Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiejz dnia 5 kwietnia 2013 r.w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o działalności ubezpieczeniowej
Spis treści
- Treść obwieszczenia
- Załącznik - Tekst jednolity ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o działalności ubezpieczeniowej
- Dział I - Przepisy ogólne
- Dział II - Działalność ubezpieczeniowa
- Rozdział 1 - Zasady wykonywania działalności ubezpieczeniowej
- Rozdział 2 - Zakład ubezpieczeń wykonujący działalność w formie spółki akcyjnej
- Rozdział 3 - Towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych
- Rozdział 4 - Warunki wykonywania działalności ubezpieczeniowej przez krajowe zakłady ubezpieczeń
- Rozdział 5 - Wykonywanie działalności ubezpieczeniowej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez zagraniczne zakłady ubezpieczeń
- Rozdział 6 - Swoboda świadczenia usług ubezpieczeniowych
- Rozdział 7 - Gospodarka finansowa zakładu ubezpieczeń
- Rozdział 8 - Aktuariusz
- Rozdział 9 - Sprawozdawczość ubezpieczeniowa zakładu ubezpieczeń
- Rozdział 10 - Łączenie się zakładów ubezpieczeń, przeniesienie umów ubezpieczenia, przeniesienie umów reasekuracji
- Rozdział 11 - Postępowanie naprawcze i likwidacja zakładów ubezpieczeń
- Rozdział 12 - Zasady sprawowania nadzoru ubezpieczeniowego
- Rozdział 13 - Ubezpieczeniowy samorząd gospodarczy
- Dział III - Działalność reasekuracyjna wykonywana przez zakłady reasekuracji
- Rozdział 1 - Zasady wykonywania działalności reasekuracyjnej
- Rozdział 2 - Zakład reasekuracji wykonujący działalność w formie spółki akcyjnej
- Rozdział 3 - Towarzystwo reasekuracji wzajemnej
- Rozdział 4 - Warunki wykonywania działalności reasekuracyjnej przez krajowe zakłady reasekuracji
- Rozdział 5 - Wykonywanie działalności reasekuracyjnej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez zagraniczne zakłady reasekuracji mające siedzibę w państwach niebędących państwami członkowskimi Unii Europejskiej
- Rozdział 6 - Swoboda świadczenia usług reasekuracyjnych
- Rozdział 7 - Gospodarka finansowa zakładów reasekuracji
- Rozdział 8 - Sprawozdawczość zakładu reasekuracji
- Rozdział 9 - Łączenie się zakładów reasekuracji, przeniesienie portfela reasekuracji
- Rozdział 10 - Postępowanie naprawcze i likwidacja zakładów reasekuracji
- Rozdział 11 - Zasady sprawowania nadzoru ubezpieczeniowego
- Dział IV - Przepisy karne
- Dział V - Zmiany w przepisach obowiązujących
- Dział VI - Przepisy przejściowe i końcowe
- Załącznik do ustawy z dnia 22 maja 2003 r. - Podział ryzyka według działów, grup i rodzajów ubezpieczeń
Treść obwieszczenia
1.
Na podstawie art. 16 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych
i niektórych innych aktów prawnych ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o działalności ubezpieczeniowej , z uwzględnieniem zmian wprowadzonych:
1)
ustawą z dnia 9 kwietnia 2010 r. o udostępnianiu informacji gospodarczych i wymianie
danych gospodarczych ,
2)
ustawą z dnia 25 czerwca 2010 r. o zmianie ustawy - Prawo bankowe, ustawy o działalności
ubezpieczeniowej, ustawy o funduszach inwestycyjnych, ustawy o obrocie instrumentami
finansowymi oraz ustawy o nadzorze nad rynkiem finansowym ,
3)
ustawą z dnia 25 czerwca 2010 r. o zmianie ustawy o kontroli skarbowej oraz niektórych
innych ustaw ,
4)
ustawą z dnia 4 lutego 2011 r. - Prawo prywatne międzynarodowe ,
5)
ustawą z dnia 25 marca 2011 r. o zmianie niektórych ustaw związanych z funkcjonowaniem
systemu ubezpieczeń społecznych ,
6)
ustawą z dnia 25 marca 2011 r. o ograniczaniu barier administracyjnych dla obywateli
i przedsiębiorców ,
7)
ustawą z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej ,
8)
ustawą z dnia 9 czerwca 2011 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych
ustaw ,
9)
ustawą z dnia 19 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych,
Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych
oraz niektórych innych ustaw ,
10)
ustawą z dnia 16 września 2011 r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców ,
11)
ustawą z dnia 30 marca 2012 r. o uchyleniu ustawy o narodowych funduszach inwestycyjnych
i ich prywatyzacji oraz o zmianie niektórych innych ustaw ,
12)
ustawą z dnia 24 października 2012 r. o zmianie ustawy o obrocie instrumentami finansowymi
oraz niektórych innych ustaw ,
13)
ustawą z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe ,
14)
ustawą z dnia 14 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o działalności ubezpieczeniowej
oraz zmian wynikających z przepisów ogłoszonych przed dniem 27 marca 2013 r.
2.
Podany w załączniku do niniejszego obwieszczenia tekst jednolity ustawy nie obejmuje:
1)
art. 70 ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o udostępnianiu informacji gospodarczych
i wymianie danych gospodarczych , który stanowi:
„
Art. 70.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia.
”
;
2)
odnośnika nr 1, art. 6 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 oraz art. 9 ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o zmianie
ustawy - Prawo bankowe, ustawy o działalności ubezpieczeniowej, ustawy o funduszach
inwestycyjnych, ustawy o obrocie instrumentami finansowymi oraz ustawy o nadzorze
nad rynkiem finansowym , które stanowią:
„
1) Niniejsza ustawa w zakresie swojej regulacji dokonuje wdrożenia:
1)
dyrektywy 2007/44/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 5 września 2007 r. zmieniającej
dyrektywę Rady 92/49/EWG oraz dyrektywy 2002/83/WE, 2004/39/WE, 2005/68/WE i 2006/48/WE
w zakresie zasad proceduralnych i kryteriów oceny stosowanych w ramach oceny ostrożnościowej
przypadków nabycia lub zwiększenia udziałów w podmiotach sektora finansowego ;
2)
dyrektywy 2005/56/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 26 października 2005 r.
w sprawie transgranicznego łączenia się spółek kapitałowych .
”
Art. 6.
„1. Do postępowań wszczętych odpowiednio na podstawie przepisów:
2)
art. 35 i 36 ustawy wymienionej w art. 2, w brzmieniu dotychczasowym,
- i niezakończonych do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy
dotychczasowe.
”
„
2.
Postępowania, o których mowa w ust. 1, umarza się, w przypadku gdy na podstawie przepisów
ustaw wymienionych w art. 1-4 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą nie jest wymagane
zawiadomienie Komisji Nadzoru Finansowego.
”
„
Art. 9.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia.
”
;
3)
art. 13 ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o zmianie ustawy o kontroli skarbowej oraz
niektórych innych ustaw , który stanowi:
„
Art. 13.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 1 pkt
17 oraz pkt 57 w zakresie dodawanych art. 42f-42k, które wchodzą w życie po upływie
6 miesięcy od dnia ogłoszenia.
”
;
4)
art. 81 ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. - Prawo prywatne międzynarodowe , który stanowi:
„
Art. 81.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 63,
który wchodzi w życie z dniem 18 czerwca 2011 r.
”
;
5)
art. 33 ustawy z dnia 25 marca 2011 r. o zmianie niektórych ustaw związanych z funkcjonowaniem
systemu ubezpieczeń społecznych , który stanowi:
„
Art. 33.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 maja 2011 r., z wyjątkiem art. 2 pkt 1, art. 3 pkt
1, pkt 2 lit. a, pkt 3, pkt 5 i pkt 6, art. 4 pkt 1-12, pkt 13 lit. b i c, pkt 14-25,
pkt 27, pkt 28, pkt 29 lit. a, pkt 30-33, pkt 34 lit. a, pkt 35-39, pkt 42-44 i pkt
46-50, art. 5, art. 6, art. 12, art. 13, art. 15, art. 16 i art. 31, które wchodzą
w życie z dniem 1 stycznia 2012 r.
”
;
6)
art. 105 ustawy z dnia 25 marca 2011 r. o ograniczaniu barier administracyjnych dla
obywateli i przedsiębiorców , który stanowi:
„
Art. 105.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 lipca 2011 r., z wyjątkiem:
1)
art. 36 pkt 3 i 4, które wchodzą w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia;
2)
art. 44 i art. 103, które wchodzą w życie z dniem 1 października 2011 r.;
3)
(uchylony).
”
;
7)
odnośnika nr 2, art. 219 ust. 1 pkt 13 oraz art. 221 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności
leczniczej , które stanowią:
„
2) Przepisy niniejszej ustawy wdrażają postanowienia dyrektywy 2003/88/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 4 listopada 2003 r. dotyczącej
niektórych aspektów organizacji czasu pracy .
”
Art. 219.
„1. Akty wykonawcze wydane na podstawie:
13)
art. 22 ust. 6 ustawy, o której mowa w art. 167,
- zachowują moc do dnia wejścia w życie odpowiednich aktów wykonawczych wydanych na
podstawie art. 6 ust. 2 i art. 161 ust. 2 ustawy, o której mowa w art. 125, art. 22
ust. 3 ustawy, o której mowa w art. 129, art. 18 ust. 11 ustawy, o której mowa w art.
139, art. 16 ust. 3 ustawy, o której mowa w art. 148, art. 19 ust. 5 ustawy, o której
mowa w art. 151, art. 115 § 9 i 10 ustawy, o której mowa w art. 153, art. 54 ustawy,
o której mowa w art. 157, art. 21 ust. 3 ustawy, o której mowa w art. 158, art. 118
ust. 5 i 6 ustawy, o której mowa w art. 164, art. 22 ust. 6 ustawy, o której mowa
w art. 167, art. 33a ust. 2 ustawy, o której mowa w art. 172, w brzmieniu nadanym
niniejszą ustawą, jednak nie dłużej niż przez 12 miesięcy od dnia wejścia w życie
niniejszej ustawy.
”
„
Art. 221.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 lipca 2011 r., z wyjątkiem art. 17 ust. 2 i 3, art.
25, art. 88 ust. 3, art. 106 ust. 2 zdanie trzecie, ust. 3 pkt 13, ust. 4 pkt 11 i
ust. 5, art. 148 pkt 6 oraz art. 172 pkt 10, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia
2012 r.
”
;
8)
art. 8 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych
innych ustaw , który stanowi:
„
Art. 8.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 7, który
wchodzi w życie z dniem 30 czerwca 2011 r.
”
;
9)
art. 6 i art. 7 oraz art. 11 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy o
ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze
Ubezpieczycieli Komunikacyjnych oraz niektórych innych ustaw , które stanowią:
„
Art. 6.
Do umów ubezpieczenia zawartych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje
się przepisy dotychczasowe.
Art. 7.
1.
Postępowania dotyczące roszczeń odszkodowawczych wszczęte i niezakończone przed dniem
wejścia w życie niniejszej ustawy toczą się według przepisów dotychczasowych.
2.
Postępowania dotyczące roszczeń Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego wszczęte
i niezakończone przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy toczą się według przepisów
dotychczasowych.
”
„
Art. 11.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 11 lutego 2012 r., z wyjątkiem:
1)
art. 1 pkt 65 i art. 10, które wchodzą w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia;
2)
art. 1 pkt 50 i art. 8, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2012 r.
”
;
10)
art. 29 ustawy z dnia 16 września 2011 r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli
i przedsiębiorców , który stanowi:
„
Art. 29.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2012 r., z wyjątkiem:
1)
art. 21 pkt 1 lit. a-c i pkt 6 oraz art. 28, które wchodzą w życie z dniem ogłoszenia;
2)
art. 21 pkt 3-5, 7, 8 i 10-13, które wchodzą w życie z dniem 2 stycznia 2012 r.;
3)
art. 4 pkt 1-6, art. 5 pkt 2, art. 6, art. 7 pkt 2, art. 12-14, art. 17, art. 18,
art. 20 oraz art. 23, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2013 r.
”
;
11)
art. 15 ustawy z dnia 30 marca 2012 r. o uchyleniu ustawy o narodowych funduszach
inwestycyjnych i ich prywatyzacji oraz o zmianie niektórych innych ustaw , który stanowi:
12)
odnośnika nr 1 oraz art. 11 ustawy z dnia 24 października 2012 r. o zmianie ustawy o obrocie instrumentami
finansowymi oraz niektórych innych ustaw , które stanowią:
„
1) Niniejsza ustawa w zakresie swojej regulacji wdraża dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2010/78/UE z dnia 24 listopada 2010 r. w
sprawie zmiany dyrektyw 98/26/WE, 2002/87/WE, 2003/6/WE, 2003/41/WE, 2003/71/WE, 2004/39/WE,
2004/109/WE, 2005/60/WE, 2006/48/WE, 2006/49/WE i 2009/65/WE w odniesieniu do uprawnień
Europejskiego Urzędu Nadzoru (Europejskiego Urzędu Nadzoru Bankowego), Europejskiego
Urzędu Nadzoru (Europejskiego Urzędu Nadzoru Ubezpieczeń i Pracowniczych Programów
Emerytalnych) oraz Europejskiego Urzędu Nadzoru (Europejskiego Urzędu Nadzoru Giełd
i Papierów Wartościowych) .
”
„
Art. 11.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
”
;
13)
odnośnika nr 1 oraz art. 192 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe , które stanowią:
„
1) Niniejsza ustawa dokonuje w zakresie swojej regulacji wdrożenia dyrektywy 97/67/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 grudnia 1997 r. w sprawie
wspólnych zasad rozwoju rynku wewnętrznego usług pocztowych Wspólnoty oraz poprawy
jakości usług .
”
„
Art. 192.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2013 r.
”
;
14)
art. 2 i art. 3 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o działalności ubezpieczeniowej , które stanowią:
„
Art. 2.
Do stosunków z umów ubezpieczenia zawartych przez dniem wejścia w życie ustawy stosuje
się przepisy dotychczasowe.
Art. 3.10 orzeczeń
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
”
.
Załącznik - Tekst jednolity ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o działalności ubezpieczeniowej1)Niniejsza ustawa dokonuje w zakresie swojej regulacji wdrożenia następujących dyrektyw Wspólnot Europejskich: 1) dyrektywy 92/49/EWG z dnia 18 lipca 1992 r. w sprawie koordynacji przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych odnoszących się do ubezpieczeń bezpośrednich innych niż ubezpieczenia na życie oraz zmieniającej dyrektywy 73/239/EWG i 88/357/EWG (trzecia dyrektywa w sprawie ubezpieczeń innych niż ubezpieczenia na życie) (Dz. Urz. WE L 228 z 11.08.1992); 2) dyrektywy 2000/26/WE z dnia 16 maja 2000 r. w sprawie zbliżenia ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do ubezpieczenia w zakresie odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych, zmieniającej dyrektywy 73/239/EWG i 88/357/EWG (czwarta dyrektywa w sprawie ubezpieczeń komunikacyjnych) (Dz. Urz. WE L 181 z 20.07.2000); 3) dyrektywy 2001/17/WE z dnia 19 marca 2001 r. w sprawie reorganizacji i likwidacji zakładów ubezpieczeń (Dz. Urz. WE L 110 z 20.04.2001); 4) dyrektywy 2002/83/WE z dnia 5 listopada 2002 r. dotyczącej ubezpieczeń na życie (Dz. Urz. WE L 345 z 19.12.2002). Dane dotyczące ogłoszenia aktów prawa Unii Europejskiej, zamieszczone w niniejszej ustawie - z dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej - dotyczą ogłoszenia tych aktów w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej - wydanie specjalne.
Dział I
Przepisy ogólne
Art. 1.
1.
Ustawa określa warunki wykonywania:
1)
działalności w zakresie ubezpieczeń osobowych i ubezpieczeń majątkowych;
2)
działalności reasekuracyjnej.
2.
Ustawa określa także zasady:
1)
wykonywania zawodu aktuariusza;
2)
sprawowania nadzoru ubezpieczeniowego;
3)
organizacji i funkcjonowania ubezpieczeniowego samorządu gospodarczego.
Art. 2.
1.
Określenia użyte w ustawie oznaczają:
1)
biuro narodowe - biuro narodowe w rozumieniu ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu
Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych ;
1a)
cedent - zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji, który w związku z wykonywaną
działalnością ubezpieczeniową lub reasekuracyjną ceduje ryzyko na zakład reasekuracji
lub zakład ubezpieczeń wykonujący działalność reasekuracyjną;
2)
duże ryzyka - ryzyka, o których mowa w dziale II załącznika do ustawy:
a)
grupy 4-7, 11, 12,
b)
grupy 14, 15 - w przypadku gdy ubezpieczający wykonuje działalność gospodarczą lub
wolny zawód, a ryzyko wiąże się z tą działalnością,
c)
grupy 8, 9, 13, 16 - w przypadku gdy ubezpieczający przekracza co najmniej dwa z następujących
kryteriów w roku obrotowym:
-
-suma bilansowa wynosi 6,2 mln euro,
-
-obroty netto wynoszą 12,8 mln euro,
-
-średnia ilość pracowników wynosi 250 osób,
jeżeli ubezpieczający należy do grupy kapitałowej, dla której przygotowywane jest
sprawozdanie skonsolidowane w rozumieniu ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości , powyższe kryteria oceniane będą na podstawie sprawozdania skonsolidowanego;
2a)
firma inwestycyjna - firmę inwestycyjną w rozumieniu ustawy z dnia 15 kwietnia 2005 r. o nadzorze uzupełniającym nad instytucjami kredytowymi,
zakładami ubezpieczeń, zakładami reasekuracji i firmami inwestycyjnymi wchodzącymi
w skład konglomeratu finansowego , zwanej dalej „ustawą o nadzorze uzupełniającym”;
3)
główny oddział - oddział, w rozumieniu ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej , zakładu ubezpieczeń mającego siedzibę w państwie niebędącym państwem członkowskim
Unii Europejskiej albo zakładu reasekuracji mającego siedzibę w państwie niebędącym
państwem członkowskim Unii Europejskiej;
3a)
instytucja kredytowa - instytucję kredytową w rozumieniu ustawy o nadzorze uzupełniającym;
4)
koasekuracja - umowę ubezpieczenia, na podstawie której co najmniej dwa zakłady ubezpieczeń
działając w porozumieniu zobowiązują się do spełnienia określonego świadczenia w przypadku
zajścia, przewidzianego w umowie, zdarzenia losowego;
5)
krajowy zakład ubezpieczeń - przedsiębiorcę, w rozumieniu ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej, z siedzibą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, który uzyskał zezwolenie na
wykonywanie działalności ubezpieczeniowej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
5a)
konglomerat finansowy - konglomerat finansowy w rozumieniu ustawy o nadzorze uzupełniającym;
5b)
mieszany dominujący podmiot ubezpieczeniowy - podmiot dominujący, który nie jest:
a)
zakładem ubezpieczeń,
b)
zakładem reasekuracji,
c)
dominującym podmiotem ubezpieczeniowym,
d)
dominującym podmiotem nieregulowanym w rozumieniu ustawy o nadzorze uzupełniającym
- jeżeli przynajmniej jednym z jego podmiotów zależnych jest zakład ubezpieczeń lub
zakład reasekuracji; za mieszany dominujący podmiot ubezpieczeniowy nie uważa się
Skarbu Państwa;
5c)
nadzór dodatkowy - nadzór w zakresie wynikających z przepisów prawa polskiego lub
prawa państwa członkowskiego Unii Europejskiej uprawnień i obowiązków krajowego zakładu
ubezpieczeń, krajowego zakładu reasekuracji, zagranicznego zakładu ubezpieczeń mającego
siedzibę w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub zagranicznego zakładu reasekuracji
mającego siedzibę w państwie członkowskim Unii Europejskiej, który:
a)
jest podmiotem dominującym wobec innego zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji
lub posiada udział w innym zakładzie ubezpieczeń lub zakładzie reasekuracji, lub jest
w inny sposób blisko powiązany z innym zakładem ubezpieczeń lub zakładem reasekuracji
lub
b)
jest podmiotem zależnym od dominującego podmiotu ubezpieczeniowego lub zakładu ubezpieczeń
mającego siedzibę w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej lub
zakładu reasekuracji mającego siedzibę w państwie niebędącym państwem członkowskim
Unii Europejskiej, lub
c)
jest podmiotem zależnym od mieszanego dominującego podmiotu ubezpieczeniowego;
6)
oddział - oddział, w rozumieniu ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej, zakładu ubezpieczeń mającego siedzibę w państwie członkowskim Unii Europejskiej
albo zakładu reasekuracji mającego siedzibę w państwie członkowskim Unii Europejskiej;
7)
organ nadzoru - Komisję Nadzoru Finansowego, o której mowa w ustawie z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym ;
7a)
państwo członkowskie Unii Europejskiej umiejscowienia ryzyka - państwo członkowskie
Unii Europejskiej, w którym:
a)
znajduje się nieruchomość wraz z częściami składowymi i przynależnościami oraz znajdującym
się w niej mieniem, o ile mienie to jest objęte tą samą umową ubezpieczenia co nieruchomość,
b)
jest zarejestrowany pojazd mechaniczny, w przypadku gdy umowa ubezpieczenia dotyczy
pojazdu mechanicznego, z zastrzeżeniem lit. c,
c)
pojazd mechaniczny ma być zarejestrowany, w przypadku gdy pojazd mechaniczny został
nabyty w państwie członkowskim Unii Europejskiej innym niż to, w którym ma być zarejestrowany,
ale nie dłużej niż przez okres 30 dni od dnia objęcia pojazdu mechanicznego w posiadanie
przez jego nabywcę,
d)
została zawarta umowa ubezpieczenia, na okres nie dłuższy niż 4 miesiące, dotycząca
ubezpieczenia związanego z podróżą, niezależnie od grupy określonej w załączniku do
ustawy,
e)
ubezpieczający będący osobą fizyczną ma stałe miejsce zamieszkania,
f)
ubezpieczający będący osobą prawną ma siedzibę jednostki organizacyjnej objętej umową
ubezpieczenia;
8)
podmiot dominujący - podmiot dominujący w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów
finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych ;
8a)
podmiot zależny - podmiot zależny w rozumieniu ustawy o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego
systemu obrotu oraz o spółkach publicznych;
9)
(uchylony);
105)W brzmieniu ustalonym przez art. 4 pkt 1 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 205, poz. 1210), która weszła w życie z dniem 11 lutego 2012 r.)
reprezentant do spraw roszczeń - pełnomocnik zakładu ubezpieczeń wykonującego na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej lub innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej działalność
w zakresie ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych,
z wyjątkiem odpowiedzialności cywilnej przewoźnika, umocowany w państwie członkowskim
Unii Europejskiej innym niż państwo siedziby zakładu ubezpieczeń zgodnie z prawem
państwa, w którym jest ustanowiony, co najmniej do dokonywania czynności prawnych
niezbędnych do wypłaty lub odmowy wypłaty odszkodowania w imieniu i na rachunek reprezentowanego
zakładu ubezpieczeń;
10a)
rodzaje reasekuracji:
a)
reasekuracja ubezpieczeń na życie, o których mowa w dziale I załącznika do ustawy,
b)
reasekuracja pozostałych ubezpieczeń osobowych oraz ubezpieczeń majątkowych, o których
mowa w dziale II załącznika do ustawy;
11)
spółka publiczna - spółkę publiczną w rozumieniu ustawy o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego
systemu obrotu oraz o spółkach publicznych;
12)
ubezpieczeniowa grupa kapitałowa - grupę podmiotów, w skład której wchodzi zakład
ubezpieczeń lub zakład reasekuracji podlegający nadzorowi dodatkowemu oraz co najmniej:
a)
jeden z podmiotów, o którym mowa w pkt 5c lit. a-c, a także
b)
podmioty będące podmiotami zależnymi, podmiotami ze znaczącym udziałem kapitałowym
lub w inny sposób blisko powiązane z zakładem ubezpieczeń lub zakładem reasekuracji
podlegającym nadzorowi dodatkowemu,
c)
podmioty dominujące, posiadające znaczący udział kapitałowy lub w inny sposób blisko
powiązane z zakładem ubezpieczeń lub zakładem reasekuracji podlegającym nadzorowi
dodatkowemu,
d)
podmioty będące podmiotami zależnymi, podmiotami ze znaczącym udziałem kapitałowym
lub w inny sposób blisko powiązane z podmiotami, o których mowa w lit. c;
13)
ubezpieczeniowy fundusz kapitałowy - w ubezpieczeniu, o którym mowa w dziale I grupa
3 załącznika do ustawy, wydzielony fundusz aktywów, stanowiący rezerwę tworzoną ze
składek ubezpieczeniowych, inwestowany w sposób określony w umowie ubezpieczenia;
13a)
dominujący podmiot ubezpieczeniowy - podmiot dominujący, niebędący dominującym podmiotem
nieregulowanym w rozumieniu ustawy o nadzorze uzupełniającym:
a)
który posiada znaczące udziały kapitałowe w podmiotach zależnych oraz
b)
którego podmiotami zależnymi są wyłącznie lub w większości zakłady ubezpieczeń lub
zakłady reasekuracji, a przynajmniej jednym z tych zakładów jest krajowy zakład ubezpieczeń
lub krajowy zakład reasekuracji lub zagraniczny zakład ubezpieczeń, który uzyskał
zezwolenie w jednym z państw członkowskich Unii Europejskiej, lub zagraniczny zakład
reasekuracji, który uzyskał zezwolenie w jednym z państw członkowskich Unii Europejskiej;
13b)
znaczący udział kapitałowy - znaczący udział kapitałowy w rozumieniu ustawy o nadzorze
uzupełniającym;
14)
Urząd - Urząd Komisji Nadzoru Finansowego;
15)
zagraniczny ubezpieczeniowy fundusz gwarancyjny - podmiot, którego siedziba znajduje
się poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, gwarantujący zaspokojenie roszczeń
z tytułu obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów
mechanicznych w przypadku niespełnienia obowiązku ubezpieczenia lub nieustalenia sprawcy
szkody;
16)
zagraniczny zakład ubezpieczeń - przedsiębiorcę zagranicznego, w rozumieniu ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej, wykonującego działalność ubezpieczeniową;
16a)
krajowy zakład reasekuracji - przedsiębiorcę, w rozumieniu ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej, z siedzibą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, który uzyskał zezwolenie na
wykonywanie działalności reasekuracyjnej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
16b)
zagraniczny zakład reasekuracji - przedsiębiorcę zagranicznego, w rozumieniu ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej, wykonującego działalność reasekuracyjną;
17)
bliskie powiązania - bliskie powiązania w rozumieniu ustawy o nadzorze uzupełniającym;
18)
zdarzenie losowe - niezależne od woli ubezpieczającego zdarzenie przyszłe i niepewne,
którego nastąpienie powoduje uszczerbek w dobrach osobistych lub w dobrach majątkowych
albo zwiększenie potrzeb majątkowych po stronie ubezpieczającego lub innej osoby objętej
ochroną ubezpieczeniową.
2.
Ilekroć w ustawie, jest mowa o państwach członkowskich Unii Europejskiej należy przez
to rozumieć także państwa członkowskie Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu
(EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym.
Art. 3.10 orzeczeń
1.
Przez działalność ubezpieczeniową rozumie się wykonywanie czynności ubezpieczeniowych
związanych z oferowaniem i udzielaniem ochrony na wypadek ryzyka wystąpienia skutków
zdarzeń losowych.
1a.
Przez działalność reasekuracyjną rozumie się wykonywanie czynności związanych z przyjmowaniem
ryzyka cedowanego przez zakład ubezpieczeń lub przez zakład reasekuracji oraz dalsze
cedowanie przyjętego ryzyka, w szczególności:
1)
zawieranie i wykonywanie umów reasekuracji czynnej i umów retrocesji;
2)
składanie oświadczeń woli w sprawach roszczeń o odszkodowania lub inne świadczenia
należne z tytułu umów, o których mowa w pkt 1;
3)
ustalanie składek i prowizji należnych z tytułu zawieranych umów, o których mowa w
pkt 1;
4)
wypłacanie odszkodowań i innych świadczeń należnych z tytułu umów, o których mowa
w pkt 1;
5)
prowadzenie kontroli przestrzegania przez cedentów warunków umów, o których mowa w
pkt 1.
2.
Zakład ubezpieczeń nie może wykonywać innej działalności poza działalnością ubezpieczeniową
i bezpośrednio z nią związaną, z zastrzeżeniem ust. 2c i 8 oraz art. 26 ust. 1.
2a.
Zakład reasekuracji nie może wykonywać innej działalności poza działalnością reasekuracyjną
i czynnościami bezpośrednio z nią związanymi.
2b.
Czynnościami bezpośrednio związanymi z działalnością reasekuracyjną są w szczególności
czynności w zakresie doradztwa statystycznego, doradztwa aktuarialnego, analizy ryzyka,
badań na rzecz klientów, lokowania środków zakładu reasekuracji, a także czynności
zapobiegania powstawaniu lub zmniejszeniu skutków wypadków ubezpieczeniowych lub finansowanie
tych działań z funduszu prewencyjnego.
2c.
Zakład ubezpieczeń działający jako zakład ubezpieczeń i reasekuracji może wykonywać
również działalność, o której mowa w ust. 1a i 2b.
3.
Czynnościami ubezpieczeniowymi, o których mowa w ust. 1, są:
1)
zawieranie umów ubezpieczenia, umów gwarancji ubezpieczeniowych lub zlecanie ich zawierania
uprawnionym pośrednikom ubezpieczeniowym w rozumieniu ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o pośrednictwie ubezpieczeniowym , a także wykonywanie tych umów;
1a)
zawieranie umów reasekuracji lub zlecanie ich zawierania brokerom reasekuracyjnym
w rozumieniu ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o pośrednictwie ubezpieczeniowym, a także wykonywanie tych umów, w zakresie cedowania ryzyka z umów ubezpieczenia
lub umów gwarancji ubezpieczeniowych (reasekuracja bierna);
2)
składanie oświadczeń woli w sprawach roszczeń o odszkodowania lub inne świadczenia
należne z tytułu umów, o których mowa w pkt 1 i 1a;
3)
ustalanie składek i prowizji należnych z tytułu zawieranych umów, o których mowa w
pkt 1 i 1a;
4)
ustanawianie w drodze czynności cywilnoprawnych zabezpieczeń rzeczowych lub osobistych,
jeżeli są one bezpośrednio związane z zawieraniem umów, o których mowa w pkt 1 i 1a.
4.
Czynnościami ubezpieczeniowymi są również:
1)
ocena ryzyka w ubezpieczeniach osobowych i ubezpieczeniach majątkowych oraz w umowach
gwarancji ubezpieczeniowych;
2)
wypłacanie odszkodowań i innych świadczeń należnych z tytułu umów, o których mowa
w ust. 3 pkt 1 i 1a;
3)
przejmowanie i zbywanie przedmiotów lub praw nabytych przez zakład ubezpieczeń w związku
z wykonywaniem umowy ubezpieczenia lub umowy gwarancji ubezpieczeniowej;
4)
prowadzenie kontroli przestrzegania przez ubezpieczających lub ubezpieczonych, zastrzeżonych
w umowie lub w ogólnych warunkach ubezpieczeń, obowiązków i zasad bezpieczeństwa odnoszących
się do przedmiotów objętych ochroną ubezpieczeniową;
5)
prowadzenie postępowań regresowych oraz postępowań windykacyjnych związanych z wykonywaniem:
a)
umów ubezpieczenia i umów gwarancji ubezpieczeniowych,
b)
umów reasekuracji w zakresie cedowania ryzyka z umów ubezpieczenia i umów gwarancji
ubezpieczeniowych;
6)
lokowanie środków zakładu ubezpieczeń;
7)
wykonywanie innych czynności określonych w przepisach innych ustaw.
5.
Czynnościami ubezpieczeniowymi są także następujące czynności, jeżeli są wykonywane
przez zakład ubezpieczeń:
1)
ustalanie przyczyn i okoliczności zdarzeń losowych;
2)
ustalanie wysokości szkód oraz rozmiaru odszkodowań oraz innych świadczeń należnych
uprawnionym z umów ubezpieczenia lub umów gwarancji ubezpieczeniowych;
3)
ustalanie wartości przedmiotu ubezpieczenia;
4)
czynności zapobiegania powstawaniu albo zmniejszeniu skutków wypadków ubezpieczeniowych
lub finansowanie tych działań z funduszu prewencyjnego.
6.
Zakład ubezpieczeń może zlecać wykonanie czynności, o których mowa w ust. 4 pkt 1-6
oraz ust. 5, innym podmiotom. Czynności, o których mowa w ust. 4 pkt 1-6 oraz ust.
5, wykonywane przez te podmioty są traktowane jak czynności ubezpieczeniowe, w zakresie,
w jakim są wykonywane w imieniu i na rzecz zakładu ubezpieczeń.
7.
Czynności, o których mowa w ust. 4 pkt 2 i 5 oraz ust. 5 pkt 1 i 2, uważa się za czynności
ubezpieczeniowe także wtedy, gdy ich wykonywania podejmuje się zakład ubezpieczeń
na wniosek innego zakładu ubezpieczeń, Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego, Polskiego
Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych lub uprawnionego z tytułu umów, o których mowa
w ust. 3 pkt 1, także gdy umowy te zawarte są z innym zakładem ubezpieczeń.
8.
Zakład ubezpieczeń może bezpośrednio lub poprzez pośredników ubezpieczeniowych ustanowionych
na podstawie odrębnych przepisów:
2)
pośredniczyć w imieniu lub na rzecz podmiotów wykonujących czynności bankowe określone
w art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe , zwanej dalej „ustawą - Prawo bankowe”, przy zawieraniu umów w ramach wykonywania tych czynności, na zasadach określonych
w ustawie - Prawo bankowe;
3)
pośredniczyć w zbywaniu i odkupywaniu jednostek uczestnictwa funduszy inwestycyjnych
lub tytułów uczestnictwa funduszy zagranicznych, funduszy inwestycyjnych otwartych
z siedzibą w państwach członkowskich Unii Europejskiej oraz funduszy inwestycyjnych
otwartych z siedzibą w państwach należących do OECD innych niż państwo członkowskie
Unii Europejskiej, na zasadach określonych w ustawie z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych .
9.
Zakład ubezpieczeń może zlecić, w formie pisemnej, innym podmiotom wykonywanie czynności,
o których mowa w ust. 3 pkt 2.
10.
O zawarciu zlecenia, o którym mowa w ust. 9, zakład ubezpieczeń niezwłocznie informuje
organ nadzoru.
Art. 4.
Ustala się podział ubezpieczeń według działów, grup i rodzajów ryzyka określony w
załączniku do ustawy.
Dział II
Działalność ubezpieczeniowa
Rozdział 1
Zasady wykonywania działalności ubezpieczeniowej
Art. 5.
Zakład ubezpieczeń może wykonywać działalność ubezpieczeniową wyłącznie w formie spółki
akcyjnej albo towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych.
Art. 6.
1.
Wykonywanie działalności ubezpieczeniowej wymaga zezwolenia organu nadzoru.
2.
Działalność ubezpieczeniową wykonuje zakład ubezpieczeń działający jako zakład ubezpieczeń
albo zakład ubezpieczeń i reasekuracji.
3.
Zakład ubezpieczeń wykonujący działalność w formie spółki akcyjnej ma obowiązek i
wyłączne prawo używania w nazwie lub firmie wyrazów „towarzystwo ubezpieczeń”, „zakład
ubezpieczeń”, „towarzystwo ubezpieczeń i reasekuracji”, „zakład ubezpieczeń i reasekuracji”.
Dopuszczalne jest używanie w obrocie odpowiednio skrótów „TU”, „ZU”, „TUiR”, „ZUiR”.
4.
Zakład ubezpieczeń, w formie towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych, ma obowiązek i wyłączne
prawo używania w nazwie wyrazów „towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych”. Dopuszczalne
jest używanie w obrocie skrótu „TUW”.
Art. 7.
Organ nadzoru może być uczestnikiem postępowania rejestrowego dotyczącego zakładu
ubezpieczeń.
Art. 8.
1.
Zakład ubezpieczeń nie może wykonywać jednocześnie działalności, o której mowa w dziale
I załącznika do ustawy, oraz w dziale II załącznika do ustawy.
2.
Zakład ubezpieczeń wykonujący działalność, o której mowa w dziale I załącznika do
ustawy, używa w nazwie lub firmie wyrazy wyróżniające ten rodzaj działalności.
Art. 9.
Powództwo o roszczenia wynikające z umów ubezpieczenia można wytoczyć albo według
przepisów o właściwości ogólnej albo przed sąd właściwy dla miejsca zamieszkania lub
siedziby ubezpieczającego, ubezpieczonego, uposażonego lub uprawnionego z umowy ubezpieczenia.
Art. 10.
1.
Krajowy lub zagraniczny zakład ubezpieczeń wykonujący działalność ubezpieczeniową
w zakresie ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych
za szkody powstałe w związku z ruchem tych pojazdów staje się członkiem:
1)
Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego - z dniem zawarcia pierwszej umowy w tej
grupie ubezpieczenia, oraz
2)
Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych:
a)
w przypadku krajowego zakładu ubezpieczeń - z dniem uzyskania zezwolenia na wykonywanie
działalności ubezpieczeniowej,
b)
w przypadku zagranicznego zakładu ubezpieczeń mającego siedzibę w państwie członkowskim
Unii Europejskiej - z dniem złożenia deklaracji członkowskiej,
c)
w przypadku zagranicznego zakładu ubezpieczeń mającego siedzibę w państwie niebędącym
państwem członkowskim Unii Europejskiej - z dniem uzyskania zezwolenia na wykonywanie
działalności ubezpieczeniowej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez główny
oddział.
2.
Krajowy zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład ubezpieczeń wykonujący działalność
ubezpieczeniową na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w zakresie ubezpieczenia odpowiedzialności
cywilnej rolników z tytułu posiadania gospodarstwa rolnego staje się członkiem Ubezpieczeniowego
Funduszu Gwarancyjnego z dniem zawarcia pierwszej umowy w tego rodzaju ubezpieczeniu.
Art. 10a10)Dodany przez art. 4 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 5..
1.
Reprezentantem do spraw roszczeń może być osoba prawna lub osoba fizyczna dająca rękojmię
należytego wykonywania czynności likwidacyjnych i regulowania płatności odszkodowawczych.
2.
Dane dotyczące ustanowionych reprezentantów do spraw roszczeń zakład ubezpieczeń przekazuje,
w terminie 30 dni od dnia ich ustanowienia, Ubezpieczeniowemu Funduszowi Gwarancyjnemu.
3.
Dane dotyczące reprezentantów do spraw roszczeń, o których mowa w ust. 2, obejmują:
1)
nazwę i adres siedziby zakładu ubezpieczeń, który ustanowił reprezentanta do spraw
roszczeń;
2)
imię i nazwisko lub nazwę reprezentanta do spraw roszczeń;
3)
państwo członkowskie Unii Europejskiej, w którym ustanowiony jest reprezentant do
spraw roszczeń;
4)
adres zamieszkania lub adres siedziby reprezentanta do spraw roszczeń;
5)
adres do korespondencji reprezentanta do spraw roszczeń, jeżeli jest inny niż adres,
o którym mowa w pkt 4;
6)
numer telefonu, numer faksu, adres elektroniczny reprezentanta do spraw roszczeń.
Art. 11.
Wykonywanie działalności ubezpieczeniowej przez krajowy zakład ubezpieczeń lub zagraniczny
zakład ubezpieczeń mający siedzibę w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii
Europejskiej, który uzyskał zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlega nadzorowi organu nadzoru.
Art. 12.3 orzeczenia
1.
Zakład ubezpieczeń udziela ochrony ubezpieczeniowej na podstawie umowy ubezpieczenia
zawartej z ubezpieczającym.
2.
Umowa ubezpieczenia ma charakter dobrowolny, z zastrzeżeniem przepisów ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim
Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych.
3.
Ogólne warunki ubezpieczenia oraz umowa ubezpieczenia powinny być formułowane jednoznacznie
i w sposób zrozumiały.
4.
Postanowienia sformułowane niejednoznacznie interpretuje się na korzyść ubezpieczającego,
ubezpieczonego, uposażonego lub uprawnionego z umowy ubezpieczenia.
Art. 12a.
Ogólne warunki ubezpieczenia określają w szczególności:
1)
rodzaj ubezpieczenia i jego przedmiot;
2)
warunki zmiany sumy ubezpieczenia lub sumy gwarancyjnej, jeżeli ogólne warunki ubezpieczenia
taką zmianę przewidują;
3)
prawa i obowiązki każdej ze stron umowy ubezpieczenia;
4)
zakres odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń;
5)
przy ubezpieczeniach majątkowych - sposób ustalania rozmiaru szkody;
6)
sposób określania sumy odszkodowania lub innego świadczenia, jeżeli ogólne warunki
ubezpieczenia przewidują odstępstwa od zasad ogólnych;
7)
sposób ustalania i opłacania składki ubezpieczeniowej;
8)
metodę i sposób indeksacji składek, jeżeli ogólne warunki ubezpieczenia indeksację
przewidują;
9)
tryb i warunki dokonania zmiany umowy ubezpieczenia zawartej na czas nieokreślony;
10)
przesłanki i terminy wypowiedzenia umowy przez każdą ze stron, a także tryb i warunki
wypowiedzenia, jeżeli ogólne warunki ubezpieczenia przewidują taką możliwość.
Art. 13.
1.
W zakresie ubezpieczeń, o których mowa w dziale I załącznika do ustawy, zakład ubezpieczeń
jest obowiązany do zawarcia w umowie ubezpieczenia:
1)
definicji poszczególnych świadczeń;
2)
wysokości składek odpowiadających poszczególnym świadczeniom podstawowym i dodatkowym;
3)
zasad ustalania świadczeń należnych z tytułu umowy, w szczególności sposobu kalkulacji
i przyznawania premii, rabatów i udziału w zyskach ubezpieczonego, określenia stopy
technicznej, wskazania wartości wykupu oraz wysokości sumy ubezpieczenia w przypadku
zmiany umowy ubezpieczenia na bezskładkową, o ile są one gwarantowane, określenia
kosztów oraz innych obciążeń pobieranych przez zakład ubezpieczeń przy wypłacie świadczeń;
4)
opisu tych czynników w metodach kalkulacji rezerw techniczno-ubezpieczeniowych, które
mogą mieć wpływ na zmianę wysokości świadczenia zakładu ubezpieczeń;
5)
wskazania przepisów regulujących opodatkowanie świadczeń zakładu ubezpieczeń.
2.
W zakresie ubezpieczeń, o których mowa w dziale I załącznika do ustawy, przed wyrażeniem
przez strony zgody na zmianę warunków umowy lub zmianę prawa właściwego dla zawartej
umowy ubezpieczenia zakład ubezpieczeń jest obowiązany przekazać pisemnie informacje
w tym zakresie ubezpieczającemu wraz z określeniem wpływu tych zmian na wartość świadczeń
przysługujących z tytułu zawartej umowy.
3.
W zakresie ubezpieczeń, o których mowa w dziale I załącznika do ustawy, zakład ubezpieczeń
pisemnie informuje ubezpieczającego, nie rzadziej niż raz w roku, o wysokości świadczeń
przysługujących z tytułu zawartej umowy ubezpieczenia, w tym o wartości wykupu, jeżeli
wysokość świadczeń ulega zmianie w trakcie obowiązywania umowy ubezpieczenia. W przypadku
gdy z umowy ubezpieczenia przysługuje świadczenie ustalane na podstawie sumy ubezpieczenia
wyrażonej w ustalonej kwocie, zakład ubezpieczeń informuje ubezpieczającego o każdej
zmianie w zakresie sumy ubezpieczenia.
3a.
W zakresie ubezpieczeń, o których mowa w dziale I załącznika do ustawy, zakład ubezpieczeń
jest obowiązany do pisemnego informowania ubezpieczającego, nie rzadziej niż raz w
roku, o wartości premii, jeżeli umowa ubezpieczenia uwzględnia udział w zysku z inwestowania
rezerw techniczno-ubezpieczeniowych.
3aa11)Dodany przez art. 15 ustawy z dnia 16 września 2011 r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców (Dz. U. Nr 232, poz. 1378), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2012 r..
Pisemne informacje, o których mowa w ust. 2-3a, zakład ubezpieczeń może przekazać
za zgodą ubezpieczającego za pomocą środków komunikacji elektronicznej, pod warunkiem
opatrzenia tych wiadomości bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym za pomocą
ważnego kwalifikowanego certyfikatu w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 18 września 2001 r. o podpisie elektronicznym .
3b.
W przypadku umów ubezpieczenia na rzecz osoby trzeciej, w szczególności ubezpieczeń
grupowych, ubezpieczający obowiązany jest do przekazania ubezpieczonemu informacji
określonych w ust. 2-3a. Umowa ubezpieczenia określa sposób przekazywania informacji,
o których mowa w ust. 2-3a, przy czym informacje te powinny być przekazane ubezpieczonemu:
1)
przed wyrażeniem przez ubezpieczającego zgody na zmianę warunków umowy lub prawa właściwego
dla umowy ubezpieczenia - w przypadku informacji, o których mowa w ust. 2;
2)
niezwłocznie po przekazaniu informacji ubezpieczającemu przez zakład ubezpieczeń -
w przypadku informacji, o których mowa w ust. 3 i 3a.
3c.
W przypadku grupowych umów ubezpieczenia, o którym mowa w dziale I załącznika do ustawy,
zakład ubezpieczeń, na żądanie ubezpieczonego, jest obowiązany do przekazania informacji
określonych w ust. 2-3a.
3d.
W przypadku nieprzekazania ubezpieczonemu, zgodnie z ust. 3c, wymaganych informacji,
zmiana warunków umowy lub prawa właściwego dla umowy ubezpieczenia, wysokości świadczeń
przysługujących z tytułu umowy ubezpieczenia, w tym wartości wykupu, sumy ubezpieczenia
w przypadku umowy ubezpieczenia z sumą ubezpieczenia wyrażoną w ustalonej kwocie oraz
wartości premii jest skuteczna względem ubezpieczonego jedynie w części korzystnej
dla tego ubezpieczonego.
3e.
W przypadku nieprzekazania ubezpieczonemu informacji, o których mowa w ust. 2-3a,
zgodnie z ust. 3b ubezpieczający ponosi wobec ubezpieczonego odpowiedzialność na zasadach
ogólnych.
4.
W zakresie ubezpieczeń na życie, jeżeli są związane z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym,
o których mowa w dziale I grupa 3 załącznika do ustawy, zakład ubezpieczeń jest obowiązany
do określenia lub zawarcia w umowie ubezpieczenia:
1)
wykazu oferowanych ubezpieczeniowych funduszy kapitałowych;
2)
zasad ustalania wartości świadczeń oraz wartości wykupu ubezpieczenia, w tym również
zasad umarzania jednostek ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego i terminów ich zamiany
na środki pieniężne i wypłaty świadczenia;
3)
regulaminu lokowania środków ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego obejmującego
w szczególności charakterystykę aktywów wchodzących w skład tego funduszu, kryteria
doboru aktywów oraz zasady ich dywersyfikacji i inne ograniczenia inwestycyjne;
4)
zasad i terminów wyceny jednostek ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego;
5)
zasad ustalania wysokości kosztów oraz wszelkich innych obciążeń potrącanych ze składek
ubezpieczeniowych lub z ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego;
6)
zasad alokacji składek ubezpieczeniowych w jednostki ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego,
w szczególności w zakresie określonym w pkt 4 i 5, oraz terminu zamiany składek na
jednostki tego funduszu.
5.
W zakresie umów ubezpieczenia z działu I grupa 3 załącznika do ustawy, zakład ubezpieczeń
jest obowiązany do:
1)
dokonywania wyceny jednostek ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego nie rzadziej
niż raz w miesiącu;
2)
ogłaszania, nie rzadziej niż raz w roku, w dzienniku o zasięgu ogólnopolskim wartości
jednostki ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego ustalonej w miesiącu poprzedzającym
miesiąc, w którym jest dokonywane ogłoszenie;
3)
sporządzania i publikowania rocznych i półrocznych sprawozdań ubezpieczeniowego funduszu
kapitałowego.
6.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia,
zakres sprawozdań, o których mowa w ust. 5 pkt 3, a także formę, sposób sporządzania
oraz termin i sposób publikacji tych sprawozdań, uwzględniając konieczność właściwego
i pełnego poinformowania ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych
z umów ubezpieczenia, o ubezpieczeniowym funduszu kapitałowym.
Art. 13a.
Zakład ubezpieczeń, przed zawarciem umowy ubezpieczenia, obowiązany jest udzielić
ubezpieczającemu, będącemu osobą fizyczną, informacji dotyczących:
1)
prawa właściwego dla umowy w razie, gdy strony nie mają swobody wyboru prawa;
2)
prawa właściwego, którego wybór proponuje zakład ubezpieczeń, gdy strony mają swobodę
wyboru prawa;
3)
sposobu i trybu rozpatrywania skarg i zażaleń zgłaszanych przez ubezpieczającego lub
uprawnionego z umowy ubezpieczenia, a także organu właściwego do ich rozpatrzenia.
Art. 14.
1.
W przypadku ubezpieczeń, o których mowa w dziale II grupa 17 załącznika do ustawy,
umowa ubezpieczenia nie może obejmować dodatkowo innych grup ubezpieczeń, chyba że
ubezpieczenia te uwzględnione zostały w odrębnej części polisy oraz została dla nich
ustalona odrębna składka ubezpieczeniowa.
2.
W ramach ubezpieczenia, o którym mowa w ust. 1, ubezpieczonemu przysługuje prawo swobodnego
wyboru adwokata lub radcy prawnego, w zakresie obrony, reprezentowania lub wspierania
jego interesów w postępowaniu sądowym lub administracyjnym.
3.
Zakład ubezpieczeń wykonujący działalność w zakresie ubezpieczeń, o których mowa w
dziale II grupa 17 załącznika do ustawy, ma obowiązek zapewnić, aby pracownik zakładu
ubezpieczeń zajmujący się obsługą roszczeń z tytułu umowy ubezpieczenia w tym zakresie
nie wykonywał podobnej działalności:
1)
w zakresie innej grupy ubezpieczeń prowadzonej przez ten zakład ubezpieczeń;
2)
w innym zakładzie ubezpieczeń, który jest podmiotem dominującym lub podmiotem zależnym
wobec tego zakładu ubezpieczeń, wykonującym działalność ubezpieczeniową w dziale II
załącznika do ustawy.
Art. 15.1 orzeczenie
Zakład ubezpieczeń wypłaca odszkodowanie lub świadczenie na podstawie uznania roszczenia
uprawnionego z umowy ubezpieczenia w wyniku ustaleń dokonanych w postępowaniu, o którym
mowa w art. 16, zawartej z nim ugody lub prawomocnego orzeczenia sądu.
Art. 16.1 orzeczenie
1.
Po otrzymaniu zawiadomienia o zajściu zdarzenia losowego objętego ochroną ubezpieczeniową,
w terminie 7 dni od dnia otrzymania tego zawiadomienia, zakład ubezpieczeń informuje
o tym ubezpieczającego lub ubezpieczonego, jeżeli nie są oni osobami występującymi
z tym zawiadomieniem, oraz podejmuje postępowanie dotyczące ustalenia stanu faktycznego
zdarzenia, zasadności zgłoszonych roszczeń i wysokości świadczenia, a także informuje
osobę występującą z roszczeniem pisemnie lub w inny sposób, na który osoba ta wyraziła
zgodę, jakie dokumenty są potrzebne do ustalenia odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń
lub wysokości świadczenia, jeżeli jest to niezbędne do dalszego prowadzenia postępowania.
1a.
Przepisu ust. 1 nie stosuje się do zdarzeń objętych ochroną ubezpieczeniową na podstawie
umowy ubezpieczenia, o którym mowa w dziale II w grupie 18 załącznika do ustawy, jeżeli
świadczenie jest spełnione bezpośrednio po zgłoszeniu zdarzenia losowego objętego
ochroną ubezpieczeniową lub bez przeprowadzania postępowania dotyczącego ustalenia
stanu faktycznego zdarzenia, zasadności zgłoszonych roszczeń i wysokości świadczenia.
2.
Jeżeli w terminach określonych w umowie lub w ustawie zakład ubezpieczeń nie wypłaci
świadczenia, zawiadamia pisemnie osobę zgłaszającą roszczenie o przyczynach niemożności
zaspokojenia jej roszczeń w całości lub w części, a także wypłaca bezsporną część
świadczenia.
3.
Jeżeli świadczenie nie przysługuje lub przysługuje w innej wysokości niż określona
w zgłoszonym roszczeniu, zakład ubezpieczeń informuje o tym pisemnie osobę występującą
z roszczeniem, wskazując na okoliczności oraz na podstawę prawną uzasadniającą całkowitą
lub częściową odmowę wypłaty świadczenia. Informacja zakładu ubezpieczeń powinna zawierać
pouczenie o możliwości dochodzenia roszczeń na drodze sądowej.
412)W brzmieniu ustalonym przez art. 4 pkt 3 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 5..
Zakład ubezpieczeń ma obowiązek udostępniać osobom, o których mowa w ust. 1, oraz
poszkodowanemu lub uprawnionemu, informacje i dokumenty gromadzone w celu ustalenia
odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń lub wysokości świadczenia. Osoby te mogą żądać
pisemnego potwierdzenia przez zakład ubezpieczeń udostępnionych informacji, a także
sporządzenia na swój koszt kserokopii dokumentów i potwierdzenia ich zgodności z oryginałem
przez zakład ubezpieczeń. Informacje i dokumenty zakład ubezpieczeń ma obowiązek udostępniać
osobom, o których mowa w ust. 1, oraz poszkodowanemu lub uprawnionemu, na ich żądanie,
w postaci elektronicznej. Sposób udostępniania informacji i dokumentów, zapewniania
możliwości pisemnego potwierdzania udostępnianych informacji, a także zapewniania
możliwości sporządzania kserokopii dokumentów i potwierdzania ich zgodności z oryginałem
nie może wiązać się z wykraczającymi ponad uzasadnioną potrzebę utrudnieniami dla
tych osób, zaś koszty sporządzenia kserokopii oraz udostępniania informacji i dokumentów
w postaci elektronicznej ponoszone przez te osoby nie mogą odbiegać od przyjętych
w obrocie zwykłych kosztów wykonywania tego rodzaju usług.
513)Dodany przez art. 4 pkt 3 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 5..
Zakład ubezpieczeń przechowuje informacje i dokumenty, o których mowa w ust. 4, do
czasu upływu terminu przedawnienia roszczeń z umowy ubezpieczenia.
Art. 16a14)Dodany przez art. 4 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 5..
1.
Zawiadomienia i oświadczenia składane w związku z zawartą umową ubezpieczenia agentowi
ubezpieczeniowemu uznaje się za złożone zakładowi ubezpieczeń, w imieniu lub na rzecz
którego agent ubezpieczeniowy działa.
2.
Zakład ubezpieczeń nie może wyłączyć ani ograniczyć upoważnienia agenta ubezpieczeniowego
do odbierania oświadczeń, o których mowa w ust. 1.
Art. 17.
Posiadacz pojazdu mechanicznego jest obowiązany poinformować zakład ubezpieczeń o
przeprowadzeniu dodatkowego badania technicznego, o którym mowa w art. 81 ust. 11 pkt 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym . Badanie techniczne uznane jest jako normalne następstwo szkody i jego koszty pokrywa
zakład ubezpieczeń w ramach polisy AC, jak i OC sprawcy.
Art. 17a.
W przypadku okazania zakładowi ubezpieczeń przez podmiot, któremu przysługuje odszkodowanie,
niebędący płatnikiem podatku od towarów i usług, faktury (faktur) za naprawę szkody
komunikacyjnej, zakład ubezpieczeń jest zobowiązany uwzględnić w odszkodowaniu podatek
od towarów i usług.
Art. 18.
1.
Wysokość składek ubezpieczeniowych ustala zakład ubezpieczeń po dokonaniu oceny ryzyka
ubezpieczeniowego.
2.
Składkę ubezpieczeniową ustala się w wysokości, która powinna co najmniej zapewnić
wykonanie wszystkich zobowiązań z umów ubezpieczenia i pokrycie kosztów wykonywania
działalności ubezpieczeniowej zakładu ubezpieczeń.
3.
Zakład ubezpieczeń jest obowiązany gromadzić odpowiednie dane statystyczne w celu
ustalania na ich podstawie składek ubezpieczeniowych i rezerw techniczno-ubezpieczeniowych.
4.
Składka ubezpieczeniowa powinna być ustalana według kryteriów przedstawionych w ogólnych
warunkach ubezpieczenia, zwłaszcza w zakresie zniżek lub podwyższeń kwot zasadniczych.
5.
Zakład ubezpieczeń może dokonywać indeksacji składki ubezpieczeniowej oraz innych
opłat pobieranych od ubezpieczającego lub należnych ubezpieczającemu z tytułu zawartej
umowy, pod warunkiem przedstawienia w umowie ubezpieczenia metod i terminów, według
których dokonuje się indeksacji.
Art. 18a15)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o działalności ubezpieczeniowej (Dz. U. z 2013 r. poz. 53), która weszła w życie z dniem 29 stycznia 2013 r..
Zastosowanie przez zakład ubezpieczeń kryterium płci w kalkulowaniu składek ubezpieczeniowych
i świadczeń nie może prowadzić do różnicowania składek ubezpieczeniowych i świadczeń
poszczególnych osób.
Art. 18b.
Różnicowanie składek ubezpieczeniowych i świadczeń do celów ubezpieczeń z działu I
i II załącznika do ustawy i związanych z nimi usług finansowych ze względu na ciążę
i macierzyństwo jest zakazane.
Art. 19.
1.
Zakład ubezpieczeń i osoby w nim zatrudnione lub osoby i podmioty, za pomocą których
zakład ubezpieczeń wykonuje czynności ubezpieczeniowe, są obowiązane do zachowania
tajemnicy dotyczącej poszczególnych umów ubezpieczenia.
2.
Zakaz, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy informacji udzielanych na wniosek:
1)
sądu lub prokuratury, o ile są niezbędne w toczącym się postępowaniu;
2)
Policji, jeżeli jest to konieczne do skutecznego zapobieżenia przestępstwu, jego wykrycia
albo ustalenia sprawców i uzyskania dowodów, na zasadach i w trybie określonym w art. 20 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji ;
3)
komornika sądowego w związku z toczącym się postępowaniem egzekucyjnym lub zabezpieczającym;
4)
organu nadzoru, w zakresie wykonywania ustawowych zadań;
5)
Najwyższej Izby Kontroli, o treści umów ubezpieczenia zawartych przez jednostki objęte
kontrolą;
617)W brzmieniu ustalonym przez art. 6 ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o zmianie ustawy o kontroli skarbowej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 127, poz. 858), która weszła w życie z dniem 30 lipca 2010 r.)
Generalnego Inspektora Kontroli Skarbowej lub dyrektora urzędu kontroli skarbowej,
w zakresie i na zasadach określonych w odrębnych przepisach;
7)
Generalnego Inspektora Informacji Finansowej, w zakresie wykonywania przez niego zadań
określonych w ustawie z dnia 16 listopada 2000 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu
terroryzmu ;
8)
Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych, w zakresie wykonywania przez niego
zadań określonych w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych ;
9)
Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w zakresie wykonywania przez niego
zadań określonych w przepisach o ochronie konkurencji i konsumentów;
10)
komisji do rozpatrywania roszczeń z tytułu szkód wyrządzonych przez wojska obce w
zakresie wykonywania przez nią zadań określonych w ustawie z dnia 23 września 1999 r. o zasadach pobytu wojsk obcych na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej oraz zasadach ich przemieszczania się przez to terytorium ;
11)
dyrektora izby celnej, w związku z prowadzoną przez organ celny:
a)
sprawą o przestępstwo skarbowe lub o wykroczenie skarbowe przeciwko, będącej osobą
fizyczną, stronie umowy ubezpieczenia, o ile informacje mają związek z tą sprawą,
b)
sprawą o przestępstwo skarbowe popełnione przy wykonywaniu czynności związanych z
działalnością osoby prawnej lub spółki handlowej nieposiadającej osobowości prawnej,
będącej stroną umowy ubezpieczenia, o ile informacje mają związek z tą sprawą;
12)
centralnej ewidencji pojazdów, w rozumieniu ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, w zakresie umów ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych
za szkody powstałe w związku z ruchem tych pojazdów;
13)
Rzecznika Praw Obywatelskich, w zakresie wykonywania ustawowych zadań, w związku z
podjętą interwencją;
14)
Rzecznika Ubezpieczonych, w zakresie wykonywania ustawowych zadań, w związku z podjętą
interwencją;
15)
Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego, w zakresie wykonywania ustawowych zadań;
16)
Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych, w zakresie wykonywania ustawowych
zadań;
17)
Polskiej Izby Ubezpieczeń, w zakresie zadań, o których mowa w art. 220 ust. 2 pkt
7;
18)
banku upoważnionego do dokonywania czynności obrotu dewizowego, w zakresie ustalenia
istnienia wymagalnego zobowiązania stanowiącego podstawę do przekazania za granicę
waluty obcej;
19)
biegłego rewidenta, w zakresie wykonywania ustawowych zadań;
20)
ubezpieczającego, ubezpieczonego, a w przypadku zgłoszenia nastąpienia zdarzenia,
z którym umowa wiąże odpowiedzialność zakładu ubezpieczeń - także uposażonego lub
uprawnionego z umowy ubezpieczenia;
21)
innego zakładu ubezpieczeń, z którym zawarto umowę reasekuracji lub koasekuracji,
w zakresie umów ubezpieczeń ryzyk objętych tą umową;
21a)
zakładu reasekuracji, z którym zawarto umowę reasekuracji, w zakresie umów ubezpieczenia
ryzyka objętych tą umową reasekuracji;
22)
innego zakładu ubezpieczeń, w zakresie niezbędnym dla przeciwdziałania przestępczości
ubezpieczeniowej lub stosowania taryfy w zależności od długości okresu bezszkodowego,
lub ustalania proporcjonalnej odpowiedzialności, w przypadku zawarcia umów ubezpieczenia
obowiązkowego na ten sam okres w co najmniej dwóch zakładach ubezpieczeń, lub dla
potrzeb ustalenia odpowiedzialności, jeżeli ten sam przedmiot ubezpieczenia w tym
samym czasie jest ubezpieczony od tego samego ryzyka w dwóch lub więcej zakładach
ubezpieczeń na sumy, które łącznie przewyższają jego wartość ubezpieczeniową;
23)
podmiotu przetwarzającego, na zlecenie zakładu ubezpieczeń, dane dotyczące ubezpieczających,
ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia oraz administrujących
indywidualnymi kontami jednostek uczestnictwa w ubezpieczeniowym funduszu kapitałowym;
24)
zleceniobiorców czynności określonych w art. 3 ust. 4 pkt 1-6 oraz ust. 5 w zakresie,
w jakim dotyczą one zleconych czynności;
25)
innych podmiotów, których uprawnienie do żądania informacji wynika z przepisów innych
ustaw.
3.
Przetwarzanie danych oraz wykonywanie czynności przez podmioty, o których mowa w ust.
2 pkt 23 i 24, nie ogranicza odpowiedzialności wynikającej z zakazu, o którym mowa
w ust. 1.
421)W brzmieniu ustalonym przez art. 56 ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o udostępnianiu informacji gospodarczych i wymianie danych gospodarczych (Dz. U. Nr 81, poz. 530), która weszła w życie z dniem 14 czerwca 2010 r..
Zakład ubezpieczeń może udostępniać dane dotyczące umów ubezpieczenia na zasadach
i w trybie określonym w ustawie z dnia 9 kwietnia 2010 r. o udostępnianiu informacji gospodarczych i wymianie
danych gospodarczych .
5.
Nie narusza obowiązku zachowania tajemnicy, o której mowa w ust. 1, złożenie zawiadomienia
o popełnieniu przestępstwa.
Art. 20.
1.
Zakład ubezpieczeń i osoby w nim zatrudnione oraz osoby, za pośrednictwem których
zakład ubezpieczeń wykonuje czynności ubezpieczeniowe, są obowiązane zachować w tajemnicy
informację o przekazaniu Policji danych na zasadach określonych w art. 20 ust. 4-10 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji.
2.
Zachowanie tajemnicy, o której mowa w ust. 1, obowiązuje wobec strony umowy ubezpieczenia
oraz osób trzecich.
Art. 21.
1.
Zakład ubezpieczeń może zażądać, aby ubezpieczony lub osoba na rzecz której ma zostać
zawarta umowa ubezpieczenia poddała się badaniom lekarskim lub badaniom diagnostycznym
z minimalnym ryzykiem, z wyłączeniem badań genetycznych, w celu oceny ryzyka ubezpieczeniowego,
ustalenia prawa do świadczenia i wysokości tego świadczenia.
2.
Koszty badań, o których mowa w ust. 1, pokrywa zakład ubezpieczeń.
3.
Na żądanie ubezpieczonego lub osoby, z którą lub na rzecz której nie została zawarta
umowa ubezpieczenia na skutek odmowy zawarcia tej umowy przez zakład ubezpieczeń lub
rezygnacji tej osoby z zawarcia umowy, zakład ubezpieczeń jest obowiązany udostępnić
wyniki badań, o których mowa w ust. 1. W przypadku śmierci ubezpieczonego zakład ubezpieczeń
jest obowiązany udostępnić wyniki badań ubezpieczonego także na żądanie uposażonego
lub uprawnionego z umowy ubezpieczenia, jeżeli wyniki badań ubezpieczonego miały wpływ
na całkowitą lub częściową odmowę wypłaty świadczenia.
4.
W przypadku gdy z żądaniem udostępnienia wyników badań, o których mowa w ust. 1, występuje
osoba, z którą lub na rzecz której nie została zawarta umowa ubezpieczenia wskutek
rezygnacji tej osoby z zawarcia tej umowy, koszt tych badań pokrywa osoba występująca
z żądaniem.
Art. 22.
123)W brzmieniu ustalonym przez art. 167 pkt 1 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (Dz. U. Nr 112, poz. 654), która weszła w życie z dniem 1 lipca 2011 r..
Zakład ubezpieczeń może uzyskać odpłatnie od podmiotów wykonujących działalność leczniczą
w rozumieniu przepisów o działalności leczniczej, które udzielały świadczeń zdrowotnych
ubezpieczonemu lub osobie, na rachunek której ma zostać zawarta umowa ubezpieczenia,
informacje o okolicznościach związanych z oceną ryzyka ubezpieczeniowego i weryfikacją
podanych przez tę osobę danych o jej stanie zdrowia, ustaleniem prawa tej osoby do
świadczenia z zawartej umowy ubezpieczenia i wysokością tego świadczenia, a także
informacje o przyczynie śmierci ubezpieczonego, z wyłączeniem wyników badań genetycznych.
2.
Z żądaniem przekazania informacji, o których mowa w ust. 1, występuje lekarz upoważniony
przez zakład ubezpieczeń.
3.
Wystąpienie zakładu ubezpieczeń o informację, o której mowa w ust. 1, wymaga pisemnej
zgody ubezpieczonego lub osoby na rzecz której ma zostać zawarta umowa ubezpieczenia
albo jej przedstawiciela ustawowego.
424)W brzmieniu ustalonym przez art. 167 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 23..
Podmioty wykonujące działalność leczniczą są obowiązane przekazać posiadane informacje,
o stanie zdrowia ubezpieczonego lub osoby, na rachunek której ma zostać zawarta umowa
ubezpieczenia, zakładowi ubezpieczeń, który o te informacje występuje, w terminie
nie dłuższym niż 14 dni od daty otrzymania wystąpienia zakładu ubezpieczeń o przekazanie
informacji.
5.
Zakład ubezpieczeń może, za pisemną zgodą osoby, której dane dotyczą albo jej przedstawiciela
ustawowego, na pisemne żądanie innego zakładu ubezpieczeń, udostępnić temu zakładowi
ubezpieczeń przetwarzane przez siebie dane osobowe, w zakresie potrzebnym do oceny
ryzyka ubezpieczeniowego i weryfikacji danych podanych przez ubezpieczającego lub
ubezpieczonego lub osobę na rzecz której ma zostać zawarta umowa ubezpieczenia, ustalenia
prawa ubezpieczonego do świadczenia z zawartej umowy ubezpieczenia i wysokości tego
świadczenia, a także do udzielenia posiadanych przez siebie informacji o przyczynie
śmierci ubezpieczonego lub informacji niezbędnych do ustalenia prawa uprawnionego
do odszkodowania z tytułu umowy ubezpieczenia i jego wysokości.
625)W brzmieniu ustalonym przez art. 167 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 23..
Minister właściwy do spraw zdrowia, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw
instytucji finansowych, określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy zakres i tryb
udzielania zakładom ubezpieczeń przez podmioty wykonujące działalność leczniczą, informacji
o stanie zdrowia ubezpieczonych lub osób na rzecz których ma zostać zawarta umowa
ubezpieczenia, a także sposób ustalania wysokości opłat za udzielenie tych informacji,
uwzględniając, niezbędny dla oceny ryzyka ubezpieczeniowego, zakres tych informacji
oraz zastosowanie odpowiedniej stawki składki dla określenia odpowiedzialności zakładu
ubezpieczeń.
Art. 23.1 orzeczenie
Przepisy art. 21 i art. 22 stosuje się odpowiednio do pozyskiwania danych osoby zgłaszającej
roszczenie z ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej. Udostępnianie danych może dotyczyć
informacji niezbędnych zakładowi ubezpieczeń do ustalenia prawa tej osoby do odszkodowania
lub świadczenia, a także określenia jego wysokości.
Art. 24.1 orzeczenie
1.
Zakład ubezpieczeń może zbierać, odpowiednio w celu oceny ryzyka ubezpieczeniowego
lub wykonania umowy ubezpieczenia, zawarte w umowach ubezpieczenia lub oświadczeniach
ubezpieczających składanych przed zawarciem umowy ubezpieczenia, dane ubezpieczonych
lub uprawnionych z umowy ubezpieczenia.
2.
Zbieranie danych, o których mowa w ust. 1, odpowiednio w celu oceny ryzyka ubezpieczeniowego
lub wykonania umowy ubezpieczenia przez zakład ubezpieczeń, nie powoduje po stronie
zakładu ubezpieczeń obowiązku powiadomienia, o którym mowa w art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych.
Art. 25.
1.
Sądy, prokuratura, Policja oraz inne organy i instytucje, na wniosek zakładu ubezpieczeń,
w zakresie zadań przez ten zakład ubezpieczeń wykonywanych i w celu ich wykonania,
w związku z wypadkiem lub zdarzeniem będącym podstawą ustalania odpowiedzialności,
udzielają informacji o stanie sprawy oraz udostępniają zebrane materiały, jeżeli są
one niezbędne do ustalenia okoliczności tych wypadków i zdarzeń losowych oraz wysokości
odszkodowania lub świadczenia.
2.
Sądy, prokuratura, Policja oraz inne organy i instytucje, na wniosek Ubezpieczeniowego
Funduszu Gwarancyjnego, Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych lub Rzecznika
Ubezpieczonych, w zakresie zadań przez nie wykonywanych i w celu ich wykonania, udzielają
informacji w zakresie stanu sprawy oraz udostępniają zebrane materiały.
3.
Zakład ubezpieczeń ma obowiązek, na żądanie ubezpieczonego, uposażonego lub uprawnionego
z umowy ubezpieczenia lub poszkodowanego, udostępnić posiadane przez siebie informacje
związane z wypadkiem lub zdarzeniem będącym podstawą ustalenia jego odpowiedzialności
oraz ustalenia okoliczności wypadków i zdarzeń losowych, jak również wysokości odszkodowania
lub świadczenia.
Art. 26.
1.
Dokumenty związane z zawieraniem i wykonywaniem umów ubezpieczenia mogą być sporządzane
na informatycznych nośnikach danych, jeżeli będą w sposób należyty utworzone, utrwalone,
przechowywane i zabezpieczone. Usługi związane z zabezpieczeniem tych dokumentów mogą
być wykonywane przez zakład ubezpieczeń lub spółkę utworzoną przez zakład ubezpieczeń
lub przez inne podmioty.
1a26)Dodany przez art. 4 pkt 5 ustawy, o której mowa w odnośniku 5..
Podpis osoby reprezentującej zakład ubezpieczeń na dokumencie potwierdzającym zawarcie
umowy ubezpieczenia może być odtworzony mechanicznie.
2.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia,
szczegółowe zasady tworzenia, utrwalania, przechowywania i zabezpieczania, w tym przy
zastosowaniu podpisu elektronicznego, dokumentów, o których mowa w ust. 1, uwzględniając
konieczność odpowiedniego zabezpieczenia danych.
Art. 27.
1.
Zarząd krajowego zakładu ubezpieczeń, z wyłączeniem towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych,
składa się z co najmniej dwóch członków.
1a.
W skład zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń wchodzi prezes.
2.
Członkiem zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń może być osoba, która spełnia łącznie
następujące wymagania:
1)
posiada pełną zdolność do czynności prawnych;
2)
posiada wyższe wykształcenie uzyskane w Polsce lub uzyskane w innym państwie wykształcenie
będące wykształceniem wyższym w rozumieniu właściwych przepisów tego państwa;
3)
nie była skazana za umyślne przestępstwo stwierdzone prawomocnym wyrokiem sądu;
4)
daje rękojmię prowadzenia spraw zakładu ubezpieczeń w sposób należyty.
2a.
Równoczesne członkostwo tej samej osoby w zarządach zakładów ubezpieczeń wykonujących
działalność w zakresie działu I i działu II załącznika do ustawy nie może być uznane
za naruszenie spełnienia wymagania, o którym mowa w ust. 2 pkt 4.
3.
Co najmniej dwie osoby wchodzące w skład zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń, w
tym prezes zarządu, muszą posiadać udowodnioną znajomość języka polskiego.
3a.
Organ nadzoru, na wniosek organu zakładu ubezpieczeń właściwego w zakresie powołania
członków zarządu, odstąpi, w drodze decyzji, od wymogu znajomości języka polskiego,
o którym mowa w ust. 3, jeżeli nie jest to niezbędne ze względów nadzoru ostrożnościowego,
biorąc w szczególności pod uwagę zakres działalności zakładu ubezpieczeń.
3b.
Organ nadzoru, na wniosek zakładu ubezpieczeń, może odstąpić, w drodze decyzji, od
stosowania wymogu posiadania wyższego wykształcenia uzyskanego w Polsce lub wykształcenia
uzyskanego w innym państwie, będącego wykształceniem wyższym w rozumieniu właściwych
przepisów tego państwa, w stosunku do danej osoby, uwzględniając w szczególności doświadczenie
zawodowe kandydata na członka zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń.
4.
Co najmniej dwóch członków zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń, w tym prezes zarządu,
powinno posiadać doświadczenie zawodowe niezbędne do zarządzania zakładem ubezpieczeń.
5.
Powołanie dwóch członków zarządu, w tym prezesa krajowego zakładu ubezpieczeń, następuje
za zgodą organu nadzoru, chyba że powołanie dotyczy osób, które pełniły funkcję członka
zarządu w poprzedniej kadencji. O wyrażenie zgody występuje organ zakładu ubezpieczeń
właściwy w zakresie powołania członków zarządu.
6.
Wyrażenie zgody, o której mowa w ust. 5, następuje w drodze decyzji.
7.
Organ nadzoru może w drodze decyzji odmówić wyrażenia zgody na powołanie osoby wchodzącej
w skład zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń, jeżeli nie spełnia ona warunków określonych
w ust. 2-4.
8.
W przypadku odmowy udzielenia przez organ nadzoru zgody, o której mowa w ust. 5, powołanie
członka zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń nie wywołuje skutków prawnych.
9.
Organ krajowego zakładu ubezpieczeń właściwy w sprawie powoływania lub odwoływania
członków zarządu jest obowiązany poinformować organ nadzoru o zmianach w składzie
zarządu w ciągu 7 dni od dnia podjęcia uchwały o powołaniu lub odwołaniu.
10.
Jeżeli wymogi określone w ust. 3-5 nie są spełnione w związku z wygaśnięciem mandatu
członka zarządu wskutek rezygnacji, śmierci albo odwołania go ze składu zarządu, krajowy
zakład ubezpieczeń jest obowiązany, w terminie 6 miesięcy, dostosować swoją działalność
do wymogów określonych w przepisach ustawy.
Art. 28.
1.
Członkiem rady nadzorczej krajowego zakładu ubezpieczeń może być osoba, która spełnia
łącznie następujące wymagania:
1)
posiada pełną zdolność do czynności prawnych;
2)
(uchylony);
3)
nie była skazana za umyślne przestępstwo stwierdzone prawomocnym wyrokiem sądu;
4)
daje rękojmię prowadzenia spraw zakładu ubezpieczeń w sposób należyty.
2.
Organ krajowego zakładu ubezpieczeń właściwy w sprawie powołania lub odwołania członków
rady nadzorczej jest obowiązany poinformować organ nadzoru o zmianach w składzie rady
nadzorczej w ciągu 7 dni od dnia podjęcia uchwały o powołaniu lub odwołaniu.
Art. 29.
Członkiem organu zarządzającego zakładu ubezpieczeń nie może być osoba będąca członkiem
organu zarządzającego:
2)
towarzystwa funduszy inwestycyjnych;
3)
podmiotu prowadzącego działalność maklerską w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi lub inną działalność w zakresie obrotu instrumentami finansowymi w rozumieniu tej
ustawy;
4)
powszechnego towarzystwa emerytalnego;
5)
banku;
6)
zakładu reasekuracji.
Art. 30.
1.
Zarząd krajowego zakładu ubezpieczeń odpowiada za opracowanie, wprowadzenie i funkcjonowanie
regulacji wewnętrznych określających sposób wykonywania działalności ubezpieczeniowej,
w szczególności w zakresie czynności zleconych innym podmiotom, w tym regulaminu kontroli
wewnętrznej, dostosowanych do skali prowadzonej działalności oraz wielkości i profilu
ryzyka związanego z działalnością krajowego zakładu ubezpieczeń.
2.
W przypadku krajowego zakładu ubezpieczeń wchodzącego w skład ubezpieczeniowej grupy
kapitałowej i podlegającego nadzorowi dodatkowemu zgodnie z przepisami ustawy regulacje
wewnętrzne, o których mowa w ust. 1, powinny zapewniać:
1)
należyte gromadzenie i przekazywanie informacji i danych na potrzeby sprawowania nadzoru
dodatkowego;
2)
identyfikowanie, mierzenie, monitorowanie i kontrolę nad transakcjami przeprowadzonymi
z udziałem tego zakładu ubezpieczeń w ubezpieczeniowej grupie kapitałowej.
Rozdział 2
Zakład ubezpieczeń wykonujący działalność w formie spółki akcyjnej
Art. 31.
W zakresie nieuregulowanym w ustawie, do krajowego zakładu ubezpieczeń wykonującego
działalność w formie spółki akcyjnej stosuje się przepisy Kodeksu spółek handlowych.
Art. 32.
1.
Statut zakładu ubezpieczeń wymaga, przed zarejestrowaniem, zatwierdzenia przez organ
nadzoru.
2.
Zmiany w statucie wymagają, przed zarejestrowaniem, zatwierdzenia przez organ nadzoru
w zakresie:
1)
zmiany siedziby lub firmy;
2)
podwyższenia lub obniżenia kapitału zakładowego;
3)
zmiany zasięgu terytorialnego lub rzeczowego zakresu działalności;
4)
zmiany dotyczącej uprzywilejowania akcji lub uprawnień przyznanych akcjonariuszom
osobiście;
5)
tworzenia w ciężar kosztów funduszy, rezerw techniczno-ubezpieczeniowych i innych
rezerw;
6)
zmiany zasad reprezentacji spółki;
7)
zmian w gospodarowaniu majątkiem i aktywami zakładu ubezpieczeń, w tym w zakresie
określenia kompetencji organów zakładu ubezpieczeń;
8)
zmian w funduszu organizacyjnym;
9)
organu uprawnionego do zatwierdzania ogólnych lub szczególnych warunków ubezpieczenia.
Art. 33.
1.
Kapitał zakładowy krajowego zakładu ubezpieczeń nie może być niższy niż najwyższa
wysokość minimalnego kapitału gwarancyjnego wymaganego dla grup ubezpieczeń, o których
mowa w załączniku do ustawy, w zakresie których krajowy zakład ubezpieczeń posiada
zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej.
2.
Kapitał zakładowy jest pokrywany wkładem pieniężnym i podlega wpłaceniu w całości
przed zarejestrowaniem krajowego zakładu ubezpieczeń w Krajowym Rejestrze Sądowym.
3.
Środki na opłacenie kapitału zakładowego nie mogą pochodzić z kredytu lub pożyczki
albo być w inny sposób obciążone.
4.
Wpłaty na akcje nie mogą pochodzić z nielegalnych lub nieujawnionych źródeł.
Art. 34.
1.
Akcje zakładu ubezpieczeń, z wyłączeniem akcji zdematerializowanych zgodnie z przepisami
ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi, mogą być tylko akcjami imiennymi.
2.
Zbycie akcji imiennych wymaga wydanej w drodze decyzji zgody organu nadzoru, jeżeli
następuje w okresie do 12 miesięcy od dnia dokonania wpisu zakładu ubezpieczeń do
Krajowego Rejestru Sądowego.
3.
Zbycie akcji z naruszeniem ust. 2 jest nieważne.
4.
W celu ustalenia składu akcjonariuszy zakładu ubezpieczeń, Krajowy Depozyt Papierów
Wartościowych S.A., spółka, której Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych S.A. przekazał
wykonywanie czynności z zakresu zadań, o których mowa w art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi, firmy inwestycyjne i banki powiernicze w rozumieniu tej ustawy, mają obowiązek,
na żądanie zakładu ubezpieczeń będącego spółką publiczną i na jego koszt, w terminie
30 dni od dnia zgłoszenia żądania, przekazać zakładowi ubezpieczeń informację o posiadaniu
przez poszczególnych akcjonariuszy akcji tego zakładu ubezpieczeń w liczbie zapewniającej
co najmniej 5% ogólnej liczby głosów na walnym zgromadzeniu.
5.
Przekazanie zakładowi ubezpieczeń informacji, o których mowa w ust. 4, nie narusza
obowiązku zachowania tajemnicy zawodowej określonej w przepisach ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi.
6.
W przypadku wykluczenia akcji zakładu ubezpieczeń z obrotu na rynku regulowanym lub
zniesienia dematerializacji jego akcji zgodnie z przepisami, o których mowa w ust.
5, zakład ubezpieczeń jest obowiązany, w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia decyzji,
dokonać zamiany akcji na okaziciela na akcje imienne. W okresie od dnia doręczenia
decyzji do dnia dokonania zamiany nie można dokonywać obrotu akcjami na okaziciela.
Art. 3529)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o zmianie ustawy - Prawo bankowe, ustawy o działalności ubezpieczeniowej, ustawy o funduszach inwestycyjnych, ustawy o obrocie instrumentami finansowymi oraz ustawy o nadzorze nad rynkiem finansowym (Dz. U. Nr 126, poz. 853), która weszła w życie z dniem 14 sierpnia 2010 r..
1.
Podmiot, który zamierza, bezpośrednio lub pośrednio, nabyć albo objąć akcje lub prawa
z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń w liczbie zapewniającej osiągnięcie albo przekroczenie
odpowiednio 10%, 20%, jednej trzeciej, 50% ogólnej liczby głosów na walnym zgromadzeniu
lub udziału w kapitale zakładowym, jest obowiązany każdorazowo zawiadomić organ nadzoru
o zamiarze ich nabycia albo objęcia. Podmiot, który zamierza, bezpośrednio lub pośrednio,
stać się podmiotem dominującym zakładu ubezpieczeń w sposób inny niż przez nabycie
albo objęcie akcji lub praw z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń w liczbie zapewniającej
większość ogólnej liczby głosów na walnym zgromadzeniu, obowiązany jest każdorazowo
zawiadomić o tym zamiarze organ nadzoru.
2.
Za pośrednio stającego się podmiotem dominującym krajowego zakładu ubezpieczeń albo
pośrednio nabywającego lub obejmującego akcje lub prawa z akcji krajowego zakładu
ubezpieczeń uważa się podmiot dominujący w stosunku do podmiotu, który nabywa albo
obejmuje akcje lub prawa z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń bezpośrednio, jak również
podmiot, który podejmuje działania powodujące, że stanie się on podmiotem dominującym
w stosunku do podmiotu, który jest podmiotem dominującym krajowego zakładu ubezpieczeń
albo posiada akcje lub prawa z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń.
3.
W przypadku gdy podmiot, który zamierza:
1)
bezpośrednio nabyć albo objąć akcje lub prawa z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń
lub stać się podmiotem dominującym krajowego zakładu ubezpieczeń, jest podmiotem zależnym,
zawiadomienie składa tylko ten podmiot łącznie z jego pierwotnym podmiotem dominującym;
2)
pośrednio nabyć albo objąć akcje lub prawa z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń lub
stać się podmiotem dominującym krajowego zakładu ubezpieczeń, jest podmiotem zależnym,
zawiadomienie składa tylko jego pierwotny podmiot dominujący.
4.
Obowiązek zawiadomienia, o którym mowa w ust. 1, dotyczy także:
1)
zastawnika i użytkownika akcji, jeżeli zgodnie z art. 340 § 1 Kodeksu spółek handlowych są oni uprawnieni do wykonywania prawa głosu z akcji;
2)
podmiotu, który uzyskał prawo głosu na walnym zgromadzeniu na poziomach określonych
w ust. 1 w wyniku zdarzeń innych niż objęcie lub nabycie akcji lub praw z akcji krajowego
zakładu ubezpieczeń, w szczególności w wyniku zmiany statutu lub w następstwie wygaśnięcia
uprzywilejowania lub ograniczenia akcji co do prawa głosu, a także nabycia akcji lub
praw z akcji zakładu ubezpieczeń w liczbie zapewniającej osiągnięcie albo przekroczenie
poziomów określonych w ust. 1 w ogólnej liczbie głosów na walnym zgromadzeniu lub
udziału w kapitale zakładowym w wyniku dziedziczenia.
5.
W przypadku, o którym mowa w ust. 4, obowiązek złożenia zawiadomienia powstaje przed
przystąpieniem do wykonywania prawa głosu z akcji albo wykonywania uprawnień podmiotu
dominującego wobec zakładu ubezpieczeń. Przepisy art. 35a-35o stosuje się odpowiednio.
6.
Do podmiotów, o których mowa w ust. 4, przepisy ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio.
7.
Przepisy ust. 1-6 i 9 stosuje się odpowiednio w przypadku, w którym dwa lub więcej
podmiotów działa w porozumieniu, którego przedmiotem jest wykonywanie prawa głosu
z akcji na poziomach określonych w ust. 1 lub wykonywanie uprawnień podmiotu dominującego
krajowego zakładu ubezpieczeń.
8.
W przypadku działania w porozumieniu, o którym mowa w ust. 7, zawiadomienie składają
wszystkie strony porozumienia łącznie.
9.
Przepisu ust. 1 nie stosuje się, w przypadku gdy nabycie albo objęcie akcji krajowego
zakładu ubezpieczeń dokonywane jest przez instytucję kredytową lub firmę inwestycyjną
mającą siedzibę na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w wykonaniu
umowy o subemisję inwestycyjną w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów
finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych, jeżeli:
1)
prawa z akcji nie są wykonywane w celu ingerencji w zarządzanie krajowym zakładem
ubezpieczeń oraz
2)
akcje krajowego zakładu ubezpieczeń zostaną zbyte w ciągu roku od dnia ich nabycia
albo objęcia.
Art. 35a30)Dodany przez art. 2 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 29..
1.
Podmiot składający zawiadomienie, o którym mowa w art. 35 ust. 1, przekazuje wraz
z zawiadomieniem informację o posiadanych bezpośrednio lub pośrednio akcjach lub prawach
z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń, o którym mowa w art. 35 ust. 1, jak również
o podmiotach dominujących tego podmiotu i zawartych przez ten podmiot porozumieniach
oraz o pozostawaniu przez ten podmiot w stanach faktycznych lub prawnych pozwalających
innym podmiotom na wykonywanie praw z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń lub wykonywanie
uprawnień podmiotu dominującego krajowego zakładu ubezpieczeń.
2.
Podmiot, o którym mowa w ust. 1, wskazuje w zawiadomieniu sposób realizacji zamiaru,
którego dotyczy zawiadomienie oraz przedkłada dowody wskazujące na istnienie zamiaru
objętego zawiadomieniem, w szczególności stosowną umowę lub porozumienie, a w przypadku
gdy zamiar ma zostać zrealizowany na rynku regulowanym - stosowne oświadczenie w tym
zakresie.
3.
W przypadku gdy podmiot składający zawiadomienie jest:
1)
zakładem ubezpieczeń, zakładem reasekuracji, instytucją kredytową, zagraniczną firmą
inwestycyjną w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi lub spółką zarządzającą w rozumieniu ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych, które uzyskały zezwolenie na wykonywanie działalności na terytorium państwa członkowskiego
Unii Europejskiej lub
2)
podmiotem dominującym lub podmiotem pozostającym w podobnym stosunku do zakładu ubezpieczeń,
zakładu reasekuracji, instytucji kredytowej, firmy inwestycyjnej lub spółki zarządzającej,
które uzyskały zezwolenie na wykonywanie działalności na terytorium państwa członkowskiego
Unii Europejskiej
- zawiadomienie zawiera odpowiednią informację w tym zakresie, wskazującą w szczególności
nazwę i siedzibę zakładu ubezpieczeń, zakładu reasekuracji, instytucji kredytowej,
firmy inwestycyjnej lub spółki zarządzającej, o których mowa w pkt 2; jeżeli nie zachodzą
okoliczności wymienione w pkt 1 i 2, zawiadomienie zawiera stosowne oświadczenie w
tym zakresie.
Art. 35b30)Dodany przez art. 2 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 29..
1.
Podmiot składający zawiadomienie, o którym mowa w art. 35 ust. 1, przedstawia wraz
z zawiadomieniem informacje dotyczące:
1)
identyfikacji podmiotu składającego zawiadomienie, osób zarządzających jego działalnością
oraz osób przewidzianych do objęcia funkcji członków zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń
- o ile podmiot składający zawiadomienie planuje zmiany w tym zakresie;
2)
identyfikacji krajowego zakładu ubezpieczeń, o którym mowa w art. 35 ust. 1;
3)
działalności zawodowej, gospodarczej lub statutowej podmiotu składającego zawiadomienie
i osób, o których mowa w pkt 1, a w szczególności przedmiotu tej działalności, zakresu
i miejsca jej prowadzenia oraz dotychczasowego jej przebiegu, a także wykształcenia
posiadanego przez podmiot składający zawiadomienie, będący osobą fizyczną, i osób,
o których mowa w pkt 1;
4)
grupy, do której należy podmiot składający zawiadomienie, a w szczególności jej struktury,
należących do niej podmiotów, prawnych i faktycznych powiązań kapitałowych, finansowych
i osobowych z innymi podmiotami;
5)
sytuacji ekonomiczno-finansowej podmiotu składającego zawiadomienie;
6)
skazania za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, postępowań warunkowo umorzonych
oraz zakończonych ukaraniem postępowań dyscyplinarnych jak również innych zakończonych
postępowań administracyjnych i cywilnych, dotyczących podmiotu składającego zawiadomienie
lub osób, o których mowa w pkt 1, mogących mieć wpływ na ocenę podmiotu składającego
zawiadomienie w świetle kryteriów określonych w art. 35h ust. 2;
7)
toczących się postępowań karnych o przestępstwo umyślne - z wyłączeniem przestępstw
ściganych z oskarżenia prywatnego - lub postępowań w sprawie o przestępstwo skarbowe,
jak również innych toczących się postępowań administracyjnych, dyscyplinarnych i cywilnych,
mogących mieć wpływ na ocenę podmiotu składającego zawiadomienie w świetle kryteriów
określonych w art. 35h ust. 2, a prowadzonych przeciwko podmiotowi składającemu zawiadomienie
lub osobom, o których mowa w pkt 1, lub postępowań związanych z działalnością tego
podmiotu lub tych osób;
8)
działań zmierzających do nabycia albo objęcia akcji lub praw z akcji w liczbie zapewniającej
osiągnięcie lub przekroczenie poziomów określonych w art. 35 ust. 1 albo stania się
podmiotem dominującym krajowego zakładu ubezpieczeń, a w szczególności docelowego
udziału w ogólnej liczbie głosów na walnym zgromadzeniu krajowego zakładu ubezpieczeń,
związanych z tym udziałem uprawnień, sposobu i źródeł finansowania nabycia albo objęcia
akcji lub praw z akcji, zawartych w związku z tymi działaniami umów oraz działania
w porozumieniu z innymi podmiotami;
9)
zamiarów podmiotu składającego zawiadomienie w odniesieniu do przyszłej działalności
krajowego zakładu ubezpieczeń, w szczególności w zakresie planów marketingowych, operacyjnych,
finansowych oraz dotyczących organizacji i zarządzania, z uwzględnieniem zobowiązań,
o których mowa w art. 35h ust. 3.
2.
Informacje w zakresie kwalifikacji i doświadczenia zawodowego, a także informacje
w zakresie określonym w ust. 1 pkt 6 i 7, nie są wymagane w odniesieniu do podmiotu
składającego zawiadomienie i osób zarządzających jego działalnością, jeżeli podmiot
składający zawiadomienie jest instytucją kredytową, zakładem ubezpieczeń, zakładem
reasekuracji, firmą inwestycyjną lub spółką zarządzającą, które uzyskały zezwolenie
na wykonywanie działalności w państwie członkowskim Unii Europejskiej, o ile okoliczność
ta zostanie wykazana w zawiadomieniu.
3.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia,
dokumenty, które należy załączyć do zawiadomienia w celu przedstawienia informacji
określonych w ust. 1, mając na względzie zapewnienie proporcjonalności wymaganych
informacji w zależności od zamierzonego wpływu podmiotu składającego zawiadomienie
na zarządzanie krajowym zakładem ubezpieczeń.
Art. 35c30)Dodany przez art. 2 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 29..
1.
Zawiadomienie i załączane dokumenty powinny być sporządzone w języku polskim lub przetłumaczone
na język polski. Tłumaczenie powinno być sporządzone przez tłumacza przysięgłego lub
właściwego konsula Rzeczypospolitej Polskiej.
2.
Dokumenty urzędowe przed tłumaczeniem powinny być zalegalizowane przez konsula Rzeczypospolitej
Polskiej. Obowiązku legalizacji nie stosuje się, jeżeli umowa międzynarodowa, której
Rzeczpospolita Polska jest stroną, stanowi inaczej.
Art. 35d30)Dodany przez art. 2 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 29..
W uzasadnionych przypadkach, w szczególności gdy prawo kraju właściwego nie przewiduje
sporządzania wymaganych dokumentów podmiot składający zawiadomienie lub osoba, której
sprawa dotyczy, może, w miejsce tych dokumentów, złożyć stosowne oświadczenie, zawierające
wymagane informacje.
Art. 35e30)Dodany przez art. 2 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 29..
1.
Podmiot składający zawiadomienie, o którym mowa w art. 35 ust. 1, mający miejsce zamieszkania
lub siedzibę poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej, obowiązany jest ustanowić na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej pełnomocnika do doręczeń w toku postępowania
w przedmiocie zawiadomienia.
2.
W razie niedopełnienia obowiązku, o którym mowa w ust. 1, pisma w toku postępowania
pozostawia się w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia, z wyłączeniem decyzji kończącej
postępowanie w przedmiocie zawiadomienia. O skutku, o którym mowa w zdaniu poprzedzającym,
organ nadzoru informuje pisemnie podmiot składający zawiadomienie.
Art. 35f30)Dodany przez art. 2 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 29..
W przypadku, gdy podmiot składający zawiadomienie, o którym mowa w art. 35 ust. 1,
jest podmiotem, o którym mowa w art. 35a ust. 3 pkt 1 lub 2, organ nadzoru występuje
na piśmie do właściwych władz nadzorczych o przekazanie informacji w zakresie określonym
w art. 35h ust. 2, w celu ustalenia, czy zachodzi przesłanka, o której mowa w art.
35h ust. 1 pkt 3.
Art. 35g30)Dodany przez art. 2 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 29..
1.
Organ nadzoru, niezwłocznie po otrzymaniu zawiadomienia, nie później jednak niż w
terminie 2 dni roboczych, potwierdza w formie pisemnej jego otrzymanie.
2.
W przypadku stwierdzenia braków w zawiadomieniu lub gdy nie zostały załączone do niego
wymagane informacje lub dokumenty, organ nadzoru wzywa podmiot składający zawiadomienie
do uzupełnienia tych braków w wyznaczonym terminie.
3.
Organ nadzoru niezwłocznie po otrzymaniu informacji lub dokumentów stanowiących uzupełnienie
zawiadomienia, nie później jednak niż w terminie 2 dni roboczych, potwierdza w formie
pisemnej ich otrzymanie.
4.
Organ nadzoru, wraz z potwierdzeniem otrzymania zawiadomienia i wszystkich wymaganych
informacji i dokumentów, informuje podmiot składający zawiadomienie o dacie upływu
terminu na doręczenie decyzji w przedmiocie sprzeciwu, o której mowa w art. 35h ust.
1.
5.
Organ nadzoru może, przed upływem 50. dnia roboczego terminu na doręczenie decyzji
w przedmiocie sprzeciwu, pisemnie wezwać podmiot składający zawiadomienie do przekazania
dodatkowych niezbędnych informacji lub dokumentów w terminie 20 dni roboczych od dnia
otrzymania wezwania, a w przypadku gdy:
1)
miejsce zamieszkania lub siedziba podmiotu składającego zawiadomienie znajduje się
w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej lub nadzór nad nim sprawują
władze nadzorcze państwa niebędącego państwem członkowskim Unii Europejskiej lub
2)
podmiot składający zawiadomienie nie jest podmiotem podlegającym nadzorowi ubezpieczeniowemu,
nadzorowi nad rynkiem kapitałowym lub nadzorowi bankowemu sprawowanemu przez władze
nadzorcze państwa członkowskiego Unii Europejskiej
- w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż 20 i nie dłuższym niż 30 dni roboczych
od dnia otrzymania wezwania, wskazując zakres żądanych informacji lub dokumentów.
6.
W przypadku wezwania, o którym mowa w ust. 5, następuje zawieszenie biegu terminu
na doręczenie decyzji w przedmiocie sprzeciwu, od dnia wysłania wezwania do dnia otrzymania
informacji lub dokumentów, nie dłużej jednak niż do upływu terminu na przekazanie
informacji lub dokumentów.
7.
Organ nadzoru w formie pisemnej potwierdza otrzymanie informacji lub dokumentów, o
których mowa w ust. 5, w terminie nie dłuższym niż 2 dni robocze od dnia ich otrzymania.
8.
W przypadku kolejnych wezwań organu nadzoru do przekazania dodatkowych informacji
lub dokumentów nie stosuje się terminów przekazania informacji lub dokumentów, o których
mowa w ust. 5. Wezwania te nie powodują zawieszenia biegu terminu na doręczenie decyzji
w przedmiocie sprzeciwu.
Art. 35h30)Dodany przez art. 2 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 29..
1.
Organ nadzoru zgłasza, w drodze decyzji, sprzeciw co do nabycia albo objęcia akcji
lub praw z akcji lub co do stania się podmiotem dominującym krajowego zakładu ubezpieczeń,
jeżeli:
1)
podmiot składający zawiadomienie nie uzupełnił w wyznaczonym terminie braków w zawiadomieniu
lub załączanych do zawiadomienia dokumentów i informacji;
2)
podmiot składający zawiadomienie nie przekazał w terminie dodatkowych informacji lub
dokumentów żądanych przez organ nadzoru;
3)
uzasadnione jest to potrzebą ostrożnego i stabilnego zarządzania krajowym zakładem
ubezpieczeń, z uwagi na możliwy wpływ podmiotu składającego zawiadomienie na krajowy
zakład ubezpieczeń lub z uwagi na ocenę sytuacji finansowej podmiotu składającego
zawiadomienie.
2.
W ramach oceny istnienia przesłanki, o której mowa w ust. 1 pkt 3, organ nadzoru bada,
czy podmiot składający zawiadomienie wykazał, że:
1)
daje rękojmię wykonywania swoich praw i obowiązków w sposób należycie zabezpieczający
interesy ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia;
2)
osoby, które będą kierować działalnością zakładu ubezpieczeń dają rękojmię prowadzenia
spraw zakładu ubezpieczeń w sposób należycie zabezpieczający interesy ubezpieczających,
ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia oraz posiadają odpowiednie
doświadczenie zawodowe;
3)
jest w dobrej kondycji finansowej, w szczególności w odniesieniu do aktualnego zakresu
prowadzonej działalności, jak również wpływu realizacji planów inwestycyjnych na przyszłą
sytuację finansową podmiotu składającego zawiadomienie i przyszłą sytuację finansową
zakładu ubezpieczeń;
4)
zapewni przestrzeganie przez zakład ubezpieczeń wymogów ostrożnościowych wynikających
z przepisów prawa, w tym wypłacalności, kontroli wewnętrznej, zarządzania ryzykiem,
a w szczególności, że struktura grupy, której zakład ubezpieczeń stanie się częścią,
umożliwiać będzie sprawowanie efektywnego nadzoru oraz skuteczną wymianę informacji
pomiędzy właściwymi władzami nadzorczymi i ustalenie zakresów właściwości tych władz;
5)
środki finansowe związane z nabyciem albo objęciem akcji lub praw z akcji lub podjęciem
innych działań zmierzających do stania się podmiotem dominującym, powodujących, że
zakład ubezpieczeń stanie się podmiotem zależnym, nie pochodzą z nielegalnych lub
nieujawnionych źródeł oraz nie mają związku z finansowaniem terroryzmu ani w związku
z zamierzonym nabyciem albo objęciem akcji lub praw z akcji lub podjęciem innych działań
zmierzających do stania się podmiotem dominującym nie zachodzi zwiększone ryzyko popełnienia
przestępstwa, a także wystąpienia innych działań, związanych z wprowadzaniem do obrotu
środków finansowych pochodzących z nielegalnych lub nieujawnionych źródeł lub finansowaniem
terroryzmu.
3.
Dokonując oceny, o której mowa w ust. 1 pkt 3, organ nadzoru uwzględnia w szczególności
złożone w związku z postępowaniem, zobowiązania podmiotu dotyczące krajowego zakładu
ubezpieczeń lub ostrożnego i stabilnego nim zarządzania.
4.
Organ nadzoru może, w terminie określonym w art. 35i ust. 1, wydać decyzję o stwierdzeniu
braku podstaw do zgłoszenia sprzeciwu, jeżeli stwierdzi, że nie zachodzą okoliczności
wskazane w ust. 1.
5.
Wydając decyzję, o której mowa w ust. 4, organ nadzoru może ustalić termin nabycia
albo objęcia akcji lub praw z akcji albo uzyskania uprawnień podmiotu dominującego
krajowego zakładu ubezpieczeń.
6.
Termin, o którym mowa w ust. 5, może być wydłużony z urzędu lub na wniosek podmiotu
składającego zawiadomienie.
Art. 35i30)Dodany przez art. 2 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 29..
1.
Organ nadzoru doręcza decyzję w przedmiocie sprzeciwu, o którym mowa w art. 35h ust.
1, w terminie 60 dni roboczych od dnia otrzymania zawiadomienia i wszystkich wymaganych
informacji i dokumentów, nie później niż w terminie 2 dni roboczych od dnia jej wydania.
231)W brzmieniu ustalonym przez art. 156 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. poz. 1529), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2013 r..
Terminy przewidziane dla doręczenia decyzji kończącej postępowanie w przedmiocie zawiadomienia
uważa się za zachowane, jeżeli przed ich upływem decyzja została nadana w placówce
pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe .
Art. 35j30)Dodany przez art. 2 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 29..
Podmiot składający zawiadomienie, o którym mowa w art. 35 ust. 1, może zrealizować
zamiar objęty zawiadomieniem, jeżeli organ nadzoru nie doręczy decyzji w przedmiocie
sprzeciwu w terminie 60 dni roboczych, o którym mowa w art. 35i ust. 1, albo jeżeli
przed upływem tego terminu organ nadzoru wyda decyzję o stwierdzeniu braku podstaw
do zgłoszenia sprzeciwu.
Art. 35k30)Dodany przez art. 2 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 29..
W przypadku uchylenia przez sąd administracyjny decyzji w przedmiocie sprzeciwu termin,
o którym mowa w art. 35i ust. 1, biegnie od dnia, w którym organowi nadzoru doręczono
prawomocny wyrok sądu administracyjnego.
Art. 35l30)Dodany przez art. 2 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 29..
1.
W przypadku nabycia albo objęcia akcji lub praw z akcji:
1)
z naruszeniem przepisu art. 35 ust. 1 albo
2)
pomimo zgłoszenia przez organ nadzoru sprzeciwu, o którym mowa w art. 35h ust. 1,
albo
3)
przed upływem terminu uprawniającego organ nadzoru do zgłoszenia sprzeciwu, o którym
mowa w art. 35h ust. 1, albo
4)
po wyznaczonym przez organ nadzoru terminie na nabycie albo objęcie akcji lub praw
z akcji, o którym mowa w art. 35h ust. 5
- z akcji tych nie może być wykonywane prawo głosu, z zastrzeżeniem art. 35m.
2.
W przypadku wykonywania uprawnień podmiotu dominującego krajowego zakładu ubezpieczeń:
1)
z naruszeniem przepisu art. 35 ust. 1 albo
2)
w przypadku zgłoszenia przez organ nadzoru sprzeciwu, o którym mowa w art. 35h ust.
1, albo
3)
przed upływem terminu uprawniającego organ nadzoru do zgłoszenia sprzeciwu, o którym
mowa w art. 35h ust. 1, albo
4)
uzyskanych po upływie terminu, o którym mowa w art. 35h ust. 5
- członkowie zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń powołani przez podmiot dominujący
lub będący członkami zarządu, prokurentami lub osobami pełniącymi kierownicze funkcje
w podmiocie dominującym nie mogą uczestniczyć w czynnościach z zakresu reprezentacji
krajowego zakładu ubezpieczeń; w przypadku gdy nie można ustalić, którzy członkowie
zarządu zostali powołani przez podmiot dominujący, powołanie zarządu jest bezskuteczne
od dnia uzyskania przez ten podmiot uprawnień podmiotu dominującego krajowego zakładu
ubezpieczeń, z zastrzeżeniem art. 35m.
3.
Uchwały walnego zgromadzenia krajowego zakładu ubezpieczeń podjęte z naruszeniem przepisu
ust. 1 są nieważne, chyba że spełniają wymogi kworum oraz większości głosów bez uwzględnienia
głosów nieważnych. W przypadkach, o których mowa w ust. 1, prawo wytoczenia powództwa
o stwierdzenie nieważności uchwały walnego zgromadzenia przysługuje również organowi
nadzoru. Przepis art. 425 Kodeksu spółek handlowych stosuje się odpowiednio.
4.
Czynności z zakresu reprezentacji krajowego zakładu ubezpieczeń podejmowane z udziałem
członków zarządu z naruszeniem przepisu ust. 2 są nieważne. Przepis art. 58 § 3 Kodeksu cywilnego stosuje się odpowiednio.
5.
W przypadku, o którym mowa w ust. 1 lub 2, organ nadzoru może, w drodze decyzji, nakazać
zbycie akcji w wyznaczonym terminie.
6.
Jeżeli akcje nie zostaną zbyte w terminie, o którym mowa w ust. 5, organ nadzoru może
nałożyć na akcjonariusza krajowego zakładu ubezpieczeń karę pieniężną do wysokości
10 000 000 zł, ustanowić w krajowym zakładzie ubezpieczeń zarząd komisaryczny lub
cofnąć zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej.
Art. 35m30)Dodany przez art. 2 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 29..
W przypadku gdy wymagają tego interesy ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych
lub uprawnionych z umów ubezpieczenia, a wnioskodawca wykaże, że nie zachodzi przesłanka,
o której mowa w art. 35h ust. 1 pkt 3, organ nadzoru może, w szczególnie uzasadnionych
przypadkach, w drodze decyzji, wydanej na wniosek akcjonariusza lub podmiotu dominującego
krajowego zakładu ubezpieczeń, uchylić zakazy, o których mowa w art. 35l ust. 1 lub
2. Do wniosku wnioskodawca dołącza informacje, o których mowa w art. 35b ust. 1.
Art. 35n30)Dodany przez art. 2 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 29..
Podmiot nabywający albo obejmujący akcje lub prawa z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń,
w trybie art. 35 ust. 1, jest obowiązany poinformować o nabyciu lub objęciu krajowy
zakład ubezpieczeń, którego akcji nabycie albo objęcie dotyczy, w terminie 14 dni
od dnia nabycia albo objęcia.
Art. 35o30)Dodany przez art. 2 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 29..
1.
Jeżeli uzasadnione jest to potrzebą ostrożnego i stabilnego zarządzania krajowym zakładem
ubezpieczeń, z uwagi na ocenę sytuacji finansowej podmiotu, który uzyskał bezpośrednio
lub pośrednio prawo wykonywania głosu na walnym zgromadzeniu na poziomach określonych
w art. 35 ust. 1 albo stał się bezpośrednio lub pośrednio podmiotem dominującym krajowego
zakładu ubezpieczeń lub z uwagi na możliwy wpływ tego podmiotu na zakład ubezpieczeń,
a w szczególności w przypadku stwierdzenia, że podmiot ten nie dochowuje zobowiązań,
o których mowa w art. 35h ust. 3, organ nadzoru może, w drodze decyzji, zakazać wykonywania
prawa głosu z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń posiadanych przez ten podmiot lub
wykonywania uprawnień podmiotu dominującego przysługujących temu podmiotowi. Dokonując
oceny, czy zachodzi przesłanka do wydania tego zakazu przepisy art. 35h ust. 2 i 3
stosuje się odpowiednio.
2.
Decyzja, o której mowa w ust. 1, jest natychmiast wykonalna.
3.
Uchwała walnego zgromadzenia krajowego zakładu ubezpieczeń jest nieważna, jeżeli przy
jej podejmowaniu wykonano prawo głosu z akcji, w stosunku do których organ nadzoru
wydał decyzję, o której mowa w ust. 1, chyba że uchwała spełnia wymogi kworum oraz
większości głosów oddanych bez uwzględnienia głosów nieważnych. Prawo wytoczenia powództwa
o stwierdzenie nieważności uchwały przysługuje również organowi nadzoru. Przepis art. 425 Kodeksu spółek handlowych stosuje się odpowiednio.
4.
Jeżeli organ nadzoru wydał na podstawie ust. 1 decyzję w przedmiocie zakazu wykonywania
uprawnień podmiotu dominującego, przepisy art. 35l ust. 2 i 4 stosuje się odpowiednio.
5.
W przypadku wydania decyzji, o której mowa w ust. 1, organ nadzoru może, w drodze
decyzji, nakazać zbycie akcji w wyznaczonym terminie.
6.
Jeżeli akcje nie zostaną zbyte w terminie, o którym mowa w ust. 5, organ nadzoru może
nałożyć na akcjonariusza krajowego zakładu ubezpieczeń karę pieniężną do wysokości
10 000 000 zł, ustanowić w krajowym zakładzie ubezpieczeń zarząd komisaryczny lub
cofnąć zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej.
7.
Na wniosek akcjonariusza lub podmiotu dominującego organ nadzoru uchyla decyzję wydaną
na podstawie ust. 1, jeżeli ustały okoliczności uzasadniające wydanie tej decyzji.
8.
Przepisy ust. 1-7 stosuje się odpowiednio w przypadku, o którym mowa w art. 35 ust.
7, do podmiotów będących stronami porozumienia, o którym mowa w tym przepisie.
Art. 36.
132)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 3 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 29..
Podmiot, który zamierza zbyć bezpośrednio lub pośrednio akcje lub prawa z akcji krajowego
zakładu ubezpieczeń, ma obowiązek każdorazowo powiadomić o zamiarze ich zbycia organ
nadzoru nie później niż na 14 dni przed planowanym zbyciem, jeżeli w wyniku zbycia:
1)
jego udział w ogólnej liczbie głosów na walnym zgromadzeniu lub w kapitale zakładowym
spadłby odpowiednio poniżej 10%, 20%, jednej trzeciej, 50% lub
2)
zakład ubezpieczeń przestałby być jego podmiotem zależnym.
2.
Zamiar zbycia lub zbycie akcji lub praw z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń przez
podmiot zależny uważa się za zamiar ich zbycia lub zbycie przez podmiot dominujący.
3.
Przepisu ust. 2 nie stosuje się, gdy podmiotem dominującym jest Skarb Państwa.
4.
Przepisy ust. 1-3 nie naruszają przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej
i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu
oraz o spółkach publicznych oraz przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów.
533)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 3 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 29..
Podmiot zbywający akcje lub prawa z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń, jest obowiązany
poinformować o zbyciu krajowy zakład ubezpieczeń, którego akcji zbycie dotyczy w terminie
14 dni od zbycia.
Art. 37.1 orzeczenie
134)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 29..
Zakład ubezpieczeń ma obowiązek po uzyskaniu informacji zawiadomić organ nadzoru o
każdym nabyciu lub objęciu albo zbyciu akcji lub praw z akcji przez akcjonariusza,
jeżeli powoduje to powstanie sytuacji, o której mowa w art. 35 ust. 1, art. 36 ust.
1 lub art. 239 ust. 1 i 2.
2.
Zakład ubezpieczeń ma obowiązek dołączyć do rocznego sprawozdania finansowego przedstawianego
organowi nadzoru informację o posiadaniu przez każdego akcjonariusza akcji dających
mu minimum 5% głosów na walnym zgromadzeniu lub 5% kapitału zakładowego.
3.
Informacja, o której mowa w ust. 2, zawiera:
1)
imię i nazwisko lub nazwę albo firmę akcjonariusza;
2)
miejsce zamieszkania i adres zamieszkania lub siedzibę i adres siedziby akcjonariusza;
3)
liczbę posiadanych akcji i procent odpowiadających im głosów na walnym zgromadzeniu.
Art. 37a.
1.
Członkiem organu zarządzającego dominującego podmiotu ubezpieczeniowego z siedzibą
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej może być wyłącznie osoba fizyczna, która spełnia
łącznie następujące warunki:
1)
posiada pełną zdolność do czynności prawnych;
2)
daje rękojmię należytego pełnienia funkcji członka organu zarządzającego dominującego
podmiotu ubezpieczeniowego;
3)
nie była skazana prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo popełnione umyślnie.
2.
W przypadku gdy dominujący podmiot ubezpieczeniowy z siedzibą na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej nie posiada organu zarządzającego, przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio
do osoby lub osób odpowiedzialnych za prowadzenie spraw podmiotu.
Art. 37b.
1.
W przypadku naruszeń prawa lub innych nieprawidłowości zagrażających wypłacalności
zakładu ubezpieczeń wchodzącego w skład ubezpieczeniowej grupy kapitałowej, w tym
na wniosek organu nadzoru państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym siedzibę
ma zakład ubezpieczeń, organ nadzoru może podjąć w stosunku do dominującego podmiotu
ubezpieczeniowego z siedzibą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środki określone
w art. 209 lub art. 212 ust. 1 pkt 1 i 2, przy czym górna granica wysokości kary pieniężnej
nakładanej na dominujący podmiot ubezpieczeniowy nie może przekroczyć 10 000 000 zł.
2.
W przypadkach, o których mowa w ust. 1, organ nadzoru może, w drodze decyzji, zakazać
wykonywania praw głosu z akcji lub udziałów posiadanych w zakładzie ubezpieczeń przez
dominujący podmiot ubezpieczeniowy.
Art. 37c.
1.
Organ nadzoru, po zasięgnięciu opinii organów nadzoru państw członkowskich Unii Europejskiej,
w których zezwolenia uzyskały zakłady ubezpieczeń wchodzące w skład ubezpieczeniowej
grupy kapitałowej, może, w drodze decyzji skierowanej do krajowego zakładu ubezpieczeń
wchodzącego w skład ubezpieczeniowej grupy kapitałowej i podlegającego nadzorowi dodatkowemu,
uznać, że na potrzeby sprawowania nadzoru dodatkowego zgodnie z przepisami ustawy
nie uważa się niektórych podmiotów, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 12 lit. a-c,
za wchodzące w skład ubezpieczeniowej grupy kapitałowej.
2.
Wydając decyzję, o której mowa w ust. 1, organ nadzoru uwzględnia rolę danego podmiotu
w ubezpieczeniowej grupie kapitałowej oraz prawidłowe i skuteczne wykonywanie nadzoru
dodatkowego.
Rozdział 3
Towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych
Art. 38.
1.
Zakład ubezpieczeń, który ubezpiecza swoich członków na zasadzie wzajemności, jest
towarzystwem ubezpieczeń wzajemnych, zwanym dalej „towarzystwem”.
2.
Do umów ubezpieczenia zawieranych z towarzystwem przez podmioty będące członkami tego
towarzystwa nie stosuje się przepisów o zamówieniach publicznych.
Art. 39.
1.
Towarzystwo podlega wpisowi do Krajowego Rejestru Sądowego.
2.
Towarzystwo uzyskuje osobowość prawną z chwilą wpisania do Krajowego Rejestru Sądowego.
Art. 40.1 orzeczenie
1.
Statut towarzystwa jest sporządzany w formie aktu notarialnego.
2.
Statut towarzystwa wymaga przed zarejestrowaniem zatwierdzenia przez organ nadzoru.
3.
Zmiany w statucie towarzystwa wymagają przed zarejestrowaniem zatwierdzenia przez
organ nadzoru w zakresie:
1)
zmiany siedziby lub nazwy;
2)
obniżenia kapitału zakładowego;
3)
zmiany zasięgu terytorialnego lub rzeczowego zakresu działalności;
4)
tworzenia w ciężar kosztów funduszy, rezerw techniczno-ubezpieczeniowych i innych
rezerw;
5)
zmiany zasad reprezentacji towarzystwa;
6)
zmian w gospodarowaniu majątkiem i aktywami towarzystwa, w tym w zakresie określenia
kompetencji organów towarzystwa oraz spłat z tytułu zobowiązań wobec członków towarzystwa;
7)
zmian w funduszu organizacyjnym, z zastrzeżeniem art. 92 ust. 2 pkt 5.
Art. 41.
1.
Statut towarzystwa określa w szczególności:
1)
nazwę i siedzibę towarzystwa;
2)
terytorialny zasięg działalności;
3)
liczbę członków zarządu i rady nadzorczej;
4)
zakres rzeczowy działalności z określeniem działu, grup i rodzajów ubezpieczeń oraz
zakres działalności reasekuracyjnej;
5)
wysokość kapitału zakładowego;
6)
zasady wykorzystania nadwyżki bilansowej oraz sposób pokrycia strat;
7)
zasady umarzania udziałów;
8)
zasady uzyskania i utraty członkostwa oraz rodzaje członkostwa;
9)
sposób rozwiązania towarzystwa;
10)
zasady dokonywania ogłoszeń towarzystwa, w tym oznaczenie pisma do ogłoszeń;
11)
organ uprawniony do zatwierdzania ogólnych warunków ubezpieczenia.
2.
Do statutu towarzystwa mogą być włączone ogólne warunki ubezpieczenia.
Art. 42.
W towarzystwie mogą być tworzone związki wzajemności członkowskiej, jeżeli tak stanowi
statut towarzystwa.
Art. 43.
1.
Towarzystwo posiadające ograniczony zakres działalności ze względu na małą liczbę
członków oraz niewielką liczbę lub niskie sumy zawieranych umów ubezpieczenia lub
niewielki terytorialny zasięg działalności może być uznane przez organ nadzoru za
małe towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych.
2.
Organ nadzoru może uznać towarzystwo za małe towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych, po
spełnieniu przez nie następujących warunków:
1)
towarzystwo ubezpiecza jedynie swoich członków;
2)
członkami towarzystwa jest zdefiniowany w statucie krąg podmiotów;
3)
roczny przypis składki nie przekracza równowartości w złotych 5 mln euro.
3.
Decyzja o uznaniu towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych przez organ nadzoru za małe towarzystwo
ubezpieczeń wzajemnych podlega wpisowi do Krajowego Rejestru Sądowego.
4.
Do małego towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych nie stosuje się przepisów art. 13 ust.
1, jeżeli statut przewiduje wnoszenie przez członków dopłat lub zmniejszenie świadczeń
towarzystwa na rzecz członków, a także art. 45 ust. 1, art. 46, art. 47 oraz art.
146 ust. 1.
5.
Małe towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych nie może wykonywać działalności w zakresie
reasekuracji czynnej.
6.
W razie przekroczenia przez małe towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych kwot rocznego
przypisu składki, o której mowa w ust. 2 pkt 3, towarzystwo obowiązane jest zawiadomić
o tym organ nadzoru.
7.
Od dnia przekroczenia kwoty rocznego przypisu składki, o której mowa w ust. 2 pkt
3, towarzystwo z mocy ustawy kontynuuje działalność jako towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych.
8.
Towarzystwo zobowiązane jest dostosować działalność do wymogów ustawy w terminie 12
miesięcy od dnia przekroczenia rocznego przypisu składki, o której mowa w ust. 2 pkt
3.
Art. 44.
1.
Jeżeli statut nie stanowi inaczej, uzyskanie członkostwa musi być związane z zawarciem
umowy ubezpieczenia, a jego utrata - z wygaśnięciem stosunku ubezpieczenia.
2.
Statut towarzystwa może przewidywać, że towarzystwo będzie ubezpieczało także osoby
niebędące członkami towarzystwa. Osoby te nie mogą być zobowiązane do udziału w pokrywaniu
straty towarzystwa przez wnoszenie dodatkowej składki ubezpieczeniowej.
3.
Składki od osób, o których mowa w ust. 2, nie mogą stanowić więcej niż 10% składki
przypisanej brutto towarzystwa.
Art. 45.1 orzeczenie
1.
Statut towarzystwa przewiduje tworzenie kapitału zapasowego według zasad, o których
mowa w art. 396 Kodeksu spółek handlowych, z tym że obniżenie kapitału zapasowego może nastąpić wyłącznie przez pokrycie straty
bilansowej.
2.
Statut towarzystwa określa system świadczeń członków na rzecz towarzystwa. Przysługujące
członkowi należności majątkowe od towarzystwa nie zwalniają tego członka z obowiązku
płacenia składek.
3.
Statut towarzystwa może przewidywać zmniejszenie świadczeń towarzystwa na rzecz członków
z tytułu ubezpieczeń, chyba że przewiduje on nieograniczony udział członków w pokryciu
straty w technicznym rachunku ubezpieczeń.
4.
Członkowie towarzystwa nie odpowiadają za jego zobowiązania.
Art. 46.1 orzeczenie
1.
Kapitał zakładowy nie może być niższy niż najwyższa wysokość minimalnego kapitału
gwarancyjnego wymaganego dla grup ubezpieczeń, o których mowa w załączniku do ustawy,
w zakresie których towarzystwo posiada zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej.
2.
Kapitał zakładowy jest pokrywany w całości wkładem pieniężnym w terminie 30 dni od
dnia zarejestrowania towarzystwa.
3.
Statut towarzystwa może przewidywać spłacanie kapitału zakładowego tylko z nadwyżek
rocznych i w okresie tworzenia kapitału zapasowego osobom, które wniosły kapitał zakładowy,
lub niespłacanie kapitału zakładowego określonym osobom.
4.
Kapitał zakładowy może być obniżony przez zmniejszenie nominalnej wartości udziałów
lub przez umorzenie części udziałów.
5.
Osoby, które wniosły kapitał zakładowy, mogą być członkami zarządu towarzystwa lub
rady nadzorczej towarzystwa, w zakresie określonym w statucie, do czasu spłacenia
kapitału.
6.
Spłata kapitału zakładowego osobie, o której mowa w ust. 5, powoduje nabycie udziałów
własnych przez towarzystwo.
7.
Jeżeli udziały własne nie zostaną zbyte w terminie 12 miesięcy od dnia nabycia, muszą
być umorzone w drodze obniżenia kapitału zakładowego.
8.
Udziały własne należy umieścić w bilansie jako osobną pozycję pod nazwą „Udziały własne
do zbycia”.
9.
Towarzystwo nie może wykonywać samo albo przez pełnomocników uprawnień wynikających
z własnych udziałów.
10.
Nadwyżka roczna może być przeznaczona na spłatę kapitału zakładowego, o którym mowa
w ust. 3, albo na zwiększenie kapitałów własnych i funduszy członkowskich tworzonych
w towarzystwie.
Art. 4735)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 5 ustawy, o której mowa w odnośniku 29..
Do towarzystwa stosuje się odpowiednio przepisy art. 35-36 i art. 239.
Art. 48.
Organami towarzystwa są:
1)
zarząd towarzystwa, zwany dalej w niniejszym rozdziale „zarządem”;
2)
rada nadzorcza towarzystwa, zwana dalej w niniejszym rozdziale „radą nadzorczą”;
3)
walne zgromadzenie członków towarzystwa, zwane dalej w niniejszym rozdziale „walnym
zgromadzeniem”.
Art. 49.
1.
Zarząd prowadzi sprawy towarzystwa i reprezentuje towarzystwo.
2.
Do zarządu mogą być powołane osoby spośród członków towarzystwa lub spoza ich grona.
3.
Członków zarządu powołuje i odwołuje walne zgromadzenie, chyba że statut towarzystwa
stanowi inaczej.
Art. 50.
1.
Mandat członka zarządu wygasa najpóźniej z dniem odbycia walnego zgromadzenia zatwierdzającego
sprawozdanie finansowe za ostatni pełny rok obrotowy pełnienia funkcji członka zarządu.
2.
Mandat członka zarządu wygasa również wskutek śmierci, rezygnacji albo odwołania go
ze składu zarządu.
3.
Do złożenia rezygnacji przez członka zarządu stosuje się odpowiednio przepisy o wypowiedzeniu
zlecenia przez przyjmującego zlecenie.
Art. 51.
Członek zarządu może być w każdym czasie odwołany lub zawieszony w czynnościach. Nie
pozbawia go to roszczeń ze stosunku pracy lub innego stosunku prawnego dotyczącego
pełnienia funkcji członka zarządu.
Art. 52.
1.
Prawo członka zarządu do prowadzenia spraw towarzystwa i reprezentowania towarzystwa
dotyczy wszystkich czynności sądowych i pozasądowych towarzystwa, z wyjątkiem spraw,
które wymagają uchwały walnego zgromadzenia.
2.
Prawa członka zarządu do prowadzenia spraw towarzystwa i reprezentowania towarzystwa
nie można ograniczyć ze skutkiem prawnym wobec osób trzecich.
Art. 53.
1.
Sposób reprezentowania towarzystwa określa statut towarzystwa. Jeżeli statut towarzystwa
nie zawiera żadnych postanowień w tym przedmiocie, do składania oświadczeń woli i
podpisywania pism w imieniu towarzystwa jest wymagane współdziałanie dwóch członków
zarządu albo jednego członka zarządu łącznie z prokurentem.
2.
Do ustanowienia prokury stosuje się przepisy dotyczące ustanowienia prokury w spółce
akcyjnej.
3.
Przepisy ust. 1 i 2 nie wyłączają ustanowienia prokury jednoosobowej lub łącznej i
nie ograniczają praw prokurentów, wynikających z przepisów o prokurze.
4.
Oświadczenia pisemne kierowane do towarzystwa złożone w jego lokalu albo jednemu z
członków zarządu lub prokurentowi mają skutek prawny względem towarzystwa.
Art. 54.
1.
Oświadczenia pisemne towarzystwa kierowane do oznaczonej osoby zawierają:
1)
nazwę towarzystwa, jego siedzibę i adres;
2)
oznaczenie sądu rejestrowego i numeru, pod którym towarzystwo jest wpisane do rejestru;
3)
imiona i nazwiska członków zarządu.
2.
Obowiązek, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy oświadczeń woli kierowanych do osób
pozostających z towarzystwem w stałych stosunkach umownych.
Art. 55.
W umowach między towarzystwem a członkami zarządu, a także w sporach z nimi, towarzystwo
reprezentuje rada nadzorcza lub pełnomocnik wybrany przez walne zgromadzenie.
Art. 56.
1.
Członek zarządu nie może bez zgody towarzystwa zajmować się interesami konkurencyjnymi
ani też uczestniczyć w podmiocie konkurencyjnym. Jeżeli statut towarzystwa nie stanowi
inaczej, zgody udziela organ uprawniony do powołania zarządu.
2.
W przypadku sprzeczności interesów towarzystwa z osobistymi interesami członka zarządu,
jego współmałżonka, krewnych i powinowatych do drugiego stopnia oraz osób, z którymi
jest on powiązany osobiście, członek zarządu wstrzymuje się od udziału w rozstrzygnięciu
takich spraw i żąda zaznaczenia tego w protokole z posiedzenia zarządu.
Art. 57.
Uchwały zarządu są protokołowane. Protokoły zawierają porządek obrad, nazwiska i imiona
obecnych członków zarządu, liczbę głosów oddanych na poszczególne uchwały oraz zdania
odrębne. Protokoły podpisują obecni na posiedzeniu członkowie zarządu.
Art. 58.
1.
Rada nadzorcza składa się co najmniej z pięciu członków powoływanych i odwoływanych
przez walne zgromadzenie.
2.
Statut towarzystwa może przewidywać inny sposób powoływania lub odwoływania członków
rady nadzorczej.
3.
Członek zarządu, likwidator i pracownik towarzystwa zajmujący stanowisko głównego
księgowego, radcy prawnego lub inne podlegające bezpośrednio członkowi zarządu nie
może być równocześnie członkiem rady nadzorczej.
Art. 59.
1.
Rada nadzorcza sprawuje stały nadzór nad działalnością towarzystwa we wszystkich dziedzinach
jego działalności.
2.
Do kompetencji rady nadzorczej należy w szczególności ocena sprawozdania finansowego,
zarówno co do zgodności z księgami i dokumentami, jak i ze stanem faktycznym, badanie
sprawozdania zarządu z działalności towarzystwa, badanie wniosków zarządu co do podziału
nadwyżki bilansowej albo pokrycia straty bilansowej oraz składanie walnemu zgromadzeniu
corocznego sprawozdania pisemnego z wyników powyższej oceny.
3.
W celu wykonania obowiązków, o których mowa w ust. 2, rada nadzorcza może badać każdą
czynność towarzystwa, żądać od zarządu i pracowników towarzystwa sprawozdań i wyjaśnień,
dokonywać rewizji stanu majątku oraz sprawdzać księgi i dokumenty.
Art. 60.
1.
Do kompetencji rady nadzorczej należy również zawieszanie w czynnościach poszczególnych
lub wszystkich członków zarządu oraz delegowanie członków rady nadzorczej do czasowego
wykonywania czynności członków zarządu niemogących sprawować swoich czynności.
2.
W przypadku długotrwałej niemożności sprawowania czynności przez członka zarządu rada
nadzorcza niezwłocznie podejmuje odpowiednie działania w celu dokonania zmiany w składzie
zarządu.
Art. 61.
1.
Statut towarzystwa może rozszerzyć uprawnienia rady nadzorczej, a w szczególności
przewidywać, że zarząd jest obowiązany uzyskać zgodę rady nadzorczej przed dokonaniem
określonych czynności.
2.
Jeżeli rada nadzorcza nie wyrazi zgody na dokonanie określonej czynności, zarząd może
zwrócić się do walnego zgromadzenia, aby powzięło uchwałę udzielającą zgody na dokonanie
tej czynności.
Art. 62.
Rada nadzorcza wykonuje swoje obowiązki kolegialnie, może jednak delegować swoich
członków do samodzielnego pełnienia określonych czynności nadzorczych.
Art. 63.
1.
Uchwały rady nadzorczej mogą być powzięte, jeżeli wszyscy członkowie zostali zaproszeni
do udziału w posiedzeniu rady nadzorczej. Uchwały zapadają bezwzględną większością
głosów, przy obecności co najmniej połowy członków rady nadzorczej, chyba że statut
towarzystwa stanowi inaczej.
2.
Do protokołów rady nadzorczej stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące protokołów
zarządu.
3.
Walne zgromadzenie uchwala dla rady nadzorczej regulamin określający jej organizację
i sposób wykonywania czynności.
Art. 64.
Najwyższym organem towarzystwa jest walne zgromadzenie. W sprawach niezastrzeżonych
w ustawie lub statucie do właściwości innych organów towarzystwa, podejmowanie uchwał
należy do walnego zgromadzenia.
Art. 65.
1.
Zwyczajne walne zgromadzenie odbywa się w terminie 6 miesięcy po upływie każdego roku
obrotowego.
2.
Przedmiotem obrad zwyczajnego walnego zgromadzenia, poza innymi sprawami wymienionymi
w statucie, jest:
1)
rozpatrzenie i zatwierdzenie sprawozdania zarządu z działalności towarzystwa, bilansu
oraz rachunku zysków i strat za rok ubiegły;
2)
powzięcie uchwały o podziale nadwyżki bilansowej albo o pokryciu straty bilansowej;
3)
udzielenie członkom organów towarzystwa absolutorium z wykonania przez nich obowiązków.
Art. 66.
Walne zgromadzenie odbywa się w siedzibie towarzystwa. Statut towarzystwa może zawierać
odmienne postanowienia dotyczące określenia miejsca zwołania walnego zgromadzenia,
jednakże walne zgromadzenie może odbywać się wyłącznie na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej.
Art. 67.
1.
Walne zgromadzenie zwołuje zarząd.
2.
Rada nadzorcza ma prawo zwołania zwyczajnego walnego zgromadzenia, jeżeli zarząd nie
zwoła go w terminie określonym w art. 65 ust. 1, oraz nadzwyczajnego walnego zgromadzenia,
jeżeli zwołanie go uzna za wskazane, a zarząd nie zwoła walnego zgromadzenia w terminie
14 dni od dnia zgłoszenia odpowiedniego żądania przez radę nadzorczą.
3.
Statut towarzystwa może przyznać uprawnienie, o którym mowa w ust. 2, także innym
osobom.
Art. 68.
1.
Członkowie towarzystwa uprawnieni do udziału w walnym zgromadzeniu, reprezentujący
przynajmniej jedną dziesiątą udziałów lub głosów na walnym zgromadzeniu, mogą żądać
zwołania nadzwyczajnego walnego zgromadzenia, jak również umieszczenia określonych
spraw w porządku obrad najbliższego walnego zgromadzenia. Żądanie takie należy złożyć
na piśmie do zarządu najpóźniej na 30 dni przed proponowanym terminem walnego zgromadzenia.
2.
Statut towarzystwa może przyznać uprawnienia, o których mowa w ust. 1, członkom towarzystwa
uprawnionym do udziału w walnym zgromadzeniu przedstawiającym mniej niż jedną dziesiątą
udziałów lub głosów na walnym zgromadzeniu.
3.
Jeżeli w terminie 14 dni od dnia przedstawienia żądania zarządowi nadzwyczajne walne
zgromadzenie nie będzie zwołane, sąd rejestrowy może po wezwaniu zarządu do złożenia
oświadczenia upoważnić do zwołania nadzwyczajnego walnego zgromadzenia członków towarzystwa
uprawnionych do udziału w walnym zgromadzeniu, występujących z tym żądaniem. Sąd wyznacza
przewodniczącego tego walnego zgromadzenia. Walne zgromadzenie podejmie uchwałę rozstrzygającą,
czy koszty zwołania i odbycia walnego zgromadzenia ma ponieść towarzystwo.
4.
W ogłoszeniach i zawiadomieniach listami poleconymi, za zwrotnym potwierdzeniem odbioru,
o zwołaniu nadzwyczajnego walnego zgromadzenia, o którym mowa w ust. 3, należy powołać
się na postanowienie sądu rejestrowego.
Art. 69.
1.
Walne zgromadzenie zwołuje się przez ogłoszenie, którego dokonuje się co najmniej
na 21 dni przed terminem walnego zgromadzenia.
2.
W ogłoszeniu należy oznaczyć datę, godzinę i miejsce odbycia walnego zgromadzenia
oraz szczegółowy porządek obrad. W przypadku zamierzonej zmiany statutu towarzystwa
należy powołać dotychczas obowiązujące postanowienia, jak również treść projektowanych
zmian.
3.
Członek towarzystwa uprawniony do udziału w walnym zgromadzeniu, który złoży w towarzystwie
przynajmniej jeden udział, może żądać zawiadomienia go listem poleconym, za zwrotnym
potwierdzeniem odbioru, wysłanym najpóźniej równocześnie z ogłoszeniem, o terminie
i porządku obrad walnego zgromadzenia, a następnie o powziętych uchwałach.
Art. 70.
Jeżeli statut towarzystwa nie stanowi inaczej, walne zgromadzenie jest ważne bez względu
na liczbę reprezentowanych na nim udziałów.
Art. 71.
Jeżeli statut nie stanowi inaczej, walne zgromadzenie otwiera przewodniczący rady
nadzorczej albo jego zastępca, a następnie spośród osób uprawnionych do uczestnictwa
na walnym zgromadzeniu wybiera się przewodniczącego.
Art. 72.
1.
Lista obecności, zawierająca spis uczestników walnego zgromadzenia z wymienieniem
liczby udziałów na walnym zgromadzeniu, które każdy z nich przedstawia i służących
im głosów, podpisana przez przewodniczącego walnego zgromadzenia, wyłożona jest podczas
obrad tego walnego zgromadzenia. Statut towarzystwa może zawierać inne postanowienia
w tym zakresie.
2.
Na wniosek członków towarzystwa uprawnionych do udziału w walnym zgromadzeniu reprezentujących
przynajmniej jedną dziesiątą udziałów, lista obecności jest sprawdzona przez wybraną
w tym celu komisję, złożoną co najmniej z 3 osób. Wnioskodawcy mają prawo wyboru jednego
członka komisji.
Art. 73.
1.
Członkowie towarzystwa uprawnieni do udziału w walnym zgromadzeniu mogą uczestniczyć
w walnym zgromadzeniu oraz wykonywać prawo głosu osobiście lub przez pełnomocników.
2.
Pełnomocnictwo udzielone jest, pod rygorem nieważności, na piśmie i dołączone do protokołu
walnego zgromadzenia.
3.
Członek zarządu lub pracownik towarzystwa nie mogą być pełnomocnikami na walnym zgromadzeniu.
Art. 74.
Członek towarzystwa uprawniony do udziału w walnym zgromadzeniu nie może ani osobiście,
ani przez pełnomocnika, ani jako pełnomocnik innej osoby, głosować przy powzięciu
uchwały, dotyczącej jego odpowiedzialności wobec towarzystwa z jakiegokolwiek tytułu
oraz w sprawie przyznania mu wynagrodzenia, umowy między nim a towarzystwem oraz sporu
między nim a towarzystwem.
Art. 75.
1.
Uchwały walnego zgromadzenia zapadają bezwzględną większością głosów oddanych, jeżeli
przepisy statutu towarzystwa lub niniejszego rozdziału nie stanowią inaczej.
2.
Głosowanie jest jawne. Tajne głosowanie zarządza się przy wyborach organów towarzystwa
lub likwidatorów oraz nad wnioskami o odwołanie członków organów towarzystwa lub likwidatorów,
o pociągnięcie ich do odpowiedzialności, jak również w sprawach osobowych. Tajne głosowanie
należy również zarządzić na żądanie choćby jednego z obecnych.
3.
Uchwały walnego zgromadzenia są protokołowane przez notariusza.
4.
W protokole należy stwierdzić prawidłowość zwołania walnego zgromadzenia i jego zdolność
do powzięcia uchwał, wymienić powzięte uchwały, liczbę głosów oddanych za każdą uchwałą
i zgłoszone sprzeciwy. Do protokołu należy dołączyć odpowiednie dokumenty, w tym dowody
zwołania walnego zgromadzenia i listę obecności z podpisami uczestników zgromadzenia.
5.
Odpis protokołu zarząd umieści w księdze protokołów. Członkowie towarzystwa uprawnieni
do udziału w walnym zgromadzeniu mogą przeglądać księgę protokołów, mogą także żądać
wydania poświadczonych przez zarząd odpisów uchwał.
Art. 76.
1.
Uchwała walnego zgromadzenia sprzeczna z prawem, postanowieniami statutu towarzystwa
lub dobrymi obyczajami może być zaskarżona w drodze wytoczonego przeciwko towarzystwu
powództwa o uchylenie uchwały.
2.
Prawo do wytoczenia powództwa o uchylenie uchwały walnego zgromadzenia przysługuje:
1)
zarządowi, radzie nadzorczej oraz poszczególnym członkom tych organów;
2)
członkowi towarzystwa uprawnionemu do udziału w walnym zgromadzeniu, który głosował
przeciwko uchwale, a po jej powzięciu zażądał zaprotokołowania sprzeciwu;
3)
członkowi towarzystwa uprawnionemu do udziału w walnym zgromadzeniu bezzasadnie niedopuszczonemu
do udziału w walnym zgromadzeniu;
4)
innym członkom towarzystwa uprawnionym do udziału w walnym zgromadzeniu, którzy nie
byli obecni na walnym zgromadzeniu, jedynie w przypadku wadliwego zwołania zgromadzenia
lub też powzięcia uchwały w sprawie nieobjętej porządkiem obrad.
3.
Uchwała walnego zgromadzenia może być zaskarżona przez członka towarzystwa uprawnionego
do udziału w walnym zgromadzeniu nawet w przypadku zgodności uchwały z przepisami
prawa i statutem towarzystwa, jeżeli jest sprzeczna z interesem towarzystwa lub ma
na celu pokrzywdzenie członka towarzystwa uprawnionego do udziału w walnym zgromadzeniu.
4.
Powództwo o uchylenie uchwały walnego zgromadzenia należy wnieść w terminie 30 dni
od dnia otrzymania wiadomości o uchwale, nie później jednak niż w terminie 6 miesięcy
od dnia powzięcia uchwały.
Art. 77.
1.
W sporze dotyczącym uchylenia lub stwierdzenia nieważności uchwały walnego zgromadzenia
pozwane towarzystwo reprezentuje zarząd, jeżeli na mocy uchwały walnego zgromadzenia
nie został ustanowiony w tym celu pełnomocnik.
2.
Jeżeli zarząd nie może działać za towarzystwo, a brak jest uchwały walnego zgromadzenia
o ustanowieniu pełnomocnika, sąd właściwy do rozstrzygnięcia powództwa wyznacza kuratora
towarzystwa.
Art. 78.1 orzeczenie
1.
Prawomocny wyrok uchylający uchwałę ma moc obowiązującą w stosunkach między towarzystwem
a wszystkimi członkami towarzystwa uprawnionymi do udziału w walnym zgromadzeniu.
2.
W przypadkach, w których ważność czynności dokonanej przez towarzystwo jest zależna
od uchwały walnego zgromadzenia, uchylenie takiej uchwały nie ma skutku wobec osób
trzecich działających w dobrej wierze.
Art. 79.
1.
Zmiana statutu towarzystwa wymaga uchwały walnego zgromadzenia, powziętej większością
co najmniej trzech czwartych oddanych głosów.
2.
Walne zgromadzenie może upoważnić radę nadzorczą do dokonania w jego uchwałach zmian
o charakterze redakcyjnym.
3.
Zmiany statutu towarzystwa nie mogą ograniczać praw wynikających z zawartych umów
ubezpieczenia.
Art. 80.
Uchwała o rozwiązaniu towarzystwa lub połączeniu z innym towarzystwem zapada większością
co najmniej trzech czwartych oddanych głosów.
Art. 81.
1.
Towarzystwo może zostać przekształcone w spółkę akcyjną. Do przekształcenia towarzystwa
stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu spółek handlowych dotyczące powstania spółki akcyjnej.
2.
Do przekształcenia, o którym mowa w ust. 1, wymaga się:
1)
sporządzenia planu przekształcenia towarzystwa wraz z załącznikami oraz opinią biegłego
rewidenta;
2)
powzięcia uchwały o przekształceniu towarzystwa w spółkę akcyjną i jej zatwierdzenia
przez organ nadzoru;
3)
powołania członków organów spółki akcyjnej powstałej w wyniku przekształcenia towarzystwa;
4)
podpisania, przez członków towarzystwa, statutu spółki akcyjnej powstałej w wyniku
przekształcenia towarzystwa;
5)
wykreślenia towarzystwa z rejestru i dokonania wpisu do rejestru spółki akcyjnej powstałej
w wyniku przekształcenia towarzystwa.
3.
Do przygotowania planu przekształcenia towarzystwa stosuje się odpowiednio przepisy
Kodeksu spółek handlowych.
Art. 82.
1.
Uchwała o przekształceniu towarzystwa w spółkę akcyjną jest podejmowana większością
trzech czwartych głosów przez walne zgromadzenie.
2.
Uchwała o przekształceniu towarzystwa w spółkę akcyjną zawiera:
1)
nazwę i siedzibę towarzystwa przekształcanego oraz firmę i siedzibę spółki akcyjnej,
która powstanie w wyniku przekształcenia towarzystwa;
2)
zasady ustalenia wartości udziałów towarzystwa określonych na podstawie sprawozdania
finansowego sporządzanego dla celów przekształcenia;
3)
określenie wysokości kapitału zakładowego spółki akcyjnej, która powstanie w wyniku
przekształcenia towarzystwa;
4)
sposób objęcia akcji oraz zakres praw przyznanych akcjonariuszom uczestniczącym w
spółce akcyjnej, która powstanie w wyniku przekształcenia towarzystwa, jeżeli przyznanie
takich praw jest przewidziane;
5)
zakres rzeczowy i terytorialny zasięg działalności spółki akcyjnej, która powstanie
w wyniku przekształcenia towarzystwa;
6)
zgodę na brzmienie statutu spółki akcyjnej, która powstanie w wyniku przekształcenia
towarzystwa;
7)
nazwiska i imiona członków zarządu oraz rady nadzorczej spółki akcyjnej, która powstanie
w wyniku przekształcenia towarzystwa.
Art. 83.
1.
Towarzystwo, na 30 dni przed planowanym podjęciem uchwały o przekształceniu towarzystwa
w spółkę akcyjną, wzywa członków w sposób przewidziany dla ich zawiadamiania, do złożenia
oświadczeń o uczestnictwie w powstającej spółce akcyjnej w zakresie:
1)
zamiaru objęcia akcji spółki, która powstanie w wyniku przekształcenia towarzystwa;
2)
kontynuowania umowy ubezpieczenia w zakładzie ubezpieczeń, który powstanie w wyniku
przekształcenia towarzystwa.
2.
Oświadczenie, o którym mowa w ust. 1, wymaga, pod rygorem nieważności, formy pisemnej.
3.
Członkowi, który nie złożył oświadczenia o uczestnictwie w powstającej spółce akcyjnej,
przysługuje roszczenie o zapłatę kwoty odpowiadającej wartości jego udziału w towarzystwie,
zgodnie ze sprawozdaniem finansowym sporządzonym dla celów przekształcenia; przysługuje
mu również prawo wypowiedzenia umowy ubezpieczenia.
4.
Towarzystwo ma obowiązek zapłaty kwoty, o której mowa w ust. 3, nie później niż w
terminie 6 miesięcy od dnia przekształcenia towarzystwa w spółkę akcyjną.
5.
Roszczenie o zapłatę kwoty, o której mowa w ust. 3, przedawnia się z upływem 2 lat
od dnia powzięcia uchwały o przekształceniu towarzystwa w spółkę akcyjną.
Art. 84.
Oświadczenia członków towarzystwa o nieuczestniczeniu w powstającej spółce akcyjnej
przedstawia się na walnym zgromadzeniu, które ma podjąć uchwałę o przekształceniu
towarzystwa w spółkę akcyjną.
Art. 85.
1.
Członkowie towarzystwa przystępujący do spółki powstałej w wyniku przekształcenia
obejmują akcje proporcjonalnie do ich udziałów.
2.
Jeżeli kapitał zakładowy nie został w całości objęty w sposób, o którym mowa w ust.
1, musi być do pełnej wysokości uzupełniony nowymi akcjami. Akcje te są w całości
obejmowane za wkłady pieniężne.
Art. 86.
1.
Uchwała o przekształceniu towarzystwa w spółkę akcyjną jest zatwierdzana przez organ
nadzoru.
2.
Wniosek o zatwierdzenie uchwały o przekształceniu powinien zawierać:
1)
plan przekształcenia, o którym mowa w art. 81 ust. 2 pkt 1;
2)
uchwałę o przekształceniu towarzystwa w spółkę akcyjną;
3)
sprawozdanie finansowe przekształcanego towarzystwa;
4)
dokumenty potwierdzające posiadanie środków finansowych wolnych od obciążeń w wysokości
równej kapitałowi zakładowemu wraz z oświadczeniem o przeznaczeniu ich na pokrycie
kapitału zakładowego;
5)
informacje o obejmujących akcje osobach, które nie były członkami przekształcanego
towarzystwa;
6)
oświadczenia członków towarzystwa o nieuczestniczeniu w powstającej spółce akcyjnej,
jako głos odrębny.
Art. 87.
Organ nadzoru zatwierdza, w drodze decyzji, uchwałę o przekształceniu towarzystwa
w spółkę akcyjną, jeżeli są spełnione następujące warunki:
1)
został złożony wniosek spełniający warunki określone w art. 86 ust. 2;
2)
przekształcenie towarzystwa w spółkę akcyjną jest zgodne z przepisami prawa;
3)
interesy ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umowy ubezpieczenia
są należycie zabezpieczone.
Art. 88.
1.
Zarząd zgłosi do rejestru przekształcenie towarzystwa w spółkę akcyjną.
2.
Towarzystwo staje się spółką akcyjną z chwilą wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego.
Jednocześnie sąd rejestrowy z urzędu wykreśla z rejestru towarzystwo przekształcane
(dzień przekształcenia).
Art. 89.
1.
Majątek przekształconego towarzystwa staje się majątkiem powstałej spółki akcyjnej.
2.
Do majątku powstałej spółki i do akcji wydawanych akcjonariuszom stosuje się przepisy
Kodeksu spółek handlowych dotyczące wkładów niepieniężnych i akcji wydawanych za te wkłady.
Art. 90.
1.
Spółce akcyjnej powstałej w wyniku przekształcenia przysługują wszystkie prawa i obowiązki,
które przysługiwały towarzystwu przed przekształceniem.
2.
Spółka akcyjna staje się podmiotem zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej,
które zostało przyznane towarzystwu przed jego przekształceniem.
Art. 91.
1.
Powstała spółka akcyjna ogłosi trzykrotnie w dzienniku o zasięgu ogólnopolskim o przekształceniu
i poinformuje pisemnie ubezpieczonych, którzy nie byli członkami przekształcanego
towarzystwa, o przysługującym im prawie do wypowiedzenia umowy ubezpieczenia w okresie
3 miesięcy od dnia ostatniego ogłoszenia.
2.
Pierwsze ogłoszenie, o którym mowa w ust. 1, powinno być dokonane w terminie 7 dni
od dnia przekształcenia, a pozostałe w odstępach nie krótszych niż 7 dni i nie dłuższych
niż 14 dni.
Rozdział 4
Warunki wykonywania działalności ubezpieczeniowej przez krajowe zakłady ubezpieczeń
Art. 92.
1.
Zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej dla krajowego zakładu ubezpieczeń
wydaje, w drodze decyzji, po rozpatrzeniu wniosku założycieli zakładu ubezpieczeń,
organ nadzoru.
2.
Wniosek, o którym mowa w ust. 1, zawiera:
1)
określenie nazwy lub firmy, siedziby i adresu, zasięgu terytorialnego i rzeczowego
zakresu działalności krajowego zakładu ubezpieczeń;
2)
określenie wysokości kapitału zakładowego;
3)
wskazanie założycieli krajowego zakładu ubezpieczeń;
4)
wskazanie formy prawnej, w jakiej ma być wykonywana działalność;
5)
określenie wysokości funduszu organizacyjnego przeznaczonego na utworzenie administracji
krajowego zakładu ubezpieczeń i zorganizowanie sieci przedstawicielstw; wymóg ten
nie dotyczy przypadku, gdy akwizycja na rzecz zakładu ubezpieczeń, o którym mowa w
art. 38 ust. 1, będzie prowadzona przez struktury własne założycieli zakładu ubezpieczeń;
6)
wskazanie imion i nazwisk osób przewidzianych na członków zarządu i rady nadzorczej;
7)
wskazanie imienia i nazwiska aktuariusza, osoby której powierzono prowadzenie ksiąg
rachunkowych oraz doradcy inwestycyjnego w przypadku, gdy obowiązek zatrudnienia tej
osoby wynika z ustawy.
3.
Do wniosku, o którym mowa w ust. 1, dołącza się:
1)
projekt statutu krajowego zakładu ubezpieczeń;
2)
projekty ogólnych warunków ubezpieczenia ryzyk, w zakresie których ma być wydane zezwolenie;
3)
sprawozdania finansowe założycieli, obejmujące bilanse, rachunki zysków i strat, sprawozdania
z przepływu środków pieniężnych za ostatnie trzy lata przed datą złożenia wniosku
lub z całego okresu działalności, jeżeli założyciel wykonuje działalność gospodarczą
przez czas krótszy niż okres trzech lat - w przypadku gdy obowiązek sporządzania takich
sprawozdań finansowych założycieli, z prowadzonej przez nich działalności gospodarczej,
wynika z odrębnych przepisów prawa;
4)
noty objaśniające do sprawozdań, o których mowa w pkt 3;
5)
wyliczenie marginesu wypłacalności i wyliczenie wartości środków własnych - w przypadku
gdy założycielem jest zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji;
6)
sprawozdania bankowe z przepływu środków pieniężnych na rachunkach bankowych, obejmujące
okres roku do dnia złożenia wniosku, zeznania podatkowe, składane na podstawie przepisów
o podatku dochodowym od osób fizycznych, za ostatnie trzy lata podatkowe, oświadczenie
o pochodzeniu środków pieniężnych przeznaczonych na pokrycie kapitału zakładowego
i funduszu organizacyjnego - w przypadku założycieli będących osobami fizycznymi,
które nie mają obowiązku sporządzania sprawozdań finansowych;
7)
oświadczenia założycieli o kapitale zakładowym ze wskazaniem podmiotów obejmujących
akcje lub udziały, sposobu objęcia akcji lub udziałów, ilości obejmowanych akcji lub
udziałów oraz rodzaju akcji lub udziałów;
8)
dowód posiadania przez założycieli środków finansowych wolnych od obciążeń w wysokości
równej kapitałowi zakładowemu i funduszowi organizacyjnemu wraz z oświadczeniem o
przeznaczeniu ich na pokrycie kapitału zakładowego i funduszu organizacyjnego;
9)
plan działalności, obejmujący okres pierwszych trzech lat obrotowych działalności;
1036)W brzmieniu ustalonym przez art. 47 pkt 1 lit. a tiret pierwsze ustawy z dnia 25 marca 2011 r. o ograniczaniu barier administracyjnych dla obywateli i przedsiębiorców (Dz. U. Nr 106, poz. 622), która weszła w życie z dniem 1 lipca 2011 r.)
zaświadczenie albo oświadczenie o wpisie do Krajowego Rejestru Sądowego lub odpis
ze stosownego rejestru wystawiony poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej, wydany
nie później niż 3 miesiące przed złożeniem wniosku - w przypadku gdy założycielem
jest osoba prawna;
11)
zaświadczenie organu nadzoru właściwego dla siedziby zagranicznego zakładu ubezpieczeń
lub zagranicznego zakładu reasekuracji, dotyczące wykonywanej przez wnioskodawcę działalności
oraz spełnienia wymogów w zakresie wypłacalności;
12)
poświadczone notarialnie kopie stron dowodu osobistego, zawierające serię i numer
dowodu osobistego, imię i nazwisko, numer ewidencyjny PESEL, oznaczenie organu wydającego
dowód osobisty oraz datę wydania dowodu osobistego albo poświadczoną notarialnie kopię
paszportu - w przypadku założycieli będących osobami fizycznymi;
13)
życiorysy założycieli będących osobami fizycznymi oraz osób przewidzianych na członków
zarządu, członków rady nadzorczej i aktuariusza;
14)
zgody osób przewidzianych na członków zarządu oraz rady nadzorczej na objęcie stanowisk
w zakładzie ubezpieczeń oraz oświadczenie aktuariusza o wyrażeniu zgody na wykonywanie
obowiązków w krajowym zakładzie ubezpieczeń;
1537)W brzmieniu ustalonym przez art. 47 pkt 1 lit. a tiret drugie ustawy, o której mowa w odnośniku 36.)
poświadczenie odpowiedniego wykształcenia i doświadczenia zawodowego osób przewidzianych
na członków zarządu i rady nadzorczej, w tym kopie świadectw pracy i dokumentów potwierdzających
wykształcenie;
16)
poświadczoną kopię decyzji o wpisie aktuariusza do rejestru aktuariuszy;
1738)W brzmieniu ustalonym przez art. 47 pkt 1 lit. a tiret trzecie ustawy, o której mowa w odnośniku 36.)
dane o wykształceniu i doświadczeniu zawodowym osoby proponowanej na stanowisko aktuariusza,
w tym kopie świadectw pracy i dokumentów potwierdzających wykształcenie;
1838)W brzmieniu ustalonym przez art. 47 pkt 1 lit. a tiret trzecie ustawy, o której mowa w odnośniku 36.)
zaświadczenie albo oświadczenie o niekaralności osób proponowanych na członków zarządu
i rady nadzorczej oraz aktuariusza;
19)
oświadczenia założycieli oraz osób przewidzianych na członków zarządu i członków rady
nadzorczej o toczących się przeciwko nim postępowaniach sądowych w związku ze sprawą
gospodarczą;
20)
oświadczenia założycieli oraz osób przewidzianych na członków zarządu i członków rady
nadzorczej o uczestnictwie w organach zarządzających i nadzorujących spółek handlowych;
21)
oświadczenie doradcy inwestycyjnego o wyrażeniu zgody na zatrudnienie - w przypadku
wniosku o wydanie zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej w zakresie
działu I grupa 3 załącznika do ustawy;
22)
listę reprezentantów do spraw roszczeń, którzy zostaną ustanowieni w każdym państwie
członkowskim Unii Europejskiej - w przypadku wniosku o wydanie zezwolenia na wykonywanie
działalności ubezpieczeniowej w zakresie działu II grupy 10 załącznika do ustawy,
z wyjątkiem ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej przewoźnika;
23)
oświadczenie założycieli, czy krajowy zakład ubezpieczeń będzie podmiotem zależnym
lub podmiotem ze znaczącym udziałem kapitałowym:
a)
zakładu ubezpieczeń, zakładu reasekuracji, instytucji kredytowej lub firmy inwestycyjnej,
które uzyskały odpowiednie zezwolenia na wykonywanie działalności w państwie członkowskim
Unii Europejskiej,
b)
podmiotu dominującego w stosunku do zakładu ubezpieczeń, zakładu reasekuracji, instytucji
kredytowej lub firmy inwestycyjnej, które uzyskały odpowiednie zezwolenia na wykonywanie
działalności w państwie członkowskim Unii Europejskiej,
c)
osoby fizycznej lub prawnej, posiadającej znaczący udział kapitałowy w zakładzie ubezpieczeń,
zakładzie reasekuracji, instytucji kredytowej lub firmie inwestycyjnej, które uzyskały
odpowiednie zezwolenia na wykonywanie działalności w państwie członkowskim Unii Europejskiej
- z informacją o nazwach i adresach siedziby podmiotów, o których mowa w lit. a-c.
3a39)Dodany przez art. 47 pkt 1 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 36..
Oświadczenia, o których mowa w ust. 3 pkt 10 i 18, składa się pod rygorem odpowiedzialności
karnej za składanie fałszywych zeznań. Składający oświadczenie jest obowiązany do
zawarcia w nim klauzuli następującej treści: „Jestem świadomy odpowiedzialności karnej
za złożenie fałszywego oświadczenia.”. Klauzula ta zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności
karnej za składanie fałszywych zeznań.
4.
Dokumenty, o których mowa w ust. 3, powinny być sporządzone w języku polskim lub przetłumaczone
na język polski. Tłumaczenie powinno być sporządzone przez tłumacza przysięgłego lub
konsula Rzeczypospolitej Polskiej. Dokumenty urzędowe przed tłumaczeniem powinny być
zalegalizowane przez konsula Rzeczypospolitej Polskiej.
4a.
Organ nadzoru może, w uzasadnionych przypadkach, w szczególności gdy prawo kraju właściwego
nie przewiduje sporządzania określonych dokumentów, o których mowa w ust. 3, odstąpić
od wymogu złożenia dokumentów, zastępując je oświadczeniem wnioskodawcy lub osoby,
której sprawa dotyczy.
5.
Organ nadzoru może żądać od założycieli krajowego zakładu ubezpieczeń informacji dotyczących
ich:
1)
struktury własnościowej;
2)
sytuacji finansowej;
3)
dotychczasowej działalności.
Art. 93.
1.
Plan działalności, o którym mowa w art. 92 ust. 3 pkt 9, określa dane i warunki, jakie
ze względu na rodzaj i rozmiar prowadzonych ubezpieczeń są niezbędne do zapewnienia
zdolności krajowego zakładu ubezpieczeń do wykonywania zobowiązań. Plan działalności
zawiera w szczególności:
1)
określenie rodzaju ryzyk, które krajowy zakład ubezpieczeń zamierza ubezpieczać;
2)
program reasekuracji określający formę i zakres reasekuracji oraz reasekuratorów;
3)
określenie źródeł finansowania środków w wysokości minimalnego kapitału gwarancyjnego
i marginesu wypłacalności;
4)
oszacowanie kosztów utworzenia administracji krajowego zakładu ubezpieczeń i organizacji
działalności z określeniem źródeł finansowania tych kosztów;
5)
określenie środków będących w posiadaniu krajowego zakładu ubezpieczeń, które są niezbędne
do wykonania usług świadczenia pomocy, jeżeli krajowy zakład ubezpieczeń zamierza
ubezpieczać ryzyka określone w dziale II grupa 18 załącznika do ustawy;
6)
określenie organizacji działalności ubezpieczeniowej, w tym:
a)
struktury organizacyjnej krajowego zakładu ubezpieczeń,
b)
sposobu zawierania umów ubezpieczenia,
c)
zasad akceptacji ryzyk,
d)
sposobu ustalania stawek ubezpieczeniowych,
e)
sposobu ustalania rezerw techniczno-ubezpieczeniowych,
f)
przyjętych zasad rachunkowości, w szczególności zasad rozliczania kosztów, w tym kosztów
administracyjnych i kosztów akwizycji,
g)
systemu ustalania wartości odszkodowań lub świadczeń,
h)
systemu zarządzania aktywami,
i)
systemu kontroli wewnętrznej.
2.
Do planu działalności, o którym mowa w art. 92 ust. 3 pkt 9, dołącza się rachunek
symulacyjny pierwszych 3 lat obrotowych działalności, obejmujący:
1)
oszacowanie kosztów działalności ubezpieczeniowej, w tym kosztów administracyjnych
i kosztów akwizycji;
2)
oszacowanie składki i świadczeń z wyróżnieniem działalności bezpośredniej i reasekuracji;
3)
oszacowanie liczby zawieranych umów ubezpieczenia, stopy wypowiedzeń umów i wartości
sum ubezpieczenia, jeżeli krajowy zakład ubezpieczeń zamierza ubezpieczać ryzyka określone
w dziale I załącznika do ustawy;
4)
oszacowanie i wskazanie źródeł finansowania środków niezbędnych do pokrycia rezerw
techniczno-ubezpieczeniowych i środków własnych w wysokości marginesu wypłacalności;
5)
projekt:
a)
bilansu,
b)
ogólnego rachunku zysków i strat,
c)
zbiorczego technicznego rachunku ubezpieczeń,
d)
technicznych rachunków ubezpieczeń dla grup ubezpieczeń,
e)
wyliczenia środków własnych oraz marginesu wypłacalności i kapitału gwarancyjnego;
6)
uzasadnienie oszacowanych wartości, o których mowa w pkt 1-4.
Art. 93a.
Jeżeli zachodzą okoliczności określone w art. 92 ust. 3 pkt 23, przed wydaniem zezwolenia
na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej organ nadzoru występuje na piśmie do
właściwego organu państwa członkowskiego Unii Europejskiej o przekazanie informacji
dotyczących:
1)
nadzorowanego przez ten organ zakładu ubezpieczeń, zakładu reasekuracji, instytucji
kredytowej lub firmy inwestycyjnej,
2)
założycieli, akcjonariuszy lub udziałowców podmiotów, o których mowa w pkt 1,
3)
podmiotów dominujących w stosunku do podmiotów, o których mowa w pkt 1,
4)
osób fizycznych lub prawnych posiadających znaczący udział kapitałowy w podmiotach,
o których mowa w pkt 1
- które mogą być przydatne dla oceny, czy założyciele, akcjonariusze, udziałowcy lub
osoby przewidziane na członków zarządu lub rady nadzorczej krajowego zakładu ubezpieczeń
dają rękojmię prowadzenia spraw krajowego zakładu ubezpieczeń w sposób należyty.
Art. 94.
Zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej jest wydawane w zakresie jednej
lub więcej grup ubezpieczeń, o których mowa w załączniku do ustawy.
Art. 95.
W zezwoleniu, o którym mowa w art. 92, określa się:
1)
nazwę lub firmę, siedzibę i adres, zasięg terytorialny i rzeczowy zakres działalności
krajowego zakładu ubezpieczeń;
2)
wysokość kapitału zakładowego;
3)
założycieli krajowego zakładu ubezpieczeń;
4)
formę organizacyjną działalności krajowego zakładu ubezpieczeń;
5)
imiona i nazwiska osób przewidzianych na członków pierwszego zarządu.
Art. 96.
1.
Na wniosek założycieli zakładu ubezpieczeń, o którym mowa w art. 38 ust. 1, organ
nadzoru może wydać promesę zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej.
2.
W promesie organ nadzoru określa okres jej ważności, który nie może być krótszy niż
6 miesięcy.
3.
W okresie ważności promesy organ nadzoru nie może odmówić wydania zezwolenia na wykonywanie
działalności ubezpieczeniowej, chyba że nastąpią zmiany w zakresie wniosku, dokumentów
i informacji, o których mowa w art. 92.
4.
Odmowa wydania promesy zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej może
nastąpić z przyczyn, o których mowa w art. 98, z wyłączeniem ust. 1 pkt 5 i 6 tego
artykułu.
Art. 97.
1.
Zmiana zasięgu terytorialnego lub rzeczowego zakresu działalności krajowego zakładu
ubezpieczeń wymaga zezwolenia organu nadzoru.
2.
Zezwolenie jest wydawane na wniosek krajowego zakładu ubezpieczeń.
3.
Wniosek, o którym mowa w ust. 2, zawiera informacje, o których mowa w art. 92 ust.
2 pkt 1.
4.
Do wniosku, o którym mowa w ust. 3, dołącza się plan działalności, o którym mowa w
art. 92 ust. 3 pkt 9, oraz odpowiednio inne dokumenty, o których mowa w art. 92 ust.
3.
Art. 98.
1.
Zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej nie może być wydane, jeżeli
zachodzi co najmniej jedna z następujących okoliczności:
1)
wniosek o wydanie zezwolenia i dołączone do niego dokumenty nie spełniają wymagań
określonych w ustawie;
2)
w skład zarządu lub rady nadzorczej krajowego zakładu ubezpieczeń wchodzą osoby, które
nie spełniają wymogów określonych w ustawie;
3)
założyciele krajowego zakładu ubezpieczeń byli karani za umyślne przestępstwo stwierdzone
prawomocnym wyrokiem sądu;
4)
założyciele krajowego zakładu ubezpieczeń nie dają rękojmi prowadzenia spraw krajowego
zakładu ubezpieczeń w sposób należycie zabezpieczający interesy ubezpieczających,
ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia;
5)
założyciele krajowego zakładu ubezpieczeń nie udowodnią posiadania środków finansowych
w wysokości równej co najmniej funduszowi organizacyjnemu i ustalonym w planie działalności
wartościom emisji akcji (udziałów) krajowego zakładu ubezpieczeń;
6)
założyciele posługują się wartościami majątkowymi pochodzącymi z nielegalnych lub
nieujawnionych źródeł;
7)
plan działalności krajowego zakładu ubezpieczeń nie zapewnia zdolności krajowego zakładu
ubezpieczeń do wykonywania zobowiązań;
8)
(uchylony).
2.
Zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej w zakresie działu II grupa
10 załącznika do ustawy, z wyjątkiem ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej przewoźnika,
nie może być wydane, jeżeli krajowy zakład ubezpieczeń nie przedłoży listy reprezentantów
do spraw roszczeń.
Art. 99.
W przypadkach, o których mowa w art. 35 lub art. 239, przepisy art. 98 ust. 1 pkt
3-6 stosuje się odpowiednio do akcjonariuszy albo udziałowców zakładu ubezpieczeń
przy wtórnym nabyciu akcji albo udziałów.
Art. 100.
1.
Krajowy zakład ubezpieczeń jest obowiązany rozpocząć wykonywanie działalności ubezpieczeniowej
w terminie nieprzekraczającym 12 miesięcy od dnia wydania zezwolenia.
2.
Za dzień rozpoczęcia wykonywania działalności ubezpieczeniowej uważa się dzień zawarcia
pierwszej umowy ubezpieczenia.
3.
Krajowy zakład ubezpieczeń jest obowiązany zawiadomić organ nadzoru o zaprzestaniu
wykonywania działalności ubezpieczeniowej lub zawierania umów ubezpieczenia w danej
grupie ubezpieczeń w terminie 7 dni.
Art. 101.
1.
Organ nadzoru może cofnąć krajowemu zakładowi ubezpieczeń w drodze decyzji zezwolenie
na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej w zakresie jednej lub więcej grup ubezpieczeń,
jeżeli:
1)
przestał spełniać warunki wymagane do uzyskania zezwolenia lub
2)
wykonuje działalność z naruszeniem prawa, statutu, planu działalności lub nie zapewnia
zdolności krajowego zakładu ubezpieczeń do wykonywania zobowiązań, lub
3)
nie zrealizuje w terminie planu przywrócenia prawidłowych stosunków finansowych albo
krótkoterminowego planu wypłacalności, lub
4)
zaprzestanie wykonywania działalności ubezpieczeniowej przez okres dłuższy niż 6 miesięcy,
lub
5)
złoży wniosek o cofnięcie zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej;
6)
nie rozpoczął wykonywania działalności ubezpieczeniowej w terminie, o którym mowa
w art. 100 ust. 1;
7)
jeżeli w stosunku odpowiednio do akcjonariuszy albo udziałowców zakładu ubezpieczeń
zaistniały przesłanki określone w art. 98 ust. 1 pkt 3-6.
2.
W przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 6, organ nadzoru może cofnąć zezwolenie w
zakresie grup ubezpieczeń, w których działalność ubezpieczeniowa nie została rozpoczęta.
3.
Organ nadzoru cofa zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej w zakresie
działu II grupa 10 załącznika do ustawy, z wyjątkiem ubezpieczenia odpowiedzialności
cywilnej przewoźnika, w przypadku stwierdzenia braku reprezentanta do spraw roszczeń
w państwie członkowskim Unii Europejskiej.
4.
W przypadku cofnięcia zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej w zakresie
jednej lub więcej grup ubezpieczeń, organ nadzoru może ograniczyć lub zakazać krajowemu
zakładowi ubezpieczeń swobodnego rozporządzania jego aktywami oraz zaciągania zobowiązań
lub przekazać zarząd majątkiem zakładu ubezpieczeń wyznaczonej osobie.
5.
Z dniem przekazania zarządu majątkiem wyznaczonej osobie prawo reprezentacji krajowego
zakładu ubezpieczeń w zakresie praw i obowiązków, których przedmiotem jest majątek
krajowego zakładu ubezpieczeń, przechodzi na wyznaczoną osobę.
6.
Z dniem przekazania zarządu majątkiem wyznaczonej osobie, kompetencje organów krajowego
zakładu ubezpieczeń w zakresie praw i obowiązków, których przedmiotem jest majątek
krajowego zakładu ubezpieczeń, ulegają zawieszeniu do dnia upływu terminu sprawowania
zarządu przez wyznaczoną osobę.
7.
Organ nadzoru ustala wynagrodzenie za sprawowanie zarządu majątkiem krajowego zakładu
ubezpieczeń przez wyznaczoną osobę. Koszty zarządu majątkiem krajowego zakładu ubezpieczeń
przez wyznaczoną osobę ponosi krajowy zakład ubezpieczeń.
8.
Osoba wyznaczona do sprawowania zarządu majątkiem krajowego zakładu ubezpieczeń otrzymuje
w razie potrzeby urlop bezpłatny w macierzystym zakładzie pracy na czas pełnienia
tej funkcji. Okres bezpłatnego urlopu zalicza się do okresów pracy oraz innych okresów,
od których zależy nabycie uprawnień pracowniczych.
9.
Organ nadzoru w decyzji o przekazaniu zarządu majątkiem, o którym mowa w ust. 4, określa:
1)
osobę, której przekazuje się zarząd majątkiem krajowego zakładu ubezpieczeń;
2)
okres, na który jest ustanawiany zarząd majątkiem;
3)
szczegółowe zadania zarządu majątkiem;
4)
sposób wykonywania zadań zarządu majątkiem;
5)
wysokość wynagrodzenia za zarząd majątkiem.
10.
Decyzja, o której mowa w ust. 1 i 4, jest natychmiast wykonalna.
11.
Organ nadzoru, w terminie 7 dni od dnia wydania decyzji, trzykrotnie ogłasza w dzienniku
o zasięgu ogólnopolskim informację o cofnięciu zezwolenia na wykonywanie działalności
ubezpieczeniowej.
Art. 102.
W przypadku cofnięcia zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej:
1)
krajowy zakład ubezpieczeń nie może zawierać umów ubezpieczenia;
2)
umowy ubezpieczenia już zawarte nie mogą być przedłużane i nie przedłużają się;
3)
sumy ubezpieczeń zawartych umów ubezpieczenia nie mogą być podwyższane;
4)
krajowy zakład ubezpieczeń nie może zawierać umów reasekuracji czynnej i umów retrocesji
czynnej;
5)
umowy reasekuracji czynnej i umowy retrocesji czynnej już zawarte nie mogą być przedłużane
i nie przedłużają się;
6)
krajowy zakład ubezpieczeń nie może przyjmować nowych cesji w ramach zawartych umów
reasekuracji czynnej i umów retrocesji czynnej;
7)
krajowy zakład ubezpieczeń nie może zwiększać odpowiedzialności w ramach zawartych
umów reasekuracji czynnej i umów retrocesji czynnej.
Rozdział 5
Wykonywanie działalności ubezpieczeniowej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez zagraniczne zakłady ubezpieczeń
Art. 103.1 orzeczenie
Przepisy ustawy stosuje się odpowiednio do głównych oddziałów zagranicznych zakładów
ubezpieczeń, o ile przepisy niniejszego rozdziału nie stanowią inaczej.
Art. 104.
1.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń może podejmować i wykonywać działalność ubezpieczeniową
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na zasadzie wzajemności.
2.
Zasady wzajemności, o której mowa w ust. 1, nie stosuje się do państw należących do
Światowej Organizacji Handlu.
3.
Podjęcie działalności ubezpieczeniowej przez zagraniczny zakład ubezpieczeń, z zastrzeżeniem
przepisów rozdziału 6, wymaga zezwolenia organu nadzoru.
Art. 105.
1.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń może podejmować i wykonywać działalność ubezpieczeniową
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jedynie przez główny oddział, z zastrzeżeniem
przepisów rozdziału 6.
2.
Główny oddział działa na podstawie przepisów prawa polskiego i statutu głównego oddziału
sporządzanego przez zagraniczny zakład ubezpieczeń, w formie aktu notarialnego.
3.
Statut głównego oddziału i jego zmiany podlegają zatwierdzeniu przez organ nadzoru.
4.
Statut głównego oddziału określa w szczególności:
1)
strukturę organizacyjną głównego oddziału;
2)
zasady tworzenia jednostek terenowych oraz zasady ich reprezentacji;
3)
rodzaje rezerw techniczno-ubezpieczeniowych tworzonych przez główny oddział i metody
ich tworzenia;
4)
zasady rozliczeń z centralą zagranicznego zakładu ubezpieczeń.
5.
Główny oddział podlega wpisowi do Krajowego Rejestru Sądowego i może rozpocząć działalność
z chwilą dokonania wpisu.
6.
Wpis do Krajowego Rejestru Sądowego może zostać dokonany po uzyskaniu zezwolenia organu
nadzoru na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej przez zagraniczny zakład ubezpieczeń
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Art. 106.2 orzeczenia
1.
Główny oddział może nabywać prawa i zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywany.
2.
Głównym oddziałem kieruje dyrektor głównego oddziału.
3.
Dyrektor głównego oddziału i jego zastępcy muszą każdorazowo spełniać następujące
wymagania:
1)
posiadać pełną zdolność do czynności prawnych;
2)
posiadać wyższe wykształcenie uzyskane w Polsce lub uzyskane w innym państwie wykształcenie
będące wykształceniem wyższym w rozumieniu właściwych przepisów tego państwa;
3)
nie być skazanym za umyślne przestępstwo stwierdzone prawomocnym wyrokiem sądu;
4)
dawać rękojmię prowadzenia spraw zakładu ubezpieczeń w sposób należyty.
3a.
Równoczesne pełnienie funkcji dyrektora głównego oddziału lub jego zastępcy, przez
tę samą osobę w głównych oddziałach zagranicznych zakładów ubezpieczeń wykonujących
działalność w zakresie działu I i działu II załącznika do ustawy, nie może być uznane
za naruszenie spełnienia wymagania, o którym mowa w ust. 3 pkt 4.
4.
Co najmniej dwie osoby, o których mowa w ust. 3, w tym dyrektor głównego oddziału,
muszą posiadać udowodnioną znajomość języka polskiego.
4a.
Organ nadzoru, na wniosek zagranicznego zakładu ubezpieczeń, odstąpi, w drodze decyzji,
od wymogu znajomości języka polskiego, o którym mowa w ust. 4, jeżeli nie jest to
niezbędne ze względów nadzoru ostrożnościowego, biorąc w szczególności pod uwagę zakres
działalności zakładu ubezpieczeń.
4b.
Organ nadzoru, na wniosek zagranicznego zakładu ubezpieczeń, może odstąpić, w drodze
decyzji, od stosowania wymogu posiadania wyższego wykształcenia uzyskanego w Polsce
lub wykształcenia uzyskanego w innym państwie, będącego wykształceniem wyższym w rozumieniu
właściwych przepisów tego państwa, o którym mowa w ust. 3 pkt 2, uwzględniając w szczególności
doświadczenie zawodowe kandydata na dyrektora głównego oddziału zagranicznego zakładu
ubezpieczeń lub jego zastępcy.
5.
Co najmniej dwie osoby, o których mowa w ust. 3, w tym dyrektor głównego oddziału,
powinny posiadać doświadczenie zawodowe niezbędne do zarządzania zakładem ubezpieczeń.
6.
Prawo reprezentacji głównego oddziału przysługuje dyrektorowi i jednemu z zastępców
lub dwóm zastępcom łącznie.
7.
Dyrektor głównego oddziału oraz jego zastępcy są ujawniani w Krajowym Rejestrze Sądowym.
8.
Główny oddział jest obowiązany przechowywać wszelkie dokumenty dotyczące jego działalności
w siedzibie głównego oddziału na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
9.
Główny oddział ma swoją siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w miejscowości
wskazanej w zezwoleniu.
10.
(uchylony).
Art. 107.
1.
Organ nadzoru, na wniosek zagranicznego zakładu ubezpieczeń, wydaje, w drodze decyzji,
zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej przez główny oddział na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej.
2.
Wniosek, o którym mowa w ust. 1, zawiera:
1)
nazwę i siedzibę zagranicznego zakładu ubezpieczeń oraz nazwę państwa, w którym znajduje
się jego siedziba;
2)
siedzibę oraz rzeczowy zakres działalności głównego oddziału;
3)
imiona i nazwiska osób przewidzianych na dyrektora głównego oddziału, jego zastępców,
aktuariusza, osoby odpowiedzialnej za prowadzenie ksiąg rachunkowych oraz doradcy
inwestycyjnego, w przypadku gdy obowiązek zatrudnienia tej osoby wynika z ustawy.
3.
Do wniosku, o którym mowa w ust. 1, dołącza się:
1)
statut zagranicznego zakładu ubezpieczeń;
2)
projekty ogólnych warunków ubezpieczeń, w zakresie których ma być wydane zezwolenie;
3)
wyliczenie marginesu wypłacalności i wyliczenie wartości środków własnych zagranicznego
zakładu ubezpieczeń;
4)
plan działalności spełniający warunki, o których mowa w art. 93, dotyczący prowadzenia
głównego oddziału na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, obejmujący okres pierwszych
3 lat działalności;
5)
projekt statutu głównego oddziału;
6)
zaświadczenie organu nadzoru ubezpieczeniowego państwa, w którym znajduje się siedziba
zagranicznego zakładu ubezpieczeń, o posiadaniu przez ten zakład ubezpieczeń zezwolenia
na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej oraz o posiadaniu środków własnych oraz
informację o sytuacji finansowej tego zakładu ubezpieczeń;
7)
sprawozdanie finansowe za okres ostatnich 3 lat działalności zagranicznego zakładu
ubezpieczeń wraz z opinią biegłego rewidenta;
8)
dowód, że krajowe zakłady ubezpieczeń mogą podjąć działalność ubezpieczeniową na terytorium
kraju, w którym zakład ubezpieczeń ma siedzibę; wymóg ten nie dotyczy krajów, z którymi
Rzeczpospolita Polska podpisała stosowne umowy międzynarodowe;
9)
informacje o wysokości funduszu organizacyjnego przeznaczonego na utworzenie administracji
głównego oddziału i zorganizowanie jego jednostek terenowych;
10)
wskazanie źródeł środków finansowych niezbędnych do wypłacenia świadczeń ubezpieczeniowych
i pokrycia marginesu wypłacalności;
11)
zgodę osoby proponowanej na stanowisko dyrektora głównego oddziału oraz osób proponowanych
na stanowiska jego zastępców, a także zgodę aktuariusza - na wykonywanie obowiązków
w głównym oddziale;
12)
życiorysy osób proponowanych na stanowiska dyrektora głównego oddziału i jego zastępców
oraz aktuariusza;
1340)W brzmieniu ustalonym przez art. 47 pkt 2 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 36.)
dokumenty potwierdzające odpowiednie wykształcenie i doświadczenie zawodowe niezbędne
do zarządzania zakładem ubezpieczeń osoby proponowanej na stanowisko dyrektora i osób
proponowanych na stanowiska jego zastępców, w tym kopie świadectw pracy i dokumentów
potwierdzających wykształcenie;
1440)W brzmieniu ustalonym przez art. 47 pkt 2 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 36.)
dane o wykształceniu i doświadczeniu zawodowym osoby proponowanej na stanowisko aktuariusza,
w tym kopie świadectw pracy i dokumentów potwierdzających wykształcenie oraz kopię
decyzji o wpisie do rejestru aktuariuszy;
1540)W brzmieniu ustalonym przez art. 47 pkt 2 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 36.)
zaświadczenie albo oświadczenie o niekaralności osób proponowanych na stanowiska dyrektora
głównego oddziału i jego zastępców oraz aktuariusza;
16)
oświadczenie osób proponowanych na stanowiska dyrektora głównego oddziału i jego zastępców
oraz aktuariusza o toczących się przeciwko nim postępowaniach sądowych w związku ze
sprawą gospodarczą oraz o uczestnictwie w organach zarządzających i nadzorujących
spółek handlowych;
17)
oświadczenie doradcy inwestycyjnego o wyrażeniu zgody na zatrudnienie - w przypadku
wniosku o wydanie zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej w zakresie
działu I grupa 3 załącznika do ustawy;
18)
listę ustanowionych w każdym państwie członkowskim Unii Europejskiej reprezentantów
do spraw roszczeń - w przypadku wniosku o wydanie zezwolenia na wykonywanie działalności
ubezpieczeniowej w zakresie działu II grupa 10 załącznika do ustawy, z wyjątkiem ubezpieczenia
odpowiedzialności cywilnej przewoźnika.
3a41)Dodany przez art. 47 pkt 2 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 36..
Oświadczenie, o którym mowa w ust. 3 pkt 15, składa się pod rygorem odpowiedzialności
karnej za składanie fałszywych zeznań. Składający oświadczenie jest obowiązany do
zawarcia w nim klauzuli następującej treści: „Jestem świadomy odpowiedzialności karnej
za złożenie fałszywego oświadczenia.”. Klauzula ta zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności
karnej za składanie fałszywych zeznań.
4.
Dokumenty, o których mowa w ust. 3, powinny być sporządzone w języku polskim lub przetłumaczone
na język polski. Tłumaczenie powinno być sporządzone przez tłumacza przysięgłego lub
konsula Rzeczypospolitej Polskiej. Dokumenty urzędowe przed tłumaczeniem powinny być
zalegalizowane przez konsula Rzeczypospolitej Polskiej.
Art. 108.
1.
Zezwolenie, o którym mowa w art. 107 ust. 1, jest wydawane na wykonywanie działalności
ubezpieczeniowej w zakresie jednej lub więcej grup ubezpieczeń, o których mowa w załączniku
do ustawy.
2.
Zezwolenie może być wydane, jeżeli w państwie, w którym znajduje się siedziba zagranicznego
zakładu ubezpieczeń, zakład ten posiada odpowiednie zezwolenie na wykonywanie działalności
ubezpieczeniowej we wnioskowanym zakresie i działa w formie spółki akcyjnej albo towarzystwa
ubezpieczeń wzajemnych.
3.
Wymóg co do formy, o którym mowa w ust. 2, nie dotyczy podmiotów zagranicznych wykonujących
działalność ubezpieczeniową, których siedziba znajduje się w państwach należących
do Światowej Organizacji Handlu.
Art. 109.
1.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń, który złożył wniosek o wydanie zezwolenia na wykonywanie
działalności ubezpieczeniowej przez główny oddział lub uzyskał takie zezwolenie na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz na terytorium innego państwa członkowskiego
Unii Europejskiej, może złożyć wniosek o przyznanie mu łącznie następujących uprawnień:
1)
obliczenia marginesu wypłacalności, o którym mowa w art. 116, w odniesieniu do wyników
całej działalności, którą zagraniczny zakład ubezpieczeń zamierza wykonywać lub wykonuje
przez główne oddziały mające siedziby na terytorium państw członkowskich Unii Europejskiej;
2)
złożenia kaucji, o której mowa w art. 113, jedynie na terytorium jednego spośród państw
członkowskich Unii Europejskiej, na terytorium których zagraniczny zakład ubezpieczeń
zamierza wykonywać lub wykonuje działalność ubezpieczeniową przez główne oddziały;
3)
umiejscowienia aktywów stanowiących pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych na
terytorium jednego spośród państw członkowskich Unii Europejskiej, na terytorium których
zagraniczny zakład ubezpieczeń zamierza wykonywać lub wykonuje działalność ubezpieczeniową
przez główne oddziały.
2.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń występuje o przyznanie uprawnień, o których mowa w
ust. 1, do organu nadzoru oraz właściwych organów państw członkowskich Unii Europejskiej,
w których zamierza on wykonywać lub wykonuje działalność ubezpieczeniową przez główny
oddział.
3.
We wniosku, o którym mowa w ust. 1, zagraniczny zakład ubezpieczeń ma obowiązek wskazać
właściwy organ nadzoru jednego spośród państw członkowskich Unii Europejskiej na terytorium
których zagraniczny zakład ubezpieczeń zamierza wykonywać lub wykonuje działalność
ubezpieczeniową przez główne oddziały. Wskazany we wniosku właściwy organ będzie sprawować
nadzór nad wypłacalnością zagranicznego zakładu ubezpieczeń w odniesieniu do jego
działalności wykonywanej przez główne oddziały na terytorium państw członkowskich
Unii Europejskiej. W państwie członkowskim Unii Europejskiej, w którym ma siedzibę
wskazany właściwy organ nadzoru składana jest kaucja, o której mowa w ust. 1 pkt 2.
4.
Uprawnienia, o których mowa w ust. 1, mogą być przyznane, gdy wyrażą na to zgodę właściwe
organy wszystkich państw członkowskich Unii Europejskiej, na terytorium których zagraniczny
zakład ubezpieczeń zamierza wykonywać lub wykonuje działalność ubezpieczeniową przez
główne oddziały i na terytorium których złożył wniosek, o którym mowa w ust. 1. Organ
nadzoru udziela zgody w drodze decyzji, po dokonaniu w szczególności oceny sytuacji
finansowej zagranicznego zakładu ubezpieczeń, w tym jego wypłacalności.
5.
Uprawnienia, o których mowa w ust. 1, przysługują po wyrażeniu zgody, o której mowa
w ust. 4, od dnia przekazania informacji przez wskazany właściwy organ nadzoru, o
którym mowa w ust. 3, organom nadzoru pozostałych państw członkowskich Unii Europejskiej
na terytorium których zagraniczny zakład ubezpieczeń zamierza wykonywać lub wykonuje
działalność ubezpieczeniową przez główne oddziały, o zamiarze sprawowania nadzoru
nad wypłacalnością tego zakładu ubezpieczeń.
6.
Organ nadzoru przekaże lub wystąpi do właściwych organów nadzoru państw członkowskich
Unii Europejskiej na terytorium których zagraniczny zakład ubezpieczeń zamierza wykonywać
lub wykonuje działalność ubezpieczeniową przez główne oddziały - informacje niezbędne
do sprawowania nadzoru nad wypłacalnością zagranicznego zakładu ubezpieczeń w odniesieniu
do jego działalności wykonywanej przez główny oddział na terytorium państw członkowskich
Unii Europejskiej.
7.
Na wniosek jednego lub kilku zainteresowanych państw członkowskich Unii Europejskiej
zgoda na przyznanie uprawnień, o których mowa w ust. 1, może być cofnięta równocześnie
przez wszystkie zainteresowane państwa członkowskie Unii Europejskiej. Organ nadzoru
cofa zgodę w drodze decyzji.
8.
Nadzór sprawowany przez wskazany właściwy organ nadzoru, o którym mowa w ust. 3, jest
traktowany tak jak nadzór, o którym mowa w rozdziale 6.
Art. 110.
1.
Powołanie dyrektora głównego oddziału i jednego z jego zastępców następuje za zgodą
organu nadzoru, chyba że powołanie dotyczy osób, które pełniły te funkcje w poprzedniej
kadencji. O wyrażenie zgody występuje zagraniczny zakład ubezpieczeń.
2.
Wyrażenie zgody, o której mowa w ust. 1, następuje w drodze decyzji.
3.
Organ nadzoru może, w drodze decyzji, odmówić wyrażenia zgody na powołanie danej osoby
na stanowisko dyrektora głównego oddziału lub jego zastępcy, jeżeli osoba ta nie spełnia
warunków określonych w art. 106 ust. 3-5.
4.
W przypadku odmowy udzielenia przez organ nadzoru zgody, o której mowa w ust. 1, powołanie
osób, o których mowa w ust. 1, nie wywołuje skutków prawnych.
5.
Jeżeli wymogi określone w ust. 1 oraz w art. 106 ust. 4-5 nie są spełnione w związku
z rezygnacją, śmiercią lub odwołaniem dyrektora głównego oddziału lub jego zastępcy,
zagraniczny zakład ubezpieczeń jest obowiązany, w terminie 6 miesięcy, dostosować
swoją działalność do wymogów określonych w przepisach ustawy.
Art. 111.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń jest obowiązany rozpocząć wykonywanie działalności
ubezpieczeniowej w terminie nieprzekraczającym 12 miesięcy od dnia wydania zezwolenia.
Art. 112.
Zmiana rzeczowego zakresu działalności głównego oddziału wymaga zezwolenia organu
nadzoru.
Art. 113.
1.
Wykonywanie działalności ubezpieczeniowej przez zagraniczny zakład ubezpieczeń na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej może być rozpoczęte po złożeniu kaucji, w celu
zabezpieczenia jego przyszłych zobowiązań z tytułu umów ubezpieczenia zawartych przez
główny oddział na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
2.
Kaucja wynosi równowartość minimalnej wysokości kapitału gwarancyjnego.
3.
Kaucja jest utrzymywana przez cały okres działalności głównego oddziału na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej.
4.
Kaucja wraz z oprocentowaniem jest zaliczana na poczet posiadanych środków własnych
i podlega zdeponowaniu na wyodrębnionym, oprocentowanym rachunku w banku mającym siedzibę
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, który posiada fundusze własne w wysokości
stanowiącej równowartość w złotych co najmniej 100 mln euro.
5.
Kaucja wraz z oprocentowaniem podlega zwrotowi zagranicznemu zakładowi ubezpieczeń
po zaspokojeniu wszystkich roszczeń wynikających z umów ubezpieczenia zawartych za
pośrednictwem głównego oddziału na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
6.
Kaucja nie podlega egzekucji; zaspokojenie z kaucji za zgodą organu nadzoru wydaną
w drodze decyzji może nastąpić jedynie w trakcie likwidacji głównego oddziału.
Art. 114.
1.
Zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej przez zagraniczny zakład ubezpieczeń
nie może być wydane, jeżeli:
1)
wniosek zagranicznego zakładu ubezpieczeń nie spełnia warunków określonych w ustawie
lub
2)
osoby proponowane na stanowiska dyrektora głównego oddziału i jego zastępców nie spełniają
wymogów określonych w ustawie, lub
3)
zagraniczny zakład ubezpieczeń nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania działalności
ubezpieczeniowej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, lub
4)
zagraniczny zakład ubezpieczeń nie posiada środków finansowych w wysokości równej
co najmniej funduszowi organizacyjnemu i środków własnych głównego oddziału ustalonych
w planie działalności, lub
5)
zagraniczny zakład ubezpieczeń nie posiada środków finansowych niezbędnych do zapewnienia
pokrycia rezerw techniczno-ubezpieczeniowych głównego oddziału, lub
6)
zagraniczny zakład ubezpieczeń posługuje się wartościami majątkowymi pochodzącymi
z nielegalnych lub nieujawnionych źródeł, lub
7)
plan działalności nie zapewnia zdolności do wykonywania zobowiązań głównego oddziału,
lub
8)
wykonywanie działalności zagraża obronności, bezpieczeństwu państwa lub bezpieczeństwu
i porządkowi publicznemu.
2.
Zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej przez zagraniczny zakład ubezpieczeń
w zakresie działu II grupa 10 załącznika do ustawy, z wyjątkiem ubezpieczenia odpowiedzialności
cywilnej przewoźnika, nie może być wydane, jeżeli zagraniczny zakład ubezpieczeń nie
przedłoży listy reprezentantów do spraw roszczeń.
Art. 115.
Główny oddział jest obowiązany do tworzenia rezerw techniczno-ubezpieczeniowych, o
których mowa w art. 149 ust. 1 pkt 2, na pokrycie zobowiązań, jakie mogą wyniknąć
z zawartych przez główny oddział umów ubezpieczenia na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej.
Art. 116.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń jest obowiązany posiadać na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej środki własne w wysokości nie niższej niż margines wypłacalności i nie niższej
niż kapitał gwarancyjny, przy czym podstawą do wyliczenia marginesu wypłacalności
jest:
1)
wysokość rezerw techniczno-ubezpieczeniowych głównego oddziału oraz wielkość sum ubezpieczenia
umów zawartych przez główny oddział, w przypadku zagranicznego zakładu ubezpieczeń
wykonującego działalność w dziale I grupy 1-3 lub 4 załącznika do ustawy;
2)
składka lub świadczenie głównego oddziału w przypadku zagranicznego zakładu ubezpieczeń
wykonującego działalność w dziale I grupa 5 załącznika do ustawy;
3)
składka lub świadczenie głównego oddziału w przypadku zagranicznego zakładu ubezpieczeń
wykonującego działalność w dziale II załącznika do ustawy.
Art. 117.
Przepisy określające uprawnienia organu nadzoru w stosunku do organów zakładu ubezpieczeń
stosuje się odpowiednio do dyrektora głównego oddziału i jego zastępców.
Art. 118.
1.
Organ nadzoru zatwierdza, w drodze decyzji, umowę o przeniesienie całości lub części
portfela ubezpieczeń posiadanego przez główny oddział, na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej, na rzecz zakładu ubezpieczeń mającego siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej.
2.
Decyzja zatwierdzająca umowę, o której mowa w ust. 1, może być wydana, jeżeli zakład
ubezpieczeń przejmujący portfel ubezpieczeń będzie posiadać środki własne w wysokości
marginesu wypłacalności.
3.
Organ nadzoru zatwierdza, w drodze decyzji, przeniesienie całości lub części portfela
ubezpieczeń posiadanego przez główny oddział, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,
na rzecz zakładu ubezpieczeń mającego siedzibę w innym państwie członkowskim Unii
Europejskiej, po uzyskaniu od właściwych organów tego państwa informacji w zakresie:
1)
dopuszczalności, według prawa krajowego tego państwa członkowskiego Unii Europejskiej,
przeniesienia portfela;
2)
zgody na dokonanie przeniesienia portfela;
3)
posiadania przez zakład ubezpieczeń przejmujący portfel ubezpieczeń środków własnych
w wysokości marginesu wypłacalności.
4.
Organ nadzoru zatwierdza, w drodze decyzji, przeniesienie całości lub części portfela
ubezpieczeń posiadanego przez główny oddział, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,
na rzecz głównego oddziału, który uzyskał zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej
w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, po uzyskaniu od właściwych organów
tego państwa informacji w zakresie, o którym mowa w ust. 3.
5.
W przypadku gdy ryzyko objęte umową ubezpieczenia zawartą przez główny oddział na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, umiejscowione jest w innym państwie członkowskim
Unii Europejskiej, organ nadzoru zatwierdza przeniesienie portfela, o którym mowa
w ust. 1, 3 lub 4, po uzyskaniu zgody właściwych organów państwa, w którym jest umiejscowione
ryzyko.
6.
Do umów o przeniesienie portfela, o których mowa w ust. 1 oraz w ust. 3, przepisy
art. 183-186 stosuje się odpowiednio.
Art. 119.
1.
Organ nadzoru cofa, w drodze decyzji, zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej
przez zagraniczny zakład ubezpieczeń na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli
zakład ten w państwie, gdzie znajduje się jego siedziba:
1)
utracił zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej;
2)
został postawiony w stan likwidacji lub ogłoszono jego upadłość.
2.
Organ nadzoru może cofnąć, w drodze decyzji, zezwolenie na wykonywanie działalności
w zakresie jednej lub kilku grup ubezpieczeń albo jednego lub kilku rodzajów ubezpieczeń
przez zagraniczny zakład ubezpieczeń na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli:
1)
zagraniczny zakład ubezpieczeń przestał spełniać warunki niezbędne do uzyskania zezwolenia;
2)
główny oddział wykonuje działalność ubezpieczeniową z naruszeniem przepisów prawa,
statutu lub nie zapewnia zdolności zagranicznego zakładu ubezpieczeń do wykonywania
zobowiązań;
3)
zagraniczny zakład ubezpieczeń wystąpił do organu nadzoru z wnioskiem o cofnięcie
zezwolenia, przy czym należy zagwarantować zabezpieczenie interesów ubezpieczających,
ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia w szczególności
w zakresie spełnienia świadczeń i wypłaty odszkodowań;
4)
zagraniczny zakład ubezpieczeń nie rozpoczął wykonywania działalności ubezpieczeniowej
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie, o którym mowa w art. 111;
5)
zagraniczny zakład ubezpieczeń zaprzestał wykonywania działalności ubezpieczeniowej
przez okres dłuższy niż 6 miesięcy;
6)
zagraniczny zakład ubezpieczeń nie zrealizuje w terminie planu przywrócenia prawidłowych
stosunków finansowych albo krótkoterminowego planu wypłacalności;
7)
w stosunku odpowiednio do akcjonariuszy albo udziałowców zagranicznego zakładu ubezpieczeń
zaistnieją przesłanki określone w art. 98 ust. 1 pkt 3-6.
3.
W przypadku, o którym mowa w ust. 2 pkt 4, organ nadzoru może cofnąć zezwolenie w
zakresie grup ubezpieczeń, w których działalność ubezpieczeniowa nie została rozpoczęta.
4.
Organ nadzoru cofa zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej przez zagraniczny
zakład ubezpieczeń w zakresie działu II grupa 10 załącznika do ustawy, z wyjątkiem
ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej przewoźnika, w przypadku stwierdzenia braku
reprezentanta do spraw roszczeń w państwie członkowskim Unii Europejskiej.
5.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń jest obowiązany, w terminie 7 dni, zawiadomić organ
nadzoru o zaprzestaniu wykonywania działalności ubezpieczeniowej lub zawierania umów
w danej grupie ubezpieczenia.
Art. 120.
1.
W przypadku gdy organ nadzoru sprawuje nadzór nad działalnością ubezpieczeniową zagranicznego
zakładu ubezpieczeń na zasadach i w trybie określonych w art. 109, cofnięcie zezwolenia,
o którym mowa w art. 119, wymaga powiadomienia organów nadzoru pozostałych państw
członkowskich Unii Europejskiej, na terytorium których zagraniczny zakład ubezpieczeń
wykonuje działalność ubezpieczeniową przez główne oddziały.
2.
W przypadku gdy właściwy organ nadzoru, o którym mowa w art. 109 ust. 3, poinformuje
organ nadzoru o cofnięciu zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej
przez zagraniczny zakład ubezpieczeń na jego terytorium, organ nadzoru zastosuje do
tego zagranicznego zakładu ubezpieczeń wszelkie środki przewidziane w ustawie.
3.
W przypadku gdy powodem cofnięcia zezwolenia, o którym mowa w ust. 2, jest brak wymaganego
marginesu wypłacalności, organ nadzoru cofa zezwolenie na wykonywanie działalności
ubezpieczeniowej przez zagraniczny zakład ubezpieczeń na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej.
Art. 121.
Rozwiązanie głównego oddziału następuje po przeprowadzeniu jego likwidacji.
Art. 122.
1.
Organ nadzoru może zarządzić likwidację głównego oddziału w przypadku, gdy:
1)
działalność głównego oddziału jest wykonywana z naruszeniem przepisów prawa, statutu,
planu działalności lub nie zapewnia zdolności zakładu ubezpieczeń do wykonywania zobowiązań;
2)
główny oddział nie spełnia świadczeń ubezpieczeniowych na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej albo spełnia je z opóźnieniem lub częściowo;
3)
zostało wszczęte postępowanie upadłościowe lub likwidacyjne wobec zagranicznego zakładu
ubezpieczeń w kraju jego siedziby.
2.
W przypadku zarządzenia likwidacji organ nadzoru wyznacza likwidatora.
Art. 123.
1.
Likwidatorzy są obowiązani składać sprawozdania o przebiegu likwidacji co 3 miesiące
od dnia otwarcia likwidacji; organ nadzoru może żądać przedstawiania sprawozdań o
przebiegu likwidacji w terminach krótszych oraz przekazywania dodatkowych informacji.
2.
W przypadku zarządzenia likwidacji głównego oddziału:
1)
główny oddział nie może zawierać nowych umów ubezpieczenia;
2)
umowy już zawarte nie mogą być przedłużane i nie przedłużają się;
3)
sumy ubezpieczeń zawartych umów ubezpieczenia nie mogą być podwyższane;
4)
główny oddział nie może zawierać umów reasekuracji czynnej i umów retrocesji czynnej;
5)
umowy reasekuracji czynnej i umowy retrocesji czynnej już zawarte nie mogą być przedłużane
i nie przedłużają się;
6)
główny oddział nie może przyjmować nowych cesji w ramach zawartych umów reasekuracji
czynnej i umów retrocesji czynnej;
7)
główny oddział nie może zwiększać odpowiedzialności w ramach zawartych umów reasekuracji
czynnej i umów retrocesji czynnej.
3.
W przypadku likwidacji przez zagraniczny zakład ubezpieczeń działalności na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej lub utraty zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej
w kraju, w którym znajduje się siedziba zagranicznego zakładu ubezpieczeń, likwidatorem
głównego oddziału jest jego dyrektor.
4.
Dyrektor głównego oddziału ma obowiązek powiadomić organ nadzoru o zaistnieniu okoliczności,
o których mowa w art. 119, w terminie 3 dni od dnia powzięcia informacji o zaistnieniu
tych okoliczności oraz trzykrotnie ogłasza o zaistnieniu tych okoliczności w dzienniku
o zasięgu ogólnokrajowym. Ogłoszenia są dokonywane w odstępach nie krótszych niż 7
dni i nie dłuższych niż 14 dni. Pierwsze ogłoszenie powinno być dokonane w terminie
7 dni od dnia powiadomienia organu nadzoru.
5.
Dyrektor głównego oddziału, który nie powiadomi organu nadzoru oraz nie ogłosi trzykrotnie
w dzienniku o zasięgu ogólnopolskim o okolicznościach, o których mowa w art. 119,
odpowiada całym swoim majątkiem solidarnie z zagranicznym zakładem ubezpieczeń za
szkodę wyrządzoną z tego tytułu wierzycielom.
Art. 124.
Jeżeli środki stanowiące pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych nie wystarczą
na pokrycie wszystkich zobowiązań głównego oddziału, za wydaną w drodze decyzji zgodą
organu nadzoru, zaspokojenie niepokrytej części zobowiązań następuje z kaucji, o której
mowa w art. 113.
Art. 125.
Do likwidacji głównego oddziału stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu spółek handlowych dotyczące likwidacji spółki akcyjnej.
Art. 126.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń odpowiada za zobowiązania głównego oddziału całym swoim
majątkiem.
Rozdział 6
Swoboda świadczenia usług ubezpieczeniowych
Art. 127.
1.
Krajowy zakład ubezpieczeń, w ramach swobody świadczenia usług, może wykonywać działalność
ubezpieczeniową na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej.
2.
Działalność krajowego zakładu ubezpieczeń w zakresie, o którym mowa w ust. 1, podlega
nadzorowi organu nadzoru.
Art. 128.
1.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń z państwa członkowskiego Unii Europejskiej może wykonywać
działalność ubezpieczeniową na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli uzyskał
odpowiednie zezwolenie na wykonywanie tej działalności w państwie, w którym ma swoją
siedzibę.
2.
Wykonywanie działalności przez zakład ubezpieczeń, o którym mowa w ust. 1, podlega
nadzorowi właściwego organu państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym ma
on swoją siedzibę.
Art. 129.
1.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń z państwa członkowskiego Unii Europejskiej, wykonujący
działalność na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jest obowiązany stosować prawo
polskie, chyba że co innego wynika z umowy międzynarodowej, której Rzeczpospolita
Polska jest stroną.
2.
Za zobowiązania z tytułu wykonywanej działalności ubezpieczeniowej zagraniczny zakład
ubezpieczeń, o którym mowa w ust. 1, odpowiada całym swoim majątkiem.
Art. 130.
Art. 131.
1.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń z państwa członkowskiego Unii Europejskiej może wykonywać
działalność na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez oddział:
1)
po otrzymaniu przez organ nadzoru od właściwego organu państwa, w którym znajduje
się siedziba zakładu ubezpieczeń, odpowiednich informacji dotyczących zagranicznego
zakładu ubezpieczeń, o których mowa w art. 132 ust. 1 pkt 1 i w art. 135 ust. 1;
2)
po otrzymaniu od organu nadzoru informacji o warunkach, na których działalność ta
jest wykonywana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
2.
Organ nadzoru przekazuje informacje, o których mowa w ust. 1 pkt 2, organowi nadzoru
państwa właściwego ze względu na siedzibę zakładu ubezpieczeń, w terminie 2 miesięcy
od dnia otrzymania informacji, o których mowa w art. 132 ust. 1 pkt 1 i w art. 135
ust. 1.
3.
W przypadku, gdy organ nadzoru nie przekaże informacji, o których mowa w ust. 1 pkt
2, organowi nadzoru państwa właściwego ze względu na siedzibę zakładu ubezpieczeń,
w terminie określonym w ust. 2, zakład ubezpieczeń może rozpocząć wykonywanie działalności
przez oddział po upływie 2 miesięcy od dnia otrzymania przez organ nadzoru informacji,
o których mowa w ust. 1 pkt 1, chyba że organ nadzoru wskaże wcześniejszy dzień, od
którego działalność może być podjęta.
4.
W zakresie zmiany informacji, o których mowa w ust. 1 pkt 1 odpowiednie zastosowanie
ma przepis art. 138.
Art. 132.
1.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń z państwa członkowskiego Unii Europejskiej może wykonywać
działalność na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w inny sposób niż przez oddział
w ramach swobody świadczenia usług, po otrzymaniu przez organ nadzoru od właściwych
organów państwa członkowskiego Unii Europejskiej, na terenie którego znajduje się
siedziba zakładu ubezpieczeń:
1)
zaświadczenia potwierdzającego, że zakład ubezpieczeń posiada środki na pokrycie marginesu
wypłacalności;
2)
informacji o grupach ubezpieczeń, na wykonywanie których posiada on zezwolenie;
3)
informacji o rodzaju ryzyk, które taki zakład ubezpieczeń zamierza ubezpieczać na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
2.
W zakresie zmiany informacji, o których mowa w ust. 1, odpowiednie zastosowanie ma
przepis art. 138.
Art. 133.
1.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń z państwa członkowskiego Unii Europejskiej wykonujący
działalność w dziale II grupy 10 załącznika do ustawy, z wyjątkiem odpowiedzialności
cywilnej przewoźnika, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w inny sposób niż przez
oddział w ramach swobody świadczenia usług, ma obowiązek przekazać organowi nadzoru,
za pośrednictwem właściwego organu państwa, w którym znajduje się siedziba zakładu
ubezpieczeń:
1)
dane osobowe przedstawicieli zakładu ubezpieczeń upoważnionych do jego reprezentowania
w zakresie niezbędnym dla:
a)
podejmowania i zaspokajania roszczeń zgłaszanych przez osoby uprawnione oraz
b)
zapewnienia zastępstwa prawnego zakładu w sporach przed polskimi sądami powszechnymi;
2)
oświadczenie o zamiarze zostania członkiem Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych.
2.
W przypadku gdy zakład ubezpieczeń nie wyznaczy przedstawicieli, o których mowa w
ust. 1, organ nadzoru może wyrazić zgodę na reprezentowanie zakładu ubezpieczeń w
zakresie, o którym mowa w ust. 1, przez ustanowionego przez ten zakład ubezpieczeń
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej reprezentanta do spraw roszczeń.
Art. 134.
Krajowy zakład ubezpieczeń, który zamierza rozpocząć działalność ubezpieczeniową na
terytorium innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, ma obowiązek zawiadomienia
organu nadzoru.
Art. 135.
1.
Zawiadomienie, o którym mowa w art. 134, w przypadku zamiaru wykonywania działalności
przez oddział zawiera:
1)
nazwę państwa członkowskiego Unii Europejskiej, na terytorium którego zakład ubezpieczeń
zamierza wykonywać działalność ubezpieczeniową;
2)
rodzaj planowanej działalności, w tym rodzaje ryzyk, które zakład ubezpieczeń zamierza
ubezpieczać w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej;
3)
strukturę organizacyjną oddziału;
4)
plan działalności;
5)
adres oddziału w państwie członkowskim Unii Europejskiej;
6)
imiona i nazwiska osób upoważnionych do reprezentowania oraz kierowania sprawami zakładu
ubezpieczeń w zakresie jego działalności przez oddział, ze wskazaniem, jeżeli jest
to niezbędne, sposobu reprezentacji;
7)
oświadczenie, że zakład ubezpieczeń jest członkiem biura narodowego i zagranicznego
ubezpieczeniowego funduszu gwarancyjnego, w przypadku gdy zamierza on wykonywać działalność
w dziale II grupa 10 załącznika do ustawy, z wyłączeniem odpowiedzialności cywilnej
przewoźnika.
2.
W terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania zawiadomienia, o którym mowa w ust. 1, organ
nadzoru przekaże informacje, o których mowa w ust. 1, wraz z oświadczeniem, że zakład
ubezpieczeń posiada środki na pokrycie marginesu wypłacalności, właściwym organom
państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym krajowy zakład ubezpieczeń zamierza
wykonywać działalność.
3.
Organ nadzoru może odmówić, w drodze decyzji, przekazania informacji, o których mowa
w ust. 1, jeżeli:
1)
sytuacja finansowa zakładu ubezpieczeń nie pozwala na utworzenie oddziału;
2)
struktura organizacyjna oddziału nie zapewnia prawidłowego wykonywania działalności;
3)
osoby mające kierować oddziałem nie posiadają odpowiedniego wykształcenia i doświadczenia
zawodowego niezbędnego do zarządzania zakładem ubezpieczeń lub nie dają rękojmi prowadzenia
spraw zakładu ubezpieczeń w sposób należyty lub były karane za umyślne przestępstwo
stwierdzone prawomocnym wyrokiem sądu;
4)
przedstawiony plan działalności nie zapewnia zdolności do wykonywania zobowiązań.
4.
Oddział może zostać ustanowiony, jeżeli po przekazaniu informacji, w trybie ust. 2,
zakład otrzyma od właściwych organów państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym
zakład zamierza ustanowić oddział, informacje o warunkach, na jakich działalność ta
będzie wykonywana. Oddział może być ustanowiony w terminie 2 miesięcy od dnia otrzymania
informacji przez zakład.
5.
Organ nadzoru niezwłocznie powiadomi zakład ubezpieczeń o przyczynach odmowy, o której
mowa w ust. 3.
Art. 136.
1.
Organ nadzoru przekazuje informacje, o których mowa w art. 135 ust. 1, oraz oświadczenie,
o którym mowa w art. 135 ust. 2, w języku urzędowym państwa członkowskiego Unii Europejskiej,
w którym krajowy zakład ubezpieczeń zamierza działać przez oddział lub w inny sposób
niż przez oddział w ramach swobody świadczenia usług, chyba że właściwe organy tego
państwa nie zgłoszą takiego wymogu.
2.
Organ nadzoru może zgłosić wymóg przekazania mu w języku polskim informacji, o których
mowa w art. 131-133.
Art. 137.
1.
Zawiadomienie, o którym mowa w art. 134, w przypadku zamiaru wykonywania działalności
w inny sposób niż przez oddział w ramach swobody świadczenia usług, zawiera wskazanie
rodzajów ryzyk, jakie zakład ubezpieczeń zamierza ubezpieczać, a w przypadku gdy krajowy
zakład ubezpieczeń wykonuje działalność w dziale II grupa 10 załącznika do ustawy,
z wyjątkiem odpowiedzialności cywilnej przewoźnika, także:
1)
dane osobowe przedstawicieli zakładu ubezpieczeń upoważnionych do jego reprezentowania
w zakresie niezbędnym dla:
a)
podejmowania i zaspokajania roszczeń zgłaszanych przez osoby uprawnione oraz
b)
zapewnienia zastępstwa prawnego zakładu ubezpieczeń w sporach przed sądami powszechnymi;
2)
oświadczenie, że zakład ubezpieczeń jest członkiem biura narodowego i zagranicznego
ubezpieczeniowego funduszu gwarancyjnego.
2.
W terminie 30 dni od dnia zawiadomienia, o którym mowa w art. 134, organ nadzoru przekaże
właściwemu organowi państwa, w którym zakład ubezpieczeń zamierza wykonywać działalność:
1)
zaświadczenie potwierdzające, że zakład ubezpieczeń posiada środki własne na pokrycie
marginesu wypłacalności;
2)
informację o grupach ubezpieczeń, na które posiada zezwolenie;
3)
informację o rodzaju ryzyk, które zakład ubezpieczeń zamierza ubezpieczać w państwie
członkowskim Unii Europejskiej;
4)
w przypadku gdy krajowy zakład ubezpieczeń wykonuje działalność w dziale II grupa
10 załącznika, z wyjątkiem odpowiedzialności cywilnej przewoźnika, dane osobowe przedstawicieli
zakładu ubezpieczeń, o których mowa w ust. 1 oraz oświadczenie, że zakład ubezpieczeń
jest członkiem biura narodowego i zagranicznego ubezpieczeniowego funduszu gwarancyjnego.
3.
Organ nadzoru może odmówić przekazania informacji, o których mowa w ust. 2, jeżeli
sytuacja finansowa zakładu ubezpieczeń nie pozwala na wykonywanie działalności w zakresie
określonym w zawiadomieniu, o którym mowa w art. 134.
4.
Zakład ubezpieczeń może rozpocząć działalność po otrzymaniu potwierdzenia od właściwego
organu państwa członkowskiego Unii Europejskiej o otrzymaniu informacji, o których
mowa w ust. 2. Art. 131 ust. 3 stosuje się odpowiednio.
5.
Organ nadzoru niezwłocznie powiadomi zakład ubezpieczeń o przyczynach odmowy, o której
mowa w ust. 3.
Art. 138.
1.
O zamiarze zmiany wszelkich danych lub informacji, o których mowa w art. 135 ust.
1 i art. 137 ust. 1 i 2, zakład ubezpieczeń ma obowiązek poinformowania organu nadzoru
oraz właściwych organów państwa, w którym znajduje się siedziba oddziału zakładu ubezpieczeń,
w terminie co najmniej 30 dni przed planowanym wprowadzeniem tych zmian.
2.
Wprowadzanie zmian informacji lub danych, o których mowa w art. 135 ust. 1 i art.
137 ust. 1 i 2, następuje w trybie określonym w art. 135 ust. 2 i 3 i art. 137 ust.
2 i 3.
Art. 139.
1.
Jeżeli organ nadzoru stwierdzi, że zagraniczny zakład ubezpieczeń, wykonujący działalność
przez oddział lub w inny sposób niż przez oddział w ramach swobody świadczenia usług,
przy wykonywaniu tej działalności nie przestrzega przepisów prawa polskiego, zobowiąże
ten zakład ubezpieczeń do usunięcia takiej nieprawidłowości.
2.
Jeżeli zakład ten nie podejmie koniecznych działań, o których mowa w ust. 1, organ
nadzoru poinformuje o tym właściwe organy państwa członkowskiego Unii Europejskiej,
w którym zakład ten ma siedzibę.
3.
Jeżeli pomimo zastosowania środków przez właściwe organy państwa członkowskiego Unii
Europejskiej wobec zakładu ubezpieczeń lub jeżeli środki te okażą się niedostateczne
lub nie zostaną zastosowane, a zagraniczny zakład ubezpieczeń w dalszym ciągu będzie
naruszać przepisy prawa polskiego, organ nadzoru, po poinformowaniu właściwych organów
państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym zakład ten ma siedzibę, może zastosować
wszystkie uprawnienia przysługujące mu z mocy ustawy w stosunku do krajowych zakładów
ubezpieczeń i zagranicznych zakładów ubezpieczeń, aby zapobiec dalszym naruszeniom
prawa.
4.
Organ nadzoru w ramach czynności, o których mowa w ust. 3, może również zakazać wykonywania,
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, działalności ubezpieczeniowej przez zakład
ubezpieczeń, o którym mowa w ust. 3.
Art. 140.
Krajowy zakład ubezpieczeń, który wykonuje działalność w ramach swobody świadczenia
usług, jest obowiązany do poinformowania ubezpieczającego, przed zawarciem umowy ubezpieczenia,
o siedzibie zakładu ubezpieczeń.
Art. 141.1 orzeczenie
Polisa lub inny dokument potwierdzający zawarcie umowy ubezpieczenia przez oddział
lub w inny sposób niż przez oddział w ramach swobody świadczenia usług musi zawierać
informacje dotyczące:
1)
adresu i siedziby zakładu ubezpieczeń lub odpowiednio adresu oddziału zakładu ubezpieczeń,
który udziela ochrony ubezpieczeniowej;
2)
miejsca zawarcia umowy ubezpieczenia;
3)
właściwości sądu, w przypadku sporu między stronami umowy ubezpieczenia;
4)
daty zawarcia umowy ubezpieczenia i terminu jej obowiązywania;
5)
przedmiotu umowy ubezpieczenia i warunków jej wykonania;
6)
oznaczenia stron umowy ubezpieczenia;
7)
wysokości składki ubezpieczeniowej;
8)
wskazania ogólnych warunków ubezpieczenia, w oparciu o które została zawarta umowa
ubezpieczenia oraz ich dostarczenia ubezpieczającemu.
Art. 142.
Krajowy zakład ubezpieczeń wykonujący działalność poza granicami kraju jest obowiązany
do informowania organu nadzoru, oddzielnie dla transakcji przeprowadzanych w zakresie
działalności oddziału oraz dla transakcji przeprowadzanych w inny sposób niż przez
oddział w ramach swobody świadczenia usług, o wysokości składek, świadczeń i prowizji,
niepomniejszonych o reasekurację, w podziale na państwa członkowskie Unii Europejskiej
i grupy ubezpieczeń, a także - w odniesieniu do działu II grupa 10 załącznika do ustawy,
z wyłączeniem odpowiedzialności cywilnej przewoźnika - o częstotliwości występowania
i średniej wysokości szkód.
Art. 143.
1.
Krajowy zakład ubezpieczeń może zawrzeć umowę o przeniesienie portfela ubezpieczeń
z zakładem ubezpieczeń mającym siedzibę w państwie członkowskim Unii Europejskiej.
2.
Organ nadzoru zatwierdza umowę, o której mowa w ust. 1, z zachowaniem warunków określonych
w art. 181-186:
1)
po otrzymaniu od właściwego organu nadzoru państwa członkowskiego Unii Europejskiej,
w którym przejmujący zakład ubezpieczeń ma siedzibę, potwierdzenia, że zakład ten,
po przejęciu portfela, będzie posiadał środki własne w wysokości marginesu wypłacalności;
2)
po zasięgnięciu opinii:
a)
w przypadku ubezpieczeń z działu I załącznika do ustawy - właściwego organu państwa
członkowskiego Unii Europejskiej, w którym ubezpieczający ma stałe miejsce zamieszkania
lub siedzibę zarządu,
b)
w przypadku ubezpieczeń z działu II załącznika do ustawy - właściwego organu państwa
członkowskiego Unii Europejskiej umiejscowienia ryzyka.
Art. 144.
1.
Przeniesienie portfela ubezpieczeń zawartych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
przez zakład ubezpieczeń mający siedzibę w państwie członkowskim Unii Europejskiej
wymaga pozytywnej opinii organu nadzoru przekazanej właściwemu organowi państwa członkowskiego
Unii Europejskiej, w którym zagraniczny zakład ubezpieczeń ma siedzibę.
2.
W przypadku gdy przeniesienie portfela, o którym mowa w ust. 1, ma nastąpić na rzecz
krajowego zakładu ubezpieczeń, organ nadzoru przekazuje właściwemu organowi państwa
członkowskiego Unii Europejskiej, w którym zagraniczny zakład ubezpieczeń ma siedzibę,
informację, czy krajowy zakład ubezpieczeń po przeniesieniu portfela będzie posiadać
środki własne w wysokości marginesu wypłacalności.
3.
Informacje, o których mowa w ust. 1 i 2, organ nadzoru przekazuje najpóźniej w terminie
3 miesięcy od dnia wystąpienia o przekazanie tych informacji.
Art. 145.
Do likwidacji oddziału zagranicznego zakładu ubezpieczeń z państwa członkowskiego
Unii Europejskiej i krajowego zakładu ubezpieczeń za granicą stosuje się odpowiednio
art. 190-201.
Rozdział 7
Gospodarka finansowa zakładu ubezpieczeń
Art. 146.
1.
Zakład ubezpieczeń jest obowiązany posiadać środki własne w wysokości nie niższej
niż margines wypłacalności i nie niższej niż kapitał gwarancyjny.
2.
Kapitał gwarancyjny jest równy większej z wartości:
1)
jednej trzeciej marginesu wypłacalności;
2)
minimalnej wysokości kapitału gwarancyjnego.
Art. 146a.
1.
Do zakładów ubezpieczeń wykonujących działalność, o której mowa w dziale I załącznika
do ustawy, których składka przypisana brutto z tytułu wykonywanej działalności reasekuracyjnej
w ostatnim roku obrotowym przekracza 10% całkowitej składki przypisanej brutto, lub
składka przypisana brutto z tytułu wykonywanej działalności reasekuracyjnej w ostatnim
roku obrotowym przekracza kwotę równowartości w złotych 50 000 000 euro, lub rezerwy
techniczno-ubezpieczeniowe w ujęciu brutto, utworzone w związku z wykonywaną działalnością
reasekuracyjną, przekraczają 10% łącznych rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w ujęciu
brutto, utworzonych na koniec roku obrotowego, stosuje się następujące zasady:
1)
margines wypłacalności zakładu ubezpieczeń stanowi sumę:
a)
marginesu wypłacalności zakładu ubezpieczeń, obliczonego zgodnie z przepisami dotyczącymi
gospodarki finansowej zakładów ubezpieczeń oraz
b)
marginesu wypłacalności zakładu reasekuracji, obliczonego zgodnie z przepisami dotyczącymi
gospodarki finansowej zakładów reasekuracji;
2)
minimalna wysokość kapitału gwarancyjnego jest równa większej z dwóch kwot:
a)
minimalnej wysokości kapitału gwarancyjnego dla zakładu ubezpieczeń, obliczonej zgodnie
z przepisami dotyczącymi gospodarki finansowej zakładów ubezpieczeń oraz
b)
minimalnej wysokości kapitału gwarancyjnego dla zakładu reasekuracji, obliczonej zgodnie
z przepisami dotyczącymi gospodarki finansowej zakładów reasekuracji;
3)
wysokość środków własnych zakładu ubezpieczeń stanowiących pokrycie marginesu wypłacalności
i wysokość środków własnych zakładu ubezpieczeń stanowiących pokrycie kapitału gwarancyjnego
jest ustalana zgodnie z przepisami dotyczącymi gospodarki finansowej zakładów ubezpieczeń
oraz przepisami dotyczącymi gospodarki finansowej zakładów reasekuracji;
4)
zakład ubezpieczeń lokuje aktywa stanowiące pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
z tytułu wykonywanej działalności reasekuracyjnej zgodnie z przepisami dotyczącymi
gospodarki finansowej zakładów reasekuracji; aktywa zakładu stanowiące pokrycie rezerw
techniczno-ubezpieczeniowych związanych z wykonywaną działalnością reasekuracyjną
muszą zostać wydzielone i być zarządzane niezależnie od aktywów związanych z wykonywaną
przez zakład ubezpieczeń działalnością ubezpieczeniową bezpośrednią, bez możliwości
transferu tych aktywów.
2.
Do zakładów ubezpieczeń wykonujących działalność, o której mowa w dziale II załącznika
do ustawy, których składka przypisana brutto z tytułu wykonywanej działalności reasekuracyjnej
w ostatnim roku obrotowym przekracza 10% całkowitej składki przypisanej brutto, lub
składka przypisana brutto z tytułu wykonywanej działalności reasekuracyjnej w ostatnim
roku obrotowym przekracza kwotę równowartości w złotych 50 000 000 euro, lub rezerwy
techniczno-ubezpieczeniowe w ujęciu brutto, utworzone w związku z wykonywaną działalnością
reasekuracyjną przekraczają 10% łącznych rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w ujęciu
brutto, utworzonych na koniec roku obrotowego, stosuje się zasady, o których mowa
w ust. 1 pkt 2 i 4.
3.
Do wyliczenia równowartości w złotych kwoty wyrażonej w euro, o której mowa w ust.
1 i 2, przyjmuje się średni kurs walut obcych Narodowego Banku Polskiego według tabeli
kursów średnich nr 1 każdego roku.
4.
Jeżeli w dwóch kolejnych latach obrotowych warunki wymienione w ust. 1 i 2 nie są
spełnione, zakład ubezpieczeń od trzeciego kolejnego roku obrotowego stosuje przepisy
dotyczące gospodarki finansowej zakładów ubezpieczeń.
5.
Zakład ubezpieczeń może wystąpić do organu nadzoru o skrócenie terminu, o którym mowa
w ust. 4.
Art. 147.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia,
sposób wyliczenia wysokości marginesu wypłacalności oraz minimalną wysokość kapitału
gwarancyjnego dla działów i grup ubezpieczeń, uwzględniając konieczność zapewnienia
wypłacalności zakładów ubezpieczeń.
Art. 148.
1.
Środki własne zakładu ubezpieczeń są to aktywa zakładu ubezpieczeń, z wyłączeniem
aktywów:
1)
przeznaczonych na pokrycie wszelkich przewidywalnych zobowiązań;
2)
wartości niematerialnych i prawnych;
3)
akcji i udziałów własnych będących w posiadaniu zakładu ubezpieczeń;
4)
z tytułu odroczonego podatku dochodowego.
2.
Z aktywów stanowiących środki własne zakładu ubezpieczeń podlegającego nadzorowi dodatkowemu
wyłącza się posiadane przez zakład ubezpieczeń akcje i inne aktywa finansujące kapitały
własne innych zakładów ubezpieczeń i zakładów reasekuracji należących do tej samej
ubezpieczeniowej grupy kapitałowej.
2a.
Z aktywów stanowiących środki własne zakładu ubezpieczeń wchodzącego w skład konglomeratu
finansowego wyłącza się posiadane przez zakład ubezpieczeń akcje lub udziały finansujące
kapitały własne innych zakładów ubezpieczeń, zakładów reasekuracji, instytucji kredytowych
i instytucji finansowych, w rozumieniu prawa bankowego, oraz firm inwestycyjnych.
2b.
Z aktywów stanowiących środki własne zakładu ubezpieczeń wyłącza się posiadane przez
zakład ubezpieczeń w odniesieniu do innych zakładów ubezpieczeń, zakładów reasekuracji,
instytucji kredytowych i instytucji finansowych, w rozumieniu prawa bankowego, oraz firm inwestycyjnych:
1)
udzielone przez zakład ubezpieczeń pożyczki podporządkowane spełniające warunki określone
w ust. 4 pkt 2;
2)
skumulowane niezapłacone dywidendy z tytułu akcji uprzywilejowanych.
2c.
Na wniosek zakładu ubezpieczeń, jeżeli udziały lub akcje w innej instytucji kredytowej,
firmie inwestycyjnej, instytucji finansowej, zakładzie reasekuracji lub zakładzie
ubezpieczeń są posiadane tymczasowo do celów pomocy finansowej przeznaczonej na reorganizację
oraz utrzymanie podmiotu, organ nadzoru może wyrazić zgodę na odstąpienie od stosowania
przepisów w sprawie odliczeń określonych w ust. 2a lub 2b.
2d44)W brzmieniu ustalonym przez art. 5 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 2012 r. o zmianie ustawy o obrocie instrumentami finansowymi oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1385), która weszła w życie z dniem 26 grudnia 2012 r..
Na wniosek zakładu ubezpieczeń podlegającego nadzorowi dodatkowemu lub podlegającego
na podstawie ustawy o nadzorze uzupełniającym nadzorowi uzupełniającemu, organ nadzoru
może wyrazić zgodę na odstąpienie od pomniejszania środków własnych zakładu ubezpieczeń
o elementy określone w ust. 2a lub 2b, odnoszące się do podmiotów określonych w ust.
2a lub 2b, jeżeli podlegają one nadzorowi dodatkowemu zgodnie z właściwymi przepisami
lub nadzorowi uzupełniającemu zgodnie z przepisami ustawy o nadzorze uzupełniającym.
3.
W szczególności środki własne zakładu ubezpieczeń powinny odpowiadać:
1)
wartości opłaconego kapitału zakładowego;
2)
wartości zobowiązań wobec członków towarzystwa, w przypadku towarzystwa ubezpieczeń
wzajemnych, pod warunkiem, że zgodnie ze statutem towarzystwa zobowiązania wobec członków
towarzystwa:
a)
mogą być spłacone członkom towarzystwa tylko i wyłącznie wtedy, gdy nie spowoduje
to naruszenia art. 146 ust. 1,
b)
w przypadku likwidacji towarzystwa, mogą być spłacone członkom towarzystwa tylko i
wyłącznie po spłaceniu wszelkich innych zobowiązań towarzystwa,
c)
z wyłączeniem indywidualnych płatności związanych z wygaśnięciem członkostwa, nie
mogą być spłacane przed przekazaniem informacji o zamiarze dokonania spłaty, w terminie
30 dni przed dniem spłaty, organowi nadzoru, który może zakazać w tym terminie dokonywania
spłaty;
3)
(uchylony);
4)
kapitałowi zapasowemu i kapitałom rezerwowym oraz kapitałowi z aktualizacji wyceny;
5)
niepodzielonemu wynikowi finansowemu z lat ubiegłych po potrąceniu należnych dywidend:
zysk - wielkość dodatnia, strata - wielkość ujemna;
6)
wynikowi finansowemu netto w okresie sprawozdawczym po potrąceniu należnych dywidend:
zysk - wielkość dodatnia, strata - wielkość ujemna;
7)
(uchylony).
4.
Na wniosek zakładu ubezpieczeń i na podstawie przedstawionych przez niego dowodów
organ nadzoru może wyrazić, w drodze decyzji, zgodę na zaliczenie do środków własnych:
1)
wszelkich ukrytych rezerw, wynikających z niedoszacowania aktywów lub przeszacowania
pasywów w bilansie, o ile takie ukryte rezerwy nie mają wyjątkowego charakteru;
2)
kapitału pożyczek podporządkowanych spełniających łącznie następujące warunki:
a)
kapitał pożyczek podporządkowanych nie może stanowić więcej niż 25% środków własnych,
b)
kapitał pożyczek podporządkowanych jest opłacony w pełnej wysokości,
c)
w umowie pożyczki zawarto warunki, zgodnie z którymi kapitał pożyczek podporządkowanych
w przypadku upadłości albo likwidacji zakładu ubezpieczeń, może być spłacony dopiero
po zaspokojeniu wszystkich innych wierzycieli zakładu ubezpieczeń,
d)
w przypadku pożyczek z określonym okresem spłaty, pierwotny okres spłaty musi wynosić
przynajmniej 5 lat; nie później jednak, niż 12 miesięcy przed terminem spłaty, zakład
ubezpieczeń jest obowiązany przedstawić do zatwierdzenia przez organ nadzoru, plan
przedstawiający sposób utrzymania lub podniesienia środków własnych do wymaganej wartości
przed terminem spłaty, chyba że warunki zaliczenia pożyczki do środków własnych stopniowo
ograniczają wartość pożyczki zaliczanej do środków własnych przez okres co najmniej
5 lat przed terminem spłaty; organ nadzoru może zezwolić na przedterminową spłatę
pożyczek, na wniosek zakładu ubezpieczeń, pod warunkiem że nie spowoduje to naruszenia
art. 146 ust. 1,
e)
w przypadku pożyczek, których termin spłaty nie jest ustalony, pożyczki te mogą być
spłacane tylko i wyłącznie z zachowaniem pięcioletniego okresu wypowiedzenia, chyba
że nie są już zaliczane do środków własnych; dokonanie przedterminowej spłaty może
nastąpić tylko i wyłącznie po uzyskaniu uprzedniej zgody organu nadzoru, na wniosek
zakładu ubezpieczeń, który jest obowiązany zawiadomić organ nadzoru o planowanej spłacie
co najmniej 6 miesięcy przed planowanym terminem spłaty i przedstawić aktualne dane
o wartości środków własnych i dane o wartości środków własnych przed i po dokonaniu
płatności; organ nadzoru może zezwolić na spłatę pożyczek pod warunkiem, że nie spowoduje
to naruszenia art. 146 ust. 1,
f)
w umowie pożyczki nie zawarto żadnych warunków przewidujących, że w określonych okolicznościach,
innych niż likwidacja zakładu ubezpieczeń, zadłużenie zostanie spłacone przed uzgodnionym
terminem spłaty,
g)
w umowie pożyczki zawarto warunki, zgodnie z którymi umowa pożyczki może być zmieniona
tylko po otrzymaniu od organu nadzoru oświadczenia o braku zastrzeżeń do planowanych
zmian;
3)
połowy należnych wpłat na kapitał zakładowy pod warunkiem, że 25% tego kapitału zostało
opłacone, nie więcej jednak niż równowartość 50% mniejszej spośród wartości marginesu
wypłacalności lub środków własnych zakładu ubezpieczeń.
5.
Na wniosek zakładu ubezpieczeń, o którym mowa w art. 38 ust. 1, wykonującego działalność
w dziale II załącznika do ustawy, organ nadzoru może wyrazić, w drodze decyzji, zgodę
na zaliczenie do środków własnych należności towarzystwa od jego członków z tytułu
dopłat, których może zażądać na podstawie statutu, do wysokości 50% dopłat należnych
w roku obrotowym i do wysokości 50% mniejszej spośród wartości środków własnych lub
marginesu wypłacalności.
6.
Na wniosek zakładu ubezpieczeń na życie i na podstawie przedstawionych przez niego
dowodów organ nadzoru może wyrazić, w drodze decyzji, zgodę na zaliczenie do środków
własnych:
1)
do dnia 31 grudnia 2009 r., kwoty 50% przyszłych zysków zakładu ubezpieczeń, nie więcej
jednak niż równowartość 25% mniejszej spośród wartości marginesu wypłacalności lub
środków własnych zakładu ubezpieczeń, ustalonych poprzez pomnożenie przewidywanego
rocznego zysku, którym jest średnia arytmetyczna zysków zakładu ubezpieczeń wykazanych
w okresie ostatnich 5 lat działalności, przez współczynnik, który określa pozostały
średni okres ważności umów ubezpieczenia, nieprzekraczający 6 lat, o ile przyszłe
zyski nie zostały już uwzględnione w wyliczeniu środków własnych zakładu ubezpieczeń
w ramach ukrytych rezerw;
2)
w przypadku gdy zakład ubezpieczeń nie stosuje metody Zillmera lub stosuje ją, lecz
nie uwzględnia przy tym kosztów akwizycji w pełnej wysokości - różnicy między wysokością
rezerwy obliczoną przez zakład ubezpieczeń i wysokością rezerwy obliczoną przy zastosowaniu
metody Zillmera z uwzględnieniem kosztów akwizycji w pełnej wysokości; wielkość ta
nie może jednak przekroczyć 3,5% sumy różnicy pomiędzy sumami kapitału i wysokości
rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla wszystkich umów ubezpieczenia, dla których
stosowanie metody Zillmera jest dopuszczalne; różnica zaliczana do środków własnych
jest pomniejszana o nierozliczone koszty akwizycji, wykazane w bilansie jako aktywa.
7.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia,
sposób kalkulacji współczynnika kwoty 50% przyszłych zysków oraz współczynnika określającego
maksymalną wysokość przyszłych zysków, które mogą być zaliczone do środków własnych,
zakładu ubezpieczeń wykonującego działalność ubezpieczeniową w dziale I załącznika
do ustawy, uwzględniając konieczność zapewnienia spójności i przejrzystości dokonywanych
obliczeń.
8.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia,
szczegółowy sposób ustalania środków własnych krajowych zakładów ubezpieczeń wchodzących
w skład ubezpieczeniowej grupy kapitałowej uwzględniając, aby w ubezpieczeniowej grupie
kapitałowej do środków własnych nie były zaliczane podwójnie, w sposób bezpośredni
lub pośredni, te same aktywa.
Art. 148a.
Środki własne na pokrycie kapitału gwarancyjnego stanowią aktywa, o których mowa w
art. 148, z wyłączeniem aktywów, o których mowa w art. 148 ust. 4 pkt 3.
Art. 149.
1.
Zakład ubezpieczeń tworzy:
1)
kapitał zapasowy oraz kapitały rezerwowe;
2)
rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe.
2.
Zakład ubezpieczeń może tworzyć w ciężar kosztów:
1)
fundusz prewencyjny przeznaczony na finansowanie działalności zapobiegawczej, w wysokości
nieprzekraczającej 1% składki przypisanej na udziale własnym w ostatnim roku obrotowym;
2)
fundusze i rezerwy specjalne określone w statucie.
Art. 150.
1.
Ze środków pochodzących z funduszu organizacyjnego zakładu ubezpieczeń zgromadzonych
na wyodrębnionym rachunku bankowym mogą być finansowane jedynie koszty związane z
utworzeniem administracji zakładu ubezpieczeń oraz z organizowaniem sieci jego przedstawicielstw.
2.
Przychody ze środków funduszu organizacyjnego zakładu ubezpieczeń, po opodatkowaniu,
zwiększają odpowiednio wartość tego funduszu.
3.
Sposób tworzenia i gospodarowania funduszem organizacyjnym określa statut zakładu
ubezpieczeń.
Art. 151.
1.
Rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe, o których mowa w art. 149 ust. 1 pkt 2, są przeznaczone
na pokrycie bieżących i przyszłych zobowiązań, jakie mogą wyniknąć z zawartych umów
ubezpieczenia.
2.
Na rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe składają się:
1)
rezerwa składek;
2)
rezerwa na ryzyka niewygasłe;
3)
rezerwa na niewypłacone odszkodowania lub świadczenia, w tym rezerwa na skapitalizowaną
wartość rent;
4)
rezerwa na wyrównanie szkodowości (ryzyka);
5)
rezerwa ubezpieczeń na życie;
6)
rezerwa ubezpieczeń na życie, gdy ryzyko lokaty ponosi ubezpieczający;
7)
rezerwy na premie i rabaty dla ubezpieczonych;
8)
rezerwy na zwrot składek dla członków;
9)
inne rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe określone w statucie.
3.
Rezerwy, o których mowa w ust. 2 pkt 5-7, oraz rezerwa na skapitalizowaną wartość
rent zwiększane są w całości lub określonej części o dochody z tytułu lokat tych rezerw,
z uwzględnieniem warunków umowy ubezpieczenia i odpowiednich formuł matematycznych
wykorzystywanych przy obliczaniu rezerw.
4.
Obliczenia rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w zakładzie ubezpieczeń wykonującym
działalność w dziale I załącznika do ustawy mogą być dokonywane wyłącznie przez aktuariusza.
5.
Rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe w zakładzie ubezpieczeń wykonującym działalność
w dziale II załącznika do ustawy, które są ustalane metodami matematyki ubezpieczeniowej,
muszą być potwierdzone opinią aktuariusza o ich prawidłowości. Opinia ta stanowi załącznik
do sprawozdania finansowego.
Art. 152.
W zakresie koasekuracji rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe są tworzone przez każdy
z zakładów ubezpieczeń zgodnie z zasadami przewidzianymi w ustawie, co najmniej w
wysokości proporcjonalnej do udziału zakładu w koasekurowanym ryzyku.
Art. 153.
Zakład ubezpieczeń jest obowiązany do lokowania środków finansowych w taki sposób,
aby uwzględniając rodzaj i strukturę prowadzonych ubezpieczeń osiągnąć jak największy
stopień bezpieczeństwa i rentowności przy jednoczesnym zachowaniu płynności środków.
Art. 154.
1.
Zakład ubezpieczeń jest obowiązany posiadać aktywa spełniające warunki określone w
ustawie w wysokości nie niższej niż wartość rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w
ujęciu brutto.
2.
Aktywa stanowiące pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych są ustalone w walucie,
w której są wyrażone zobowiązania z umów ubezpieczenia, z tytułu których tworzy się
odpowiednie rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe.
3.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia,
szczegółowe zasady ustalania waluty, w której ma zostać wypłacone odszkodowanie lub
świadczenie z umowy ubezpieczenia oraz przypadki, kiedy nie stosuje się zasady ustalania
waluty, uwzględniając w szczególności sytuację, gdy odszkodowanie lub świadczenie
określone w umowie ubezpieczenia nie jest wyrażone w żadnej walucie oraz możliwość
zaistnienia niedopasowania aktywów lub pasywów zakładu ubezpieczeń w danej walucie.
4.
Aktywa stanowiące pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych powinny być w odpowiedni
sposób zróżnicowane i rozproszone tak, aby nie były one związane z jednym rodzajem
aktywów lub jednym podmiotem, jak również nie były obciążone zobowiązaniami innymi
niż wynikające z umów ubezpieczenia.
5.
Termin wymagalności aktywów stanowiących pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
powinien być dostosowany do terminu wymagalności zobowiązań z umów ubezpieczenia.
6.
Aktywami stanowiącymi pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych mogą być następujące
rodzaje aktywów:
1)
papiery wartościowe emitowane, poręczone lub gwarantowane przez Skarb Państwa oraz
organizacje międzynarodowe, których członkiem jest Rzeczpospolita Polska;
2)
obligacje emitowane lub poręczone przez jednostki samorządu terytorialnego lub związki
jednostek samorządu terytorialnego;
3)
inne dłużne papiery wartościowe o stałej stopie dochodu;
4)
akcje, w tym dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym, a także notowane na tym rynku
prawa poboru, prawa do akcji;
5)
jednostki uczestnictwa lub certyfikaty inwestycyjne w funduszach inwestycyjnych;
6)
inne dłużne papiery wartościowe o zmiennej stopie dochodu;
7)
udziały;
8)
listy zastawne;
9)
pożyczki, w tym zabezpieczone hipotecznie lub przez instytucje finansowe, oraz pożyczki
pod zastaw praw wynikających z umów ubezpieczenia na życie;
10)
nieruchomości lub ich części, z wyłączeniem nieruchomości lub ich części wykorzystywanych
na własne potrzeby;
11)
środki pieniężne, w tym zgromadzone na rachunku bankowym;
12)
depozyty bankowe;
13)
należności od reasekuratorów;
14)
udział reasekuratorów w rezerwach techniczno-ubezpieczeniowych;
15)
należności depozytowe od cedentów;
16)
należności od ubezpieczających wynikające z zawartych umów ubezpieczenia z wyłączeniem
należności, w przypadku których od dnia ich wymagalności upłynęło więcej niż 3 miesiące;
17)
należności od pośredników ubezpieczeniowych wynikające z zawartych umów ubezpieczenia
z wyłączeniem należności, w przypadku których od dnia ich wymagalności upłynęło więcej
niż 3 miesiące;
18)
należności od budżetu państwa;
19)
środki trwałe, inne niż nieruchomości, jeżeli dokonuje się od nich odpisów amortyzacyjnych
według stawek amortyzacyjnych ustalonych z zachowaniem zasady ostrożności;
20)
zarachowane czynsze i odsetki;
21)
aktywowane koszty akwizycji w zakresie zgodnym ze sposobem ustalania rezerwy składek
lub rezerwy ubezpieczeń na życie w dziale I załącznika do ustawy oraz w zakresie zgodnym
ze sposobem ustalania rezerwy składek w dziale II załącznika do ustawy;
22)
instrumenty pochodne, jak opcje, transakcje terminowe typu futures, transakcje zamienne
o ile służą zmniejszeniu ryzyka związanego z innymi aktywami stanowiącymi pokrycie
rezerw techniczno-ubezpieczeniowych.
7.
Wartość aktywów stanowiących pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych jest ustalana
z zachowaniem zasady ostrożności, po pomniejszeniu o zobowiązania wynikające z ich
uzyskania. Jeżeli zakład ubezpieczeń ustala wartość aktywów stanowiących pokrycie
rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w sposób naruszający zasadę ostrożności wyceny,
organ nadzoru może zobowiązać zakład ubezpieczeń do dokonywania wyceny indywidualnych
aktywów po cenach sprzedaży netto.
8.
Nie stanowią aktywów na pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych krajowego zakładu
ubezpieczeń, podlegającego nadzorowi dodatkowemu, aktywa finansujące kapitały własne
innych zakładów ubezpieczeń lub zakładów reasekuracji należących do tej samej ubezpieczeniowej
grupy kapitałowej.
9.
Na wniosek zakładu ubezpieczeń organ nadzoru może udzielić, w drodze decyzji, zezwolenia
na uznawanie za aktywa stanowiące pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych aktywów
innych niż określone w ust. 6. Organ nadzoru w decyzji udzielającej zezwolenia określa
warunki dopuszczalności uznania za aktywa stanowiące pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
wskazanych w zezwoleniu aktywów.
10.
(uchylony).
11.
W przypadku, gdy ryzyko jest umiejscowione na terytorium państwa członkowskiego Unii
Europejskiej aktywa, o których mowa w ust. 6, mogą być lokowane wyłącznie na terytorium
państw członkowskich Unii Europejskiej, z zastrzeżeniem ust. 12.
12.
Do uznania za środki stanowiące pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych, aktywów
znajdujących się poza granicami państw członkowskich Unii Europejskiej, jest wymagane
zezwolenie ogólne udzielone przez ministra właściwego do spraw instytucji finansowych.
13.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych może, w drodze rozporządzenia, udzielić
zezwolenia ogólnego na uznawanie za środki stanowiące pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
aktywów znajdujących się poza granicami państw członkowskich Unii Europejskiej, uwzględniając
konieczność zachowania bezpieczeństwa i rentowności aktywów.
Art. 155.
1.
Aktywa stanowiące pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych nie mogą przekraczać:
1)
40% wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w papierach wartościowych dopuszczonych
do obrotu na rynku regulowanym i jednostkach uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych;
2)
25% wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w nieruchomościach oraz inwestycjach
w certyfikaty inwestycyjne funduszy inwestycyjnych, dokonujących lokat wyłącznie w
nieruchomości, a także pożyczkach zabezpieczonych hipotecznie, z zastrzeżeniem że
aktywa te nie mogą przekraczać:
a)
10% wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w jednej nieruchomości lub kilku
nieruchomościach, które ze względu na swoje położenie powinny być uznane za jedną
lokatę,
b)
5% wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w pożyczce zabezpieczonej hipotecznie
udzielonej temu samemu pożyczkobiorcy lub grupie pożyczkobiorców związanych ze sobą;
3)
10% wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w listach zastawnych, udziałach,
akcjach niedopuszczonych do obrotu na rynku regulowanym i innych papierach wartościowych
o stałej lub zmiennej stopie dochodu, z zastrzeżeniem, że udział zakładu ubezpieczeń
w przedsiębiorstwie, które jest emitentem tych papierów wartościowych, nie przekracza
10% jego kapitału podstawowego;
4)
10% wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w certyfikatach inwestycyjnych funduszy
inwestycyjnych zamkniętych;
5)
10% wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w dłużnych papierach wartościowych
o stałej kwocie dochodu i pożyczkach zabezpieczonych przez instytucje finansowe;
6)
5% wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w papierach wartościowych jednego
emitenta lub grupy emitentów powiązanych albo w pożyczkach jednego pożyczkobiorcy
lub grupy pożyczkobiorców związanych ze sobą;
7)
5% wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w pożyczkach, które nie są zabezpieczone
hipotecznie albo przez instytucje finansowe, przy czym aktywa te nie mogą przekraczać
1% wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w jednej pożyczce;
8)
łącznie 25% wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w należnościach od cedentów,
reasekuratorów, ubezpieczających lub pośredników ubezpieczeniowych oraz udziale reasekuratorów
w rezerwach techniczno-ubezpieczeniowych, przy czym wartość tych należności oraz udziału
reasekuratorów w rezerwach techniczno-ubezpieczeniowych niezabezpieczonych hipotecznie
albo przez instytucje finansowe nie przekroczy 5% łącznej wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych;
nie są wymagane zabezpieczenia od reasekuratorów, którzy wykonują działalność w ramach
uzyskanego na podstawie ustawy zezwolenia organu nadzoru lub w ramach swobody świadczenia
usług albo uzyskali pozytywną opinię organu nadzoru;
9)
5% wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w środkach trwałych, z zastrzeżeniem
pkt 2;
10)
3% wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w środkach pieniężnych;
11)
3% wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w zarachowanych czynszach i odsetkach.
1a.
Do rezerw techniczno-ubezpieczeniowych, o których mowa w art. 155 ust. 1, nie wlicza
się rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla ubezpieczeń na życie, o których mowa w
dziale I w grupie 3 załącznika do ustawy, jeżeli ryzyko lokaty ponosi ubezpieczający.
2.
Ograniczenia, o których mowa w ust. 1 pkt 1, 5 i 6, nie dotyczą papierów wartościowych
emitowanych, poręczonych lub gwarantowanych przez Skarb Państwa, albo organizacje
międzynarodowe, których członkiem jest Rzeczpospolita Polska, pożyczek udzielanych
Skarbowi Państwa lub poręczonych lub gwarantowanych przez Skarb Państwa albo organizacje
międzynarodowe, których członkiem jest Rzeczpospolita Polska, papierów wartościowych
emitowanych, poręczonych lub gwarantowanych przez jednostki samorządu terytorialnego
lub związki jednostek samorządu terytorialnego, pożyczek udzielonych jednostkom samorządu
terytorialnego oraz poręczonych lub gwarantowanych przez jednostki samorządu terytorialnego.
3.
Ograniczenia, o których mowa w ust. 1 pkt 7 i 8, nie dotyczą zakładu ubezpieczeń,
o którym mowa w art. 38 ust. 1.
4.
Z ograniczeń określonych w ust. 1 są wyłączone aktywa stanowiące pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
dla ubezpieczeń na życie, o których mowa w dziale I grupa 3 załącznika do ustawy,
jeżeli ryzyko lokaty ponosi ubezpieczający.
5.
Z ograniczeń, o których mowa w ust. 1 pkt 8, są wyłączone należności od ubezpieczających
wynikające z dobrowolnych ubezpieczeń, o których mowa w dziale II załącznika do ustawy,
do wysokości rezerwy składek utworzonej dla tych ubezpieczeń.
Art. 156.
W przypadku gdy zakład ubezpieczeń wykonuje działalność ubezpieczeniową w dziale I
grupa 3 załącznika do ustawy, do zarządzania ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym
lub ubezpieczeniowymi funduszami kapitałowymi jest obowiązany zatrudnić doradcę inwestycyjnego
lub zawrzeć umowę z podmiotem uprawnionym, na podstawie odrębnych przepisów, do zarządzania
aktywami na zlecenie.
Art. 157.
(uchylony).
Rozdział 8
Aktuariusz
Art. 158.
Aktuariuszem jest osoba fizyczna wykonująca czynności w zakresie matematyki ubezpieczeniowej,
finansowej i statystyki, wpisana do rejestru aktuariuszy.
Art. 159.
1.
Do zadań aktuariusza należy:
1)
ustalanie wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych;
2)
kontrolowanie aktywów stanowiących pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych, zgodnie
z art. 167;
3)
wyliczanie marginesu wypłacalności;
4)
sporządzanie rocznego raportu o stanie portfela ubezpieczeń i reasekuracji;
5)
ustalanie wartości składników zaliczanych do środków własnych.
2.
Aktuariusz niezwłocznie informuje zarząd zakładu ubezpieczeń o ujawnieniu podczas
wykonywania zadań, o których mowa w ust. 1, faktów wskazujących na popełnienie przestępstwa
lub naruszenie przepisów prawa.
3.
Aktuariusz, w terminie 30 dni od dnia poinformowania zarządu zakładu ubezpieczeń o
ujawnieniu faktów, o których mowa w ust. 2, informuje organ nadzoru o ujawnionych
faktach oraz podjętych przez zakład ubezpieczeń działaniach w związku z ujawnieniem
tych faktów.
4.
Aktuariusza powołuje i odwołuje zarząd, a jeżeli aktuariusz jest członkiem zarządu
- organ właściwy w sprawie powołania lub odwołania zarządu.
5.
Organ właściwy w sprawie powołania lub odwołania aktuariusza jest obowiązany niezwłocznie
poinformować organ nadzoru o powołaniu lub odwołaniu aktuariusza, nie później niż
w terminie 3 dni od dnia powołania lub odwołania.
6.
Organ właściwy w sprawie powołania aktuariusza jest obowiązany powołać nowego aktuariusza
nie później niż w terminie 30 dni od dnia odwołania poprzedniego aktuariusza.
7.
W razie naruszenia przez organ właściwy w sprawie powołania lub odwołania aktuariusza
obowiązku, o którym mowa w ust. 6, organ nadzoru jest uprawniony do wskazania aktuariusza
na okres nieprzekraczający 6 miesięcy.
8.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia,
zakres informacji, które muszą być zawarte w rocznym raporcie o stanie portfela, o
którym mowa w ust. 1 pkt 4, uwzględniając konieczność zapewnienia organowi nadzoru
pełnej informacji o stanie portfela zakładu ubezpieczeń.
Art. 160.
Rejestr aktuariuszy prowadzi organ nadzoru.
Art. 161.
1.
Do rejestru aktuariuszy może być wpisana osoba fizyczna, spełniająca następujące wymagania:
1)
ukończyła studia wyższe;
2)
przez okres co najmniej 2 lat wykonywała czynności z zakresu matematyki ubezpieczeniowej,
finansowej i statystyki, pod kierunkiem aktuariusza;
3)
złożyła z pozytywnym wynikiem egzamin aktuarialny;
4)
posiada pełną zdolność do czynności prawnych;
5)
korzysta z pełni praw publicznych;
6)
nie była prawomocnie skazana za umyślne przestępstwo przeciwko wiarygodności dokumentów,
przestępstwo przeciwko mieniu lub za przestępstwo skarbowe.
2.
Organ nadzoru dokonuje wpisu do rejestru aktuariuszy na wniosek zainteresowanej osoby.
3.
Wpis aktuariusza do rejestru obejmuje:
1)
imię i nazwisko, datę urodzenia i miejsce zamieszkania;
2)
numer zaświadczenia Komisji Egzaminacyjnej dla Aktuariuszy o złożeniu egzaminów aktuarialnych;
3)
datę wpisu.
4.
Aktuariusz ma obowiązek niezwłocznego zgłoszenia organowi nadzoru zmiany danych podlegających
wpisowi.
5.
Rejestr aktuariuszy jest ogłaszany przez ministra właściwego do spraw instytucji finansowych
w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”.
6.
Od wymogu złożenia egzaminu aktuarialnego organ nadzoru, po uzyskaniu opinii ogólnopolskich
organizacji aktuariuszy, może zwolnić osobę będącą obywatelem państwa obcego spełniającą
warunki, o których mowa w ust. 1 pkt 4-6.
7.
Od wymogu złożenia egzaminu aktuarialnego są zwolnieni obywatele państw członkowskich
Unii Europejskiej na zasadach określonych w ustawie z dnia 26 kwietnia 2001 r. o zasadach uznawania nabytych w państwach członkowskich
Unii Europejskiej kwalifikacji do wykonywania zawodów regulowanych 45)Utraciła moc na podstawie art. 42 pkt 1 ustawy z dnia 18 marca 2008 r. o zasadach
uznawania kwalifikacji zawodowych nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej
(Dz. U. Nr 63, poz. 394), która weszła w życie z dniem 2 maja 2008 r., z zastrzeżeniem warunków, o których mowa w ust. 1 pkt 4-6.
Art. 162.
Organ nadzoru dokona skreślenia aktuariusza z rejestru aktuariuszy w przypadku:
1)
wniosku aktuariusza;
2)
zaprzestania wykonywania zawodu aktuariusza przez okres dłuższy niż 6 lat;
3)
utraty pełnej zdolności do czynności prawnych;
4)
prawomocnego orzeczenia utraty praw publicznych;
5)
skazania aktuariusza prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwa, o których mowa w art.
161 ust. 1 pkt 6;
6)
orzeczenia prawomocnym wyrokiem sądu o pozbawieniu prawa do wykonywania zawodu aktuariusza;
7)
śmierci aktuariusza.
Art. 163.
1.
Tworzy się Komisję Egzaminacyjną dla Aktuariuszy, zwaną dalej „Komisją”.
2.
Osoby wchodzące w skład Komisji powołuje i odwołuje minister właściwy do spraw instytucji
finansowych na wniosek organu nadzoru.
3.
Komisja składa się z:
1)
przewodniczącego Komisji;
2)
zastępcy przewodniczącego Komisji;
3)
sekretarza Komisji;
4)
trzech członków Komisji.
4.
W skład Komisji wchodzą osoby posiadające wiedzę z zakresu matematyki ubezpieczeniowej,
finansowej i statystyki.
5.
Do zadań Komisji należy w szczególności:
1)
przygotowywanie testów egzaminacyjnych;
2)
przeprowadzanie egzaminów aktuarialnych oraz sprawdzanie testów egzaminacyjnych;
3)
sporządzanie protokołów z posiedzeń Komisji;
4)
rozpatrywanie odwołań od wyników egzaminów, składanych przez jego uczestników.
6.
Za udział w każdej sesji egzaminacyjnej oraz za przygotowanie zadania egzaminacyjnego
członkom Komisji, o których mowa w ust. 3, przysługuje wynagrodzenie.
Art. 164.
Obsługę administracyjno-biurową Komisji zapewnia Urząd.
Art. 165.
1.
Tematy egzaminów aktuarialnych dotyczą w szczególności zagadnień z zakresu matematyki
ubezpieczeniowej, finansowej i statystyki.
2.
Warunkiem przystąpienia do egzaminu aktuarialnego jest zgłoszenie w Urzędzie pisemnego
wniosku o przystąpienie do egzaminu oraz wniesienie opłaty egzaminacyjnej.
3.
Wejście na salę egzaminacyjną odbywa się za okazaniem dowodu tożsamości.
4.
Osoba przystępująca do egzaminu aktuarialnego potwierdza ten fakt własnoręcznym podpisem
na liście obecności.
5.
Kontrolę nad organizacją i przebiegiem egzaminu aktuarialnego wykonują osoby wchodzące
w skład Komisji. W czasie egzaminu na sali egzaminacyjnej muszą być obecne co najmniej
2 osoby wchodzące w skład Komisji.
6.
Urząd jest odpowiedzialny za przechowywanie testów egzaminacyjnych.
7.
Urząd nie ponosi kosztów uczestnika związanych z przystąpieniem do egzaminu aktuarialnego.
Art. 166.
1.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych, po zasięgnięciu opinii ogólnopolskich
organizacji aktuariuszy, w drodze rozporządzenia:
1)
nadaje regulamin Komisji;
2)
ustala wysokość opłat egzaminacyjnych, o których mowa w art. 165 ust. 2, dla osób
składających egzaminy aktuarialne przed Komisją;
3)
ustala wysokość wynagrodzenia dla osób wchodzących w skład Komisji za przeprowadzanie
egzaminów oraz przypadki, gdy wynagrodzenie to nie przysługuje.
2.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych, wydając rozporządzenie, o którym
mowa w ust. 1, uwzględnia sposób działania Komisji, terminy i miejsce przeprowadzania
egzaminów, kontrolę sposobu ich przeprowadzenia, terminy przyjmowania zgłoszeń i uiszczania
opłaty egzaminacyjnej oraz sposób ogłaszania powyższych danych do publicznej wiadomości.
3.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych, po zasięgnięciu opinii ogólnopolskich
organizacji aktuariuszy, określi, w drodze rozporządzenia, zakres obowiązujących tematów
egzaminów aktuarialnych oraz tryb przeprowadzania tych egzaminów, uwzględniając konieczność
zapewnienia pełnego sprawdzianu wiedzy kandydatów oraz sprawnego przeprowadzenia egzaminów.
Rozdział 9
Sprawozdawczość ubezpieczeniowa zakładu ubezpieczeń
Art. 167.
1.
Zakład ubezpieczeń przedstawia organowi nadzoru roczne sprawozdanie finansowe, sporządzone
zgodnie z przepisami o rachunkowości, w terminie 6 miesięcy od ostatniego dnia roku
obrotowego.
2.
Sprawozdanie finansowe zakładu ubezpieczeń wykonującego działalność w zakresie działu
I oraz działu II grupa 10 załącznika do ustawy, obok osób określonych w odrębnych
ustawach, podpisuje również aktuariusz.
3.
Do sprawozdania finansowego zakładu ubezpieczeń wykonującego działalność w zakresie
ubezpieczeń działu II załącznika do ustawy, w których rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe
są ustalane metodami aktuarialnymi, dołącza się opinię aktuariusza o prawidłowości
wykazanych w sprawozdaniu rezerw techniczno-ubezpieczeniowych ustalanych metodami
aktuarialnymi.
4.
Do sprawozdania, o którym mowa w ust. 1, dołącza się raport o stanie portfela ubezpieczeń
i reasekuracji, o którym mowa w art. 159 ust. 1 pkt 4.
Art. 168.
Do sprawozdań finansowych zakład ubezpieczeń dołącza zestawienie środków własnych
wraz ze wskazaniem dowodów posiadania środków własnych w wysokości co najmniej marginesu
wypłacalności.
Art. 169.
1.
Zakład ubezpieczeń przedstawia organowi nadzoru kwartalne i dodatkowe roczne sprawozdania
finansowe i statystyczne.
2.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określa, w drodze rozporządzenia,
zakres, formę i sposób sporządzania sprawozdań, o których mowa w ust. 1, oraz terminy
ich przedstawiania organowi nadzoru, uwzględniając wszystkie informacje mające wpływ
na ocenę sytuacji finansowej zakładu ubezpieczeń.
Art. 170.
1.
Wyboru podmiotu uprawnionego do badania sprawozdań finansowych dokonuje się przed
upływem roku obrotowego, jednakże ten sam podmiot nie może być wybrany na okres dłuższy
niż 5 lat.
2.
O wyborze podmiotu uprawnionego do badania sprawozdań finansowych zakład ubezpieczeń
zawiadamia organ nadzoru nie później niż w terminie 7 dni od dnia wyboru.
Art. 171.
1.
Zakład ubezpieczeń jest obowiązany zawiadomić organ nadzoru o zmianie osoby, której
powierzono prowadzenie ksiąg rachunkowych, w terminie 7 dni od dnia powstania tych
zmian.
2.
Zakład ubezpieczeń jest obowiązany zawiadomić organ nadzoru o zmianie podmiotu badającego
sprawozdanie finansowe zakładu ubezpieczeń, w terminie 7 dni od dnia zmiany tego podmiotu.
Art. 172.
Biegły rewident, przeprowadzający badanie sprawozdania finansowego zakładu ubezpieczeń,
jest obowiązany powiadomić niezwłocznie organ nadzoru o ujawnionych podczas badania
sprawozdania finansowego zakładu ubezpieczeń faktach wskazujących na:
1)
popełnienie przestępstwa;
2)
naruszenie przepisów prawa;
3)
zagrożenie wypłacalności zakładu ubezpieczeń.
Art. 173.
1.
Krajowy zakład ubezpieczeń podlegający dodatkowemu nadzorowi oraz główny oddział jest
obowiązany do sporządzenia i przekazywania organowi nadzoru wraz ze sprawozdaniem,
o którym mowa w art. 169 ust. 1, rocznych sprawozdań dotyczących transakcji przeprowadzanych
w ubezpieczeniowej grupie kapitałowej w szczególności w zakresie:
1)
pożyczek;
2)
gwarancji oraz innych transakcji pozabilansowych;
3)
środków stanowiących pokrycie marginesu wypłacalności;
4)
lokat;
5)
reasekuracji biernej oraz działalności reasekuracyjnej;
6)
porozumień co do podziału kosztów.
2.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia,
szczegółowy zakres, formę i zasady sporządzania sprawozdań, o których mowa w ust.
1, uwzględniając wysokość i strukturę kapitału zakładowego, wysokość rezerw techniczno-ubezpieczeniowych,
prawidłowość polityki lokacyjnej, wysokość i pokrycie środkami własnymi marginesu
wypłacalności oraz informacje mające wpływ na sytuację finansową zakładu ubezpieczeń.
3.
Organ nadzoru, w przypadku stwierdzenia, że transakcje, o których mowa w ust. 1, zagrażają
bądź mogą zagrozić wypłacalności zakładu ubezpieczeń, może podjąć środki określone
w art. 187, art. 189 ust. 1, art. 209 i art. 212.
Art. 174.
1.
Zakład ubezpieczeń współubezpieczający lub główny oddział współubezpieczający są obowiązane
do sporządzania danych statystycznych dotyczących zakresu operacji koasekuracyjnych
oraz przekazywania ich organowi nadzoru.
2.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia,
zakres i rodzaje danych statystycznych, które mają być sporządzone przez zakład ubezpieczeń
współubezpieczający lub główny oddział współubezpieczający, oraz terminy i formy ich
przekazywania organowi nadzoru, uwzględniając szczegółowo dane pozwalające określić
pełny zakres operacji koasekuracyjnych.
Art. 175.
Organ nadzoru przekazuje organom nadzoru państwa członkowskiego Unii Europejskiej
niezbędne informacje dotyczące umów koasekuracji i współpracuje z nimi w zakresie
nadzoru nad takimi umowami.
Rozdział 10
Łączenie się zakładów ubezpieczeń, przeniesienie umów ubezpieczenia, przeniesienie umów reasekuracji
Art. 176.
1.
Połączenie zakładów ubezpieczeń może nastąpić, jeżeli wykonują one działalność w takiej
samej formie organizacyjnej.
2.
Przepisy niniejszego rozdziału nie wyłączają stosowania przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów.
Art. 177.
Do łączenia się zakładów ubezpieczeń stosuje się przepisy Kodeksu spółek handlowych o łączeniu się spółek kapitałowych, z uwzględnieniem przepisów niniejszego rozdziału.
W przypadku towarzystw ubezpieczeń wzajemnych przepisy te stosuje się odpowiednio.
Art. 178.
Na zakład ubezpieczeń przejmujący lub na zakład ubezpieczeń nowo zawiązany przechodzą,
z dniem połączenia:
1)
portfel ubezpieczeń zakładu przejmowanego lub łączących się zakładów;
2)
portfel reasekuracji zakładu przejmowanego lub łączących się zakładów.
Art. 179.
1.
Łączące się zakłady ubezpieczeń uzgadniają na piśmie plan połączenia zakładów ubezpieczeń.
2.
Plan połączenia zakładów ubezpieczeń, oprócz danych określonych w Kodeksie spółek handlowych, zawiera:
1)
grupy ryzyk, w zakresie których zakład ubezpieczeń przejmujący lub nowo zawiązany
będzie wykonywać działalność;
2)
imiona i nazwiska:
a)
osób, które będą wchodzić w skład organów zakładu ubezpieczeń przejmującego lub nowo
zawiązanego,
b)
osoby, której powierzono prowadzenie ksiąg rachunkowych,
c)
aktuariusza, jeżeli obowiązek wykonywania przez tę osobę przypisanych jej czynności
wynika z ustawy.
3.
Do planu połączenia zakładów ubezpieczeń należy dołączyć:
1)
projekty uchwał o połączeniu zakładów ubezpieczeń;
2)
projekt statutu zakładu przejmującego lub zakładu ubezpieczeń nowo zawiązanego;
3)
dowód posiadania aktywów stanowiących pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
zakładu ubezpieczeń przejmującego lub nowo zawiązanego;
4)
sprawozdania finansowe;
5)
dowód posiadania środków własnych na pokrycie marginesu wypłacalności zakładu ubezpieczeń
przejmującego lub nowo zawiązanego.
Art. 180.
1.
Organ nadzoru, w terminie 21 dni od dnia powiadomienia o planie połączenia zakładów
ubezpieczeń, może, w drodze decyzji, złożyć sprzeciw wobec planowanego połączenia
zakładów ubezpieczeń, jeżeli z przedłożonych dokumentów wynika, że po połączeniu nowo
powstały zakład ubezpieczeń nie będzie dysponować środkami własnymi w wysokości wymaganego
marginesu wypłacalności lub zakład ubezpieczeń nie będzie posiadał aktywów na pokrycie
rezerw techniczno-ubezpieczeniowych, oraz
1)
interesy ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia
nie zostały należycie zabezpieczone lub
2)
interesy ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia
podlegających reasekuracji nie zostały należycie zabezpieczone.
2.
Sprzeciw, złożony przez organ nadzoru, powoduje bezskuteczność planu połączenia zakładów
ubezpieczeń.
3.
Powiadomienie, o którym mowa w ust. 1, następuje nie później niż w terminie 14 dni
od ogłoszenia planu połączenia zakładów ubezpieczeń, przez jeden z łączących się zakładów
ubezpieczeń.
Art. 181.
1.
Zakład ubezpieczeń może zawrzeć z innym zakładem ubezpieczeń umowę o przeniesienie
całości lub części umów ubezpieczeń, zwaną dalej „przeniesieniem portfela ubezpieczeń”.
2.
Umowa, o której mowa w ust. 1, wymaga zatwierdzenia przez organ nadzoru.
Art. 182.
1.
Przeniesienie portfela ubezpieczeń może nastąpić pod warunkiem, że zakład ubezpieczeń
przejmujący portfel ubezpieczeń i zakład ubezpieczeń przekazujący portfel ubezpieczeń,
po wykonaniu umowy będą posiadać środki własne w wysokości co najmniej marginesu wypłacalności
oraz będą posiadać aktywa na pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych.
2.
Organ nadzoru może zwolnić zakład ubezpieczeń przekazujący lub przejmujący portfel
od warunku, o którym mowa w ust. 1, jeżeli umowa ma na celu ochronę interesów ubezpieczających,
ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia, w sytuacji zagrożenia
wypłacalności zakładu ubezpieczeń przekazującego.
Art. 183.
1.
Po zatwierdzeniu przeniesienia portfela ubezpieczeń organ nadzoru, na koszt zainteresowanych
zakładów ubezpieczeń, ogłosi w dzienniku o zasięgu ogólnopolskim o dokonanym przeniesieniu
portfela ubezpieczeń i wezwie ubezpieczających do zgłaszania sprzeciwu w terminie
3 miesięcy od dnia ogłoszenia.
2.
Ubezpieczający, którzy zgłosili sprzeciw, mają prawo wypowiedzenia przenoszonej umowy
ubezpieczenia na ostatni dzień terminu, o którym mowa w ust. 1, licząc od dnia ogłoszenia
o dokonanym przeniesieniu portfela.
Art. 184.
1.
Wniosek o zatwierdzenie przeniesienia portfela ubezpieczeń składają wspólnie zainteresowane
zakłady ubezpieczeń.
2.
Wniosek o zatwierdzenie przeniesienia portfela ubezpieczeń określa:
1)
nazwy i siedziby zakładów ubezpieczeń przejmującego i przekazującego portfel ubezpieczeń;
2)
wykaz przenoszonych umów ubezpieczenia;
3)
wykaz rezerw techniczno-ubezpieczeniowych ustalonych dla przenoszonych umów ubezpieczenia;
4)
wykaz aktywów przenoszonych wraz z umowami ubezpieczenia.
3.
Do wniosku o zatwierdzenie przeniesienia portfela ubezpieczeń należy dołączyć:
1)
umowę o przeniesienie portfela ubezpieczeń;
2)
dowód posiadania środków własnych w wysokości marginesu wypłacalności zakładów ubezpieczeń
przejmującego i przekazującego portfel ubezpieczeń lub wniosek o zwolnienie od warunku
określonego w art. 182 ust. 1;
3)
dowód posiadania aktywów stanowiących pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
przez zakład ubezpieczeń przejmujący i przekazujący portfel ubezpieczeń, z wyjątkiem
przypadku określonego w art. 182 ust. 2.
Art. 185.
Organ nadzoru zatwierdza, w drodze decyzji, przeniesienie portfela ubezpieczeń, jeżeli
są spełnione następujące warunki:
1)
został złożony wniosek spełniający warunki określone w art. 184;
2)
zakłady ubezpieczeń przekazujący i przejmujący portfel ubezpieczeń spełniają warunki
określone w art. 182;
3)
interesy ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umowy ubezpieczenia
są należycie zabezpieczone.
Art. 186.
1.
Wraz z przeniesieniem portfela ubezpieczeń następuje przeniesienie aktywów zakładu
ubezpieczeń przekazującego do zakładu ubezpieczeń przyjmującego, w wysokości rezerw
techniczno-ubezpieczeniowych ustalonej dla przenoszonego portfela ubezpieczeń.
2.
W przypadku uzasadnionym ochroną interesów ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych
lub uprawnionych z umów ubezpieczenia, organ nadzoru może, na wniosek zainteresowanego
zakładu ubezpieczeń, określić wartość aktywów przenoszonych wraz z portfelem ubezpieczeń
lub wyrazić zgodę na przeniesienie portfela ubezpieczeń bez przekazania środków finansowych.
Art. 186a.
1.
Zakład ubezpieczeń może zawrzeć z innym zakładem ubezpieczeń lub zakładem reasekuracji
umowę o przeniesienie całości lub części umów reasekuracji, zwaną dalej „przeniesieniem
portfela reasekuracji”.
2.
Umowa, o której mowa w ust. 1, wymaga zatwierdzenia przez organ nadzoru.
Art. 186b.
1.
Przeniesienie portfela reasekuracji może nastąpić pod warunkiem, że zakład ubezpieczeń
lub zakład reasekuracji przejmujący portfel reasekuracji i zakład ubezpieczeń przekazujący
portfel reasekuracji, po wykonaniu umowy będą posiadać środki własne w wysokości co
najmniej marginesu wypłacalności oraz będą posiadać aktywa na pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych.
2.
Organ nadzoru może zwolnić zakład ubezpieczeń przekazujący lub zakład ubezpieczeń
przejmujący, lub zakład reasekuracji przejmujący portfel reasekuracji od warunku,
o którym mowa w ust. 1, jeżeli umowa ma na celu ochronę interesów ubezpieczających,
ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia podlegających reasekuracji,
w sytuacji zagrożenia wypłacalności zakładu ubezpieczeń przekazującego portfel reasekuracji.
Art. 186c.
1.
Wniosek o zatwierdzenie przeniesienia portfela reasekuracji składają wspólnie zainteresowane
zakłady ubezpieczeń albo zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji.
2.
Wniosek o zatwierdzenie przeniesienia portfela reasekuracji zawiera:
1)
nazwy i siedziby zakładu ubezpieczeń przekazującego i zakładu ubezpieczeń lub zakładu
reasekuracji przejmującego portfel reasekuracji;
2)
wykaz przenoszonych umów reasekuracji;
3)
wykaz rezerw techniczno-ubezpieczeniowych ustalonych dla przenoszonych umów reasekuracji;
4)
wykaz aktywów przenoszonych wraz z umowami reasekuracji.
3.
Do wniosku o zatwierdzenie przeniesienia portfela reasekuracji należy dołączyć:
1)
umowę o przeniesienie portfela reasekuracji;
2)
dowód posiadania środków własnych w wysokości marginesu wypłacalności zakładu ubezpieczeń
przekazującego i zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji przejmującego portfel
reasekuracji, lub wniosek o zwolnienie od warunku określonego w art. 186b ust. 1;
3)
dowód posiadania aktywów stanowiących pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
przez zakład ubezpieczeń przekazujący oraz zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji
przejmujący portfel reasekuracji, lub wniosek o zwolnienie od warunku określonego
w art. 186b ust. 1.
Art. 186d.
Organ nadzoru zatwierdza, w drodze decyzji, przeniesienie portfela reasekuracji, jeżeli
są spełnione następujące warunki:
1)
został złożony wniosek spełniający warunki określone w art. 186c;
2)
zakład ubezpieczeń przekazujący oraz zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji przejmujący
portfel reasekuracji spełniają warunki określone w art. 186b;
3)
interesy ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia
podlegających reasekuracji są należycie zabezpieczone.
Art. 186e.
1.
Wraz z przeniesieniem portfela reasekuracji następuje przeniesienie aktywów zakładu
ubezpieczeń przekazującego do zakładu ubezpieczeń przejmującego lub zakładu reasekuracji
przejmującego, w wysokości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych, ustalonej dla przenoszonego
portfela reasekuracji.
2.
W przypadku uzasadnionym ochroną interesów ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych
lub uprawnionych z umów ubezpieczenia podlegających reasekuracji organ nadzoru może,
na wniosek zainteresowanego zakładu ubezpieczeń, określić wartość aktywów przenoszonych
wraz z portfelem reasekuracji lub wyrazić zgodę na przeniesienie portfela reasekuracji
bez przekazania środków finansowych.
Rozdział 11
Postępowanie naprawcze i likwidacja zakładów ubezpieczeń
Art. 187.
1.
Jeżeli rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe zakładu ubezpieczeń nie są pokryte aktywami
zgodnie z prawem, organ nadzoru może zobowiązać zakład ubezpieczeń do przedłożenia
planu przywrócenia prawidłowych stosunków finansowych w zakresie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych.
2.
Jeżeli środki własne zakładu ubezpieczeń są niższe niż wymagany margines wypłacalności,
organ nadzoru może zobowiązać zakład ubezpieczeń do przedłożenia planu przywrócenia
prawidłowych stosunków finansowych, do zatwierdzenia przez organ nadzoru.
3.
Jeżeli środki własne zakładu ubezpieczeń są niższe niż wymagany kapitał gwarancyjny,
zakład ubezpieczeń jest obowiązany niezwłocznie:
1)
zawiadomić organ nadzoru o zaistniałej sytuacji;
2)
przedłożyć do zatwierdzenia przez organ nadzoru krótkoterminowy plan wypłacalności.
4.
W przypadkach, o których mowa w ust. 1-3, organ nadzoru może:
1)
zakazać zakładowi ubezpieczeń swobodnego rozporządzania aktywami lub ograniczyć zakres
działalności;
2)
wyznaczyć zakładowi ubezpieczeń termin przedłożenia planów, o których mowa w ust.
1 i 2, lub termin, do którego zakład ubezpieczeń powinien przywrócić prawidłowe stosunki
finansowe albo wypłacalność;
3)
zakazać zakładowi ubezpieczeń dokonywania wypłat z zysku.
5.
O zamiarze zastosowania środków, o których mowa w ust. 4, organ nadzoru informuje
właściwe organy państw członkowskich Unii Europejskiej, w których zakład ubezpieczeń
posiada zobowiązania.
6.
O zastosowaniu środków, o których mowa w ust. 4, organ nadzoru informuje właściwe
organy państw członkowskich Unii Europejskiej, w których zakład ubezpieczeń wykonuje
działalność ubezpieczeniową.
7.
Jeżeli w przypadkach, o których mowa w ust. 1-3, organ nadzoru uzna, że zostały zagrożone
interesy ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia,
może podjąć czynności określone w ustawie, które uzna za konieczne w celu ochrony
interesów tych osób.
8.
Jeżeli interesy ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów
ubezpieczenia mogą zostać lub zostały zagrożone, organ nadzoru może zażądać od zakładu
ubezpieczeń przedłożenia programu naprawczego. Program naprawczy podlega zatwierdzeniu
przez organ nadzoru w drodze decyzji.
8a.
Program naprawczy, o którym mowa w ust. 8, powinien zawierać co najmniej informacje,
o których mowa w art. 93 ust. 2, sporządzone na okres kolejnych 3 lat obrotowych działalności
zakładu ubezpieczeń. W uzasadnionych przypadkach organ nadzoru może zatwierdzić program
naprawczy obejmujący okres krótszy niż kolejne 3 lata obrotowe działalności zakładu
ubezpieczeń.
8b.
W przypadku, o którym mowa w ust. 8, organ nadzoru może zobowiązać zakład ubezpieczeń
do utrzymywania w okresie objętym programem naprawczym środków własnych na poziomie
wyższym niż wymagany margines wypłacalności.
8c.
Organ nadzoru może zobowiązać zakład ubezpieczeń do wyliczenia środków własnych zakładu
ubezpieczeń przy zastosowaniu niższej niż wynika to z przyjętych przez zakład ubezpieczeń
zasad wyceny, wartości elementów wykorzystywanych do ich wyliczenia, w szczególności
gdy stwierdzone zostały w okresie ostatniego roku obrotowego istotne zmiany wartości
rynkowej tych elementów.
8d.
Organ nadzoru może zobowiązać zakład ubezpieczeń do ograniczenia wpływu reasekuracji
przy ustalaniu wartości wymaganego marginesu wypłacalności jeżeli:
1)
w okresie ostatniego roku obrotowego zaszły istotne zmiany w zawartych przez zakład
ubezpieczeń umowach reasekuracji;
2)
z zawartych umów reasekuracji wynika, że brak jest rzeczywistego transferu ryzyka
bądź jest on na nieznaczącym poziomie.
9.
Organ nadzoru współdziała z właściwymi organami państw członkowskich Unii Europejskiej,
w których zakład ubezpieczeń wykonuje działalność ubezpieczeniową w celu prawidłowego
wykonania środków, o których mowa w ust. 4.
Art. 188.
1.
Organ nadzoru może podjąć decyzję o ustanowieniu kuratora nadzorującego wykonanie
przez zakład ubezpieczeń:
1)
planu przywrócenia prawidłowych stosunków finansowych w zakresie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych,
o których mowa w art. 187 ust. 1;
2)
planu przywrócenia prawidłowych stosunków finansowych, o których mowa w art. 187 ust.
2;
3)
krótkoterminowego planu wypłacalności, o którym mowa w art. 187 ust. 3 pkt 2;
4)
programu naprawczego, o którym mowa w art. 187 ust. 8.
2.
Kuratora powołuje się na czas określony. Kurator może być w każdym czasie odwołany
przez organ nadzoru.
3.
Kuratorowi przysługuje prawo uczestniczenia w posiedzeniach organów zakładu ubezpieczeń
oraz prawo do uzyskiwania wszelkich informacji niezbędnych do wykonywania jego funkcji.
4.
Kuratorowi przysługuje prawo wniesienia sprzeciwu wobec uchwał i decyzji zarządu i
rady nadzorczej zakładu ubezpieczeń do właściwego sądu gospodarczego w terminie 14
dni od dnia ich powzięcia. Wniesienie sprzeciwu wstrzymuje wykonanie uchwały lub decyzji.
5.
Kurator może zaskarżyć uchwałę walnego zgromadzenia akcjonariuszy lub uchwałę walnego
zgromadzenia członków, które naruszają interesy zakładu ubezpieczeń, ubezpieczających,
ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia, w terminie określonym
w art. 424 § 1 Kodeksu spółek handlowych.
6.
Decyzja organu nadzoru o ustanowieniu kuratora jest natychmiast wykonalna. Od decyzji
o ustanowieniu kuratora zakład ubezpieczeń może wnieść skargę do sądu administracyjnego
w terminie 7 dni od dnia doręczenia decyzji. Wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania
decyzji. Przepisu art. 127 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się.
7.
Funkcję kuratora może pełnić osoba fizyczna legitymująca się co najmniej 10-letnim
doświadczeniem zawodowym w zakresie organizacji i zasad działalności zakładu ubezpieczeń.
Kuratorem może być również osoba prawna, w której co najmniej połowa członków organu
zarządzającego spełnia warunek określony w zdaniu poprzedzającym.
8.
Kurator składa organowi nadzoru okresowe sprawozdania ze swojej działalności zawierające
ocenę realizacji przez zarząd zakładu ubezpieczeń planu przywrócenia prawidłowych
stosunków finansowych, krótkoterminowego planu wypłacalności lub programu naprawczego.
9.
Wynagrodzenie kuratora ustala organ nadzoru, z tym że nie może ono być wyższe niż
wynagrodzenie prezesa zarządu zakładu ubezpieczeń, w którym ustanowiono kuratora.
Koszty związane z wykonaniem funkcji kuratora obciążają koszty działalności zakładu
ubezpieczeń.
Art. 189.
1.
Organ nadzoru może ustanowić, w drodze decyzji, zarząd komisaryczny w celu doprowadzenia
do prawidłowych stosunków finansowych w przypadku, gdy zakład ubezpieczeń:
1)
nie przedłoży krótkoterminowego planu wypłacalności lub organ nadzoru odmówi jego
zatwierdzenia lub
2)
nie zrealizuje w terminie krótkoterminowego planu wypłacalności, lub
3)
w każdym innym przypadku zagrożenia wypłacalności zakładu ubezpieczeń.
2.
Organ nadzoru może ustanowić zarząd komisaryczny w przypadku zaistnienia w zakładzie
ubezpieczeń sytuacji niemożności wykonywania przez organy tego zakładu ubezpieczeń
powierzonych im zadań, co może w istotny sposób zagrozić interesom ubezpieczających,
ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia, a także gdy organy
zakładu ubezpieczeń wykonują powierzone im zadania z rażącym naruszeniem interesów
zakładu ubezpieczeń, ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych
z umów ubezpieczenia w szczególności przez doprowadzanie do sytuacji, w której zakład
ubezpieczeń nie będzie w stanie wypłacać należnych świadczeń.
3.
Decyzja, o której mowa w ust. 1 i 2, jest natychmiast wykonalna.
4.
Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz skargę do sądu administracyjnego na decyzję
o ustanowieniu zarządu komisarycznego może wnieść rada nadzorcza zakładu ubezpieczeń.
5.
Ustanowienie zarządu komisarycznego podlega zgłoszeniu do Krajowego Rejestru Sądowego.
Zgłoszenia dokonuje zarząd komisaryczny w dniu jego ustanowienia.
6.
Ustanowienie zarządu komisarycznego nie wpływa na prawa i obowiązki zakładu ubezpieczeń,
z wyjątkiem zmian określonych w ustawie.
7.
Z dniem ustanowienia zarządu komisarycznego:
1)
wygasają mandaty członków zarządu zakładu ubezpieczeń;
2)
ustanowione prokury i pełnomocnictwa wygasają;
3)
prawa i obowiązki innych organów zakładu ubezpieczeń ulegają zawieszeniu na okres
zarządu komisarycznego, z zastrzeżeniem ust. 4.
8.
Zarząd komisaryczny ma prawo podejmowania decyzji we wszelkich sprawach zastrzeżonych
w przepisach prawa i statucie do właściwości zarządu, rady nadzorczej i walnego zgromadzenia
zakładu ubezpieczeń.
9.
Organ nadzoru wydaje decyzję o odwołaniu zarządu komisarycznego w każdym przypadku,
w którym przestały istnieć przesłanki ustanowienia zarządu komisarycznego albo została
zarządzona likwidacja przymusowa albo zakład ubezpieczeń został postawiony w stan
upadłości.
10.
Zarząd komisaryczny w porozumieniu z organem nadzoru podejmuje wszelkie niezbędne
czynności w celu zabezpieczenia interesów ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych
lub uprawnionych z umów ubezpieczenia.
11.
Organ nadzoru w decyzji o ustanowieniu zarządu komisarycznego określa dzień ustanowienia
zarządu komisarycznego i okres, na jaki jest ustanowiony zarząd komisaryczny, a także
wskazuje, czy okres ten może być przedłużany.
12.
Organ nadzoru po wydaniu decyzji, o której mowa w ust. 1 i 2, w formie pisemnej określa
liczbę członków i skład zarządu komisarycznego, a także szczegółowe zadania, sposób
wykonywania zadań, zasady reprezentacji oraz wynagrodzenie zarządu komisarycznego.
13.
Wynagrodzenie członków zarządu komisarycznego nie może być wyższe niż wynagrodzenie
członków dotychczasowego zarządu zakładu ubezpieczeń. Koszty zarządu komisarycznego
obciążają zakład ubezpieczeń.
14.
Członkowie zarządu komisarycznego otrzymują w razie potrzeby urlop bezpłatny w macierzystym
zakładzie pracy na czas pełnienia tej funkcji. Okres bezpłatnego urlopu zalicza się
do okresów pracy oraz innych okresów, od których zależy nabycie uprawnień pracowniczych.
15.
(uchylony).
Art. 190.
Likwidacja zakładu ubezpieczeń następuje w przypadku:
1)
podjęcia uchwały walnego zgromadzenia zakładu ubezpieczeń o rozwiązaniu zakładu ubezpieczeń
(likwidacja dobrowolna);
2)
zarządzenia likwidacji przez organ nadzoru (likwidacja przymusowa).
Art. 191.
W przypadku otwarcia likwidacji:
1)
zakład ubezpieczeń nie może zawierać umów ubezpieczenia;
2)
umowy już zawarte nie mogą być przedłużane i nie przedłużają się;
3)
sumy ubezpieczeń zawartych umów ubezpieczenia nie mogą być podwyższane;
4)
zakład ubezpieczeń nie może zawierać umów reasekuracji czynnej i umów retrocesji czynnej;
5)
umowy reasekuracji czynnej i umowy retrocesji czynnej już zawarte nie mogą być przedłużane
i nie przedłużają się;
6)
zakład ubezpieczeń nie może przyjmować nowych cesji w ramach zawartych umów reasekuracji
czynnej i umów retrocesji czynnej;
7)
zakład ubezpieczeń nie może zwiększać odpowiedzialności w ramach zawartych umów reasekuracji
czynnej i umów retrocesji czynnej.
Art. 192.
1.
O zamiarze podjęcia uchwały o rozwiązaniu zakładu ubezpieczeń organ zwołujący walne
zgromadzenie zakładu ubezpieczeń jest obowiązany, nie później niż 30 dni przed zwołaniem
walnego zgromadzenia, zawiadomić organ nadzoru.
2.
W zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, zawiadamiający określa:
1)
przyczyny rozwiązania zakładu ubezpieczeń;
2)
osoby mające pełnić funkcje likwidatorów.
3.
Organ nadzoru może, w terminie 30 dni od dnia otrzymania zawiadomienia, o którym mowa
w ust. 1, wyrazić, w drodze decyzji, sprzeciw, w przypadku gdy rozwiązanie zakładu
ubezpieczeń zagraża interesom ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych
z umów ubezpieczenia. W przypadku zgłoszenia sprzeciwu organ, który zwołał walne zgromadzenie
zakładu ubezpieczeń, jest obowiązany do niezwłocznego odwołania posiedzenia.
4.
Organ nadzoru, z ważnych powodów, może wyznaczyć, w drodze decyzji, likwidatorów z
urzędu.
Art. 193.
1.
Organ nadzoru może zarządzić likwidację przymusową zakładu ubezpieczeń, jeżeli:
1)
zakład ubezpieczeń wykonuje działalność z naruszeniem prawa lub statutu lub planu
działalności nie zapewniając zdolności zakładu ubezpieczeń do wykonywania zobowiązań;
2)
zakład ubezpieczeń nie zrealizuje w terminie planu przywrócenia prawidłowych stosunków
finansowych albo krótkoterminowego planu wypłacalności;
3)
walne zgromadzenie zakładu ubezpieczeń nie podejmie uchwały o pokryciu straty finansowej
albo strata finansowa nie zostanie pokryta w terminie i w sposób określony w uchwale;
4)
zarząd komisaryczny nie doprowadził do przywrócenia prawidłowych stosunków finansowych
zakładu ubezpieczeń w ustalonym terminie;
5)
zakład ubezpieczeń nie spełnia świadczeń z tytułu umów ubezpieczenia albo spełnia
je z opóźnieniem lub częściowo;
6)
zostało cofnięte zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej w zakresie
całej działalności.
2.
Decyzja, o której mowa w ust. 1, jest natychmiast wykonalna.
Art. 194.
1.
W przypadku zarządzenia likwidacji przymusowej organ nadzoru:
1)
wyznacza likwidatora;
2)
powiadamia pisemnie o otwarciu likwidacji znanych sobie wierzycieli zakładu ubezpieczeń;
3)
powiadamia o otwarciu likwidacji organy nadzoru państw członkowskich Unii Europejskiej.
2.
Organ nadzoru ogłasza otwarcie likwidacji w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Art. 195.
1.
Likwidator posiada umocowanie do wykonywania obowiązków, wynikających z prowadzonego
postępowania likwidacyjnego w stosunku do zakładu ubezpieczeń, także na terytorium
państw członkowskich Unii Europejskiej, z zachowaniem prawa krajowego tych państw.
2.
Likwidator posiadający umocowanie do wykonywania obowiązków wynikających z prowadzonego
przymusowego postępowania likwidacyjnego w stosunku do zagranicznego zakładu ubezpieczeń
mającego siedzibę w państwie członkowskim Unii Europejskiej posiada takie same uprawnienia
jak likwidator, o którym mowa w ust. 1.
Art. 196.
Informacja o likwidacji zakładu ubezpieczeń podlega wpisowi do właściwych rejestrów
państw członkowskich Unii Europejskiej, w których zakład ubezpieczeń wykonuje działalność,
zgodnie z przepisami rozdziału 6.
Art. 197.
Likwidator składa organowi nadzoru:
1)
bilans otwarcia likwidacji i sprawozdanie likwidacyjne, sporządzone w terminie wyznaczonym
przez organ nadzoru - niezwłocznie po ich sporządzeniu;
2)
sprawozdanie finansowe za każdy rok likwidacji, w terminie ustalonym dla zakładów
ubezpieczeń;
3)
sprawozdania o przebiegu likwidacji, w terminach i w sposób określonych przez organ
nadzoru.
Art. 198.
Likwidator ma obowiązek niezwłocznego zawiadomienia organu nadzoru o ukończeniu likwidacji.
Art. 199.
1.
W przypadku likwidacji zakładu ubezpieczeń aktywa stanowiące pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
tworzą osobną masę przeznaczoną na zaspokojenie roszczeń z tytułu:
1)
umów ubezpieczenia;
2)
umów reasekuracji.
2.
Inne zobowiązania zakładu ubezpieczeń mogą być pokryte z aktywów stanowiących pokrycie
rezerw techniczno-ubezpieczeniowych wyłącznie po zaspokojeniu wszystkich roszczeń
z tytułu umów, o których mowa w ust. 1.
Art. 200.
1.
Do likwidacji towarzystw ubezpieczeń wzajemnych, z wyjątkiem małych towarzystw ubezpieczeń
wzajemnych, stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu spółek handlowych.
2.
Likwidacja małego towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych następuje w sposób określony
w uchwale walnego zgromadzenia. W przypadku stwierdzenia przez organ nadzoru niepodjęcia
lub niewykonywania czynności likwidacyjnych wobec małego towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych,
do likwidacji towarzystwa stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu spółek handlowych.
Art. 201.
W przypadku likwidacji zakładu ubezpieczeń zobowiązania wynikające z umów koasekuracji
zawartych na terytorium państw członkowskich Unii Europejskiej będą zaspokajane w
ten sam sposób, jak zobowiązania wynikające z innych umów ubezpieczenia zawartych
przez ten zakład ubezpieczeń.
Rozdział 12
Zasady sprawowania nadzoru ubezpieczeniowego
Art. 202.
1.
Organ nadzoru sprawuje nadzór nad zakładami ubezpieczeń wykonującymi działalność ubezpieczeniową
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, z zastrzeżeniem art. 11.
2.
Do zadań organu nadzoru należy w szczególności:
1)
ochrona interesów ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z
umów ubezpieczenia, przez zapobieganie sytuacji, w której zakład ubezpieczeń nie będzie
w stanie wypłacać tym osobom należnego świadczenia;
2)
wydawanie zezwoleń na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej;
3)
podejmowanie innych działań określonych w ustawie.
Art. 203.
1.
(uchylony).
2.
(uchylony).
3.
Organ nadzoru może nadać decyzji rygor natychmiastowej wykonalności również jeżeli
wymaga tego interes ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych
z umów ubezpieczenia.
Art. 204.
1.
W przypadku ubezpieczeniowej grupy kapitałowej, w skład której wchodzi krajowy zakład
ubezpieczeń oraz zagraniczny zakład ubezpieczeń mający siedzibę w państwie członkowskim
Unii Europejskiej, organ nadzoru może zawrzeć z organami nadzoru państw członkowskich
Unii Europejskiej porozumienie w zakresie współpracy w sprawowaniu dodatkowego nadzoru
nad zakładami ubezpieczeń wchodzącymi w skład ubezpieczeniowej grupy kapitałowej.
2.
Organ nadzoru, stosownie do porozumień zawartych zgodnie z ust. 1, może, na wniosek
organu nadzoru państwa członkowskiego Unii Europejskiej, przeprowadzić kontrolę krajowego
zakładu ubezpieczeń wchodzącego w skład ubezpieczeniowej grupy kapitałowej bądź zapewnić
możliwość przeprowadzenia takiej kontroli przez przedstawicieli organu nadzoru państwa
członkowskiego Unii Europejskiej, zgodnie z przepisami niniejszej ustawy.
3.
Organ nadzoru, stosownie do porozumień zawartych zgodnie z ust. 1, może wystąpić do
organu nadzoru państwa członkowskiego Unii Europejskiej o przeprowadzenie kontroli
zagranicznego zakładu ubezpieczeń, który uzyskał zezwolenie w tym państwie członkowskim,
bądź o zapewnienie przedstawicielom organu nadzoru możliwości przeprowadzenia takiej
kontroli.
Art. 205.
1.
W przeprowadzonej przez organ nadzoru kontroli, o której mowa w art. 208, oddziału
krajowego zakładu ubezpieczeń może uczestniczyć właściwy organ państwa członkowskiego
Unii Europejskiej, w którym krajowy zakład ubezpieczeń wykonuje działalność ubezpieczeniową
przez oddział, jeżeli organ ten złoży taki wniosek.
2.
Organ nadzoru może wystąpić do właściwego organu państwa członkowskiego Unii Europejskiej,
w którym ma siedzibę zagraniczny zakład ubezpieczeń wykonujący działalność ubezpieczeniową
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez oddział, o uczestniczenie w przeprowadzanej
w tym oddziale kontroli działalności i stanu majątkowego zagranicznego zakładu ubezpieczeń.
Art. 206.
W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w przeprowadzonym badaniu sprawozdania finansowego
na zlecenie zakładu ubezpieczeń, organ nadzoru może zobowiązać zakład ubezpieczeń
do zlecenia biegłym rewidentom badania prawidłowości i rzetelności wszystkich sprawozdań
finansowych sporządzanych przez zakład ubezpieczeń oraz kontroli ksiąg rachunkowych
mającej na celu badanie gospodarki finansowej i wypłacalności zakładu ubezpieczeń.
Badanie nie może być zlecone ponownie biegłemu rewidentowi, który dokonał badania
sprawozdania, w którym stwierdzono nieprawidłowości.
Art. 207.
1.
Organ nadzoru może żądać od zakładu ubezpieczeń informacji i wyjaśnień dotyczących
działalności zakładu ubezpieczeń i jego gospodarki finansowej, w zakresie niezbędnym
dla wykonywania zadań z zakresu nadzoru.
2.
Organ nadzoru może zażądać okresowego przekazywania przez zakład ubezpieczeń danych
określonych przez organ nadzoru.
3.
Organ nadzoru może żądać od zakładu ubezpieczeń przedstawienia wzorów umów ubezpieczenia,
informacji o poszczególnych produktach oferowanych na podstawie indywidualnych negocjacji
z ubezpieczającymi, wniosków o zawarcie ubezpieczenia, taryf składek ubezpieczeniowych
i innych formularzy lub innych drukowanych dokumentów stosowanych przez zakład ubezpieczeń
przy zawieraniu umów.
Art. 207a.
1.
Organ nadzoru może żądać od podmiotu innego niż zakład ubezpieczeń, wchodzącego w
skład ubezpieczeniowej grupy kapitałowej i mającego siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej, informacji, wyjaśnień lub danych niezbędnych dla sprawowania nadzoru dodatkowego.
2.
W przypadku gdy podmiot, o którym mowa w ust. 1, nie przekaże w wyznaczonym terminie
wymaganych informacji, wyjaśnień lub danych, organ nadzoru może podjąć w stosunku
do takiego podmiotu środki określone w art. 212 ust. 1 pkt 1 i 2, przy czym górna
granica wysokości kary pieniężnej nakładanej na ten podmiot nie może przekroczyć 10 000 000
zł.
Art. 208.
1.
Organ nadzoru może przeprowadzać kontrolę działalności i stanu majątkowego zakładu
ubezpieczeń.
2.
W ramach kontroli, o której mowa w ust. 1, organ nadzoru może przeprowadzić kontrolę
działalności i stanu majątkowego podmiotów, które wykonują czynności ubezpieczeniowe
w imieniu i na rzecz zakładu ubezpieczeń w zakresie tych czynności.
3.
Kontrola działalności i stanu majątkowego zakładu ubezpieczeń przeprowadzana jest
przez pracowników Urzędu tworzących zespół inspekcyjny, upoważnionych przez organ
nadzoru, po okazaniu legitymacji służbowej oraz doręczeniu upoważnienia do przeprowadzenia
kontroli.
4.
Pracownicy, o których mowa w ust. 3, w zakresie ustalonym w upoważnieniu organu nadzoru,
mają prawo do:
1)
wstępu do wszystkich pomieszczeń kontrolowanego zakładu ubezpieczeń;
2)
swobodnego dostępu do oddzielnego pomieszczenia biurowego i środków łączności;
3)
wglądu do wszelkich dokumentów kontrolowanego zakładu ubezpieczeń oraz żądania sporządzenia
kopii, odpisów i wyciągów z tych dokumentów;
4)
wglądu do danych zawartych w systemie informatycznym kontrolowanego zakładu ubezpieczeń
oraz żądania sporządzenia kopii lub wyciągów z tych danych, w tym w formie elektronicznej;
5)
wglądu do wszelkich dokumentów pośrednika ubezpieczeniowego kontrolowanego zakładu
ubezpieczeń oraz żądania sporządzenia kopii, odpisów i wyciągów z tych dokumentów;
6)
żądania wyjaśnień ustnych lub pisemnych od osób pozostających w stosunku pracy, zlecenia
lub innym stosunku prawnym o podobnym charakterze z zakładem ubezpieczeń i pośredników
ubezpieczeniowych kontrolowanego zakładu ubezpieczeń, w tym w formie elektronicznej;
7)
żądania sporządzenia niezbędnych danych, w tym w formie elektronicznej;
8)
zabezpieczenia dokumentów i innych dowodów.
5.
(uchylony).
Art. 208a.
1.
Organ nadzoru może przeprowadzić kontrolę podmiotów, o których mowa w art. 207a, w
zakresie rzetelności informacji, wyjaśnień lub danych przekazanych w trybie art. 207a.
2.
Do kontroli przeprowadzanej na podstawie ust. 1 stosuje się odpowiednio przepisy art.
208 ust. 3 i 4 oraz art. 208b-208h.
3.
W przypadku gdy podmiot, o którym mowa w ust. 1, utrudnia lub uniemożliwia przeprowadzenie
kontroli, organ nadzoru może podjąć w stosunku do takiego podmiotu środki określone
w art. 212 ust. 1 pkt 1 i 2, przy czym górna granica wysokości kary pieniężnej nakładanej
na ten podmiot nie może przekroczyć 10 000 000 zł.
Art. 208b.
1.
W toku kontroli zakładu ubezpieczeń badaniu podlega zgodność działalności zakładu
ubezpieczeń z prawem, statutem, planem działalności oraz interesem ubezpieczających,
ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia oraz jego stan majątkowy.
2.
Czynności kontrolne powinny zostać przeprowadzone w terminie nie dłuższym niż 60 dni
od dnia rozpoczęcia kontroli.
Art. 208c.
1.
Kontrolę przeprowadza zespół inspekcyjny składający się co najmniej z dwóch inspektorów.
2.
Upoważnienie do przeprowadzenia kontroli, o którym mowa w art. 208 ust. 3, zawiera
co najmniej:
1)
wskazanie podstawy prawnej;
2)
oznaczenie organu kontroli;
3)
datę i miejsce wystawienia;
4)
imię i nazwisko inspektora uprawnionego do wykonania kontroli oraz numer jego legitymacji
służbowej;
5)
firmę przedsiębiorcy objętego kontrolą;
6)
określenie zakresu przedmiotowego kontroli;
7)
wskazanie daty rozpoczęcia i przewidywanego terminu zakończenia kontroli;
8)
podpis osoby udzielającej upoważnienia z podaniem zajmowanego stanowiska lub funkcji;
9)
pouczenie o prawach i obowiązkach kontrolowanego przedsiębiorcy.
3.
Kontrola jest przeprowadzana w siedzibie lub w miejscu wykonywania działalności przez
zakład ubezpieczeń oraz w godzinach pracy lub w czasie faktycznego wykonywania działalności
przez zakład ubezpieczeń.
Art. 208d.
1.
Inspektor podlega wyłączeniu od udziału w kontroli, jeżeli ustalenia kontroli mogłyby
oddziaływać na jego prawa lub obowiązki albo prawa lub obowiązki jego małżonka lub
osoby pozostającej z nim faktycznie we wspólnym pożyciu, krewnych i powinowatych do
drugiego stopnia bądź osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli.
2.
Inspektor może być wyłączony również w razie stwierdzenia innych przyczyn, które mogłyby
wywołać wątpliwości co do jego bezstronności.
3.
Jeżeli okoliczności, o których mowa w ust. 1 i 2, ujawnią się w toku kontroli, inspektor
powstrzymuje się od dalszych czynności i zawiadamia o tym niezwłocznie organ nadzoru.
4.
Wyłączony inspektor powinien podejmować jedynie czynności niecierpiące zwłoki, ze
względu na interes publiczny lub ważny interes zakładu ubezpieczeń.
5.
O wyłączeniu od udziału w kontroli postanawia organ nadzoru z urzędu albo na wniosek
zakładu ubezpieczeń lub na wniosek inspektora. Organ nadzoru, postanawiając o wyłączeniu
inspektora, uzupełnia skład zespołu inspekcyjnego, a także zmienia odpowiednio upoważnienia
do przeprowadzenia kontroli oraz niezwłocznie doręcza upoważnienia zakładowi ubezpieczeń.
6.
Z ważnych przyczyn organ nadzoru może zmienić skład osobowy zespołu inspekcyjnego
także w przypadkach innych niż określone w ust. 1 i 2. Zdanie drugie ust. 5 stosuje
się odpowiednio.
Art. 208e.
1.
Ustaleń kontroli dokonuje się na podstawie dowodów.
2.
Do dowodów zalicza się w szczególności:
1)
dokumenty;
2)
dane i informacje umieszczone w systemach informatycznych zakładu ubezpieczeń;
3)
dowody rzeczowe;
4)
oświadczenia, informacje i wyjaśnienia złożone przez upoważnionych pracowników i pośredników
ubezpieczeniowych zakładu ubezpieczeń;
5)
oświadczenia osób trzecich;
6)
opinie ekspertów;
7)
wyniki oględzin;
8)
inne materiały będące przedmiotem kontroli, które mogą przyczynić się do stwierdzenia
stanu faktycznego w zakresie objętym kontrolą.
3.
Organ nadzoru przed podpisaniem protokołu, o którym mowa w art. 208f ust. 1, zapewnia
zakładowi ubezpieczeń możliwość zapoznania się oraz ustosunkowania się do materiałów,
będących dowodami w kontroli, które nie zostały uzyskane w toku kontroli.
4.
Dowody uzyskane w toku kontroli są przechowywane w sposób uniemożliwiający dostęp
do nich bez zgody inspektora kierującego zespołem inspekcyjnym.
5.
Zebrane w toku kontroli dowody mogą być zabezpieczane przez:
1)
oddanie na przechowanie zarządowi zakładu ubezpieczeń lub upoważnionemu przez zarząd
pracownikowi zakładu ubezpieczeń za pokwitowaniem;
2)
przechowanie w siedzibie zakładu ubezpieczeń w oddzielnym, zamkniętym i opieczętowanym
pomieszczeniu;
3)
zabranie z zakładu ubezpieczeń za pokwitowaniem.
Art. 208f.
1.
Z przeprowadzonej kontroli sporządza się protokół.
2.
Protokół kontroli zawiera w szczególności:
1)
nazwę i siedzibę zakładu ubezpieczeń;
2)
datę i numer upoważnienia do przeprowadzenia kontroli oraz jego zmiany;
3)
miejsce i datę przeprowadzania czynności kontrolnych;
4)
wskazanie jednostek organizacyjnych objętych kontrolą;
5)
wskazanie objętych kontrolą podmiotów, które wykonują czynności ubezpieczeniowe w
imieniu i na rzecz zakładów ubezpieczeń;
6)
imiona i nazwiska inspektorów przeprowadzających kontrolę;
7)
określenie zakresu kontroli;
8)
imiona i nazwiska oraz stanowiska służbowe osób składających oświadczenia oraz udzielających
informacji i wyjaśnień w toku kontroli;
9)
opis dokonanych czynności oraz ustalenia stanu faktycznego;
10)
wzmiankę o poinformowaniu zakładu ubezpieczeń o przysługujących mu prawach i obowiązkach;
11)
wykaz załączników z podaniem nazwy i cech każdego załącznika;
12)
miejsce i datę sporządzenia protokołu.
3.
Protokół kontroli sporządza się w dwóch egzemplarzach, z których jeden egzemplarz
inspektor kierujący zespołem inspekcyjnym lub w jego zastępstwie inny inspektor wchodzący
w skład zespołu inspekcyjnego przeprowadzającego kontrolę przekazuje zakładowi ubezpieczeń.
4.
Osoba upoważniona przez organ zarządzający zakładu ubezpieczeń potwierdza odbiór protokołu
kontroli na jednym egzemplarzu protokołu podpisanym przez inspektora kierującego zespołem
inspekcyjnym. Osoby te parafują każdą stronę protokołu.
5.
Jeżeli zakład ubezpieczeń odmawia lub uchyla się od odebrania protokołu kontroli,
organ nadzoru wzywa pisemnie zakład ubezpieczeń do odebrania protokołu, wyznaczając
termin nie krótszy niż 7 dni do dokonania tej czynności. W przypadku bezskutecznego
upływu wyznaczonego terminu protokół uważa się za doręczony z upływem ostatniego dnia
tego terminu.
Art. 208g.
1.
Po podpisaniu protokołu kontroli nie dokonuje się w protokole żadnych poprawek i dopisków,
z zastrzeżeniem ust. 2.
2.
Oczywiste omyłki pisarskie prostuje inspektor kierujący zespołem inspekcyjnym, parafując
sprostowania. Organ nadzoru o sprostowaniu oczywistych omyłek pisarskich informuje
pisemnie zakład ubezpieczeń.
Art. 208h.
1.
W terminie 14 dni od dnia doręczenia protokołu kontroli zakład ubezpieczeń może zgłosić
organowi nadzoru pisemne zastrzeżenia i uwagi do treści protokołu oraz wyjaśnienia
w sprawach objętych zakresem kontroli.
2.
O sposobie rozpatrzenia zastrzeżeń organ nadzoru informuje zakład ubezpieczeń w terminie
14 dni od dnia doręczenia zastrzeżeń.
3.
Informacje o sposobie rozpatrzenia zastrzeżeń załącza się do protokołu kontroli.
Art. 208i.
Do kontroli podmiotów, które wykonują czynności ubezpieczeniowe w imieniu i na rzecz
zakładu ubezpieczeń, stosuje się odpowiednio przepisy o kontroli zakładów ubezpieczeń.
Art. 208j.
Do kontroli działalności gospodarczej przedsiębiorcy stosuje się przepisy rozdziału 5 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej.
Art. 209.
1.
Organ nadzoru może wydawać zalecenia w stosunku do zakładu ubezpieczeń w celu:
1)
zapewnienia zgodności działalności zakładu ubezpieczeń z przepisami prawa, statutu
lub planem działalności;
2)
zapewnienia trwałej zdolności zakładu ubezpieczeń do wykonywania zobowiązań;
3)
zapobieżenia naruszaniu interesów ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub
uprawnionych z umów ubezpieczenia.
2.
W przypadku gdy zakład ubezpieczeń nie wykonuje w wyznaczonym terminie zaleceń, o
których mowa w ust. 1, organ nadzoru może, w drodze decyzji, zobowiązać zakład ubezpieczeń
do wykonania tych zaleceń.
Art. 210.
1.
Organ nadzoru może nakazać zakładowi ubezpieczeń rozwiązanie w wyznaczonym terminie
umowy, na podstawie której zlecono wykonywanie czynności ubezpieczeniowych innemu
podmiotowi, w przypadku stwierdzenia, że wykonywanie czynności odbywa się z naruszeniem
prawa, wpływa niekorzystnie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej przez zakład
ubezpieczeń zgodnie z przepisami prawa, na ostrożne i stabilne zarządzanie zakładem
ubezpieczeń lub na interesy ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych
z umów ubezpieczenia.
2.
W przypadku, o którym mowa w ust. 1, nie stosuje się przewidzianych w umowie ograniczeń
w zakresie możliwości i terminów jej rozwiązywania lub wypowiadania.
3.
W przypadku nierozwiązania umowy w wyznaczonym terminie organ nadzoru może nałożyć
na zakład ubezpieczeń kary pieniężne, o których mowa w art. 212 ust. 1 pkt 1 i 2.
Art. 211.
1.
Zakład ubezpieczeń zawiadamia organ nadzoru o terminie walnego zgromadzenia zakładu
ubezpieczeń, w terminie 7 dni przed datą posiedzenia, a w przypadku nadzwyczajnego
walnego zgromadzenia - niezwłocznie po powzięciu informacji o zwołaniu walnego zgromadzenia.
2.
Organ nadzoru może delegować swojego przedstawiciela do udziału w posiedzeniu walnego
zgromadzenia zakładu ubezpieczeń.
3.
Przedstawiciel organu nadzoru może zabierać głos we wszystkich sprawach na walnym
zgromadzeniu zakładu ubezpieczeń.
4.
Organ nadzoru może żądać od organów zakładu ubezpieczeń zwołania, w określonym terminie,
walnego zgromadzenia zakładu ubezpieczeń lub umieszczenia określonych spraw w porządku
obrad najbliższego walnego zgromadzenia.
5.
Jeżeli w terminie 14 dni od dnia przedstawienia żądania, o którym mowa w ust. 4, walne
zgromadzenie zakładu ubezpieczeń nie zostanie zwołane w terminie określonym przez
organ nadzoru lub określone sprawy nie zostaną umieszczone w porządku obrad najbliższego
walnego zgromadzenia, organ nadzoru zwołuje walne zgromadzenie zakładu ubezpieczeń
lub umieszcza określone sprawy w porządku obrad najbliższego walnego zgromadzenia.
Koszty zwołania i odbycia walnego zgromadzenia ponosi zakład ubezpieczeń.
6.
W przypadkach, o których mowa w ust. 4 i 5, organ nadzoru deleguje swojego przedstawiciela
do udziału w walnym zgromadzeniu zakładu ubezpieczeń.
Art. 212.
1.
Jeżeli zakład ubezpieczeń nie wykonuje w wyznaczonym terminie decyzji, o której mowa
w art. 209 ust. 2, lub wykonuje działalność z naruszeniem przepisów prawa, statutu,
zawartych umów ubezpieczenia lub planu działalności lub nie udziela informacji lub
wyjaśnień, organ nadzoru może, w drodze decyzji:
1)
nakładać na członków zarządu zakładu ubezpieczeń lub prokurentów kary pieniężne do
wysokości odpowiadającej trzykrotnemu przeciętnemu miesięcznemu wynagrodzeniu z ostatnich
12 miesięcy;
2)
nakładać na zakład ubezpieczeń kary pieniężne do wysokości 0,5% składki przypisanej
brutto uzyskanej przez zakład ubezpieczeń w roku poprzednim, a w przypadku gdy zakład
ubezpieczeń nie prowadził działalności lub miał zbiór składki przypisanej poniżej
20 mln złotych do wysokości 100 000 złotych;
3)
zawieszać w czynnościach członków zarządu zakładu ubezpieczeń do czasu rozpatrzenia
wniosku o ich odwołanie, na najbliższym posiedzeniu organu uprawnionego do ich odwołania;
zawieszenie w czynnościach polega na wyłączeniu z podejmowania decyzji za zakład ubezpieczeń,
w tym w zakresie jego praw i obowiązków majątkowych;
4)
występować do właściwego organu zakładu ubezpieczeń lub innego uprawnionego podmiotu
z wnioskiem o odwołanie członka zarządu lub odwołanie udzielonej prokury.
2.
(uchylony).
3.
Wpływy z tytułu kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, stanowią dochód
budżetu państwa.
Art. 213.
1.
Organ nadzoru informuje Komisję Europejską oraz organy nadzoru innych państw członkowskich
Unii Europejskiej o:
1)
udzieleniu zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej krajowemu zakładowi
ubezpieczeń, będącemu podmiotem zależnym od podmiotu dominującego mającego siedzibę
w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej;
2)
bezpośrednim lub pośrednim nabyciu albo objęciu akcji lub praw z akcji krajowego zakładu
ubezpieczeń przez podmiot mający siedzibę w państwie niebędącym państwem członkowskim
Unii Europejskiej, jeżeli wskutek nabycia albo objęcia akcji lub praw z akcji krajowy
zakład ubezpieczeń staje się podmiotem zależnym od tego podmiotu.
2.
Organ nadzoru wraz z informacją, o której mowa w ust. 1 pkt 1, przekazuje Komisji
Europejskiej oraz organom nadzoru innych państw członkowskich Unii Europejskiej informacje
o strukturze kapitałowej ubezpieczeniowej grupy kapitałowej.
Art. 214.
1.
Organ nadzoru informuje Komisję Europejską o wszelkich trudnościach, na które w państwach
niebędących państwami członkowskimi Unii Europejskiej napotykają krajowe zakłady ubezpieczeń,
które zamierzają wykonywać działalność ubezpieczeniową na terytorium tych państw.
2.
Organ nadzoru na wniosek Komisji Europejskiej przekaże informacje o:
1)
wnioskach o udzielenie zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej przez
zakład ubezpieczeń będący podmiotem zależnym od podmiotu dominującego mającego siedzibę
w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej;
2)
posiadanych przez siebie informacjach o zamiarze bezpośredniego lub pośredniego nabycia
albo objęcia akcji lub praw z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń lub innego zakładu
ubezpieczeń z państwa członkowskiego Unii Europejskiej przez podmiot mający siedzibę
w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej, w ilości powodującej,
że ten zakład ubezpieczeń stanie się podmiotem zależnym podmiotu mającego siedzibę
w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej.
3.
W przypadku podjęcia przez Komisję Europejską odpowiedniej decyzji w warunkach, o
których mowa w ust. 1, bądź w przypadku rozpoczęcia procedury, o której mowa w art. 5 decyzji Rady z dnia 28 czerwca 1999 r. nr 1999/468/WE ustanawiającej warunki wykonywania uprawnień wykonawczych przyznanych Komisji Europejskiej
(Dz. Urz. WE L 184 z 17.07.1999), organ nadzoru, stosownie do podjętej przez Komisję
Europejską decyzji, zawiesza z urzędu prowadzone postępowania, ogranicza liczbę wydawanych
zezwoleń bądź wydaje inne decyzje o treści wynikającej z decyzji podjętej przez Komisję
Europejską w sprawach z zakresu:
1)
udzielania zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej przez zagraniczny zakład ubezpieczeń z państwa niebędącego państwem członkowskim
Unii Europejskiej;
2)
nabywania albo obejmowania akcji lub praw z akcji w przypadkach, o których mowa w
art. 35, przez podmiot, którego siedziba znajduje się w państwie niebędącym państwem
członkowskim Unii Europejskiej, lub przez podmiot zależny od takiego podmiotu.
4.
Przepisu ust. 2 nie stosuje się do zagranicznych zakładów ubezpieczeń, które posiadają
zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej na terytorium państwa członkowskiego
Unii Europejskiej.
Art. 214a.
1.
Organ nadzoru może zwrócić się do Komisji Europejskiej z propozycją negocjacji porozumień
z państwami niebędącymi państwami członkowskimi Unii Europejskiej, dotyczącymi wykonywania
nadzoru dodatkowego nad:
1)
zakładami ubezpieczeń z państw członkowskich Unii Europejskiej, posiadającymi podmioty
partycypujące, których siedziby znajdują się w państwie niebędącym państwem członkowskim
Unii Europejskiej;
2)
zakładami ubezpieczeń z państw niebędących państwami członkowskimi Unii Europejskiej,
posiadającymi podmioty partycypujące, które mają siedzibę w państwie członkowskim
Unii Europejskiej.
2.
Propozycja negocjacji porozumień, o której mowa w ust. 1, powinna mieć na celu zapewnienie:
1)
organom nadzoru z państw członkowskich Unii Europejskiej informacji niezbędnych do
wykonywania dodatkowego nadzoru nad zakładami ubezpieczeń, z siedzibą na terytorium
Unii Europejskiej, które posiadają podmioty zależne lub podmioty partycypujące w podmiotach
mających siedzibę w państwach niebędących państwami członkowskimi Unii Europejskiej;
2)
organom nadzoru z państw niebędących państwami członkowskimi Unii Europejskiej informacji
niezbędnych do wykonywania dodatkowego nadzoru nad zakładami ubezpieczeń, z siedzibą
na terytorium tych państw, które posiadają podmioty zależne lub podmioty partycypujące
w podmiotach mających siedzibę w państwach członkowskich Unii Europejskiej.
3.
Podmiot partycypujący jest to podmiot dominujący lub inny podmiot, który posiada znaczący
udział kapitałowy, lub podmiot powiązany z podmiotem, w taki sposób, że może on podjąć
inne działania, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 37 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości.
Rozdział 13
Ubezpieczeniowy samorząd gospodarczy
Art. 215.
Krajowe zakłady ubezpieczeń i zagraniczne zakłady ubezpieczeń wykonujące działalność
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej tworzą ubezpieczeniowy samorząd gospodarczy.
Art. 216.
1.
Polska Izba Ubezpieczeń, zwana dalej „Izbą”, jest organizacją ubezpieczeniowego samorządu
gospodarczego, reprezentującą zakłady ubezpieczeń, o których mowa w art. 215, i które
z mocy ustawy są członkami Izby, działającej na rzecz rozwiązywania problemów rynku
ubezpieczeń w Rzeczypospolitej Polskiej.
1a.
Izba reprezentuje również zakłady reasekuracji, o których mowa w art. 217a.
2.
Izba posiada osobowość prawną.
Art. 217.
1.
Członkostwo w Izbie jest obowiązkowe i powstaje z chwilą podjęcia przez zakład ubezpieczeń,
o którym mowa w art. 215, działalności ubezpieczeniowej na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej.
2.
Członkostwo w Izbie ustaje z chwilą podjęcia uchwały o likwidacji dobrowolnej lub
z chwilą, gdy decyzja o likwidacji przymusowej stała się prawomocna.
Art. 217a.
Członkami Izby, na zasadzie dobrowolności, mogą być zakłady reasekuracji.
Art. 218.
1.
Organami Izby są:
1)
Walne Zgromadzenie Polskiej Izby Ubezpieczeń, zwane dalej „Walnym Zgromadzeniem Izby”;
2)
Zarząd Polskiej Izby Ubezpieczeń, składający się z Prezesa Zarządu, który jest Prezesem
Izby, i z pozostałych członków Zarządu, w tym Wiceprezesów, których liczbę określa
statut Izby;
3)
Komisja Rewizyjna Polskiej Izby Ubezpieczeń.
2.
Wybory do organów Izby są powszechne i odbywają się w głosowaniu tajnym.
3.
Kadencja organów, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, nie może być dłuższa niż 4 lata.
Art. 219.
1.
Statut Izby i jego zmiany są uchwalane przez Walne Zgromadzenie Izby bezwzględną większością
głosów przy obecności co najmniej połowy uprawnionych do głosowania.
2.
Statut Izby określa w szczególności:
1)
nazwę Izby i jej siedzibę;
2)
zadania Izby i formy ich realizacji;
3)
zakres uprawnień organów Izby oraz tryb ich wyboru;
4)
prawa i obowiązki członków Izby;
5)
zasady gospodarki finansowej Izby oraz zasady wykonywania działalności gospodarczej;
6)
strukturę organizacyjną Izby.
Art. 220.
1.
Podstawowymi zadaniami Izby jest reprezentowanie i podejmowanie działań w celu ochrony
wspólnych interesów członków Izby, współdziałanie w zapobieganiu zagrożeniom rynku
ubezpieczeń, kształtowanie, upowszechnianie i czuwanie nad przestrzeganiem zasad uczciwej
konkurencji i zasad etyki w działalności ubezpieczeniowej.
2.
Do zadań Izby należy w szczególności:
1)
reprezentowanie członków Izby wobec organów władzy publicznej oraz podejmowanie działań
w celu ochrony ich interesów;
2)
wyrażanie opinii o projektach aktów prawnych zawierających regulacje dotyczące działalności
ubezpieczeniowej, lub z nią związane, i współdziałanie na wniosek przy ich opracowywaniu;
3)
reprezentowanie członków Izby w międzynarodowych organizacjach ubezpieczeniowych;
4)
współdziałanie z organizacjami, stowarzyszeniami i instytucjami krajowymi i zagranicznymi
w zakresie ubezpieczeń;
5)
inicjowanie i wykonywanie działalności edukacyjnej i informacyjnej w dziedzinie ubezpieczeń
oraz współpraca w zakresie szkolenia i doskonalenia zawodowego kadr ubezpieczeniowych;
6)
pozyskiwanie, gromadzenie, przetwarzanie i przekazywanie informacji o funkcjonowaniu
rynków ubezpieczeniowych w kraju i za granicą oraz opracowywanie na ich podstawie
i udostępnianie dla potrzeb działalności ubezpieczeniowej analiz i prognoz oraz wydawanie
biuletynu Izby;
7)
tworzenie i wykonywanie informatycznych baz danych w zakresie statystyki ubezpieczeniowej,
a w szczególności baz danych o przebiegu szkodowości w poszczególnych rodzajach ubezpieczeń
oraz baz danych niezbędnych do przeciwdziałania przestępczości ubezpieczeniowej, w
tym informacji o wypłaconych odszkodowaniach lub świadczeniach, z wyłączeniem ubezpieczeń,
o których mowa w dziale II w grupach 3 i 10 załącznika do ustawy, oraz o osobach,
przeciwko którym było prowadzone postępowanie karne w związku z podejrzeniem popełnienia
przez nie przestępstwa na szkodę zakładu ubezpieczeń, zakończone wyrokiem skazującym
lub warunkowym umorzeniem postępowania;
8)
stwarzanie możliwości polubownego i pojednawczego rozstrzygania sporów między członkami
Izby.
3.
Ustalenie zakresu oraz sposobu pozyskiwania i udostępniania informacji i danych, o
których mowa w ust. 2 pkt 6 i 7, od zakładów ubezpieczeń wymaga uchwały Walnego Zgromadzenia
Izby.
4.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości,
po zasięgnięciu opinii Polskiej Izby Ubezpieczeń, określi, w drodze rozporządzenia,
szczegółowy zakres danych gromadzonych w bazach danych, o których mowa w ust. 2 pkt
7, a także okres przechowywania tych danych, uwzględniając w szczególności przepisy
o ochronie danych osobowych oraz przepisy regulujące funkcjonowanie Krajowego Rejestru
Karnego.
5.
Izba udostępnia swoim członkom dane zgromadzone w bazach, o których mowa w ust. 2
pkt 7.
Art. 221.
Izba, w przypadku naruszenia przez członka Izby zasad, o których mowa w art. 220,
podejmuje działania i stosuje środki określone w statucie i uchwałach Walnego Zgromadzenia
Izby.
Art. 222.
Izba może wykonywać działalność gospodarczą w ramach przedsiębiorcy powołanego przez
Walne Zgromadzenie Izby.
Art. 223.
1.
Majątek Izby powstaje ze składek członkowskich, dotacji, darowizn, spadków, zapisów,
dochodów z majątku Izby oraz dochodów z działalności gospodarczej, o której mowa w
art. 222.
2.
Dochód z działalności gospodarczej służy do realizacji zadań Izby i nie może być przeznaczony
do podziału między jej członków.
3.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia,
wysokość składki członkowskiej płaconej przez zakłady ubezpieczeń na rzecz Izby, uwzględniając
zadania Izby określone w ustawie.
4.
Sposób opłacania i egzekwowania składki oraz ustalania wysokości odsetek za nieterminowe
jej opłacanie określa statut Izby.
Dział III
Działalność reasekuracyjna wykonywana przez zakłady reasekuracji
Rozdział 1
Zasady wykonywania działalności reasekuracyjnej
Art. 223a.
Do zakładów reasekuracji stosuje się odpowiednio przepisy art. 6 ust. 1, art. 7, art.
11, art. 27 ust. 1-2 i ust. 3b-10, art. 28 oraz art. 30, z tym że użyte w art. 27
ust. 1 określenie „towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych” oznacza „towarzystwo reasekuracji
wzajemnej”.
Art. 223b.
1.
Zakład reasekuracji może wykonywać działalność reasekuracyjną wyłącznie w formie spółki
akcyjnej albo towarzystwa reasekuracji wzajemnej, z zastrzeżeniem ust. 2.
2.
Zakład reasekuracji może wykonywać działalność reasekuracyjną również w formie spółki
europejskiej określonej w rozporządzeniu Rady nr 2157/2001/WE z dnia 8 października 2001 r. w sprawie statutu
spółki europejskiej (SE) .
Art. 223c.
1.
Zakład reasekuracji wykonujący działalność w formie spółki akcyjnej ma obowiązek i
wyłączne prawo używania w nazwie lub firmie wyrazów „towarzystwo reasekuracji”, „towarzystwo
reasekuracyjne” lub „zakład reasekuracji”. Dopuszczalne jest używanie w obrocie odpowiednio
skrótów „TR” lub „ZR”.
2.
Zakład reasekuracji wykonujący działalność w formie towarzystwa reasekuracji wzajemnej
ma obowiązek i wyłączne prawo używania w nazwie wyrazów „towarzystwo reasekuracji
wzajemnej”. Dopuszczalne jest używanie w obrocie skrótu „TRW”.
Art. 223d.
1.
Składkę reasekuracyjną ustala się w wysokości, która powinna co najmniej zapewnić
wykonanie wszystkich zobowiązań z tytułu zawartych umów reasekuracji i pokrycie kosztów
wykonywania działalności reasekuracyjnej przez zakład reasekuracji.
2.
Zakład reasekuracji jest zobowiązany gromadzić odpowiednie dane statystyczne w celu
ustalania na ich podstawie składek reasekuracyjnych i rezerw techniczno-ubezpieczeniowych.
Art. 223e.
Członkiem organu zarządzającego zakładu reasekuracji nie może być osoba będąca jednocześnie
członkiem organu zarządzającego:
2)
towarzystwa funduszy inwestycyjnych;
3)
podmiotu prowadzącego działalność maklerską w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi lub inną działalność w zakresie obrotu maklerskimi instrumentami finansowymi w rozumieniu
tej ustawy;
4)
powszechnego towarzystwa emerytalnego;
5)
banku;
6)
zakładu ubezpieczeń.
Rozdział 2
Zakład reasekuracji wykonujący działalność w formie spółki akcyjnej
Art. 223f47)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 6 ustawy, o której mowa w odnośniku 29..
Do zakładów reasekuracji stosuje się odpowiednio przepisy art. 31, art. 32 ust. 1,
art. 33 ust. 2-4, art. 34-37c, z tym, że użyte w art. 35h ust. 2 pkt 1 i 2 oraz w
art. 35m określenie „interesy ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych
z umów ubezpieczenia” oznacza „interesy ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych
lub uprawnionych z umów ubezpieczenia podlegających reasekuracji”.
Art. 223g.
Zmiany w statucie wymagają, przed zarejestrowaniem, zatwierdzenia przez organ nadzoru
w zakresie:
1)
zmiany siedziby lub firmy;
2)
podwyższenia lub obniżenia kapitału zakładowego;
3)
zmiany zakresu działalności, o którym mowa w art. 223y;
4)
zmiany dotyczącej uprzywilejowania akcji lub uprawnień przyznanych akcjonariuszom
osobiście;
5)
tworzenia w ciężar kosztów funduszy rezerw techniczno-ubezpieczeniowych i innych rezerw;
6)
zmiany zasad reprezentacji spółki;
7)
zmian w gospodarowaniu majątkiem i aktywami zakładu reasekuracji, w tym w zakresie
określenia kompetencji organów zakładu reasekuracji;
8)
zmian w funduszu organizacyjnym.
Art. 223h.
Kapitał zakładowy krajowego zakładu reasekuracji nie może być niższy niż wysokość
minimalnego kapitału gwarancyjnego wymaganego dla rodzajów reasekuracji, w zakresie
działalności krajowego zakładu reasekuracji, o którym mowa w art. 223y.
Art. 223i.
Art. 223j.
Art. 223k.
Art. 223l.
Art. 223m.
Rozdział 3
Towarzystwo reasekuracji wzajemnej
Art. 223n.
Do towarzystw reasekuracji wzajemnej stosuje się odpowiednio przepisy art. 39, art.
40 ust. 1 i 2, art. 42, art. 45 ust. 1, 2 i 4, art. 46 ust. 2 oraz art. 48-91.
Art. 223o.
Zakład reasekuracji, który przyjmuje ryzyko cedowane przez swoich członków na zasadzie
wzajemności, jest towarzystwem reasekuracji wzajemnej.
Art. 223p.
Zmiany w statucie towarzystwa reasekuracji wzajemnej wymagają przed zarejestrowaniem
zatwierdzenia przez organ nadzoru w zakresie:
1)
zmiany siedziby lub nazwy;
2)
obniżenia kapitału zakładowego;
3)
zmiany zakresu działalności, o którym mowa w art. 223y;
4)
tworzenia w ciężar kosztów funduszy rezerw techniczno-ubezpieczeniowych i innych rezerw;
5)
zmiany zasad reprezentacji towarzystwa;
6)
zmian w gospodarowaniu majątkiem i aktywami towarzystwa, w tym w zakresie określenia
kompetencji organów towarzystwa oraz spłat z tytułu zobowiązań wobec członków towarzystwa;
7)
zmian w funduszu organizacyjnym.
Art. 223q.
Statut towarzystwa reasekuracji wzajemnej określa w szczególności:
1)
nazwę i siedzibę towarzystwa;
2)
liczbę członków zarządu i rady nadzorczej;
3)
zakres działalności reasekuracyjnej, o którym mowa w art. 223y;
4)
wysokość kapitału zakładowego;
5)
zasady wykorzystania nadwyżki bilansowej oraz sposób pokrycia strat;
6)
zasady umarzania udziałów;
7)
zasady uzyskania i utraty członkostwa oraz rodzaje członkostwa;
8)
sposób rozwiązania towarzystwa;
9)
zasady dokonywania ogłoszeń towarzystwa, w tym oznaczenie pisma do ogłoszeń.
Art. 223r.
Jeżeli statut towarzystwa reasekuracji wzajemnej nie stanowi inaczej, uzyskanie członkostwa
musi być związane z zawarciem umowy reasekuracji, a jego utrata - z wygaśnięciem stosunku
reasekuracji.
Art. 223s.
Kapitał zakładowy towarzystwa reasekuracji wzajemnej nie może być niższy niż wysokość
minimalnego kapitału gwarancyjnego wymaganego dla rodzajów reasekuracji, w zakresie
działalności krajowego zakładu reasekuracji, o którym mowa w art. 223y.
Art. 223t49)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 8 ustawy, o której mowa w odnośniku 29..
Do nabywania i zbywania udziałów towarzystwa reasekuracji wzajemnej stosuje się odpowiednio
przepisy art. 35-36.
Rozdział 4
Warunki wykonywania działalności reasekuracyjnej przez krajowe zakłady reasekuracji
Art. 223u.
Do zakładów reasekuracji stosuje się odpowiednio przepisy art. 92 ust. 3 pkt 1, 3-20
i 23 oraz ust. 4-5, art. 93a, art. 98 ust. 1, art. 100 ust. 1, art. 101 ust. 5-8,
art. 102 pkt 4-7, z tym że użyte w art. 98 ust. 1 pkt 4 określenie „interesy ubezpieczających,
ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia” oznacza „interesy
ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia
podlegających reasekuracji”.
Art. 223w.
1.
Zezwolenie na wykonywanie działalności reasekuracyjnej dla krajowego zakładu reasekuracji
wydaje, w drodze decyzji, po rozpatrzeniu wniosku założycieli zakładu reasekuracji,
organ nadzoru.
2.
Wniosek, o którym mowa w ust. 1, zawiera:
1)
określenie nazwy lub firmy, siedziby i adresu oraz zakresu działalności krajowego
zakładu reasekuracji, o którym mowa w art. 223y;
2)
określenie wysokości kapitału zakładowego;
3)
wskazanie założycieli krajowego zakładu reasekuracji;
4)
wskazanie formy prawnej, w jakiej ma być wykonywana działalność;
5)
określenie wysokości funduszu organizacyjnego przeznaczonego na utworzenie administracji
krajowego zakładu reasekuracji;
6)
wskazanie imion i nazwisk osób przewidzianych na członków zarządu i rady nadzorczej;
7)
wskazanie imienia i nazwiska aktuariusza oraz osoby, której powierzono prowadzenie
ksiąg rachunkowych.
Art. 223x.
1.
Plan działalności, o którym mowa w art. 92 ust. 3 pkt 9, określa dane i warunki, jakie
ze względu na rodzaj i rozmiar prowadzonej reasekuracji są niezbędne do zapewnienia
zdolności krajowego zakładu reasekuracji do wykonywania zobowiązań. Plan działalności
zawiera w szczególności:
1)
określenie rodzajów ryzyka, które krajowy zakład reasekuracji zamierza przyjmować;
2)
określenie rodzajów umów reasekuracji, które zakład reasekuracji zamierza zawierać
z cedentami;
3)
program retrocesji określający formę i zakres retrocesji oraz retrocesjonariuszy;
4)
określenie źródeł finansowania środków w wysokości minimalnego kapitału gwarancyjnego
i marginesu wypłacalności;
5)
oszacowanie kosztów utworzenia administracji krajowego zakładu reasekuracji i organizacji
działalności z określeniem źródeł finansowania tych kosztów;
6)
określenie organizacji działalności reasekuracyjnej, w tym:
a)
struktury organizacyjnej krajowego zakładu reasekuracji,
b)
zasad akceptacji ryzyka,
c)
sposobu ustalania rezerw techniczno-ubezpieczeniowych,
d)
przyjętych zasad rachunkowości, w szczególności zasad rozliczania kosztów,
e)
systemu zarządzania aktywami,
f)
systemu kontroli wewnętrznej.
2.
Do planu działalności, o którym mowa w art. 92 ust. 3 pkt 9, dołącza się rachunek
symulacyjny pierwszych 3 lat obrotowych działalności, obejmujący:
1)
oszacowanie kosztów działalności reasekuracyjnej, w tym kosztów administracyjnych
oraz prowizji;
2)
oszacowanie składki i świadczeń;
3)
oszacowanie i wskazanie źródeł finansowania środków niezbędnych do pokrycia rezerw
techniczno-ubezpieczeniowych i środków własnych w wysokości marginesu wypłacalności;
4)
projekt:
a)
bilansu,
b)
ogólnego rachunku zysków i strat,
c)
zbiorczego technicznego rachunku ubezpieczeń; w przypadku, gdy krajowy zakład reasekuracji
składa wniosek o wydanie zezwolenia na wykonywanie działalności reasekuracyjnej w
zakresie, o którym mowa w art. 223y pkt 3, zbiorczy techniczny rachunek ubezpieczeń
sporządza się oddzielnie dla każdego rodzaju reasekuracji,
d)
wyliczenia środków własnych oraz marginesu wypłacalności i kapitału gwarancyjnego;
5)
uzasadnienie oszacowanych wartości, o których mowa w pkt 1-3.
Art. 223y.
Zezwolenie na wykonywanie działalności reasekuracyjnej jest wydawane, zgodnie z wnioskiem
o wydanie zezwolenia na wykonywanie działalności reasekuracyjnej, w zakresie reasekuracji:
1)
ubezpieczeń na życie, o których mowa w dziale I załącznika do ustawy;
2)
pozostałych ubezpieczeń osobowych oraz ubezpieczeń majątkowych, o których mowa w dziale
II załącznika do ustawy;
3)
ubezpieczeń, o których mowa w pkt 1 i 2.
Art. 223z.
W zezwoleniu, o którym mowa w art. 223w ust. 1, określa się:
1)
nazwę lub firmę, siedzibę i adres, zakres działalności krajowego zakładu reasekuracji,
o którym mowa w art. 223y;
2)
wysokość kapitału zakładowego;
3)
założycieli krajowego zakładu reasekuracji;
4)
formę organizacyjną działalności krajowego zakładu reasekuracji;
5)
imiona i nazwiska osób przewidzianych na członków pierwszego zarządu.
Art. 223za.
1.
Zmiana zakresu działalności krajowego zakładu reasekuracji, o którym mowa w art. 223y,
wymaga zezwolenia organu nadzoru.
2.
Zezwolenie jest wydawane na wniosek krajowego zakładu reasekuracji.
3.
Wniosek, o którym mowa w ust. 2, zawiera informacje, o których mowa w art. 223w ust.
2 pkt 1.
4.
Do wniosku, o którym mowa w ust. 2, dołącza się plan działalności, o którym mowa w
art. 92 ust. 3 pkt 9, oraz odpowiednio inne dokumenty, o których mowa w art. 92 ust.
3.
Art. 223zb.
Zezwolenie na wykonywanie działalności reasekuracyjnej nie może być wydane, jeżeli:
1)
bliskie powiązania między zakładem reasekuracji i inną osobą fizyczną lub prawną lub
2)
przepisy obowiązujące w państwie trzecim, a także trudności w stosowaniu tych przepisów
mające zastosowanie do osoby fizycznej lub prawnej, z którą zakład reasekuracji posiada
bliskie powiązania
- stanowiłyby dla organu nadzoru przeszkodę w sprawowaniu nadzoru, o którym mowa w
rozdziale 11.
Art. 223zc.
W przypadkach, o których mowa w art. 35, przepisy art. 98 ust. 1 pkt 3, 5 i 6 oraz
art. 223zb stosuje się odpowiednio do akcjonariuszy albo udziałowców zakładu reasekuracji
przy wtórnym nabyciu akcji albo udziałów.
Art. 223zd.
1.
Za dzień rozpoczęcia wykonywania działalności reasekuracyjnej uważa się dzień zawarcia
pierwszej umowy reasekuracji.
2.
Krajowy zakład reasekuracji jest obowiązany zawiadomić organ nadzoru o zaprzestaniu
wykonywania działalności reasekuracyjnej lub zawierania umów reasekuracji w danym
rodzaju reasekuracji w terminie 7 dni.
Art. 223ze.
1.
Organ nadzoru może cofnąć krajowemu zakładowi reasekuracji, w drodze decyzji, zezwolenie
na wykonywanie działalności reasekuracyjnej, jeżeli:
1)
przestał spełniać warunki wymagane do uzyskania zezwolenia lub
2)
wykonuje działalność z naruszeniem prawa, statutu, planu działalności lub nie zapewnia
zdolności do wykonywania zobowiązań, lub
3)
nie zrealizuje w terminie planu przywrócenia prawidłowych stosunków finansowych albo
krótkoterminowego planu wypłacalności, lub
4)
zaprzestanie wykonywania działalności reasekuracyjnej przez okres dłuższy niż 6 miesięcy,
lub
5)
złoży wniosek o cofnięcie zezwolenia na wykonywanie działalności reasekuracyjnej,
lub
6)
nie rozpoczął wykonywania działalności reasekuracyjnej w terminie, o którym mowa w
art. 100 ust. 1, lub
7)
zaistniały, w stosunku odpowiednio do akcjonariuszy albo udziałowców zakładu reasekuracji,
przesłanki określone w art. 98 ust. 1 pkt 3, 5 i 6 oraz art. 223zb.
2.
W przypadku, gdy krajowy zakład reasekuracji uzyskał zezwolenie na wykonywanie działalności
reasekuracyjnej w zakresie, o którym mowa w art. 223y pkt 3, organ nadzoru może cofnąć
to zezwolenie w pełnym zakresie albo w zakresie jednego z rodzajów reasekuracji.
3.
W przypadku cofnięcia zezwolenia na wykonywanie działalności reasekuracyjnej w pełnym
zakresie albo w zakresie jednego z rodzajów reasekuracji, organ nadzoru może ograniczyć
albo zakazać krajowemu zakładowi reasekuracji swobodnego rozporządzania jego aktywami
oraz zaciągania zobowiązań lub przekazać zarząd majątkiem zakładu reasekuracji wyznaczonej
osobie.
4.
Organ nadzoru w decyzji o przekazaniu zarządu majątkiem, o której mowa w ust. 3, określa:
1)
osobę, której przekazuje się zarząd majątkiem krajowego zakładu reasekuracji;
2)
okres, na który jest ustanawiany zarząd majątkiem;
3)
szczegółowe zadania zarządu majątkiem;
4)
sposób wykonywania zadań zarządu majątkiem;
5)
wysokość wynagrodzenia za zarząd majątkiem.
5.
Decyzja, o której mowa w ust. 1 i 3, jest natychmiast wykonalna.
6.
Organ nadzoru przesyła do właściwego sądu rejestrowego odpis ostatecznej decyzji,
o której mowa w ust. 1 i 2.
Rozdział 5
Wykonywanie działalności reasekuracyjnej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez zagraniczne zakłady reasekuracji mające siedzibę w państwach niebędących państwami członkowskimi Unii Europejskiej
Art. 223zf.
Do głównych oddziałów zagranicznych zakładów reasekuracji stosuje się odpowiednio
przepisy art. 103, art. 105 ust. 2, 3, 4 pkt 1, 3 i 4 oraz ust. 5 i 6, art. 106 ust.
1-3 i ust. 4b10, art. 107 ust. 3 pkt 1, 3, 5, 6, 8 i 11-16 oraz ust. 4, art. 110-113, art. 114 ust.
1, art. 115, art. 117, art. 119 ust. 1, art. 121, art. 122, art. 123 ust. 1, ust.
2 pkt 4-7 i ust. 3, art. 124-126, z tym że użyte w:
1)
art. 113 ust. 1 i 5 oraz art. 115 określenie „umowy ubezpieczenia” oznacza „umowy
reasekuracji”;
2)
art. 122 ust. 1 pkt 2 określenie „świadczeń ubezpieczeniowych” oznacza „świadczenia
z tytułu zawartych umów reasekuracji”.
Art. 223zg.
1.
Zagraniczny zakład reasekuracji mający siedzibę w państwie niebędącym państwem członkowskim
Unii Europejskiej może podejmować i wykonywać działalność reasekuracyjną na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej:
1)
przez główny oddział;
2)
bezpośrednio z terytorium państwa, w którym ma swoją siedzibę, jeżeli z państwem tym
została zawarta umowa, o której mowa w art. 50 dyrektywy 2005/68/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 listopada 2005 r.
w sprawie reasekuracji oraz zmieniającej dyrektywy Rady 73/239/EWG, 92/49/EWG, a także
dyrektywy 98/78/WE i 2002/83/WE .
2.
Podjęcie działalności reasekuracyjnej przez główny oddział wymaga zezwolenia organu
nadzoru.
Art. 223zh.
1.
Na wniosek zagranicznego zakładu reasekuracji organ nadzoru wydaje, w drodze decyzji,
zezwolenie na wykonywanie działalności reasekuracyjnej przez główny oddział na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej.
2.
Wniosek, o którym mowa w ust. 1, zawiera:
1)
nazwę i siedzibę zagranicznego zakładu reasekuracji oraz nazwę państwa, w którym znajduje
się jego siedziba;
2)
siedzibę oraz zakres działalności, o którym mowa w art. 223zi ust. 1, głównego oddziału;
3)
imiona i nazwiska osób przewidzianych na dyrektora głównego oddziału, jego zastępców,
aktuariusza, osoby odpowiedzialnej za prowadzenie ksiąg rachunkowych.
3.
Do wniosku, o którym mowa w ust. 1, dołącza się również:
1)
plan działalności spełniający warunki, o których mowa w art. 223x, dotyczący prowadzenia
głównego oddziału na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, obejmujący okres pierwszych
3 lat obrotowych działalności;
2)
sprawozdanie finansowe za okres ostatnich 3 lat działalności zagranicznego zakładu
reasekuracji;
3)
informacje o wysokości funduszu organizacyjnego przeznaczonego na utworzenie administracji
głównego oddziału;
4)
wskazanie źródeł środków finansowych niezbędnych do pokrycia ryzyka, marginesu wypłacalności
i kapitału gwarancyjnego.
Art. 223zi.
1.
Zezwolenie, o którym mowa w art. 223zh ust. 1, jest wydawane na wykonywanie działalności
reasekuracyjnej w zakresie reasekuracji:
1)
ubezpieczeń na życie, o których mowa w dziale I załącznika do ustawy;
2)
pozostałych ubezpieczeń osobowych oraz ubezpieczeń majątkowych, o których mowa w dziale
II załącznika do ustawy;
3)
ubezpieczeń, o których mowa w pkt 1 i 2.
2.
Zezwolenie może być wydane, jeżeli w państwie, w którym znajduje się siedziba zagranicznego
zakładu reasekuracji, zakład ten posiada odpowiednie zezwolenie na wykonywanie działalności
reasekuracyjnej we wnioskowanym zakresie i działa w formie odpowiadającej spółce akcyjnej
albo towarzystwu reasekuracji wzajemnej.
3.
Wymóg co do formy, o którym mowa w ust. 2, nie dotyczy podmiotów zagranicznych wykonujących
działalność reasekuracyjną:
1)
których siedziba znajduje się w państwach należących do Światowej Organizacji Handlu
lub
2)
jeżeli wynika to z umów międzynarodowych zawartych przez Wspólnotę Europejską.
Art. 223zj.
Główny oddział zagranicznego zakładu reasekuracji jest obowiązany posiadać na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej środki własne w wysokości nie niższej niż margines wypłacalności
i nie niższej niż kapitał gwarancyjny.
Art. 223zk.
1.
Organ nadzoru zatwierdza, w drodze decyzji, umowę o przeniesienie całości lub części
portfela reasekuracji posiadanego przez główny oddział na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej na rzecz zakładu reasekuracji lub zakładu ubezpieczeń mającego siedzibę na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
2.
Decyzja zatwierdzająca umowę, o której mowa w ust. 1, może być wydana, jeżeli zakład
reasekuracji lub zakład ubezpieczeń przejmujący portfel reasekuracji będzie posiadać:
1)
środki własne w wysokości marginesu wypłacalności;
2)
aktywa na pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych.
3.
Do umów o przeniesienie portfela, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio
przepisy art. 223zzk-223zzm.
Art. 223zl.
1.
Organ nadzoru może cofnąć, w drodze decyzji, zezwolenie na wykonywanie działalności
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w zakresie jednego lub dwóch rodzajów reasekuracji
przez zagraniczny zakład reasekuracji, jeżeli:
1)
zagraniczny zakład reasekuracji przestał spełniać warunki niezbędne do uzyskania zezwolenia;
2)
główny oddział wykonuje działalność reasekuracyjną z naruszeniem przepisów prawa,
statutu lub nie zapewnia zdolności zagranicznego zakładu reasekuracji do wykonywania
zobowiązań;
3)
zagraniczny zakład reasekuracji wystąpił do organu nadzoru z wnioskiem o cofnięcie
zezwolenia, przy czym należy zagwarantować zabezpieczenie interesów ubezpieczających,
ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia podlegających reasekuracji,
w szczególności w zakresie spełnienia świadczeń i wypłaty odszkodowań;
4)
zagraniczny zakład reasekuracji nie rozpoczął wykonywania działalności reasekuracyjnej
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie, o którym mowa w art. 111;
5)
zagraniczny zakład reasekuracji zaprzestał wykonywania działalności reasekuracyjnej
przez okres dłuższy niż 6 miesięcy;
6)
zagraniczny zakład reasekuracji nie zrealizuje w terminie planu przywrócenia prawidłowych
stosunków finansowych albo krótkoterminowego planu wypłacalności;
7)
w stosunku odpowiednio do akcjonariuszy albo udziałowców zagranicznego zakładu reasekuracji
zaistnieją przesłanki określone w art. 98 ust. 1 pkt 3, 5 i 6 oraz art. 223zb.
2.
W przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 4, organ nadzoru może cofnąć zezwolenie w
zakresie rodzaju reasekuracji, w którym działalność reasekuracyjna nie została rozpoczęta.
3.
Zagraniczny zakład reasekuracji jest obowiązany, w terminie 7 dni, zawiadomić organ
nadzoru o zaprzestaniu wykonywania działalności reasekuracyjnej lub zawierania umów
w zakresie jednego rodzaju reasekuracji.
Art. 223zm.
1.
Dyrektor głównego oddziału ma obowiązek powiadomić organ nadzoru o zaistnieniu okoliczności,
o których mowa w art. 119 ust. 1 i art. 223zl, w terminie 3 dni od dnia powzięcia
informacji o zaistnieniu tych okoliczności.
2.
Dyrektor głównego oddziału, który nie powiadomi organu nadzoru o okolicznościach,
o których mowa w art. 119 ust. 1 i art. 223zl, odpowiada całym swoim majątkiem solidarnie
z zagranicznym zakładem reasekuracji za szkodę wyrządzoną z tego tytułu wierzycielom.
Rozdział 6
Swoboda świadczenia usług reasekuracyjnych
Art. 223zn.
Do zagranicznego zakładu reasekuracji z państwa członkowskiego Unii Europejskiej wykonującego
działalność reasekuracyjną na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej stosuje się odpowiednio
przepisy art. 128, art. 129 ust. 1 i 2 oraz art. 139.
Art. 223zo.
Krajowy zakład reasekuracji, który uzyskał zezwolenie, o którym mowa w art. 223y,
może wykonywać działalność reasekuracyjną na terytorium państwa członkowskiego Unii
Europejskiej w ramach swobody świadczenia usług lub przez oddział.
Art. 223zp.
Jeżeli organ nadzoru poweźmie wątpliwość, czy działalność zagranicznego zakładu reasekuracji
działającego w ramach swobody świadczenia usług nie narusza przepisów dotyczących
gospodarki finansowej obowiązujących w państwie członkowskim Unii Europejskiej, w
którym zakład ten ma siedzibę, powiadamia o tym właściwe organy tego państwa członkowskiego.
Art. 223zq.
1.
W przypadku gdy zagraniczny zakład reasekuracji wykonujący działalność przez oddział
wykonuje działalność ubezpieczeniową, organ nadzoru może, po uprzednim powiadomieniu
właściwego organu nadzoru państwa członkowskiego Unii Europejskiej, przeprowadzić
kontrolę oddziału, o której mowa w art. 208.
2.
Właściwy organ nadzoru z państwa członkowskiego Unii Europejskiej może uczestniczyć
w czynnościach podejmowanych przez organ nadzoru, o których mowa w ust. 1.
Art. 223zr.
1.
Krajowy zakład reasekuracji może zawrzeć umowę o przeniesienie portfela reasekuracji
z zakładem reasekuracji lub zakładem ubezpieczeń mającym siedzibę w państwie członkowskim
Unii Europejskiej.
2.
Organ nadzoru zatwierdza umowę, o której mowa w ust. 1, z zachowaniem warunków określonych
w art. 223zzi-223zzm po otrzymaniu od właściwego organu nadzoru państwa członkowskiego
Unii Europejskiej, w którym przejmujący zakład reasekuracji lub zakład ubezpieczeń
ma siedzibę, potwierdzenia, że zakład ten, po przejęciu portfela, będzie posiadał:
1)
środki własne w wysokości marginesu wypłacalności;
2)
aktywa na pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych.
Art. 223zs.
1.
W przypadku przeniesienia portfela reasekuracji przez zagraniczny zakład reasekuracji
mający siedzibę w państwie członkowskim Unii Europejskiej na rzecz krajowego zakładu
reasekuracji lub krajowego zakładu ubezpieczeń, organ nadzoru przekazuje właściwemu
organowi państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym zagraniczny zakład reasekuracji
ma siedzibę, informację, czy krajowy zakład reasekuracji lub krajowy zakład ubezpieczeń
po przeniesieniu portfela będzie posiadać środki własne w wysokości marginesu wypłacalności
oraz aktywa na pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych.
2.
Informacje, o których mowa w ust. 1, organ nadzoru przekazuje najpóźniej w terminie
3 miesięcy od dnia wystąpienia o przekazanie tych informacji.
Rozdział 7
Gospodarka finansowa zakładów reasekuracji
Art. 223zt.
Do zakładów reasekuracji stosuje się odpowiednio przepisy art. 146, art. 146a ust.
3, art. 149, art. 150 ust. 2 i 3, art. 151 ust. 1 i 2, art. 154 ust. 1 i 7, z tym
że użyte w art. 151 ust. 1 określenie „umów ubezpieczenia” oznacza „umowy reasekuracji”.
Art. 223zu.
1.
Jeżeli zakład reasekuracji wykonuje działalność reasekuracyjną w zakresie reasekuracji,
o którym mowa w art. 223y pkt 3:
1)
margines wypłacalności zakładu reasekuracji jest równy sumie marginesu wypłacalności
zakładu reasekuracji wykonującego działalność reasekuracyjną w zakresie reasekuracji,
o którym mowa w art. 223y pkt 1, i marginesu wypłacalności zakładu reasekuracji wykonującego
działalność reasekuracyjną w zakresie reasekuracji, o którym mowa w art. 223y pkt
2;
2)
minimalna wysokość kapitału gwarancyjnego nie może być niższa niż:
a)
minimalna wysokość kapitału gwarancyjnego zakładu reasekuracji wykonującego działalność
reasekuracyjną w zakresie reasekuracji, o którym mowa w art. 223y pkt 1,
b)
minimalna wysokość kapitału gwarancyjnego zakładu reasekuracji wykonującego działalność
reasekuracyjną w zakresie reasekuracji, o którym mowa w art. 223y pkt 2.
2.
Minimalna wysokość kapitału gwarancyjnego zakładu reasekuracji nie może być niższa
niż równowartość w złotych 3 000 000 euro.
3.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia,
sposób wyliczenia wysokości marginesu wypłacalności oraz minimalną wysokość kapitału
gwarancyjnego dla rodzajów reasekuracji, uwzględniając konieczność zapewnienia wypłacalności
zakładów reasekuracji i wzrost europejskiego indeksu cen konsumpcyjnych.
Art. 223zw.
1.
Środki własne zakładu reasekuracji są to aktywa zakładu reasekuracji z wyłączeniem
aktywów:
1)
przeznaczonych na pokrycie wszelkich przewidywanych zobowiązań;
2)
wartości niematerialnych i prawnych;
3)
akcji i udziałów własnych będących w posiadaniu zakładu reasekuracji;
4)
z tytułu odroczonego podatku dochodowego.
2.
Z aktywów stanowiących środki własne zakładu reasekuracji, podlegającego nadzorowi
dodatkowemu wyłącza się posiadane przez zakład reasekuracji akcje i inne aktywa finansujące
kapitały własne innych zakładów reasekuracji i zakładów ubezpieczeń, należących do
tej samej ubezpieczeniowej grupy kapitałowej.
3.
Z aktywów stanowiących środki własne zakładu reasekuracji wchodzącego w skład konglomeratu
finansowego wyłącza się posiadane przez zakład reasekuracji akcje lub udziały finansujące
kapitały własne innych zakładów reasekuracji, zakładów ubezpieczeń, instytucji kredytowych,
instytucji finansowych, w rozumieniu prawa bankowego, oraz firm inwestycyjnych.
4.
Z aktywów stanowiących środki własne zakładu reasekuracji wyłącza się posiadane przez
zakład reasekuracji w odniesieniu do innych zakładów reasekuracji, zakładów ubezpieczeń,
instytucji kredytowych, instytucji finansowych, w rozumieniu prawa bankowego, oraz firm inwestycyjnych:
1)
udzielone przez zakład reasekuracji pożyczki podporządkowane spełniające warunki określone
w ust. 8 pkt 2;
2)
skumulowane niezapłacone dywidendy z tytułu akcji uprzywilejowanych.
5.
Na wniosek zakładu reasekuracji, jeżeli udziały lub akcje w innej instytucji kredytowej,
firmie inwestycyjnej, instytucji finansowej, zakładzie ubezpieczeń, zakładzie reasekuracji
są posiadane tymczasowo do celów pomocy finansowej przeznaczonej na reorganizację
oraz utrzymanie podmiotu, organ nadzoru może wyrazić zgodę na odstąpienie od stosowania
przepisów w sprawie odliczeń określonych w ust. 3 lub 4.
650)W brzmieniu ustalonym przez art. 5 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 44..
Na wniosek zakładu reasekuracji podlegającego nadzorowi dodatkowemu lub podlegającego
na podstawie ustawy o nadzorze uzupełniającym nadzorowi uzupełniającemu, organ nadzoru
może wyrazić zgodę na odstąpienie od pomniejszania środków własnych zakładu reasekuracji
o elementy określone w ust. 3 lub 4, odnoszące się do podmiotów określonych w ust.
3 lub 4, jeżeli podlegają one nadzorowi dodatkowemu zgodnie z właściwymi przepisami
lub nadzorowi uzupełniającemu zgodnie z przepisami ustawy o nadzorze uzupełniającym.
7.
W szczególności środki własne zakładu reasekuracji powinny odpowiadać:
1)
wartości opłaconego kapitału zakładowego;
2)
wartości zobowiązań wobec członków towarzystwa, w przypadku towarzystwa reasekuracji
wzajemnej, pod warunkiem, że zgodnie ze statutem towarzystwa zobowiązania wobec członków
towarzystwa:
a)
mogą być spłacone członkom towarzystwa tylko i wyłącznie wtedy, gdy nie spowoduje
to naruszenia art. 146 ust. 1,
b)
w przypadku likwidacji towarzystwa mogą być spłacone członkom towarzystwa tylko i
wyłącznie po spłaceniu wszelkich innych zobowiązań towarzystwa,
c)
z wyłączeniem indywidualnych płatności związanych z wygaśnięciem członkostwa nie mogą
być spłacone przed przekazaniem informacji o zamiarze dokonania spłaty, w terminie
30 dni przed dniem spłaty, organowi nadzoru, który może zakazać w tym terminie dokonywania
spłaty;
3)
kapitałowi zapasowemu i kapitałom rezerwowym oraz kapitałowi z aktualizacji wyceny;
4)
niepodzielonemu wynikowi finansowemu z lat ubiegłych po potrąceniu należnych dywidend:
zysk - wielkość dodatnia, strata - wielkość ujemna;
5)
wynikowi finansowemu netto w okresie sprawozdawczym po potrąceniu należnych dywidend:
zysk - wielkość dodatnia, strata - wielkość ujemna.
8.
Na wniosek zakładu reasekuracji i na podstawie przedstawionych przez niego dowodów
organ nadzoru może wyrazić, w drodze decyzji, zgodę na zaliczenie do środków własnych:
1)
wszelkich ukrytych rezerw wynikających z niedoszacowania aktywów lub przeszacowania
pasywów w bilansie, o ile takie ukryte rezerwy nie mają wyjątkowego charakteru;
2)
kapitału pożyczek podporządkowanych spełniających łącznie następujące warunki:
a)
kapitał pożyczek podporządkowanych nie może stanowić więcej niż 25% środków własnych,
b)
kapitał pożyczek podporządkowanych jest opłacony w pełnej wysokości,
c)
w umowie pożyczki zawarto warunki, zgodnie z którymi kapitał pożyczek podporządkowanych
w przypadku upadłości albo likwidacji zakładu reasekuracji, może być spłacony dopiero
po zaspokojeniu wszystkich innych wierzycieli zakładu reasekuracji,
d)
w przypadku pożyczek z określonym okresem spłaty, pierwotny okres spłaty musi wynosić
co najmniej 5 lat; nie później jednak, niż 12 miesięcy przed terminem spłaty, zakład
reasekuracji jest obowiązany przedstawić do zatwierdzenia przez organ nadzoru, plan
przedstawiający sposób utrzymania lub podniesienia środków własnych do wymaganej wartości
przed terminem spłaty, chyba że warunki zaliczenia pożyczki do środków własnych stopniowo
ograniczają wartość pożyczki zaliczanej do środków własnych przez okres co najmniej
5 lat przed terminem spłaty; organ nadzoru może zezwolić na przedterminową spłatę
pożyczek, na wniosek zakładu reasekuracji, pod warunkiem, że nie spowoduje to naruszenia
art. 146 ust. 1,
e)
w przypadku pożyczek, których termin spłaty nie jest ustalony, pożyczki te mogą być
spłacane tylko i wyłącznie z zachowaniem pięcioletniego okresu wypowiedzenia, chyba
że nie są już zaliczane do środków własnych; dokonanie przedterminowej spłaty może
nastąpić tylko i wyłącznie po uzyskaniu uprzedniej zgody organu nadzoru, na wniosek
zakładu reasekuracji, który jest obowiązany zawiadomić organ nadzoru o planowanej
spłacie co najmniej 6 miesięcy przed planowanym terminem spłaty i przedstawić aktualne
dane o wartości środków własnych i dane o wartości środków własnych przed i po dokonaniu
płatności; organ nadzoru może zezwolić na spłatę pożyczek pod warunkiem, że nie spowoduje
to naruszenia art. 146 ust. 1,
f)
w umowie pożyczki nie zawarto żadnych warunków przewidujących, że w określonych okolicznościach,
innych niż likwidacja zakładu reasekuracji, zadłużenie zostanie spłacone przed uzgodnionym
terminem spłaty,
g)
w umowie pożyczki zawarto warunki, zgodnie z którymi umowa pożyczki może być zmieniona
tylko po otrzymaniu od organu nadzoru oświadczenia o braku zastrzeżeń do planowanych
zmian;
3)
połowy należnych wpłat na kapitał zakładowy pod warunkiem, że 25% tego kapitału zostało
opłacone, nie więcej jednak niż równowartość 50% mniejszej spośród wartości marginesu
wypłacalności lub środków własnych zakładu reasekuracji.
9.
Na wniosek towarzystwa reasekuracji wzajemnej wykonującego działalność reasekuracyjną
w zakresie reasekuracji, o którym mowa w art. 223y pkt 2, organ nadzoru może wyrazić,
w drodze decyzji, zgodę na zaliczenie do środków własnych należności towarzystwa od
jego członków z tytułu dopłat, których może zażądać na podstawie statutu, do wysokości
50% dopłat należnych w roku obrotowym i do wysokości 50% mniejszej spośród wartości
środków własnych lub marginesu wypłacalności.
10.
Na wniosek zakładu reasekuracji wykonującego działalność reasekuracyjną w zakresie
reasekuracji, o którym mowa w art. 223y pkt 1, i na podstawie przedstawionych przez
niego dowodów organ nadzoru może wyrazić, w drodze decyzji, zgodę na zaliczenie do
środków własnych:
1)
do dnia 31 grudnia 2009 r., kwoty 50% przyszłych zysków zakładu reasekuracji, nie
więcej jednak niż równowartość 25% mniejszej spośród wartości marginesu wypłacalności
lub środków własnych zakładu reasekuracji, ustalonych przez pomnożenie przewidywanego
rocznego zysku, którym jest średnia arytmetyczna zysków zakładu reasekuracji wykazanych
w okresie ostatnich 5 lat działalności, przez współczynnik, który określa pozostały
średni okres ważności umów ubezpieczenia podlegających reasekuracji, nieprzekraczający
6 lat, o ile przyszłe zyski nie zostały już uwzględnione w wyliczeniu środków własnych
zakładu reasekuracji w ramach ukrytych rezerw;
2)
w przypadku gdy zakład reasekuracji nie stosuje metody Zillmera lub stosuje ją, lecz
nie uwzględnia przy tym kosztów akwizycji w pełnej wysokości - różnicy między wysokością
rezerwy obliczoną przez zakład reasekuracji i wysokością rezerwy obliczoną przy zastosowaniu
metody Zillmera z uwzględnieniem kosztów akwizycji w pełnej wysokości; wielkość ta
nie może jednak przekroczyć 3,5% sumy różnicy między sumami kapitału i wysokości rezerw
techniczno-ubezpieczeniowych dla wszystkich umów ubezpieczenia podlegających reasekuracji,
dla których stosowanie metody Zillmera jest dopuszczalne; różnica zaliczana do środków
własnych jest pomniejszana o nierozliczone koszty akwizycji, wykazane w bilansie jako
aktywa.
11.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia,
sposób kalkulacji współczynnika kwoty 50% przyszłych zysków oraz współczynnika określającego
maksymalną wysokość przyszłych zysków, które mogą być zaliczone do środków własnych
zakładu reasekuracji wykonującego działalność reasekuracyjną w zakresie reasekuracji,
o którym mowa w art. 223y pkt 1, uwzględniając konieczność zapewnienia spójności i
przejrzystości dokonywanych obliczeń.
12.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia,
szczegółowy sposób ustalania środków własnych krajowych zakładów reasekuracji wchodzących
w skład ubezpieczeniowej grupy kapitałowej, uwzględniając, aby w ubezpieczeniowej
grupie kapitałowej do środków własnych nie były zaliczane podwójnie, w sposób bezpośredni
lub pośredni, te same aktywa.
13.
Środki własne na pokrycie kapitału gwarancyjnego stanowią aktywa, o których mowa w
ust. 1-10, z wyłączeniem aktywów, o których mowa w ust. 8 pkt 3.
Art. 223zx.
Ze środków pochodzących z funduszu organizacyjnego zakładu reasekuracji gromadzonych
na wyodrębnionym rachunku bankowym mogą być finansowane jedynie koszty związane z
utworzeniem administracji zakładu reasekuracji.
Art. 223zy.
1.
Obliczenia rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w odniesieniu do działalności reasekuracyjnej
w zakresie reasekuracji, o których mowa w art. 223y pkt 1, mogą być dokonywane wyłącznie
przez aktuariusza.
2.
Rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe w odniesieniu do działalności reasekuracyjnej w
zakresie reasekuracji, o których mowa w art. 223y pkt 2, ustalane metodami matematyki
ubezpieczeniowej, aktuariusz potwierdza opinią o ich prawidłowości. Opinia ta stanowi
załącznik do sprawozdania finansowego.
Art. 223zz.
1.
Aktywa stanowiące pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych zakład reasekuracji
jest obowiązany lokować zgodnie z następującymi zasadami:
1)
aktywa uwzględniają rodzaj działalności wykonywanej przez zakład reasekuracji, w szczególności
charakter, kwotę i czas trwania zobowiązań z tytułu zawartych umów reasekuracji, w
taki sposób, aby zapewnić wystarczalność, płynność, bezpieczeństwo, jakość, rentowność
i dostosowanie zapadalności aktywów do wymagalności zobowiązań;
2)
aktywa stanowiące pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych powinny być zróżnicowane
i odpowiednio rozproszone, tak aby umożliwiały właściwe reagowanie przez zakład reasekuracji
na zmiany w otoczeniu gospodarczym, w szczególności na rozwój sytuacji na rynkach
finansowych i rynkach nieruchomości lub wystąpienie zdarzeń katastroficznych;
3)
lokaty w aktywa, które nie są dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym zakład reasekuracji
utrzymuje na ostrożnym poziomie;
4)
zakład reasekuracji może lokować aktywa w instrumenty pochodne, pod warunkiem że przyczyniają
się one do zmniejszenia ryzyka inwestycyjnego związanego z innymi aktywami stanowiącymi
pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych; zakład reasekuracji unika nadmiernej
ekspozycji na ryzyko w stosunku do jednego kontrahenta oraz w stosunku do innych operacji
dotyczących instrumentów pochodnych;
5)
zakład reasekuracji różnicuje aktywa w sposób właściwy, tak aby uniknąć nadmiernego
uzależnienia od jednego, określonego składnika aktywów, emitenta lub grupy emitentów
powiązanych ze sobą oraz nadmiernej akumulacji ryzyka w całym portfelu; lokaty w aktywach
wyemitowanych przez tego samego emitenta lub grupy emitentów powiązanych ze sobą nie
mogą narażać zakładu reasekuracji na nadmierną koncentrację ryzyka; zastrzeżenia te
nie dotyczą papierów wartościowych emitowanych, gwarantowanych lub poręczonych przez
Skarb Państwa.
2.
Nie stanowią aktywów na pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych krajowego zakładu
reasekuracji, podlegającego nadzorowi dodatkowemu, aktywa finansujące kapitały własne
innych zakładów reasekuracji lub zakładów ubezpieczeń należących do tej samej ubezpieczeniowej
grupy kapitałowej.
3.
Aktywa stanowiące pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych nie mogą przekraczać:
1)
30% wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych brutto w aktywach ustalanych w walutach
innych niż waluty, w których są ustalane rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe;
2)
30% wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych brutto w listach zastawnych, udziałach,
akcjach i innych papierach wartościowych o stałej lub zmiennej stopie dochodu niedopuszczonych
do obrotu na rynku regulowanym;
3)
5% wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych brutto w papierach wartościowych jednego
emitenta;
4)
10% wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych brutto w papierach wartościowych
grupy emitentów powiązanych ze sobą.
4.
Ograniczenia, o których mowa w ust. 3, nie dotyczą papierów wartościowych emitowanych,
gwarantowanych lub poręczonych przez Skarb Państwa.
Art. 223zza.
1.
Do zadań aktuariusza zakładu reasekuracji należy:
1)
ustalanie wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych;
2)
kontrolowanie aktywów stanowiących pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych, zgodnie
z art. 223zzc;
3)
wyliczanie marginesu wypłacalności;
4)
sporządzanie rocznego raportu o stanie portfela reasekuracji;
5)
ustalanie wartości składników zaliczanych do środków własnych.
2.
Aktuariusz niezwłocznie informuje zarząd zakładu reasekuracji o ujawnieniu podczas
wykonywania zadań, o których mowa w ust. 1, faktów wskazujących na popełnienie przestępstwa
lub inne naruszenie przepisów prawa.
3.
Aktuariusz, w terminie 30 dni od dnia poinformowania zarządu zakładu reasekuracji
o ujawnieniu faktów, o których mowa w ust. 2, informuje organ nadzoru o ujawnionych
faktach oraz podjętych przez zakład reasekuracji działaniach w związku z ujawnieniem
tych faktów.
4.
Przepisy art. 159 ust. 4-7 stosuje się odpowiednio.
5.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia,
zakres informacji, które muszą być zawarte w rocznym raporcie o stanie portfela, o
którym mowa w ust. 1 pkt 4, uwzględniając konieczność zapewnienia organowi nadzoru
pełnej informacji o stanie portfela zakładu reasekuracji.
Rozdział 8
Sprawozdawczość zakładu reasekuracji
Art. 223zzb.
Do zakładów reasekuracji stosuje się odpowiednio przepisy art. 168 oraz art. 170-172.
Art. 223zzc.
1.
Zakład reasekuracji przedstawia organowi nadzoru roczne sprawozdanie finansowe, sporządzone
zgodnie z przepisami o rachunkowości, w terminie 6 miesięcy od ostatniego dnia roku
obrotowego.
2.
Sprawozdanie finansowe zakładu reasekuracji wykonującego działalność w zakresie reasekuracji
ubezpieczeń na życie, o których mowa w dziale I załącznika do ustawy, obok osób określonych
w odrębnych ustawach, podpisuje również aktuariusz.
3.
Do sprawozdania finansowego zakładu reasekuracji wykonującego działalność w zakresie
reasekuracji pozostałych ubezpieczeń osobowych oraz ubezpieczeń majątkowych, o których
mowa w dziale II załącznika do ustawy, w których rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe
są ustalane metodami aktuarialnymi, dołącza się opinię aktuariusza o prawidłowości
wykazanych w sprawozdaniu rezerw techniczno-ubezpieczeniowych ustalanych metodami
aktuarialnymi.
4.
Do sprawozdania, o którym mowa w ust. 1, dołącza się roczny raport o stanie portfela
reasekuracji, o którym mowa w art. 223zza ust. 1 pkt 4.
Art. 223zzd.
1.
Zakład reasekuracji przedstawia organowi nadzoru kwartalne i dodatkowe roczne sprawozdania
finansowe i statystyczne.
2.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia,
zakres, formę i sposób sporządzania sprawozdań, o których mowa w ust. 1, oraz terminy
ich przedstawiania organowi nadzoru, uwzględniając wszystkie informacje mające wpływ
na ocenę sytuacji finansowej zakładu reasekuracji.
Art. 223zze.
Obowiązek, o którym mowa w art. 172, odnosi się również do okoliczności ujawnionych
w ramach badania sprawozdań finansowych podmiotów blisko powiązanych z zakładem reasekuracji.
Art. 223zzf.
1.
Krajowy zakład reasekuracji podlegający dodatkowemu nadzorowi oraz główny oddział
jest obowiązany do sporządzania i przekazywania organowi nadzoru wraz ze sprawozdaniem,
o którym mowa w art. 223zzc, rocznych sprawozdań dotyczących transakcji przeprowadzanych
w ubezpieczeniowej grupie kapitałowej, w szczególności w zakresie:
1)
pożyczek;
2)
gwarancji oraz innych transakcji pozabilansowych;
3)
środków stanowiących pokrycie marginesu wypłacalności;
4)
lokat;
5)
działalności reasekuracyjnej;
6)
porozumień co do podziału kosztów.
2.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia,
szczegółowy zakres, formę i zasady sporządzania sprawozdań, o których mowa w ust.
1, uwzględniając wysokość i strukturę kapitału zakładowego, wysokość rezerw techniczno-ubezpieczeniowych,
prawidłowość polityki lokacyjnej, wysokość i pokrycie środkami własnymi marginesu
wypłacalności oraz informacje mające wpływ na sytuację finansową zakładu reasekuracji.
3.
Organ nadzoru, w przypadku stwierdzenia, że transakcje, o których mowa w ust. 1, zagrażają
bądź mogą zagrozić wypłacalności zakładu reasekuracji, może podjąć środki określone
w ustawie w celu przywrócenia prawidłowych stosunków finansowych.
Rozdział 9
Łączenie się zakładów reasekuracji, przeniesienie portfela reasekuracji
Art. 223zzg.
Do zakładów reasekuracji stosuje się odpowiednio przepisy art. 176, art. 177, art.
178 pkt 2, art. 179 ust. 1, ust. 2 pkt 2 i ust. 3, art. 180 ust. 1 pkt 2, ust. 2 i
3, z tym że użyte w:
1)
art. 177 określenie „towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych” oznacza „towarzystwo reasekuracji
wzajemnej”;
2)
art. 180 ust. 1 pkt 2 określenie „interesy ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych
lub uprawnionych z umów ubezpieczenia” oznacza „interesy ubezpieczających, ubezpieczonych,
uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia podlegających reasekuracji”.
Art. 223zzh.
Plan połączenia zakładów reasekuracji zawiera również rodzaj lub rodzaje reasekuracji,
w zakresie których zakład reasekuracji przejmujący lub nowo zawiązany będzie wykonywać
działalność.
Art. 223zzi.
1.
Zakład reasekuracji może zawrzeć z innym zakładem reasekuracji lub zakładem ubezpieczeń
umowę o przeniesienie całości lub części umów reasekuracji, zwaną dalej „przeniesieniem
portfela reasekuracji”.
2.
Umowa, o której mowa w ust. 1, wymaga zatwierdzenia przez organ nadzoru.
Art. 223zzj.
1.
Przeniesienie portfela reasekuracji może nastąpić pod warunkiem, że zakład reasekuracji
lub zakład ubezpieczeń przejmujący portfel reasekuracji i zakład reasekuracji przekazujący
portfel reasekuracji, po wykonaniu umowy będą posiadać:
1)
środki własne w wysokości co najmniej marginesu wypłacalności;
2)
aktywa na pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych.
2.
Organ nadzoru może zwolnić zakład reasekuracji przekazujący lub zakład reasekuracji
lub zakład ubezpieczeń przejmujący portfel reasekuracji od warunku, o którym mowa
w ust. 1, jeżeli umowa ma na celu ochronę interesów ubezpieczających, ubezpieczonych,
uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia podlegających reasekuracji, w sytuacji
zagrożenia wypłacalności zakładu reasekuracji przekazującego portfel reasekuracji.
Art. 223zzk.
1.
Wniosek o zatwierdzenie przeniesienia portfela reasekuracji składają wspólnie zainteresowane
zakłady reasekuracji albo zakład reasekuracji i zakład ubezpieczeń.
2.
Wniosek o zatwierdzenie przeniesienia portfela reasekuracji zawiera:
1)
nazwy i siedziby zakładu reasekuracji przekazującego i zakładu reasekuracji lub zakładu
ubezpieczeń przejmującego portfel reasekuracji;
2)
wykaz przenoszonych umów reasekuracji;
3)
wykaz rezerw techniczno-ubezpieczeniowych ustalonych dla przenoszonych umów reasekuracji;
4)
wykaz aktywów przenoszonych wraz z umowami reasekuracji.
3.
Do wniosku o zatwierdzenie przeniesienia portfela reasekuracji należy dołączyć:
1)
umowę o przeniesienie portfela reasekuracji;
2)
dowód posiadania środków własnych w wysokości marginesu wypłacalności zakładu reasekuracji
przekazującego i zakładu reasekuracji lub zakładu ubezpieczeń przejmującego portfel
reasekuracji lub wniosek o zwolnienie od warunku określonego w art. 223zzj ust. 1
pkt 1;
3)
dowód posiadania aktywów stanowiących pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
przez zakład reasekuracji przekazujący oraz zakład reasekuracji lub zakład ubezpieczeń
przejmujący portfel reasekuracji lub wniosek o zwolnienie od warunku określonego w
art. 223zzj ust. 1 pkt 2.
Art. 223zzl.
Organ nadzoru zatwierdza, w drodze decyzji, przeniesienie portfela reasekuracji, jeżeli
są spełnione następujące warunki:
1)
został złożony wniosek spełniający warunki określone w art. 223zzk;
2)
zakład reasekuracji przekazujący oraz zakład reasekuracji lub zakład ubezpieczeń przejmujący
portfel reasekuracji spełniają warunki określone w art. 223zzj;
3)
interesy ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia
podlegających reasekuracji są należycie zabezpieczone.
Art. 223zzm.
1.
Wraz z przeniesieniem portfela reasekuracji następuje przeniesienie aktywów zakładu
reasekuracji przekazującego do zakładu reasekuracji lub zakładu ubezpieczeń przejmującego,
w wysokości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych ustalonej dla przenoszonego portfela
reasekuracji.
2.
W przypadku uzasadnionym ochroną interesów ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych
lub uprawnionych z umów ubezpieczenia podlegających reasekuracji, organ nadzoru może,
na wniosek zainteresowanego zakładu reasekuracji lub zakładu ubezpieczeń, określić
wartość aktywów przenoszonych wraz z portfelem reasekuracji lub wyrazić zgodę na przeniesienie
portfela reasekuracji bez przekazania środków finansowych.
Rozdział 10
Postępowanie naprawcze i likwidacja zakładów reasekuracji
Art. 223zzn.
Do zakładów reasekuracji stosuje się odpowiednio przepisy art. 187 ust. 1-4, 6-8,
8b, 8c i 9, art. 188 ust. 1-6, 8 i 9, art. 189, art. 190, art. 191 pkt 4-7, art. 192-195,
art. 197, art. 198, art. 199 ust. 1 pkt 2 i ust. 2, z tym że użyte w:
1)
art. 187 ust. 7 i 8, art. 189 ust. 2 i 10 oraz art. 192 ust. 3 określenie „interesy
ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia”
oznacza „interesy ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z
umów ubezpieczenia podlegających reasekuracji”;
2)
art. 188 ust. 5 oraz art. 189 ust. 2 określenie „interesy zakładu ubezpieczeń, ubezpieczających,
ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia” oznacza „interesy
zakładu reasekuracji, cedentów, ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub
uprawnionych z umów ubezpieczenia podlegających reasekuracji”;
3)
art. 193 ust. 1 pkt 5 określenie „umów ubezpieczenia” oznacza „umowy reasekuracji”.
Art. 223zzo.
Program naprawczy, o którym mowa w art. 187 ust. 8, powinien zawierać co najmniej
informacje:
1)
o których mowa w art. 223x ust. 2,
2)
dotyczące programu retrocesji określającego formę i zakres retrocesji oraz retrocesjonariuszy
- sporządzone na okres kolejnych 3 lat obrotowych działalności zakładu reasekuracji.
Art. 223zzp.
Funkcję kuratora może pełnić osoba fizyczna legitymująca się co najmniej 10-letnim
doświadczeniem zawodowym w zakresie organizacji i zasad działalności zakładu reasekuracji
lub zakładu ubezpieczeń wykonującego również działalność reasekuracyjną. Kuratorem
może być również osoba prawna, w której co najmniej połowa członków organu zarządzającego
spełnia warunek określony w zdaniu poprzedzającym.
Art. 223zzq.
Informacja o likwidacji zakładu reasekuracji podlega wpisowi do właściwych rejestrów
państw członkowskich Unii Europejskiej, w których zakład reasekuracji wykonuje działalność,
zgodnie z przepisami rozdziału 6.
Art. 223zzr.
W przypadku likwidacji zakładu reasekuracji zobowiązania wynikające z umów reasekuracji
zawartych przez oddział zakładu lub w ramach swobody świadczenia usług są wypełniane
w ten sam sposób, jak zobowiązania wynikające z innych umów reasekuracji zakładu.
Art. 223zzs.
Do likwidacji towarzystw reasekuracji wzajemnej stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu spółek handlowych.
Rozdział 11
Zasady sprawowania nadzoru ubezpieczeniowego
Art. 223zzt.
Do zakładów reasekuracji stosuje się odpowiednio przepisy art. 205, art. 206, art.
207 ust. 2, art. 208, art. 208b-209, art. 211-213 oraz art. 214 ust. 1, z tym że użyte
w:
1)
art. 208b ust. 1 i art. 209 ust. 1 pkt 3 określenie „interesy ubezpieczających, ubezpieczonych,
uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia” oznacza „interesy cedentów oraz
ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia
podlegających reasekuracji”;
2)
art. 212 ust. 1 określenie „umów ubezpieczenia” oznacza „umowy reasekuracji”.
Art. 223zzu.
Organ nadzoru sprawuje nadzór nad krajowym zakładem reasekuracji wykonującym działalność
reasekuracyjną, w tym w formie oddziału lub w ramach swobody świadczenia usług na
terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej, z zastrzeżeniem art. 11.
Art. 223zzw.
Nadzór nad zakładem reasekuracji polega w szczególności na:
1)
ochronie interesów cedentów oraz ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub
uprawnionych z umów ubezpieczenia podlegających reasekuracji, w tym na zapewnieniu
przestrzegania przez zakład reasekuracji przepisów prawa dotyczących gospodarki finansowej,
w zakresie:
a)
wymogów dotyczących wypłacalności,
b)
zasad tworzenia i wysokości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych,
c)
prawidłowości pokrywania rezerw techniczno-ubezpieczeniowych aktywami;
2)
wydawaniu zezwoleń na wykonywanie działalności reasekuracyjnej.
Art. 223zzx.
Organ nadzoru może żądać od zakładu reasekuracji dokumentów oraz informacji i wyjaśnień
dotyczących działalności zakładu reasekuracji i jego gospodarki finansowej, w zakresie
niezbędnym do wykonywania zadań z zakresu nadzoru.
Art. 223zzy.
1.
Organ nadzoru może żądać od podmiotu innego niż zakład reasekuracji, wchodzącego w
skład ubezpieczeniowej grupy kapitałowej i mającego siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej, informacji, wyjaśnień lub danych niezbędnych dla sprawowania nadzoru dodatkowego.
2.
W przypadku gdy podmiot, o którym mowa w ust. 1, nie przekaże w wyznaczonym terminie
wymaganych informacji, wyjaśnień lub danych, organ nadzoru może podjąć w stosunku
do takiego podmiotu środki określone w art. 212 ust. 1, przy czym górna granica wysokości
kary pieniężnej nakładanej na ten podmiot nie może przekroczyć 10 000 000 zł.
Art. 223zzz.
1.
Organ nadzoru może przeprowadzić kontrolę podmiotów, o których mowa w art. 223zzy,
w zakresie rzetelności informacji, wyjaśnień lub danych przekazanych w trybie art.
223zzy.
2.
Do kontroli przeprowadzanej na podstawie ust. 1 stosuje się odpowiednio przepisy art.
208 ust. 3 i 4 oraz art. 208b-208h.
3.
W przypadku gdy podmiot, o którym mowa w ust. 1, utrudnia lub uniemożliwia przeprowadzenie
kontroli, organ nadzoru może podjąć w stosunku do takiego podmiotu środki określone
w art. 212 ust. 1, przy czym górna granica wysokości kary pieniężnej nakładanej na
ten podmiot nie może przekroczyć 10 000 000 zł.
Dział IV
Przepisy karne
Art. 224.
Art. 224a.
Art. 225.
1.
Kto bez wymaganego zezwolenia wykonuje czynności ubezpieczeniowe lub działalność reasekuracyjną,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.
2.
Tej samej karze podlega, kto dopuszcza się czynu określonego w ust. 1, działając w
imieniu osoby prawnej.
Art. 226.
1.
Kto nie będąc uprawnionym przez zakład ubezpieczeń zawiera w jego imieniu umowy ubezpieczenia
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.
2.
Tej samej karze podlega, kto dopuszcza się czynu określonego w ust. 1, działając w
imieniu osoby prawnej.
Art. 226a.
1.
Kto, nie będąc uprawnionym przez zakład reasekuracji, zawiera w jego imieniu umowy
reasekuracji,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.
2.
Tej samej karze podlega, kto dopuszcza się czynu określonego w ust. 1, działając w
imieniu osoby prawnej.
Art. 227.
1.
Kto przy wykonywaniu obowiązków określonych w ustawie ogłasza dane nieprawdziwe albo
przedstawia je organowi zakładu ubezpieczeń, organowi zakładu reasekuracji, władzom
państwowym lub osobie powołanej do badania sprawozdań finansowych,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.
2.
Jeżeli sprawca działa nieumyślnie
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.
Art. 228.
Kto, będąc członkiem zarządu lub rady nadzorczej zakładu ubezpieczeń albo zakładu
reasekuracji, podaje organowi nadzoru informacje niezgodne ze stanem faktycznym albo
w inny sposób wprowadza w błąd ten organ,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.
Art. 229.
Kto będąc członkiem zarządu zakładu ubezpieczeń albo likwidatorem, nie zgłasza wniosku
o upadłość zakładu ubezpieczeń pomimo powstania warunków uzasadniających według przepisów
upadłość zakładu ubezpieczeń
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.
Art. 229a.
Kto, będąc członkiem zarządu zakładu reasekuracji albo likwidatorem, nie zgłasza wniosku
o ogłoszenie upadłości zakładu reasekuracji pomimo powstania warunków uzasadniających
według przepisów upadłość zakładu reasekuracji,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.
Art. 230.
1.
Kto, wykonując działalność gospodarczą, nie będąc zakładem ubezpieczeń albo zakładem
reasekuracji, używa w nazwie albo do określenia wykonywanej działalności lub w reklamie
wyrazów wskazujących na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej lub reasekuracyjnej,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.
2.
Tej samej karze podlega, kto dopuszcza się czynu określonego w ust. 1, działając w
imieniu osoby prawnej.
Art. 231.
Dyrektor głównego oddziału, który nie wykonuje obowiązków, o których mowa w art. 123
ust. 4 albo art. 223zm ust. 1,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.
Art. 232.
1.
Kto będąc obowiązany do zachowania tajemnicy, o której mowa w art. 19 ust. 1, ujawnia
ją lub wykorzystuje
podlega grzywnie lub karze pozbawienia wolności do lat 3.
2.
Jeżeli sprawca dopuszcza się czynu, o którym mowa w ust. 1, w celu osiągnięcia korzyści
majątkowej lub osobistej
podlega grzywnie lub karze pozbawienia wolności do lat 5.
Dział V
Zmiany w przepisach obowiązujących
Art. 233-236.
(pominięte).
Dział VI
Przepisy przejściowe i końcowe
Art. 237.
Wykonywanie działalności ubezpieczeniowej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
przez zakład ubezpieczeń z państwa członkowskiego Unii Europejskiej podlega nadzorowi
organu nadzoru.
Art. 238.
1.
Rezydent, w rozumieniu przepisów prawa dewizowego, może zawrzeć umowę ubezpieczenia
wyłącznie z zakładem ubezpieczeń posiadającym zezwolenie na wykonywanie działalności
ubezpieczeniowej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
2.
Nierezydent, w rozumieniu przepisów prawa dewizowego, podejmujący działalność gospodarczą
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, może ubezpieczyć ryzyka związane z tą działalnością
wyłącznie w zakładzie ubezpieczeń, o którym mowa w ust. 1.
3.
Rada Ministrów może określić, w drodze rozporządzenia, przypadki dopuszczalności zawierania
umów ubezpieczenia z innym zakładem ubezpieczeń niż zakład ubezpieczeń, o którym mowa
w ust. 1, uwzględniając warunki zawarcia umowy ubezpieczenia za granicą oraz procedurę
uprawniającą do zawarcia takiej umowy.
Art. 239.
1.
Podmiot, który nabył albo objął akcje lub prawa z akcji zakładu ubezpieczeń w ilości
zapewniającej przekroczenie 10% głosów na walnym zgromadzeniu, jest obowiązany powiadomić
o tym organ nadzoru w terminie 7 dni od dnia nabycia albo objęcia.
2.
Podmiot zamierzający nabyć bezpośrednio lub pośrednio akcje lub prawa z akcji albo
objąć akcje lub prawa z akcji zakładu ubezpieczeń zapewniające przekroczenie odpowiednio
25%, 50%, 75% głosów na walnym zgromadzeniu jest obowiązany każdorazowo uzyskać, wydaną
w drodze decyzji, zgodę organu nadzoru na nabycie albo objęcie.
3.
Organ nadzoru odmawia wyrażenia zgody, o której mowa w ust. 2, jeżeli:
1)
podmiot, zamierzający nabyć albo objąć akcje lub prawa z akcji zakładu ubezpieczeń,
nie daje rękojmi prowadzenia spraw zakładu ubezpieczeń w sposób należycie zabezpieczający
interesy ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia;
2)
środki przeznaczone na nabycie albo objęcie akcji lub praw z akcji pochodzą z kredytu
lub pożyczki albo są w inny sposób obciążone;
3)
nabycie albo objęcie akcji lub praw z akcji zakładu ubezpieczeń przez określony podmiot
zagraża obronności, bezpieczeństwu państwa lub bezpieczeństwu i porządkowi publicznemu;
4)
wpłaty na akcje pochodzą z nielegalnych lub nieujawnionych źródeł;
5)
nabycie albo objęcie akcji lub praw z akcji zakładu ubezpieczeń przez określony podmiot
stoi w sprzeczności z planami restrukturyzacji sektora lub jego części.
4.
Decyzja organu nadzoru, o której mowa w ust. 2, zawiera:
1)
oznaczenie ilości nabywanych albo obejmowanych akcji lub praw z akcji;
2)
oznaczenie wartości nominalnej nabywanych albo obejmowanych akcji lub praw z akcji;
3)
procentowe oznaczenie liczby głosów, jakie będą przysługiwały nabywcy albo obejmującemu
akcje lub prawa z akcji na walnym zgromadzeniu;
4)
oznaczenie rodzaju kodu i emisji nabywanych albo obejmowanych akcji lub praw z akcji.
5.
Organ nadzoru jest obowiązany wydać decyzję w terminie 30 dni od dnia złożenia wniosku
o wyrażenie zgody, o której mowa w ust. 2.
6.
Nabycie albo objęcie akcji lub praw z akcji zakładu ubezpieczeń przez podmiot zależny
uważa się za nabycie albo objęcie przez podmiot dominujący.
7.
Przepisu ust. 6 nie stosuje się, gdy podmiotem dominującym jest Skarb Państwa.
8.
Nie można wykonywać prawa głosu z akcji nabytych albo objętych z naruszeniem ust.
2.
9.
Wykonywanie prawa głosu z akcji nabytych albo objętych z naruszeniem ust. 1 i 2 jest
bezskuteczne.
10.
Zakład ubezpieczeń nie może nabywać albo obejmować akcji w podmiocie dominującym.
11.
Przepisy ust. 1-10 nie naruszają przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej
i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu
oraz o spółkach publicznych oraz przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów.
12.
Podmiot nabywający albo obejmujący akcje lub prawa z akcji zakładu ubezpieczeń, w
trybie ust. 1-10, jest obowiązany poinformować zakład ubezpieczeń, którego nabycie
albo objęcie dotyczy.
Art. 240.
1.
W przypadku gdy ryzyko umiejscowione jest na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,
aktywa, o których mowa w art. 154 ust. 6, mogą być lokowane wyłącznie na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej, z zastrzeżeniem ust. 2.
2.
Do uznania za środki stanowiące pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych, aktywów
znajdujących się poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej, jest wymagane zezwolenie
ogólne udzielone przez ministra właściwego do spraw instytucji finansowych.
3.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych, w drodze rozporządzenia, może udzielić
zezwolenia ogólnego na uznawanie za aktywa stanowiące pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
aktywów znajdujących się poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej, uwzględniając konieczność
zachowania bezpieczeństwa i rentowności aktywów.
Art. 241.
1.
Zakład ubezpieczeń przekazuje organowi nadzoru ogólne i szczególne warunki ubezpieczeń,
w terminie 14 dni od dnia wprowadzenia ich do obrotu.
2.
W przypadku stwierdzenia, że dokumenty, o których mowa w art. 207 ust. 3, nie są zgodne
z prawem, organ nadzoru w formie zalecenia może żądać od zakładu ubezpieczeń dokonania
odpowiednich zmian.
Art. 242.
1.
Zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej wydane na podstawie ustawy,
o której mowa w art. 256, zachowują swoją ważność.
2.
W stosunku do zakładów ubezpieczeń, które uzyskały zezwolenie na wykonywanie działalności
ubezpieczeniowej na podstawie ustawy, o której mowa w art. 256, a które przed upływem
12 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy nie rozpoczęły działalności ubezpieczeniowej,
organ nadzoru może dokonać cofnięcia zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej
w zakresie grup ubezpieczeń, w których działalność ubezpieczeniowa nie została rozpoczęta.
Art. 243.
1.
Do wniosków o wydanie zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej lub
na zmianę obszaru lub rzeczowego zakresu działania zakładu ubezpieczeń, złożonych
na podstawie ustawy, o których mowa w art. 256, co do których nie została wydana decyzja,
stosuje się przepisy ustawy.
2.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych, w terminie 3 miesięcy od dnia wejścia
w życie ustawy, przekaże organowi nadzoru wnioski, o których mowa w ust. 1, wraz z
dołączonymi do nich dokumentami.
Art. 243a.
1.
Z dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej:
1)
główne oddziały zagranicznych zakładów ubezpieczeń z państw członkowskich Unii Europejskiej,
które przed tym dniem uzyskały zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, stają się oddziałami w rozumieniu art. 2
pkt 6;
2)
wygasają zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej przez główne oddziały
zagranicznych zakładów ubezpieczeń, o których mowa w pkt 1;
3)
kaucja, wraz z odsetkami, złożona przez zagraniczny zakład ubezpieczeń, o którym mowa
w pkt 1, podlega zwrotowi.
2.
Od dnia uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej do oddziałów
zagranicznych zakładów ubezpieczeń, o których mowa w ust. 1 pkt 1, zastosowanie mają
przepisy rozdziału 7 ustawy.
3.
Organ nadzoru państwa właściwego ze względu na siedzibę zagranicznego zakładu ubezpieczeń,
o którym mowa w ust. 1 pkt 1, w terminie 3 miesięcy od dnia uzyskania przez Rzeczpospolitą
Polską członkostwa w Unii Europejskiej przekazuje organowi nadzoru informacje określone
w art. 132 i 133. Organ nadzoru, w terminie 2 miesięcy od dnia otrzymania informacji,
może wskazać warunki, o których mowa w art. 131 ust. 1 pkt 2.
4.
Oddziały, o których mowa w ust. 1, do czasu uzyskania od organu nadzoru informacji
o warunkach, o których mowa w art. 131 ust. 1 pkt 2, bądź upływu terminu 2 miesięcy
na przekazanie tej informacji, mogą wykonywać działalność ubezpieczeniową w zakresie
określonym w zezwoleniu na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej przez główny oddział zagranicznego zakładu ubezpieczeń.
5.
W przypadku nieprzekazania organowi nadzoru informacji, o których mowa w art. 132
i 133, zgodnie z ust. 3, organ nadzoru może zakazać wykonywania, na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej, działalności ubezpieczeniowej przez zagraniczny zakład ubezpieczeń, o którym
mowa w ust. 1 pkt 1.
Art. 244.
1.
Zakłady ubezpieczeń, które posiadają zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej
w zakresie działu II grupa 10 załącznika do ustawy, z wyjątkiem ubezpieczenia odpowiedzialności
cywilnej przewoźnika, są obowiązane do ustanowienia reprezentantów do spraw roszczeń,
o których mowa w ustawie o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i
Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych, z dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej.
2.
W przypadku niedopełnienia przez zakład ubezpieczeń obowiązku, o którym mowa w ust.
1, organ nadzoru cofa zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej w zakresie
działu II grupa 10, z wyjątkiem ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej przewoźnika.
Art. 245.
1.
Zakłady ubezpieczeń, które w dniu wejścia w życie ustawy nie spełniają wymagań, o
których mowa w art. 6 ust. 3, są obowiązane dostosować do tych wymagań nazwę lub firmę,
w terminie 18 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy.
2.
Treść umów ubezpieczenia, o których mowa w dziale I załącznika do ustawy, która w
dniu wejścia w życie ustawy nie spełnia wymagań, o których mowa w art. 13, powinna
być dostosowana do tych wymagań w terminie 18 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy.
Przepis art. 13 stosuje się do umów zawartych po dniu wejścia w życie ustawy. W terminie
18 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy do umów zawartych przed tą datą stosuje
się przepisy dotychczasowe.
2a.
Do umów ubezpieczenia, o których mowa w dziale I załącznika do ustawy, zawartych przed
dniem 1 stycznia 1992 r. nie stosuje się art. 13, z wyłączeniem obowiązków określonych
w art. 13 ust. 2.
3.
Zakłady ubezpieczeń wykonujące działalność ubezpieczeniową w formie towarzystw ubezpieczeń
wzajemnych, które w dniu wejścia w życie ustawy nie spełniają wymagań, o których mowa
w rozdziale 4, są obowiązane dostosować się do tych wymagań w terminie 18 miesięcy
od dnia wejścia w życie ustawy.
4.
Towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych uznane za małe na mocy dotychczas obowiązujących
przepisów uważa się za małe towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych w rozumieniu art. 43,
jeżeli spełniają warunki określone w art. 43 ust. 2.
5.
Do towarzystw ubezpieczeń wzajemnych uznanych na mocy dotychczasowych przepisów za
małe, które w dniu wejścia w życie ustawy nie spełniają wymogów określonych w art.
43 ust. 2, stosuje się odpowiednio przepisy art. 43 ust. 6-8.
Art. 246.
(pominięty).
Art. 247.
Do spraw rozpoczętych przed dniem wejścia w życie ustawy i niezakończonych stosuje
się przepisy ustawy, o ile nie są one mniej korzystne dla ubezpieczającego, ubezpieczonego,
uposażonego lub uprawnionego z umowy ubezpieczenia.
Art. 248.
Z dniem wejścia w życie ustawy zawarte dotychczas umowy ubezpieczenia na życie jeżeli
są związane z ubezpieczeniowym funduszem inwestycyjnym, przekształcają się z mocy
prawa w umowy ubezpieczenia z działu I grupa 3 załącznika do ustawy.
Art. 249.
1.
Zarząd komisaryczny ustanowiony na mocy dotychczas obowiązujących przepisów wykonuje
swoje zadania do upływu terminu określonego w decyzji o jego ustanowieniu, z zastrzeżeniem
ust. 2.
2.
Z dniem ustanowienia przez organ nadzoru zarządu komisarycznego zgodnie z przepisami
ustawy, zarząd komisaryczny ustanowiony na mocy dotychczas obowiązujących przepisów
wygasa.
Art. 250.
1.
Do osób będących członkami zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń oraz do dyrektora
głównego oddziału i jego zastępcy powołanych na podstawie zezwoleń wydanych przez
Ministra Finansów, zgodnie z przepisami ustawy, o której mowa w art. 256, przepisy
odpowiednio art. 27 ust. 3 oraz art. 106 ust. 4 stosuje się po upływie 2 lat od dnia
wejścia w życie ustawy.
2.
Do osób będących członkami zarządu i rady nadzorczej krajowego zakładu ubezpieczeń
oraz do dyrektora głównego oddziału i jego zastępcy, powołanych na podstawie zezwoleń
wydanych przez Ministra Finansów, zgodnie z przepisami ustawy, o której mowa w art.
256, przepisy odpowiednio art. 27 ust. 1, 2, 4-9, art. 28, art. 106 ust. 3 i 5 oraz
art. 110 stosuje się po upływie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy.
Art. 251.
Z dniem wejścia w życie ustawy Polska Izba Ubezpieczeń utworzona na podstawie przepisów
ustawy, o której mowa w art. 256, staje się Polską Izbą Ubezpieczeń w rozumieniu ustawy.
Art. 252.
1.
Osoby, które zdały egzamin przed Komisją dla Aktuariuszy przed dniem wejścia w życie
ustawy oraz spełniają warunki określone w art. 161 ust. 1 pkt 1 i 4-6, zostają z dniem
wejścia w życie ustawy wpisane do rejestru aktuariuszy.
2.
Osoby, które zostały wpisane na listę aktuariuszy przed dniem wejścia w życie ustawy,
podlegają z urzędu wpisowi do rejestru aktuariuszy.
Art. 253.
Dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 37 ust. 3, art. 37c, art.
37e ust. 6, art. 37i ust. 5, art. 37ł ust. 3, art. 46 ust. 1, art. 46a ust. 2, art.
53 ust. 2, art. 63 ust. 9, art. 82 ust. 12, art. 82c ust. 4a i art. 84 ust. 4 ustawy,
o której mowa w art. 256, zachowują moc do czasu wydania nowych przepisów wykonawczych
na podstawie:
1)
art. 9 ust. 2, art. 28 ust. 6 i art. 36 ust. 6 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o pośrednictwie
ubezpieczeniowym;
2)
art. 13 ust. 3 i ust. 5, art. 14 ust. 3 i art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 22 maja 2003 r.
o nadzorze ubezpieczeniowym i emerytalnym oraz Rzeczniku Ubezpieczonych;
3)
art. 117 ust. 5 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym
Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych;
4)
art. 147, art. 166 ust. 1 i ust. 3, art. 169 ust. 2, art. 238 ust. 3 oraz art. 240
ust. 3 niniejszej ustawy.
Art. 254.
(uchylony).
Art. 255.
1.
Do dnia uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej stosuje
się art. 237-241.
2.
Od dnia uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej stosuje
się art. 2 pkt 2, 3 i 10, art. 11, art. 14, art. 35, art. 36, art. 92 ust. 3 pkt 22,
art. 98 ust. 2, art. 101 ust. 3, art. 107 ust. 3 pkt 18, art. 109, art. 114 ust. 2,
art. 118 ust. 3-5, art. 119 ust. 4, art. 120, przepisy rozdziału 7, art. 154 ust.
10-13, art. 161 ust. 7, art. 175, art. 187 ust. 5, 6 i 9, art. 194 ust. 1 pkt 2 i
3 oraz ust. 2, art. 195, art. 196, art. 201, art. 204, art. 205, art. 213, art. 214
i art. 244.
Art. 256.
Traci moc ustawa z dnia 28 lipca 1990 r. o działalności ubezpieczeniowej .
Art. 257.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2004 r., z wyjątkiem art. 189 oraz art.
249, które wchodzą w życie z dniem ogłoszenia52)Ustawa została ogłoszona w dniu 16 lipca 2003 r..
1)
Niniejsza ustawa dokonuje w zakresie swojej regulacji wdrożenia następujących dyrektyw
Wspólnot Europejskich: 1) dyrektywy 92/49/EWG z dnia 18 lipca 1992 r. w sprawie koordynacji
przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych odnoszących się do ubezpieczeń
bezpośrednich innych niż ubezpieczenia na życie oraz zmieniającej dyrektywy 73/239/EWG
i 88/357/EWG (trzecia dyrektywa w sprawie ubezpieczeń innych niż ubezpieczenia na
życie) (Dz. Urz. WE L 228 z 11.08.1992); 2) dyrektywy 2000/26/WE z dnia 16 maja 2000 r.
w sprawie zbliżenia ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do ubezpieczenia
w zakresie odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów
mechanicznych, zmieniającej dyrektywy 73/239/EWG i 88/357/EWG (czwarta dyrektywa w
sprawie ubezpieczeń komunikacyjnych) (Dz. Urz. WE L 181 z 20.07.2000); 3) dyrektywy
2001/17/WE z dnia 19 marca 2001 r. w sprawie reorganizacji i likwidacji zakładów ubezpieczeń
(Dz. Urz. WE L 110 z 20.04.2001); 4) dyrektywy 2002/83/WE z dnia 5 listopada 2002 r.
dotyczącej ubezpieczeń na życie (Dz. Urz. WE L 345 z 19.12.2002). Dane dotyczące ogłoszenia
aktów prawa Unii Europejskiej, zamieszczone w niniejszej ustawie - z dniem uzyskania
przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej - dotyczą ogłoszenia tych
aktów w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej - wydanie specjalne.
2)
Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2006 r. Nr 157, poz. 1119,
z 2009 r. Nr 42, poz. 341 oraz z 2012 r. poz. 1385.
3)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2012 r.
poz. 1166 i 1385 oraz z 2013 r. poz. 70.
4)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2010 r.
Nr 167, poz. 1129 oraz z 2012 r. poz. 836 i 1385.
5)
W brzmieniu ustalonym przez art. 4 pkt 1 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o zmianie
ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim
Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 205,
poz. 1210), która weszła w życie z dniem 11 lutego 2012 r.
6)
Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2004 r. Nr 96, poz. 959, z
2005 r. Nr 48, poz. 447, Nr 167, poz. 1396 i Nr 183, poz. 1538, z 2006 r. Nr 157,
poz. 1119 oraz z 2009 r. Nr 18, poz. 97 i Nr 42, poz. 341.
7)
Przez art. 10 ustawy z dnia 25 marca 2011 r. o zmianie niektórych ustaw związanych
z funkcjonowaniem systemu ubezpieczeń społecznych (Dz. U. Nr 75, poz. 398), która
weszła w życie z dniem 1 maja 2011 r.
8)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2012 r.
poz. 1385 i 1529 oraz z 2013 r. poz. 777.
9)
Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2005 r. Nr 83, poz. 719, Nr
183, poz. 1537 i 1538 i Nr 184, poz. 1539, z 2006 r. Nr 157, poz. 1119, z 2007 r.
Nr 112, poz. 769, z 2008 r. Nr 231, poz. 1546, z 2009 r. Nr 18, poz. 97, Nr 42, poz.
341, Nr 168, poz. 1323 i Nr 201, poz. 1540, z 2010 r. Nr 81, poz. 530, Nr 106, poz.
670, Nr 126, poz. 853 i Nr 182, poz. 1228, z 2011 r. Nr 106, poz. 622, Nr 152, poz.
900 i Nr 234, poz. 1389 i 1391, z 2012 r. poz. 596, 1385 i 1529 oraz z 2013 r. poz.
70, 433 i 777.
10)
Dodany przez art. 4 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 5.
11)
Dodany przez art. 15 ustawy z dnia 16 września 2011 r. o redukcji niektórych obowiązków
obywateli i przedsiębiorców (Dz. U. Nr 232, poz. 1378), która weszła w życie z dniem
1 stycznia 2012 r.
12)
W brzmieniu ustalonym przez art. 4 pkt 3 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku
5.
13)
Dodany przez art. 4 pkt 3 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 5.
14)
Dodany przez art. 4 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 5.
15)
W brzmieniu ustalonym przez art. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy
o działalności ubezpieczeniowej (Dz. U. z 2013 r. poz. 53), która weszła w życie z
dniem 29 stycznia 2013 r.
16)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2011 r.
Nr 217, poz. 1280 i Nr 230, poz. 1371, z 2012 r. poz. 627, 664, 908, 951 i 1529 oraz
z 2013 r. poz. 628 i 675.
17)
W brzmieniu ustalonym przez art. 6 ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o zmianie ustawy
o kontroli skarbowej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 127, poz. 858), która
weszła w życie z dniem 30 lipca 2010 r.
18)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2010 r.
Nr 182, poz. 1228, z 2011 r. Nr 134, poz. 779, Nr 199, poz. 1175, Nr 234, poz. 1391
i Nr 291, poz. 1707, z 2012 r. poz. 1529 oraz z 2013 r. poz. 613.
19)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2002 r.
Nr 153, poz. 1271, z 2004 r. Nr 25, poz. 219 i Nr 33, poz. 285, z 2006 r. Nr 104,
poz. 708 i 711, z 2007 r. Nr 165, poz. 1170 i Nr 176, poz. 1238, z 2010 r. Nr 41,
poz. 233, Nr 182, poz. 1228 i Nr 229, poz. 1497 oraz z 2011 r. Nr 230, poz. 1371.
20)
Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2003 r. Nr 60, poz. 536 i Nr
210, poz. 2036, z 2004 r. Nr 172, poz. 1805, z 2010 r. Nr 122, poz. 825, z 2011 r.
Nr 112, poz. 654 oraz z 2013 r. poz. 852.
21)
W brzmieniu ustalonym przez art. 56 ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o udostępnianiu
informacji gospodarczych i wymianie danych gospodarczych (Dz. U. Nr 81, poz. 530),
która weszła w życie z dniem 14 czerwca 2010 r.
22)
Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2010 r. Nr 182, poz. 1228 i
Nr 217, poz. 1427 oraz z 2011 r. Nr 126, poz. 715, Nr 149, poz. 887 i Nr 171, poz.
1016.
23)
W brzmieniu ustalonym przez art. 167 pkt 1 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności
leczniczej (Dz. U. Nr 112, poz. 654), która weszła w życie z dniem 1 lipca 2011 r.
24)
W brzmieniu ustalonym przez art. 167 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 23.
25)
W brzmieniu ustalonym przez art. 167 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 23.
26)
Dodany przez art. 4 pkt 5 ustawy, o której mowa w odnośniku 5.
27)
Przez art. 10 pkt 1 ustawy z dnia 30 marca 2012 r. o uchyleniu ustawy o narodowych
funduszach inwestycyjnych i ich prywatyzacji oraz o zmianie niektórych innych ustaw
(Dz. U. poz. 596), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2013 r.
28)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2011 r.
Nr 106, poz. 622, Nr 131, poz. 763 i Nr 234, poz. 1391, z 2012 r. poz. 836 i 1385
oraz z 2013 r. poz. 433.
29)
W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o zmianie
ustawy - Prawo bankowe, ustawy o działalności ubezpieczeniowej, ustawy o funduszach
inwestycyjnych, ustawy o obrocie instrumentami finansowymi oraz ustawy o nadzorze
nad rynkiem finansowym (Dz. U. Nr 126, poz. 853), która weszła w życie z dniem 14
sierpnia 2010 r.
30)
Dodany przez art. 2 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 29.
31)
W brzmieniu ustalonym przez art. 156 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe
(Dz. U. poz. 1529), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2013 r.
32)
W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 3 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku
29.
33)
W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 3 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku
29.
34)
W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 29.
35)
W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 5 ustawy, o której mowa w odnośniku 29.
36)
W brzmieniu ustalonym przez art. 47 pkt 1 lit. a tiret pierwsze ustawy z dnia 25 marca
2011 r. o ograniczaniu barier administracyjnych dla obywateli i przedsiębiorców (Dz.
U. Nr 106, poz. 622), która weszła w życie z dniem 1 lipca 2011 r.
37)
W brzmieniu ustalonym przez art. 47 pkt 1 lit. a tiret drugie ustawy, o której mowa
w odnośniku 36.
38)
W brzmieniu ustalonym przez art. 47 pkt 1 lit. a tiret trzecie ustawy, o której mowa
w odnośniku 36.
39)
Dodany przez art. 47 pkt 1 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 36.
40)
W brzmieniu ustalonym przez art. 47 pkt 2 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku
36.
41)
Dodany przez art. 47 pkt 2 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 36.
42)
Przez art. 78 pkt 1 ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. - Prawo prywatne międzynarodowe
(Dz. U. Nr 80, poz. 432), która weszła w życie z dniem 16 maja 2011 r.
43)
Przez art. 78 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 42.
44)
W brzmieniu ustalonym przez art. 5 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 2012 r. o zmianie
ustawy o obrocie instrumentami finansowymi oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz.
1385), która weszła w życie z dniem 26 grudnia 2012 r.
45)
Utraciła moc na podstawie art. 42 pkt 1 ustawy z dnia 18 marca 2008 r. o zasadach
uznawania kwalifikacji zawodowych nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej
(Dz. U. Nr 63, poz. 394), która weszła w życie z dniem 2 maja 2008 r.
46)
Przez art. 10 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 27.
47)
W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 6 ustawy, o której mowa w odnośniku 29.
48)
Przez art. 2 pkt 7 ustawy, o której mowa w odnośniku 29.
49)
W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 8 ustawy, o której mowa w odnośniku 29.
50)
W brzmieniu ustalonym przez art. 5 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 44.
51)
Przez art. 4 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz
niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 133, poz. 767), która weszła w życie z dniem 13
lipca 2011 r.
52)
Ustawa została ogłoszona w dniu 16 lipca 2003 r.
Załącznik do ustawy z dnia 22 maja 2003 r. - Podział ryzyka według działów, grup i rodzajów ubezpieczeń
Dział I
Ubezpieczenia na życie
1.
Ubezpieczenia na życie.
2.
Ubezpieczenia posagowe, zaopatrzenia dzieci.
3.
Ubezpieczenia na życie, jeżeli są związane z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym.
4.
Ubezpieczenia rentowe.
5.
Ubezpieczenia wypadkowe i chorobowe, jeśli są uzupełnieniem ubezpieczeń wymienionych
w grupach 1-4.
Dział II
Pozostałe ubezpieczenia osobowe oraz ubezpieczenia majątkowe
1.
Ubezpieczenia wypadku, w tym wypadku przy pracy i choroby zawodowej:
1)
świadczenia jednorazowe;
2)
świadczenia powtarzające się;
3)
połączone świadczenia, o których mowa w pkt 1 i 2;
4)
przewóz osób.
2.
Ubezpieczenia choroby:
1)
świadczenia jednorazowe;
2)
świadczenia powtarzające się;
3)
świadczenia kombinowane.
3.
Ubezpieczenia casco pojazdów lądowych, z wyjątkiem pojazdów szynowych, obejmujące
szkody w:
1)
pojazdach samochodowych;
2)
pojazdach lądowych bez własnego napędu.
4.
Ubezpieczenia casco pojazdów szynowych, obejmujące szkody w pojazdach szynowych.
5.
Ubezpieczenia casco statków powietrznych, obejmujące szkody w statkach powietrznych.
6.
Ubezpieczenia żeglugi morskiej i śródlądowej casco statków żeglugi morskiej i statków
żeglugi śródlądowej, obejmujące szkody w:
1)
statkach żeglugi morskiej;
2)
statkach żeglugi śródlądowej.
7.
Ubezpieczenia przedmiotów w transporcie, obejmujące szkody na transportowanych przedmiotach,
niezależnie od każdorazowo stosowanych środków transportu.
8.
Ubezpieczenia szkód spowodowanych żywiołami, obejmujące szkody rzeczowe nieujęte w
grupach 3-7, spowodowane przez:
1)
ogień;
2)
eksplozję;
3)
burzę;
4)
inne żywioły;
5)
energię jądrową;
6)
obsunięcia ziemi lub tąpnięcia.
9.
Ubezpieczenia pozostałych szkód rzeczowych (jeżeli nie zostały ujęte w grupie 3, 4,
5, 6 lub 7), wywołanych przez grad lub mróz oraz inne przyczyny (jak np. kradzież),
jeżeli przyczyny te nie są ujęte w grupie 8.
10.
Ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej wszelkiego rodzaju, wynikającej z posiadania
i użytkowania pojazdów lądowych z napędem własnym, łącznie z ubezpieczeniem odpowiedzialności
przewoźnika.
11.
Ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej wszelkiego rodzaju, wynikającej z posiadania
i użytkowania statków powietrznych, łącznie z ubezpieczeniem odpowiedzialności przewoźnika.
12.
Ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej za żeglugę morską i śródlądową, wynikającej
z posiadania i użytkowania statków żeglugi śródlądowej i statków morskich, łącznie
z ubezpieczeniem odpowiedzialności przewoźnika.
13.
Ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej (ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej
ogólnej) nieujętej w grupach 10-12.
14.
Ubezpieczenia kredytu, w tym:
1)
ogólnej niewypłacalności;
2)
kredytu eksportowego, spłaty rat, kredytu hipotecznego, kredytu rolniczego.
15.
Gwarancja ubezpieczeniowa:
1)
bezpośrednia;
2)
pośrednia.
16.
Ubezpieczenia różnych ryzyk finansowych, w tym:
1)
ryzyka utraty zatrudnienia;
2)
niewystarczającego dochodu;
3)
złych warunków atmosferycznych;
4)
utraty zysków;
5)
stałych wydatków ogólnych;
6)
nieprzewidzianych wydatków handlowych;
7)
utraty wartości rynkowej;
8)
utraty stałego źródła dochodu;
9)
pośrednich strat handlowych poza wyżej wymienionymi;
10)
innych strat finansowych.
17.
Ubezpieczenia ochrony prawnej.
18.
Ubezpieczenia świadczenia pomocy na korzyść osób, które popadły w trudności w czasie
podróży lub podczas nieobecności w miejscu zamieszkania.