Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiejz dnia 8 lutego 2013 r.w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o nadzorze ubezpieczeniowym i emerytalnym
oraz Rzeczniku Ubezpieczonych
Spis treści
Treść obwieszczenia
1.
Na podstawie art. 16 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych
i niektórych innych aktów prawnych ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o nadzorze ubezpieczeniowym i emerytalnym oraz Rzeczniku
Ubezpieczonych , z uwzględnieniem zmian wprowadzonych:
1)
ustawą z dnia 20 kwietnia 2004 r. o zmianie i uchyleniu niektórych ustaw w związku
z uzyskaniem przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej ,
2)
ustawą z dnia 18 lutego 2005 r. o zmianie ustawy o pośrednictwie ubezpieczeniowym
oraz niektórych innych ustaw ,
3)
ustawą z dnia 15 kwietnia 2005 r. o nadzorze uzupełniającym nad instytucjami kredytowymi,
zakładami ubezpieczeń i firmami inwestycyjnymi wchodzącymi w skład konglomeratu finansowego ,
4)
ustawą z dnia 8 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o działalności ubezpieczeniowej oraz
niektórych innych ustaw ,
5)
ustawą z dnia 27 lipca 2005 r. o przeprowadzaniu konkursów na stanowiska kierowników
centralnych urzędów administracji rządowej, prezesów agencji państwowych oraz prezesów
zarządów państwowych funduszy celowych ,
6)
ustawą z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym ,
7)
ustawą z dnia 8 grudnia 2006 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych
innych ustaw ,
8)
ustawą z dnia 23 sierpnia 2007 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym ,
9)
ustawą z dnia 21 listopada 2008 r. o emeryturach kapitałowych ,
10)
ustawą z dnia 13 lutego 2009 r. o zmianie ustawy o działalności ubezpieczeniowej oraz
niektórych innych ustaw ,
11)
ustawą z dnia 25 marca 2011 r. o zmianie niektórych ustaw związanych z funkcjonowaniem
systemu ubezpieczeń społecznych ,
12)
ustawą z dnia 16 września 2011 r. o zmianie ustawy o nadzorze ubezpieczeniowym i emerytalnym
oraz Rzeczniku Ubezpieczonych oraz ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta
oraz zmian wynikających z przepisów ogłoszonych przed dniem 1 lutego 2013 r.
2.
Podany w załączniku do niniejszego obwieszczenia tekst jednolity ustawy nie obejmuje:
1)
art. 31-35 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o nadzorze ubezpieczeniowym i emerytalnym
oraz Rzeczniku Ubezpieczonych , które stanowią:
„
Art. 31.
W ustawie z dnia 28 sierpnia 1997 r. o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 200:
a)
uchyla się ust. 1,
b)
w ust. 2 zdanie wstępne otrzymuje brzmienie:
„
Zadaniem organu nadzoru jest:
”
;
2)
uchyla się art. 200a;
3)
w art. 202:
a)
ust. 2 otrzymuje brzmienie:
b)
po ust. 3 dodaje się ust. 3a w brzmieniu:
„
3a.
Organ nadzoru może nadać decyzji administracyjnej rygor natychmiastowej wykonalności,
również jeżeli wymaga tego interes członków funduszy emerytalnych lub uczestników
pracowniczych programów emerytalnych.
”
;
4)
uchyla się art. 203;
5a)W brzmieniu ustalonym przez art. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2003 r. o zmianie ustawy o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 170, poz. 1651), która weszła w życie z dniem 15 października 2003 r.)
po art. 207 dodaje się art. 207a w brzmieniu:
„
Art. 207a.
Organ nadzoru może być uczestnikiem postępowania rejestrowego dotyczącego towarzystwa
emerytalnego lub funduszu emerytalnego.
”
;
6)
uchyla się art. 208.
Art. 32.
W ustawie z dnia 6 lipca 2001 r. o gromadzeniu, przetwarzaniu i przekazywaniu informacji
kryminalnych w art. 20:
1)
pkt 7 otrzymuje brzmienie:
„
7)
Komisja Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych,
”
;
2)
uchyla się pkt 8.
Art. 33.
W ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju
sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w art. 51 uchyla się pkt 2.
Art. 34.
1.
Przewodniczący Komisji powołany przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy pełni
funkcję do czasu zakończenia kadencji, określonej w ustawie z dnia 28 lipca 1990 r. o działalności ubezpieczeniowej .
2.
Powołanie Przewodniczącego Komisji na zasadach określonych w niniejszej ustawie następuje
po zakończeniu kadencji, o której mowa w ust. 1.
Art. 35.
1.
Rzecznik powołany przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy pełni funkcję do czasu
zakończenia kadencji, określonej w ustawie, o której mowa w art. 34 ust. 1.
2.
Powołanie Rzecznika na zasadach określonych w niniejszej ustawie następuje po zakończeniu
kadencji, o której mowa w ust. 1.
”
;
2)
art. 113 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o zmianie i uchyleniu niektórych ustaw
w związku z uzyskaniem przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej , który stanowi:
„
Art. 113.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 maja 2004 r., z wyjątkiem:
1)
art. 42, art. 44, art. 70, art. 71 pkt 10, art. 74 pkt 5 i 6, art. 94 pkt 3, art.
97, art. 100, art. 101, art. 103 pkt 17 oraz art. 112, które wchodzą w życie z dniem
30 kwietnia 2004 r.;
2)
art. 85 pkt 7 w zakresie dotyczącym art. 456 ust. 1, który wchodzi w życie z dniem
2 maja 2004 r.
”
;
3)
art. 14 ustawy z dnia 18 lutego 2005 r. o zmianie ustawy o pośrednictwie ubezpieczeniowym
oraz niektórych innych ustaw , który stanowi:
„
Art. 14.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem:
1)
art. 1 pkt 3 w zakresie dodawanego art. 4c, który wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy
od dnia ogłoszenia;
2)
art. 1 pkt 26 lit. a tiret drugie, lit. c i d oraz pkt 31 lit. b, które wchodzą w
życie po upływie 12 miesięcy od dnia ogłoszenia;
3)
art. 5, który wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.
”
;
4)
art. 75 ustawy z dnia 15 kwietnia 2005 r. o nadzorze uzupełniającym nad instytucjami
kredytowymi, zakładami ubezpieczeń i firmami inwestycyjnymi wchodzącymi w skład konglomeratu
finansowego , który stanowi:
„
Art. 75.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 68,
który wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.
”
;
5)
art. 7 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o działalności ubezpieczeniowej
oraz niektórych innych ustaw , który stanowi:
„
Art. 7.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem:
1)
art. 1 pkt 34, który wchodzi w życie z dniem 26 marca 2006 r.;
2)
art. 1 pkt 35, który wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.
”
;
6)
art. 48 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. o przeprowadzaniu konkursów na stanowiska kierowników
centralnych urzędów administracji rządowej, prezesów agencji państwowych oraz prezesów
zarządów państwowych funduszy celowych , który stanowi:
„
Art. 48.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 września 2005 r.
”
;
7)
art. 82 ustawy z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym , który stanowi:
„
Art. 82.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem:
1)
art. 79, który wchodzi w życie z dniem ogłoszenia;
2)
art. 25 pkt 1 lit. c i pkt 3 lit. a, art. 27-30, art. 33 pkt 1 i 5-10, art. 34, art.
35 pkt 1, 2 i 4-7, art. 41 pkt 1, art. 42, art. 45, art. 47, art. 49, art. 50 pkt
2 i art. 51, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2008 r.
”
;
8)
art. 26 ustawy z dnia 8 grudnia 2006 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz
niektórych innych ustaw , który stanowi:
„
Art. 26.
Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.
”
;
9)
art. 21 ustawy z dnia 23 sierpnia 2007 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom
rynkowym , który stanowi:
„
Art. 21.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia.
”
;
10)
art. 46 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o emeryturach kapitałowych , który stanowi:
„
Art. 46.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
”
;
11)
art. 22 ustawy z dnia 13 lutego 2009 r. o zmianie ustawy o działalności ubezpieczeniowej
oraz niektórych innych ustaw , który stanowi:
„
Art. 22.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia.
”
;
12)
art. 30 i 33 ustawy z dnia 25 marca 2011 r. o zmianie niektórych ustaw związanych
z funkcjonowaniem systemu ubezpieczeń społecznych , które stanowią:
„
Art. 30.
Przepisy wykonawcze wydane na podstawie:
1)
art. 14 ust. 3 i art. 22 ust. 3 ustawy zmienianej w art. 9 zachowują moc do dnia wejścia
w życie nowych przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 14 ust. 3 i art.
22 ust. 3 ustawy zmienianej w art. 9, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą,
2)
art. 16 ustawy zmienianej w art. 18 zachowują moc do dnia wejścia w życie nowych przepisów
wykonawczych wydanych na podstawie art. 16 ustawy zmienianej w art. 18, w brzmieniu
nadanym niniejszą ustawą
− nie dłużej jednak niż przez 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy.
”
„
Art. 33.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 maja 2011 r., z wyjątkiem art. 2 pkt 1, art. 3 pkt
1, pkt 2 lit. a, pkt 3, pkt 5 i pkt 6, art. 4 pkt 1-12, pkt 13 lit. b i c, pkt 14-25,
pkt 27, pkt 28, pkt 29 lit. a, pkt 30-33, pkt 34 lit. a, pkt 35-39, pkt 42-44 i pkt
46-50, art. 5, art. 6, art. 12, art. 13, art. 15, art. 16 i art. 31, które wchodzą
w życie z dniem 1 stycznia 2012 r.
”
;
13)
art. 3 i 4 ustawy z dnia 16 września 2011 r. o zmianie ustawy o nadzorze ubezpieczeniowym
i emerytalnym oraz Rzeczniku Ubezpieczonych oraz ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku
Praw Pacjenta , które stanowią:
„
Art. 3.
Przepisy art. 24 ust. 1 ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą
ustawą, stosuje się po raz pierwszy do Rzecznika Ubezpieczonych powoływanego po dniu
wejścia w życie niniejszej ustawy.
Art. 4.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
”
.
a)
W brzmieniu ustalonym przez art. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2003 r. o zmianie ustawy
o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych oraz niektórych innych ustaw
(Dz. U. Nr 170, poz. 1651), która weszła w życie z dniem 15 października 2003 r.
Załącznik - Tekst jednolity ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o nadzorze ubezpieczeniowym i emerytalnym oraz Rzeczniku Ubezpieczonych1)Niniejsza ustawa dokonuje w zakresie swojej regulacji wdrożenia następujących dyrektyw Wspólnot Europejskich: 1) dyrektywy 92/49/EWG z dnia 18 lipca 1992 r. w sprawie koordynacji przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych odnoszących się do ubezpieczeń bezpośrednich innych niż ubezpieczenia na życie oraz zmieniająca dyrektywy 73/239/EWG i 88/357/EWG (trzecia dyrektywa w sprawie ubezpieczeń innych niż ubezpieczenia na życie) (Dz. Urz. WE L 228 z 11.08.1992); 2) dyrektywy 98/78/WE z dnia 27 października 1998 r. w sprawie dodatkowego nadzoru nad zakładami ubezpieczeń w grupach ubezpieczeniowych (Dz. Urz. WE L 230 z 05.12.1998); 3) dyrektywy 2002/83/WE z dnia 5 listopada 2002 r. dotyczącej ubezpieczeń na życie (Dz. Urz. WE L 345 z 19.12.2002). Dane dotyczące ogłoszenia aktów prawa Unii Europejskiej, zamieszczone w niniejszej ustawie - z dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej - dotyczą ogłoszenia tych aktów w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej - wydanie specjalne.
(oznaczenie rozdziału 1 i tytuł − uchylone)
Art. 1.
Ustawa określa organizację nadzoru ubezpieczeniowego i emerytalnego oraz zasady działania
Rzecznika Ubezpieczonych.
Art. 2.
1.
Nadzorem ubezpieczeniowym i emerytalnym, zwanym dalej „nadzorem”, jest objęta działalność:
13)W brzmieniu ustalonym przez art. 10 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 13 lutego 2009 r. o zmianie ustawy o działalności ubezpieczeniowej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 42, poz. 341), która weszła w życie z dniem 18 czerwca 2009 r.)
ubezpieczeniowa i reasekuracyjna, o której mowa w przepisach o działalności ubezpieczeniowej
i reasekuracyjnej;
2)
w zakresie pośrednictwa ubezpieczeniowego, o której mowa w przepisach o pośrednictwie
ubezpieczeniowym;
3)
w zakresie funduszy emerytalnych, o której mowa w przepisach o organizacji i funkcjonowaniu
funduszy emerytalnych;
4)
w zakresie pracowniczych programów emerytalnych, o której mowa w przepisach o pracowniczych
programach emerytalnych.
24)W brzmieniu ustalonym przez art. 10 pkt 1 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 3..
Nadzorowi podlegają podmioty prowadzące działalność w zakresie, o którym mowa w ust.
1, w szczególności zakłady ubezpieczeń, zakłady reasekuracji, pośrednicy ubezpieczeniowi,
fundusze emerytalne i towarzystwa emerytalne, zwane dalej „podmiotami nadzorowanymi”.
35)W brzmieniu ustalonym przez art. 54 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 2..
Organem nadzoru jest Komisja Nadzoru Finansowego, o której mowa w ustawie z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym , zwana dalej „Komisją”.
Art. 37)W brzmieniu ustalonym przez art. 40 pkt 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o emeryturach kapitałowych (Dz. U. Nr 228, poz. 1507), która weszła w życie z dniem 8 stycznia 2009 r..
Celem nadzoru jest ochrona interesów osób ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych
lub uprawnionych z umów ubezpieczenia, członków funduszy emerytalnych, uczestników
pracowniczych programów emerytalnych, osób otrzymujących emeryturę kapitałową lub
osób przez nie uposażonych.
Art. 48)W brzmieniu ustalonym przez art. 54 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 2..
1.
W celu realizacji ustawowych zadań organ nadzoru współpracuje w szczególności z Prezesem
Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów oraz organami nadzoru innych państw.
2.
Komisja współpracuje z Szefem Krajowego Centrum Informacji Kryminalnych w zakresie
niezbędnym do realizacji jego zadań ustawowych.
Art. 5.
19)W brzmieniu ustalonym przez art. 40 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 7..
Rzecznik Ubezpieczonych reprezentuje interesy osób ubezpieczających, ubezpieczonych,
uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia, członków funduszy emerytalnych,
uczestników pracowniczych programów emerytalnych, osób otrzymujących emeryturę kapitałową
lub osób przez nie uposażonych.
2.
W celu realizacji ustawowych zadań Rzecznik Ubezpieczonych współpracuje w szczególności
z krajowymi i zagranicznymi organizacjami konsumenckimi oraz z Rzecznikiem Praw Obywatelskich.
Art. 6.
1.
Rzecznik Ubezpieczonych posiada osobowość prawną.
2.
Siedzibą Rzecznika Ubezpieczonych jest Warszawa.
(oznaczenie rozdziału 2 i tytuł - uchylone)
Art. 7.
Art. 8.
1.
Zadaniem Komisji jest:
1)
podejmowanie określonych w odrębnych przepisach działań mających na celu zapewnienie
zgodności działalności podmiotów nadzorowanych z przepisami prawa;
2)
kontrola działalności i stanu majątkowego podmiotów nadzorowanych;
3)
podejmowanie innych zadań określonych ustawami.
2.
Zakres nadzoru i szczegółowe zadania Komisji określają odrębne przepisy.
Art. 9-13.
Art. 14.
1.
Koszty nadzoru ponoszą:
112)W brzmieniu ustalonym przez art. 10 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 3.)
zakłady ubezpieczeń i zakłady reasekuracji do wysokości 0,14% zbioru składek brutto;
213)W brzmieniu ustalonym przez art. 9 pkt 1 ustawy z dnia 25 marca 2011 r. o zmianie niektórych ustaw związanych z funkcjonowaniem systemu ubezpieczeń społecznych (Dz. U. Nr 75, poz. 398), która weszła w życie z dniem 1 maja 2011 r.)
powszechne towarzystwa emerytalne w wysokości stanowiącej iloczyn średniej rocznej
wartości aktywów otwartego funduszu emerytalnego zarządzanego przez dane powszechne
towarzystwo emerytalne i stawki nieprzekraczającej 0,016%; średnią roczną wartość
aktywów otwartego funduszu emerytalnego wylicza się na podstawie wartości aktywów
otwartego funduszu emerytalnego ustalanej na ostatni dzień roboczy każdego miesiąca
danego roku kalendarzowego.
2.
Należności, o których mowa w ust. 1, podlegają egzekucji w trybie przepisów o postępowaniu
egzekucyjnym w administracji.
314)W brzmieniu ustalonym przez art. 54 pkt 6 ustawy, o której mowa w odnośniku 2..
Prezes Rady Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, terminy uiszczania, wysokość
i sposób obliczania wpłat, o których mowa w ust. 1, uwzględniając zapewnienie skuteczności
sprawowanego nadzoru.
4.
W przypadku niedotrzymania terminu uiszczania wpłat, ustalonego na podstawie ust.
3, pobiera się odsetki za zwłokę w wysokości odsetek ustawowych.
Art. 15.
Art. 16.
Art. 17.
1.
Komisja może zawierać z organami nadzoru ubezpieczeniowego i emerytalnego innych państw
porozumienia o współdziałaniu w zakresie nadzoru.
216)W brzmieniu ustalonym przez art. 70 pkt 1 ustawy z dnia 15 kwietnia 2005 r. o nadzorze uzupełniającym nad instytucjami kredytowymi, zakładami ubezpieczeń i firmami inwestycyjnymi wchodzącymi w skład konglomeratu finansowego (Dz. U. Nr 83, poz. 719), która weszła w życie z dniem 13 czerwca 2005 r..
Komisja może udzielać organom nadzorującym działalność instytucji finansowych w innych
państwach informacji posiadanych w związku z wykonywaniem ustawowych zadań, jeżeli:
1)
informacje zostaną wykorzystane wyłącznie na potrzeby wykonywanych przez te organy
zadań z zakresu nadzoru;
2)
przekazywanie udzielonych informacji poza te organy następuje wyłącznie po uprzednim
uzyskaniu zgody Komisji.
2a17)Dodany przez art. 10 pkt 3 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 3..
Komisja może występować do organów nadzorujących działalność instytucji finansowych
państw członkowskich Unii Europejskiej o udostępnienie informacji potrzebnych do wykonywania
zadań z zakresu nadzoru.
2b17)Dodany przez art. 10 pkt 3 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 3..
Informacje uzyskane w trybie, o którym mowa w ust. 2a, Komisja może:
1)
wykorzystać wyłącznie na potrzeby wykonywania zadań z zakresu nadzoru;
2)
przekazać poza Komisję wyłącznie po uprzednim uzyskaniu zgody organu, który je udostępnił
i w zakresie udzielonej zgody.
318)Dodany przez art. 4 pkt 1 ustawy z dnia 18 lutego 2005 r. o zmianie ustawy o pośrednictwie ubezpieczeniowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 48, poz. 447 i Nr 143, poz. 1204), która weszła w życie z dniem 9 kwietnia 2005 r..
Komisja udziela informacji właściwym organom państw członkowskich Unii Europejskiej
oraz może występować o udzielenie informacji do tych organów w sprawach pośrednictwa
ubezpieczeniowego, w szczególności dotyczących wykreślenia agenta ubezpieczeniowego
lub brokera ubezpieczeniowego z rejestru pośredników ubezpieczeniowych.
419)Dodany przez art. 70 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 16..
W przypadku organów nadzoru państw niebędących państwami członkowskimi Unii Europejskiej
udzielanie informacji, na zasadach określonych w ust. 2, może następować wyłącznie
na zasadzie wzajemności.
520)Dodany przez art. 70 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 16; w brzmieniu ustalonym przez art. 10 pkt 3 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 3..
Komisja może udzielać zagranicznym organom państw członkowskich Unii Europejskiej
informacji posiadanych w związku z wykonywaniem zadań z zakresu nadzoru nad działalnością
zakładów ubezpieczeń i zakładów reasekuracji w zakresie związanym z wykonywaniem zadań
z zakresu nadzoru uzupełniającego, o którym mowa w ustawie z dnia 15 kwietnia 2005 r. o nadzorze uzupełniającym nad instytucjami kredytowymi,
zakładami ubezpieczeń, zakładami reasekuracji i firmami inwestycyjnymi wchodzącymi
w skład konglomeratu finansowego .
619)Dodany przez art. 70 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 16..
Komisja może udzielać informacji posiadanych w związku z wykonywaniem ustawowych zadań
bankom centralnym lub innym instytucjom państw członkowskich Unii Europejskiej wykonującym
zadania z zakresu polityki monetarnej oraz innym organom publicznym wykonującym zadania
z zakresu nadzoru nad systemami płatności, jeżeli informacje te zostaną wykorzystane
wyłącznie na potrzeby wykonywanych zadań przez te podmioty. Przekazywanie udzielonych
informacji poza te podmioty następuje wyłącznie po uprzednim uzyskaniu zgody Komisji.
Art. 18.
Rozdział 3
Rzecznik Ubezpieczonych
Art. 19.
1.
Rzecznika Ubezpieczonych, zwanego dalej „Rzecznikiem”, powołuje Prezes Rady Ministrów
na wspólny wniosek ministra właściwego do spraw instytucji finansowych i ministra
właściwego do spraw zabezpieczenia społecznego - na czteroletnią kadencję.
2.
Rzecznikiem może być wyłącznie osoba:
1)
wyróżniająca się wiedzą i doświadczeniem w zakresie ubezpieczeń oraz organizacji i
funkcjonowania funduszy emerytalnych;
2)
posiadająca wyższe wykształcenie.
3.
Kadencja Rzecznika rozpoczyna się w dniu jego powołania.
4.
Ta sama osoba nie może być Rzecznikiem dłużej niż przez dwie kolejne kadencje.
5.
Prezes Rady Ministrów, na wniosek ministra właściwego do spraw instytucji finansowych
oraz ministra właściwego do spraw zabezpieczenia społecznego, może, po zaopiniowaniu
przez Radę Ubezpieczonych, o której mowa w art. 25, odwołać Rzecznika przed upływem
kadencji.
623)W brzmieniu ustalonym przez art. 40 pkt 3 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. o przeprowadzaniu konkursów na stanowiska kierowników centralnych urzędów administracji rządowej, prezesów agencji państwowych oraz prezesów zarządów państwowych funduszy celowych (Dz. U. Nr 163, poz. 1362), która weszła w życie z dniem 1 września 2005 r..
Odwołanie Rzecznika przed upływem kadencji może nastąpić wyłącznie z następujących
przyczyn:
1)
złożenia rezygnacji;
2)
niewypełniania obowiązków na skutek długotrwałej choroby trwającej ponad 6 miesięcy,
stwierdzonej orzeczeniem lekarskim;
324)W brzmieniu ustalonym przez art. 40 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 7.)
rażącego naruszenia interesów osób ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub
uprawnionych z umów ubezpieczenia, członków funduszy emerytalnych, uczestników pracowniczych
programów emerytalnych, osób otrzymujących emeryturę kapitałową lub osób przez nie
uposażonych;
4)
rażącego naruszenia Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej lub ustaw;
5)
skazania prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo.
7.
Kadencja Rzecznika wygasa w przypadku jego śmierci.
Art. 20.
Do zadań Rzecznika należy podejmowanie działań w zakresie ochrony osób, których interesy
reprezentuje, a w szczególności:
1)
rozpatrywanie skarg w indywidualnych sprawach kierowanych do Rzecznika;
225)W brzmieniu ustalonym przez art. 40 pkt 4 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 7.)
opiniowanie projektów aktów prawnych dotyczących organizacji i funkcjonowania ubezpieczeń,
funduszy emerytalnych, pracowniczych programów emerytalnych oraz emerytur kapitałowych;
325)W brzmieniu ustalonym przez art. 40 pkt 4 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 7.)
występowanie do właściwych organów z wnioskami o podjęcie inicjatywy ustawodawczej
bądź o wydanie lub zmianę innych aktów prawnych w sprawach dotyczących organizacji
i funkcjonowania ubezpieczeń, funduszy emerytalnych, pracowniczych programów emerytalnych
oraz emerytur kapitałowych;
4)
informowanie właściwych organów nadzoru i kontroli oraz Polskiej Izby Ubezpieczeń
i organizacji gospodarczych powszechnych towarzystw emerytalnych o dostrzeżonych nieprawidłowościach
w działaniu zakładów ubezpieczeń, funduszy emerytalnych, towarzystw emerytalnych,
pracowniczych programów emerytalnych i innych instytucji rynku ubezpieczeniowego;
526)W brzmieniu ustalonym przez art. 4 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 18.)
stwarzanie możliwości polubownego i pojednawczego rozstrzygania sporów między:
a)
ubezpieczającymi, ubezpieczonymi, uposażonymi lub uprawnionymi z umów ubezpieczenia
a zakładami ubezpieczeń,
b)
ubezpieczającymi, ubezpieczonymi, uposażonymi lub uprawnionymi z umów ubezpieczenia
a agentami ubezpieczeniowymi,
c)
ubezpieczającymi, ubezpieczonymi, uposażonymi lub uprawnionymi z umów ubezpieczenia
a brokerami ubezpieczeniowymi,
d27)W brzmieniu ustalonym przez art. 40 pkt 4 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 7.)
towarzystwami emerytalnymi a członkami funduszy emerytalnych oraz wynikłych z uczestnictwa
w pracowniczych programach emerytalnych, w szczególności poprzez organizowanie sądów
polubownych do rozpatrywania tych sporów;
628)W brzmieniu ustalonym przez art. 40 pkt 4 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 7.)
inicjowanie i organizowanie działalności edukacyjnej i informacyjnej w dziedzinie
ochrony ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia,
członków funduszy emerytalnych, uczestników pracowniczych programów emerytalnych,
osób otrzymujących emeryturę kapitałową, lub osób uposażonych.
Art. 21.
1.
Rzecznik wykonuje swoje zadania przy pomocy podległego mu Biura Rzecznika.
2.
Prezes Rady Ministrów, po zasięgnięciu opinii Rzecznika, nadaje, w drodze zarządzenia,
statut, który określa organizację Biura Rzecznika.
Art. 22.
1.
Koszty działalności Rzecznika i jego Biura ponoszą:
1)
zakłady ubezpieczeń do wysokości 0,01% zbioru składek brutto;
229)W brzmieniu ustalonym przez art. 9 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 13.)
powszechne towarzystwa emerytalne w wysokości stanowiącej iloczyn średniej rocznej
wartości aktywów otwartego funduszu emerytalnego zarządzanego przez dane powszechne
towarzystwo emerytalne i stawki nieprzekraczającej 0,0015%; średnią roczną wartość
aktywów otwartego funduszu emerytalnego wylicza się na podstawie wartości aktywów
otwartego funduszu emerytalnego ustalanej na ostatni dzień roboczy każdego miesiąca
danego roku kalendarzowego.
2.
Należności, o których mowa w ust. 1, podlegają egzekucji w trybie przepisów o postępowaniu
egzekucyjnym w administracji.
3.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określa, w drodze rozporządzenia,
terminy uiszczania, wysokość i sposób obliczania wpłat, o których mowa w ust. 1, uwzględniając
zapewnienie skuteczności działalności Rzecznika i jego Biura.
4.
W przypadku niedotrzymania terminu uiszczania wpłat, ustalonego na podstawie ust.
3, pobiera się odsetki za zwłokę w wysokości odsetek ustawowych.
Art. 22a30)Dodany przez art. 12 ustawy z dnia 8 grudnia 2006 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 249, poz. 1832), która weszła w życie z dniem 29 grudnia 2006 r..
Podstawą gospodarki finansowej Biura jest roczny plan finansowy, którego projekt sporządza
Rzecznik i wraz z opinią Rady Ubezpieczonych przekazuje ministrowi właściwemu do spraw
finansów publicznych, w trybie określonym w przepisach dotyczących prac nad projektem
ustawy budżetowej.
Art. 23.
Do pracowników Biura Rzecznika stosuje się odpowiednio przepisy o służbie cywilnej.
Art. 2431)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 ustawy z dnia 16 września 2011 r. o zmianie ustawy o nadzorze ubezpieczeniowym i emerytalnym oraz Rzeczniku Ubezpieczonych oraz ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz. U. Nr 234, poz. 1388), która weszła w życie z dniem 18 listopada 2011 r..
132)Stosuje się po raz pierwszy do Rzecznika Ubezpieczonych powoływanego po dniu 19 listopada 2011 r., stosownie do art. 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 31..
Rzecznik nie może:
1)
zajmować innego stanowiska, z wyjątkiem stanowiska naukowo-dydaktycznego lub naukowego
w szkole wyższej, w Polskiej Akademii Nauk, w instytucie badawczym lub innej jednostce
naukowej, ani wykonywać innych zajęć zawodowych;
2)
należeć do partii politycznej;
3)
być akcjonariuszem (udziałowcem) lub członkiem władz zakładów ubezpieczeń oraz wykonywać
czynności związanych z działalnością ubezpieczeniową lub pośrednictwem ubezpieczeniowym;
4)
być akcjonariuszem oraz wykonywać obowiązków członka zarządu lub rady nadzorczej towarzystwa
emerytalnego;
5)
wykonywać innych czynności, które pozostawałyby w sprzeczności z jego obowiązkami
albo mogłyby wywołać podejrzenie o stronniczość lub interesowność;
6)
prowadzić działalności publicznej niedającej się pogodzić z obowiązkami i godnością
jego urzędu.
2.
Pracownicy Biura Rzecznika nie mogą:
1)
być akcjonariuszami (udziałowcami) lub członkami władz zakładów ubezpieczeń oraz wykonywać
czynności związanych z działalnością ubezpieczeniową lub pośrednictwem ubezpieczeniowym,
a także podejmować zatrudnienia w zakładzie ubezpieczeń na podstawie umowy o pracę,
umowy zlecenia, umowy o dzieło albo na podstawie innej umowy o podobnym charakterze;
2)
być akcjonariuszami oraz wykonywać obowiązków członka zarządu lub rady nadzorczej
towarzystwa emerytalnego, a także podejmować zatrudnienia w takim towarzystwie na
podstawie umowy o pracę, umowy zlecenia, umowy o dzieło albo na podstawie innej umowy
o podobnym charakterze;
3)
podejmować zatrudnienia w funduszu emerytalnym na podstawie umowy o pracę, umowy zlecenia,
umowy o dzieło albo na podstawie innej umowy o podobnym charakterze;
4)
wykonywać innych czynności, które pozostawałyby w sprzeczności z ich obowiązkami albo
mogłyby wywołać podejrzenie o stronniczość lub interesowność.
Art. 25.
1.
Rada Ubezpieczonych jest organem opiniodawczo-doradczym Rzecznika.
2.
Radę Ubezpieczonych powołuje na wniosek Rzecznika - na okres jego kadencji - minister
właściwy do spraw instytucji finansowych, w porozumieniu z ministrem właściwym do
spraw zabezpieczenia społecznego, spośród kandydatów zgłoszonych przez podmioty wymienione
w ust. 3.
3.
W skład Rady Ubezpieczonych wchodzą przedstawiciele:
1)
reprezentantów samorządu terytorialnego w Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego
- 2 członków;
2)
krajowych organizacji konsumenckich - 2 członków;
3)
ogólnokrajowych organizacji pracodawców - 2 członków;
4)
Rzecznika Praw Obywatelskich - 2 członków;
5)
każdej z organizacji związkowych, o których mowa w art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych
i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego - po 2 członków;
6)
najliczniejszej organizacji emeryckiej - 1 członek.
4.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych, w porozumieniu z ministrem właściwym
do spraw zabezpieczenia społecznego, może odwołać członka Rady Ubezpieczonych, po
zasięgnięciu opinii podmiotu, który zgłosił go do uczestnictwa w Radzie Ubezpieczonych.
534)W brzmieniu ustalonym przez art. 40 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 23..
Odwołanie członka Rady Ubezpieczonych przed upływem kadencji Rzecznika może nastąpić
wyłącznie z następujących przyczyn:
1)
złożenia rezygnacji;
2)
niewypełniania obowiązków na skutek długotrwałej choroby trwającej ponad 6 miesięcy,
stwierdzonej orzeczeniem lekarskim;
335)W brzmieniu ustalonym przez art. 40 pkt 5 ustawy, o której mowa w odnośniku 7.)
rażącego naruszenia interesów osób ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub
uprawnionych z umów ubezpieczenia, członków funduszy emerytalnych, uczestników pracowniczych
programów emerytalnych, osób otrzymujących emeryturę kapitałową lub osób przez nie
uposażonych;
4)
rażącego naruszenia Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej lub ustaw;
5)
skazania prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo.
6.
Rada Ubezpieczonych działa w oparciu o uchwalony przez siebie i zatwierdzony przez
Rzecznika regulamin.
7.
Członkom Rady Ubezpieczonych nie przysługuje wynagrodzenie za udział w jej posiedzeniach.
Art. 26.
1.
Podjęcie czynności przez Rzecznika następuje z urzędu lub na wniosek:
1)
osób, które wystąpiły do niego ze skargą lub prośbą o interwencję;
2)
właściwych organów nadzoru, kontroli lub innych organów władzy publicznej.
2.
Rzecznik, po zapoznaniu się ze skierowanym do niego wnioskiem, może:
1)
podjąć czynność;
2)
wskazać wnioskodawcy przysługujące mu prawa i środki działania;
3)
przekazać sprawę według właściwości;
4)
nie podjąć czynności, o czym zawiadamia, uzasadniając swoje stanowisko, wnioskodawcę
oraz osobę, której sprawa dotyczy.
3.
Rzecznik, podejmując czynność, bada, czy wskutek działania lub zaniechania zakładu
ubezpieczeń, towarzystwa emerytalnego lub funduszu emerytalnego nie nastąpiło naruszenie
prawa lub interesów osób wymienionych w art. 5 ust. 1.
4.
Rzecznik lub upoważniony przez niego pracownik Biura Rzecznika może:
136)W brzmieniu ustalonym przez art. 4 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 18.)
występować do zakładów ubezpieczeń, funduszy emerytalnych, towarzystw emerytalnych,
Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego, Polskiego
Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych o udzielenie informacji lub wyjaśnień, udostępnianie
akt oraz dokumentów, w szczególności:
a)
w sprawach indywidualnych, z zastrzeżeniem ust. 5,
b)
w sprawach postanowień ogólnych warunków ubezpieczenia, które według Rzecznika są
niekorzystne dla osób ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych
z umów ubezpieczenia,
c)
dotyczących wewnętrznych regulacji tych instytucji, które według Rzecznika są niekorzystne
dla osób wymienionych w art. 5 ust. 1,
d)
na temat nieprawidłowej obsługi osób wymienionych w art. 5 ust. 1, świadczonej przez
te instytucje;
2)
zwracać się do ministra właściwego do spraw instytucji finansowych w sprawach dotyczących
ubezpieczeń obowiązkowych i postulować o ewentualną zmianę przepisów regulujących
te ubezpieczenia;
3)
przeprowadzać lub zlecać badania na temat sytuacji na rynku ubezpieczeniowym i emerytalnym;
4)
występować do stron o poddanie spraw rozstrzygnięciu przez sąd polubowny.
4a37)Dodany przez art. 19 pkt 1 ustawy z dnia 23 sierpnia 2007 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym (Dz. U. Nr 171, poz. 1206), która weszła w życie z dniem 21 grudnia 2007 r..
Rzecznik może wytaczać powództwo na rzecz konsumentów w sprawach dotyczących nieuczciwej
praktyki rynkowej dotyczącej działalności ubezpieczeniowej, jak również za zgodą powoda
wziąć udział w toczącym się już postępowaniu. W takim przypadku stosuje się odpowiednio
przepisy o prokuratorze.
5.
Wystąpienie o udzielenie informacji lub wyjaśnień w sprawach indywidualnych może nastąpić
wyłącznie na wniosek osoby, której sprawa dotyczy.
6.
Po zbadaniu sprawy Rzecznik może:
1)
wyjaśnić wnioskodawcy, że nie stwierdził naruszenia praw ani interesów osób wymienionych
w art. 5 ust. 1;
2)
zwrócić się do podmiotu, w którego działalności stwierdził naruszenie prawa lub interesów
osób wymienionych w art. 5 ust. 1, o ponowne rozpatrzenie sprawy;
3)
zwrócić się o zbadanie sprawy do właściwych organów, w szczególności do Komisji, prokuratury
bądź organów kontroli państwowej, zawodowej lub społecznej.
738)Dodany przez art. 19 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 37..
Do Rzecznika Ubezpieczonych stosuje się odpowiednio przepis art. 63 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego .
Art. 27.
Zakład ubezpieczeń przekazuje Rzecznikowi wzory umów ubezpieczenia i wniosków o ubezpieczenie,
teksty ogólnych warunków ubezpieczeń oraz inne dokumenty i formularze stosowane przez
zakład ubezpieczeń przy zawieraniu umów ubezpieczenia, w terminie 14 dni od dnia wprowadzenia
ich do obrotu, oraz na żądanie Rzecznika - taryfy składek ubezpieczeniowych.
Art. 29.
1.
Podmiot, który otrzymał wniosek Rzecznika w sprawach objętych zakresem jego działania,
jest obowiązany niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 30 dni od dnia otrzymania
wniosku, poinformować Rzecznika o podjętych działaniach lub zajętym stanowisku.
2.
Przepis ust. 1 nie wyłącza uprawnień organów i instytucji wynikających z odrębnych
przepisów.
Art. 30.
Rzecznik składa corocznie, w terminie 60 dni od zakończenia roku kalendarzowego, Prezesowi
Rady Ministrów sprawozdanie ze swojej działalności oraz uwagi o stanie przestrzegania
prawa i interesów osób, o których mowa w art. 5 ust. 1. Sprawozdanie jest jawne.
(oznaczenie rozdziału 4 i tytuł − uchylone)
Art. 31.
(pominięty).42)Zamieszczony w obwieszczeniu.
Art. 32.
(pominięty).42)Zamieszczony w obwieszczeniu.
Art. 33.
(pominięty).42)Zamieszczony w obwieszczeniu.
(oznaczenie rozdziału 5 i tytuł − uchylone)
Art. 34.
(pominięty).42)Zamieszczony w obwieszczeniu.
Art. 35.
(pominięty).42)Zamieszczony w obwieszczeniu.
Art. 36.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2004 r.
1)
Niniejsza ustawa dokonuje w zakresie swojej regulacji wdrożenia następujących dyrektyw
Wspólnot Europejskich: 1) dyrektywy 92/49/EWG z dnia 18 lipca 1992 r. w sprawie koordynacji
przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych odnoszących się do ubezpieczeń
bezpośrednich innych niż ubezpieczenia na życie oraz zmieniająca dyrektywy 73/239/EWG
i 88/357/EWG (trzecia dyrektywa w sprawie ubezpieczeń innych niż ubezpieczenia na
życie) (Dz. Urz. WE L 228 z 11.08.1992); 2) dyrektywy 98/78/WE z dnia 27 października
1998 r. w sprawie dodatkowego nadzoru nad zakładami ubezpieczeń w grupach ubezpieczeniowych
(Dz. Urz. WE L 230 z 05.12.1998); 3) dyrektywy 2002/83/WE z dnia 5 listopada 2002 r.
dotyczącej ubezpieczeń na życie (Dz. Urz. WE L 345 z 19.12.2002). Dane dotyczące ogłoszenia
aktów prawa Unii Europejskiej, zamieszczone w niniejszej ustawie - z dniem uzyskania
przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej - dotyczą ogłoszenia tych
aktów w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej - wydanie specjalne.
I)
Odnośnik nr 1 dodany do tytułu ustawy przez art. 90 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r.
o zmianie i uchyleniu niektórych ustaw w związku z uzyskaniem przez Rzeczpospolitą
Polską członkostwa w Unii Europejskiej (Dz. U. Nr 96, poz. 959), która weszła w życie
z dniem 1 maja 2004 r.
2)
Przez art. 54 pkt 1 ustawy z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym
(Dz. U. Nr 157, poz. 1119), która weszła w życie z dniem 19 września 2006 r.
3)
W brzmieniu ustalonym przez art. 10 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 13 lutego 2009 r. o
zmianie ustawy o działalności ubezpieczeniowej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U.
Nr 42, poz. 341), która weszła w życie z dniem 18 czerwca 2009 r.
4)
W brzmieniu ustalonym przez art. 10 pkt 1 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku
3.
5)
W brzmieniu ustalonym przez art. 54 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 2.
6)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2012 r.
poz. 1166 i 1385 oraz z 2013 r. poz. 70.
7)
W brzmieniu ustalonym przez art. 40 pkt 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o emeryturach
kapitałowych (Dz. U. Nr 228, poz. 1507), która weszła w życie z dniem 8 stycznia 2009 r.
8)
W brzmieniu ustalonym przez art. 54 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 2.
9)
W brzmieniu ustalonym przez art. 40 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 7.
10)
Przez art. 54 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 2.
11)
Przez art. 54 pkt 5 ustawy, o której mowa w odnośniku 2.
12)
W brzmieniu ustalonym przez art. 10 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 3.
13)
W brzmieniu ustalonym przez art. 9 pkt 1 ustawy z dnia 25 marca 2011 r. o zmianie
niektórych ustaw związanych z funkcjonowaniem systemu ubezpieczeń społecznych (Dz.
U. Nr 75, poz. 398), która weszła w życie z dniem 1 maja 2011 r.
14)
W brzmieniu ustalonym przez art. 54 pkt 6 ustawy, o której mowa w odnośniku 2.
15)
Przez art. 54 pkt 7 ustawy, o której mowa w odnośniku 2.
16)
W brzmieniu ustalonym przez art. 70 pkt 1 ustawy z dnia 15 kwietnia 2005 r. o nadzorze
uzupełniającym nad instytucjami kredytowymi, zakładami ubezpieczeń i firmami inwestycyjnymi
wchodzącymi w skład konglomeratu finansowego (Dz. U. Nr 83, poz. 719), która weszła
w życie z dniem 13 czerwca 2005 r.
17)
Dodany przez art. 10 pkt 3 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 3.
18)
Dodany przez art. 4 pkt 1 ustawy z dnia 18 lutego 2005 r. o zmianie ustawy o pośrednictwie
ubezpieczeniowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 48, poz. 447 i Nr 143, poz.
1204), która weszła w życie z dniem 9 kwietnia 2005 r.
19)
Dodany przez art. 70 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 16.
20)
Dodany przez art. 70 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 16; w brzmieniu ustalonym
przez art. 10 pkt 3 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 3.
21)
Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2006 r. Nr 157, poz. 1119,
z 2009 r. Nr 42, poz. 341 oraz z 2012 r. poz. 1385.
22)
Przez art. 54 pkt 8 ustawy, o której mowa w odnośniku 2.
23)
W brzmieniu ustalonym przez art. 40 pkt 3 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. o przeprowadzaniu
konkursów na stanowiska kierowników centralnych urzędów administracji rządowej, prezesów
agencji państwowych oraz prezesów zarządów państwowych funduszy celowych (Dz. U. Nr
163, poz. 1362), która weszła w życie z dniem 1 września 2005 r.
24)
W brzmieniu ustalonym przez art. 40 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 7.
25)
W brzmieniu ustalonym przez art. 40 pkt 4 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku
7.
26)
W brzmieniu ustalonym przez art. 4 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 18.
27)
W brzmieniu ustalonym przez art. 40 pkt 4 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku
7.
28)
W brzmieniu ustalonym przez art. 40 pkt 4 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku
7.
29)
W brzmieniu ustalonym przez art. 9 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 13.
30)
Dodany przez art. 12 ustawy z dnia 8 grudnia 2006 r. o zmianie ustawy o finansach
publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 249, poz. 1832), która weszła
w życie z dniem 29 grudnia 2006 r.
31)
W brzmieniu ustalonym przez art. 1 ustawy z dnia 16 września 2011 r. o zmianie ustawy
o nadzorze ubezpieczeniowym i emerytalnym oraz Rzeczniku Ubezpieczonych oraz ustawy
o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz. U. Nr 234, poz. 1388), która weszła
w życie z dniem 18 listopada 2011 r.
32)
Stosuje się po raz pierwszy do Rzecznika Ubezpieczonych powoływanego po dniu 19 listopada
2011 r., stosownie do art. 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 31.
33)
Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2001 r. Nr 154, poz. 1793 i
1800, z 2002 r. Nr 10, poz. 89 i Nr 240, poz. 2056, z 2004 r. Nr 240, poz. 2407 oraz
z 2009 r. Nr 219, poz. 1707.
34)
W brzmieniu ustalonym przez art. 40 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 23.
35)
W brzmieniu ustalonym przez art. 40 pkt 5 ustawy, o której mowa w odnośniku 7.
36)
W brzmieniu ustalonym przez art. 4 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 18.
37)
Dodany przez art. 19 pkt 1 ustawy z dnia 23 sierpnia 2007 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym
praktykom rynkowym (Dz. U. Nr 171, poz. 1206), która weszła w życie z dniem 21 grudnia
2007 r.
38)
Dodany przez art. 19 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 37.
39)
Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 1965 r. Nr 15, poz. 113, z
1974 r. Nr 27, poz. 157 i Nr 39, poz. 231, z 1975 r. Nr 45, poz. 234, z 1982 r. Nr
11, poz. 82 i Nr 30, poz. 210, z 1983 r. Nr 5, poz. 33, z 1984 r. Nr 45, poz. 241
i 242, z 1985 r. Nr 20, poz. 86, z 1987 r. Nr 21, poz. 123, z 1988 r. Nr 41, poz.
324, z 1989 r. Nr 4, poz. 21 i Nr 33, poz. 175, z 1990 r. Nr 14, poz. 88, Nr 34, poz.
198, Nr 53, poz. 306, Nr 55, poz. 318 i Nr 79, poz. 464, z 1991 r. Nr 7, poz. 24,
Nr 22, poz. 92 i Nr 115, poz. 496, z 1993 r. Nr 12, poz. 53, z 1994 r. Nr 105, poz.
509, z 1995 r. Nr 83, poz. 417, z 1996 r. Nr 24, poz. 110, Nr 43, poz. 189, Nr 73,
poz. 350 i Nr 149, poz. 703, z 1997 r. Nr 43, poz. 270, Nr 54, poz. 348, Nr 75, poz.
471, Nr 102, poz. 643, Nr 117, poz. 752, Nr 121, poz. 769 i 770, Nr 133, poz. 882,
Nr 139, poz. 934, Nr 140, poz. 940 i Nr 141, poz. 944, z 1998 r. Nr 106, poz. 668
i Nr 117, poz. 757, z 1999 r. Nr 52, poz. 532, z 2000 r. Nr 22, poz. 269 i 271, Nr
48, poz. 552 i 554, Nr 55, poz. 665, Nr 73, poz. 852, Nr 94, poz. 1037, Nr 114, poz.
1191 i 1193 i Nr 122, poz. 1314, 1319 i 1322, z 2001 r. Nr 4, poz. 27, Nr 49, poz.
508, Nr 63, poz. 635, Nr 98, poz. 1069, 1070 i 1071, Nr 123, poz. 1353, Nr 125, poz.
1368 i Nr 138, poz. 1546, z 2002 r. Nr 25, poz. 253, Nr 26, poz. 265, Nr 74, poz.
676, Nr 84, poz. 764, Nr 126, poz. 1069 i 1070, Nr 129, poz. 1102, Nr 153, poz. 1271,
Nr 219, poz. 1849 i Nr 240, poz. 2058, z 2003 r. Nr 41, poz. 360, Nr 42, poz. 363,
Nr 60, poz. 535, Nr 109, poz. 1035, Nr 119, poz. 1121, Nr 130, poz. 1188, Nr 139,
poz. 1323, Nr 199, poz. 1939 i Nr 228, poz. 2255, z 2004 r. Nr 9, poz. 75, Nr 11,
poz. 101, Nr 68, poz. 623, Nr 91, poz. 871, Nr 93, poz. 891, Nr 121, poz. 1264, Nr
162, poz. 1691, Nr 169, poz. 1783, Nr 172, poz. 1804, Nr 204, poz. 2091, Nr 210, poz.
2135, Nr 236, poz. 2356 i Nr 237, poz. 2384, z 2005 r. Nr 13, poz. 98, Nr 22, poz.
185, Nr 86, poz. 732, Nr 122, poz. 1024, Nr 143, poz. 1199, Nr 150, poz. 1239, Nr
167, poz. 1398, Nr 169, poz. 1413 i 1417, Nr 172, poz. 1438, Nr 178, poz. 1478, Nr
183, poz. 1538, Nr 264, poz. 2205 i Nr 267, poz. 2258, z 2006 r. Nr 12, poz. 66, Nr
66, poz. 466, Nr 104, poz. 708 i 711, Nr 186, poz. 1379, Nr 208, poz. 1537 i 1540,
Nr 226, poz. 1656 i Nr 235, poz. 1699, z 2007 r. Nr 7, poz. 58, Nr 47, poz. 319, Nr
50, poz. 331, Nr 99, poz. 662, Nr 106, poz. 731, Nr 112, poz. 766 i 769, Nr 115, poz.
794, Nr 121, poz. 831, Nr 123, poz. 849, Nr 176, poz. 1243, Nr 181, poz. 1287, Nr
192, poz. 1378 i Nr 247, poz. 1845, z 2008 r. Nr 59, poz. 367, Nr 96, poz. 609 i 619,
Nr 110, poz. 706, Nr 116, poz. 731, Nr 119, poz. 772, Nr 120, poz. 779, Nr 122, poz.
796, Nr 171, poz. 1056, Nr 220, poz. 1431, Nr 228, poz. 1507, Nr 231, poz. 1547 i
Nr 234, poz. 1571, z 2009 r. Nr 26, poz. 156, Nr 67, poz. 571, Nr 69, poz. 592 i 593,
Nr 131, poz. 1075, Nr 179, poz. 1395 i Nr 216, poz. 1676, z 2010 r. Nr 3, poz. 13,
Nr 7, poz. 45, Nr 40, poz. 229, Nr 108, poz. 684, Nr 109, poz. 724, Nr 125, poz. 842,
Nr 152, poz. 1018, Nr 155, poz. 1037, Nr 182, poz. 1228, Nr 197, poz. 1307, Nr 215,
poz. 1418, Nr 217, poz. 1435 i Nr 241, poz. 1621, z 2011 r. Nr 34, poz. 173, Nr 85,
poz. 458, Nr 87, poz. 482, Nr 92, poz. 531, Nr 112, poz. 654, Nr 129, poz. 735, Nr
138, poz. 806 i 807, Nr 144, poz. 854, Nr 149, poz. 887, Nr 224, poz. 1342, Nr 233,
poz. 1381 i Nr 234, poz. 1391 oraz z 2012 r. poz. 908, 1445 i 1529.
40)
Przez art. 3 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o działalności ubezpieczeniowej
oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 143, poz. 1204), która weszła w życie z dniem
17 sierpnia 2005 r.
41)
Przez art. 54 pkt 9 ustawy, o której mowa w odnośniku 2.
42)
Zamieszczony w obwieszczeniu.
43)
Przez art. 54 pkt 10 ustawy, o której mowa w odnośniku 2.