Rozporządzenie Ministra Rozwoju i Finansówz dnia 27 grudnia 2016 r.w sprawie sposobu określania profilu ryzyka spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych
oraz uwzględniania tego profilu w wyznaczaniu składek na fundusz gwarancyjny kas 1)Minister Rozwoju i Finansów kieruje działem administracji rządowej - instytucje finansowe,
na podstawie § 1 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 września
2016 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Rozwoju i Finansów (Dz.
U. poz. 1595).
Spis treści
Treść rozporządzenia
Na podstawie art. 290 ust. 11 ustawy z dnia 10 czerwca 2016 r. o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym,
systemie gwarantowania depozytów oraz przymusowej restrukturyzacji zarządza się, co następuje:
§ 1.
Rozporządzenie określa sposób określania profilu ryzyka kas objętych obowiązkowym
systemem gwarantowania depozytów wnoszących składki na fundusz gwarancyjny kas, o
którym mowa w art. 272 ust. 2 ustawy z dnia 10 czerwca 2016 r. o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym,
systemie gwarantowania depozytów oraz przymusowej restrukturyzacji, zwanej dalej„ ustawą”, i sposób uwzględnienia tego profilu w wyznaczaniu składek
na ten fundusz:
1)
sposób obliczania składek należnych od poszczególnych kas;
2)
dobór wskaźników określających profil ryzyka kasy i sposób ich wykorzystania;
3)
metody określania profilu ryzyka kasy;
4)
zasady stosowania składek minimalnych;
5)
zasady oraz tryb dokonywania korekt określonych składek do wysokości łącznej kwoty
składek w danym roku.
§ 2.
Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o:
1)
kasie - należy przez to rozumieć spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową w rozumieniu
ustawy z dnia 5 listopada 2009 r. o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych ;
2)
łącznej kwocie składek - należy przez to rozumieć łączną kwotę składek na fundusz
gwarancyjny kas na dany rok kalendarzowy, określoną przez Radę Funduszu zgodnie z
art. 293 ust. 1 pkt 2 ustawy;
3)
łącznej kwocie składek nadzwyczajnych - należy przez to rozumieć łączną kwotę składek
nadzwyczajnych na fundusz gwarancyjny kas, określoną przez Radę Funduszu zgodnie z
art. 293 ust. 3 ustawy;
4)
metodzie wyznaczania składek - należy przez to rozumieć metodę wyznaczania składek,
o których mowa w art. 286 ust. 1 oraz art. 292 ust. 1 ustawy, na obowiązkowy system
gwarantowania depozytów w kasach, opracowaną przez Fundusz zgodnie z przepisami rozporządzenia;
5)
składce - należy przez to rozumieć środki należne od kas zgodnie z art. 286 ust. 3
ustawy, w tym środki należne tytułem składek kwartalnych lub tytułem składek nadzwyczajnych,
o których mowa w art. 292 ustawy;
6)
środkach gwarantowanych - należy przez to rozumieć środki deponenta objęte ochroną
gwarancyjną do wysokości, o której mowa w art. 24 ust. 1 ustawy.
§ 3.
Bankowy Fundusz Gwarancyjny, zwany dalej „Funduszem”, w zakresie oceny profilu ryzyka
kasy stosuje następujące wskaźniki ryzyka:
1)
wskaźnik dźwigni;
2)
współczynnik wypłacalności;
3)
wskaźnik rezerwy płynnej do limitu 10% funduszu oszczędnościowo-pożyczkowego;
4)
wskaźnik kredytów ogółem do depozytów ogółem;
5)
wskaźnik jakości kredytów;
6)
wskaźnik 20-krotności wymogów kapitałowych do aktywów ogółem;
7)
wskaźnik stopy zwrotu z aktywów.
§ 4.
1.
Suma wag przypisanych wszystkim wskaźnikom ryzyka wynosi 100%.
2.
Fundusz stosuje następujące wagi w odniesieniu do wskaźników ryzyka:
1)
wskaźnik dźwigni - 15%;
2)
współczynnik wypłacalności - 15%;
3)
wskaźnik rezerwy płynnej do limitu 10% funduszu oszczędnościowo-pożyczkowego - 15%;
4)
wskaźnik kredytów ogółem do depozytów ogółem - 15%;
5)
wskaźnik jakości kredytów - 20%;
6)
wskaźnik 20-krotności wymogów kapitałowych do aktywów ogółem - 10%;
7)
wskaźnik stopy zwrotu z aktywów - 10%.
§ 5.
1.
Fundusz stosuje mnożnik dodatkowej korekty ryzyka dla każdej kasy (całkowita waga
ryzyka) jako funkcję wskaźników ryzyka, o których mowa w § 3, określoną zgodnie z
częścią A pkt 1-4 lub częścią B pkt 1 załącznika do rozporządzenia.
2.
Składka dla każdej kasy jest ustalana według odpowiedniej metody wyznaczania składek,
opracowanej przez Fundusz, zgodnie z częścią A pkt 5 lub częścią B pkt 2 załącznika
do rozporządzenia.
3.
Fundusz określa zakres całkowitej wagi ryzyka jednakowy dla wszystkich kas, przy czym
jej dolny zakres mieści się w przedziale od 50% do 75%, a górny - w przedziale od
150% do 200%.
4.
Fundusz może rozszerzyć zakres całkowitej wagi ryzyka, uwzględniając różnice w zakresie
modeli prowadzenia działalności i profilu ryzyka występujących pomiędzy kasami.
§ 6.
1.
Fundusz może zastosować składki minimalne, niezależne od kwoty środków gwarantowanych
zgromadzonych w kasie.
2.
W przypadku, o którym mowa w ust. 1, składka minimalna ma zastosowanie do wszystkich
kas i jest uwzględniana przy wyliczaniu składki zgodnie z częścią A pkt 5 ppkt 5 załącznika
do rozporządzenia:
1)
jako kwota doliczana do kwoty składki kwartalnej uzależnionej od ryzyka albo
2)
jako dolny poziom kwoty składki kwartalnej.
§ 7.
1.
Fundusz określa całkowitą wagę ryzyka kasy na podstawie danych pochodzących z jej
ostatniego rocznego zatwierdzonego sprawozdania finansowego, które było dostępne w
dniu 31 grudnia roku poprzedzającego rok kalendarzowy, na który są należne składki.
2.
Za dane, o których mowa w ust. 1, przyjmuje się dane przekazane zgodnie z przepisami
wykonawczymi wydanymi na podstawie art. 62c ust. 4 ustawy z dnia 5 listopada 2009 r. o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych, które były dostępne w dniu 31 grudnia roku poprzedzającego rok kalendarzowy, na
który są należne składki.
§ 8.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia.
1)
Minister Rozwoju i Finansów kieruje działem administracji rządowej - instytucje finansowe,
na podstawie § 1 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 września
2016 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Rozwoju i Finansów (Dz.
U. poz. 1595).
Załącznik - Tekst załącznika
A.
OBLICZANIE SKŁADEK KWARTALNYCH NALEŻNYCH OD KAS
1.
Obliczanie wartości wskaźników ryzyka, o których mowa w § 3 rozporządzenia
|
2.
Przypisanie indywidualnych punktowych ocen ryzyka (IRS) wszystkim wskaźnikom dla każdej
kasy
1)
Fundusz przypisuje indywidualne punktowe oceny ryzyka (IRS) wszystkim wskaźnikom dla
każdej kasy. Dla każdego wskaźnika ryzyka indywidualne punktowe oceny ryzyka mieszczą
się w przedziale między 0 a 100, gdzie 0 oznacza najniższe ryzyko, a 100 - najwyższe
ryzyko.
2)
Fundusz przypisuje indywidualne punktowe oceny ryzyka przy użyciu metody skali ruchomej.
W metodzie skali ruchomej w odniesieniu do każdej kasy „i” jest obliczana indywidualna
punktowa ocena ryzyka IRSi,j dla każdego wskaźnika ryzyka Ai,j. Każdy wskaźnik ma zdefiniowaną górną i dolną granicę aj i bj.
Jeżeli wyższa wartość wskaźnika wskazuje na podmiot większego ryzyka i wskaźnik przyjmuje
wartość powyżej górnej granicy, IRSi,j przyjmuje wartość równą 100. Jeżeli wartość wskaźnika znajduje się poniżej dolnej
granicy, IRSi,j przyjmie wartość 0.
Jeżeli wartość wskaźnika znajduje się pomiędzy zdefiniowanymi granicami, IRSi,j przyjmuje wartość z przedziału (0, 100). W przypadku każdego wskaźnika ryzyka Ai,j jego wartość będzie odpowiadała punktacji wyjściowej (IRSi,j):
\(
IRS_{i,j} = \left\{ \matrix{
100jezeliA_{i,j} \rangle a_j \hfill \cr
0jezeliA_{i,j} \langle b_j \hfill \cr
{{A_{i,j} - b_j } \over {a_j - b_j }}x100,jezelib_j \subseteq A_{i,j} \subseteq
a_j \hfill \cr} \right.
\)
gdzie j = 1…n,
n - liczba stosowanych wskaźników ryzyka.
Jeżeli niższa wartość wskaźnika wskazuje na podmiot większego ryzyka, a wskaźnik znajduje
się poniżej dolnej granicy, IRSi,j przyjmuje wartość równą 100. Jeżeli wartość wskaźnika
kształtuje się powyżej górnej granicy, IRSi,j przyjmuje wartość 0.
Jeżeli wartość wskaźnika znajduje się pomiędzy zdefiniowanymi granicami, IRSi,j przyjmuje
wartość z przedziału (0, 100). W przypadku każdego wskaźnika ryzyka A,j jego wartość
będzie odpowiadała punktacji wyjściowej (IRSi,j):
\(
IRS_{i,j} = \left\{ \matrix{
0jezeliA_{i,j} \rangle a_j \hfill \cr
100jezeliA_{i,j} \langle b_j \hfill \cr
{{a_j - A_{i,j} } \over {a_j - b_j }}x100,jezelib_j \subseteq A_{i,j} \subseteq
a_j \hfill \cr} \right.
\)
gdzie j = 1…n,
n - liczba stosowanych wskaźników ryzyka.
3.
Obliczenie całkowitej oceny punktowej ryzyka (ARS) dla każdej kasy
Ocena ARSi jest ważoną sumą wszystkich punktowych ocen ryzyka kasy obliczaną według wzoru:
\(
ARS_i = \sum\limits_{j = 1}^n {IW_j \times IRS_{i,j} }
\)
gdzie:
IWj = waga j-tej oceny,
Y]}=1lWj = 100%.
4.
Przypisanie każdej kasie całkowitej wagi ryzyka (ARW)
Fundusz przypisuje kasom ich całkowite wagi ryzyka (ARW) na podstawie ich całkowitych
ocen punktowych ryzyka (ARS) przy użyciu metody skali ruchomej. W metodzie skali ruchomej
ARSi jest przeliczana na całkowitą wagę ryzyka (ARWi) w oparciu o wzór funkcji liniowej.
ARWi związana z ARSi ma charakter liniowy, z górną i dolną granicą a i p, określonymi przez Fundusz zgodnie
z § 5 ust. 3 i 4 rozporządzenia.
Przeliczenie ARSi na ARWi metodą funkcji liniowej jest dokonywane według wzoru:
\(
ARW_i = \beta + (\alpha - \beta ) \times ARS_i /100
\)
5.
Obliczenie składek uzależnionych od ryzyka dla każdej kasy
1)
Składki kwartalne na fundusz gwarancyjny kas wnoszone przez poszczególne kasy są obliczane
według wzoru:
Ci(t) = 0,25 × CR × ARWi × CDi(t - 1)
gdzie:
Ci(t) = składka kwartalna kasy „i” w kwartale t,
CR = stawka (taka sama dla wszystkich kas w danym kwartale),
ARWi = całkowita waga ryzyka dla kasy „i”,
CDi(t - 1) = środki gwarantowane zgromadzone w kasie „i” na koniec kwartału t - 1.
2)
Stawka jest określana jako iloraz łącznej kwoty składek (CL) i sumy środków gwarantowanych
wszystkich kas:
\(
CR = {{CL} \over {\sum {_i CD_i (t - 1)} }}
\)
3)
Jeżeli łączna suma składek kwartalnych od wszystkich kas jest wyższa lub niższa od
jednej czwartej łącznej kwoty składek, stosuje się współczynnik korekty (µ) wyznaczany
jako iloraz jednej czwartej łącznej kwoty składek oraz sumy nieskorygowanych składek
kwartalnych od wszystkich kas (dla wszystkich kas w danym kwartale):
\(
u = {{0,25 \times CL} \over {\sum _i C_i (t)}}
\)
4)
Składki kwartalne na fundusz gwarancyjny kas wnoszone przez poszczególne kasy po uwzględnieniu
współczynnika korekty są obliczane według wzoru:
Ci*(t) = Ci(t) × µ
5)
Jeżeli Fundusz dopuści wnoszenie składek minimalnych, o których mowa w § 6 rozporządzenia,
składki kwartalne są wyznaczane według jednego z dwóch wzorów:
a)
w przypadku gdy składka minimalna jest uwzględniana jako kwota doliczona do kwoty
składki kwartalnej uzależnionej od ryzyka:
Ci**(t) = MC + Ci(t) × µ
b)
w przypadku gdy składka minimalna jest uwzględniana jako dolny poziom kwoty składki
kwartalnej:
Ci**(t) = Max {MC; (Ci(t) × µ)}
gdzie:
Ci*(t) = składka kwartalna kasy „i” w kwartale t po uwzględnieniu współczynnika korekty,
Ci**(t) = składka kwartalna kasy „i” w kwartale t w przypadku stosowania składek minimalnych,
MC = składka minimalna.
B.
OBLICZANIE SKŁADEK NADZWYCZAJNYCH NALEŻNYCH OD KAS
1.
Przypisanie każdej kasie całkowitej wagi ryzyka (ARW)
Przypisanie każdej kasie całkowitej wagi ryzyka ARW następuje zgodnie z częścią A
pkt 1-4.
2.
Obliczenie składek uzależnionych od ryzyka dla każdej kasy
1)
Składki nadzwyczajne na fundusz gwarancyjny kas wnoszone przez kasę są obliczane według
wzoru:
CNi(t) = CR × ARWi × CDi(t - 1)
gdzie:
CN(t) = składka nadzwyczajna kasy „i”,
CR = stawka (taka sama dla wszystkich kas),
ARWi = całkowita waga ryzyka dla kasy „i”,
CDi(t - 1) = środki gwarantowane zgromadzone w kasie „i” na koniec kwartału t - 1.
2)
Stawka jest określana jako iloraz łącznej kwoty składek nadzwyczajnych (CLN) i sumy
środków gwarantowanych wszystkich kas:
\(
CR = {{CLN} \over {\sum _i CD_i (t - 1)}}
\)
3)
Jeżeli łączna suma składek nadzwyczajnych od wszystkich kas jest wyższa lub niższa
od łącznej kwoty składek nadzwyczajnych, stosuje się współczynnik korekty (µ) wyznaczany
jako iloraz łącznej kwoty składek nadzwyczajnych oraz sumy nieskorygowanych składek
nadzwyczajnych od wszystkich kas (dla wszystkich kas);
4)
Składki nadzwyczajne na fundusz gwarancyjny kas wnoszone przez kasę po uwzględnieniu
współczynnika korekty są obliczane według wzoru:
CNi*(t) = CNi(t) × µ
gdzie:
CNi*(t) = składka nadzwyczajna kasy „i” po uwzględnieniu współczynnika korekty.