Dział I

Przepisy wstępne Art. 1. 1. Ustawa reguluje: 1) zasady wspólnego dochodzenia roszczeń wierzycieli od niewypłacalnych dłużników będących: a) przedsiębiorcami, b) osobami fizycznymi nieprowadzącymi działalności gospodarczej, któ- rych niewypłacalność powstała wskutek wyjątkowych i niezależnych od nich okoliczności; 2) skutki ogłoszenia upadłości; 3) zasady postępowania naprawczego wobec przedsiębiorców zagrożonych niewypłacalnością. 2. Przepisy ustawy stosuje się również do innych podmiotów określonych w usta- wie. ¹⁾ Niniejsza ustawa dokonuje w zakresie swojej regulacji wdrożenia następujących dyrektyw Wspólnot Europejskich: 1) dyrektywy 2001/17/WE z dnia 19 marca 2001 r. w sprawie reorganizacji i likwi- dacji zakładów ubezpieczeń (Dz. Urz. WE L 110 z 20.04.2001), 2) dyrektywy 2001/24/WE z dnia 4 kwietnia 2001 r. w sprawie reorganizacji i likwi- dacji instytucji kredytowych (Dz. Urz. WE L 125 z 05.05.2001). Dane dotyczące ogłoszenia aktów prawa Unii Europejskiej, zamieszczone w niniej- szej ustawie – z dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej – dotyczą ogłoszenia tych aktów w Dzienniku Urzędowym Unii Eu- ropejskiej – wydanie specjalne. Art. 2. Postępowanie uregulowane ustawą należy prowadzić tak, aby roszczenia wierzycieli mogły zostać zaspokojone w jak najwyższym stopniu, a jeśli racjonalne względy na to pozwolą – dotychczasowe przedsiębiorstwo dłużnika zostało zachowane. Art. 3. Postępowanie uregulowane ustawą może być wszczęte tylko na wniosek złożony przez podmioty określone w ustawie. Art. 4. Przepisy części pierwszej stosuje się odpowiednio do innych rodzajów postępowań unormowanych w ustawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.

Dział II

Podmiotowy zakres stosowania ustawy Art. 5. 1. Przepisy ustawy stosuje się do przedsiębiorców w rozumieniu ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93, z późn. zm.²⁾), jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. 2. Przepisy ustawy stosuje się także do: 1) spółek z ograniczoną odpowiedzialnością i spółek akcyjnych nieprowadzą- cych działalności gospodarczej; 2) wspólników osobowych spółek handlowych, ponoszących odpowiedzialność za zobowiązania spółki bez ograniczenia całym swoim majątkiem; 3) wspólników spółki partnerskiej. ²⁾ Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 1971 r. Nr 27, poz. 252, z 1976 r. Nr 19, poz. 122, z 1982 r. Nr 11, poz. 81, Nr 19, poz. 147 i Nr 30, poz. 210, z 1984 r. Nr 45, poz. 242, z 1985 r. Nr 22, poz. 99, z 1989 r. Nr 3, poz. 11, z 1990 r. Nr 34, poz. 198, Nr 55, poz. 321 i Nr 79, poz. 464, z 1991 r. Nr 107, poz. 464 i Nr 115, poz. 496, z 1993 r. Nr 17, poz. 78, z 1994 r. Nr 27, poz. 96, Nr 85, poz. 388 i Nr 105, poz. 509, z 1995 r. Nr 83, poz. 417, z 1996 r. Nr 114, poz. 542, Nr 139, poz. 646 i Nr 149, poz. 703, z 1997 r. Nr 43, poz. 272, Nr 115, poz. 741, Nr 117, poz. 751 i Nr 157, poz. 1040, z 1998 r. Nr 106, poz. 668 i Nr 117, poz. 758, z 1999 r. Nr 52, poz. 532, z 2000 r. Nr 22, poz. 271, Nr 74, poz. 855 i 857, Nr 88, poz. 983 i Nr 114, poz. 1191, z 2001 r. Nr 11, poz. 91, Nr 71, poz. 733, Nr 130, poz. 1450 i Nr 145, poz. 1638, z 2002 r. Nr 113, poz. 984 i Nr 141, poz. 1176, z 2003 r. Nr 49, poz. 408, Nr 60, poz. 535, Nr 64, poz. 592 i Nr 124, poz. 1151, z 2004 r. Nr 91, poz. 870, Nr 96, poz. 959, Nr 162, poz. 1692, Nr 172, poz. 1804 i Nr 281, poz. 2783, z 2005 r. Nr 48, poz. 462, Nr 157, poz. 1316 i Nr 172, poz. 1438, z 2006 r. Nr 133, poz. 935 i Nr 164, poz. 1166, z 2007 r. Nr 80, poz. 538, Nr 82, poz. 557 i Nr 181, poz. 1287, z 2008 r. Nr 116, poz. 731, Nr 163, poz. 1012, Nr 220, poz. 1425 i 1431 i Nr 228, poz. 1506 oraz z 2009 r. Nr 42, poz. 341, Nr 79, poz. 662 i Nr 131, poz. 1075. Art. 6. Nie można ogłosić upadłości: 1) Skarbu Państwa; 2) jednostek samorządu terytorialnego; 3) publicznych samodzielnych zakładów opieki zdrowotnej; 4) instytucji i osób prawnych utworzonych w drodze ustawy, chyba że ustawa ta stanowi inaczej, oraz utworzonych w wykonaniu obowiązku nałożonego ustawą; 5) osób fizycznych prowadzących gospodarstwo rolne; 6) uczelni. Art. 7. W razie śmierci przedsiębiorcy można ogłosić jego upadłość, jeżeli wniosek o ogło- szenie upadłości został złożony w terminie roku od dnia jego śmierci. Wniosek o ogłoszenie upadłości może złożyć wierzyciel, a także spadkobierca, oraz małżonek i każde z dzieci lub rodziców zmarłego, chociażby nie dziedziczyli po nim spadku. Art. 8. 1. Można żądać ogłoszenia upadłości osoby fizycznej, która była przedsiębiorcą, także po zaprzestaniu prowadzenia przez nią działalności gospodarczej, jeżeli od dnia wykreślenia z właściwego rejestru nie upłynął rok. 2. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do osób, które przestały być wspólnikami osobowych spółek handlowych. Art. 9. Można żądać ogłoszenia upadłości osoby fizycznej, która faktycznie prowadziła działalność gospodarczą, nawet wówczas, gdy nie dopełniła obowiązku jej zgłosze- nia we właściwym rejestrze.

Dział III

Podstawy ogłoszenia upadłości Art. 10. Upadłość ogłasza się w stosunku do dłużnika, który stał się niewypłacalny. Art. 11. 1. Dłużnika uważa się za niewypłacalnego, jeżeli nie wykonuje swoich wymagal- nych zobowiązań pieniężnych. 2. Dłużnika będącego osobą prawną albo jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, uważa się za niewypłacalnego także wtedy, gdy jego zobowiązania przekroczą wartość jego majątku, nawet wówczas, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje. Art. 12. 1. Sąd może oddalić wniosek o ogłoszenie upadłości, jeżeli opóźnienie w wykona- niu zobowiązań nie przekracza trzech miesięcy, a suma niewykonanych zobo- wiązań nie przekracza 10 % wartości bilansowej przedsiębiorstwa dłużnika. 2. Przepisu ust. 1 nie stosuje się, jeżeli niewykonanie zobowiązań ma charakter trwały albo gdy oddalenie wniosku może spowodować pokrzywdzenie wierzy- cieli. 3. Oddalając wniosek o ogłoszenie upadłości sąd na wniosek dłużnika może zezwo- lić na wszczęcie przez dłużnika postępowania naprawczego, jeżeli nie ma prze- szkód określonych w art. 492 ust. 3. Art. 13. 1. Sąd oddali wniosek o ogłoszenie upadłości, jeżeli majątek niewypłacalnego dłużnika nie wystarcza na zaspokojenie kosztów postępowania. 2. Sąd może oddalić wniosek o ogłoszenie upadłości w razie stwierdzenia, że mają- tek dłużnika jest obciążony hipoteką, zastawem, zastawem rejestrowym, zasta- wem skarbowym lub hipoteką morską w takim stopniu, że pozostały jego mają- tek nie wystarcza na zaspokojenie kosztów postępowania. 3. Przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się, gdy zostanie uprawdopodobnione, że obcią- żenia majątku dłużnika są bezskuteczne według przepisów ustawy albo gdy do- konane zostały w celu pokrzywdzenia wierzycieli, jak również gdy zostanie uprawdopodobnione, że dłużnik dokonał innych czynności prawnych bezsku- tecznych według przepisów ustawy, którymi wyzbył się majątku wystarczające- go na zaspokojenie kosztów postępowania. Art. 14. 1. Jeżeli zostanie uprawdopodobnione, że w drodze układu wierzyciele zostaną za- spokojeni w wyższym stopniu, niż zostaliby zaspokojeni po przeprowadzeniu postępowania upadłościowego obejmującego likwidację majątku dłużnika, ogła- sza się upadłość dłużnika z możliwością zawarcia układu. 2. Postępowania upadłościowego z możliwością zawarcia układu nie prowadzi się, gdy z uwagi na dotychczasowe zachowanie się dłużnika nie ma pewności, że układ będzie wykonany, chyba że propozycje układowe przewidują układ likwi- dacyjny. Art. 15. W razie gdy brak jest podstaw do ogłoszenia upadłości z możliwością zawarcia układu, ogłasza się upadłość obejmującą likwidację majątku dłużnika. Art. 16. Sąd może zmienić sposób prowadzenia postępowania upadłościowego z postępowa- nia obejmującego likwidację majątku upadłego na postępowanie z możliwością za- warcia układu, jeżeli podstawy przeprowadzenia takiego postępowania ujawniły się dopiero po ogłoszeniu upadłości. Zmiana sposobu prowadzenia postępowania podle- ga obwieszczeniu w Monitorze Sądowym i Gospodarczym. Art. 17. 1. Sąd może zmienić sposób prowadzenia postępowania upadłościowego z postę- powania z możliwością zawarcia układu na postępowanie obejmujące likwidację majątku upadłego, jeżeli podstawy przeprowadzenia takiego postępowania ujawniły się dopiero w toku postępowania. Zmiana sposobu prowadzenia postę- powania podlega obwieszczeniu w Monitorze Sądowym i Gospodarczym. 2. Na postanowienie o zmianie sposobu prowadzenia postępowania upadłościowe- go przysługuje zażalenie. 3. Przepisu ust. 2 nie stosuje się, gdy obowiązek zmiany sposobu prowadzenia po- stępowania upadłościowego z postępowania z możliwością zawarcia układu na postępowanie obejmujące likwidację majątku upadłego wynika z ustawy.

Dział I

Sąd Art. 18. Sprawy o ogłoszenie upadłości rozpoznaje sąd upadłościowy w składzie trzech sę- dziów zawodowych. Sądem upadłościowym jest sąd rejonowy – sąd gospodarczy. Art. 19. 1. Do rozpoznania spraw o ogłoszenie upadłości właściwy jest sąd upadłościowy, właściwy dla zakładu głównego przedsiębiorstwa dłużnika. 2. Jeżeli dłużnik ma zakłady w obszarach właściwości różnych sądów i trudno usta- lić, który z nich jest zakładem głównym, właściwy jest każdy z tych sądów. 3. Jeżeli dłużnik nie ma w Rzeczypospolitej Polskiej przedsiębiorstwa, właściwy jest sąd miejsca zamieszkania albo siedziby dłużnika, a gdy dłużnik nie ma w Rzeczypospolitej Polskiej miejsca zamieszkania albo siedziby, właściwy jest sąd, w którego obszarze znajduje się majątek dłużnika.

Dział II

Wniosek o ogłoszenie upadłości Art. 20. 1. Wniosek o ogłoszenie upadłości może zgłosić dłużnik lub każdy z jego wierzy- cieli. 2. Wniosek mogą zgłosić również: 1) w stosunku do spółki jawnej, spółki partnerskiej, spółki komandytowej oraz spółki komandytowo-akcyjnej – każdy ze wspólników odpowiadających bez ograniczenia za zobowiązania spółki; 2) w stosunku do osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych nieposiadają- cych osobowości prawnej, którym odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną – każdy, kto ma prawo je reprezentować sam lub łącznie z innymi osobami; 3) w stosunku do przedsiębiorstwa państwowego – także organ założycielski; 4) w stosunku do jednoosobowej spółki Skarbu Państwa – także minister wła- ściwy do spraw Skarbu Państwa; 5) w stosunku do osoby prawnej, spółki jawnej, spółki partnerskiej oraz spółki komandytowej i komandytowo-akcyjnej, będących w stanie likwidacji – każdy z likwidatorów; 6) w stosunku do osoby prawnej wpisanej do Krajowego Rejestru Sądowego – kurator ustanowiony na podstawie art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 168, poz. 1186, z późn. zm.³⁾); 7) w stosunku do dłużnika, któremu została udzielona pomoc publiczna o war- tości przekraczającej 100 000 euro – organ udzielający pomocy. Art. 21. 1. Dłużnik jest obowiązany, nie później niż w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości, zgłosić w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości. 2. Jeżeli dłużnikiem jest osoba prawna albo inna jednostka organizacyjna nieposia- dająca osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, obowiązek, o którym mowa w ust. 1, spoczywa na każdym, kto ma prawo go re- prezentować sam lub łącznie z innymi osobami. 3. Osoby, o których mowa w ust. 1 i 2, ponoszą odpowiedzialność za szkodę wy- rządzoną wskutek niezłożenia wniosku w terminie określonym w ust. 1. 4. We wniosku o ogłoszenie upadłości dłużnik, do którego nie ma zastosowania art. 492 ust. 3, może wnosić także o zezwolenie na wszczęcie postępowania na- prawczego, jeżeli opóźnienie w wykonaniu zobowiązań nie ma charakteru trwa- łego, a suma niewykonanych zobowiązań nie przekracza 10 % wartości bilan- sowej przedsiębiorstwa dłużnika. Art. 22. 1. Wniosek o ogłoszenie upadłości powinien zawierać: 1) imię i nazwisko dłużnika, jego nazwę albo firmę, miejsce zamieszkania albo siedzibę, a gdy dłużnikiem jest spółka osobowa lub osoba prawna – repre- zentantów spółki lub osoby prawnej i likwidatorów, jeżeli są ustanowieni, a ³⁾ Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2008 r. Nr 141, poz. 888 oraz z 2009 r. Nr 18, poz. 97, Nr 42, poz. 341, Nr 53, poz. 434 i Nr 157, poz. 1241. ponadto w przypadku spółki imiona i nazwiska oraz miejsce zamieszkania wspólników odpowiadających za zobowiązania spółki bez ograniczenia; 2) oznaczenie miejsca, w którym znajduje się przedsiębiorstwo lub inny mają- tek dłużnika; 3) wskazanie okoliczności, które uzasadniają wniosek i ich uprawdopodobnie- nie; 4) informację, czy dłużnik jest uczestnikiem podlegającego prawu polskiemu lub prawu innego państwa członkowskiego systemu płatności lub systemu rozrachunku papierów wartościowych w rozumieniu ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. o ostateczności rozrachunku w systemach płatności i syste- mach rozrachunku papierów wartościowych oraz zasadach nadzoru nad ty- mi systemami (Dz. U. z 2010 r. Nr 112, poz. 743, z 2011 r. Nr 199, poz. 1175 i Nr 234, poz. 1391 oraz z 2012 r. poz. 173) lub niebędącym uczestni- kiem podmiotem prowadzącym system interoperacyjny w rozumieniu tej ustawy; 5) informację, czy dłużnik jest spółką publiczną w rozumieniu przepisów usta- wy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych (Dz. U. Nr 184, poz. 1539, z późn. zm.⁴⁾). 2. Jeżeli dłużnikiem jest przedsiębiorca wpisany do właściwego rejestru, do wnio- sku należy dołączyć zaświadczenie albo oświadczenie o wpisie do rejestru za- wierające oznaczenie jego firmy lub nazwy, formy prawnej, siedziby oraz nume- ru we właściwym rejestrze. Jeżeli dłużnik jest wnioskodawcą, powinien wskazać w oświadczeniu także osoby uprawnione do jego reprezentowania. 2a. Oświadczenie, o którym mowa w ust. 2, składa się pod rygorem odpowiedzial- ności karnej za składanie fałszywych zeznań. Składający oświadczenie jest obowiązany do zawarcia w nim klauzuli następującej treści: „Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.”. Klauzula ta zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań. 3. Jeżeli wniosek zgłasza wierzyciel, przepisu ust. 1 pkt 4 nie stosuje się. Art. 23. 1. Jeżeli wniosek o ogłoszenie upadłości zgłasza dłużnik, powinien we wniosku dodatkowo określić, czy wnosi o ogłoszenie upadłości z możliwością zawarcia układu, czy też o ogłoszenie upadłości obejmującej likwidację jego majątku. Po- nadto do wniosku powinien dołączyć: 1) aktualny wykaz majątku z szacunkową wyceną jego składników; 2) bilans sporządzony dla celów tego postępowania, na dzień nie późniejszy niż trzydzieści dni przed dniem złożenia wniosku; ⁴⁾ Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2006 r. Nr 157, poz. 1119, z 2007 r. Nr 235, poz. 1734, z 2008 r. Nr 171, poz. 1056 i Nr 231, poz. 1547 oraz z 2009 r. Nr 115, poz. 962. 3) spis wierzycieli z podaniem ich adresów i wysokości wierzytelności każde- go z nich oraz terminów zapłaty, a także listę zabezpieczeń dokonanych przez wierzycieli na jego majątku wraz z datami ich ustanowienia; 4) oświadczenie o spłatach wierzytelności lub innych długów dokonanych w terminie sześciu miesięcy przed dniem złożenia wniosku; 5) spis podmiotów zobowiązanych majątkowo wobec dłużnika wraz z adresa- mi, z określeniem wierzytelności, daty ich powstania i terminów zapłaty; 6) wykaz tytułów egzekucyjnych oraz tytułów wykonawczych przeciwko dłuż- nikowi; 7) informację o postępowaniach dotyczących ustanowienia na majątku dłużni- ka hipotek, zastawów, zastawów rejestrowych i zastawów skarbowych oraz innych obciążeń podlegających wpisowi w księdze wieczystej lub w reje- strach, jak również o prowadzonych innych postępowaniach sądowych lub administracyjnych dotyczących majątku dłużnika; 8) informację o miejscu zamieszkania reprezentantów spółki lub osoby prawnej i likwidatorów, jeżeli są ustanowieni. 2. Jeżeli dłużnik wnosi o ogłoszenie upadłości z możliwością zawarcia układu, po- winien ponadto dołączyć do wniosku: 1) propozycje układowe wraz z propozycjami finansowania wykonania układu; 2) rachunek przepływów pieniężnych za ostatnie dwanaście miesięcy, jeżeli obowiązany był do prowadzenia dokumentacji umożliwiającej sporządzenie takiego rachunku. 3. Jeżeli dłużnik nie może dołączyć do wniosku dokumentów, o których mowa w ust. 1 i 2, powinien podać przyczyny ich niedołączenia oraz je uprawdopodob- nić. Art. 24. Jeżeli wniosek o ogłoszenie upadłości zgłasza wierzyciel, powinien uprawdopodob- nić swoją wierzytelność, a ponadto, jeżeli wnosi o ogłoszenie upadłości z możliwo- ścią zawarcia układu, powinien dołączyć wstępne propozycje układowe. Art. 25. 1. Wraz z wnioskiem o ogłoszenie upadłości dłużnik jest obowiązany złożyć oświadczenie na piśmie co do prawdziwości danych zawartych we wniosku. 2. Jeżeli oświadczenie, o którym mowa w ust. 1, nie jest zgodne z prawdą, dłużnik ponosi odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną na skutek podania nieprawdzi- wych danych we wniosku o ogłoszenie upadłości. 3. W razie niezłożenia oświadczenia, o którym mowa w ust. 1, wniosek zwraca się bez wzywania dłużnika do jego uzupełnienia.

Dział III

Przepisy o postępowaniu Art. 26. 1. Uczestnikiem postępowania o ogłoszenie upadłości jest każdy, kto złożył wnio- sek o ogłoszenie upadłości, oraz dłużnik. 2. O złożeniu wniosku o ogłoszenie upadłości przedsiębiorstwa państwowego albo jednoosobowej spółki Skarbu Państwa sąd niezwłocznie zawiadamia odpowied- nio organ założycielski albo ministra właściwego do spraw Skarbu Państwa, któ- ry w terminie dwóch tygodni może złożyć sądowi opinię w sprawie. Art. 26¹. 1. Jeżeli dłużnik nie ma zdolności procesowej i nie działa za niego przedstawiciel ustawowy, a także gdy w składzie organów dłużnika będącego osobą prawną lub jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, zachodzą braki uniemożliwiające ich działa- nie, sąd upadłościowy ustanawia dla niego kuratora. Kuratora ustanowionego na podstawie art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym albo na podstawie art. 42 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny, powołuje się na kuratora, o którym mowa w niniejszym przepisie. 2. Ustanowienie kuratora nie stanowi przeszkody do usunięcia, na podstawie zasad ogólnych, braku zdolności procesowej albo braków w składzie organów unie- możliwiających ich działanie. 3. Wynagrodzenie kuratora ustala sąd w wysokości stosownej do nakładu pracy ku- ratora. Wynagrodzenie kuratora obowiązanego do rozliczenia podatku od towa- rów i usług podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług, określoną zgodnie z obowiązującą stawką tego podatku. Na postanowienie sądu przysługu- je zażalenie. 4. Przepisy ust. 1 i 3 stosuje się odpowiednio w przypadku śmierci dłużnika po zło- żeniu wniosku o ogłoszenie upadłości. Art. 27. 1. Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym. Może jednak wyznaczyć roz- prawę, jeżeli uzna to za konieczne. 2. Sąd może na posiedzeniu niejawnym przeprowadzić postępowanie dowodowe w całości lub w części także wówczas, gdy wyznaczono rozprawę. 3. Postanowienie w sprawie ogłoszenia upadłości sąd wydaje w terminie dwóch miesięcy od dnia złożenia wniosku. Zażalenie na postanowienie w sprawie ogło- szenia upadłości sąd drugiej instancji rozpoznaje w terminie miesiąca od dnia przedstawienia mu akt sprawy. Art. 28. 1. Wniosek o ogłoszenie upadłości nieodpowiadający wymogom określonym w ustawie lub nienależycie opłacony zwraca się bez wezwania o uzupełnienie lub opłacenie wniosku, jeżeli został on zgłoszony przez wnioskodawcę reprezento- wanego przez adwokata lub radcę prawnego. 2. W terminie tygodniowym od dnia doręczenia zarządzenia o zwrocie z przyczyn określonych w ust. 1 wniosek ponownie złożony, odpowiadający wymogom ustawowym i należycie opłacony, wywołuje skutek od daty pierwotnego wnie- sienia. Skutek taki nie występuje w razie kolejnego zwrotu z tej samej przyczy- ny. Art. 29. Jeżeli na skutek braku lub wskazania nieprawidłowego adresu dłużnika lub niewy- konania innych zarządzeń nie można nadać sprawie dalszego biegu, wniosek o ogło- szenie upadłości zwraca się. Art. 30. 1. Sąd może w razie potrzeby wysłuchać dłużnika oraz wierzyciela będącego wnio- skodawcą, a w sprawie upadłości przedsiębiorstwa państwowego albo jednooso- bowej spółki Skarbu Państwa także odpowiednio organ założycielski albo przed- stawiciela ministra właściwego do spraw Skarbu Państwa. 2. Sąd wysłuchuje dłużnika z zachowaniem przepisów Kodeksu postępowania cy- wilnego o przesłuchaniu stron, po odebraniu od niego przyrzeczenia. 3. Gdyby wysłuchanie, o którym mowa w ust. 2, było niemożliwe lub nadmiernie utrudnione, sąd może zażądać od dłużnika złożenia wyjaśnień na piśmie z pod- pisem notarialnie poświadczonym, pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywych zeznań. Wyjaśnienia te są dowodem w sprawie. 4. Do wysłuchania innych osób stosuje się przepis art. 217. Art. 31. Sąd może dopuścić dowód z opinii biegłego w celu zbadania stanu przedsiębiorstwa oraz zachowania terminu, o którym mowa w art. 21 ust. 1. Art. 32. 1.⁵⁾ W stosunku do dłużnika nie stosuje się przepisów o zwolnieniu od kosztów są- dowych. 2. Jeżeli wierzyciel cofnął wniosek o ogłoszenie upadłości po wykonaniu przez dłużnika zobowiązań, o których mowa w art. 11, kosztami sądowymi obciąża się dłużnika. ⁵⁾ Utracił moc, na podstawie wyroku TK z dn. 15.05.2012 r., sygn. akt P 11/10 (Dz. U. poz. 578), w zakresie, w jakim dotyczy dłużników będących spółkami z ograni- czoną odpowiedzialnością. 3. Kosztami sądowymi obciąża się dłużnika w razie oddalenia wniosku na podsta- wie art. 12 ust. 1 albo art. 13. 4. W sprawach, o których mowa w ust. 2 i 3, dłużnik obowiązany jest również do zwrotu kosztów poniesionych przez wierzyciela. 5. Od wnioskodawcy sąd może zażądać zaliczki na koszty postępowania w przed- miocie ogłoszenia upadłości pod rygorem odrzucenia wniosku. Przepisu nie sto- suje się w przypadku gdy wnioskodawcą jest dłużnik. Na postanowienie sądu zażalenie nie przysługuje. Art. 33. 1. Zażalenie przysługuje na postanowienie sądu kończące postępowanie oraz w przypadkach określonych w ustawie. 2. Od postanowienia sądu drugiej instancji skarga kasacyjna nie przysługuje. 3. Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia nie przysługuje. Art. 34. 1. W przypadku złożenia przez wierzyciela wniosku w złej wierze, sąd, oddalając wniosek o ogłoszenie upadłości, obciąży wierzyciela kosztami postępowania i może nakazać wierzycielowi złożenie publicznego oświadczenia odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie. 2. W przypadku oddalenia wniosku wierzyciela o ogłoszenie upadłości złożonego w złej wierze, dłużnikowi, a także osobie trzeciej przysługuje przeciwko wierzy- cielowi roszczenie o naprawienie szkody. Art. 35. W sprawach nieuregulowanych w ustawie do postępowania w przedmiocie ogłosze- nia upadłości stosuje się odpowiednio przepisy księgi pierwszej części pierwszej Kodeksu postępowania cywilnego, z wyjątkiem przepisów o zawieszeniu i wzno- wieniu postępowania.

Dział IV

Postępowanie zabezpieczające

Dział V

Wstępne zgromadzenie wierzycieli

Dział VI

Orzeczenie o ogłoszeniu upadłości Art. 51. 1. Uwzględniając wniosek o ogłoszenie upadłości, sąd wydaje postanowienie o ogłoszeniu upadłości, w którym: 1) wymienia imię i nazwisko, nazwę albo firmę, miejsce zamieszkania albo siedzibę upadłego dłużnika (upadłego); 2) określa sposób prowadzenia postępowania; 3) określa, czy i w jakim zakresie upadły będzie sprawował zarząd swoim ma- jątkiem, jeżeli postępowanie będzie prowadzone z możliwością zawarcia układu; 4) wzywa wierzycieli upadłego do zgłoszenia wierzytelności w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż miesiąc i nie dłuższym niż trzy miesiące; 5) wzywa osoby, którym przysługują prawa oraz prawa i roszczenia osobiste ciążące na nieruchomości należącej do upadłego, jeżeli nie zostały ujawnio- ne przez wpis w księdze wieczystej, do ich zgłoszenia w wyznaczonym terminie nie krótszym niż miesiąc i nie dłuższym niż trzy miesiące, pod ry- gorem utraty prawa powoływania się na nie w postępowaniu upadłościo- wym; 6) wyznacza sędziego-komisarza oraz syndyka albo nadzorcę sądowego, albo zarządcę; 7) oznacza godzinę wydania postanowienia, jeżeli upadły jest uczestnikiem podlegającego prawu polskiemu lub prawu innego państwa członkowskiego systemu płatności lub systemu rozrachunku papierów wartościowych w ro- zumieniu ustawy, o której mowa w art. 22 ust. 1 pkt 4, lub niebędącym uczestnikiem podmiotem prowadzącym system interoperacyjny w rozumie- niu tej ustawy. 2. Postanowienie o ogłoszeniu upadłości jest skuteczne i wykonalne z dniem jego wydania, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Art. 52. Data wydania postanowienia o ogłoszeniu upadłości jest datą upadłości. W przypad- ku wydania postanowienia o ogłoszeniu upadłości po ponownym rozpoznaniu spra- wy w następstwie uchylenia postanowienia przez sąd drugiej instancji za datę upa- dłości uważa się datę wydania pierwszego postanowienia o ogłoszeniu upadłości. Art. 53. 1. Postanowienie o ogłoszeniu upadłości podaje się niezwłocznie do publicznej wiadomości przez obwieszczenie w Monitorze Sądowym i Gospodarczym oraz opublikowanie w dzienniku o zasięgu lokalnym. 2. Postanowienie w przedmiocie ogłoszenia upadłości doręcza się syndykowi, nad- zorcy sądowemu albo zarządcy, upadłemu albo jego spadkobiercy oraz wierzy- cielowi, który żądał ogłoszenia upadłości. Postanowienie w przedmiocie upadło- ści przedsiębiorstwa państwowego albo jednoosobowej spółki Skarbu Państwa doręcza się także odpowiednio organowi założycielskiemu albo ministrowi wła- ściwemu do spraw Skarbu Państwa. 3. Jeżeli upadły jest uczestnikiem podlegającego prawu polskiemu lub prawu inne- go państwa członkowskiego systemu płatności lub systemu rozrachunku papie- rów wartościowych w rozumieniu ustawy, o której mowa w art. 22 ust. 1 pkt 4, lub niebędącym uczestnikiem podmiotem prowadzącym system interoperacyjny w rozumieniu tej ustawy, postanowienie o ogłoszeniu upadłości doręcza się tak- że Prezesowi Narodowego Banku Polskiego, po uprzednim powiadomieniu go o godzinie wydania postanowienia o ogłoszeniu upadłości. 4. Jeżeli upadły jest spółką publiczną w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów fi- nansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych, postanowienie o ogłoszeniu upadłości doręcza się także Przewodniczącemu Komisji Nadzoru Finansowego. 5. O ogłoszeniu upadłości powiadamia się Komisję Nadzoru Finansowego, a także właściwą izbę skarbową i właściwy oddział Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Powiadomienie Komisji Nadzoru Finansowego następuje w dniu ogłoszenia upadłości i dokonuje się go przy zastosowaniu środków bezpośredniego przeka- zu informacji, takich jak telefon, faks, poczta elektroniczna. 6. Jeżeli upadły jest operatorem publicznej sieci telekomunikacyjnej lub dostawcą publicznie dostępnych usług telekomunikacyjnych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. - Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800, z późn. zm.⁶⁾), o ogłoszeniu upadłości powiadamia się Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej. Powiadomienie następuje w dniu ogłoszenia upa- dłości i dokonuje się go przy zastosowaniu środków bezpośredniego przekazu informacji, takich jak telefon, faks, poczta elektroniczna. Art. 54. 1. Na postanowienie o ogłoszeniu upadłości zażalenie przysługuje wyłącznie upa- dłemu, a na postanowienie oddalające wniosek o ogłoszenie upadłości – wyłącz- nie wnioskodawcy. 2. Sąd drugiej instancji nie może orzec o ogłoszeniu upadłości. 3. W razie uchylenia postanowienia o ogłoszeniu upadłości i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania syndyk, nadzorca sądowy albo zarządca zachowują swoje uprawnienia, a czynności przez nich dokonane pozostają w mocy. Art. 55. 1. Jeżeli na wstępnym zgromadzeniu wierzycieli zawarto układ, sąd wydaje posta- nowienie o ogłoszeniu upadłości z możliwością zawarcia układu wraz z posta- nowieniem o zatwierdzeniu układu. 2. Do postanowienia, o którym mowa w ust. 1, stosuje się przepisy art. 51 ust. 1 pkt 1, 2, 7 i art. 53. Art. 56. 1. Wierzyciele upadłego, którzy nie zostali zawiadomieni o wstępnym zgromadze- niu wierzycieli, oraz wierzyciele, którzy głosowali przeciw układowi, mogą w terminie dwóch tygodni od dnia obwieszczenia o zatwierdzeniu układu w Moni- ⁶⁾ Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2004 r. Nr 273, poz. 2703, z 2005 r. Nr 163, poz. 1362 i Nr 267, poz. 2258, z 2006 r. Nr 12, poz. 66, Nr 104, poz. 708 i 711, Nr 170, poz. 1217, Nr 220, poz. 1600, Nr 235, poz. 1700 i Nr 249, poz. 1834, z 2007 r. Nr 23, poz. 137, Nr 50, poz. 331 i Nr 82, poz. 556, z 2008 r. Nr 17, poz. 101 i Nr 227, poz. 1505 oraz z 2009 r. Nr 11, poz. 59, Nr 18, poz. 97 i Nr 85, poz. 716. torze Sądowym i Gospodarczym wnieść zażalenie na postanowienie o zatwier- dzeniu układu. 2. Sąd uchyla postanowienie o zatwierdzeniu układu, jeżeli układ jest sprzeczny z prawem albo jeżeli jest oczywiste, że układ nie będzie wykonany, jak również gdy jest rażąco krzywdzący dla wierzycieli, którzy wnieśli zażalenie. 3. W razie uchylenia postanowienia o zatwierdzeniu układu sąd prowadzi postępo- wanie według przepisów tytułu II, bez ponownego zwoływania wstępnego zgromadzenia wierzycieli.

Dział I

Skutki ogłoszenia upadłości co do osoby upadłego Art. 57. 1. Jeżeli ogłoszono upadłość obejmującą likwidację majątku upadłego, upadły jest obowiązany wskazać i wydać syndykowi cały swój majątek, a także wydać wszystkie dokumenty dotyczące jego działalności, majątku oraz rozliczeń, w szczególności księgi rachunkowe, inne ewidencje prowadzone dla celów podat- kowych i korespondencję. Wykonanie tego obowiązku upadły potwierdza w formie oświadczenia na piśmie, które składa sędziemu-komisarzowi. 2. Upadły jest obowiązany udzielać sędziemu-komisarzowi i syndykowi wszelkich potrzebnych wyjaśnień dotyczących swojego majątku. 3. Sędzia-komisarz może postanowić, aby upadły będący osobą fizyczną nie opusz- czał terytorium Rzeczypospolitej Polskiej bez jego zezwolenia. 4. Przepis ust. 3 stosuje się odpowiednio do członków organu zarządzającego upa- dłego niebędącego osobą fizyczną. 5. Na postanowienie sędziego-komisarza, o którym mowa w ust. 3 i 4, przysługuje zażalenie. Art. 58. 1. Jeżeli upadły ukrywa się lub ukrywa swój majątek w sprawie, w której wydano postanowienie o ogłoszeniu upadłości obejmującej likwidację jego majątku, sę- dzia-komisarz może zastosować wobec upadłego środki przymusu określone w Kodeksie postępowania cywilnego dla egzekucji świadczeń niepieniężnych. 2. Sędzia-komisarz może zastosować środki przymusu wobec upadłego, który uchybia swoim obowiązkom albo po ogłoszeniu upadłości dopuszcza się czy- nów mających na celu ukrycie majątku, obciążenie go pozornymi zobowiąza- niami lub w jakikolwiek sposób utrudnia ustalenie składu masy upadłości. 3. Sędzia-komisarz uchyli środki przymusu, gdy ustanie potrzeba ich stosowania. 4. Na postanowienie w sprawie środków przymusu przysługuje zażalenie. Art. 59. 1. W razie ogłoszenia upadłości z możliwością zawarcia układu, jeżeli sąd nie nało- ży na upadłego dalej idących obowiązków, upadły jest obowiązany udzielać sę- dziemu-komisarzowi i nadzorcy sądowemu wszelkich potrzebnych wyjaśnień dotyczących jego majątku objętego postępowaniem, jak również umożliwić nad- zorcy sądowemu zapoznanie się z przedsiębiorstwem upadłego, a w szczególno- ści z jego księgami rachunkowymi. 2. Wobec upadłego, który nie wykonuje obowiązków określonych w ust. 1, sędzia- komisarz może stosować środki przymusu określone w Kodeksie postępowania cywilnego dla egzekucji świadczeń niepieniężnych. Art. 60. W razie ogłoszenia upadłości z możliwością zawarcia układu, przepisy art. 57 i art. 58 stosuje się odpowiednio, jeżeli upadły pozbawiony został prawa zarządu swoim majątkiem. Art. 60¹. Po ogłoszeniu upadłości przedsiębiorca występuje w obrocie pod dotychczasową firmą z dodaniem oznaczenia „w upadłości likwidacyjnej” albo „w upadłości ukła- dowej”.

Dział II

Skutki ogłoszenia upadłości co do majątku upadłego

Dział III

Bezskuteczność i zaskarżanie czynności upadłego Art. 127. 1. Bezskuteczne w stosunku do masy upadłości są czynności prawne dokonane przez upadłego w ciągu roku przed dniem złożenia wniosku o ogłoszenie upa- dłości, którymi rozporządził on swoim majątkiem, jeżeli dokonane zostały nie- odpłatnie albo odpłatnie, ale wartość świadczenia upadłego przewyższa w rażą- cym stopniu wartość świadczenia otrzymanego przez upadłego lub zastrzeżone- go dla upadłego lub dla osoby trzeciej. 2. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do ugody sądowej, uznania powództwa i zrzeczenia się roszczenia. 3. Bezskuteczne są również zabezpieczenie i zapłata długu niewymagalnego, doko- nane przez upadłego w terminie dwóch miesięcy przed dniem złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości. Jednak ten, kto otrzymał zapłatę lub zabezpieczenie, może w drodze powództwa lub zarzutu żądać uznania tych czynności za sku- teczne, jeżeli w czasie ich dokonania nie wiedział o istnieniu podstawy do ogło- szenia upadłości. 4. Przepisów ust. 1–3 nie stosuje się do zabezpieczeń ustanowionych przed dniem ogłoszenia upadłości w związku z terminowymi operacjami finansowymi, po- życzkami instrumentów finansowych lub sprzedażą instrumentów finanso- wych ze zobowiązaniem do ich odkupu, o których mowa w art. 85 ust. 1. Art. 128. 1. Czynności prawne odpłatne dokonane przez upadłego w terminie sześciu miesię- cy przed dniem złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości z małżonkiem, krew- nym lub powinowatym w linii prostej, krewnym lub powinowatym w linii bocz- nej do drugiego stopnia włącznie albo z przysposobionym lub przysposabiają- cym są bezskuteczne w stosunku do masy upadłości. 2. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do czynności upadłego, będącego spółką lub osobą prawną, dokonanej z jej wspólnikami, ich reprezentantami lub ich małżonkami, jak również ze spółkami powiązanymi, ich wspólnikami, reprezen- tantami lub małżonkami tych osób. 3. Przepis ust. 1 stosuje się także do czynności upadłego będącego spółką, których dokonał z inną spółką, jeżeli jedna z nich była spółką dominującą. Art. 129. 1. Jeżeli wynagrodzenie za pracę reprezentanta upadłego, określone w umowie o pracę lub umowie o świadczenie usług zawartej przed ogłoszeniem upadłości, jest rażąco wyższe od przeciętnego wynagrodzenia za tego rodzaju pracę lub usługi i nie jest uzasadnione nakładem pracy, sędzia-komisarz z urzędu albo na wniosek syndyka, nadzorcy sądowego lub zarządcy uzna, że określona część wynagrodzenia, przypadająca za okres przed ogłoszeniem upadłości, nie dłużej jednak niż sześć miesięcy przed dniem złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, jest bezskuteczna w stosunku do masy upadłości, chociażby wynagrodzenie zo- stało już wypłacone. Sędzia-komisarz może uznać za bezskuteczne w całości lub części w stosunku do masy upadłości wynagrodzenie reprezentanta upadłego, przypadające za czas po ogłoszeniu upadłości, jeżeli ze względu na objęcie za- rządu przez syndyka lub zarządcę nie jest ono uzasadnione nakładem pracy. 2. W przypadku, o którym mowa w ust. 1, sędzia-komisarz określa podlegające za- spokojeniu z masy upadłości wynagrodzenie w wysokości odpowiedniej do pra- cy wykonanej przez reprezentanta upadłego. Sędzia-komisarz wydaje postano- wienie po wysłuchaniu syndyka, nadzorcy sądowego albo zarządcy oraz repre- zentanta upadłego. 3. Przepis ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio do świadczeń przysługujących w związku z rozwiązaniem stosunku pracy albo umowy o usługi związane z zarzą- dem przedsiębiorstwem, z tym że ograniczenie wysokości tych świadczeń nastę- puje do wysokości określonych według zasad powszechnie obowiązujących. 4. Na postanowienie sędziego-komisarza przysługuje zażalenie. Art. 130. 1. Sędzia-komisarz na wniosek syndyka, nadzorcy sądowego albo zarządcy uzna za bezskuteczne w stosunku do masy upadłości obciążenie majątku upadłego hipo- teką, zastawem, zastawem rejestrowym lub hipoteką morską, jeżeli upadły nie był dłużnikiem osobistym zabezpieczonego wierzyciela, a obciążenie to zostało ustanowione w ciągu roku przed dniem złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości i w związku z jego ustanowieniem upadły nie otrzymał żadnego świadczenia. 2. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio, jeżeli obciążenie rzeczowe ustanowione zostało w zamian za świadczenie, które jest niewspółmiernie niskie do wartości udzielanego zabezpieczenia. 3. Bez względu na wysokość świadczenia otrzymanego przez upadłego sędzia- komisarz uzna za bezskuteczne obciążenia, o których mowa w ust. 1 i 2, jeżeli obciążenia te zabezpieczają długi osób, o których mowa w art. 128. 4. Na postanowienie sędziego-komisarza przysługuje zażalenie. Art. 131. W sprawach nieuregulowanych przepisami art. 127–130 do zaskarżenia czynności prawnych upadłego, dokonanych z pokrzywdzeniem wierzycieli, stosuje się odpo- wiednio przepisy art. 132–134 oraz przepisy Kodeksu cywilnego o ochronie wierzy- ciela w razie niewypłacalności dłużnika. Art. 132. 1. Powództwo może wytoczyć syndyk, nadzorca sądowy albo zarządca. 2. Syndyk, nadzorca sądowy albo zarządca nie ponosi opłat sądowych. 3. Nie można żądać uznania czynności za bezskuteczną po upływie dwóch lat od dnia ogłoszenia upadłości, chyba że na podstawie przepisów Kodeksu cywilnego uprawnienie to wygasło wcześniej. Termin ten nie ma zastosowania, gdy żąda- nie uznania czynności za bezskuteczną zgłoszone zostało w drodze zarzutu. Art. 133. 1. Syndyk, nadzorca sądowy albo zarządca może wejść na miejsce powoda w spra- wie wszczętej przez wierzyciela, który zaskarżył czynności upadłego. W tym przypadku, jeżeli pozwanym był także upadły, postępowanie w stosunku do nie- go umarza się po uprawomocnieniu się postanowienia o ogłoszeniu upadłości. 2. Z odzyskanej części majątku syndyk, nadzorca sądowy albo zarządca zwraca wierzycielowi poniesione przez niego koszty procesu. 3. W razie umorzenia postępowania upadłościowego lub uchylenia postępowania upadłościowego przed zakończeniem sprawy, o której mowa w ust. 1, sąd za- wiadamia o toczącym się procesie wierzyciela, który może w ciągu dwóch tygo- dni przystąpić do sprawy w charakterze powoda. Wierzyciel, który zgłosił swoje przystąpienie do sprawy, nie może żądać powtórzenia dotychczasowego postę- powania. 4. Wierzyciel, który otrzymał przed ogłoszeniem upadłości jakiekolwiek świadcze- nie na mocy wyroku uznającego czynność upadłego za bezskuteczną, nie ma obowiązku wydania otrzymanego świadczenia masie upadłości. Art. 134. 1. Jeżeli czynność upadłego jest bezskuteczna z mocy prawa lub została uznana za bezskuteczną, to co wskutek tej czynności ubyło z majątku upadłego lub do nie- go nie weszło, podlega przekazaniu do masy upadłości, a gdy przekazanie w na- turze jest niemożliwe, do masy upadłości powinna być wpłacona równowartość w pieniądzach. 2. W przypadkach, o których mowa w ust. 1, świadczenie wzajemne osoby trzeciej zwraca się tej osobie, jeżeli znajduje się w masie upadłości oddzielnie od innego majątku lub o ile masa upadłości jest nim wzbogacona. Jeżeli świadczenie nie podlega zwrotowi, osoba trzecia może dochodzić wierzytelności w postępowa- niu upadłościowym. Art. 135. Przepisów umożliwiających zaskarżanie czynności prawnych lub określających bez- skuteczność czynności prawnych dokonanych przez upadłego nie stosuje się do kompensowania dokonanego zgodnie z art. 136 lub art. 137 i jego wyników.

Dział IV

Wpływ ogłoszenia upadłości na zlecenia rozrachunku w systemach płatności i systemach rozrachunku papierów wartościowych Art. 136. W razie ogłoszenia upadłości uczestnika systemu płatności lub systemu rozrachunku papierów wartościowych, o którym mowa w art. 22 ust. 1 pkt 4, skutki prawne zle- cenia rozrachunku wynikające z jego wprowadzenia do systemu oraz wyniki kom- pensowania są niepodważalne i wiążące dla osób trzecich, jeżeli zlecenie to zostało wprowadzone do systemu przed ogłoszeniem upadłości. Art. 137. Jeżeli zlecenie rozrachunku, o którym mowa w art. 136, zostało wprowadzone do systemu po ogłoszeniu upadłości i jest wykonane w dniu roboczym systemu w rozumieniu art. 80 ust. 2, rozpoczynającym się w dniu, w którym została ogłoszo- na upadłość, skutki prawne wynikające z jego wprowadzenia do systemu są niepod- ważalne i wiążące dla osób trzecich jedynie wtedy, gdy podmiot prowadzący system wykaże, że w momencie, w którym zgodnie z zasadami funkcjonowania tego syste- mu zlecenie to stało się nieodwołalne, nie wiedział ani nie mógł wiedzieć o ogłoszeniu upadłości.

Dział V

Wpływ ogłoszenia upadłości na postępowania sądowe i administracyjne

Dział I

Sąd i sędzia-komisarz

Dział II

Syndyk, nadzorca sądowy, zarządca i ich zastępcy

Dział III

Uczestnicy postępowania

Dział IV

Przepisy ogólne dotyczące postępowania po ogłoszeniu upadłości Art. 214. Sąd orzeka na posiedzeniu niejawnym, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Art. 215. 1. W razie ogłoszenia upadłości wszystkich wspólników spółki cywilnej sąd może połączyć do łącznego rozpoznania sprawy upadłościowe prowadzone wobec wspólników tej spółki. Jeżeli ogłoszono upadłość w różnych sądach, przepisy art. 149 ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio. 2. W postanowieniu o połączeniu spraw sąd wyznacza jednego sędziego-komisarza, syndyka, nadzorcę sądowego albo zarządcę do wszystkich połączonych spraw. 3. Dla każdego z upadłych sporządza się osobne listy wierzytelności oraz plany po- działu funduszów masy upadłości, w których z urzędu uwzględnia się zaspoko- jenie wierzytelności, za które upadli odpowiadają solidarnie. 4. Wynagrodzenie syndyka, nadzorcy sądowego i zarządcy oraz koszty likwidacji pokrywa się proporcjonalnie do wartości masy upadłości każdego z upadłych. 5. Przepisy ust. 1–4 stosuje się odpowiednio w razie ogłoszenia upadłości osobowej spółki handlowej oraz jej wspólników ponoszących odpowiedzialność za zobo- wiązania spółki bez ograniczenia całym swoim majątkiem. Art. 216. Do pełnomocnictwa określonego w ustawie stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Art. 217. 1. Jeżeli zachodzi potrzeba wysłuchania upadłego, syndyka, nadzorcy sądowego, zarządcy, wierzyciela, członka rady wierzycieli lub innych osób, sąd albo sę- dzia-komisarz, stosownie do okoliczności, wysłuchuje ich na posiedzeniu i z wysłuchania sporządza protokół, w obecności lub nieobecności innych osób za- interesowanych, bądź odbiera od osób wysłuchiwanych oświadczenia na piśmie. 2. Sąd albo sędzia-komisarz może zarządzić również, by oświadczenie na piśmie, o którym mowa w ust. 1, zawierało podpis notarialnie poświadczony. 3. Nieobecność osoby, o której mowa w ust. 1, wezwanej na posiedzenie lub nie- złożenie przez tę osobę oświadczenia na piśmie, nawet z przyczyn usprawiedli- wionych, nie tamuje postępowania. 4. Przepisy ust. 1–3 stosuje się również do przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków oraz wysłuchania biegłych. Art. 218. Jeżeli syndyk, nadzorca sądowy albo zarządca uzna za konieczne ustalenie okolicz- ności sprawy w drodze postępowania dowodowego, składa sędziemu-komisarzowi wniosek o przeprowadzenie dowodu. W razie uwzględnienia wniosku postępowanie dowodowe prowadzi sędzia-komisarz. Art. 219. 1. W postępowaniu upadłościowym orzeczenia zapadają w formie postanowień. 2. (uchylony). Art. 220. 1. Postanowień, które podlegają ogłoszeniu lub obwieszczeniu, nie doręcza się uczestnikom postępowania. Inne postanowienia, jeżeli nie były wydane na po- siedzeniu jawnym, doręcza się osobom, których postanowienie dotyczy. Nie do- ręcza się poszczególnym wierzycielom postanowień dotyczących ogółu wierzy- cieli. 2. Postanowienia, które nie podlegają ogłoszeniu lub obwieszczeniu, wykłada się w sekretariacie sądu, o czym należy uczynić wzmiankę na sentencji postanowienia z zaznaczeniem daty wyłożenia. Art. 221. 1. Obwieszczenia, w przypadkach przewidzianych w ustawie, dokonuje się przez ogłoszenie w budynku sądowym oraz zamieszczenie w co najmniej jednym dzienniku o zasięgu lokalnym, chyba że ustawa stanowi inaczej. 2. Na wniosek syndyka, nadzorcy sądowego albo zarządcy lub z urzędu sędzia- komisarz może zarządzić umieszczenie obwieszczenia także w innych dzienni- kach o zasięgu krajowym lub zagranicznym, jak również zarządzić dokonanie obwieszczenia w inny sposób. 3. Na żądanie upadłego lub wierzyciela, na ich koszt, obwieszczenie może być do- konane w sposób przez nich wskazany. Art. 222. 1. Na postanowienia sądu upadłościowego i sędziego-komisarza zażalenie przysłu- guje w przypadkach wskazanych w ustawie. Zażalenia na postanowienia sędzie- go-komisarza rozpoznaje sąd upadłościowy jako sąd drugiej instancji. 2. Zażalenie wniesione przez wierzyciela doręcza się upadłemu, syndykowi, nad- zorcy sądowemu albo zarządcy. 3. Zażalenie wniesione przez upadłego doręcza się syndykowi, nadzorcy sądowemu albo zarządcy oraz temu z wierzycieli, którego interesów dotyczy. 4. Nie doręcza się zażaleń na postanowienia dotyczące ogółu wierzycieli. Art. 223. 1. Od postanowień sądu drugiej instancji skarga kasacyjna nie przysługuje, chyba że ustawa przewiduje inaczej. 2. Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia nie przysługuje. Art. 224. Termin do wniesienia środka odwoławczego biegnie od dnia doręczenia postanowie- nia, a dla osób, wobec których nie ma obowiązku doręczania, od dnia jego ogłosze- nia. Dla wierzycieli, którym postanowienie nie zostało ogłoszone, termin ten biegnie od dnia obwieszczenia o postanowieniu, a gdy postanowienie nie podlega obwiesz- czeniu – od dnia wyłożenia postanowienia w sekretariacie sądu. Art. 225. Skargi na czynności komornika w toku postępowania upadłościowego wnosi się w terminie tygodniowym od dnia zakończenia czynności. Art. 226. 1. Zabezpieczenie w przypadkach określonych w ustawie następuje przez złożenie do depozytu sądowego odpowiedniej sumy pieniężnej. 2. O wydaniu sumy złożonej do depozytu orzeka sędzia-komisarz po wysłuchaniu syndyka, nadzorcy sądowego albo zarządcy i osób zainteresowanych. 3. Przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się do zabezpieczenia wykonania układu, jeżeli układ przewiduje inne formy zabezpieczenia. 4. Na postanowienie sędziego-komisarza w przedmiocie zabezpieczenia przysługu- je zażalenie. Art. 227. Sumy pieniężne wchodzące do masy upadłości oraz sumy uzyskane ze zbycia rzeczy i praw obciążonych rzeczowo, jeżeli nie podlegają natychmiastowemu wydaniu, syndyk składa na oprocentowany rachunek bankowy lub na sądowy rachunek depo- zytowy. Art. 228. Akta sądowe są dostępne w sekretariacie sądu dla uczestników postępowania oraz dla każdego, kto potrzebę ich przejrzenia dostatecznie usprawiedliwi. Osoby te mogą sporządzać i otrzymywać z akt odpisy i wyciągi. Art. 229. W sprawach nieuregulowanych ustawą do postępowania upadłościowego stosuje się odpowiednio przepisy księgi pierwszej części pierwszej Kodeksu postępowania cy- wilnego, z wyjątkiem przepisów o zawieszeniu i wznowieniu postępowania.

Dział V

Koszty Art. 230. 1. Do kosztów postępowania upadłościowego zalicza się opłaty sądowe oraz wy- datki niezbędne do osiągnięcia celu postępowania. 2. Do wydatków, o których mowa w ust. 1, należą w szczególności: wynagrodzenie i wydatki syndyka, nadzorcy sądowego i zarządcy oraz ich zastępców, wynagro- dzenie i wydatki członków rady wierzycieli, wydatki związane ze zgromadze- niem wierzycieli, koszty doręczeń, obwieszczeń i ogłoszeń, przypadające za czas po ogłoszeniu upadłości podatki i inne daniny publiczne, wydatki związane z zarządem masy upadłości, w tym przypadające za czas po ogłoszeniu upadło- ści należności ze stosunku pracy oraz należności z tytułu składek na ubezpiecze- nia społeczne, wydatki związane z likwidacją masy upadłości, chociażby do li- kwidacji doszło na podstawie układu. Art. 231. 1. Koszty postępowania upadłościowego pokrywane są z masy upadłości. 2. Niepokryte z masy upadłości koszty postępowania upadłościowego po zakoń- czeniu postępowania upadłościowego ponosi upadły. W razie uchylenia postę- powania upadłościowego sędzia-komisarz może zwolnić upadłego od ponosze- nia kosztów sądowych. 3. Na postanowienie sędziego-komisarza w przedmiocie kosztów przysługuje zaża- lenie. Art. 232. W razie potrzeby, sędzia-komisarz zwołuje zgromadzenie wierzycieli w przedmiocie podjęcia uchwały co do wpłacenia przez wierzycieli zaliczki na koszty postępowania albo zobowiąże wierzycieli mających największe wierzytelności, których łączna wy- sokość wynosi co najmniej 30 % ogólnej sumy wierzytelności przypadających wie- rzycielom uprawnionym do uczestniczenia w zgromadzeniu, do złożenia zaliczki na koszty postępowania. Art. 233. Wierzycielowi nie przysługuje prawo do zwrotu kosztów poniesionych przez niego w postępowaniu upadłościowym. Wierzycielowi zwraca się jednak poniesione przez niego koszty postępowania wywołanego wniesieniem sprzeciwu co do uznania wie- rzytelności innego wierzyciela, jeżeli w wyniku wniesienia tego sprzeciwu odmó- wiono uznania zaskarżonej wierzytelności, jak również zwraca się zaliczkę na koszty postępowania, którą złożył na żądanie sędziego-komisarza albo zgodnie z uchwałą zgromadzenia wierzycieli, jeżeli fundusze masy upadłości wystarczą na jej pokrycie. Art. 234. 1. Nie można żądać od wierzyciela zwrotu do masy upadłości kosztów wynikłych z czynności podjętych przez wierzyciela w postępowaniu upadłościowym. 2. Po zakończeniu postępowania upadłościowego upadły nie może żądać od wie- rzyciela zwrotu kosztów postępowania, chyba że nastąpiło uchylenie postępo- wania upadłościowego, a wierzyciel zgłosił wniosek o ogłoszenie upadłości w złej wierze. Art. 235. 1. Koszty postępowania upadłościowego wynikłe ze zgłoszenia wierzytelności przez wierzyciela po upływie terminu wyznaczonego do zgłaszania wierzytelno- ści, nawet jeżeli opóźnienie powstało bez winy wierzyciela, ponosi wierzyciel, który zgłosił wierzytelność po terminie. 2. Sędzia-komisarz może zobowiązać wierzyciela do złożenia zaliczki na koszty związane ze zgłoszeniem wierzytelności po upływie terminu wyznaczonego do zgłoszenia. W razie niezłożenia zaliczki zgłoszenie wierzytelności podlega zwrotowi.

Dział I

Zgłoszenie wierzytelności

Dział II

Lista wierzytelności

Dział I

Przepisy ogólne Art. 267. 1. Jeżeli sąd ogłosił upadłość z możliwością zawarcia układu, a propozycje ukła- dowe nie zostały wcześniej złożone, upadły powinien zgłosić je w terminie mie- siąca. Wraz z propozycjami układowymi upadły powinien przedłożyć także ra- chunek przepływów pieniężnych za okres ostatnich dwunastu miesięcy, jeżeli obowiązany był do prowadzenia dokumentacji umożliwiającej sporządzenie ta- kiego rachunku. W tym samym czasie propozycje układowe może złożyć rów- nież nadzorca sądowy albo zarządca. 2. Z ważnych powodów sędzia-komisarz może przedłużyć do trzech miesięcy ter- min do zgłoszenia propozycji układowych oraz przedłożenia danych, o których mowa w ust. 1. 3. W razie niezgłoszenia przez upadłego propozycji układowych w terminie, o któ- rym mowa w ust. 1 lub 2, upadły traci prawo zarządu masą upadłości, jeżeli prawa takiego wcześniej nie został pozbawiony, a także prawo do składania pro- pozycji układowych. 4. Jeżeli sąd ogłosił upadłość z możliwością zawarcia układu na wniosek wierzycie- la, który zgłosił wstępne propozycje układowe, wierzyciel ten może również złożyć propozycje układowe. Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio. Art. 268. Jeżeli sąd ogłosił upadłość obejmującą likwidację majątku upadłego, propozycje układowe mogą zgłosić upadły, syndyk i rada wierzycieli. Sąd zmieni sposób prowa- dzenia postępowania na postępowanie z możliwością zawarcia układu, jeżeli są pod- stawy do takiej zmiany. Na postanowienie sądu przysługuje zażalenie. Art. 269. Propozycje układowe powinny określać sposób restrukturyzacji zobowiązań upadłe- go oraz zawierać uzasadnienie. Art. 270. 1. Propozycje restrukturyzacji zobowiązań upadłego mogą obejmować w szczegól- ności: 1) odroczenie wykonania zobowiązań; 2) rozłożenie spłaty długów na raty; 3) zmniejszenie sumy długów; 4) konwersję wierzytelności na udziały lub akcje; 5) zmianę, zamianę lub uchylenie prawa zabezpieczającego określoną wierzy- telność. 2. Propozycje układowe mogą wskazywać jeden lub więcej sposobów restruktury- zacji. 3. Do propozycji układowych przewidujących konwersję wierzytelności na akcje w sposób określony w art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicz- nej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych) nie stosuje się art. 7 ust. 1 tej ustawy oraz art. 19 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instru- mentami finansowymi (Dz. U. Nr 183, poz. 1538, z późn. zm.¹¹⁾). Art. 271. 1. Układ może przewidywać również zaspokojenie wierzycieli poprzez likwidację majątku upadłego (układ likwidacyjny). Likwidacja przeprowadzana jest według przepisów ustawy o likwidacji masy upadłości, chyba że układ przewiduje prze- jęcie majątku upadłego przez wierzycieli lub inny sposób likwidacji. 2. Jeżeli układ przewiduje likwidację majątku upadłego według przepisów ustawy, likwidację przeprowadza osoba wyznaczona w układzie, w trybie określonym w jego treści. Likwidacja nie narusza praw oraz skutków ujawnienia praw i rosz- czeń osobistych, ciążących na składnikach majątku upadłego. Art. 272. 1. Układ obejmuje wierzytelności powstałe przed dniem ogłoszenia upadłości dłuż- nika. 2. (uchylony). 3. Układem obejmuje się także wierzytelności zależne od warunku, jeżeli warunek ziścił się w czasie wykonywania układu. Art. 273. 1. Układ nie obejmuje: 1) należności alimentacyjnych oraz rent z tytułu odszkodowania za wywołanie choroby, niezdolności do pracy, kalectwa lub śmierci oraz z tytułu zamiany uprawnień objętych treścią prawa dożywocia na dożywotnią rentę; 2) roszczenia o wydanie mienia, o którym mowa w art. 70; 3) (uchylony); 4) wierzytelności, za które upadły odpowiada w związku z nabyciem spadku po ogłoszeniu upadłości, po wejściu spadku do masy upadłości; ¹¹⁾ Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2006 r. Nr 104, poz. 708 i Nr 157, poz. 1119, z 2008 r. Nr 171, poz. 1056 oraz z 2009 r. Nr 13, poz. 69 , Nr 42, poz. 341, Nr 77, poz. 649, Nr 78, poz. 659, Nr 165, poz. 1316, Nr 166, poz. 1317 i Nr 168, poz. 1323. 5) składek na ubezpieczenia społeczne. 2. Układ nie obejmuje należności ze stosunku pracy oraz wierzytelności zabezpie- czonej na mieniu upadłego hipoteką, zastawem, zastawem rejestrowym, zasta- wem skarbowym lub hipoteką morską, w części znajdującej pokrycie w wartości przedmiotu zabezpieczenia, chyba że wierzyciel wyraził zgodę na jej objęcie układem. Zgoda na objęcie wierzytelności układem powinna być wyrażona w sposób bezwarunkowy i nieodwołalny, najpóźniej przed przystąpieniem do gło- sowania nad układem. Zgoda może być wyrażona ustnie do protokołu z przebie- gu zgromadzenia wierzycieli. 3. Przepis ust. 2 stosuje się odpowiednio do wierzytelności zabezpieczonych prze- niesieniem na wierzyciela własności rzeczy, wierzytelności lub innego prawa. Art. 274. Przepisy dotyczące wierzytelności ze stosunku pracy stosuje się odpowiednio do roszczeń Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych o zwrot z masy upadłości świadczeń Funduszu wypłaconych pracownikom upadłego. Art. 275. Jeżeli układ przewiduje likwidację majątku upadłego przez przejęcie majątku przez wierzycieli, można określić w układzie wzajemne dopłaty między wierzycielami. Art. 276. Jeżeli propozycje układowe przewidują spłatę wierzytelności z zysku przedsiębior- stwa upadłego, mogą one określać, jaka część zysku przeznaczona jest na spłatę wie- rzytelności. Art. 277. Jeżeli propozycje układowe polegają na zmianie treści stosunków prawnych lub praw, ustanowieniu albo zmianie zabezpieczenia wierzytelności, należy dołączyć w formie prawem przewidzianej bezwarunkowe oświadczenie osób, od których zgody uzależniona jest zmiana stosunku prawnego lub prawa albo zmiana zabezpieczenia wierzytelności. Art. 278. Po zatwierdzeniu listy wierzytelności sędzia-komisarz może postanowić, że głoso- wanie nad układem odbędzie się w grupach wierzycieli. W takim przypadku, w celu głosowania nad układem, sporządza on odrębne listy uprawnionych do głosowania wierzycieli, obejmujące poszczególne kategorie interesów. Listy te mogą obejmować w szczególności: 1) wierzycieli, którym przysługują należności ze stosunków pracy i którzy wy- razili zgodę na ich objęcie układem; 2) rolników, którym przysługują wierzytelności z tytułu umów o dostarczenie produktów z własnego gospodarstwa rolnego; 3) wierzycieli, których wierzytelności są zabezpieczone na składnikach mająt- ku upadłego hipoteką, zastawem, zastawem rejestrowym, zastawem skar- bowym lub hipoteką morską, a także przez przeniesienie na wierzyciela własności rzeczy, wierzytelności lub innego prawa, i którzy wyrazili zgodę na ich objęcie układem; 4) wierzycieli będących wspólnikami lub akcjonariuszami upadłej spółki kapi- tałowej, posiadających udziały lub akcje spółki zapewniające co najmniej 5% głosów na zgromadzeniu wspólników albo walnym zgromadzeniu ak- cjonariuszy, chociażby przysługiwały im wierzytelności wymienione w pkt 1–3; 5) pozostałych wierzycieli. Art. 279. 1. Warunki restrukturyzacji zobowiązań upadłego powinny być jednakowe dla wszystkich wierzycieli, a jeżeli sędzia-komisarz postanowi, że głosowanie nad układem odbędzie się w grupach wierzycieli, jednakowe dla wierzycieli zaliczo- nych do tej samej grupy, chyba że wierzyciel wyraźnie zgodzi się na warunki mniej korzystne. 2. Korzystniejsze warunki restrukturyzacji zobowiązań można przyznać wierzycie- lom mającym drobne wierzytelności, a także wierzycielom, którzy po ogłoszeniu upadłości udzielili lub mają udzielić kredytu niezbędnego do wykonania układu. 3. Warunki restrukturyzacji zobowiązań ze stosunku pracy nie mogą pozbawiać pracowników minimalnego wynagrodzenia za pracę. 4. Restrukturyzacja powinna w równym stopniu dotyczyć zobowiązań pieniężnych i niepieniężnych. Jeżeli jednak wierzyciel przy zgłoszeniu wierzytelności nie wyraził zgody na restrukturyzację swojej wierzytelności jako wierzytelności niepieniężnej albo ze względu na charakter wierzytelności niepieniężnej restruk- turyzacja nie jest możliwa, wierzytelność ta zmienia się w wierzytelność pie- niężną. Przepisy art. 91 stosuje się odpowiednio. 5. Warunki restrukturyzacji wierzytelności, o których mowa w art. 278 pkt 3, mogą być zróżnicowane stosownie do przysługującego im pierwszeństwa. Art. 280. 1. Uzasadnienie propozycji układowych powinno zawierać: 1) opis stanu przedsiębiorstwa ze szczególnym określeniem jego sytuacji eko- nomiczno-finansowej, prawnej oraz organizacyjnej; 2) analizę sektora rynku, na którym przedsiębiorstwo upadłego działa, z uwzględnieniem pozycji rynkowej konkurencji; 3) metody i źródła finansowania wykonania układu, z uwzględnieniem przewi- dywanych wpływów i wydatków w czasie wykonywania układu; 4) analizę poziomu i struktury ryzyka; 5) osoby odpowiedzialne za wykonanie układu (imiona i nazwiska); 6) ocenę alternatywnego sposobu restrukturyzacji zobowiązań; 7) system zabezpieczenia praw i interesów wierzycieli na czas wykonania układu. 2. Sędzia-komisarz może zezwolić na ograniczenie uzasadnienia propozycji ukła- dowych, jeżeli z uwagi na wielkość i charakter przedsiębiorstwa upadłego usta- lenie wszystkich danych wymienionych w ust. 1 nie jest niezbędne dla zapew- nienia prawidłowego wykonania układu.

Dział II

Zawarcie i zatwierdzenie układu Art. 281. 1. Zgromadzenie wierzycieli powinno odbyć się w terminie miesiąca od dnia za- twierdzenia listy wierzytelności. Jednocześnie z zawiadomieniem o zgromadze- niu doręcza się wierzycielom propozycje układowe oraz informacje o podziale wierzycieli ze względu na kategorie interesów wierzycieli. 2. W zgromadzeniu może brać udział także wierzyciel, którego wierzytelność nie została umieszczona na liście wierzytelności, jeżeli przedstawi sędziemu- komisarzowi prawomocne orzeczenie sądu lub ostateczną decyzję administra- cyjną stwierdzające jego wierzytelność. Wierzyciel ten głosuje z sumą wierzy- telności ustaloną w prawomocnym orzeczeniu sądu lub ostatecznej decyzji ad- ministracyjnej. 3. W zgromadzeniu nie biorą udziału wierzyciele, których wierzytelności są sporne. Art. 282. 1. Sędzia-komisarz może zwołać zgromadzenie wierzycieli wyznaczone w celu za- warcia układu także wtedy, gdy suma spornych wierzytelności nie przekracza 15 % ogólnej sumy wierzytelności. O istnieniu oraz charakterze spornych wierzy- telności sędzia-komisarz zawiadamia wierzycieli wraz z przesłaniem im propo- zycji układowych. 2. Przepisu ust. 1 nie stosuje się, jeżeli na zgromadzeniu wierzycieli mają być gło- sowane propozycje zawarcia układu likwidacyjnego, chyba że propozycje te przewidują zabezpieczenie praw wierzycieli, których wierzytelności są sporne. Art. 283. 1. Na zgromadzeniu wierzycieli nadzorca sądowy albo zarządca składa sprawozda- nie, w którym ocenia stan przedsiębiorstwa oraz opiniuje możliwość wykonania propozycji układowych. 2. W razie zgłoszenia kilku propozycji układowych sędzia-komisarz ustala kolej- ność głosowania nad propozycjami układowymi. Przyjęcie jednej propozycji układowej wyklucza głosowanie nad dalszymi propozycjami. 3. Na zgromadzeniu wierzycieli upadły może zgłaszać zmiany i uzupełnienia do propozycji układowych. W razie zgłoszenia przez upadłego zmian do propozycji układowych korzystniejszych dla wierzycieli głosy oddane na piśmie za pier- wotnymi propozycjami układowymi uważa się za głosy oddane za zmienionymi propozycjami układowymi. Propozycji układowych mniej korzystnych dla wie- rzycieli nie głosuje się. Do głosowania nad zmianami propozycji układowych przepis ust. 2 stosuje się odpowiednio. 4. W szczególnie uzasadnionych przypadkach sędzia-komisarz może odroczyć gło- sowanie nad układem na okres do jednego miesiąca. Odroczenie nie może być ponowione. O odroczeniu głosowania sędzia-komisarz ogłasza na zgromadzeniu wierzycieli. Art. 284. 1. Jeżeli układ określa zabezpieczenie jego wykonania przez osoby trzecie, udziele- nie kredytu upadłemu lub zgodę osób trzecich na zmianę treści praw lub stosun- ków prawnych, głosowanie nad układem może odbyć się tylko wtedy, gdy na zgromadzeniu wierzycieli przedłożone zostaną dokumenty, z których wynika, że zobowiązania te po zawarciu układu zostaną wykonane. 2. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio, gdy układ określa, że upadły na czas wy- konania układu udzieli nieodwołalnego pełnomocnictwa obejmującego prowa- dzenie całości lub części spraw jego przedsiębiorstwa albo nieodwołalnego peł- nomocnictwa do rozporządzenia mieniem upadłego na wypadek niewykonywa- nia układu, jak również powierzy zarząd nad przedsiębiorstwem osobom wska- zanym w układzie. 3. Jeżeli układ określa restrukturyzację zobowiązań upadłego przez konwersję wie- rzytelności na akcję albo udziały, głosowanie nad układem może się odbyć tylko wtedy, gdy na zgromadzeniu wierzycieli przedłożona zostanie zgoda Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, wymagana według przepisów odrębnych, albo zostanie wykazane, że zgoda taka nie jest wymagana. Art. 285. 1. Układ zostaje przyjęty, jeżeli wypowie się za nim większość uprawnionych do głosowania wierzycieli, mających łącznie co najmniej dwie trzecie ogólnej sumy wierzytelności uprawniających do głosowania. 2. Jeżeli głosowanie nad układem odbywa się w grupach wierzycieli, obejmujących poszczególne kategorie interesów, układ jest przyjęty, jeżeli w każdej grupie wypowie się za nim większość wierzycieli z tej grupy, mających łącznie co naj- mniej dwie trzecie sumy wierzytelności, objętych odrębną listą uprawnionych do głosowania wierzycieli. 3. Układ jest przyjęty, chociażby nie uzyskał wymaganej większości w niektórych z grup wierzycieli, jeżeli większość wierzycieli z pozostałych grup, mających łącznie dwie trzecie ogólnej sumy wierzytelności uprawniających do głosowa- nia, wyraziła zgodę na przyjęcie układu, a wierzyciele z grupy lub grup, którzy wypowiedzieli się przeciwko przyjęciu układu, zostaną zaspokojeni na podsta- wie układu w stopniu nie mniej korzystnym niż w przypadku przeprowadzenia postępowania upadłościowego obejmującego likwidację majątku upadłego. 4. Zawarcie układu sędzia-komisarz stwierdza postanowieniem. Art. 286. 1. Jeżeli nie doszło do zawarcia układu, sąd niezwłocznie zmienia sposób prowa- dzenia postępowania z postępowania z możliwością zawarcia układu na postę- powanie obejmujące likwidację majątku upadłego i ustanawia syndyka. Na po- stanowienie sądu przysługuje zażalenie. Sąd drugiej instancji rozpoznaje zażale- nie w terminie miesiąca od dnia przedstawienia mu akt sprawy. 2. Ponowne dopuszczenie do układu jest niedopuszczalne. Art. 287. 1. Układ przyjęty przez zgromadzenie wierzycieli zatwierdza sąd. 2. Rozprawa wyznaczona w celu zatwierdzenia układu odbywa się nie wcześniej niż po upływie tygodnia od zgromadzenia wierzycieli. 3. Przeciwko układowi uczestnicy postępowania mogą zgłaszać zarzuty. Zarzuty zgłoszone na zgromadzeniu wierzycieli wpisuje się do protokołu z przebiegu zgromadzenia wierzycieli. Zarzuty zgłoszone po upływie tygodnia od dnia za- warcia układu pozostawia się bez rozpoznania. 4. O terminie rozprawy w celu zatwierdzenia układu zawiadamia się przez ob- wieszczenie, chyba że sędzia-komisarz zawiadomił o tym na zgromadzeniu wie- rzycieli. 5. Na postanowienie sądu w przedmiocie zatwierdzenia układu przysługuje zażale- nie. Art. 288. 1. Sąd odmawia zatwierdzenia układu, jeżeli narusza on prawo albo jeżeli jest oczywiste, że układ nie będzie wykonany. 2. Sąd może odmówić zatwierdzenia układu, jeżeli jego warunki są rażąco krzyw- dzące dla wierzycieli, którzy głosowali przeciwko układowi i zgłosili zarzuty. 3. Na postanowienie sądu przysługuje zażalenie. Art. 289. Po uprawomocnieniu się postanowienia odmawiającego zatwierdzenia układu, sąd zmienia sposób prowadzenia postępowania upadłościowego z możliwością zawarcia układu na postępowanie obejmujące likwidację majątku upadłego i wyznacza syndy- ka albo umarza postępowanie.

Dział III

Skutki układu Art. 290. 1. Układ wiąże wszystkich wierzycieli, których wierzytelności według ustawy obję- te są układem, choćby nie zostały umieszczone na liście. 2. Układ nie wiąże wierzycieli, których upadły umyślnie nie ujawnił i którzy w po- stępowaniu nie uczestniczyli. Art. 291. 1. Układ nie narusza praw wierzyciela wobec poręczyciela upadłego oraz współ- dłużnika upadłego ani praw wynikających z hipoteki, zastawu, zastawu reje- strowego i hipoteki morskiej, jeżeli były one ustanowione na mieniu osoby trze- ciej. 2. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do praw wynikających z przeniesienia na wierzyciela własności rzeczy, wierzytelności lub innego prawa w celu zabezpie- czenia wierzytelności. Art. 292. 1. Układ nie narusza praw wynikających z hipoteki, zastawu, zastawu rejestrowego, zastawu skarbowego i hipoteki morskiej, jeżeli były ustanowione na mieniu upadłego, chyba że uprawniony wyraził zgodę na objęcie zabezpieczonej wie- rzytelności układem. 2. W przypadku wyrażenia zgody na objęcie układem zabezpieczonej wierzytelno- ści prawa, o których mowa w ust. 1, pozostają w mocy, z tym że zabezpieczają one wierzytelność w wysokości i na warunkach płatności określonych w ukła- dzie. Art. 293. 1. Po uprawomocnieniu się postanowienia zatwierdzającego układ sąd wydaje po- stanowienie o zakończeniu postępowania upadłościowego. Jeżeli zawarto układ likwidacyjny, postanowienie o zakończeniu postępowania upadłościowego wy- daje się po przeprowadzeniu likwidacji. W przypadku, o którym mowa w zdaniu drugim, przepisy art. 369 i 370 stosuje się odpowiednio. 2. Po zakończeniu postępowania upadły odzyskuje prawo do władania i zarządza- nia swoim majątkiem w takim zakresie, w jakim wynika to z treści układu. Art. 294. 1. Układ wraz z odpisem prawomocnego postanowienia o zatwierdzeniu układu stanowi podstawę wpisu informacji o zatwierdzeniu układu w księgach wieczys- tych i rejestrach. 2. Jeżeli układ przewiduje ustanowienie zarządu przymusowego na czas wykonania układu, odpis układu wraz z odpisem prawomocnego postanowienia zatwierdza- jącego układ stanowi tytuł wykonawczy do wprowadzenia zarządcy we władanie majątkiem upadłego. 3. Jeżeli układ przewiduje konwersję wierzytelności na udziały lub akcje spółki bę- dącej upadłym, prawomocnie zatwierdzony układ zastępuje określone w Kodek- sie spółek handlowych czynności związane z podwyższeniem kapitału zakłado- wego i objęciem udziałów lub akcji. Układ wraz z odpisem prawomocnego po- stanowienia o zatwierdzeniu układu stanowi podstawę wpisu podwyższenia ka- pitału zakładowego spółki do Krajowego Rejestru Sądowego. Art. 295. 1. Z dniem uprawomocnienia się postanowienia zatwierdzającego układ z mocy prawa ulegają umorzeniu postępowania zabezpieczające i egzekucyjne prowa- dzone przeciwko upadłemu w celu zaspokojenia należności objętych układem, a tytuły wykonawcze lub egzekucyjne, które stanowiły podstawę do prowadzenia takich postępowań, tracą z mocy prawa wykonalność. 2. Sąd z urzędu wyda postanowienie stwierdzające umorzenie postępowań egzeku- cyjnych i zabezpieczających oraz utratę wykonalności sądowych tytułów wyko- nawczych i egzekucyjnych. Nie wyłącza to prawa stron do wytoczenia powódz- twa o ustalenie, że sądowe tytuły egzekucyjne i wykonawcze pozbawione zosta- ły wykonalności. 3. Na postanowienie sądu przysługuje zażalenie. Art. 296. Wyciąg z listy wierzytelności, łącznie z wypisem prawomocnego postanowienia za- twierdzającego układ, jest tytułem egzekucyjnym przeciwko upadłemu oraz temu, kto udzielił zabezpieczenia wykonania układu, jeżeli został w sądzie złożony doku- ment stwierdzający udzielenie zabezpieczenia. Jeżeli układ przewiduje dopłaty mię- dzy wierzycielami, jest także tytułem egzekucyjnym przeciwko zobowiązanemu do dopłaty. Art. 297. 1. Po wykonaniu układu lub po wyegzekwowaniu należności stwierdzonych ukła- dem sąd na wniosek upadłego, zarządcy lub innej osoby, która jest odpowie- dzialna za wykonanie układu, wydaje postanowienie o wykonaniu układu. Na postanowienie sądu w przedmiocie wykonania układu przysługuje zażalenie. 2. Prawomocne postanowienie o wykonaniu układu stanowi podstawę do wykre- ślenia z urzędu wpisów dotyczących upadłości w księgach wieczystych i reje- strach. 3. Po uprawomocnieniu się postanowienia stwierdzającego wykonanie układu, upa- dły odzyskuje prawo swobodnego zarządzania majątkiem i rozporządzania jego składnikami.

Dział IV

Zmiana układu Art. 298. Jeżeli po zatwierdzeniu układu nastąpiła nadzwyczajna zmiana stosunków gospodar- czych, która w sposób istotny wpływa na trwały wzrost lub zmniejszenie dochodu z przedsiębiorstwa upadłego, upadły oraz każdy z wierzycieli może wystąpić o zmianę układu. Art. 299. 1. Postanowienie sądu o wszczęciu postępowania o zmianę układu podlega ob- wieszczeniu. Na postanowienie to przysługuje zażalenie. 2. Do postępowania stosuje się odpowiednio przepisy działów I–III. Postępowanie prowadzi sędzia. Nie ustanawia się nadzorcy sądowego ani zarządcy. Art. 300. 1. W zgromadzeniu wierzycieli uczestniczą wierzyciele, którzy mieli prawo uczest- niczyć w zgromadzeniu, na którym doszło do zawarcia układu. Głosują oni z sumą swoich wierzytelności, z jaką głosowali na zgromadzeniu, na którym do- szło do zawarcia układu. 2. W zgromadzeniu mogą także uczestniczyć ci wierzyciele, których wierzytelności były sporne, a które po zawarciu układu zostały stwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu lub ostateczną decyzją administracyjną. 3. W zgromadzeniu nie mają prawa uczestniczyć wierzyciele, których wierzytelno- ści zostały w całości zaspokojone. Art. 301. Inne zmiany układu niż określone w art. 298–300 są niedopuszczalne.

Dział V

Uchylenie układu Art. 302. 1. Sąd na wniosek wierzyciela lub upadłego albo osoby, która z mocy układu uprawniona jest do wykonania lub nadzorowania wykonania układu, uchyla układ, jeżeli upadły nie wykonuje postanowień układu albo jest oczywiste, że układ nie będzie wykonany. 2. Uchylenie układu z innych przyczyn niż określone w ust. 1 jest niedopuszczalne. 3. Na postanowienie o uchyleniu układu przysługuje zażalenie. Art. 303. Jeżeli przed rozpoznaniem wniosku o zmianę układu wpłynął wniosek o uchylenie układu, sąd rozpoznaje obydwa wnioski łącznie. Art. 304. 1. Uchylając układ, sąd otwiera zakończone postępowanie i zmienia sposób prowa- dzenia postępowania z postępowania z możliwością zawarcia układu na postę- powanie obejmujące likwidację majątku upadłego i ustanawia sędziego- komisarza oraz syndyka albo umarza postępowanie. 2. Otwarcie postępowania rodzi takie same skutki jak ogłoszenie upadłości. W po- stępowaniu mogą uczestniczyć wierzyciele, których wierzytelności powstały po ogłoszeniu upadłości. Art. 305. 1. W razie uchylenia układu w podjętym postępowaniu upadłościowym dotychcza- sowi wierzyciele dochodzą swych roszczeń w ich pierwotnej wysokości; odsetki nalicza się do dnia uprawomocnienia się postanowienia o uchyleniu układu. Wypłacone na podstawie układu sumy zalicza się na poczet dochodzonych wie- rzytelności. 2. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio, jeżeli wierzytelność została zaspokojona na podstawie układu w inny sposób. 3. Hipoteka, prawo zastawu, prawo zastawu rejestrowego, prawo zastawu skarbo- wego i hipoteka morska zabezpieczają wierzytelność w takiej wysokości, w ja- kiej nie została jeszcze zaspokojona.

Dział I

Przepisy ogólne Art. 306. Po ogłoszeniu upadłości obejmującej likwidację majątku upadłego, syndyk nie- zwłocznie przystępuje do spisu inwentarza i oszacowania masy upadłości oraz spo- rządzenia planu likwidacyjnego. Syndyk składa sędziemu-komisarzowi spis inwenta- rza wraz z planem likwidacyjnym w terminie jednego miesiąca od dnia ogłoszenia upadłości. Plan likwidacyjny powinien określać proponowane sposoby sprzedaży składników majątku upadłego, w szczególności sprzedaży przedsiębiorstwa, termin sprzedaży, preliminarz wydatków oraz ekonomiczne uzasadnienie dalszego prowa- dzenia działalności gospodarczej. Art. 307. 1. Na podstawie spisu inwentarza i innych dokumentów upadłego oraz oszacowania syndyk sporządza sprawozdanie finansowe na dzień poprzedzający ogłoszenie upadłości i niezwłocznie przedkłada je sędziemu-komisarzowi. 2. Jeżeli z jakichkolwiek przyczyn syndyk nie może sporządzić spisu inwentarza, oszacowania, planu likwidacji lub sprawozdania finansowego w terminie, o któ- rym mowa w art. 306, składa sędziemu-komisarzowi, w terminie miesiąca od dnia ogłoszenia upadłości, pisemne sprawozdanie ogólne o stanie masy upadło- ści i o możliwości zaspokojenia wierzycieli. Złożenie sprawozdania nie zwalnia syndyka od obowiązku sporządzenia dokumentów, o których mowa w ust. 1, gdy tylko będzie to możliwe. Art. 308. Po sporządzeniu spisu inwentarza i sprawozdania finansowego albo po złożeniu pi- semnego sprawozdania ogólnego syndyk przeprowadza likwidację masy upadłości. Art. 309. Sędzia-komisarz może wstrzymać likwidację masy upadłości do czasu uprawomoc- nienia się postanowienia o ogłoszeniu upadłości albo rozpoznania wniosku o zmianę postanowienia o ogłoszeniu upadłości obejmującej likwidację majątku upadłego na postanowienie o ogłoszeniu upadłości z możliwością zawarcia układu. Art. 310. 1. Przed rozpoczęciem likwidacji masy upadłości syndyk może sprzedać ruchomo- ści, jeżeli jest to potrzebne na zaspokojenie kosztów postępowania. Ponadto syndyk może sprzedać ruchomości, które ulegają szybkiemu zepsuciu lub wsku- tek opóźnienia sprzedaży straciłyby znacznie na wartości albo których przecho- wanie pociąga za sobą koszty zbyt wysokie w stosunku do ich wartości. 2. Jeżeli sędzia-komisarz wstrzyma likwidację masy upadłości, przepis ust. 1 stosu- je się w zakresie określonym przez sędziego-komisarza. Art. 311. 1. Likwidacji masy upadłości dokonuje się przez sprzedaż przedsiębiorstwa upa- dłego w całości lub jego zorganizowanych części, sprzedaż nieruchomości i ru- chomości, przez ściągnięcie wierzytelności od dłużników upadłego i wykonanie innych jego praw majątkowych wchodzących w skład masy upadłości albo ich zbycie. 2. W przypadkach wskazanych w ustawie likwidacja ruchomości obciążonych za- stawem rejestrowym oraz wierzytelności i praw obciążonych zastawem reje- strowym lub zastawem finansowym może nastąpić także przez przejęcie ich przez wierzyciela będącego zastawnikiem zastawu rejestrowego lub zastawu fi- nansowego, jeżeli umowa o ustanowieniu zastawu przewiduje zaspokojenie za- stawnika w drodze przejęcia przedmiotu zastawu. 3. Przepisy dotyczące likwidacji w drodze sprzedaży ruchomości oraz przejęcia ru- chomości obciążonych zastawem rejestrowym stosuje się odpowiednio do sprzedaży i przejęcia przez wierzyciela zwierząt, jeżeli nie jest to sprzeczne z przepisami dotyczącymi ochrony zwierząt. Art. 312. 1. W razie ogłoszenia upadłości obejmującej likwidację majątku upadłego można prowadzić dalej przedsiębiorstwo upadłego, jeżeli możliwe jest zawarcie układu z wierzycielami lub możliwa jest sprzedaż przedsiębiorstwa upadłego w całości lub jego zorganizowanych części. 2. Jeżeli syndyk prowadzi przedsiębiorstwo upadłego, powinien podjąć wszelkie działania zapewniające zachowanie przedsiębiorstwa co najmniej w niepogor- szonym stanie. Art. 313. 1. Sprzedaż dokonana w postępowaniu upadłościowym ma skutki sprzedaży egze- kucyjnej. Nabywca składników masy upadłości nie odpowiada za zobowiązania podatkowe upadłego, także powstałe po ogłoszeniu upadłości. 2. Sprzedaż nieruchomości powoduje wygaśnięcie praw oraz praw i roszczeń oso- bistych ujawnionych przez wpis do księgi wieczystej lub nieujawnionych w ten sposób, lecz zgłoszonych sędziemu-komisarzowi w terminie określonym w art. 51 ust. 1 pkt 5. W miejsce prawa, które wygasło, uprawniony nabywa prawo do zaspokojenia wartości wygasłego prawa z ceny uzyskanej ze sprzedaży obciążo- nej nieruchomości. Skutek ten powstaje z chwilą zawarcia umowy sprzedaży. Podstawą do wykreślenia praw, które wygasły na skutek sprzedaży, jest prawo- mocny plan podziału sumy uzyskanej ze sprzedaży nieruchomości obciążonej. Podstawą wykreślenia hipoteki jest umowa sprzedaży nieruchomości. 3. Pozostają w mocy bez potrącania ich wartości z ceny nabycia służebność drogi koniecznej, służebność przesyłu oraz służebność ustanowiona w związku z przekroczeniem granicy przy wznoszeniu budowli lub innego urządzenia. Użyt- kowanie oraz prawa dożywotnika pozostają w mocy, jeżeli przysługuje im pierwszeństwo przed wszystkimi hipotekami lub jeżeli nieruchomość nie jest hi- potekami obciążona albo jeżeli wartość użytkowania i praw dożywotnika znaj- duje pełne pokrycie w cenie nabycia. Jednakże w tym ostatnim wypadku war- tość tych praw będzie zaliczona na cenę nabycia. 4. Na wniosek właściciela nieruchomości władnącej, zgłoszony najpóźniej w zarzu- tach do planu podziału sumy uzyskanej ze sprzedaży nieruchomości obciążonej, sędzia-komisarz może postanowić, że służebność gruntowa, która nie znajduje pełnego pokrycia w cenie nabycia, zostaje utrzymana w mocy, jeżeli jest dla nie- ruchomości władnącej konieczna, a nie obniża w sposób istotny wartości nieru- chomości obciążonej. Na postanowienie sędziego-komisarza przysługuje zażale- nie. Jeżeli wniosek o wyłączenie zgłoszony został w zarzutach, podlega rozpo- znaniu razem z zarzutami. 5. Przepisy ust. 2–4 stosuje się odpowiednio do sprzedaży prawa użytkowania wie- czystego, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu i statku morskiego wpisanego do rejestru okrętowego. Art. 314. 1. W razie zbycia przedsiębiorstwa, w którego skład wchodzą przedmioty obciążo- ne ograniczonymi prawami rzeczowymi, wartość składników mienia obciążo- nych tymi prawami podlega ujawnieniu w umowie sprzedaży, a uzyskana cena podlega podziałowi z uwzględnieniem art. 336 i 340. 2. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio w razie zbycia zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Art. 315. Jeżeli w skład masy upadłości wchodzą rzeczy ruchome, których nie można zbyć z zachowaniem przepisów ustawy, sędzia-komisarz może postanowić o ich wyłączeniu z masy upadłości albo zezwolić na ich zniszczenie. Na postanowienie sędziego- komisarza przysługuje zażalenie.

Dział II

Sprzedaż przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części oraz nieruchomości, prawa użytkowania wieczystego, spółdzielczego własnościowego prawa do loka- lu i statku morskiego wpisanego do rejestru okrętowego Art. 316. 1. Przedsiębiorstwo upadłego powinno być sprzedane jako całość, chyba że nie jest to możliwe. 2. Sprzedaż przedsiębiorstwa upadłego może być poprzedzona umową dzierżawy na czas określony z prawem pierwokupu, jeżeli przemawiają za tym względy ekonomiczne. 3. Przed sprzedażą przedsiębiorstwa spółki publicznej syndyk zasięga opinii Prze- wodniczącego Komisji Nadzoru Finansowego co do wpływu sprzedaży na sytu- ację rynku kapitałowego i interes gospodarki narodowej. Art. 317. 1. Na nabywcę przedsiębiorstwa upadłego przechodzą wszelkie koncesje, zezwole- nia, licencje i ulgi, które zostały udzielone upadłemu, chyba że ustawa lub decy- zja o ich udzieleniu stanowi inaczej. 2. Nabywca może używać oznaczenia przedsiębiorstwa upadłego, w którym mieści się jego nazwisko, tylko za zgodą upadłego. Nabywca przedsiębiorstwa upadłe- go nabywa je w stanie wolnym od obciążeń i nie odpowiada za zobowiązania upadłego. Wszelkie obciążenia na składnikach przedsiębiorstwa wygasają, z wy- jątkiem obciążeń wymienionych w art. 313 ust. 3 i 4. Art. 318. 1. Jeżeli sprzedaż przedsiębiorstwa upadłego jako całości nie jest możliwa ze względów ekonomicznych lub innych przyczyn, można sprzedać zorganizowaną część przedsiębiorstwa. 2. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do zbioru rzeczy lub praw obciążonych zastawem rejestrowym, które wchodzą w skład przedsiębiorstwa. Suma uzyska- na ze sprzedaży takiego zbioru podlega podziałowi stosownie do przepisów art. 336 i 340. Art. 319. 1. Sędzia-komisarz, na wniosek syndyka, przed sprzedażą przedsiębiorstwa wyzna- cza biegłego do sporządzenia opisu i oszacowania przedsiębiorstwa oraz jego zorganizowanych części. Może jednak tego zaniechać, jeżeli opisu i oszacowa- nia przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanych części dokonano przy sporzą- dzeniu spisu inwentarza i oszacowaniu masy upadłości. 2. Opis przedsiębiorstwa powinien określać w szczególności przedmiot działalności przedsiębiorstwa, nieruchomości wchodzące w jego skład, ich obszar oraz ozna- czenie księgi wieczystej lub zbioru dokumentów, inne środki trwałe, stwierdzo- ne prawa, a także obciążenia. 3. W oszacowaniu należy odrębnie podać wartość przedsiębiorstwa w całości oraz jego zorganizowanych części, jeżeli mogą być wydzielone do sprzedaży. 4. Jeżeli składniki przedsiębiorstwa są obciążone hipoteką, zastawem, zastawem re- jestrowym, zastawem skarbowym, hipoteką morską lub innymi prawami i skut- kami ujawnienia praw i roszczeń osobistych, w oszacowaniu należy oddzielnie podać, które z tych praw pozostają w mocy po sprzedaży, a także ich wartość oraz wartość składników nimi obciążonych oraz stosunek wartości poszczegól- nych składników obciążonych do wartości przedsiębiorstwa. 5. Zarzuty na opis i oszacowanie wnosi się w terminie tygodnia od dnia obwiesz- czenia o ich ukończeniu. Zarzuty rozpoznaje sędzia-komisarz. 6. Przepis ust. 4 stosuje się odpowiednio w przypadku rzeczy, wierzytelności i in- nych praw przeniesionych na wierzyciela w celu zabezpieczenia wierzytelności, o ile mają być one sprzedane w ramach przedsiębiorstwa. Art. 320. 1. Sprzedaż mienia uregulowana przepisami działu niniejszego następuje w drodze przetargu albo aukcji, do których stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny, z tym że: 1) warunki przetargu albo aukcji zatwierdza sędzia-komisarz; 2) o przetargu albo aukcji należy zawiadomić przez obwieszczenie co najmniej na dwa tygodnie, a jeżeli przetarg albo aukcja dotyczy przedsiębiorstwa spółki publicznej – co najmniej na sześć tygodni przed terminem posiedze- nia wyznaczonego w celu ich przeprowadzenia; 3) przetarg albo aukcję przeprowadza się na posiedzeniu jawnym; 4) przetarg albo aukcję prowadzi syndyk pod nadzorem sędziego-komisarza; 5) wyboru oferenta dokonuje syndyk; wybór wymaga zatwierdzenia przez sę- dziego-komisarza; 6) postanowienie zatwierdzające wybór oferenta sędzia-komisarz może wydać na posiedzeniu niejawnym; 7) sędzia-komisarz może odroczyć zatwierdzenie wyboru oferenta o tydzień; w tym przypadku postanowienie o zatwierdzeniu wyboru oferenta podlega obwieszczeniu. 2. Na postanowienie sędziego-komisarza o zatwierdzeniu wyboru oferenta przysłu- guje zażalenie. 3. Przy sprzedaży nieruchomości, prawa użytkowania wieczystego, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu oraz statku morskiego wpisanego do rejestru okrętowego, przepisy art. 319 stosuje się odpowiednio. Art. 321. 1. Syndyk zawiera umowę sprzedaży w terminie określonym przez sędziego- komisarza, nie dłuższym niż cztery miesiące od dnia zatwierdzenia wyboru ofe- renta przez sędziego-komisarza. 2. Jeżeli do zawarcia umowy nie dojdzie z winy oferenta, sędzia-komisarz wydaje postanowienie o ogłoszeniu nowego przetargu albo aukcji, w których nie może uczestniczyć oferent, który nie zawarł umowy. Art. 322. Jeżeli przetarg albo aukcja nie doszły do skutku albo sędzia-komisarz nie zatwierdził wyboru oferenta, sędzia-komisarz wydaje postanowienie o wyznaczeniu nowego przetargu albo aukcji albo zezwala na sprzedaż z wolnej ręki we wskazanym termi- nie, określając minimalną cenę oraz warunki sprzedaży. Art. 323. Rada wierzycieli może wyrazić zgodę na sprzedaż z wolnej ręki mienia, do którego mają zastosowanie przepisy działu niniejszego, z jednoczesnym określeniem warun- ków zbycia. Art. 324. 1. Jeżeli rada wierzycieli wyraziła zgodę, o której mowa w art. 323, spółka z udzia- łem ponad połowy pracowników upadłego będącego spółką handlową z udzia- łem Skarbu Państwa ma pierwszeństwo w nabyciu przedsiębiorstwa upadłego lub jego zorganizowanej części nadającej się do prowadzenia działalności go- spodarczej. 2. Syndyk w pierwszej kolejności składa ofertę sprzedaży spółce pracowniczej, o której mowa w ust. 1.

Dział III

Sprzedaż ruchomości oraz przejęcie przez zastawnika ruchomości obciążonej zastawem rejestrowym Art. 325. Jeżeli przepisy niniejszego działu nie stanowią inaczej, do sprzedaży ruchomości stosuje się odpowiednio przepisy art. 320–322. Art. 326. 1. Sędzia-komisarz może zezwolić na sprzedaż ruchomości z wolnej ręki, przy czym może określić warunki sprzedaży albo też określić inny tryb wyboru na- bywcy. 2. (uchylony). Art. 327. 1. Zastawnik zastawu rejestrowego może zaspokoić się z przedmiotu zastawu przez jego przejęcie albo zbycie w trybie określonym w art. 24 ustawy z dnia 6 grud- nia 1996 r. o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów (Dz. U. z 2009 r. Nr 67, poz. 569 i Nr 69, poz. 595), jeżeli umowa o ustanowienie zastawu przewiduje taki sposób zaspokojenia zastawnika. 2. Jeżeli rzecz obciążona zastawem rejestrowym znajduje się w posiadaniu zastaw- nika lub osób trzecich, zastawnik zawiadamia o zaspokojeniu się syndyka. Sę- dzia-komisarz może wyznaczyć zastawnikowi stosowny termin do zaspokojenia się z przedmiotu zastawu. Jeżeli zastawnik nie skorzystał z tego prawa w wy- znaczonym terminie, osoba, u której znajduje się rzecz obciążona zastawem re- jestrowym, obowiązana jest wydać przedmiot zastawu syndykowi. Po przekaza- niu przedmiotu zastawu syndyk dokonuje jego sprzedaży; suma uzyskana ze sprzedaży podlega podziałowi, z uwzględnieniem art. 336 i 340. 3. W sprawach, o których mowa w ust. 2, postanowienie sędziego-komisarza o wy- daniu syndykowi przedmiotu zastawu podlega wykonaniu bez nadawania mu klauzuli wykonalności. Art. 328. 1. Jeżeli przedmiot zastawu rejestrowego, z którego wierzyciel może się zaspokoić, znajduje się we władaniu syndyka, a wierzycielowi przysługuje prawo do prze- jęcia przedmiotu na własność, sędzia-komisarz wyznacza wierzycielowi termin do wykonania tego prawa, nie krótszy niż jeden miesiąc; po upływie terminu przedmiot zastawu zostanie sprzedany według przepisów ustawy. 2. Jeżeli rzecz obciążona zastawem rejestrowym znajduje się we władaniu syndyka, a umowa o ustanowieniu zastawu przewiduje zaspokojenie zastawnika w trybie określonym w art. 24 ustawy, o której mowa w art. 327 ust. 1, syndyk dokonuje sprzedaży rzeczy według przepisów niniejszej ustawy. Art. 329. W przypadkach, o których mowa w art. 327 i 328, zastawnik jest obowiązany rozli- czyć się z syndykiem stosownie do przepisów ustawy z dnia 6 grudnia 1996 r. o za- stawie rejestrowym i rejestrze zastawów. Art. 330. 1. Jeżeli przedmiot obciążony zastawem rejestrowym jest składnikiem przedsię- biorstwa upadłego i jego sprzedaż wraz z przedsiębiorstwem może być korzyst- niejsza niż oddzielna sprzedaż przedmiotu zastawu, przepisów art. 327 oraz art. 328 nie stosuje się. 2. W przypadku, o którym mowa w ust. 1, przedmiot obciążony zastawem sprzeda- je się wraz z przedsiębiorstwem. Z ceny sprzedaży przedsiębiorstwa wyodrębnia się wartość rzeczy obciążonej zastawem i przeznacza się na zaspokojenie za- stawnika stosownie do art. 336 i 340.

Dział IV

Likwidacja wierzytelności i praw majątkowych Art. 331. 1. Likwidacja wierzytelności upadłego następuje przez ich ściągnięcie. 2. Jeżeli ściągnięcie wierzytelności napotyka przeszkody albo roszczenie nie jest jeszcze wymagalne, likwidacja wierzytelności nastąpi przez ich zbycie. Art. 332. Likwidacja praw majątkowych upadłego następuje przez ich wykonanie albo zbycie. Art. 333. 1. Do likwidacji wierzytelności i praw majątkowych upadłego obciążonych zasta- wem rejestrowym stosuje się odpowiednio przepisy art. 327–330. 2. Do likwidacji wierzytelności i praw majątkowych upadłego obciążonych zasta- wem finansowym stosuje się odpowiednio przepisy art. 327–330 oraz przepisy ustawy z dnia 2 kwietnia 2004 r. o niektórych zabezpieczeniach finansowych. Art. 334. 1. W przypadku sprzedaży wierzytelności lub praw majątkowych upadłego stosuje się odpowiednio przepisy art. 315, 320–322 i 326. 2. Rada wierzycieli może wyrazić zgodę na inną formę poszukiwania nabywcy, z jednoczesnym określeniem warunków sprzedaży. 3. Do sprzedaży przez syndyka papierów wartościowych w sposób określony w art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wpro- wadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych nie stosuje się art. 7 ust. 1 tej ustawy oraz art. 19 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi. 4. Jeżeli przedmiotem sprzedaży są instrumenty finansowe dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi, sędzia-komisarz może zezwolić na ich sprzedaż przez firmę inwestycyjną. W takim przypadku sędzia-komisarz może wyznaczyć giełdę lub polecić dokonanie wyboru giełdy syndykowi oraz wyznaczyć mini- malną cenę sprzedaży.

Dział I

Przepisy ogólne Art. 335. Fundusze masy upadłości obejmują sumy uzyskane z likwidacji masy upadłości oraz dochód uzyskany z prowadzenia lub wydzierżawienia przedsiębiorstwa upadłego, a także odsetki od tych sum zdeponowanych w banku, chyba że przepisy ustawy sta- nowią inaczej. Art. 336. 1. Sumy uzyskane z likwidacji rzeczy, wierzytelności i praw obciążonych hipoteką, zastawem, zastawem rejestrowym, zastawem skarbowym i hipoteką morską przeznacza się na zaspokojenie wierzycieli, których wierzytelności były zabez- pieczone na tych rzeczach lub prawach z zachowaniem przepisów ustawy. Kwo- ty pozostałe po zaspokojeniu tych wierzytelności wchodzą do funduszów masy upadłości. 2. Przepisy o zaspokojeniu wierzytelności zabezpieczonej zastawem stosuje się od- powiednio do zaspokojenia wierzytelności zabezpieczonych przez przeniesienie na wierzyciela prawa własności rzeczy, wierzytelności i innego prawa. Art. 337. 1. Podziału funduszów dokonuje się jednorazowo albo kilkakrotnie w miarę likwi- dacji masy upadłości po zatwierdzeniu przez sędziego-komisarza listy wierzy- telności. 2. W razie kilkakrotnego podziału funduszów masy upadłości, dokonuje się podzia- łu ostatecznego po całkowitym zlikwidowaniu masy upadłości. Art. 338. Jeżeli w postępowaniu upadłościowym zaspokojeniu podlegają wierzytelności za- bezpieczone hipoteką, zastawem, zastawem rejestrowym, zastawem skarbowym i hipoteką morską, podziału ostatecznego funduszów masy upadłości dokonuje się po podziale sumy uzyskanej ze zbycia przedmiotu obciążonego. Art. 339. Do postępowania w sprawie podziału sumy uzyskanej z likwidacji rzeczy, wierzytel- ności i praw, o których mowa w art. 336, stosuje się odpowiednio przepisy o postę- powaniu w sprawie podziału funduszów masy upadłości. O sporządzeniu planu po- działu zawiadamia się upadłego oraz te osoby, których prawa podlegają zaspokojeniu z sumy uzyskanej z likwidacji. Środki zaskarżenia może wnosić upadły oraz osoby uprawnione do zaspokojenia z sumy uzyskanej z likwidacji. Art. 340. 1. Wierzytelności osobiste zabezpieczone hipoteką, zastawem, zastawem rejestro- wym, zastawem skarbowym i hipoteką morską umieszcza się w planie podziału funduszów masy upadłości jedynie w takiej sumie, w jakiej nie zostały zaspoko- jone z przedmiotu zabezpieczenia. 2. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do wierzytelności, które zostały zaspoko- jone przez zakład ubezpieczeń w wykonaniu umowy ubezpieczenia zawartej przez upadłego. Art. 341. Wierzytelność wierzyciela spadku przyjętego po ogłoszeniu upadłości, za którą masa upadłości odpowiada, umieszcza się w planie podziału funduszów masy upadłości do wysokości wartości majątku spadkowego. Jeżeli w postępowaniu upadłościowym dochodzone są wierzytelności dwu lub więcej wierzycieli spadku, które łącznie prze- kraczają wartość majątku spadkowego, wierzytelności te umieszcza się w planie po- działu w wysokości obniżonej stosunkowo do wysokości każdej z nich.

Dział II

Kolejność zaspokajania wierzycieli

Dział III

Postępowanie w sprawie podziału funduszów masy upadłości

Dział I

Przepisy ogólne Art. 426. 1. Wniosek o ogłoszenie upadłości banku może zgłosić tylko Komisja Nadzoru Fi- nansowego. 2. W postępowaniu upadłościowym wobec banku nie stosuje się przepisów art. 38– 43. Art. 427. 1. Przed ogłoszeniem upadłości banku, sąd wysłuchuje co do podstaw ogłoszenia upadłości oraz co do osoby syndyka, nadzorcy sądowego albo zarządcy: przed- stawiciela Komisji Nadzoru Finansowego, prezesa oraz innych członków ostat- niego zarządu albo zarządu komisarycznego, względnie likwidatora banku, któ- rego dotyczy wniosek. W przypadku postępowania dotyczącego upadłości banku państwowego lub banku będącego podmiotem zależnym od Skarbu Państwa, sąd wysłuchuje także przedstawiciela ministra właściwego do spraw Skarbu Pań- stwa. 2. Sąd może odstąpić od wysłuchania prezesa oraz innych członków zarządu banku, jeżeli ich wysłuchanie spowodowałoby zwłokę w rozpoznaniu sprawy. 3. Syndykiem może być także inny bank. 4. (uchylony).

Dział II

Postępowanie upadłościowe wobec banków hipotecznych Art. 442. W razie ogłoszenia upadłości banku hipotecznego wierzytelności, prawa i środki, o których mowa w art. 18 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o listach zastaw- nych i bankach hipotecznych (Dz. U. z 2003 r. Nr 99, poz. 919, z późn. zm.¹³⁾), wpi- sane do rejestru zabezpieczenia listów zastawnych, tworzą osobną masę upadłości, która służy przede wszystkim zaspokojeniu roszczeń wierzycieli z listów zastaw- nych; po zaspokojeniu roszczeń wierzycieli z listów zastawnych nadwyżkę środków z osobnej masy zalicza się do masy upadłości. ¹³⁾ Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2005 r. Nr 184, poz. 1539 i Nr 249, poz. 2104, z 2006 r. Nr 157, poz. 1119 oraz z 2009 r. Nr 157, poz. 1241. Art. 443. 1. W postanowieniu o ogłoszeniu upadłości sąd ustanowi kuratora dla reprezento- wania w postępowaniu praw posiadaczy listów zastawnych. Przed ustanowie- niem kuratora sąd zasięga opinii Komisji Nadzoru Finansowego co do osoby ku- ratora. 2. Do kuratora, o którym mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy art. 187 ust. 3 i 4 oraz przepisy o sprawozdaniach syndyka. Art. 444. Kurator zgłasza do masy upadłości: 1) ogólną sumę nominalną nieumorzonych do dnia ogłoszenia upadłości listów zastawnych, których termin płatności przypada przed tym dniem, oraz ogól- ną sumę niezapłaconych odsetek; 2) ogólną sumę nominalną listów zastawnych oraz odsetek płatnych po dniu ogłoszenia upadłości, oraz premii przewidzianych w planie. Art. 445. 1. Syndyk, nadzorca sądowy oraz zarządca udzielą kuratorowi wszelkich potrzeb- nych mu informacji. Kurator ma prawo przeglądać księgi i dokumenty upadłego banku. 2. Na zgromadzeniu wierzycieli kurator ma prawo głosu tylko w sprawach, które mogą mieć wpływ na prawa posiadaczy listów zastawnych. Art. 446. Ogłoszenie upadłości banku hipotecznego nie narusza terminów wymagalności jego zobowiązań wobec wierzycieli z listów zastawnych. Art. 447. 1. Likwidację osobnej masy upadłości syndyk przeprowadza z udziałem kuratora. 2. W razie wyrażenia zgody przez radę wierzycieli lub sędziego-komisarza na sprzedaż z wolnej ręki mienia wchodzącego w skład osobnej masy upadłości sprzedaż wymaga zgody kuratora. 3. Składniki mienia wpisane do rejestru zabezpieczenia hipotecznych listów za- stawnych sprzedaje się innemu bankowi hipotecznemu, chyba że nie jest to moż- liwe albo że cena oferowana przez inne banki hipoteczne jest znacznie niższa od kwot, które można uzyskać ze ściągnięcia należności zabezpieczonych i pozo- stałych składników. Sprzedaż tych składników powoduje przejście na nabywcę zobowiązań upadłego banku wobec wierzycieli z hipotecznych listów zastaw- nych. Na przejście to zgoda wierzycieli z hipotecznych listów zastawnych nie jest wymagana. Na sprzedaż składników mienia wymagana jest zgoda kuratora. O dokonanej sprzedaży należy obwieścić. 4. Przepis ust. 3 stosuje się odpowiednio do sprzedaży składników mienia wpisa- nych do rejestru zabezpieczenia publicznych listów zastawnych. 5. Umowa sprzedaży wierzytelności zabezpieczonej hipoteką, o której mowa w ust. 2, stanowi podstawę wpisu w księdze wieczystej. Art. 448. Z osobnej masy upadłości zaspokaja się kolejno: 1) koszty likwidacji tej masy, które obejmują także wynagrodzenie kuratora; 2) należności posiadaczy listów zastawnych i listy zastawne według ich warto- ści nominalnej; 3) odsetki (kupony). Art. 449. Jeżeli osobna masa upadłości nie wystarcza na pełne zaspokojenie posiadaczy listów zastawnych, pozostała suma podlega zaspokojeniu w podziale funduszów masy upa- dłości; z tą sumą kurator głosuje przy zawarciu układu, przy czym przysługuje mu jeden głos od każdej sumy, która wynika z podziału sumy wszystkich innych wierzy- telności, uprawnionych do głosowania, przez liczbę wierzycieli, którzy reprezentują te wierzytelności. Sumę na zaspokojenie posiadaczy listów zastawnych z funduszu masy upadłości przekazuje się do funduszu osobnej masy upadłości. Art. 450. Nie można wprowadzać do obiegu listów zastawnych emitowanych przez upadłego, które są jego własnością. Listy takie podlegają umorzeniu.

Dział III

Postępowanie upadłościowe wobec instytucji kredytowych, banków zagranicz- nych oraz banków krajowych prowadzących działalność za granicą

Dział I

Przepisy ogólne Art. 471. 1. Wniosek o ogłoszenie upadłości zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji może zgłosić także Komisja Nadzoru Finansowego, zwana dalej „Komisją”. 2. Komisja jest uczestnikiem postępowania. Art. 472. 1. Przed ogłoszeniem upadłości zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji sąd zasięga opinii Komisji co do osoby syndyka. Syndyk powinien posiadać znajo- mość organizacji i zasad działania zakładów ubezpieczeń i zakładów reasekura- cji. Syndykiem może być inny zakład ubezpieczeń lub inny zakład reasekuracji. 2. Syndyk przedkłada Komisji co najmniej raz w roku sprawozdanie ze swoich czynności oraz sprawozdanie rachunkowe, po jego zatwierdzeniu przez sędzie- go-komisarza. 3. Syndyk o ogłoszeniu upadłości zawiadamia znanych mu wierzycieli, którzy udzielili upadłemu kredytu. Art. 473. 1. W postanowieniu o ogłoszeniu upadłości zakładu ubezpieczeń sąd po zasięgnię- ciu opinii Komisji ustanawia kuratora do reprezentowania w postępowaniu upa- dłościowym interesów osób ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia. 2. Do kuratora, o którym mowa w niniejszym dziale, stosuje się odpowiednio prze- pisy art. 187 ust. 3 i 4 oraz przepisy o sprawozdaniach syndyka. 3. Kuratorowi przysługuje wynagrodzenie w wysokości ustalonej przez sędziego- komisarza na wniosek Komisji. Wynagrodzenie wypłaca się z funduszów masy upadłości i zalicza się do kosztów postępowania upadłościowego. Art. 474. 1. Syndyk, nadzorca sądowy oraz zarządca udzielają kuratorowi wszelkich po- trzebnych mu wiadomości. Kurator ma prawo przeglądać księgi i dokumenty upadłego. Na zgromadzeniu wierzycieli kurator ma prawo głosu tylko w spra- wach, które mogą mieć wpływ na prawa ubezpieczonych. 2. Kurator ma prawo wnoszenia środków zaskarżenia w imieniu własnym na rzecz osób ubezpieczonych, upoważnionych i uprawnionych z umów ubezpieczenia, oraz jest uprawniony do zawarcia umowy o przeniesienie portfela ubezpieczeń do innego zakładu z możliwością obniżenia sum ubezpieczenia lub wysokości wypłacanych odszkodowań lub świadczeń. W przypadku zatwierdzenia przez Komisję umowy o przeniesienie portfela, kurator ogłasza niezwłocznie jej treść trzykrotnie w dzienniku o zasięgu ogólnopolskim. 3. Ubezpieczonym nie przysługuje prawo sprzeciwu co do zawarcia umowy o prze- niesienie portfela ubezpieczeń. 4. Do umowy o przeniesienie portfela ubezpieczeń zawartej przez kuratora stosuje się przepisy odrębne o przeniesieniu portfela ubezpieczeń. Art. 475. Do ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia przepisu art. 232 nie stosuje się. Art. 476. Umowy ubezpieczenia zawarte przez upadły zakład ubezpieczeń wygasają, jeżeli kurator nie zawarł umowy o przeniesienie portfela: 1) z umów obowiązkowych oraz umów ubezpieczenia na życie, w terminie trzech miesięcy od ogłoszenia upadłości; 2) z innych umów w terminie miesiąca od dnia ogłoszenia upadłości. Art. 477. 1. Z dniem ogłoszenia upadłości aktywa stanowiące pokrycie rezerw techniczno- ubezpieczeniowych upadłego zakładu ubezpieczeń tworzą osobną masę upadło- ści przeznaczoną na zaspokojenie roszczeń z tytułu umów ubezpieczenia, umów reasekuracji oraz kosztów likwidacji tej masy. 2. Likwidację osobnej masy upadłości przeprowadza syndyk z udziałem kuratora. 3. W razie wyrażenia zgody przez radę wierzycieli lub sędziego-komisarza na sprzedaż z wolnej ręki mienia wchodzącego w skład osobnej masy upadłości sprzedaż wymaga zgody kuratora. Art. 477¹. 1. Z dniem ogłoszenia upadłości aktywa stanowiące pokrycie rezerw techniczno- ubezpieczeniowych upadłego zakładu reasekuracji tworzą osobną masę upadło- ści przeznaczoną na zaspokojenie roszczeń z tytułu umów reasekuracji oraz kosztów likwidacji tej masy. 2. Likwidację osobnej masy upadłości przeprowadza syndyk. Art. 478. 1. Z osobnej masy upadłości zakładu ubezpieczeń zaspokaja się kolejno: 1) koszty likwidacji osobnej masy upadłości; 2) wierzytelności z umów ubezpieczenia, z zastrzeżeniem ust. 3; 3) wierzytelności z umów reasekuracji. 2. Niezaspokojone z osobnej masy upadłości wierzytelności z umów ubezpieczenia umieszcza się w planie podziału funduszów masy upadłości w odrębnej katego- rii, zaspokajanej po kategorii pierwszej, określonej w art. 342. 3. Wierzytelności osób poszkodowanych i uprawnionych z tytułu ubezpieczeń obowiązkowych oraz wierzytelności ubezpieczonych, uprawnionych i uposażo- nych z umów ubezpieczeń na życie, zaspokaja Ubezpieczeniowy Fundusz Gwa- rancyjny i Polskie Biuro Ubezpieczycieli Komunikacyjnych według odrębnych przepisów, w granicach określonych w tych przepisach. Art. 478¹. Z osobnej masy upadłości zakładu reasekuracji zaspokaja się kolejno: 1) koszty likwidacji osobnej masy upadłości; 2) wierzytelności z umów reasekuracji. Art. 479. W razie oddalenia wniosku o ogłoszenie upadłości zakładu ubezpieczeń z przyczyny, o której mowa w art. 13 ust. 1, jak również w razie umorzenia postępowania upadło- ściowego, Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny zaspokaja roszczenia osób po- szkodowanych i uprawnionych, w trybie i na zasadach określonych w odrębnych przepisach. Art. 480. Przy zawieraniu układu kurator głosuje sumą wierzytelności ubezpieczonych nieza- spokojonych z osobnej masy upadłości, przy czym przysługuje mu jeden głos od każdej sumy, która wynika z podziału sumy wszystkich innych wierzytelności uprawniających do głosowania przez liczbę wierzycieli, którzy reprezentują te wie- rzytelności.

Dział II

Postępowanie upadłościowe wobec mających siedzibę w państwach członkow- skich Unii Europejskiej lub państwach członkowskich Europejskiego Porozu- mienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stronach umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym zakładów ubezpieczeń i ich oddziałów oraz zakładów reasekuracji i ich oddziałów Art. 481. Przepisy art. 452 ust. 2, art. 453–466 i art. 467¹–470 stosuje się odpowiednio w przy- padku: 1) ogłoszenia upadłości krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji, jeżeli prowadzi on działalność także za granicą Rzeczypospoli- tej Polskiej w co najmniej jednym innym państwie członkowskim Unii Eu- ropejskiej lub państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wol- nym Handlu (EFTA) – stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodar- czym; 2) ogłoszenia upadłości, otwarcia postępowania układowego lub innego po- dobnego postępowania wobec: a) zagranicznego zakładu ubezpieczeń, b) zagranicznego zakładu reasekuracji – mającego siedzibę w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub pań- stwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, jeżeli prowadzi on działalność w Rzeczypospolitej Polskiej; 3) ogłoszenia upadłości, otwarcia postępowania układowego lub innego po- dobnego postępowania wobec: a) zagranicznego zakładu ubezpieczeń, b) zagranicznego zakładu reasekuracji – mającego siedzibę w państwie niebędącym członkiem Unii Europejskiej lub członkiem Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stroną umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, jeżeli prowadzi on działalność w Rzeczypospolitej Polskiej oraz w co najmniej jednym innym państwie członkowskim Unii Europejskiej lub państwie członkowskim Eu- ropejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym. Art. 482. Użyte w art. 481 określenia oznaczają: 1) „krajowy zakład ubezpieczeń” – przedsiębiorcę mającego siedzibę na terenie Rzeczypospolitej Polskiej, który uzyskał zezwolenie na wykonywanie dzia- łalności ubezpieczeniowej w rozumieniu odrębnych przepisów; 1a) „krajowy zakład reasekuracji” – przedsiębiorcę mającego siedzibę na terenie Rzeczypospolitej Polskiej, który uzyskał zezwolenie na wykonywanie dzia- łalności reasekuracyjnej w rozumieniu odrębnych przepisów; 2) „oddział krajowego zakładu ubezpieczeń” – jednostkę organizacyjną krajo- wego zakładu ubezpieczeń, wykonującą w jego imieniu i na jego rzecz wszystkie lub niektóre czynności wynikające z zezwolenia udzielonego kra- jowemu zakładowi ubezpieczeń; 2a) „oddział krajowego zakładu reasekuracji” – jednostkę organizacyjną krajo- wego zakładu reasekuracji, wykonującą w jego imieniu i na jego rzecz wszystkie lub niektóre czynności wynikające z zezwolenia udzielonego kra- jowemu zakładowi reasekuracji; 3) „zagraniczny zakład ubezpieczeń” – przedsiębiorcę mającego siedzibę za granicą Rzeczypospolitej Polskiej, wykonującego działalność ubezpiecze- niową w rozumieniu odrębnych przepisów; 3a) „zagraniczny zakład reasekuracji” – przedsiębiorcę mającego siedzibę za granicą Rzeczypospolitej Polskiej, wykonującego działalność reasekuracyj- ną w rozumieniu odrębnych przepisów; 4) „oddział zagranicznego zakładu ubezpieczeń” – jednostkę organizacyjną za- granicznego zakładu ubezpieczeń, wykonującą w jego imieniu i na jego rzecz działalność ubezpieczeniową; 5) „oddział zagranicznego zakładu reasekuracji” – jednostkę organizacyjną za- granicznego zakładu reasekuracji, wykonującą w jego imieniu i na jego rzecz działalność reasekuracyjną.