Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrówz dnia 28 grudnia 2016 r.w sprawie współdziałania podmiotów w wykonywaniu kar, środków karnych, kompensacyjnych,
zabezpieczających, zapobiegawczych oraz przepadku, a także społecznej kontroli nad
ich wykonywaniem
Treść rozporządzenia
Na podstawie art. 39 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy zarządza się, co następuje:
§ 1.
Rozporządzenie określa zakres, formy i tryb współdziałania oraz wymogi, jakie muszą
spełnić przedstawiciele stowarzyszeń, fundacji, organizacji oraz instytucji, których
celem działania jest zapobieganie przestępczości i readaptacja społeczna, kościołów
i innych związków wyznaniowych, zwanych dalej „podmiotami”, a także osoby godne zaufania,
w wykonywaniu kar, środków karnych, kompensacyjnych, zabezpieczających, zapobiegawczych
oraz przepadku, a także społecznej kontroli nad ich wykonywaniem.
§ 2.
Współdziałanie przedstawicieli podmiotów oraz osób godnych zaufania w wykonywaniu
kar, środków karnych, kompensacyjnych, zabezpieczających i zapobiegawczych oraz przepadku
może polegać na:
1)
inicjowaniu, organizowaniu i realizowaniu zadań mających na celu zapobieganie przestępczości
i przeciwdziałanie powrotowi do przestępstwa oraz kształtowaniu społecznie pożądanej
postawy skazanych;
2)
realizacji zadań wynikających z programów resocjalizacyjnych przez prowadzenie działalności
społecznej, kulturalnej, oświatowej, sportowej i religijnej wobec skazanych;
3)
świadczeniu, w uzasadnionych przypadkach, niezbędnej pomocy materialnej, medycznej
i prawnej skazanym oraz ich rodzinom;
4)
utrzymywaniu celowych kontaktów ze skazanymi;
5)
przygotowywaniu osób pozbawionych wolności do życia po zwolnieniu z zakładu karnego,
aresztu śledczego oraz zakładu, w którym są wykonywane środki zabezpieczające, w tym
przez udzielanie niezbędnej pomocy w uzyskaniu pracy i zakwaterowania;
6)
podejmowaniu innych działań mających na celu readaptację społeczną skazanych i zapobieganie
przestępczości.
§ 3.
Przedstawicielem podmiotu oraz osobą godną zaufania podejmującą działania, o których
mowa w § 2, 4 i 5, może być osoba, która odpowiada następującym warunkom:
1)
korzysta z pełni praw cywilnych i obywatelskich;
2)
nie była skazana za przestępstwo popełnione umyślnie;
3)
nie została pozbawiona praw rodzicielskich lub opiekuńczych;
4)
daje rękojmię należytego wykonywania obowiązków;
5)
ukończyła 24 lata, a w wyjątkowych przypadkach 21 lat, jeżeli posiada kwalifikacje
lub doświadczenie życiowe wskazujące na przydatność w prowadzeniu działalności wychowawczej
i resocjalizacyjnej.
§ 4.
1.
Podmioty oraz osoby godne zaufania mogą uczestniczyć w prowadzeniu działalności resocjalizacyjnej,
społecznej, kulturalnej, oświatowej, sportowej i religijnej w zakładach karnych lub
aresztach śledczych, po uprzednim zawarciu porozumienia z dyrektorami tych zakładów
lub aresztów. Porozumienie wymaga formy pisemnej.
2.
Do wniosku o zawarcie porozumienia, o którym mowa w ust. 1, dołącza się:
1)
program zawierający zadania, ze wskazaniem czasu, miejsca, sposobu, kosztów ich realizacji,
źródeł finansowania i spodziewanych efektów;
2)
wykaz osób, które bezpośrednio - jako przedstawiciele - będą uczestniczyć w projektowanych
działaniach, zawierający dane pozwalające na ocenę, czy odpowiadają one warunkom określonym
w § 3.
3.
W razie naruszenia zasad regulujących wykonywanie kar, środków karnych, kompensacyjnych,
zabezpieczających, zapobiegawczych i przepadku lub naruszenia porządku obowiązującego
w miejscu wykonywania tych kar, środków lub przepadku, lub naruszenia zasad wynikających
z porozumienia, dyrektor zakładu karnego albo aresztu śledczego może wystąpić z pisemnym
wnioskiem o zmianę przedstawiciela, a gdy jest to konieczne - może odstąpić od porozumienia.
4.
Przepisy ust. 1-3 stosuje się odpowiednio, w przypadkach gdy kary, środki karne, kompensacyjne,
zabezpieczające i zapobiegawcze oraz przepadek są wykonywane poza zakładami karnymi
i aresztami śledczymi, z tym że porozumienie zawierane jest z prezesem właściwego
sądu rejonowego lub okręgowego.
§ 5.
1.
Przedstawiciele podmiotów oraz osoby godne zaufania uczestniczą w społecznej kontroli
nad wykonywaniem kar, środków karnych, kompensacyjnych, zabezpieczających i zapobiegawczych
oraz przepadku, zwanej dalej „społeczną kontrolą”, polegającą na:
1)
przeprowadzaniu rozmów z osobami skazanymi i ich przełożonymi;
2)
lustracji miejsc zakwaterowania, pracy i nauki;
3)
zapoznawaniu się ze sposobem realizacji środków oddziaływania i ich zgodnością z celami
wykonania kary, zwłaszcza w zakresie:
a)
zatrudnienia, nauczania, zajęć kulturalno-oświatowych i sportowych oraz organizacji
czasu wolnego,
b)
środków terapeutycznych,
c)
podtrzymywania więzi z rodziną i innymi osobami bliskimi,
d)
korzystania z wolności religijnej;
4)
przyjmowaniu skarg i wniosków skazanych;
5)
podejmowaniu innych działań mających na celu wzmocnienie praworządnego działania organów
państwowych.
2.
Przedstawiciele podmiotów oraz osoby godne zaufania mogą przekazywać kierownikowi
jednostki kontrolowanej lub jednostki nadrzędnej spostrzeżenia, uwagi lub wnioski
dotyczące ustaleń dokonanych w trakcie społecznej kontroli.
§ 6.
1)
Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 1997 r. poz. 1083, z 1999 r.
poz. 931, z 2000 r. poz. 701 i 1268, z 2001 r. poz. 1071 i 1194, z 2002 r. poz. 676
i 1679, z 2003 r. poz. 1061, 1380 i 1750, z 2004 r. poz. 889, 2135, 2405, 2426 i 2703,
z 2005 r. poz. 1363 i 1479, z 2006 r. poz. 708 i 1648, z 2007 r. poz. 849, z 2008 r.
poz. 620 i 1344, z 2009 r. poz. 39, 119, 504, 817, 911, 963, 1475, 1540 i 1589, z
2010 r. poz. 191, 227, 842 i 1228, z 2011 r. poz. 201, 202, 654, 734, 1092, 1280 i
1431, z 2012 r. poz. 908, z 2013 r. poz. 628 i 1247, z 2014 r. poz. 287, 619 i 1707,
z 2015 r. poz. 21, 396, 431, 541, 1269 i 1573 oraz z 2016 r. poz. 428, 437, 1948 i
2138.
2)
Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Prezesa Rady Ministrów z
dnia 1 grudnia 2003 r. w sprawie szczegółowego zakresu i trybu uczestnictwa podmiotów
w wykonaniu kar, środków karnych, zabezpieczających i zapobiegawczych, a także społecznej
kontroli nad ich wykonywaniem (Dz. U. poz. 2051), które traci moc na podstawie art.
27 pkt 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych
innych ustaw (Dz. U. poz. 396) z dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia.