Rozporządzenie Ministra Gospodarkiz dnia 10 grudnia 2014 r.w sprawie sposobu obliczania danych podanych we wniosku o wydanie świadectwa pochodzenia
z kogeneracji oraz szczegółowego zakresu obowiązku potwierdzania danych dotyczących
ilości energii elektrycznej wytworzonej w wysokosprawnej kogeneracji 2)Przepisy niniejszego rozporządzenia wdrażają postanowienia dyrektywy Parlamentu Europejskiego
i Rady 2012/27/UE z dnia 25 października 2012 r. w sprawie efektywności energetycznej,
zmiany dyrektyw 2009/125/WE i 2010/30/UE oraz uchylenia dyrektyw 2004/8/WE i 2006/32/WE
(Dz. Urz. UE L 315 z 14.11.2012, str. 1), decyzji Komisji 2011/877/UE z dnia 19 grudnia
2011 r. ustanawiającej zharmonizowane wartości referencyjne sprawności dla rozdzielonej
produkcji energii elektrycznej i ciepła w zastosowaniu dyrektywy 2004/8/WE Parlamentu
Europejskiego i Rady i uchylającej decyzję Komisji 2007/74/WE (Dz. Urz. UE L 343 z
23.12.2011, str. 91) oraz decyzji Komisji 2008/952/WE z dnia 19 listopada 2008 r.
w sprawie określenia szczegółowych wytycznych dotyczących wykonania i stosowania przepisów
załącznika II do dyrektywy 2004/8/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz. Urz. UE
L 338 z 17.12.2008, str. 55).
Spis treści
- Treść rozporządzenia
- Załącznik nr 1 - Sposób obliczania danych stosowanych do obliczania ilości energii elektrycznej z wysokosprawnej kogeneracji oraz wielkości oszczędności energii pierwotnej wielkości oszczędności energii pierwotnej
- Załącznik nr 2 - Referencyjne wartości sprawności dla wytwarzania rozdzielonego energii elektrycznej i ciepła użytkowego rozdzielonego energii elektrycznej i ciepła użytkowego
Treść rozporządzenia
Na podstawie art. 9a ust. 10 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne zarządza się, co następuje:
§ 1.
Rozporządzenie określa sposób obliczania danych podanych we wniosku o wydanie świadectwa
pochodzenia z kogeneracji oraz szczegółowy zakres obowiązku potwierdzania danych dotyczących
ilości energii elektrycznej wytworzonej w wysokosprawnej kogeneracji, w tym:
1)
sposób obliczania:
a)
średniorocznej sprawności przemiany energii chemicznej paliwa w energię elektryczną
lub mechaniczną i ciepło użytkowe w kogeneracji, zwanej dalej „średnioroczną sprawnością
ogólną”,
b)
ilości energii elektrycznej z wysokosprawnej kogeneracji,
c)
ilości ciepła użytkowego w kogeneracji,
d)
oszczędności energii pierwotnej uzyskanej w wyniku zastosowania kogeneracji w porównaniu
z wytwarzaniem energii elektrycznej i ciepła w układach rozdzielonych o referencyjnych
wartościach sprawności dla wytwarzania rozdzielonego, zwanej dalej „oszczędnością
energii pierwotnej”;
2)
sposoby wykorzystania ciepła użytkowego w kogeneracji przyjmowanego do obliczania
danych podanych we wniosku o wydanie świadectwa pochodzenia z kogeneracji, o którym
mowa w art. 9l ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne, zwanej dalej „ustawą”;
3)
referencyjne wartości sprawności dla wytwarzania rozdzielonego, oddzielnie dla energii
elektrycznej i ciepła, służące do obliczania oszczędności energii pierwotnej uzyskanej
w wyniku zastosowania kogeneracji;
4)
wymagania dotyczące pomiarów ilości energii elektrycznej i ciepła użytkowego w jednostkach
kogeneracji oraz ilości paliw zużywanych do ich wytwarzania, w tym na potrzeby realizacji
obowiązku potwierdzania danych, o którym mowa w art. 9l ust. 8 ustawy;
5)
wymagania dotyczące pomiarów, rejestracji i sposobu obliczania ilości energii elektrycznej
i ciepła użytkowego wytwarzanej w wysokosprawnej kogeneracji w jednostkach kogeneracji,
o których mowa w art. 9l ust. 1 i 1a ustawy, w tym wymagania dotyczące pomiarów bezpośrednich
ilości energii elektrycznej i ciepła użytkowego oraz ilości paliw zużywanych do ich
wytwarzania, dokonywanych na potrzeby wydawania świadectw pochodzenia, o których mowa
w art. 9l ustawy;
6)
maksymalną wysokość i sposób uwzględniania w kalkulacji cen energii elektrycznej ustalanych
w taryfach przedsiębiorstw energetycznych, o których mowa w art. 9a ust. 8 ustawy:
a)
kosztów uzyskania i przedstawienia do umorzenia świadectw pochodzenia z kogeneracji,
o których mowa w art. 9l ust. 1 ustawy,
b)
poniesionej opłaty zastępczej, o której mowa w art. 9a ust. 8 pkt 2 ustawy.
§ 2.
1.
Do obliczania ilości energii elektrycznej z wysokosprawnej kogeneracji, średniorocznej
sprawności ogólnej oraz wielkości oszczędności energii pierwotnej stosuje się wartości
określane na podstawie rzeczywistych parametrów funkcjonowania jednostki kogeneracji
w normalnych warunkach jej pracy oraz dane dotyczące ilości i jakości wytwarzania
energii elektrycznej i ciepła użytkowego w okresie od dnia 1 stycznia do dnia 31 grudnia
danego roku.
2.
Dla jednostki kogeneracji o mocy zainstalowanej elektrycznej poniżej 50 kW, zwanej
dalej „jednostką mikrokogeneracji”, obliczenia, o których mowa w ust. 1, mogą być
wykonane na podstawie parametrów i wartości określonych w dokumentacji technicznej
tej jednostki oraz czasu jej pracy w ciągu roku.
3.
Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się do obliczania ilości energii elektrycznej z wysokosprawnej
kogeneracji i wielkości oszczędności energii pierwotnej, określonych we wniosku o
wydanie świadectwa pochodzenia z kogeneracji, obejmujących okres jednego miesiąca
lub kilku następujących po sobie miesięcy danego roku kalendarzowego, oraz dla jednostek
kogeneracji nowo budowanych, z wyjątkiem wartości średniorocznej sprawności ogólnej,
oznaczonej symbolem η, o którym mowa w § 3 ust. 1, oraz wartości współczynnika określającego stosunek energii
elektrycznej z kogeneracji do ciepła użytkowego w kogeneracji, które przyjmuje się
na podstawie wartości planowanych dla danego roku kalendarzowego.
4.
Sposób obliczania danych stosowanych do obliczania ilości energii elektrycznej z wysokosprawnej
kogeneracji oraz wielkości oszczędności energii pierwotnej, o których mowa w ust.
1, dla różnych rodzajów i układów urządzeń wchodzących w skład jednostki kogeneracji
określają załączniki nr 1 i 2 do rozporządzenia.
§ 3.
1.
Średnioroczną sprawność ogólną, oznaczoną symbolem η i wyrażoną w procentach, oblicza się według wzoru:
\(
\eta = {{3,6 \cdot A_b + Q{}_{uq}} \over {Q_b - Q{}_{bck}}} \cdot 100\%
\)
gdzie poszczególne symbole oznaczają:
|
|
- |
|
|
|
- |
|
|
|
- |
|
|
|
- |
|
2.
Ilość wytworzonej energii elektrycznej brutto oblicza się jako sumę ilości wytworzonej
energii elektrycznej brutto zmierzonej na zaciskach generatorów lub ogniw paliwowych
wchodzących w skład jednostki kogeneracji.
3.
Ilość energii elektrycznej odpowiadającej energii mechanicznej brutto wytworzonej
w jednostce kogeneracji oblicza się jako sumę ilości energii wykorzystanej na potrzeby
własne jednostki kogeneracji do bezpośredniego napędzania urządzeń lub dostarczonej
na zewnątrz tej jednostki. Energię mechaniczną przelicza się na energię elektryczną
w stosunku 1:1.
4.
Ilość ciepła użytkowego w kogeneracji, oznaczona symbolem Quq, o którym mowa w ust. 1, obejmuje ilość ciepła użytkowego w kogeneracji uzyskanego
z upustów i wylotów turbin parowych, kotłów odzysknicowych, ciepłowniczych turbin
gazowych i silników spalinowych, stanowiących wyodrębniony zespół urządzeń jednostki
kogeneracji, oraz dostarczonego do instalacji lub sieci ciepłowniczej i przeznaczonego:
1)
do ogrzewania budynków i przygotowania ciepłej wody użytkowej;
2)
do przemysłowych procesów technologicznych;
3)
dla obiektów wykorzystywanych do produkcji rolnej, roślinnej lub zwierzęcej, w celu
zapewnienia odpowiedniej temperatury i wilgotności w tych obiektach;
4)
do wytwarzania chłodu w przypadkach, o których mowa w pkt 1-3.
5.
Do ilości ciepła użytkowego w kogeneracji nie wlicza się ciepła wykorzystywanego do
dalszego wytwarzania energii elektrycznej lub mechanicznej oraz ciepła użytkowego
wytworzonego w jednostce kogeneracji poza procesem kogeneracji.
6.
Ilość energii chemicznej zawartej w paliwach zużytych w jednostce kogeneracji określa
się, stosując metodę bezpośrednią, na podstawie wartości opałowej tych paliw i ich
ilości.
7.
W przypadku gdy stosowanie metody bezpośredniej, o której mowa w ust. 6, z powodów
technicznych jest niemożliwe lub koszty jej stosowania są niewspółmiernie wysokie
w stosunku do wartości energii z wysokosprawnej kogeneracji wytworzonej w jednostce
kogeneracji, a metoda pośrednia daje co najmniej taką samą dokładność jak metoda bezpośrednia,
to ilość energii chemicznej zawartej w paliwach zużytych w jednostce wytwórczej, w
skład której wchodzą jednostki kogeneracji, można rozdzielić na poszczególne urządzenia
wchodzące w skład tej jednostki wytwórczej, stosując metodę pośrednią.
§ 4.
1.
Ilość energii dostarczonej do jednostki kogeneracji z innych procesów, zwanej dalej
„równoważnikiem paliwowym”, należy doliczyć do ilości energii chemicznej, oznaczonej
symbolem Qb, o której mowa w § 3 ust. 1, zawartej w paliwach zużytych w jednostce kogeneracji,
o której mowa w art. 9l ust. 1:
1)
pkt 1 ustawy, gdy równoważnik paliwowy pochodzi ze spalania paliwa gazowego;
2)
pkt 1a ustawy, gdy równoważnik paliwowy pochodzi ze spalania metanu uwalnianego i
ujmowanego podczas dołowych robót górniczych w czynnych, likwidowanych lub zlikwidowanych
kopalniach węgla kamiennego lub gazu uzyskiwanego z przetwarzania biomasy w rozumieniu
art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o biokomponentach i biopaliwach
ciekłych ;
3)
pkt 2 ustawy, w pozostałych przypadkach.
2.
Równoważnik paliwowy oblicza się z uwzględnieniem współczynnika określającego zmianę
ilości wytwarzanej energii elektrycznej lub mechanicznej w wyniku dostarczenia energii
z innych procesów przy stałej ilości energii chemicznej zawartej w zużytych paliwach,
zwanego dalej „współczynnikiem zmiany mocy”.
3.
Współczynnik zmiany mocy wyznacza się na podstawie aktualnych pomiarów przeprowadzonych
oddzielnie dla każdego strumienia energii dostarczonej do jednostki kogeneracji z
innego procesu lub wyprowadzonej z tej jednostki.
4.
Sposób określania:
1)
ilości:
a)
energii chemicznej, oznaczonej symbolem Qb, o którym mowa w § 3 ust. 1,
b)
wytworzonej energii elektrycznej i mechanicznej, o której mowa w § 3 ust. 2 i 3,
c)
ciepła użytkowego w kogeneracji dla różnych układów urządzeń wchodzących w skład jednostki
kogeneracji, o której mowa w § 3 ust. 4,
2)
równoważnika paliwowego,
3)
współczynnika zmiany mocy
- jest zawarty w załączniku nr 1 do rozporządzenia.
§ 5.
1.
Obliczona zgodnie z art. 3 pkt 36 ustawy ilość energii elektrycznej z kogeneracji,
oznaczona symbolem Abq, o którym mowa w § 6 ust. 3, jest równa ilości energii elektrycznej z wysokosprawnej
kogeneracji, pod warunkiem uzyskania przez jednostkę kogeneracji oszczędności energii
pierwotnej, oznaczonej symbolem PES , o której mowa w § 6 ust. 1, obliczonej w sposób określony w tym przepisie, w wysokości
określonej w art. 3 pkt 38 ustawy.
2.
Wartość współczynnika określającego stosunek energii elektrycznej z kogeneracji do
ciepła użytkowego w kogeneracji, oznaczonego symbolem C, o którym mowa w pkt 1.5 załącznika nr 1 do rozporządzenia, oblicza się na podstawie
rzeczywistych parametrów technologicznych jednostki kogeneracji, dla danego przedziału
czasowego, w sposób określony w tym załączniku.
3.
Jeżeli określenie wartości współczynnika określającego stosunek energii elektrycznej
z kogeneracji do ciepła użytkowego w kogeneracji, oznaczonego symbolem C, o którym mowa w pkt 1.5 załącznika nr 1 do rozporządzenia, nie jest technicznie
możliwe w wyniku pomiarów, do obliczeń przyjmuje się następujące wartości domyślne
współczynnika oznaczonego symbolem C:
1)
0,95 dla turbiny gazowej w układzie kombinowanym z odzyskiem ciepła,
2)
0,45 dla turbiny parowej przeciwprężnej,
3)
0,45 dla turbiny parowej upustowo-kondensacyjnej,
4)
0,55 dla turbiny gazowej z odzyskiem ciepła,
5)
0,75 dla silnika spalinowego
- pod warunkiem, że obliczona ilość energii elektrycznej z kogeneracji jest niższa
lub równa całkowitej produkcji energii elektrycznej z tej jednostki.
4.
W przypadku jednostki kogeneracji będącej w pierwszym roku eksploatacji, dla której
nie można wyznaczyć wartości współczynnika określającego stosunek energii elektrycznej
z kogeneracji do ciepła użytkowego w kogeneracji, oznaczonego symbolem C, o którym mowa w pkt 1.5 załącznika nr 1 do rozporządzenia, na podstawie danych pomiarowych,
przyjmuje się wartość współczynnika na podstawie danych konstrukcyjnych.
§ 6.
1.
Oszczędność energii pierwotnej, oznaczoną symbolem PES , wyrażoną w procentach, oblicza się według wzoru:
\(
PES = \left( {1 - {1 \over {{{\eta _{qc} } \over {\eta _{refc} }} + {{\eta _{qe}
} \over {\eta refe}}}}} \right) \cdot 100\%
\)
gdzie poszczególne symbole oznaczają:
|
|
- |
|
|
|
- |
|
|
|
- |
|
|
|
- |
|
2.
Sprawność wytwarzania ciepła użytkowego w kogeneracji, oznaczoną symbolem ηqc, wyrażoną w procentach, oblicza się według wzoru:
\(
\eta _{qc} = {{Q_{uq} } \over {Q_{bq} }} \cdot 100\%
\)
gdzie poszczególne symbole oznaczają:
|
|
- |
|
|
|
- |
|
3.
Sprawność wytwarzania energii elektrycznej z kogeneracji, oznaczoną symbolem ηqe, wyrażoną w procentach, oblicza się według wzoru:
\(
\eta _{qe} = {{3,6 \cdot A_{bq} } \over {Q_{bq} }} \cdot 100\%
\)
gdzie poszczególne symbole oznaczają:
|
|
- |
|
|
|
- |
|
4.
Ilość energii chemicznej zawartej w paliwach zużytych do wytwarzania energii elektrycznej
z kogeneracji i ciepła użytkowego w kogeneracji, oznaczoną symbolem Qbq, o którym mowa w ust. 2, wyrażoną w [GJ], oblicza się według wzoru:
\(
Q_{bq} = Q_b - Q_{bck} - Q_{bek}
\)
gdzie poszczególne symbole oznaczają:
|
|
- |
|
|
|
- |
|
|
|
- |
|
5.
Referencyjne wartości sprawności dla wytwarzania rozdzielonego energii elektrycznej
i ciepła użytkowego określa załącznik nr 2 do rozporządzenia.
§ 7.
1.
Pomiaru ilości energii elektrycznej wytworzonej w jednostce kogeneracji, w tym na
potrzeby realizacji obowiązku potwierdzania danych, o którym mowa w art. 9l ust. 8
ustawy, dokonuje się na zaciskach generatorów lub ogniw paliwowych wchodzących w skład
jednostki kogeneracji.
2.
Pomiaru ilości ciepła użytkowego w kogeneracji, o której mowa w § 3 ust. 4, dokonuje
się na granicy bilansowej jednostki kogeneracji lub wyodrębnionego zespołu urządzeń
wchodzących w skład tej jednostki.
3.
Pomiaru ilości paliw zużywanych w jednostce kogeneracji dokonuje się na granicy bilansowej
tej jednostki lub wyodrębnionego zespołu urządzeń jednostki kogeneracji.
4.
Miejsca pomiarów i granicę bilansową jednostki kogeneracji, o których mowa w ust.
1-3, oznacza się na schemacie wyodrębnionego zespołu urządzeń wchodzących w skład
tej jednostki, o którym mowa w art. 9l ust. 10 ustawy.
§ 8.
1.
Koszty uzasadnione uzyskania i przedstawienia do umorzenia świadectw pochodzenia z
kogeneracji albo poniesienia opłaty zastępczej uwzględnia się w kalkulacji cen energii
elektrycznej ustalanych w taryfach przedsiębiorstw energetycznych realizujących te
obowiązki, przyjmując, że każda jednostka energii elektrycznej sprzedawana przez dane
przedsiębiorstwo energetyczne odbiorcom końcowym jest w tej samej wysokości obciążona
tymi kosztami.
2.
Maksymalna wysokość kosztów, o których mowa w ust. 1, uwzględnianych w kalkulacji
cen energii elektrycznej ustalanych w taryfach, jest równa kosztom:
1)
uzyskania świadectw pochodzenia z kogeneracji, obliczonym według wzoru:
\(
K_{sm} = O_{zg} \cdot E_{pg} + O_{zk} \cdot E_{pk} + O_{zm} \cdot E_{pm}
\)
gdzie poszczególne symbole oznaczają:
|
|
- |
|
|
|
- |
|
|
|
- |
|
|
|
- |
|
|
|
- |
|
|
|
- |
|
|
|
- |
|
2)
opłaty zastępczej poniesionej w roku poprzedzającym rok sporządzania taryfy, z uwzględnieniem
ust. 4.
3.
Ilość energii elektrycznej, oznaczonej symbolami Epg. Epk i Epm, o których mowa w ust. 2, nie może być większa od ilości energii elektrycznej wynikającej
z zakresów obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 2014 r. o zmianie ustawy - Prawo energetyczne
oraz niektórych innych ustaw , pomniejszonej o ilość energii wynikającą z poniesionej opłaty zastępczej w roku
poprzedzającym rok sporządzania taryfy.
4.
W przypadku gdy przedsiębiorstwo energetyczne w roku poprzedzającym rok sporządzania
taryfy zrealizowało obowiązek, o którym mowa w art. 9a ust. 8 ustawy, uiszczając opłatę
zastępczą w wysokości odpowiadającej ilości energii elektrycznej większej niż 10%
ilości energii elektrycznej wynikającej z obowiązku uzyskania i umorzenia świadectw
pochodzenia z kogeneracji albo uiszczenia opłaty zastępczej, w kosztach, o których
mowa w ust. 1, uwzględnia się 80% kosztów poniesionej opłaty zastępczej.
2)
Przepisy niniejszego rozporządzenia wdrażają postanowienia dyrektywy Parlamentu Europejskiego
i Rady 2012/27/UE z dnia 25 października 2012 r. w sprawie efektywności energetycznej,
zmiany dyrektyw 2009/125/WE i 2010/30/UE oraz uchylenia dyrektyw 2004/8/WE i 2006/32/WE
(Dz. Urz. UE L 315 z 14.11.2012, str. 1), decyzji Komisji 2011/877/UE z dnia 19 grudnia
2011 r. ustanawiającej zharmonizowane wartości referencyjne sprawności dla rozdzielonej
produkcji energii elektrycznej i ciepła w zastosowaniu dyrektywy 2004/8/WE Parlamentu
Europejskiego i Rady i uchylającej decyzję Komisji 2007/74/WE (Dz. Urz. UE L 343 z
23.12.2011, str. 91) oraz decyzji Komisji 2008/952/WE z dnia 19 listopada 2008 r.
w sprawie określenia szczegółowych wytycznych dotyczących wykonania i stosowania przepisów
załącznika II do dyrektywy 2004/8/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz. Urz. UE
L 338 z 17.12.2008, str. 55).
3)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2013 r.
poz. 984 i 1238 oraz z 2014 r. poz. 457, 490, 900, 942, 1101 i 1662.
4)
Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Gospodarki z dnia
26 lipca 2011 r. w sprawie sposobu obliczania danych podanych we wniosku o wydawanie
świadectwa pochodzenia z kogeneracji oraz szczegółowego zakresu obowiązku uzyskania
i przedstawienia do umorzenia tych świadectw, uiszczania opłaty zastępczej i obowiązku
potwierdzania danych dotyczących ilości energii elektrycznej wytworzonej w wysokosprawnej
kogeneracji (Dz. U. Nr 176, poz. 1052), które na podstawie art. 8 ustawy z dnia 14
marca 2014 r. o zmianie ustawy - Prawo energetyczne oraz niektórych innych ustaw (Dz.
U. poz. 490) traci moc z dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia.