Ustawaz dnia 20 lutego 2004 r.o zmianie ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców oraz ustawy o opłacie
skarbowej
Treść ustawy
Art. 1.
W ustawie z dnia 24 marca 1920 r. o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 1:
a)
ust. 1 i 1a otrzymują brzmienie:
„
1.
Nabycie nieruchomości przez cudzoziemca wymaga zezwolenia. Zezwolenie jest wydawane,
w drodze decyzji administracyjnej, przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych,
jeżeli sprzeciwu nie wniesie Minister Obrony Narodowej, a w przypadku nieruchomości
rolnych, jeżeli sprzeciwu również nie wniesie minister właściwy do spraw rozwoju wsi.
1a.
Sprzeciw, o którym mowa w ust. 1, jest wyrażany, w drodze postanowienia, w terminie
14 dni od dnia doręczenia wystąpienia ministra właściwego do spraw wewnętrznych. W
szczególnie uzasadnionych przypadkach minister właściwy do spraw wewnętrznych, na
wniosek organu, któremu przysługuje prawo sprzeciwu, przedłuża termin na jego wniesienie
do 2 miesięcy od dnia doręczenia wystąpienia ministra właściwego do spraw wewnętrznych.
”
,
b)
po ust. 1a dodaje się ust. 1b w brzmieniu:
„
1b.
Odmowa wydania zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, nie wymaga wystąpienia do Ministra
Obrony Narodowej lub ministra właściwego do spraw rozwoju wsi.
”
,
c)
ust. 3 otrzymuje brzmienie:
„
3.
W przypadku spółki handlowej za kontrolowaną, w rozumieniu ustawy, uważa się spółkę,
w której cudzoziemiec lub cudzoziemcy dysponują bezpośrednio lub pośrednio powyżej
50% głosów na zgromadzeniu wspólników lub na walnym zgromadzeniu, także jako zastawnik,
użytkownik lub na podstawie porozumień z innymi osobami, albo mają pozycję dominującą
w rozumieniu przepisów art. 4 § 1 pkt 4 lit. b) lub c), lub e) ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks
spółek handlowych .
”
,
d)
po ust. 4 dodaje się ust. 5 w brzmieniu:
„
5.
Nabyciem drugiego domu w rozumieniu przepisów ustawy jest nabycie przez cudzoziemca,
o którym mowa w art. 1 ust. 2 pkt 1, nieruchomości przeznaczonej pod zabudowę mieszkaniową
lub na cele rekreacyjno-wypoczynkowe, która nie będzie stanowić stałego miejsca zamieszkania
cudzoziemca. Nie dotyczy to nabycia samodzielnego lokalu mieszkalnego w rozumieniu
ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali .
”
;
2)
po art. 1 dodaje się art. 1a w brzmieniu:
„
Art. 1a.
1.
Zezwolenie, o którym mowa w art. 1 ust. 1, jest wydawane na wniosek cudzoziemca, jeżeli:
1)
nabycie nieruchomości przez cudzoziemca nie spowoduje zagrożenia obronności, bezpieczeństwa
państwa lub porządku publicznego, a także nie sprzeciwiają się temu względy polityki
społecznej i zdrowia społeczeństwa,
2)
wykaże on, że zachodzą okoliczności potwierdzające jego więzi z Rzecząpospolitą Polską.
2.
Okolicznościami potwierdzającymi więzi cudzoziemca z Rzecząpospolitą Polską mogą być
w szczególności:
1)
posiadanie polskiej narodowości lub polskiego pochodzenia,
2)
zawarcie związku małżeńskiego z obywatelem Rzeczypospolitej Polskiej,
3)
posiadanie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony lub na osiedlenie się,
4)
członkostwo w organie zarządzającym przedsiębiorców wymienionych w art. 1 ust. 2 pkt
4,
5)
wykonywanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej działalności gospodarczej lub
rolniczej, zgodnie z przepisami prawa polskiego.
3.
Wniosek o wydanie zezwolenia powinien zawierać:
1)
oznaczenie wnioskodawcy i jego statusu prawnego,
2)
oznaczenie nabywanej nieruchomości,
3)
oznaczenie zbywcy,
4)
określenie formy prawnej nabycia nieruchomości,
5)
informację o celu i możliwości nabycia nieruchomości.
4.
Do wniosku, o którym mowa w ust. 3, cudzoziemiec ubiegający się o wydanie zezwolenia
jest obowiązany dołączyć dokumenty potwierdzające okoliczności wskazane we wniosku
oraz okoliczności, o których mowa w ust. 2, a także inne dokumenty umożliwiające ustalenie
prawidłowości nabycia nieruchomości.
5.
Powierzchnia nieruchomości nabytych przez cudzoziemca w celu zaspokojenia jego potrzeb
życiowych nie może przekroczyć 0,5 ha, zaś w przypadku określonym w ust. 2 pkt 5 powinna
być uzasadniona rzeczywistymi potrzebami wynikającymi z charakteru wykonywanej działalności
gospodarczej.
6.
Nabycie nieruchomości rolnych przez cudzoziemców następuje dodatkowo, z zachowaniem
przepisów ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego .
”
;
3)
w art. 2 w ust. 1 pkt 2 otrzymuje brzmienie:
„
2)
dokonać, także przy pomocy właściwych organów administracji rządowej, sprawdzenia,
czy nabycie nieruchomości przez cudzoziemca nie spowoduje zagrożenia obronności, bezpieczeństwa
państwa lub porządku publicznego, a także czy będzie ono zgodne z interesem państwa.
”
;
4)
art. 2a otrzymuje brzmienie:
„
Art. 2a.
Minister właściwy do spraw wewnętrznych może zwracać się do innych niż określone w
art. 2 ust. 1 pkt 2 organów administracji publicznej, organizacji zawodowych i instytucji
państwowych o wyrażenie opinii oraz przekazanie dokumentów i informacji, w szczególności
zawartych w ewidencji gruntów i budynków, niezbędnych do realizacji zadań, o których
mowa w art. 1 ust. 1, art. 3e oraz w art. 8 ust. 4.
”
;
5)
w art. 3:
a)
w ust. 1:
-
-pkt 1 otrzymuje brzmienie:„
1)
osobę nabywcy i zbywcy,”, -
-pkt 3 otrzymuje brzmienie:„
3)
specjalne warunki, w sytuacji określonej w art. 2 ust. 2.”,
b)
ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„
2.
Zezwolenie jest ważne dwa lata od dnia wydania.
”
;
6)
w art. 3d ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„
2.
Promesa jest ważna rok od dnia wydania.
”
;
7)
art. 3e otrzymuje brzmienie:
„
Art. 3e.
1.
Nabycie lub objęcie przez cudzoziemca udziałów lub akcji w spółce handlowej z siedzibą
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a także każda inna czynność prawna dotycząca
udziałów lub akcji wymaga zezwolenia ministra właściwego do spraw wewnętrznych, jeżeli
w ich wyniku spółka będąca właścicielem lub wieczystym użytkownikiem nieruchomości
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej stanie się spółką kontrolowaną.
2.
Nabycie lub objęcie przez cudzoziemca udziałów lub akcji w spółce handlowej z siedzibą
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, będącej właścicielem lub wieczystym użytkownikiem
nieruchomości na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, wymaga zezwolenia ministra
właściwego do spraw wewnętrznych, jeżeli spółka ta jest spółką kontrolowaną, a udziały
lub akcje nabywa lub obejmuje cudzoziemiec niebędący udziałowcem lub akcjonariuszem
spółki.
3.
Przepisy ust. 1 i 2 nie dotyczy przypadków, gdy akcje spółki zostały dopuszczone do
publicznego obrotu albo spółka jest właścicielem lub wieczystym użytkownikiem nieruchomości
określonej w art. 8 ust. 1 pkt 1, 1a i 5, z zastrzeżeniem art. 8 ust. 3.
4.
Do zezwoleń, o których mowa w ust. 1 i 2, przepisy art. 1-3d stosuje się odpowiednio.
5.
Wniosek o wydanie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1 i 2, powinien oprócz informacji,
o których mowa w art. 1a ust. 3 pkt 1 i 3, zawierać dodatkowo:
1)
oznaczenie spółki, której udziały (akcje) są nabywane, obejmowane albo są przedmiotem
innej czynności prawnej,
2)
oznaczenie spółki, która w wyniku nabycia, objęcia udziałów (akcji) albo innej czynności
prawnej dotyczącej udziałów (akcji) innej spółki handlowej stanie się spółką kontrolowaną,
3)
określenie nieruchomości stanowiących własność bądź będących w użytkowaniu wieczystym
spółki, która stanie się spółką kontrolowaną lub której udziały (akcje) są nabywane
lub obejmowane przez cudzoziemców,
4)
określenie sposobu nabycia lub objęcia udziałów (akcji) bądź innej czynności prawnej
dotyczącej udziałów (akcji) w spółce, na skutek której spółka będąca właścicielem
lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
stanie się spółką kontrolowaną.
”
;
8)
po art. 3e dodaje się art. 3f w brzmieniu:
„
Art. 3f.
Minister właściwy do spraw wewnętrznych określi, w drodze rozporządzenia:
1)
rodzaje dokumentów, o których mowa w art. 1a ust. 4,
2)
szczegółowe informacje dotyczące okoliczności wskazanych we wniosku,
3)
wzory oświadczeń składanych przez cudzoziemców w związku z prowadzonym przez ministra
właściwego do spraw wewnętrznych postępowaniem w sprawie wydania zezwolenia oraz wykazów
dołączanych do tych oświadczeń
- uwzględniając zróżnicowany zakres informacji i dokumentów składanych przez cudzoziemców,
o których mowa w art. 1 ust. 2.
”
;
9)
art. 4 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 4.
Minister właściwy do spraw wewnętrznych przedstawia Sejmowi corocznie, w terminie
do dnia 31 marca, szczegółowe sprawozdanie z realizacji ustawy, a w szczególności
o liczbie udzielonych zezwoleń, rodzaju i obszarze oraz terytorialnym rozmieszczeniu
nieruchomości, których one dotyczą, a także liczbie decyzji odmawiających udzielenia
zezwolenia.
”
;
10)
uchyla się art. 5a;
11)
w art. 7:
a)
ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„
1.
Przepisów ustawy nie stosuje się do przekształcenia spółki handlowej w rozumieniu
przepisów tytułu IV działu III ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych.
”
,
b)
ust. 3 otrzymuje brzmienie:
„
3.
Jeżeli cudzoziemiec, który nabył wchodzącą w skład spadku nieruchomość na podstawie
testamentu, nie uzyska zezwolenia ministra właściwego do spraw wewnętrznych na podstawie
wniosku złożonego w ciągu dwóch lat od dnia otwarcia spadku, prawo własności nieruchomości
lub prawo użytkowania wieczystego nabywają osoby, które byłyby powołane do spadku
z ustawy.
”
,
c)
po ust. 3 dodaje się ust. 4 w brzmieniu:
„
4.
Przepisy ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio do udziałów lub akcji spółki handlowej
będącej właścicielem lub wieczystym użytkownikiem nieruchomości na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej.
”
;
12)
uchyla się art. 7a;
13)
w art. 8:
a)
w ust. 1 po pkt 1 dodaje się pkt 1a w brzmieniu:
„
1a)
nabycie samodzielnego lokalu użytkowego o przeznaczeniu garażowym lub udziału w takim
lokalu, jeżeli jest to związane z zaspokojeniem potrzeb mieszkaniowych nabywcy lub
właściciela nieruchomości lub samodzielnego lokalu mieszkalnego,
”
,
b)
ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„
2.
Nie jest wymagane uzyskanie zezwolenia przez cudzoziemców, będących obywatelami lub
przedsiębiorcami państw członkowskich Europejskiego Obszaru Gospodarczego, z wyjątkiem
nabycia:
1)
nieruchomości rolnych i leśnych, przez okres 12 lat od dnia przystąpienia Rzeczypospolitej
Polskiej do Unii Europejskiej,
2)
drugiego domu, przez okres 5 lat od dnia przystąpienia Rzeczypospolitej Polskiej do
Unii Europejskiej.
”
,
c)
po ust. 2 dodaje się ust. 2a i 2b w brzmieniu:
„
2a.
Nie jest wymagane uzyskanie zezwolenia przez cudzoziemców, będących obywatelami państw
członkowskich Europejskiego Obszaru Gospodarczego w okresach określonych w ust. 2,
w przypadku:
1)
nabycia nieruchomości rolnych położonych:
a)
w województwach: dolnośląskim, kujawsko-pomorskim, lubuskim, opolskim, pomorskim,
warmińsko-mazurskim, wielkopolskim, zachodniopomorskim - po upływie 7 lat od dnia
zawarcia umowy dzierżawy z datą pewną, jeżeli przez ten okres osobiście prowadzili
na tej nieruchomości działalność rolniczą oraz legalnie zamieszkiwali na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej,
b)
w województwach: lubelskim, łódzkim, małopolskim, mazowieckim, podkarpackim, podlaskim,
śląskim, świętokrzyskim - po upływie 3 lat od dnia zawarcia umowy dzierżawy z datą
pewną, jeżeli przez ten okres osobiście prowadzili na tej nieruchomości działalność
rolniczą oraz legalnie zamieszkiwali na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,
2)
nabycia drugiego domu:
a)
jeżeli nabywca legalnie, nieprzerwanie zamieszkuje co najmniej 4 lata na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej lub
b)
w celu wykonywania działalności gospodarczej polegającej na świadczeniu usług turystycznych.
2b.
Obywatele państw członkowskich Europejskiego Obszaru Gospodarczego, będący w dniu
uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej udziałowcami
lub akcjonariuszami spółek handlowych z siedzibą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,
mogą do okresów dzierżawy, o których mowa w ust. 2a pkt 1, zaliczyć okres dzierżawy
nieruchomości rolnej przez spółkę, jeżeli przez ten okres, będąc udziałowcami lub
akcjonariuszami spółki, osobiście prowadzili na tej nieruchomości działalność rolniczą
oraz legalnie zamieszkiwali na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
”
,
d)
ust. 3 otrzymuje brzmienie:
„
3.
Zwolnień, o których mowa w ust. 1, nie stosuje się do nieruchomości położonych w strefie
nadgranicznej oraz gruntów rolnych o powierzchni przekraczającej 1 ha.
”
,
e)
ust. 4 otrzymuje brzmienie:
„
4.
Minister właściwy do spraw wewnętrznych prowadzi rejestr nieruchomości, udziałów i
akcji, nabytych lub objętych przez cudzoziemców bez zezwolenia w przypadkach określonych
w ust. 1, 2 i 2a, oraz rejestr nieruchomości, udziałów i akcji nabytych lub objętych
przez cudzoziemców na podstawie wymaganych zezwoleń, o których mowa w art. 1 ust.
1 oraz w art. 3e ust. 1 i 2.
”
;
14)
w art. 8a ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„
2.
Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do sądu, jeżeli nabycie nieruchomości nastąpiło
na podstawie prawomocnego orzeczenia oraz gdy nabycie lub objęcie udziałów lub akcji
podlega wpisowi do rejestru przedsiębiorców.
”
.
Art. 2.
W ustawie z dnia 9 września 2000 r. o opłacie skarbowej w załączniku do ustawy w części IV w kol. 2 w ust. 6:
1)
pkt 2 otrzymuje brzmienie:
„
2)
na nabycie lub objęcie przez cudzoziemca udziałów lub akcji w spółce handlowej z siedzibą
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a także na każdą inną czynność prawną dotyczącą
udziałów lub akcji, jeżeli w ich wyniku spółka handlowa, będąca właścicielem lub wieczystym
użytkownikiem nieruchomości na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, stanie się spółką
kontrolowaną przez cudzoziemca lub cudzoziemców oraz na nabycie lub objęcie przez
cudzoziemca udziałów lub akcji w spółce handlowej z siedzibą na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej, będącej właścicielem lub wieczystym użytkownikiem nieruchomości na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli spółka ta jest spółką kontrolowaną, a udziały lub
akcje nabywa lub obejmuje cudzoziemiec niebędący udziałowcem lub akcjonariuszem spółki
”
;
2)
uchyla się pkt 3.
Art. 3.
1.
Do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.
2.
Zezwolenia i promesy wydane przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy zachowują
ważność przez okres, na który zostały wydane.
3.
Jeżeli otwarcie spadku nastąpiło przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, termin,
o którym mowa w dotychczasowym art. 7 ust. 3 ustawy, o której mowa w art. 1, oblicza
się w wymiarze określonym w tym przepisie w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.
Art. 4.
Ogłoszenie tekstu jednolitego ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców
nastąpi w terminie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia niniejszej ustawy.
Art. 5.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem przepisów
art. 1 pkt 12 oraz pkt 13 lit. b i c, które stosuje się od dnia uzyskania przez Rzeczpospolitą
Polską członkostwa w Unii Europejskiej.
1)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 1997 r.
Nr 140, poz. 939, z 1998 r. Nr 106, poz. 668, z 2001 r. Nr 16, poz. 166, z 2002 r.
Nr 113, poz. 984 oraz z 2003 r. Nr 128, poz. 1175.
2)
Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2001 r. Nr 5, poz. 43, Nr 60,
poz. 610, Nr 76, poz. 811, Nr 87, poz. 954, Nr 100, poz. 1085 i Nr 129, poz. 1441,
z 2002 r. Nr 71, poz. 655, Nr 135, poz. 1143 i Nr 141, poz. 1178 i 1180 i Nr 216,
poz. 1824 oraz z 2003 r. Nr 7, poz. 78, Nr 96, poz. 874, Nr 124, poz. 1154, Nr 128,
poz. 1176, Nr 170, poz. 1651 i Nr 190, poz. 1864.