję nieprzydzielonej zdolności przepustowej, w wyniku
której:
a)
ustala deklarowaną przez aplikantów dla poszczególnych tras pociągów kwotę podwyższenia
opłaty podstawowej,
b)
wskazuje kolejność rozpatrywania wniosków,
c)
weryfikuje projekt, o którym mowa w ust. 9, w zakresie nieprzydzielonej zdolności
przepustowej z uwzględnieniem nowej kolejności rozpatrywania wniosków, których dotyczyła
aukcja,
d)
ustala kwotę podwyższenia opłaty podstawowej dla tras pociągów, dla których w wyniku
aukcji możliwe jest ograniczenie odstępstw od wymagań określonych we wniosku, w stosunku
do projektu, o którym mowa w ust. 9,
e)
przekazuje aplikantom nową propozycję tras pociągów wnioskowanych na przepełnionym
odcinku infrastruktury, w tym tras alternatywnych lub wariantowych, albo odmawia przydzielenia
zdolności przepustowej.
12.
Aplikant, w przypadku otrzymania nowej propozycji tras pociągów, o której mowa w ust.
11 pkt 4 lit. e, w terminie 5 dni roboczych od jej otrzymania ma możliwość wycofania
wniosków, dla których projekt, o którym mowa w ust. 9, nie spełnia wymagań określonych
we wniosku. Brak wycofania wniosków przez aplikanta jest równoznaczny z akceptacją
propozycji, o której mowa w ust. 11 pkt 4 lit. e.
13.
Jeżeli jest możliwe uwzględnienie uwag i zrealizowanie zmian, o których mowa w ust.
10, zarządca uzgadnia z aplikantem projekt rocznego rozkładu jazdy pociągów, nie później
niż w terminie 14 dni od dnia otrzymania wystąpienia aplikanta w tej sprawie.
14.
Zarządca przed dokonaniem przydziału tras pociągów realizujących przewóz osób dokonuje,
w miarę potrzeb zgłoszonych przez aplikantów, koordynacji połączeń z udziałem zainteresowanych
aplikantów.
15.
Zarządca, na podstawie uzgodnionego projektu rocznego rozkładu jazdy pociągów, przydziela
trasy pociągów, opracowuje roczny rozkład jazdy pociągów i udostępnia go aplikantowi
nie później niż w terminie 3 miesięcy przed okresem jego obowiązywania w sposób określony
w regulaminie sieci.
16.
W trakcie procesu układania rocznego rozkładu jazdy pociągów zarządca przyjmuje wnioski
o przydzielenie zdolności przepustowej, o której mowa w ust. 1 pkt 1, w celu wykonania
prac w zakresie utrzymania infrastruktury kolejowej.
Rozdział 4
Przydzielanie zdolności przepustowej w ramach indywidualnego rozkładu jazdy pociągu
§ 8.
1.
Na podstawie wniosku o przydzielenie trasy pociągu dotyczącego przydzielenia nowej
zdolności przepustowej w okresie obowiązywania rocznego rozkładu jazdy pociągów, złożonego
po upływie terminu na składanie wniosków o przydzielenie zdolności przepustowej w
ramach rocznego rozkładu jazdy pociągów, zwanego dalej „wnioskiem IRJ”, zarządca opracowuje
indywidualny rozkład jazdy pociągu.
2.
Dla wniosku IRJ złożonego do dnia udostępnienia aplikantom rocznego rozkładu jazdy
pociągów, zarządca opracowuje indywidualny rozkład jazdy pociągu nie później niż w
terminie 5 dni roboczych od dnia udostępnienia aplikantom rocznego rozkładu jazdy
pociągów.
3.
Dla wniosku IRJ złożonego po dniu udostępnienia aplikantom rocznego rozkładu jazdy
pociągów i przed upływem terminu określonego w regulaminie sieci, po którym zarządca
nie przydziela zdolności przepustowej na podstawie wniosków IRJ, zarządca niezwłocznie
opracowuje projekt indywidualnego rozkładu jazdy pociągu, nie później jednak niż w
terminie 5 dni roboczych od dnia złożenia wniosku IRJ.
4.
Zarządca może określić w regulaminie sieci przypadki, w których projekt indywidualnego
rozkładu jazdy pociągu zostanie opracowany w terminie późniejszym niż określony w
ust. 2 lub 3.
5.
W przypadku, o którym mowa w ust. 4, zarządca w terminie 5 dni roboczych od dnia złożenia
wniosku IRJ informuje aplikanta o terminie opracowania projektu indywidualnego rozkładu
jazdy pociągu.
6.
Zarządca może nie stosować terminów, o których mowa w ust. 2, 3 i 5, wyłącznie w przypadku
wystąpienia siły wyższej.
7.
Zarządca rozpatruje wnioski IRJ, uwzględniając w następującej kolejności:
1)
obowiązek wykonywania przewozu nałożony przepisami prawa przewozowego;
2)
ograniczenia wynikające z potrzeby zapewnienia zdolności przepustowej, o której mowa
w § 7 ust. 1 pkt 1;
3)
jak najlepsze wykorzystanie zdolności przepustowej;
4)
planowany termin przejazdu;
5)
kolejność złożenia wniosków.
8.
W celu realizacji wniosku IRJ możliwa jest zmiana przydzielonej wcześniej zdolności
przepustowej pod warunkiem uzyskania zgody zainteresowanych aplikantów.
9.
W odniesieniu do wniosku o modyfikację przydzielonej trasy pociągu przepisy ust. 3-8
stosuje się odpowiednio.
§ 9.
1.
Na podstawie powtarzającego się zapotrzebowania na zdolność przepustową dla wniosków
IRJ zarządca może podjąć decyzję, zarówno na etapie tworzenia rocznego rozkładu jazdy
pociągów, jak i w trakcie jego obowiązywania, o przygotowaniu wstępnej trasy pociągu
dla takich wniosków, zwanej dalej „trasą katalogową”.
2.
Trasa katalogowa może być przygotowana, w uzgodnieniu z zainteresowanymi zarządcami,
dla potrzeb realizacji wniosków o przydzielenie tras międzynarodowych.
3.
Do wniosków o przydzielenie zdolności przepustowej dotyczących międzynarodowych tras
katalogowych stosuje się przepisy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 913/2010 z dnia 22 września
2010 r. w sprawie europejskiej sieci kolejowej ukierunkowanej na konkurencyjny transport
towarowy.
4.
Do trybu rozpatrywania wniosków o przydzielenie zdolności przepustowej dotyczących
krajowych tras katalogowych przepisy rozporządzenia, o którym mowa w ust. 3, stosuje
się odpowiednio.
Rozdział 5
Przydzielanie zdolności przepustowej w ramach uproszczonego rozkładu jazdy pociągu
§ 10.
1.
Zarządca, jeżeli dopuszcza opracowanie uproszczonego rozkładu jazdy pociągu, o którym
mowa w art. 30 ust. 10 ustawy, określa w regulaminie sieci termin składania wniosków,
dla których deklaruje jego opracowanie. Zarządca określa termin, o którym mowa w zdaniu
pierwszym, jako liczbę dni, godzin albo minut przed planowanym uruchomieniem pociągu.
2.
Dla wniosku o przydzielenie zdolności przepustowej, dla którego zarządca opracowuje
uproszczony rozkład jazdy pociągu, zarządca przedstawia aplikantowi propozycję godziny
odjazdu pociągu ze stacji początkowej oraz trasę przejazdu.
3.
W terminie określonym przez zarządcę w regulaminie sieci aplikant akceptuje propozycję,
o której mowa w ust. 2, albo odmawia jej akceptacji.
Rozdział 6
Zmiany rozkładu jazdy pociągów
§ 11.
1.
Jeżeli zarządca podejmie decyzję o wprowadzeniu zmian rozkładu jazdy pociągów, wprowadza
je:
1)
o północy w drugą sobotę czerwca;
2)
w dodatkowych terminach, jeżeli uzna to za uzasadnione.
2.
Zarządca może przewidzieć terminy wprowadzania zmian rozkładu jazdy pociągów, o których
mowa w ust. 1 pkt 2, na etapie tworzenia rocznego rozkładu jazdy pociągów lub w okresie
jego obowiązywania.
3.
Zarządca, który podjął decyzję o wprowadzeniu zmiany rozkładu jazdy pociągów, określa:
1)
okres, w którym zmiana będzie obowiązywała;
2)
czy w ramach prac nad zmianą rozkładu jazdy rozpatrywane będą wnioski o przydzielenie
tras pociągów;
3)
harmonogram jej opracowania, w tym okres składania wniosków o przydzielenie tras pociągów.
4.
Zarządca nie może wyłączyć rozpatrywania wniosków o przydzielenie zdolności przepustowej:
1)
w ramach prac nad zmianą rozkładu jazdy pociągów, o której mowa w ust. 1 pkt 1;
2)
wycofanych przez aplikanta na podstawie § 7 ust. 12;
3)
dla których zarządca zaproponował zdolność przepustową, a aplikant z niej zrezygnował
w jednej z poprzednich zmian rozkładu jazdy pociągów na podstawie ust. 10.
5.
Opracowanie projektu zmiany rozkładu jazdy pociągów obejmuje:
1)
przygotowanie propozycji zmian przydzielonych tras pociągów koniecznych w związku
ze zmianą parametrów infrastruktury kolejowej;
2)
rozpatrzenie wniosków o przydzielenie tras pociągów dotyczących modyfikacji przydzielonych
tras pociągów, o ile zarządca rozpatruje takie wnioski w ramach zmiany rozkładu jazdy
pociągów;
3)
przygotowanie propozycji zmian przydzielonych tras pociągów, które są możliwe z uwagi
na zmianę parametrów infrastruktury kolejowej lub zmiany, o których mowa w pkt 1 lub
2;
4)
rozpatrzenie wniosków o przydzielenie tras pociągów dotyczących przydzielenia nowych
tras pociągów, o ile zarządca rozpatruje takie wnioski w ramach zmiany rozkładu jazdy
pociągów.
6.
Zarządca przygotowuje propozycje, o których mowa w ust. 5 pkt 1 i 3, oraz rozpatruje
wnioski, o których mowa w ust. 5 pkt 2, biorąc pod uwagę:
1)
pierwszeństwo tras pociągów przydzielonych w ramach rocznego rozkładu jazdy pociągów;
2)
w odniesieniu do tras pociągów przydzielonych w ramach rocznego rozkładu jazdy pociągów
- przesłanki, o których mowa w § 7 ust. 7;
3)
w odniesieniu do tras pociągów przydzielonych w ramach indywidualnego rozkładu jazdy
pociągów - przesłanki, o których mowa w § 8 ust. 7.
7.
Zarządca rozpatruje wnioski, o których mowa w ust. 5 pkt 4, biorąc pod uwagę przesłanki,
o których mowa w § 8 ust. 7.
8.
Aplikant może zgłosić uwagi lub zaproponować zmiany w stosunku do opracowanego przez
zarządcę projektu zmiany rozkładu jazdy pociągów w zakresie, w jakim nie spełnia on
oczekiwań ujętych w złożonych przez aplikanta wnioskach.
9.
W przypadku gdy zarządca nie może w pełni uwzględnić uwag lub zrealizować zmian, o
których mowa w ust. 8:
1)
przygotowuje projekt rozkładu jazdy pociągów maksymalnie uwzględniający uwagi aplikanta;
2)
powiadamia o tym aplikanta.
10.
Aplikant akceptuje projekt, o którym mowa w ust. 9 pkt 1, lub rezygnuje z proponowanej
zdolności przepustowej w całości albo w części.
11.
Zarządca, na podstawie uzgodnionych części projektu zmiany rozkładu jazdy pociągów,
zarządza zmianę rozkładu jazdy pociągów.
12.
Zarządca udostępnia aplikantowi zmianę rozkładu jazdy pociągów nie później niż 21
dni przed terminem jej obowiązywania.
13.
W przypadku gdy zmiana rozkładu jazdy pociągów może wpłynąć na ruch międzynarodowy,
zarządca informuje o terminie zmiany organy krajowe właściwe w sprawie kontroli granicznej
i kontroli celnej oraz Komisję Europejską. Obowiązek informowania nie dotyczy zmiany
rozkładu jazdy pociągów, o której mowa w ust. 1 pkt 1.
§ 12.
1.
Jeżeli zarządca w ramach zmiany rozkładu jazdy pociągów rozpatruje wnioski o przydzielenie
tras pociągów, wnioski IRJ na okres obowiązywania zmiany rozkładu jazdy pociągów:
1)
złożone przed okresem, o którym mowa w § 11 ust. 3 pkt 3, zarządca rozpatruje w sposób
opisany w § 8;
2)
złożone po okresie, o którym mowa w § 11 ust. 3 pkt 3, zarządca rozpatruje w sposób
opisany w § 8 i § 9, po udostępnieniu aplikantom zmiany rozkładu jazdy pociągów.
2.
Jeżeli zarządca w ramach zmiany rozkładu jazdy pociągów nie rozpatruje wniosków o
przydzielenie tras pociągów, wnioski IRJ na okres obowiązywania zmiany rozkładu jazdy
pociągów złożone:
1)
przed rozpoczęciem prac nad zmianą rozkładu jazdy pociągów rozpatruje w sposób opisany
w § 8;
2)
od dnia rozpoczęcia prac nad zmianą rozkładu jazdy pociągów rozpatruje w sposób opisany
w § 8 i § 9, po udostępnieniu aplikantom zmiany rozkładu jazdy pociągów.
Rozdział 7
Analiza i plan powiększenia zdolności przepustowej
§ 13.
Analiza zdolności przepustowej odcinka linii kolejowej o niewystarczającej zdolności
przepustowej obejmuje:
1)
wpływ rodzaju realizowanych przewozów i sposobu prowadzenia ruchu pociągów na zdolność
przepustową;
2)
określenie przyczyn niewystarczającej zdolności przepustowej odcinka infrastruktury,
w szczególności ustalenie czy przyczyną były zmiany w zakresie ruchu pociągów, parametrów
infrastruktury, czy sposobu prowadzenia ruchu pociągów;
3)
wskazanie działań tymczasowych i docelowych, w tym zgłoszonych przez zainteresowanych
aplikantów, które zapewnią zwiększenie zdolności przepustowej, w szczególności takich,
jak:
a)
zaproponowanie tras objazdu dla pociągów, które nie mają wyznaczonych postojów handlowych
na danym odcinku linii kolejowej,
b)
zaproponowanie zmiany rozłożenia w ciągu doby ruchu pociągów,
c)
skrócenie czasu przejazdu pociągów poprzez poprawę parametrów odcinka infrastruktury,
w tym likwidację ograniczeń prędkości, zwiększenie dopuszczalnej prędkości pociągów
lub ograniczenie liczby postojów,
d)
wprowadzenie zmian w zakresie zasad prowadzenia ruchu pociągów, w tym utworzenie posterunków
odstępowych lub, w przypadku gdy przepełnienie wynikało ze zróżnicowanych prędkości,
ograniczenie dopuszczalnej prędkości pociągów,
e)
zmianę urządzeń sterowania ruchem pociągów,
f)
budowę dodatkowego toru.
§ 14.
Plan powiększenia zdolności przepustowej, o którym mowa w art. 30 ust. 7 ustawy, obejmuje:
1)
opis przyczyn wystąpienia niewystarczającej zdolności przepustowej;
2)
prognozę natężenia ruchu pociągów;
3)
określenie ograniczeń w rozwoju infrastruktury kolejowej;
4)
możliwe warianty powiększenia zdolności przepustowej wraz z przewidywanymi kosztami
i ich wpływem na wysokość stawek jednostkowych za dostęp do infrastruktury kolejowej;
5)
harmonogram wprowadzania proponowanych rozwiązań.
Rozdział 8
Warunki korzystania z infrastruktury kolejowej
§ 15.
1.
Warunkiem korzystania przez przewoźnika z infrastruktury kolejowej jest:
1)
przedłożenie zarządcy:
a)
poświadczonej kopii ważnej licencji, o której mowa w art. 43 ustawy,
b)
poświadczonej kopii ważnego certyfikatu bezpieczeństwa, o którym mowa w art. 17e ust.
1 ustawy, lub poświadczonej kopii ważnego świadectwa bezpieczeństwa, o którym mowa
w art. 17e ust. 3 ustawy,
c)
oświadczenia przewoźnika, że do realizacji przejazdów będzie wykorzystywał tabor spełniający
warunki określone w przepisach wydanych na podstawie art. 20 ustawy;
2)
podpisanie z zarządcą umowy o wykorzystanie zdolności przepustowej, o której mowa
w art. 30c ustawy.
2.
Przewoźnik nie może korzystać z infrastruktury kolejowej na podstawie przydzielonej
trasy pociągu, jeżeli bez wniosku o jej modyfikację zmieni parametry pociągu, z wyjątkiem
zmiany masy pociągu lub pojazdu trakcyjnego, o której mowa w § 5 ust. 3, z uwzględnieniem
ust. 3.
3.
Przewoźnik nie może korzystać z infrastruktury kolejowej na podstawie przydzielonej
trasy pociągu, jeżeli nie będzie gotowy do jego uruchomienia ze stacji początkowej
w określonym w regulaminie sieci terminie po planowanym uruchomieniu pociągu.
4.
W przypadku odcinka linii kolejowej o niewystarczającej zdolności przepustowej przewoźnik
nie może korzystać z infrastruktury kolejowej na podstawie przydzielonej trasy pociągu,
jeżeli w okresie obejmującym 31 kolejnych planowanych przejazdów wykorzystał tę trasę
poniżej progowej wielkości ustalonej w regulaminie sieci.
5.
Przepisu ust. 4 nie stosuje się, jeżeli trasa pociągu nie była wykorzystywana z przyczyn
innych niż ekonomiczne, niezależnych od aplikanta.
6.
W terminie 7 dni przed upływem okresu, o którym mowa w ust. 4, zarządca informuje
aplikanta i przewoźnika o przewidywanym braku możliwości korzystania z trasy pociągu.
W takim przypadku zarządca wyznacza termin, nie krótszy niż 10 dni i nie dłuższy niż
30 dni, na złożenie przez aplikanta oświadczenia wskazującego daty, w których brak
wykorzystania trasy pociągu nastąpił z przyczyn innych niż ekonomiczne, niezależnych
od aplikanta.
7.
Jeżeli aplikant:
1)
nie złoży oświadczenia, o którym mowa w ust. 6, albo
2)
z oświadczenia wynika, że nie został spełniony warunek, o którym mowa w ust. 5
- zarządca, jeżeli został spełniony warunek, o którym mowa w ust. 4, informuje aplikanta
i przewoźnika o terminie, od którego przewoźnik nie może korzystać z infrastruktury
kolejowej na podstawie przydzielonej trasy pociągu do końca okresu obowiązywania rocznego
rozkładu jazdy pociągów.
8.
W przypadku, o którym mowa w ust. 7, aplikant nie może wyznaczyć innego przewoźnika
do wykorzystania trasy pociągu.
Rozdział 9
Opóźnienia pociągów
§ 16.
1.
Zarządca dokonuje wstępnej klasyfikacji przyczyn opóźnień pociągów zgodnie z następującymi
kategoriami:
1)
eksploatacja, planowanie i zarządzanie, za które jest odpowiedzialny zarządca:
a)
rozkład jazdy,
b)
przygotowanie pociągu, jeżeli odpowiada za nie zarządca,
c)
organizacja ruchu,
d)
nieprzestrzeganie zasad kolejności wyprawiania pociągów,
e)
personel,
f)
pozostałe przyczyny;
2)
elementy infrastruktury, za które jest odpowiedzialny zarządca:
a)
urządzenia i systemy sterowania ruchem kolejowym,
b)
urządzenia zabezpieczenia na przejazdach kolejowych,
c)
urządzenia telekomunikacyjne,
d)
urządzenia sieci trakcyjnej,
e)
tory,
f)
budowle,
g)
personel,
h)
pozostałe przyczyny;
3)
inżynieria lądowa, za którą jest odpowiedzialny zarządca:
a)
planowane roboty budowlane,
b)
nieprawidłowości w zakresie robót budowlanych,
c)
ograniczenie prędkości ze względu na zły stan toru,
d)
pozostałe przyczyny;
4)
przyczyny, za które są odpowiedzialni inni zarządcy:
a)
spowodowane przez zdarzenie przypisane zarządcy, od którego przyjmowany jest pociąg,
b)
spowodowane przez zdarzenie przypisane zarządcy, do którego wyprawiany jest pociąg;
5)
przyczyny handlowe, za które jest odpowiedzialny przewoźnik:
a)
wydłużony czas postoju,
b)
żądanie przewoźnika,
c)
czynności ładunkowe,
d)
nieprawidłowości w zakresie załadunku,
e)
przygotowanie pociągu do jazdy,
f)
personel,
g)
pozostałe przyczyny;
6)
tabor, za który jest odpowiedzialny przewoźnik:
a)
plan obiegów i jego zmiany,
b)
przygotowanie pociągu,
c)
problemy mające wpływ na wagony pasażerskie,
d)
problemy mające wpływ na wagony towarowe,
e)
problemy mające wpływ na pojazdy trakcyjne,
f)
personel,
g)
pozostałe przyczyny;
7)
przyczyny, za które są odpowiedzialni inni przewoźnicy:
a)
spowodowane przez zdarzenie przypisane przewoźnikowi, któremu przekazywany jest pociąg,
b)
spowodowane przez zdarzenie przypisane przewoźnikowi, od którego przyjmowany jest
pociąg;
8)
przyczyny zewnętrzne, za które nie są odpowiedzialni ani zarządca, ani przewoźnicy:
a)
strajk,
b)
formalności administracyjne,
c)
czynniki zewnętrzne,
d)
skutki działania czynników pogodowych i przyczyn naturalnych,
e)
opóźnienia spowodowane czynnikami zewnętrznymi w sąsiedniej sieci,
f)
pozostałe przyczyny;
9)
przyczyny wtórne, za które nie są odpowiedzialni ani zarządca, ani przewoźnicy:
a)
niebezpieczne zdarzenia, wypadki i zagrożenia,
b)
zajęcie torów spowodowane opóźnieniem tego samego pociągu,
c)
zajęcie torów spowodowane opóźnieniem innego pociągu,
d)
opóźnienie innego pociągu, którego przybycie jest niezbędne z przyczyn organizacyjnych
do odjazdu danego pociągu,
e)
skomunikowanie,
f)
konieczne jest dalsze rozpoznanie.
2.
W przypadku wątpliwości co do sposobu kwalifikacji opóźnienia pociągu stosuje się
zasady określone przez zarządcę w regulaminie sieci.
3.
Zarządca po dokonaniu wstępnej klasyfikacji przyczyn opóźnień pociągów uzgadnia ją
z przewoźnikami.
4.
Zarządca dokonuje, w uzgodnieniu z przewoźnikami, podziału przyczyn opóźnień pociągów
na następujące grupy:
1)
przyczyny, za które odpowiada zarządca;
2)
przyczyny, za które odpowiadają:
a)
inni zarządcy,
b)
przewoźnicy;
3)
przyczyny, za które nie odpowiadają ani zarządcy ani przewoźnicy.
5.
W ramach grup, o których mowa w ust. 4 pkt 2, wskazuje się konkretnych zarządców i
przewoźników. Jeżeli to możliwe zarządca przypisuje przyczynę opóźnienia pociągu jednemu
podmiotowi, w przeciwnym przypadku ustala procentowy udział odpowiedzialności poszczególnych
podmiotów.
6.
Na podstawie podziału, o którym mowa w ust. 4, zarządca ustala wielkość opóźnień pociągów
przypadającą na poszczególnych zarządców i przewoźników z uwzględnieniem następujących
zasad:
1)
za wielkość opóźnienia pociągu przyjmuje się największe opóźnienie, jakie wystąpiło
na trasie przejazdu pociągu na przyjeździe do punktów postoju zamówionych przez aplikanta;
2)
przyjmuje się, że wielkość opóźnienia pociągu wyniosła zero, jeżeli opóźnienie, o
którym mowa w pkt 1, nie przekroczyło wartości opóźnienia uzgodnionej przez zarządcę
na podstawie art. 30f ust. 4 pkt 1 ustawy;
3)
opóźnienie, o którym mowa w pkt 1, przypisuje się do poszczególnych przyczyn opóźnienia
proporcjonalnie do wielkości opóźnień, które spowodowały na trasie przejazdu pociągu
do punktu postoju, w którym opóźnienie było największe;
4)
na podstawie przypisania, o którym mowa w pkt 3, zarządca ustala wysokość opóźnień
pociągów przypadających na poszczególnych zarządców i przewoźników.
§ 17.
Wielkość opóźnienia pociągu, dla której uznaje się, że pociąg kursuje planowo, o której
mowa w art. 30f ust. 4 pkt 1 ustawy, nie może przekraczać:
1)
5 minut - w odniesieniu do pociągów pasażerskich;
2)
15 minut - w odniesieniu do pozostałych pociągów.
§ 18.
Procentowy udział liczby pociągów przewoźnika kolejowego, które nie zostaną opóźnione
z jego winy, o którym mowa w art. 30f ust. 4 pkt 2 ustawy, nie może być niższy niż:
1)
90% - w odniesieniu do pociągów pasażerskich;
2)
70% - w odniesieniu do pozostałych pociągów.
Rozdział 10
Opłaty
§ 19.
Opłata za obsługę wniosku o przydzielenie zdolności przepustowej, o której mowa w
art. 33 ust. 2 ustawy, jest ustalana jako iloraz kosztów poniesionych przez zarządcę
na obsługę wniosków o przydzielenie zdolności przepustowej i liczby wniosków złożonych
w ostatnim zakończonym roku, w wysokości nie mniejszej niż 100 zł.
§ 20.
Opłata rezerwacyjna za niewykorzystanie przydzielonej zdolności przepustowej, o której
mowa w art. 33 ust. 3 ustawy, jest ustalana w wysokości 100% opłaty podstawowej za
planowany przejazd, nie mniej jednak niż 1000 zł.
§ 21.
1.
Stawkę jednostkową opłaty podstawowej, o której mowa w art. 33 ust. 4 ustawy, ustala
się jako sumę części stawki zależnej od kosztów bezpośrednich, o których mowa w art.
33 ust. 6 ustawy, oraz części stawki związanej z rodzajem wykonywanych przewozów.
2.
Część stawki zależną od kosztów bezpośrednich ustala się jako sumę części stawki zależnej
od masy pociągu i kategorii linii kolejowych oraz części stawki zależnej od trakcji
pociągu.
3.
Część stawki zależną od masy pociągu i kategorii linii kolejowych ustala się jako
iloczyn średniej stawki zależnej od masy pociągu i kategorii linii kolejowych oraz:
1)
współczynnika różnicującego średnią stawkę w zależności od masy pociągu;
2)
współczynnika różnicującego średnią stawkę w zależności od kategorii linii kolejowych.
4.
Średnią stawkę zależną od masy pociągu i kategorii linii kolejowych ustala się jako
iloraz planowanych kosztów bezpośrednich, z wyłączeniem kosztów udostępniania urządzeń
dostarczających energię trakcyjną, oraz planowanej pracy eksploatacyjnej.
5.
Zarządca definiuje kategorie linii kolejowych w zależności od parametrów, które w
istotny sposób wpływają na koszty ich utrzymania i remontów. Zarządca może w szczególności
zdefiniować kategorie linii w zależności od dopuszczalnej prędkości lub dopuszczalnego
nacisku osi. Poszczególnym kategoriom zarządca nadaje oznaczenie cyfrowe tak, aby
ze wzrostem parametrów linii oznaczenie cyfrowe malało. Kategoria linii kolejowej
przypisywana jest do całej linii kolejowej lub jej poszczególnych odcinków.
6.
Kategorię linii kolejowych, ustala się jako średnią kategorię linii kolejowej ważoną
długością odcinków, określoną z dokładnością do części dziesiętnej.
7.
Dla średniej stawki, o której mowa w ust. 4, ustala się średnią wartość:
1)
masy pociągu z dokładnością do 1 tony;
2)
kategorii linii kolejowej.
8.
Wartości średnie, o których mowa w ust. 7, stanowią średnie ważone pracą eksploatacyjną
dla ostatniego zakończonego okresu obowiązywania rocznego rozkładu jazdy pociągów.
9.
Zarządca określa w regulaminie sieci wzór, według którego ustala się wartość współczynnika
różnicującego średnią stawkę w zależności od masy pociągu. Jako alternatywne rozwiązanie
zarządca może ustalić równe przedziały masy pociągu, nie mniejsze niż 10 ton i nie
większe niż 100 ton, dla których ustala współczynniki różnicujące średnią stawkę w
zależności od masy pociągu.
10.
Zarządca określa wzór albo współczynniki, o których mowa w ust. 9, w taki sposób,
aby:
1)
dla średniej masy pociągu wartość współczynnika wynosiła 1;
2)
stawka jednostkowa rosła wraz ze wzrostem masy pociągu;
3)
planowane przychody z opłaty podstawowej i manewrowej, z wyłączeniem przychodów związanych
z rodzajem trakcji oraz rodzajem wykonywanych przewozów, były równe planowanej wysokości
kosztów bezpośrednich, z wyłączeniem kosztów udostępniania urządzeń dostarczających
energię trakcyjną.
11.
Zarządca określa wartości współczynnika różnicującego średnią stawkę w zależności
od kategorii linii kolejowych w taki sposób, aby:
1)
dla średniej kategorii linii kolejowej wartość współczynnika wynosiła 1;
2)
stawka jednostkowa rosła wraz ze zmniejszeniem oznaczenia cyfrowego kategorii linii
kolejowej;
3)
planowane przychody z opłaty podstawowej i manewrowej, z wyłączeniem przychodów związanych
z rodzajem trakcji oraz rodzajem wykonywanych przewozów, były równe planowanej wysokości
kosztów bezpośrednich, z wyłączeniem kosztów udostępniania urządzeń dostarczających
energię trakcyjną.
12.
Część stawki zależna od trakcji pociągu:
1)
jest ustalana jako iloraz planowanych kosztów bezpośrednich w zakresie udostępniania
urządzeń dostarczających energię trakcyjną, oraz planowanej pracy eksploatacyjnej
dla pociągów prowadzonych trakcją elektryczną;
2)
wynosi 0 zł/pociągokilometr dla pociągów prowadzonych trakcją inną niż elektryczna.
13.
Planowaną wysokość kosztów bezpośrednich ustala się na podstawie wysokości odpowiednich
kosztów bezpośrednich w ostatnim zakończonym roku obrotowym, z uwzględnieniem:
1)
współczynnika zmienności pracy eksploatacyjnej, ustalonego jako iloraz liczby dni
w rocznym rozkładzie jazdy pociągów, na który ustala się stawki, i liczby dni w ostatnim
zakończonym roku;
2)
planowanych wskaźników inflacji na dwa kolejne lata po roku, który się zakończył,
albo, w przypadków kosztów wynagrodzeń, planowanych wskaźników dynamiki realnej wynagrodzenia
brutto w gospodarce narodowej.
14.
Jeżeli zarządca nie ponosił albo nie ewidencjonował kosztów bezpośrednich w ostatnim
zakończonym roku obrotowym, planowaną wysokość kosztów bezpośrednich ustala się na
podstawie wartości szacunkowych.
15.
Planowaną wielkość pracy eksploatacyjnej, o której mowa w ust. 4 i ust. 12 pkt 1,
ustala się na podstawie wielkości odpowiedniej pracy eksploatacyjnej w ostatnim zakończonym
rocznym rozkładzie jazdy pociągów z uwzględnieniem współczynnika zmienności pracy
eksploatacyjnej, ustalonego jako iloraz liczby dni w rocznym rozkładzie jazdy pociągów,
na który ustala się stawki, i liczby dni w ostatnim zakończonym rocznym rozkładzie
jazdy pociągów.
16.
Część stawki związana z rodzajem wykonywanych przewozów, o której mowa w ust. 1, przyjmuje
wartość 0 zł/pociągokilometr w odniesieniu do przewozów, których wykonywanie jest
uzależnione od dofinansowania ze środków publicznych.
17.
W odniesieniu do przewozów innych, niż określone w ust. 16, zarządca może określić
w regulaminie sieci wartość składnika stawki wyższą niż 0 zł/pociągokilometr, jeżeli
na podstawie analizy rynku wykazał, że taka wartość składnika nie spowoduje przejęcia
przewozów przez transport samochodowy.
18.
Analizy, o której mowa w ust. 17, zarządca dokonuje nie rzadziej niż raz na trzy lata
z uwzględnieniem co najmniej następującego podziału segmentów rynku:
1)
przewozy pasażerskie/przewozy towarowe;
2)
wojewódzkie przewozy pasażerskie/międzywojewódzkie przewozy pasażerskie;
3)
przewozy towarów niebezpiecznych/pozostałe przewozy towarowe;
4)
przewozy krajowe/przewozy międzynarodowe;
5)
przewozy w ramach transportu kombinowanego/przewozy wykonywane wyłącznie transportem
kolejowym;
6)
przewozy całopociągowe/przewozy ładunków rozproszonych;
7)
przewozy realizowane w ramach rocznego rozkładu jazdy/przewozy realizowane w ramach
indywidualnego rozkładu jazdy.
19.
Zarządca może dokonać analizy, o której mowa w ust. 17, z uwzględnieniem opracowanego
we własnym zakresie, bardziej szczegółowego podziału rynku przewozów.
20.
Zarządca może odstąpić od przeprowadzania analizy, o której mowa w ust. 17, jeżeli
przyjmie, że wartość składnika związanego z rodzajem wykonywanych przewozów, o którym
mowa w ust. 1, wynosi 0 zł/pociągokilometr dla wszystkich rodzajów przewozów.
21.
Planowane zmiany w zasadach ustalania części stawki związanej z rodzajem wykonywanych
przewozów, o której mowa w ust. 1, zarządca podaje do publicznej wiadomości nie później
niż trzy miesiące przed upływem terminu publikacji regulaminu sieci.
22.
Dla przydzielonych tras pociągów, o których mowa w § 11 ust. 5 pkt 1, jeżeli w wyniku
wprowadzenia zmiany rozkładu jazdy pociągów:
1)
czas przejazdu pociągu uległ wydłużeniu, a trasa przejazdu pociągu nie zmieniła się,
zarządca ustala opłatę podstawową jako różnicę pomiędzy opłatą ustaloną na podstawie
ust. 1-17 i połową kwoty, jaką zarządca zapłaciłby przewoźnikowi za opóźnienie pociągu
z jego winy równe wydłużeniu czasu przejazdu;
2)
czas przejazdu pociągu i trasa przejazdu pociągu uległy wydłużeniu, zarządca ustala
opłatę podstawową jako różnicę pomiędzy opłatą ustaloną na podstawie ust. 1-17 po
trasie dotychczasowej i połową kwoty, jaką zarządca zapłaciłby przewoźnikowi za opóźnienie
pociągu z jego winy równe wydłużeniu czasu przejazdu.
23.
Zmniejszeń, o których mowa w ust. 22, nie stosuje się, jeżeli czas przejazdu pociągu
uległ wydłużeniu o mniej niż:
1)
10 minut lub
2)
10% całkowitego czasu przejazdu pociągu.
24.
Opłata podstawowa ustalona na podstawie ust. 22 nie może być mniejsza niż połowa opłaty
podstawowej ustalonej na podstawie ust. 1-17.
25.
Zarządca ustala masę pociągu do kalkulacji stawki, o której mowa w ust. 1, oraz do
ustalenia opłaty podstawowej na podstawie stanu faktycznego albo planowanego.
26.
Zarządca ustala koszty bezpośrednie zgodnie z rozporządzeniem wykonawczym Komisji
(UE) 2015/909 z dnia 12 czerwca 2015 r. w sprawie zasad obliczania kosztów, które
są ponoszone bezpośrednio jako rezultat przejazdu pociągu (Dz. Urz. UE L 148 z 13.06.2015,
str. 17).
§ 22.
1.
Opłata podstawowa obliczona zgodnie z art. 33 ust. 5 ustawy jest zmniejszana:
1)
zgodnie z ustalonymi na podstawie art. 33 ust. 7 ustawy zasadami zmniejszenia opłaty
podstawowej w zależności od realizacji przez przewoźnika planu wykonania;
2)
o wartość ulgi, o której mowa w art. 34 ust. 2 ustawy.
2.
Po dokonaniu zmniejszeń, o których mowa w ust. 1, zarządca podwyższa opłatę podstawową
o kwotę, o której mowa w § 7 ust. 11 pkt 4 lit. d.
§ 23.
1.
W przypadku niewykorzystania przez przewoźnika, z przyczyn leżących po jego stronie,
całej albo części trasy pociągu przydzielonej w ramach rocznego rozkładu jazdy pociągów,
opłata rezerwacyjna za niewykorzystany odcinek przydzielonej trasy pociągu wynosi:
1)
25% opłaty podstawowej za planowany przejazd pociągu:
a)
w przypadku braku złożenia rezygnacji z przydzielonej trasy pociągu,
b)
za okres od dnia złożenia rezygnacji do dnia poprzedzającego wdrożenie zmiany rozkładu
jazdy pociągów, dla której nie upłynął jeszcze termin składania wniosków;
2)
5% opłaty podstawowej za planowany przejazd pociągu w przypadku złożenia rezygnacji
z przydzielonej trasy pociągu, za okres od dnia wdrożenia zmiany rozkładu jazdy pociągów,
dla której nie upłynął jeszcze termin składania wniosków, do końca okresu obowiązywania
rocznego rozkładu jazdy pociągów.
2.
Opłata, o której mowa w ust. 1 pkt 2, wynosi 0% opłaty podstawowej za planowany przejazd
pociągu za okres, w którym rozkład jazdy pociągu został zmieniony na wniosek zarządcy.
3.
W przypadku niewykorzystania przez przewoźnika, z przyczyn leżących po jego stronie,
całej albo części trasy pociągu przydzielonej w trybie innym niż przyjęty dla rocznego
rozkładu jazdy pociągów, opłata rezerwacyjna za niewykorzystany odcinek przydzielonej
trasy pociągu wynosi:
1)
25% opłaty podstawowej za planowany przejazd pociągu przy braku złożenia rezygnacji
z przydzielonej trasy pociągu albo jej złożeniu w terminie krótszym niż 12 godzin
przed planowym uruchomieniem pociągu;
2)
20% opłaty podstawowej za planowany przejazd pociągu w przypadku złożenia rezygnacji
z przydzielonej trasy pociągu w terminie nie krótszym niż 12 godzin i krótszym niż
36 godzin przed planowym uruchomieniem pociągu;
3)
15% opłaty podstawowej za planowany przejazd pociągu w przypadku złożenia rezygnacji
z przydzielonej trasy pociągu w terminie nie krótszym niż 36 godzin i krótszym niż
72 godziny przed planowym uruchomieniem pociągu;
4)
10% opłaty podstawowej za planowany przejazd pociągu w przypadku złożenia rezygnacji
z przydzielonej trasy pociągu w terminie nie krótszym niż 72 godziny i nie dłuższym
niż 30 dni przed planowym uruchomieniem pociągu;
5)
0% opłaty podstawowej za planowany przejazd pociągu w przypadku złożenia rezygnacji
z przydzielonej trasy pociągu w terminie dłuższym niż 30 dni przed planowanym uruchomieniem
pociągu.
4.
Opłaty rezerwacyjne, o których mowa w ust. 1 i 3, wynoszą 0% opłaty podstawowej za
planowany przejazd pociągu w przypadku, gdy niewykorzystanie trasy pociągu jest następstwem
wniosku o przydzielenie trasy pociągu dotyczącego modyfikacji przydzielonej trasy
pociągu złożonego w ramach zmiany rozkładu jazdy pociągów.
5.
W przypadku niewykorzystania części przydzielonej zdolności przepustowej będącego
następstwem zmniejszenia przez przewoźnika planowanej masy pociągu, zgodnie z § 5
ust. 4, opłata rezerwacyjna wynosi 50% zmniejszenia opłaty podstawowej będącego następstwem
zmniejszenia masy pociągu.
§ 24.
1.
Opłatę manewrową, o której mowa w art. 33 ust. 8 ustawy, ustala się tak, jak opłatę
podstawową za przejazd pociągu po linii kolejowej najniższej kategorii. Zarządca może
ustalić w regulaminie sieci średnią masę składu pojazdów kolejowych podlegającego
manewrom lub średnią odległość przejazdu, przyjmowane do obliczenia opłaty.
2.
Jeżeli zarządca nie zarządza linią kolejową, może stosować opłatę manewrową w wysokości
określonej dla linii kolejowej, z którą zarządzana przez niego droga kolejowa jest
połączona.
§ 25.
Opłat nie nalicza się za przejazd pociągu lub pojazdu pomocniczego zarządcy albo przedsiębiorcy
działającego na jego zlecenie, wykonującego przejazd w celu utrzymania infrastruktury
kolejowej, nadzoru, przeprowadzenia badań lub usuwania awarii.
Rozdział 11
Zakres umowy ramowej
§ 26.
W umowie ramowej należy w szczególności określić:
1)
okres, na jaki zawiera się umowę ramową;
2)
zasady i termin składania wniosków o przydzielenie tras pociągów;
3)
parametry zdolności przepustowej przewidzianej do rezerwacji przez zarządcę na rzecz
aplikanta w kolejnych rocznych rozkładach jazdy w okresie obowiązywania umowy ramowej;
4)
warunki, które zapewnią zarządcy wykorzystanie zarezerwowanej zdolności przepustowej;
5)
zasady wprowadzania zmian lub ograniczeń w odniesieniu do zdolności przepustowej objętej
umową umożliwiające lepsze wykorzystanie infrastruktury kolejowej;
6)
skutki niedotrzymania warunków umowy ramowej;
7)
termin uiszczania opłaty za rezerwację zdolności przepustowej, o której mowa w pkt
3.
Rozdział 12
Regulamin sieci
§ 27.
1.
W regulaminie sieci zawiera się następujące informacje:
1)
dane teleadresowe zarządcy, w tym: adres do korespondencji, numer telefonu i faksu
oraz adres poczty elektronicznej;
2)
dotyczące sposobu uzyskania licencji, o której mowa w art. 43 ustawy, oraz certyfikatu
bezpieczeństwa, o którym mowa w art. 18b ustawy, lub wskazanie strony internetowej,
na której takie informacje są dostępne nieodpłatnie w postaci elektronicznej;
3)
wykaz linii kolejowych udostępnianych aplikantom wraz z ich charakterystyką obejmującą:
a)
dopuszczalną prędkość techniczną,
b)
dopuszczalne naciski i klasy odcinków linii kolejowych,
c)
przyporządkowanie poszczególnym odcinkom linii kolejowych odpowiednich kategorii;
4)
wykaz punktów ekspedycyjnych, ich usytuowanie w odniesieniu do linii kolejowych oraz
ich charakterystykę, w szczególności długość czynnych krawędzi peronowych i ładunkowych,
ich wysokość oraz parametry torów dojazdowych;
5)
wykaz punktów stycznych z infrastrukturą kolejową innych zarządców z wyłączeniem infrastruktury
nieczynnej;
6)
adres strony internetowej, na której jest zamieszczony rejestr infrastruktury, o którym
mowa w art. 25g ust. 1 ustawy;
7)
ograniczenia w korzystaniu z infrastruktury kolejowej, w tym związane z realizacją
zadań zarządcy w zakresie, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 4 ustawy, oraz wykaz
linii kolejowych, o których mowa w art. 29b ustawy;
8)
szczególne wymagania techniczne i organizacyjne dotyczące użytkowania infrastruktury
kolejowej udostępnianej przez zarządcę;
9)
szczegółową specyfikację usług świadczonych w ramach udostępniania infrastruktury
kolejowej i warunki ich zapewnienia;
10)
wymagania i warunki dotyczące taboru, personelu i organizacji przejazdów, w tym:
a)
informacje, które przewoźnik jest obowiązany przekazywać zarządcy przed, w czasie
i po zakończeniu przejazdu pociągu,
b)
sposób przewożenia materiałów sypkich zapobiegający ich pyleniu;
11)
przepisy wewnętrzne zarządcy, które będą obowiązywały aplikanta i przewoźnika w trakcie
przygotowania i obowiązywania rozkładu jazdy pociągów;
12)
tryb składania i rozpatrywania wniosków, o których mowa w § 4 ust. 2-4, z uwzględnieniem
traktowania przewozów towarowych, przewozów międzynarodowych i wniosków o przydzielenie
trasy pociągu w ramach indywidualnego rozkładu jazdy pociągu, w tym:
a)
wzory wniosków z zaznaczeniem informacji, których podanie jest obowiązkowe,
b)
informację, czy w odniesieniu do wniosków, o których mowa w art. 30 ust. 10 ustawy,
zarządca opracowuje uproszczony rozkład jazdy pociągu,
c)
procedury, zgodnie z którymi aplikanci mogą składać wnioski, w tym informacje na temat
gwarancji finansowych, o których mowa w art. 29d ust. 3 ustawy, oraz sposób udostępniania
informacji o bazie danych pojazdów trakcyjnych dla których zarządca posiada charakterystykę
trakcyjną,
d)
wymogi obowiązujące aplikantów,
e)
harmonogram opracowania rocznego rozkładu jazdy pociągów oraz zmian rozkładu jazdy
pociągów,
f)
termin, po którym zarządca nie przydziela zdolności przepustowej na podstawie wniosków
IRJ, określony jako liczba dni lub godzin przed planowanym uruchomieniem pociągu,
g)
sposób prowadzenia procesu koordynacji i rozstrzygania sporów,
h)
priorytety stosowane na etapie opracowania rozkładu jazdy, w tym warunki, na jakich
uwzględnia się poprzednie wielkości wykorzystywania zdolności przepustowej przez aplikanta,
i)
zasady i kryteria przydzielania zdolności przepustowej obowiązujące w ramach współpracy
z innymi zarządcami, w tym sposób postępowania w przypadku wystąpienia trudności w
ustaleniu tras wielosieciowych,
j)
zasady ustalania skomunikowań,
k)
sposób postępowania w przypadku przepełnienia odcinka infrastruktury, o którym mowa
w § 7 ust. 11 pkt 1, w tym wielkość wykorzystania trasy pociągu upoważniającą zarządcę
do odmowy przydzielenia aplikantowi trasy pociągu na danym odcinku,
l)
trasy katalogowe,
m)
sposób udostępniania aplikantom informacji o wolnej zdolności przepustowej dla potrzeb
indywidualnego rozkładu jazdy pociągów,
n)
procedurę akceptacji przez aplikanta indywidualnego rozkładu jazdy pociągu,
o)
progową wielkość wykorzystania trasy pociągu, której niedotrzymanie może spowodować
utratę prawa do korzystania z trasy pociągu;
13)
tryb, warunki i terminy dokonywania zmian w rozkładzie jazdy pociągów;
14)
sposób powiadamiania o zmianach dotyczących parametrów technicznych i eksploatacyjnych
linii kolejowych, na których przydzielono trasy pociągów, w tym o ograniczeniach związanych
z robotami, wprowadzanych ograniczeniach prędkości i innych ograniczeniach eksploatacyjnych,
nieprawidłowym działaniu urządzeń sterowania ruchem kolejowym i łączności oraz urządzeń
kontrolnych i diagnostycznych taboru;
15)
procedury układania i podmioty odpowiedzialne za opracowywanie harmonogramów remontów;
16)
specjalne środki podejmowane w przypadku wystąpienia zakłóceń w ruchu pociągów spowodowanych
przez awarię techniczną lub wypadek zapewniające podjęcie wszystkich koniecznych kroków,
aby przywrócić normalną sytuację, w tym plan postępowania w przypadkach wymagających
powiadomienia właściwych organów;
17)
działania sprawdzające przeprowadzane przez uprawnionych pracowników zarządcy;
18)
progową wielkość wykorzystania trasy pociągu przydzielonej na odcinku infrastruktury
kolejowej o niewystarczającej zdolności przepustowej, której przekroczenie przez przewoźnika
upoważnia zarządcę do pozbawienia go prawa do jej wykorzystania;
19)
sposób ustalania i pobierania opłat za korzystanie z infrastruktury kolejowej, w tym:
a)
obowiązujące przepisy w zakresie sposobu ustalania opłat,
b)
projekt cennika, o którym mowa w art. 33 ust. 13 ustawy, wraz z wynikami analizy rynku,
o której mowa w § 21 ust. 17,
c)
sposób ustalania kategorii linii kolejowej,
d)
podział rynku przewozów, który zastosowano przy ustalaniu zakresu stosowania wartości
części stawki związanej z rodzajem wykonywanych przewozów, o której mowa w § 21 ust.
1,
e)
wartość części stawki związanej z rodzajem wykonywanych przewozów, o której mowa w
§ 21 ust. 1, w podziale na rodzaje przewozów,
f)
informację, czy stawki jednostkowe są ustalane w oparciu o stan faktyczny czy planowany,
g)
oświadczenie, że jednakowe zasady pobierania opłat obowiązują wszystkich przewoźników;
20)
wzór umowy ramowej, jeżeli zarządca oferuje ich zawieranie;
21)
procedury rozstrzygania sporów i odwołań w zakresie spraw związanych z udostępnianiem
infrastruktury kolejowej oraz planu wykonania, o którym mowa w art. 30f ust. 4 ustawy;
22)
wykaz obiektów infrastruktury usługowej połączonych z siecią zarządcy, ich usytuowanie
w odniesieniu do linii kolejowych, warunki dostępu oraz świadczenia usług w tych obiektach
lub wskazanie strony internetowej, na której takie informacje są udostępniane nieodpłatnie
w formie elektronicznej;
23)
procedurę uzyskania odstępstwa od wymagań dotyczących znajomości języka polskiego
dla maszynistów z innych państw członkowskich Unii Europejskiej w odniesieniu do linii
kolejowych albo odcinków linii kolejowych obejmujących przejścia graniczne z państwami
Unii Europejskiej sąsiadującymi z Rzecząpospolitą Polską;
24)
zasady wprowadzania komunikacji zastępczej;
25)
tryb, termin i sposób wprowadzania zmian i aktualizacji regulaminu sieci w przypadku
wystąpienia takiej konieczności.
2.
Zarządca opracowuje projekt regulaminu sieci w sposób zapewniający:
1)
równoprawne traktowanie aplikantów na wszystkich etapach współpracy obejmujących udostępnianie
dróg kolejowych, świadczenie usług z tym związanych i pobieranie z tego tytułu opłat;
2)
bezpieczne i sprawne wykonywanie przejazdów pociągów.
3.
Opracowanie regulaminu sieci obejmuje:
1)
opublikowanie projektu regulaminu sieci na stronie internetowej zarządcy;
2)
rozesłanie informacji do aplikantów o możliwości zgłaszania uwag do projektu regulaminu
sieci w terminie wyznaczonym przez zarządcę, nie krótszym niż 14 dni od wysłania wiadomości
w przedmiotowej sprawie;
3)
opublikowanie na stronie internetowej zarządcy zestawienia zgłoszonych uwag wraz z
informacją o sposobie ich rozpatrzenia oraz uzasadnieniem w przypadku ich odrzucenia;
4)
opublikowanie na stronie internetowej zarządcy regulaminu sieci.
Rozdział 13
Przepis przejściowy i przepis końcowy
§ 28.
Zarządcy, do czasu pełnego wdrożenia metody obliczania kosztów, o której mowa w art.
9 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2015/909 z dnia 12 czerwca 2015 r. w sprawie
zasad obliczania kosztów, które są ponoszone bezpośrednio jako rezultat przejazdu
pociągu, w zakresie sposobu ustalania kosztów bezpośrednich, stosują przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 5 czerwca 2014 r. w sprawie
warunków dostępu i korzystania z infrastruktury kolejowej .
§ 29.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia, z wyjątkiem
§ 16 ust. 6 oraz § 21 ust. 22-24, które wchodzą w życie z dniem 9 grudnia 2018 r.4)Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Infrastruktury
i Rozwoju z dnia 5 czerwca 2014 r. w sprawie warunków dostępu i korzystania z infrastruktury
kolejowej (Dz. U. poz. 788 oraz z 2015 r. poz. 1723), które utraciło moc z dniem 30
grudnia 2016 r. w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o
zmianie ustawy o transporcie kolejowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1923).
1)
Minister Infrastruktury i Budownictwa kieruje działem administracji rządowej - transport,
na podstawie § 1 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada
2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Infrastruktury i Budownictwa
(Dz. U. poz. 1907 i 2094).
2)
Niniejsze rozporządzenie w zakresie swojej regulacji wdraża postanowienia dyrektywy
Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/34/UE z dnia 21 listopada 2012 r. w sprawie utworzenia
jednolitego europejskiego obszaru kolejowego (Dz. Urz. UE L 343 z 14.12.2012, str.
32, z późn. zm.).
3)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2016 r.
poz. 1823, 1920, 1923, 1948 i 2138 oraz z 2017 r. poz. 60.
4)
Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Infrastruktury
i Rozwoju z dnia 5 czerwca 2014 r. w sprawie warunków dostępu i korzystania z infrastruktury
kolejowej (Dz. U. poz. 788 oraz z 2015 r. poz. 1723), które utraciło moc z dniem 30
grudnia 2016 r. w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o
zmianie ustawy o transporcie kolejowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1923).