Rozporządzenie Rady Ministrówz dnia 8 kwietnia 2013 r.w sprawie szczegółowych warunków i sposobu wykonywania zadań poszukiwania i ratowania
życia na morzu przez Morską Służbę Poszukiwania i Ratownictwa oraz sposobu realizacji
uprawnień członków ochotniczych drużyn ratowniczych
Treść rozporządzenia
Na podstawie art. 124 ust. 3 ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o bezpieczeństwie morskim zarządza się, co następuje:
§ 1.
1.
Jednostki organizacyjne Morskiej Służby Poszukiwania i Ratownictwa, zwanej dalej „Służbą
SAR”, w celu niezwłocznego podjęcia działań poszukiwawczych i ratowniczych, pełnią
całodobowe pogotowie.
2.
Jednostki organizacyjne Służby SAR, o których mowa w ust. 1, w ramach pełnionego pogotowia
są obowiązane do przestrzegania odpowiednich reżimów gotowości, ustalonych w regulaminie
pogotowia Służby SAR, określającym w szczególności:
1)
minimalne normy wyposażenia w specjalistyczny sprzęt i urządzenia;
2)
minimum zapasów paliwa, wody i prowiantu;
3)
dopuszczalny najdłuższy czas od momentu otrzymania informacji o potrzebie udziału
w akcji ratowniczej do chwili opuszczenia portu pełnienia pogotowia albo bazy przez
jednostkę Służby SAR.
3.
Kapitanowie morskich statków ratowniczych, kapitanowie specjalnych statków morskich
do zwalczania zanieczyszczeń oraz pełniący dyżur ratownicy brzegowych stacji ratowniczych
podczas pełnienia pogotowia są obowiązani w szczególności do:
1)
utrzymywania stałej łączności z Morskim Ratowniczym Centrum Koordynacyjnym, zwanym
dalej „MRCK”;
2)
prowadzenia stałego nasłuchu na częstotliwości VHF przeznaczonej do odbioru sygnałów
o niebezpieczeństwie na morzu;
3)
informowania MRCK o każdej zmianie miejsca postoju w porcie pełnienia pogotowia morskiego
statku ratowniczego bądź specjalnego statku morskiego do zwalczania zanieczyszczeń
oraz w sytuacjach ograniczających lub uniemożliwiających udział tych statków albo
brzegowej stacji ratowniczej w działaniach ratowniczych.
§ 2.
1.
Pełniący dyżur inspektorzy operacyjni MRCK, ratownicy brzegowych stacji ratowniczych
oraz członkowie załóg morskich statków ratowniczych oraz specjalnych statków morskich
do zwalczania zanieczyszczeń przebywają w miejscach wyznaczonych w Planie akcji poszukiwawczych
i ratowniczych, zwanym dalej „Planem SAR”.
2.
Dyżur w brzegowej stacji ratowniczej może pełnić wyłącznie ratownik brzegowej stacji
ratowniczej.
§ 3.
Działaniami poszukiwawczymi i ratowniczymi, zgodnie z Planem SAR, kierują:
1)
całością działań - koordynator misji poszukiwawczej i ratowniczej;
2)
działaniami na miejscu: koordynator akcji na miejscu, gdy w działaniach poszukiwawczych
i ratowniczych bierze udział więcej niż jedna jednostka, albo kapitan morskiego statku
ratowniczego, albo kapitan specjalnego statku morskiego do zwalczania zanieczyszczeń,
albo kierownik brzegowej stacji ratowniczej, a w razie jego nieobecności ratownik
brzegowej stacji ratowniczej, gdy działania prowadzą samodzielnie.
§ 4.
1.
Zadania koordynatora misji poszukiwawczej i ratowniczej, o którym mowa w § 3 pkt 1,
polegają w szczególności na:
1)
opracowaniu planu danej akcji poszukiwawczej i ratowniczej;
2)
uruchamianiu jednostek Służby SAR do działań ratowniczych i poszukiwawczych;
3)
organizowaniu zabezpieczenia logistycznego prowadzonych działań ratowniczych i poszukiwawczych;
4)
realizowaniu współdziałania z innymi jednostkami organizacyjnymi zgodnie z Planem
SAR;
5)
realizowaniu współdziałania z odpowiednimi służbami ratowniczymi innych państw zgodnie
z Planem SAR.
2.
Koordynator misji poszukiwawczej i ratowniczej, opracowując plan akcji, o którym mowa
w ust. 1 pkt 1, powinien stosować szczegółowe wytyczne zawarte w Planie SAR i uwzględnić
przede wszystkim:
1)
okoliczności wypadku i rodzaj wymaganej pomocy;
2)
liczbę, lokalizację i sytuację rozbitków;
3)
stan rozbitków i wskazania medyczne;
4)
aktualne i przewidywane warunki hydrologiczne i meteorologiczne w rejonie akcji;
5)
dostępność sił i środków ratowniczych Służby SAR, współdziałających jednostek organizacyjnych
wymienionych w Planie SAR oraz innych, możliwych do wykorzystania, jednostek ratowniczych.
§ 5.
1.
Kierowanie działaniami poszukiwawczymi i ratowniczymi na miejscu akcji przez osobę,
o której mowa w § 3 pkt 2, polega w szczególności na:
1)
bezpośrednim koordynowaniu działań jednostek ratowniczych na miejscu akcji, zgodnie
z planem akcji, o którym mowa w § 4 ust. 1 pkt 1;
2)
dostosowywaniu planu akcji do warunków zastanych na miejscu akcji oraz informowaniu
na bieżąco koordynatora misji w tym zakresie;
3)
koordynowaniu łączności na miejscu akcji;
4)
dokonaniu wyboru metody ratowania ludzi znajdujących się w niebezpieczeństwie na morzu.
2.
W przypadku gdy plan akcji nie został dostarczony koordynatorowi akcji na miejscu,
jest on obowiązany do samodzielnego opracowania takiego planu.
3.
Kierujący działaniami poszukiwawczymi i ratowniczymi, o którym mowa w § 3 pkt 2, w
przypadku samodzielnego opracowywania planu akcji powinien stosować odpowiednio szczegółowe
wytyczne zawarte w Planie SAR, a w szczególności uwzględnić:
1)
sytuację osób zagrożonych;
2)
stan osób zagrożonych i wskazania medyczne;
3)
panujące w rejonie warunki hydrologiczne i meteorologiczne;
4)
możliwości działania własnej jednostki ratowniczej i pozostałych jednostek biorących
udział w akcji;
5)
zagrożenia dla osób wykonujących działania ratownicze.
§ 6.
Morskie statki ratownicze, specjalne statki morskie do zwalczania zanieczyszczeń oraz
brzegowe stacje ratownicze wykonują działania poszukiwawcze i ratownicze samodzielnie
bądź we współdziałaniu z innymi jednostkami ratowniczymi.
§ 7.
We wszystkich podejmowanych działaniach kierujący działaniami poszukiwawczymi i ratowniczymi,
o których mowa w § 3 pkt 1 i 2, powinni brać pod uwagę względy bezpieczeństwa osób
wykonujących działania ratownicze oraz zasady dobrej praktyki morskiej.
§ 8.
1.
W przypadkach szczególnych, jeżeli w ocenie kierującego działaniami poszukiwawczymi
i ratowniczymi, o którym mowa w § 3 pkt 2, istnieje prawdopodobieństwo uratowania
życia ludzkiego, może on odstąpić od zasad działania uznanych powszechnie za bezpieczne,
z zachowaniem wszelkich możliwych w danych warunkach zabezpieczeń.
2.
Decyzja o odstąpieniu od zasad, o których mowa w ust. 1, może zostać podjęta jedynie
w przypadkach, gdy:
1)
fizyczne możliwości osoby mogą być wykorzystane wobec braku możliwości użycia właściwego
sprzętu;
2)
jest możliwość wykonania określonej czynności przez osobę lub osoby zgłaszające się
dobrowolnie.
3.
W każdym przypadku skorzystania z uprawnienia, o którym mowa w ust. 1, kierujący działaniami
poszukiwawczymi i ratowniczymi, o którym mowa w § 3 pkt 2, składa bezpośredniemu przełożonemu
pisemny raport wyjaśniający okoliczności oraz sposób wykonania działania.
§ 9.
Brzegowe stacje ratownicze wykonują zadania poszukiwania i ratowania życia na morzu,
w odległości od brzegu nie większej niż przewidziano w kartach bezpieczeństwa jednostek
pływających znajdujących się na wyposażeniu brzegowych stacji ratowniczych.
§ 10.
1.
W działaniach poszukiwawczych i ratowniczych uczestniczą ochotnicze drużyny ratownicze,
wchodzące w skład brzegowych stacji ratowniczych.
2.
W działaniach poszukiwawczych i ratowniczych mogą również uczestniczyć osoby, które
przez okres co najmniej jednego roku brały udział w ćwiczeniach oraz akcjach ratowniczych,
jako obserwatorzy, kandydujący do członkostwa w ochotniczej drużynie ratowniczej.
Kandydat może w czasie ćwiczeń i akcji poszukiwawczych i ratowniczych wykonywać prace
pomocnicze.
3.
Imienna lista członków ochotniczej drużyny ratowniczej i kandydatów, zawierająca ich
adresy, numery telefonów oraz informacje o innych sposobach zawiadamiania i alarmowania,
sporządzona przez kierownika brzegowej stacji ratowniczej, wchodzi w skład dokumentów
brzegowej stacji ratowniczej i jest na bieżąco aktualizowana.
§ 11.
1.
Zwrot kosztów dojazdu w związku z udziałem w akcji poszukiwawczej i ratowniczej członka
ochotniczej drużyny ratowniczej przysługuje:
1)
według faktycznego przebiegu pojazdu, zgodnie z przepisami w sprawie warunków ustalania
i zasad zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych, motocykli
i motorowerów niebędących własnością pracodawcy;
2)
według rachunków stwierdzających poniesione wydatki.
2.
Ryczałt za udział w akcjach poszukiwawczych i ratowniczych oraz szkoleniach organizowanych
przez Służbę SAR jest wypłacany ze środków Służby SAR do wysokości 1/175 przeciętnego
miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku poprzednim za każdą godzinę
udziału w działaniu lub szkoleniu ratowniczym.
§ 12.
Członkowi ochotniczej drużyny ratowniczej służbową odzież ochronną przydziela i wydaje,
na warunkach określonych przez dyrektora Służby SAR, uprawniony pracownik Służby SAR.
§ 13.
Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.1)Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 25
września 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad i sposobu wykonywania zadań poszukiwania
i ratowania życia na morzu oraz uprawnień członków ochotniczych drużyn ratowniczych
(Dz. U. Nr 118, poz. 1253), które na podstawie art. 149 ust. 1 ustawy z dnia 18 sierpnia
2011 r. o bezpieczeństwie morskim (Dz. U. Nr 228, poz. 1368 oraz z 2012 r. poz. 1068)
traci moc z dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia.
1)
Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 25
września 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad i sposobu wykonywania zadań poszukiwania
i ratowania życia na morzu oraz uprawnień członków ochotniczych drużyn ratowniczych
(Dz. U. Nr 118, poz. 1253), które na podstawie art. 149 ust. 1 ustawy z dnia 18 sierpnia
2011 r. o bezpieczeństwie morskim (Dz. U. Nr 228, poz. 1368 oraz z 2012 r. poz. 1068)
traci moc z dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia.