Rozporządzenie Ministra Zdrowiaz dnia 8 lipca 2014 r.w sprawie badań psychologicznych osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania
pojazdami, kierowców oraz osób wykonujących pracę na stanowisku kierowcy
Spis treści
- Treść rozporządzenia
- Załącznik nr 1 - Orzeczenie psychologiczne (wzór)
- Załącznik nr 2 - Orzeczenie psychologiczne (wzór)
- Załącznik nr 3 - Orzeczenie psychologiczne (wzór)
- Załącznik nr 4 - Orzeczenie psychologiczne (wzór)
- Załącznik nr 5 - Metodyka przeprowadzania badań psychologicznych
- Załącznik nr 6 - Karta badania psychologicznego (wzór)
- Załącznik nr 7 - Zaświadczenie o wpisie do ewidencji uprawnionych psychologów (wzór)
- Załącznik nr 8 - Zaświadczenie o wpisie do rejestru przedsiębiorców prowadzących pracownię psychologiczną (wzór)
Treść rozporządzenia
Na podstawie art. 90 ust. 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami zarządza się, co następuje:
§ 1.
Rozporządzenie określa:
1)
szczegółowe warunki, tryb, zakres i sposób przeprowadzania badań psychologicznych
w zakresie psychologii transportu i wydawania orzeczeń psychologicznych;
2)
metodykę przeprowadzania badań psychologicznych, o której mowa w art. 85 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, zwanej dalej „ustawą”;
3)
sposób postępowania z dokumentacją związaną z badaniami psychologicznymi w zakresie
psychologii transportu, zwaną dalej „dokumentacją badania psychologicznego”, oraz
wzory stosowanych dokumentów;
4)
wzór zaświadczenia o wpisie do ewidencji uprawnionych psychologów;
5)
wzór zaświadczenia o wpisie do rejestru przedsiębiorców prowadzących pracownię psychologiczną;
6)
szczegółowe warunki, jakie musi spełniać pracownia psychologiczna;
7)
wysokość opłat za:
a)
badanie psychologiczne w zakresie psychologii transportu,
b)
wpis do rejestru przedsiębiorców,
c)
wpis do ewidencji uprawnionych psychologów.
§ 2.
Osoby posiadające skierowanie na badanie zgłaszają się na badanie psychologiczne w
zakresie psychologii transportu w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia otrzymania
tego skierowania.
§ 3.
Badanie psychologiczne w zakresie psychologii transportu przeprowadza się po sprawdzeniu
tożsamości osoby badanej.
§ 4.
1.
Zakres badania psychologicznego w zakresie psychologii transportu obejmuje:
1)
wywiad bezpośredni i obserwację osoby badanej;
2)
badania narzędziami diagnostycznymi;
3)
ocenę i opis osoby badanej pod względem:
a)
sprawności intelektualnej i procesów poznawczych,
b)
osobowości, z uwzględnieniem funkcjonowania w trudnych sytuacjach, a także dojrzałości
społecznej,
c)
sprawności psychomotorycznej.
2.
Badanie psychologiczne w zakresie psychologii transportu przeprowadza się w warunkach
zapewniających uzyskanie trafnych i rzetelnych wyników badania.
3.
Po przeprowadzeniu badania psychologicznego w zakresie psychologii transportu uprawniony
psycholog dokonuje analizy i interpretacji wyników badań oraz przekazuje osobie badanej
informację o wynikach przeprowadzonego badania.
§ 5.
1.
Uprawniony psycholog odmawia przeprowadzenia badania psychologicznego w zakresie psychologii
transportu, jeżeli:
1)
osoba badana informuje o złym stanie swojego zdrowia lub o złym samopoczuciu lub
2)
stan osoby badanej wskazuje, że może znajdować się ona w stanie po użyciu alkoholu
lub środka działającego podobnie do alkoholu.
2.
W przypadkach, o których mowa w ust. 1, uprawniony psycholog wyznacza nowy termin
badania psychologicznego w zakresie psychologii transportu, nieprzekraczający 14 dni
od daty poprzedniego terminu.
§ 6.
1.
Uprawniony psycholog po przeprowadzeniu badania psychologicznego w zakresie psychologii
transportu wydaje orzeczenie psychologiczne, według wzoru określonego odpowiednio
w załącznikach nr 1-4 do rozporządzenia.
2.
Oryginał orzeczenia psychologicznego otrzymuje osoba badana, a kopię dołącza się do
dokumentacji badania psychologicznego.
§ 7.
Metodykę przeprowadzania badań psychologicznych w zakresie psychologii transportu
określa załącznik nr 5 do rozporządzenia.
§ 8.
1.
Pracownia psychologiczna prowadzi dokumentację badania psychologicznego, która obejmuje:
1)
rejestr osób badanych;
2)
skierowanie na badanie osoby badanej;
3)
kartę badania psychologicznego w zakresie psychologii transportu, której wzór określa
załącznik nr 6 do rozporządzenia;
4)
dokumenty z badań testowych lub odpowiednie wydruki komputerowe;
5)
kopię wydanego orzeczenia psychologicznego.
2.
Rejestr, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, zawiera następujące dane:
1)
datę i numer wpisu do rejestru;
2)
imię i nazwisko osoby badanej;
3)
numer PESEL osoby badanej, a w przypadku osoby, której nie nadano numeru PESEL - nazwę
i numer dokumentu stwierdzającego tożsamość;
4)
miejsce zamieszkania osoby badanej;
5)
datę i numer wydanego orzeczenia psychologicznego.
§ 9.
1.
Dokumentację badania psychologicznego przechowuje się w warunkach organizacyjnych
i technicznych uniemożliwiających dostęp osób nieupoważnionych oraz zapewniających
jej ochronę przed zniszczeniem, uszkodzeniem lub zagubieniem.
2.
Dokumentacja badania psychologicznego jest przechowywana w pracowni psychologicznej
przez okres 20 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym dokonano ostatniego
wpisu. Po upływie tego okresu dokumenty są komisyjnie niszczone.
3.
Z komisyjnego niszczenia dokumentacji badania psychologicznego sporządza się protokół
zawierający:
1)
wykaz numerów ewidencyjnych niszczonych kart badań oraz imiona i nazwiska osób, których
te karty dotyczą;
2)
listę osób dokonujących niszczenia dokumentacji wraz z ich podpisami.
4.
W przypadku likwidacji pracowni psychologicznej dokumentacja badania psychologicznego
przekazywana jest marszałkowi województwa właściwemu ze względu na miejsce uzyskania
wpisu do rejestru przedsiębiorców prowadzących pracownię psychologiczną.
§ 10.
1.
Pracownia psychologiczna posiada:
1)
pomieszczenie przeznaczone do badań zbiorowych i pomieszczenie przeznaczone do badań
indywidualnych, każde o powierzchni nie mniejszej niż 12 m˛;
2)
pomieszczenie o powierzchni nie mniejszej niż 10 m˛ dla uprawnionego psychologa;
3)
zestaw narzędzi diagnostycznych.
2.
Dopuszcza się, aby jedno z pomieszczeń, o których mowa w ust. 1 pkt 1, było jednocześnie
pomieszczeniem dla uprawnionego psychologa.
§ 11.
Wzór zaświadczenia o wpisie do ewidencji uprawnionych psychologów określa załącznik
nr 7 do rozporządzenia.
§ 12.
Wzór zaświadczenia o wpisie do rejestru przedsiębiorców prowadzących pracownię psychologiczną
określa załącznik nr 8 do rozporządzenia.
§ 13.
Opłata za:
1)
badanie psychologiczne w zakresie psychologii transportu - wynosi 150 zł;
2)
ponowne badanie psychologiczne przeprowadzane w trybie określonym w art. 84 ust. 2
i 3 ustawy - wynosi 150 zł;
3)
wpis do:
a)
rejestru przedsiębiorców prowadzących pracownię psychologiczną - wynosi 400 zł,
b)
ewidencji uprawnionych psychologów - wynosi 40 zł.
§ 14.
1.
Postępowania w sprawie wydania orzeczenia psychologicznego wszczęte, a niezakończone
przed dniem wejścia w życie rozporządzenia, przeprowadza się na podstawie dotychczasowych
przepisów.
2.
Orzeczenia psychologiczne wydane przed dniem wejścia w życie rozporządzenia zachowują
ważność przez okres, na jaki zostały wydane.
§ 15.
Pracownie psychologiczne, w których prowadzone są badania psychologiczne w zakresie
psychologii transportu, mają obowiązek dostosować działalność do wymagań określonych
w rozporządzeniu do dnia 31 grudnia 2015 r.
§ 16.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 20 lipca 2014 r.2)Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia
1 kwietnia 2005 r. w sprawie badań psychologicznych kierowców i osób ubiegających
się o uprawnienia do kierowania pojazdami oraz wykonujących pracę na stanowisku kierowcy
(Dz. U. Nr 69, poz. 622 oraz z 2007 r. Nr 178, poz. 1264), które traci moc z dniem
wejścia w życie niniejszego rozporządzenia na podstawie art. 137 ustawy z dnia 5 stycznia
2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2014 r. poz. 600).
2)
Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia
1 kwietnia 2005 r. w sprawie badań psychologicznych kierowców i osób ubiegających
się o uprawnienia do kierowania pojazdami oraz wykonujących pracę na stanowisku kierowcy
(Dz. U. Nr 69, poz. 622 oraz z 2007 r. Nr 178, poz. 1264), które traci moc z dniem
wejścia w życie niniejszego rozporządzenia na podstawie art. 137 ustawy z dnia 5 stycznia
2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2014 r. poz. 600).
Załącznik nr 1 - Orzeczenie psychologiczne (wzór)
Załącznik nr 2 - Orzeczenie psychologiczne (wzór)
Załącznik nr 3 - Orzeczenie psychologiczne (wzór)
Załącznik nr 4 - Orzeczenie psychologiczne (wzór)
Załącznik nr 5 - Metodyka przeprowadzania badań psychologicznych
I.
Standardy przeprowadzania badań psychologicznych.
1.
Uprawniony psycholog stosuje w badaniach:
1)
procedury diagnostyczne zróżnicowane ze względu na rodzaj i cel badania;
2)
metody i narzędzia diagnostyczne weryfikujące cechy i zdolności istotne dla osób ubiegających
się o uprawnienia do kierowania pojazdami, kierowców, osób wykonujących pracę na stanowisku
kierowcy, instruktora, egzaminatora oraz instruktora techniki jazdy;
3)
testy i urządzenia diagnostyczne, spełniające warunki standaryzacji, obiektywizmu,
normalizacji, rzetelności i trafności, w tym w miarę możliwości posiadające udowodnioną
trafność diagnostyczną w badaniach psychologicznych kierowców;
4)
procedury prowadzenia i interpretacji wyników badań, które są wskazane w podręcznikach
do testów i urządzeń.
2.
Ocena sposobu psychologicznego funkcjonowania badanego, będąca podstawą wydania orzeczenia
psychologicznego, musi być rzetelna, kompetentna i obiektywna. Jeżeli występują okoliczności,
które uniemożliwiają taką ocenę, psycholog odmawia prowadzenia badania.
3.
W przypadku wątpliwości diagnostyczno-orzeczniczych uprawniony psycholog weryfikuje
wyniki badań.
4.
Uprawniony psycholog stosuje się do standardów etycznych, w tym do zasady bezstronności
i należytej staranności prowadzonej diagnozy.
5.
Uprawniony psycholog przekazuje dla badanego informacje o wynikach badania i zalecenia
w sposób dla niego zrozumiały.
II.
Zakres metod i urządzeń badawczych.
1.
Uprawniony psycholog dysponuje metodami i urządzeniami badawczymi pozwalającymi ocenić
i zweryfikować zmienne mające znaczenie dla celu badania.
2.
W zakresie sprawności intelektualnej i procesów poznawczych uprawniony psycholog dobiera
narzędzia i techniki diagnostyczne pozwalające ustalić sprawność spostrzegania, uwagi,
rozumienia sytuacji oraz antycypacji.
3.
W zakresie oceny osobowości uprawniony psycholog dobiera narzędzia i techniki diagnostyczne
pozwalające ustalić dojrzałość społeczną (rozumienie norm, samokontrola, przystosowanie)
oraz dojrzałość emocjonalną (radzenie sobie w sytuacjach trudnych, zrównoważenie emocjonalne
i jego wpływ na ryzyko dezorganizacji zachowania).
4.
W zakresie oceny sprawności psychomotorycznej uprawniony psycholog dobiera testy i
urządzenia badawcze pozwalające ustalić szybkość i adekwatność reakcji oraz koordynację
wzrokowo-ruchową.
5.
Uprawniony psycholog, jeżeli wymaga tego realizacja celu badania, dokonuje diagnozy:
1)
cech osobowości mających wpływ na powstrzymanie się od prowadzenia pojazdu pod wpływem
alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu;
2)
zaburzeń emocjonalnych pourazowych;
3)
deficytów poznawczych;
4)
szczególnych predyspozycji wskazanych dla instruktorów, egzaminatorów, kierowców pojazdów
uprzywilejowanych i osób wykonujących zawód kierowcy.