Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowejz dnia 4 stycznia 2017 r.w sprawie stażu adaptacyjnego oraz testu umiejętności w toku postępowania o uznanie
kwalifikacji zawodowych do wykonywania zawodu nauczyciela 1)Minister Edukacji Narodowej kieruje działem administracji rządowej - oświata i wychowanie,
na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada
2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Edukacji Narodowej (Dz.
U. poz. 1903).
Treść rozporządzenia
Na podstawie art. 22 ustawy z dnia 22 grudnia 2015 r. o zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych
nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej zarządza się, co następuje:
§ 1.
Rozporządzenie określa:
1)
warunki, sposób i tryb odbywania stażu adaptacyjnego, sposób i tryb wykonywania nadzoru
nad jego odbywaniem oraz oceny nabytych w jego trakcie umiejętności, sposób ustalania
kosztów odbywania stażu adaptacyjnego oraz tryb pobierania i zwrotu opłaty za jego
odbywanie,
2)
warunki, sposób i tryb przeprowadzania testu umiejętności oraz oceny posiadanych przez
wnioskodawcę umiejętności, sposób ustalania kosztów przeprowadzania testu umiejętności
oraz tryb pobierania i zwrotu opłaty za jego przeprowadzenie
- w toku postępowania w sprawie uznania nabytych w innych niż Rzeczpospolita Polska
państwach członkowskich Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państwach
członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stronach umowy o
Europejskim Obszarze Gospodarczym kwalifikacji do wykonywania zawodu nauczyciela.
§ 2.
Użyte w rozporządzeniu określenia oznaczają:
1)
jednostka - przedszkole, szkołę lub placówkę, o których mowa w art. 2 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty , w których może być odbywany staż adaptacyjny;
2)
jednostka przeprowadzająca test umiejętności - publiczną placówkę doskonalenia nauczycieli
o zasięgu ogólnokrajowym;
3)
organ prowadzący postępowanie - ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania;
4)
umowa - umowę o pracę lub umowę cywilnoprawną zawartą na okres odbywania stażu adaptacyjnego
z wnioskodawcą, o których mowa w art. 5 pkt 13 ustawy z dnia 22 grudnia 2015 r. o zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych
nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej, zwanej dalej „ustawą”.
§ 3.
Organ prowadzący postępowanie doręcza jednostce, w której ma być odbywany staż adaptacyjny,
albo jednostce przeprowadzającej test umiejętności postanowienie, o którym mowa w
art. 20 ust. 1 ustawy, wraz z kopią dokumentacji zawierającej informację o posiadanych
kwalifikacjach, w tym o wykształceniu i doświadczeniu zawodowym wnioskodawcy. Postanowienie
wraz z kopią dokumentacji mogą być doręczone w postaci elektronicznej. Kopia postanowienia
wydanego w formie pisemnej, wraz z kopią dokumentacji, może być doręczona za pomocą
środków komunikacji elektronicznej.
§ 4.
1.
Staż adaptacyjny odbywa się w jednostce wskazanej przez organ prowadzący postępowanie
po zasięgnięciu opinii kuratora oświaty i organu prowadzącego jednostkę.
2.
Wnioskodawca może wskazać jednostkę, która gotowa jest zawrzeć z nim umowę w celu
odbycia stażu adaptacyjnego.
3.
W przypadku, o którym mowa w ust. 2, wnioskodawca przekazuje organowi prowadzącemu
postępowanie zobowiązanie jednostki do zawarcia z wnioskodawcą umowy.
4.
W zobowiązaniu, o którym mowa w ust. 3, jednostka określa:
1)
imię (imiona) i nazwisko wnioskodawcy;
2)
rodzaj umowy w celu odbycia stażu adaptacyjnego;
3)
termin zawarcia umowy i okres trwania umowy;
4)
zakres obowiązków, jakie powierzy wnioskodawcy;
5)
przewidywane koszty odbywania przez wnioskodawcę stażu adaptacyjnego.
5.
Okres, o którym mowa w ust. 4 pkt 3, nie może być krótszy niż czas trwania stażu adaptacyjnego
określony w postanowieniu, o którym mowa w art. 20 ust. 1 ustawy.
6.
Kopia zobowiązania wydanego w formie pisemnej może być przekazana za pomocą środków
komunikacji elektronicznej.
§ 5.
1.
Dyrektor jednostki ustala program stażu adaptacyjnego przygotowującego do nauczania
przedmiotu lub przedmiotów albo prowadzenia zajęć w zakresie, w jakim o uznanie kwalifikacji
występuje wnioskodawca, po przeprowadzeniu analizy kwalifikacji wnioskodawcy, zakresu
wykonywanego zawodu w państwie wnioskodawcy, z uwzględnieniem zakresu wiedzy, jaki
jest niezbędny dla spełnienia wymagań kwalifikacyjnych, określonych dla nauczyciela
danego przedmiotu nauczania lub rodzaju prowadzonych zajęć.
2.
Przy ustalaniu programu stażu adaptacyjnego bierze się pod uwagę:
1)
dotychczasowe doświadczenie zawodowe wnioskodawcy i wymagania stawiane nauczycielom
w zakresie, w jakim prowadzone jest postępowanie;
2)
przygotowanie metodyczne do nauczania przedmiotu lub prowadzenia zajęć;
3)
potrzeby poznania organizacji, zadań i zasad funkcjonowania danej jednostki, w zakresie,
w jakim prowadzone jest postępowanie;
4)
potrzeby uczestniczenia przez wnioskodawcę w działalności statutowej i w pracach organizacyjnych
danej jednostki.
3.
Program stażu adaptacyjnego uwzględnia:
1)
uczestnictwo w charakterze obserwatora w odpowiednich zajęciach prowadzonych w jednostce,
w której staż adaptacyjny jest odbywany, przez opiekuna stażu adaptacyjnego lub innych
nauczycieli, w wymiarze co najmniej 3 godzin zajęć dydaktycznych, wychowawczych lub
opiekuńczych w miesiącu;
2)
prowadzenie zajęć w obecności opiekuna stażu adaptacyjnego lub dyrektora jednostki,
w której staż adaptacyjny jest odbywany, w wymiarze co najmniej 3 godzin zajęć dydaktycznych,
wychowawczych lub opiekuńczych w miesiącu, i omawianie tych zajęć z nauczycielem,
w którego obecności się odbywały;
3)
opracowywanie scenariuszy zajęć i samodzielne prowadzenie zajęć;
4)
uczestnictwo w innej działalności określonej w statucie jednostki i w pracach organizacyjnych
jednostki.
§ 6.
1.
Staż adaptacyjny jest odbywany zgodnie z programem stażu adaptacyjnego, o którym mowa
w § 5 ust. 1, pod nadzorem opiekuna stażu adaptacyjnego, którym może być nauczyciel
posiadający kwalifikacje do nauczania danego przedmiotu lub prowadzenia danego rodzaju
zajęć w zakresie, w jakim o uznanie kwalifikacji występuje wnioskodawca, oraz posiadający
stopień awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego.
2.
W przypadku gdy w jednostce nie jest zatrudniony nauczyciel dyplomowany posiadający
kwalifikacje do nauczania przedmiotu lub prowadzenia zajęć w zakresie, w jakim o uznanie
kwalifikacji występuje wnioskodawca, opiekunem stażu adaptacyjnego może zostać nauczyciel
mianowany posiadający kwalifikacje w zakresie, w jakim o uznanie kwalifikacji występuje
wnioskodawca.
3.
Opiekuna stażu adaptacyjnego wyznacza na okres całego stażu adaptacyjnego dyrektor
jednostki.
4.
Zmiana opiekuna stażu adaptacyjnego może nastąpić z powodu:
1)
braku możliwości dalszego wykonywania nadzoru;
2)
umotywowanego wniosku wnioskodawcy złożonego nie później niż na 3 miesiące przed zakończeniem
stażu adaptacyjnego;
3)
umotywowanej prośby opiekuna stażu adaptacyjnego złożonej nie później niż na 3 miesiące
przed zakończeniem stażu adaptacyjnego.
§ 7.
Staż adaptacyjny rozpoczyna się w terminie uzgodnionym przez wnioskodawcę z jednostką.
§ 8.
1.
Prawidłowy przebieg stażu adaptacyjnego zapewnia dyrektor jednostki.
2.
Opiekun stażu adaptacyjnego raz w miesiącu informuje dyrektora jednostki o realizacji
przez wnioskodawcę zadań wynikających z programu stażu adaptacyjnego.
3.
W każdym czasie organ prowadzący postępowanie może kontrolować prawidłowość przebiegu
stażu adaptacyjnego.
§ 9.
W przypadku przerwy w odbywaniu stażu adaptacyjnego spowodowanej chorobą lub inną
usprawiedliwioną nieobecnością w jednostce, na wniosek zainteresowanego, organ prowadzący
postępowanie może przedłużyć staż adaptacyjny na czas określony, nieprzekraczający,
łącznie z odbytym już stażem adaptacyjnym, 3 lat.
§ 10.
1.
Oceny nabytych w trakcie stażu adaptacyjnego umiejętności dokonuje organ prowadzący
postępowanie na podstawie opinii sporządzonej wspólnie przez dyrektora jednostki oraz
opiekuna stażu adaptacyjnego w terminie 14 dni od dnia zakończenia tego stażu.
2.
W opinii, o której mowa w ust. 1, dyrektor jednostki oraz opiekun stażu adaptacyjnego
uwzględniają stan przygotowania wnioskodawcy do wykonywania zawodu oraz poprawność
merytoryczną i metodyczną prowadzonych zajęć, a także:
1)
uczestnictwo w innej działalności określonej w statucie jednostki i w pracach organizacyjnych
jednostki;
2)
przestrzeganie porządku pracy ustalonego w jednostce.
3.
Sporządzając opinię, o której mowa w ust. 1, dyrektor jednostki może zasięgnąć także
opinii rady pedagogicznej, rady szkoły lub placówki, rady rodziców lub samorządu uczniowskiego.
4.
Opinia, o której mowa w ust. 1, zawiera wnioski dyrektora jednostki i opiekuna stażu
adaptacyjnego dotyczące przygotowania wnioskodawcy do samodzielnego wykonywania zawodu
wraz z uzasadnieniem.
5.
Opinia, o której mowa w ust. 1, jest potwierdzana podpisami dyrektora jednostki i
opiekuna stażu adaptacyjnego.
§ 11.
Opinię, o której mowa w § 10 ust. 1, dyrektor jednostki przekazuje wnioskodawcy oraz
organowi prowadzącemu postępowanie w terminie 3 dni od dnia jej podpisania przez dyrektora
jednostki i opiekuna stażu adaptacyjnego.
§ 12.
1.
Jeżeli ocena umiejętności nabytych w trakcie stażu adaptacyjnego jest negatywna, wnioskodawca,
w terminie 14 dni od dnia otrzymania oceny, może wystąpić do organu prowadzącego postępowanie
z wnioskiem o ponowne odbycie stażu adaptacyjnego.
2.
Do ponownego odbycia stażu adaptacyjnego przepisy § 4-11 i § 23 stosuje się odpowiednio.
§ 13.
1.
Organ prowadzący postępowanie wyznacza termin przeprowadzenia testu umiejętności.
2.
Wnioskodawca może wystąpić z wnioskiem o wyznaczenie terminu testu umiejętności przypadającego
później niż w terminie wyznaczonym przez organ prowadzący postępowanie, z tym że nie
później niż w terminie, o którym mowa w art. 20 ust. 5 ustawy.
§ 14.
1.
Test umiejętności jest przeprowadzany przez jednostkę przeprowadzającą test umiejętności.
2.
Test umiejętności opracowuje jednostka przeprowadzająca ten test indywidualnie dla
każdego wnioskodawcy w oparciu o zakres testu umiejętności wskazany w postanowieniu,
o którym mowa w art. 20 ust. 1 ustawy.
§ 15.
1.
Test umiejętności przeprowadza się w formie pisemnej.
2.
Ze względu na stan zdrowia wnioskodawcy test umiejętności można przeprowadzić w formie
odpowiedniej do jego stanu zdrowia, co odnotowuje się na arkuszu tego testu.
§ 16.
Arkusze testu umiejętności są przygotowywane i przechowywane w warunkach uniemożliwiających
ich nieuprawnione ujawnienie przed rozpoczęciem tego testu.
§ 17.
1.
Test umiejętności składa się z nie więcej niż 100 zagadnień lub pytań, w tym nie więcej
niż 10% stanowią zagadnienia lub pytania o charakterze opisowym. Każde z zagadnień
lub pytań niemających charakteru opisowego zawiera nie mniej niż 3 możliwości odpowiedzi.
2.
Co najmniej 90% zagadnień lub pytań zawiera jedną odpowiedź poprawną. Pozostałe zagadnienia
lub pytania mogą zawierać więcej niż jedną odpowiedź poprawną.
§ 18.
1.
Test umiejętności przeprowadza komisja, składająca się z co najmniej 3 osób, powoływana
przez dyrektora jednostki przeprowadzającej ten test.
2.
Zagadnienia, pytania i możliwości odpowiedzi są umieszczane na jednostronnie zadrukowanych
arkuszach testu umiejętności opatrzonych pieczęcią jednostki przeprowadzającej test
umiejętności.
3.
Z przebiegu testu umiejętności sporządza się protokół, który podpisują członkowie
komisji przeprowadzającej ten test. W protokole odnotowuje się:
1)
imię (imiona) i nazwisko wnioskodawcy;
2)
nazwę i adres jednostki przeprowadzającej test umiejętności;
3)
datę przeprowadzenia testu umiejętności;
4)
wynik testu umiejętności;
5)
skład komisji.
§ 19.
1.
Ocenę testu umiejętności przeprowadza się w terminie 14 dni od dnia przeprowadzenia
tego testu.
2.
Odpowiedzi lub rozwiązania zagadnień i pytań są punktowane.
3.
Oceny testu umiejętności dokonuje komisja przeprowadzająca test umiejętności, uwzględniając
następujące kryteria:
1)
za każdą prawidłową odpowiedź na zagadnienie lub pytanie niemające charakteru opisowego
ustala się jednakową liczbę punktów, z tym że w przypadku gdy więcej niż jedna odpowiedź
jest prawidłowa, dla uzyskania punktów za takie zagadnienie lub pytanie należy wskazać
wszystkie poprawne odpowiedzi;
2)
za każde prawidłowe rozwiązanie zagadnienia lub pytania o charakterze opisowym ustala
się jednakową liczbę punktów.
4.
Kryteria oceny testu umiejętności, o których mowa w ust. 3, są dostępne dla wnioskodawcy
w jednostce przeprowadzającej ten test oraz są umieszczane na arkuszu testu umiejętności.
5.
Test umiejętności uważa się za złożony z wynikiem pozytywnym, gdy wnioskodawca otrzyma
więcej niż 66% punktów możliwych do uzyskania.
§ 20.
Wynik testu umiejętności komisja przeprowadzająca ten test przekazuje wnioskodawcy
oraz organowi prowadzącemu postępowanie w terminie 3 dni od dnia ustalenia wyniku
testu umiejętności.
§ 21.
1.
Nieprzystąpienie do testu umiejętności w wyznaczonym terminie bez usprawiedliwienia
uznaje się za odstąpienie wnioskodawcy od testu umiejętności.
2.
W przypadku nieprzystąpienia do testu umiejętności z usprawiedliwionej przyczyny wnioskodawca
może zwrócić się do organu prowadzącego postępowanie z umotywowanym wnioskiem o ponowne
wyznaczenie terminu testu umiejętności.
3.
Oceniając przyczynę usprawiedliwiającą nieprzystąpienie przez wnioskodawcę do testu
umiejętności, organ prowadzący postępowanie kieruje się zasadami określonymi w przepisach
o sposobie usprawiedliwiania nieobecności w pracy oraz udzielania pracownikom zwolnień
od pracy.
4.
W przypadku uznania nieprzystąpienia przez wnioskodawcę do testu umiejętności za usprawiedliwione
organ prowadzący postępowanie wyznacza ponownie termin przeprowadzenia testu umiejętności.
§ 22.
1.
W przypadku złożenia testu umiejętności z wynikiem negatywnym wnioskodawca w terminie
14 dni od dnia otrzymania wyniku tego testu może wystąpić:
1)
do komisji o weryfikację wyniku lub
2)
do organu prowadzącego postępowanie z wnioskiem o ponowne przystąpienie do testu umiejętności
w najbliższym terminie.
2.
Do ponownego przystąpienia do testu umiejętności przepisy § 13-21 i § 24 stosuje się
odpowiednio.
§ 23.
1.
Obliczenia kosztów związanych z odbywaniem przez wnioskodawcę stażu adaptacyjnego
dokonuje jednostka nie później niż na 14 dni przed dniem rozpoczęcia tego stażu, na
podstawie rzeczywistych wydatków, które będą ponoszone przez jednostkę, ustalonych
z uwzględnieniem programu i czasu trwania stażu adaptacyjnego, niezbędnych wydatków
związanych z wyposażeniem wnioskodawcy w pomoce metodyczne i dydaktyczne oraz wynagrodzenia
opiekuna stażu adaptacyjnego.
2.
Wnioskodawca wnosi opłatę z tytułu kosztów, o których mowa w ust. 1, w równych ratach
miesięcznych płatnych z góry do 10. dnia każdego miesiąca za dany miesiąc, na rachunek
bankowy wskazany przez dyrektora jednostki.
3.
Opłata, o której mowa w ust. 2, może być za zgodą wnioskodawcy wyrażoną na piśmie
potrącana z jego wynagrodzenia z tytułu umowy.
4.
W przypadku rezygnacji wnioskodawcy z odbywania stażu adaptacyjnego opłata, o której
mowa w ust. 2, nie podlega zwrotowi.
5.
W przypadku gdy staż adaptacyjny nie odbędzie się z przyczyn leżących po stronie jednostki,
opłata, o której mowa w ust. 2, podlega zwrotowi na wskazany przez wnioskodawcę rachunek
bankowy.
§ 24.
1.
Obliczenia kosztów związanych z przeprowadzeniem testu umiejętności dokonuje jednostka
przeprowadzająca ten test, nie później niż na 14 dni przed dniem przeprowadzenia testu
umiejętności, na podstawie rzeczywistych wydatków, które będą poniesione przez tę
jednostkę, ustalonych z uwzględnieniem wydatków związanych z wynagrodzeniem osób opracowujących
test umiejętności, wynagrodzeniem członków komisji przeprowadzającej test umiejętności
oraz wydatków związanych z organizacją testu umiejętności.
2.
Wnioskodawca, przed terminem przeprowadzenia testu umiejętności, wnosi opłatę z tytułu
kosztów, o których mowa w ust. 1, na rachunek bankowy wskazany przez dyrektora jednostki
przeprowadzającej ten test.
3.
Przystępując do testu umiejętności, wnioskodawca okazuje dowód dokonania opłaty, o
której mowa w ust. 2.
4.
W przypadku odstąpienia od testu umiejętności opłata, o której mowa w ust. 2, nie
podlega zwrotowi.
5.
W przypadku usprawiedliwionego nieprzystąpienia do testu umiejętności wniesioną opłatę,
o której mowa w ust. 2, zalicza się na poczet opłaty z tytułu kosztów przeprowadzenia
testu umiejętności w terminie, o którym mowa w § 21 ust. 4.
6.
W przypadku gdy test umiejętności nie odbędzie się z przyczyn leżących po stronie
jednostki przeprowadzającej test umiejętności, opłata, o której mowa w ust. 2, podlega
zwrotowi na wskazany przez wnioskodawcę rachunek bankowy.
§ 25.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia.3)Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej
z dnia 19 marca 2009 r. w sprawie stażu adaptacyjnego i testu umiejętności w toku
postępowania o uznanie kwalifikacji do wykonywania zawodu nauczyciela (Dz. U. poz.
421), które utraciło moc z dniem 1 stycznia 2017 r. na podstawie art. 87 pkt 3 ustawy
z dnia 22 grudnia 2015 r. o zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych nabytych w
państwach członkowskich Unii Europejskiej (Dz. U. z 2016 r. poz. 65).
1)
Minister Edukacji Narodowej kieruje działem administracji rządowej - oświata i wychowanie,
na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada
2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Edukacji Narodowej (Dz.
U. poz. 1903).
2)
Niniejsze rozporządzenie w zakresie swojej regulacji wdraża dyrektywę 2005/36/WE Parlamentu
Europejskiego i Rady z dnia 7 września 2005 r. w sprawie uznawania kwalifikacji zawodowych
(Dz. Urz. UE L 255 z 30.09.2005, str. 22, Dz. Urz. UE C 3 z 06.01.2006, str. 12, Dz.
Urz. UE L 363 z 20.12.2006, str. 141, Dz. Urz. UE C 165 z 19.07.2007, str. 13 i 18,
Dz. Urz. UE L 271 z 16.10.2007, str. 18, Dz. Urz. UE L 320 z 06.12.2007, str. 3, Dz.
Urz. UE L 93 z 04.04.2008, str. 28, Dz. Urz. UE L 205 z 01.08.2008, str. 10, Dz. Urz.
UE L 311 z 21.11.2008, str. 1, Dz. Urz. UE L 93 z 07.04.2009, str. 11, Dz. Urz. UE
L 59 z 04.03.2011, str. 4, Dz. Urz. UE L 112 z 24.04.2012, str. 21, Dz. Urz. UE L
180 z 12.07.2012, str. 9, Dz. Urz. UE L 158 z 10.06.2013, str. 368, Dz. Urz. UE L
354 z 28.12.2013, str. 132, Dz. Urz. UE L 305 z 24.10.2014, str. 115, Dz. Urz. UE
L 177 z 08.07.2015, str. 60 oraz Dz. Urz. UE L 134 z 24.05.2016, str. 135).
3)
Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej
z dnia 19 marca 2009 r. w sprawie stażu adaptacyjnego i testu umiejętności w toku
postępowania o uznanie kwalifikacji do wykonywania zawodu nauczyciela (Dz. U. poz.
421), które utraciło moc z dniem 1 stycznia 2017 r. na podstawie art. 87 pkt 3 ustawy
z dnia 22 grudnia 2015 r. o zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych nabytych w
państwach członkowskich Unii Europejskiej (Dz. U. z 2016 r. poz. 65).