Ustawaz dnia 13 kwietnia 2016 r.o bezpieczeństwie obrotu prekursorami materiałów wybuchowych 1)Niniejsza ustawa służy stosowaniu rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE)
nr 98/2013 z dnia 15 stycznia 2013 r. w sprawie wprowadzania do obrotu i używania
prekursorów materiałów wybuchowych (Dz. Urz. UE L 39 z 09.02.2013, str. 1).
Spis treści
Treść ustawy
Rozdział 1
Przepisy ogólne
Art. 1.
Ustawa określa:
1)
zasady funkcjonowania ogólnopolskiego systemu zgłaszania:
a)
podejrzanych transakcji lub prób dokonania takich transakcji dotyczących substancji
wymienionych w załącznikach I i II do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 98/2013 z dnia 15 stycznia
2013 r. w sprawie wprowadzania do obrotu i używania prekursorów materiałów wybuchowych , zwanego dalej „rozporządzeniem (UE) nr 98/2013”, lub w aktach delegowanych wydanych
na podstawie art. 12 tego rozporządzenia oraz mieszanin lub substancji zawierających
te substancje,
b)
zniknięć i kradzieży znacznych ilości substancji, o których mowa w lit. a, oraz mieszanin
lub substancji zawierających te substancje;
2)
sankcje za naruszenie przepisów rozporządzenia (UE) nr 98/2013.
Art. 2.
Ilekroć w ustawie jest mowa o:
1)
substancjach - rozumie się przez to substancje, o których mowa w art. 3 pkt 1 rozporządzenia (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia
18 grudnia 2006 r. w sprawie rejestracji, oceny, udzielania zezwoleń i stosowanych
ograniczeń w zakresie chemikaliów (REACH) i utworzenia Europejskiej Agencji Chemikaliów,
zmieniającego dyrektywę 1999/45/WE oraz uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr
793/93 i rozporządzenie Komisji (WE) nr 1488/94, jak również dyrektywę Rady 76/769/EWG
i dyrektywy Komisji 91/155/EWG, 93/67/EWG, 93/105/WE i 2000/21/WE , zwanego dalej „rozporządzeniem (WE) nr 1907/2006”;
2)
mieszaninach - rozumie się przez to mieszaniny lub roztwory, o których mowa w art.
3 pkt 2 rozporządzenia (WE) nr 1907/2006;
3)
udostępnianiu - rozumie się przez to czynność, o której mowa w art. 3 pkt 4 rozporządzenia
(UE) nr 98/2013;
4)
wprowadzaniu - rozumie się przez to czynność, o której mowa w art. 3 pkt 5 rozporządzenia
(UE) nr 98/2013;
5)
używaniu - rozumie się przez to czynność, o której mowa w art. 3 pkt 6 rozporządzenia
(UE) nr 98/2013;
6)
przeciętnym użytkowniku - rozumie się przez to osobę fizyczną, o której mowa w art.
3 pkt 7 rozporządzenia (UE) nr 98/2013;
7)
podejrzanej transakcji - rozumie się przez to transakcję, o której mowa w art. 3 pkt
8 rozporządzenia (UE) nr 98/2013;
8)
podmiocie gospodarczym - rozumie się przez to osobę fizyczną lub prawną lub podmiot
publiczny albo grupę takich osób lub organów, o których mowa w art. 3 pkt 9 rozporządzenia
(UE) nr 98/2013;
9)
prekursorze materiałów wybuchowych podlegającym ograniczeniom - rozumie się przez
to substancję, o której mowa w art. 3 pkt 10 rozporządzenia (UE) nr 98/2013.
Art. 3.
Zgłoszenia podejrzanej transakcji lub próby dokonania takiej transakcji, zniknięć
lub kradzieży znacznych ilości substancji wymienionych w załącznikach I i II do rozporządzenia
(UE) nr 98/2013 lub w aktach delegowanych wydanych na podstawie art. 12 tego rozporządzenia
oraz mieszanin lub substancji zawierających te substancje dokonuje się niezwłocznie.
Art. 4.
Minister właściwy do spraw gospodarki ogłasza, w drodze obwieszczenia, w Dzienniku
Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, wykaz aktów delegowanych wydanych
na podstawie art. 12 rozporządzenia (UE) nr 98/2013.
Rozdział 2
Ogólnopolski system zgłaszania podejrzanych transakcji lub prób dokonania takich transakcji, zniknięć i kradzieży
Art. 5.
1.
Komendant Główny Policji prowadzi ogólnopolski system zgłaszania podejrzanych transakcji
lub prób dokonania takich transakcji, zniknięć i kradzieży znacznych ilości substancji
wymienionych w załącznikach I i II do rozporządzenia (UE) nr 98/2013 lub w aktach
delegowanych wydanych na podstawie art. 12 tego rozporządzenia oraz mieszanin lub
substancji zawierających te substancje, zwany dalej „systemem zgłaszania”.
2.
System zgłaszania prowadzi się w systemie teleinformatycznym.
3.
Administratorem danych i informacji zgromadzonych w systemie zgłaszania jest Komendant
Główny Policji.
4.
Komendant Główny Policji podaje do wiadomości publicznej, w tym w Biuletynie Informacji
Publicznej na swojej stronie podmiotowej, numer telefonu oraz adres poczty elektronicznej
krajowego punktu kontaktowego, o którym mowa w art. 145j ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji .
5.
Komendant Główny Policji może upoważnić kierowników i zastępców kierowników jednostek
organizacyjnych Policji i komórek organizacyjnych Komendy Głównej Policji do udzielania
i cofania w jego imieniu upoważnień do przetwarzania danych osobowych w systemie zgłaszania.
Art. 6.
1.
W systemie zgłaszania gromadzi się:
1)
dane o zgłaszającym:
a)
imię i nazwisko,
b)
nazwę i adres wykonywania działalności lub siedziby,
c)
inne niż w lit. b dane teleadresowe, jeżeli zostały podane;
2)
dane o zgłaszanym zdarzeniu:
a)
datę i miejsce wystąpienia zdarzenia,
b)
charakter zdarzenia (podejrzana transakcja, próba dokonania podejrzanej transakcji,
zniknięcie, kradzież),
c)
informacje na temat substancji lub mieszaniny, której dotyczy zdarzenie (nazwa, stężenie,
ilość);
3)
inne informacje mogące mieć istotny wpływ na wyjaśnienie zdarzenia, w szczególności
wszelkie dane dotyczące płatności;
4)
dane przekazane przez krajowe punkty kontaktowe państw członkowskich Unii Europejskiej.
2.
Dane zgromadzone w systemie zgłaszania przechowuje się przez 2 lata od dnia dokonania
zgłoszenia.
Art. 7.
W przypadku zgłoszenia podejrzanej transakcji lub próby dokonania podejrzanej transakcji
przez przeciętnego użytkownika lub podmiot gospodarczy, w systemie zgłaszania gromadzi
się także informacje niezbędne do ich zidentyfikowania, w tym niezbędne do ustalenia
tożsamości przeciętnego użytkownika, osoby fizycznej, o której mowa w art. 3 pkt 9
rozporządzenia (UE) nr 98/2013, lub osoby działającej w imieniu podmiotu gospodarczego,
zwanych dalej „klientem”, o ile są one znane zgłaszającemu:
1)
imię i nazwisko klienta;
2)
adres zamieszkania klienta;
3)
rodzaj i numer dokumentu tożsamości, którym posługuje się klient;
4)
rysopis klienta, jego cechy charakterystyczne;
5)
miejsce nadania lub odbioru przesyłki wskazanej przez klienta;
6)
markę, kolor oraz numery rejestracyjne pojazdu, którym poruszał się klient;
7)
nazwę podmiotu gospodarczego, w imieniu którego działa klient;
8)
siedzibę podmiotu gospodarczego lub adres wykonywania działalności gospodarczej;
9)
przyczynę, dla której zgłaszający uznał transakcję lub jej próbę za podejrzaną.
Art. 8.
1.
Dane lub informacje zgromadzone w systemie zgłaszania udostępnia się na pisemny wniosek
zawierający uzasadnienie następującym podmiotom:
1)
Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego,
2)
Agencji Wywiadu,
3)
Inspekcji Handlowej,
4)
Służbie Celnej,
5)
Służbie Kontrwywiadu Wojskowego,
6)
Służbie Wywiadu Wojskowego,
7)
Straży Granicznej,
8)
Żandarmerii Wojskowej
- o ile są one niezbędne do realizacji ich ustawowych zadań.
2.
Prowadzący system zgłaszania może zawierać z podmiotami, o których mowa w ust. 1,
porozumienie o udostępnianiu im danych lub informacji zgromadzonych w systemie zgłaszania
w drodze teletransmisji bez konieczności składania wniosku, pod warunkiem że:
1)
zakres wykonywanych przez nie zadań uzasadnia takie udostępnianie;
2)
posiadają one środki techniczne i organizacyjne umożliwiające odnotowanie w systemie
zgłaszania, kto i kiedy oraz jakie dane lub informacje uzyskał.
3.
W porozumieniu, o którym mowa w ust. 2, wskazuje się rozwiązania techniczne i organizacyjne
zapewniające bezpieczeństwo, w szczególności w zakresie poufności i rozliczalności
w odniesieniu do udostępnionych danych lub informacji.
4.
Dane lub informacje zgromadzone w systemie zgłaszania udostępnia się jednostkom organizacyjnym
Policji w drodze teletransmisji, bez konieczności składania pisemnego wniosku, przy
zachowaniu rozwiązań technicznych i organizacyjnych, zapewniających ich bezpieczeństwo.
Art. 9.
Do danych osobowych zgromadzonych w systemie zgłaszania stosuje się przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych .
Art. 10.
Komendant Główny Policji przekazuje ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych oraz
ministrowi właściwemu do spraw gospodarki, raz w roku, w terminie do dnia 1 marca
za okres poprzedniego roku kalendarzowego raport zawierający:
1)
informacje dotyczące zgłoszeń podejrzanych transakcji, prób dokonania takich transakcji,
zniknięć i kradzieży znacznych ilości substancji wymienionych w załącznikach I i II
do rozporządzenia (UE) nr 98/2013 lub w aktach delegowanych wydanych na podstawie
art. 12 tego rozporządzenia oraz mieszanin lub substancji zawierających te substancje
uzyskane na podstawie prowadzonej przez krajowy punkt kontaktowy ewidencji takich
zgłoszeń;
2)
informacje i wnioski dotyczące funkcjonowania krajowego punktu kontaktowego i systemu
zgłaszania.
Rozdział 3
Przepisy karne
Art. 11.
Kto udostępnia prekursor materiałów wybuchowych podlegający ograniczeniom przeciętnemu
użytkownikowi,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.
Art. 12.
Przeciętny użytkownik, który, wbrew przepisom rozporządzenia (UE) nr 98/2013, wprowadza,
posiada lub używa prekursor materiałów wybuchowych podlegający ograniczeniom,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.
Art. 13.
1.
Kto zaniechał zgłoszenia podejrzanej transakcji, próby dokonania takiej transakcji,
zniknięcia lub kradzieży znacznych ilości substancji wymienionych w załącznikach I
i II do rozporządzenia (UE) nr 98/2013 lub w aktach delegowanych wydanych na podstawie
art. 12 tego rozporządzenia oraz mieszanin lub substancji zawierających te substancje,
podlega grzywnie albo karze ograniczenia wolności.
2.
Tej samej karze podlega, kto dopuszcza się czynu określonego w ust. 1 działając w
imieniu lub w interesie osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości
prawnej.
Art. 14.
Orzekanie w sprawach o czyny, o których mowa w art. 11-13, następuje w trybie przepisów
Kodeksu postępowania karnego.
Rozdział 4
Zmiany w przepisach obowiązujących i przepis końcowy
Art. 15.
W ustawie z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji w art. 145j:
1)
w ust. 1 w pkt 5 kropkę zastępuje się średnikiem i dodaje się pkt 6 w brzmieniu:
„
6)
krajowego punktu kontaktowego, o którym mowa w art. 9 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 98/2013 z dnia
15 stycznia 2013 r. w sprawie wprowadzania do obrotu i używania prekursorów materiałów
wybuchowych , zwanego dalej „rozporządzeniem (UE) nr 98/2013”.
”
;
2)
po ust. 5 dodaje się ust. 5a w brzmieniu:
„
5a.
Do zadań krajowego punktu kontaktowego, o którym mowa w ust. 1 pkt 6, należy:
1)
obsługa ogólnopolskiego systemu zgłaszania podejrzanych transakcji lub prób dokonania
takich transakcji, zniknięć i kradzieży znacznych ilości substancji wymienionych w
załącznikach I i II do rozporządzenia (UE) nr 98/2013 lub w aktach delegowanych wydanych
na podstawie art. 12 tego rozporządzenia oraz mieszanin lub substancji zawierających
te substancje, o którym mowa w rozdziale 2 ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o bezpieczeństwie obrotu prekursorami
materiałów wybuchowych ;
2)
zapewnienie odbierania połączeń telefonicznych oraz obsługa adresu poczty elektronicznej
na potrzeby zgłaszania podejrzanych transakcji, o których mowa w pkt 1;
3)
prowadzenie ewidencji zgłoszeń podejrzanych transakcji lub prób dokonania takich transakcji,
zniknięć i kradzieży znacznych ilości substancji wymienionych w załącznikach I i II
do rozporządzenia (UE) nr 98/2013 lub w aktach delegowanych wydanych na podstawie
art. 12 tego rozporządzenia oraz mieszanin lub substancji zawierających te substancje;
4)
korzystanie z systemu wczesnego ostrzegania Europolu w celu ułatwienia wykrywania
sprawców przestępstw i ostrzeganie właściwych organów w innych państwach członkowskich
Unii Europejskiej przed możliwymi zagrożeniami wynikającymi z możliwości użycia substancji,
o których mowa w pkt 3, do nielegalnego wytwarzania materiałów wybuchowych;
5)
upowszechnianie wytycznych, o których mowa w art. 9 ust. 5 rozporządzenia (UE) nr
98/2013, w ramach współpracy między właściwymi organami i podmiotami gospodarczymi;
6)
wymiana informacji z właściwymi krajowymi punktami kontaktowymi innych państw członkowskich
Unii Europejskiej, w szczególności za pomocą urządzeń teletransmisji danych, w celu
zapobiegania przestępstwom o charakterze terrorystycznym.
”
.
Art. 16.
W ustawie z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 1 w ust. 2:
a)
w pkt 4 lit. c otrzymuje brzmienie:
„
c)
przestępstw i wykroczeń pozostających w związku z przekraczaniem granicy państwowej
lub przemieszczaniem przez granicę państwową towarów oraz wyrobów akcyzowych podlegających
obowiązkowi oznaczania znakami akcyzy, jak również przedmiotów określonych w przepisach
o broni i amunicji, o materiałach wybuchowych, o prekursorach materiałów wybuchowych
podlegających ograniczeniom, o ochronie dóbr kultury, o narodowym zasobie archiwalnym,
o przeciwdziałaniu narkomanii oraz o ewidencji ludności i dowodach osobistych,
”
,
b)
pkt 13 otrzymuje brzmienie:
„
13)
zapobieganie przemieszczaniu, bez zezwolenia wymaganego w myśl odrębnych przepisów,
przez granicę państwową środków odurzających i substancji psychotropowych oraz broni,
amunicji, materiałów wybuchowych i prekursorów materiałów wybuchowych podlegających
ograniczeniom;
”
;
2)
w art. 9e w ust. 1 pkt 4 otrzymuje brzmienie:
„
4)
określonych w art. 183 § 2, 4 i 5, art. 184 § 1 i 2, art. 263 § 1 i 2, art. 278 § 1, art. 291 §
1 i art. 306 Kodeksu karnego, art. 55 i art. 56 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii , a także art. 44 i art. 46a ustawy z dnia 1 lipca 2005 r. o pobieraniu, przechowywaniu i przeszczepianiu
komórek, tkanek i narządów , art. 109 ust. 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz art. 11-13 ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o bezpieczeństwie obrotu prekursorami
materiałów wybuchowych , jeżeli przestępstwa te pozostają w związku z przemieszczaniem przedmiotów przestępstwa
przez granicę państwową,
”
;
3)
w art. 9f w ust. 1 pkt 4 otrzymuje brzmienie:
„
4)
pozostające w związku z przemieszczaniem przez granicę państwową wyrobów akcyzowych
podlegających obowiązkowi oznaczania znakami akcyzy, jak również przedmiotów określonych
w przepisach o broni i amunicji, o materiałach wybuchowych oraz o prekursorach materiałów
wybuchowych podlegających ograniczeniom, a także o przeciwdziałaniu narkomanii,
”
.
Art. 17.
W ustawie z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej w art. 3 w ust. 1 po pkt 2f dodaje się pkt 2g w brzmieniu:
„
2g)
kontrola przestrzegania przez sprzedawców detalicznych i sprzedawców hurtowych przepisów
art. 4 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 98/2013 z dnia
15 stycznia 2013 r. w sprawie wprowadzania do obrotu i używania prekursorów materiałów
wybuchowych ;
”
.
Art. 18.
W ustawie z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej w art. 2 w ust. 1 pkt 4 otrzymuje brzmienie:
„
4)
rozpoznawanie, wykrywanie, zapobieganie i zwalczanie przestępstw i wykroczeń związanych
z naruszeniem przepisów dotyczących wprowadzania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
oraz wyprowadzania z jej terytorium towarów objętych ograniczeniami lub zakazami obrotu
ze względu na bezpieczeństwo i porządek publiczny lub bezpieczeństwo międzynarodowe,
w szczególności takich jak odpady, substancje chemiczne i ich mieszaniny, materiały
jądrowe i promieniotwórcze, środki odurzające i substancje psychotropowe, broń, amunicja,
materiały wybuchowe, prekursory materiałów wybuchowych podlegające ograniczeniom oraz
towary i technologie o znaczeniu strategicznym;
”
.
Art. 19.
Tworzy się system zgłaszania.
Art. 20.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 90 dni od dnia ogłoszenia.
1)
Niniejsza ustawa służy stosowaniu rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE)
nr 98/2013 z dnia 15 stycznia 2013 r. w sprawie wprowadzania do obrotu i używania
prekursorów materiałów wybuchowych (Dz. Urz. UE L 39 z 09.02.2013, str. 1).
2)
Niniejszą ustawą zmienia się ustawy: ustawę z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, ustawę
z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej, ustawę z dnia 15 grudnia 2000 r.
o Inspekcji Handlowej oraz ustawę z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej.
3)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2015 r.
poz. 529, 1045, 1066, 1217, 1268, 1890, 2023 i 2281 oraz z 2016 r. poz. 147, 437 i
669.
4)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2015 r.
poz. 529, 1045, 1066, 1217, 1268, 1890, 2023 i 2281 oraz z 2016 r. poz. 147 i 437.
5)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2014 r.
poz. 1822, z 2015 r. poz. 529, 1045, 1066, 1217, 1268, 1322, 1336, 1607, 1642, 1830,
1890, 2023 i 2281 oraz z 2016 r. poz. 147 i 437.
6)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2015 r.
poz. 1045, 1217, 1268, 1269, 1479, 1642, 1830, 1890 i 2023 oraz z 2016 r. poz. 147.